Voortgangsrapportage 25 Wij West
Tekst van het document
op welke manier het perspectief van kinderen en jeugdigen in kaart
dat in 2025 initiatiefnemers en organisaties elkaar beter en sneller
kan worden gebracht, zodanig dat het aansluit bij hun leefwereld.
Wij West - Voortgangsrapportage | 49
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
A | 6. Aanpak Wij West
B | 7. Deelprogramma’s
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
De komende periode ligt de opgave in het verdiepen van de leercyclus, zodat leren, reflecteren en bijsturen structureel onderdeel worden van de aanpak. Daarnaast zijn er ook ontwikkelingen om de resultaten vanuit de verschillende deelprogramma’s en plusopgaven meer vanuit het bereiken van gezamenlijke doelen te beschouwen en te ontwikkelen. Met behulp van actiegericht onderzoek wordt al doende bekeken hoe dat het beste ingevuld kan worden. Tot slot worden stappen ondernomen om bewoners ook actief onderdeel te laten zijn van de evaluatie van Wij West.
Leervragen rondom lerende aanpak • Wat zijn passende leer- en deelsessies voor professionals en bewoners om lessen en successen te delen? • Hoe maken we meer en efficiënter gebruik van de informatie uit de monitoring van plusopgaven en programma’s? • Welke behoefte is er voor een centraal (online) platform waar ervaringen, verhalen, resultaten en geleerde lessen gedeeld kunnen worden? • Hoe voorkomen we onderzoeksmoeheid bij bewoners en ondernemers in de wijken? • Hoe voorkomen we registratiemoeheid bij initiatiefnemers en uitvoeringsorganisaties? • Hoe komen we van een subsidiegedreven aanpak naar een programmering meer gestut op de behoeften en wensen van de wijken en de bewoners? • Wat zijn nieuwe manieren om (samen met bewoners) de waarde van de Wij West-aanpak en de initiatieven te bepalen? • Welke inzichten zijn nodig om meer vanuit doelen en thema’s te evalueren en te sturen?
Wij West - Voortgangsrapportage | 50
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
6.2 Samen met bewoners Een van de belangrijkste uitgangspunten van Wij West is dat bewoners voorop staan en dat zij zo veel mogelijk worden betrokken bij het maken en uitvoeren van plannen. De bewoners weten als geen ander wat er speelt in de buurt en hoe ze andere buurtbewoners kunnen bereiken en motiveren. Het vertrekpunt is om bij de initiatieven altijd een samenwerking tussen bewoners, organisaties en de gemeente te realiseren. Ook in 2025 zijn hier weer stappen op gezet en lessen geleerd. Samen hebben de gemeente, het programmabureau Wij West en verschillende partners extra ingezet op en gewerkt aan het verder versterken van de kracht van bewoners en lokale organisaties, zodat zij een integraal onderdeel zijn van de aanpak.
A | 6. Aanpak Wij West
B | 7. Deelprogramma’s
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
Wat is er in 2025 gedaan?
leefomgeving, meer verantwoordelijkheid voelen en uitoefenen. Het
In 2025 zijn er vanuit allerlei inspanningen, groot en klein, stappen ge-
Wijkmanifest stimuleert dus een duurzame manier van projectontwik-
zet in het versterken van samenwerking tussen bewoners, organisaties
keling, zodat bewoners betrokken blijven en naar eigen draagkracht
en de gemeente. Hieronder lichten we een aantal uit.
kunnen deelnemen. De gespreksdeelnemers hopen bovendien dat het manifest ook nieuwe groepen bewoners bereikt die nu nog buiten
Het Wijkmanifest
de boot vallen. Tot slot vraagt de toepassing van het Wijkmanifest om
Op 14 april 2025 overhandigden bewoners het Wijkmanifest van het
flexibiliteit: elke wijk, buurt of groep bewoners heeft immers eigen
Bewonersplatform NPLV aan voormalig burgemeester Marja van Bijs-
behoeften en uitdagingen, waardoor maatwerk essentieel is.
terveldt en Monique te Selle van het programmabureau Wij West. Het manifest is tot stand gekomen vanuit gesprekken en ervaringen van bewoners uit verschillende NPLV-wijken, met ondersteuning van het Landelijk Samenwerkingsverband Actieve bewoners (LSA Bewoners). Het Wijkmanifest bevat vijf concrete wensen van bewoners: 1. Geef ons echt wat te zeggen 2. Hou het geld binnen de wijk
“Niet profileren op voor of tegen het wijkmanifest. Gebruik het juist om betrokkenheid te creëren. Andere zienswijzen en inzichten op tafel te leggen.” - Deelnemer reflectiebijeenkomst Wijkmanifest
3. Maak een bewonersfonds 4. Ondersteun onze ontmoetingsplekken 5. Geef elke buurt een communitybuilder Opening Bewonerscommunity Delft-West HOF3 Om het Wijkmanifest verder uit te werken in de Delftse context,
HOF³ vormt een centrale plek waar de kennis en ervaring van bewo-
hebben bewoners uit Delft-West samen met de gemeente Delft diverse
ners samenkomen met de middelen en expertise van organisaties en
gesprekken gevoerd. Ook hebben onderzoekers van de gemeente
de gemeente. Binnen deze community werken bewoners, organisaties
Delft (afdeling Gegevensmanagement) een groepsgesprek gevoerd
en gemeente samen aan een prettig en veilig Delft-West door kennis te
met enkele van deze bewoners. Centraal stond de vraag: voor wie is
delen, van elkaar te leren en gezamenlijk te bouwen aan vertrouwen
het Wijkmanifest bedoeld, hoe kan het worden ingezet, en met welk
in de wijk. Bewoners kunnen op verschillende manieren deelnemen:
doel?
van het delen van ideeën tot actieve betrokkenheid bij projecten.
Uit deze gesprekken blijkt dat het Wijkmanifest een breed toepasbaar
Nieuwe (ontmoetings)plekken in de wijk
instrument is, bedoeld voor bewoners, organisaties, de gemeente, en
In 2025 zijn nieuwe laagdrempelige (ontmoetings)plekken geopend
politici. Het fungeert als een middel om bewustzijn te creëren en als
zoals de Buurtfabriek en het Stationshuis. Op deze plekken kunnen
een ijkpunt voor bewonersbetrokkenheid en -participatie. Daarnaast
bewoners zelf het aanbod en programmering mede vormgeven. Zij ne-
helpt het om zeggenschap te organiseren, gericht te sturen en bewo-
men daarbij verschillende rollen op zich, variërend van adviserend tot
ners meer grip te geven op ontwikkelingen in hun wijk. Een belang-
mede-uitvoerend, bijvoorbeeld door activiteiten te organiseren of een
rijk effect daarvan is dat bewoners, door zelf bij te dragen aan hun
buurtcafé te faciliteren. Het proces van toewerken naar een actievere
Wij West - Voortgangsrapportage | 51
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
A | 6. Aanpak Wij West
B | 7. Deelprogramma’s
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
rol vraagt tijd, vertrouwen en continuïteit. Bewoners moeten eerst
over thema’s die bewoners direct raken, zoals veiligheid, warm-
Plusopgaven en deelprogramma’s
weten dat de plek bestaat, zich welkom voelen en de ruimte krijgen
te-energie en ouder worden. Opvallend is dat bewoners steeds vaker
Zoals voorgenomen in de voortgangsrapportage 2024, is in 2025
om stap voor stap betrokken te raken. Ditzelfde proces zien we ook bij
zelf het initiatief nemen om deze bijeenkomsten te organiseren, terwijl
onderzocht hoe bewoners betrokken zijn bij de plusopgaven en
de drie buurthuizen binnen de plusopgave Huis van de Buurt. Hierbij
dit voorheen vooral door de wijkregisseur werd gedragen.
deelprogramma’s. We zien grote verschillen in het samenwerken met
zijn drie bestaande buurthuizen in Wij West in 2025 fysiek gerenoveerd
bewoners, afhankelijk van wat passend of logisch is voor de speci-
om laagdrempeligheid te bevorderen. Bij de totstandkoming van de
Bewonersinitiatieven en sleutelfiguren
fieke opgave en het specifieke domein, de doelgroep, en betrokken
plannen van aanpak voor deze drie locaties zijn bewoners, bewoners-
De inzet van sleutelfiguren binnen de wijk is verder versterkt, waarbij
partijen. Bewoners vervullen binnen de plusopgaven grofweg (één of
organisaties en gebruikers actief betrokken. In 2026 staat de verdere
initiatieven zoals Onwijze Moeders, buurtvaders en Stichting Straat-
meerdere van) de volgende vijf rollen:
programmering van deze locaties voor en door bewoners op de plan-
maatje een centrale rol spelen. De Onwijze Moeders werken samen
1. Deelnemer aan een activiteit of gebruiker van de dienst/het
ning. Ook is in 2025 DOK Tanthof geopend, de eerste bibliotheek in
aan een veilige en leefbare buurt waar kinderen veilig kunnen spelen,
Tanthof sinds 15 jaar. Dit is een ontmoetingsplek waar bewoners niet
opgroeien en zich positief kunnen ontwikkelen. Stichting Straat-
alleen boeken kunnen lenen, maar ook workshops kunnen volgen en
maatje richt zich met name op het welzijn en toekomstperspectief
ondersteuning kunnen krijgen, bijvoorbeeld via het Taalhuis.
van jongeren op straat. Door duurzame relaties met jongeren op te
3. (mede)uitvoerder van een activiteit
bouwen, fungeren zij als herkenbare rolmodellen en dragen zij bij aan
4. Inputgever bij monitoring en evaluatie, o.a. ook voor de dooront-
Ontmoetingsplekken zijn van groot belang voor Wij West. Ze versterken de sociale cohesie, dragen bij aan het welzijn van bewoners
de positieve ontwikkeling van jongeren.
product 2. Inputgever over hun wensen en behoeften in de opzetfase van een initiatief
wikkeling van een initiatief 5. Geen rol
en vormen een plek waar de systeemwereld en leefwereld elkaar ontmoeten. Tegelijkertijd zijn er signalen dat niet alle bewoners zich herkennen in het huidige aanbod en dat het overzicht van beschikbare plekken soms ontbreekt. Dialoogtafels In 2025 kwamen bewoners, initiatieven en organisaties samen tijdens dialoogtafels over thema’s als ouder worden, bewegen en participatie. Deelnemers ontmoetten elkaar, deelden hun perspectieven en zetten ideeën om in concrete acties. Omdat iedereen sprak als zichzelf, met alleen een voornaam op de naamsticker en niet vanuit een functie of organisatie, ontstond een open en gelijkwaardige sfeer. Hierdoor kwamen verschillende perspectieven aan bod en konden deelnemers van elkaar leren. De opbrengsten dienden zowel als inspiratiebron als leidraad voor verdere acties. Bewonerscafés Naast de dialoogtafels zijn er ook bewonerscafés georganiseerd. Deze cafés bieden ruimte voor ontmoeting en het uitwisselen van ideeën
Wij West - Voortgangsrapportage | 52
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
Al met al ligt het zwaartepunt van de plusopgaven bij voor bewoners en minder bij door bewoners. Dit is niet verrassend gezien de begin
A | 6. Aanpak Wij West
B | 7. Deelprogramma’s
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
Leidraden en lessen
fase waarin het 20-jaren Wij West zich bevindt, en gezien de aard van de huidige plusopgaven. Op programmaniveau is het bewonersper-
Creëer ruimte voor eigenaarschap en co-creatie
spectief ook meegenomen, bijvoorbeeld bij de inhoudelijke keuzes
Wanneer bewoners actief verantwoordelijkheid kunnen dragen, ontstaat meer betrokkenheid, eigenaarschap en een positieve uitstraling in de
voor de aanvraag 2026–2028 van het deelprogramma Kansrijke Wijk.
wijk. Daarnaast versterkt co-creatie het draagvlak van projecten en maakt het initiatieven duurzamer.
In 2025 zijn dus verdere stappen gezet ten opzichte van 2024, maar er
Zorg voor heldere kaders en terugkoppeling
is nog ontwikkeling nodig om bewonersparticipatie en -betrokkenheid
Bewoners willen meedenken en meedoen, maar hebben duidelijke kaders nodig waarover zij kunnen adviseren of besluiten. Bovendien is
structureler vorm te geven. Het is essentieel om bewonersparticipatie
terugkoppeling cruciaal om betrokkenheid en motivatie te versterken. Ook is het belangrijk dat bewoners een passende vergoeding krijgen voor
systematischer te organiseren, zodat bewoners in verschillende fases
hun inzet.
van de plusopgaven en in uiteenlopende rollen kunnen deelnemen, passend bij hun draagkracht. Vroegtijdige aandacht voor borging en
Investeer in samenwerking en kennisdeling
inbedding in reguliere structuren is hierbij cruciaal, zowel projectma-
Het combineren van ervaringskennis van bewoners met professionele expertise leidt tot bredere betrokkenheid en betere initiatieven die
tig als programmatisch. Daarnaast moeten structurele randvoorwaar-
aansluiten bij wijk. Samenwerking moet gebaseerd zijn op wederkerigheid en gelijkwaardigheid, met erkenning voor ervaringskennis en het
den worden ingericht, zoals continuïteit in financiering en capaciteit,
wegnemen van drempels waar mogelijk.
maar ook heldere terugkoppeling en het waarderen van inzet en impact. Gelijkwaardige samenwerking mag echter nooit een afvinkvakje
Sluit aan bij de behoeftes en leefwereld van bewoners
worden en zal altijd maatwerk zijn, afhankelijk van wat passend en
Dit heeft een positief effect op onderlinge vertrouwen en zorgt ervoor dat initiatieven effectiever zijn.
wenselijk is voor de verschillende betrokkenen. Wees alert of een representatieve groep is betrokken
Wijkuitvoeringsplannen (WUP’s)
Betrokkenheid moet representatief zijn: niet alleen de ‘usual suspects’, maar ook groepen die vaak ondervertegenwoordigd zijn. Sleutelfiguren
Bij de WUP’s zijn bewoners actief betrokken, maar de manier en mate
en rolmodellen spelen een belangrijke rol bij het opbouwen van vertrouwen en het betrekken van deze bewoners. Een deel van de bewoners zit
van participatie verschilt per activiteit. Hun betrokkenheid vindt
in een ‘overlevingsmodus’ door complexe problemen, wat vraagt om een integrale aanpak en afstemming op meerdere leefdomeinen. Tegelij-
meestal plaats in de uitvoeringsfase. Vaak gaat het om dezelfde groep
kertijd is het essentieel dat activiteiten gastvrij en toegankelijk zijn, zodat iedereen zich welkom voelt.
bewoners, de zogenaamde “usual suspects”, waardoor de groep niet altijd representatief is. Dit kan deels verklaard worden doordat veel
Werk aan continuïteit en duurzame borging
bewoners zich in een overlevingsmodus bevinden. Zelfs als zij willen
Duurzame impact vraagt om een langetermijnvisie met (structurele) financiering, voldoende capaciteit en inbedding in bestaande structuren.
meedoen, is er in de praktijk hierdoor vaak weinig ruimte om daad-
Zonder continuïteit is betrokkenheid kwetsbaar en moeilijk te verankeren. Ook is het belangrijk om vergoedingen af te stemmen met inkomens-
werkelijk deel te nemen.
ondersteuning, zodat bijvoorbeeld uitkeringen niet onbedoeld worden beïnvloed.
Een belangrijke stap om te zetten is dat professionals leren los te
Pas maatwerk toe
laten en bewoners vaker de lead te geven. Dit vraagt om een bewuste
De manier van samenwerken moet logisch, wenselijk en mogelijk zijn binnen de context van een initiatief. Hiermee voorkom je dat samen
verschuiving van verantwoordelijkheid, waarbij professionals vooral
werken een doel wordt.
een ondersteunende en faciliterende rol aannemen. Vertrouwen bij
Wij West - Voortgangsrapportage | 53
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
A | 6. Aanpak Wij West
B | 7. Deelprogramma’s
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
bewoners is cruciaal, bijvoorbeeld door kleine, concrete actiepunten te realiseren en een budget vrij te geven dat zij zelf kunnen inzetten voor initiatieven die aansluiten bij hun behoeften. Zichtbare resultaten motiveren bewoners, maar het is ook belangrijk hen te betrekken bij plannen op middellange termijn, zodat zij zich verbonden voelen met zowel korte- als lange-termijnontwikkeling van de wijk. Dit proces vergt tijd, vertrouwen en een duidelijke structuur, maar leidt uiteindelijk tot een inclusievere en duurzamere betrokkenheid van bewoners.
Zie ook: • Wijkmanifest: “Geef bewoners in NPLV-gebieden echt wat te zeggen” | Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid • Bewonerscommunity in Delft-West officieel van start: ‘Meer zeggenschap voor bewoners’ – Omroep Delft • De bieb is open in Tanthof! • Moeders maken zich sterk voor verkeersveiligheid - wijkkrant Tegek Tanthof Delft • Straatmaatjes Delft-West: jongeren als rolmodellen in hun eigen
Leervragen rondom samen met bewoners
wijk | Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid • Wat is de positie van het manifest en hoe kan het in de praktijk ingezet worden? • Hoe creëren we voldoende draagvlak voor het Wijkmanifest? • Hoe kunnen we voldoende flexibiliteit in het manifest behouden? • Hoe monitoren we of voldoende aan de vijf principes van het manifest wordt voldaan en of het lukt om het manifest toe te passen bij verschillende trajecten en de verschillende wijken? • Hoe kunnen we zorgen voor meer diverse rollen en deelname van bewoners binnen de plusopgaven (met oog op passendheid)? • Wat zijn passende manieren om terug te koppelen op welke wijze de input van bewoners is gebruikt en/of waarom (andere) keuzes zijn gemaakt? • Wat zouden passende manieren zijn om samen met bewoners ontwikkelingen in de wijken te onderzoeken en analyseren?
Wij West - Voortgangsrapportage | 54
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
6.3 Netwerk samenwerking Complexe maatschappelijk opgaven vragen steeds vaker om samenwerking die verder gaat dan alleen afstemming van de taken van individuelen partijen. Ze vereisen brede netwerksamenwerking. Ook het Nationaal Leefbaarheid en Veiligheid (NPLV) benadrukt het belang van integrale samenwerking op lokaal niveau om de leefbaarheid en veiligheid in kwetsbare wijken duurzaam te verbeteren.
A | 6. Aanpak Wij West
B | 7. Deelprogramma’s
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
Het netwerk Wij West
We zien dat het programmabureau Wij West een belangrijke rol vervult
In Delft-West verbinden o.a. bewoners, de gemeente, maatschap-
in het faciliteren van deze samenwerking. Het fungeert als verbinden-
pelijke organisaties, de politie, onderwijsinstellingen, ondernemers
de schakel en heeft een belangrijke coördinerende, aanjagende en
zich rondom de opgave Wij West. Deze partners vormen samen het
ondersteunde rol binnen het netwerk.
(informele) netwerk Wij West. Partners binnen het netwerk Wij West weten elkaar steeds beter en Binnen het netwerk Wij West zien we verschillende kleinere netwerken
sneller te vinden. Een goed voorbeeld hiervan is de integrale aanpak
en (tijdelijke) coalities waar partners werken aan uiteenlopende am-
focusbuurten, waarbij partners uit verschillende organisaties samen-
bities en diverse domeinoverstijgende opgaven (zie figuur 6.3.1). Deze
werken aan gezamenlijke plannen voor de buurt.
coalities kennen vaak een wisselende samenstelling van partners en verschillen ook in aard: sommige richten zich op concrete en zichtbare resultaten in de wijk, terwijl andere initiatieven zich richten op het
“De winst is dat we het met elkaar over dingen hebben.”
delen van kennis. Figuur 6.3.1 Voorbeelden van coalities
Programma
- Partner uit het uitvoeringsteam Multatulibuurt
Evenement Ook worden koppelkansen tussen initiatieven steeds beter benut. Binnen de deelprogramma’s Preventie met Gezag en Kansrijke Wijk zijn
Initiatief
in 2025 al concrete verbindingen gelegd, met name waar inhoudelijke overlap of praktische uitvoeringsmogelijkheden elkaar raakten. De
Werkgroep
Project
Regio Deal Delft-West bevindt zich nog in een opstartfase. Hoewel de samenwerking als redelijk wordt ervaren, is er bij deze initiatieven nadrukkelijk behoefte aan meer afstemming vooraf en vaker onderling contact. Hoewel kansen beter worden benut, miste de actieve verbinding
Samenwerken aan de opgave Wij West
tussen de deelprogramma’s in 2025 structurele aandacht. De intentie
De afgelopen jaren is stapsgewijs gewerkt aan het opbouwen en
om initiatieven sterker te verbinden was aanwezig, maar in de praktijk
versterken van de samenwerking rond de opgave Wij West. In 2023 en
bleef dit grotendeels beperkt.
2024 lag de nadruk vooral op het leggen van een fundament voor de samenwerking, het opbouwen van relaties en het initiëren van de eer-
Naast de samenwerking binnen de (tijdelijke) coalities is er in 2025
ste gezamenlijke acties. In 2025 is de samenwerking verder verdiept.
ook geïnvesteerd in het bredere netwerk Wij West. Activiteiten zoals
Wij West - Voortgangsrapportage | 55
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
A | 6. Aanpak Wij West
B | 7. Deelprogramma’s
het Living Lab, de Koffie Club Wij West, de Wij West zomer-BBQ en dia-
Ook de variatie van actoren in het netwerk vraagt aandacht. Zo zijn
loogtafels boden ruimte voor ontmoeting, inspiratie en het versterken
bewoners en ondernemers nog geen vanzelfsprekende of gelijkwaar-
van onderlinge relaties.
dige partners in het netwerk, dat momenteel vooral uit professionals
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
bestaat. De deelname van diverse actoren kan het netwerk verrijken De samenwerking binnen het netwerk Wij West laat een duidelijke
en bijdragen aan innovatieve resultaten.
opwaartse beweging zien, maar de stap naar gezamenlijke uitvoering is nog niet volledig gezet. Verbanden tussen initiatieven en activiteiten worden nog onvoldoende gelegd. Daarnaast worden de gezamenlijke ambities van Wij West nog niet door alle partners in het netwerk even sterk gedragen, en is er beperkt zicht op elkaars activiteiten en resultaten. Om de samenwerking echt te verdiepen, is meer samenhang en
“We hebben elkaar allemaal nodig. We leven niet allemaal op eilandjes. Dit is belangrijk om bij stil te staan wanneer we het hebben over hoe nu verder.” - Deelnemer reflectiebijeenkomst Wijkmanifest
onderlinge verbinding essentieel. De opgave Wij West vraagt om een structureel gesprek over de koers: doen we met elkaar de juiste dingen en benutten we verbindingen tussen ambities optimaal? Door ambities, activiteiten en resultaten periodiek op netwerkniveau inzichtelijk te maken, wordt niet alleen de inhoudelijke samenhang
Naar een volgende fase van samenwerking
versterkt, maar ook de onderlinge relaties. Zo ontstaat beter zicht op
De afgelopen drie jaar lag de nadruk op het opbouwen van het
wie waarmee bezig is en waar kansen liggen voor verbinding, en wordt
netwerk en het creëren van een basis voor samenwerking. In deze
voorkomen dat coalities los van het bredere netwerk opereren.
periode is gewerkt aan het verbinden van partners, het formuleren van gezamenlijke ambities en het op gang brengen van initiatieven in de wijk. Het programmabureau heeft hierin een belangrijke rol gespeeld door beweging te brengen in het netwerk en partners met elkaar te
Leervragen rondom netwerksamenwerking • Wordt de gezamenlijke opgave voldoende actief gebruikt om de samenwerking binnen het netwerk op te zoeken/en of te versterken? • Zijn de gezamenlijke ambities van Wij West duidelijk voor alle partners in het netwerk? • Werken we in het netwerk Wij West voldoende aan samenhang? Houden we de onderlinge verbindingen tussen verschillende ambi-
verbinden. Met dit fundament ligt er een basis om de samenwerking
ties voldoende in de gaten? En weten van elkaar wie wat doet?
verder te verdiepen. Vanaf 2026 breekt een volgende fase aan, waarin
• Is er voldoende verbinding tussen de verschillende coalities (zoals
Het risico van zogenoemde eilandcoalities kan zich voordoen in het
partners binnen het netwerk meer gezamenlijke verantwoordelijkheid
programma’s en initiatieven), zodat partners elkaar kunnen inspire-
netwerk Wij West. Binnen deze coalities is er sprake van te weinig
moeten nemen voor de integrale doelen van Wij West. In dat kader
interactie met het brede netwerk. Opbrengsten en inzichten werken
wordt in 2026 onderzocht of het verbinden van de plusopgaven langs
onvoldoende door in het netwerk als geheel, terwijl het netwerk
de doelen uit het gebiedsplan Wij West een passende werkwijze is.
de aanleiding vormt voor de opgave waar de coalities aan werken.
Deze fase vraagt ook om een heroverweging van de inrichting van de
• Hoe kunnen we meer gebruik maken van de expertise en domein-
Het is daarom belangrijk om aandacht te blijven besteden aan het
netwerkorganisatie (de infrastructuur). Daarbij wordt gekeken naar
kennis van de partners bij de duiding van de resultaten en sturing
versterken van de verbinding tussen coalities en het bredere netwerk,
een andere positionering van het programmabureau en naar de rol
op de doelen?
bijvoorbeeld door op gezamenlijk bijeenkomsten resultaten en lessen
van de Alliantieraad.
ren, uitdagen en aanvullen? • Wat maakt dat er voldoende/onvoldoende verbinding tussen de coalities is?
te delen.
Wij West - Voortgangsrapportage | 56
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
6.4 Wijk- en buurt gericht werken Binnen Wij West werken we wijk- en buurtgericht. Dit doen we zodat we de activiteiten beter kunnen aansluiten op de kenmerken en behoeften van een specifieke wijk of buurt. Om de voortgang in 2025 op deze werkwijze te bepalen kijken we naar twee kernelementen: de integrale aanpak focusbuurten en de wijkuitvoeringsplannen. In dit hoofdstuk bespreken we eerst het proces binnen de integrale aanpak en kijken we naar de successen en uitdagingen per focusbuurt. Daarna bespreken we de gemene delers uit de ervaringen in 2025 met de wijkuitvoeringsplannen, en bekijken we de acties per wijk.
A | 6. Aanpak Wij West
B | 7. Deelprogramma’s
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
De integrale aanpak focusbuurten
Middellange termijn
In 2025 is gestart met de integrale aanpak focusbuurten (verbinden
Ook op de middellange termijn zijn de professionals op weg naar een
van fysiek, sociaal, veilig en economisch) en het structureel overleg
integrale aanpak in Afrikabuurt-Oost, Multatulibuurt en Poptahof,
van gemeente, corporaties, Delft voor Elkaar en politie in vier van de
maar volgens henzelf kan dit nog beter. De bevraagde professionals in
zeven focusbuurten in Delft-West: Afrikabuurt-Oost, Multatulibuurt,
alle vier de buurten zijn relatief tevreden met de duidelijkheid (67%)
Poptahof-Noord en Nieuwe Gillisbuurt. Deze overleggen vinden plaats
en voortgang (54%) van de kortetermijnaanpak. Voor de middellan-
op verschillende niveaus: operationeel (Uitvoeringsteam), tactisch
ge termijn ligt deze tevredenheid beduidend lager: 48% is tevreden
(Kernteam) en strategisch niveau (Platform Integrale Aanpak).
over de duidelijkheid van de focus en slechts 23% over de voortgang. Dit is echter niet onverwacht; het formuleren van een middellange
We hebben de aanpak in verschillende overleggen in de verschillende
termijn aanpak kost nou eenmaal tijd. Dat blijkt ook uit het traject in
focusbuurten geëvalueerd, aan de hand van een korte vragenlijst en
de Nieuwe Gillisbuurt, dat in 2023 is gestart. Uit deze buurt leren we
een gesprek. We hebben niet in elke focusbuurt op alle drie de niveaus
bovendien dat een duidelijk beeld voor de middellange termijn helpt
kunnen evalueren. Deze evaluatie geeft ons een eerste beeld over de
bij het vertalen naar acties op korte termijn.
integrale aanpak, na één jaar op deze manier te hebben gewerkt. De concrete acties en uitkomsten van de integrale buurtaanpak worden
Randvoorwaarden
ook besproken onder het kopje ‘wijkuitvoeringsplannen’. Over het
Om de integrale aanpak goed te laten werken moet aan een aantal
proces van de aanpak concluderen we het volgende:
randvoorwaarden worden voldaan:
• De meerwaarde van de integrale aanpak zit voor de betrokkenen
1. Er is een trekker in de groep. Het komen tot en uitvoeren van de
vooral in de samenwerking, gezamenlijke doelen en korte lijnen tussen organisaties. • Over het algemeen zien de partijen dat zij op weg zijn naar een integrale aanpak in de focusbuurten, maar dat er nog winst te behalen is. 45% van de deelnemers aan de evaluatie geeft aan (helemaal) op weg te zijn naar een integrale aanpak. • In alle focusbuurten moeten we van praten naar concreet en meer doen.
integrale buurtaanpak gaat namelijk niet vanzelf. 2. De professional moet met mandaat aan tafel zitten om de rol in het uitvoerings- en kernteam goed te kunnen vervullen. 3. Er is continuïteit in de bezetting van de partners in de uitvoeringsen kernteams. 4. De interne organisatie van gemeente en corporaties moeten zo worden ingericht dat het ontwikkelen en uitvoeren van de integrale buurtaanpak mogelijk wordt gemaakt.
• Bewonersparticipatie is een ontwikkelpunt in de focusbuurten. Zo is slechts 18% van de deelnemers aan de evaluatie het eens met de stelling: “We zoeken bewoners altijd op en betrekken hen bij het gehele proces”.
Wij West - Voortgangsrapportage | 57
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
A | 6. Aanpak Wij West
B | 7. Deelprogramma’s
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
Afrikabuurt-Oost (Tanthof-West)*
Multatulibuurt (Buitenhof)
Wat gaat goed
Wat gaat goed
• Deelnemers van het kernteam zijn tevreden over de omvang van het team, dat goed functi-
• Dit is de enige focusbuurt waar de vier corporaties Vidomes, Woonbron, DUWO en
oneert voor efficiënt overleg en het voeren van het goede gesprek. Ook deelnemers van het
Stedelink actief zijn. Winst is dat zij elkaar meer opzoeken, nu zij met regelmaat afstemmen
uitvoeringsteam zijn tevreden over de onderlinge samenwerking en de frequentie van het
in het uitvoerings- en kernteam.
overleg. • Er zijn kortetermijnacties voor deze buurt als onderdeel van het uitvoeringsplan. • Na vele gesprekken vanaf eind 2023 ligt er een opdrachtformulering middellange termijn op hoofdlijnen. • Na een fase van veel voorbereiding en tijd om tot uitvoering te komen bij de gemeente, is er een team voor de uitwerking van de fysieke integrale aanpak (o.a. openbare ruimte, voorzieningen). • Het werkt bevorderend dat de wethouder, directeur Vidomes en het alliantieraadslid in het Platform Integrale Aanpak regelmatig met elkaar afstemmen en dezelfde richting nastreven.
• De partners geven aan dat zij in de opstartfase zitten, maar dat zij meer urgentie en betrokkenheid bij deze focusbuurt ervaren dan voorheen. • De winst van de regelmatige afstemming in het uitvoeringsteam is het focussen op enkele thema’s (o.a. jeugdoverlast en afval als leefbaarheidsprobleem) en dit met elkaar verdiepen. • De appgroep helpt de partners uit het uitvoeringsteam om inzicht te krijgen in wat er allemaal speelt in de Multatulibuurt. • Het werkt bevorderend dat de wethouder en directeur Stedelink (alliantieraadslid nog niet ingevuld) in het Platform Integrale Aanpak blijven duwen op focus en concreetheid in de integrale aanpak.
• Het gesprek voeren over de verbinding tussen de korte termijn en lange termijn aanpak is goed gelukt.
Ontwikkelpunten • Toewerken naar meer focus op doelen, inspanningen en resultaat, concreetheid, uitvoering
Ontwikkelpunten • Wat de partners in het uitvoeringsteam concreet aanpakken, moet meer zichtbaar worden gemaakt voor de bewoners. Daarnaast bestaat de wens om de voortgang van de acties uit het wijkuitvoeringsplan strakker te volgen en te monitoren. • De middellange termijn aanpak moet in het vervolg in stappen worden opgedeeld, met een duidelijk einddoel en concrete uitwerking, zodat duidelijk wordt wat men vanuit de integra-
van acties en bewonersparticipatie voor de middellange - en korte termijn aanpak. Per actie moet dan ook worden bekeken welke andere partners betrokken moeten worden. • Met mandaat aan tafel zitten is belangrijke voorwaarde om je rol in het kernteam goed te kunnen vervullen. • In de volgende fase van uitwerken is een tijdelijke hogere frequentie van overleg in het Platform Integrale Aanpak met het kernteam gewenst.
le aanpak wil bereiken. • De bewoners moeten meer worden betrokken bij de planvorming op middellange termijn. • Verbeteren van de continuïteit van het kernteam (uitval zonder vervanging in 2025) en het maken van duidelijke resultaatafspraken ipv resultaten afspreken zijn belangrijke randvoorwaarden om meters te maken. * Het proces van het komen tot een integrale aanpak en de totstandkoming van de overlegstructuur van deze buurt waren al in gang gezet vóór de komst van het NPLV Wij West
Wij West - Voortgangsrapportage | 58
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
A | 6. Aanpak Wij West
Nieuwe Gillisbuurt (Gillisbuurt en Delfia-locatie in Buitenhof)*
B | 7. Deelprogramma’s
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
Poptahof-Noord (Voorhof) Er is gewerkt met een Expeditieteam dat heeft gewerkt aan de integrale aanpak middellange termijn. Parallel hieraan heeft het uitvoeringsteam gewerkt aan
Wat gaat goed
enkele acties op korte termijn.
• Sinds 2023 zijn de gemeente en Woonbron bezig met het traject voor een integraal ontwikkelplan (middellange termijn) samen met partners en bewoners. In 2025 is het plan
Wat gaat goed
afgerond en vastgesteld.
• Beeld gekregen over de Poptahof door de analyse en duiding van data en opgehaalde infor-
• Vanaf 2023 zijn er acties geweest om de bewoners actief te betrekken bij de planvorming
matie vanuit gesprekken met bewoners bij diverse activiteiten in de zomerperiode.
en informatie op te halen (o.a. interviews bij bewoners thuis en sleutelfiguren, koffiekar,
• Dit heeft geresulteerd in het overzicht wat er gaat gebeuren en gaande is in deze buurt,
aangesloten bij bewonerscafés, inloopochtenden). • Vanaf medio 2025 is gestart met het vertalen naar acties op de korte termijn en zijn er al een
conclusies en aanbevelingen op sociaal, veilig en fysiek vlak en urgentiebesef voor de middellange termijn aanpak.
paar uitgevoerd in samenwerking met bewoners (o.a. Lichtjesfestijn, terugkerende afval
• Het voorgaande heeft ook geleid dat Poptahof-Zuid is toegevoegd aan de focusbuurt.
prikacties door bewoners, Woonbron en Delft voor Elkaar, plaatsen van sporttoestellen nabij
• Het uitvoeringsteam is een klein wendbaar team waarin wordt geprobeerd zoveel mogelijk
natuurbos).
te delen.
Ontwikkelpunten
Ontwikkelpunten
Ondanks dat de samenwerking tussen gemeente en Woonbron is geïntensiveerd en de Nieuwe
• Verbeteren van continuïteit om de energie in het team te behouden en resultaten te kunnen
Gillisbuurt verder is in de ontwikkeling van de integrale aanpak t.o.v. andere buurten, zijn er de volgende aandachtspunten: • De koppeling van een gezamenlijke fysieke en sociale opgave, inclusief de financiering, is een uitdaging. • De ontwikkeling maken van een opgave van de eigen organisatie naar een gezamenlijke
realiseren. • Vertalen van de conclusies en aanbevelingen naar concrete acties en het gezamenlijk prioriteren en uitvoeren daarvan, met expliciete aandacht voor eigenaarschap en daadkracht. • De gemeente moet zich zo organiseren dat het werken aan een integrale aanpak op buurten wijkniveau door de professionals mogelijk maakt.
opgave. • Om deadlines van rijkssubsidies te halen met de voortgang van de middellange termijn aanpak blijft een continue zorg. * Het proces van het komen tot een integrale aanpak en de totstandkoming van de overlegstructuur van deze buurt waren al in gang gezet vóór de komst van het NPLV Wij West
Wij West - Voortgangsrapportage | 59
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
Wijkuitvoeringsplannen
A | 6. Aanpak Wij West
B | 7. Deelprogramma’s
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
Uitdagingen
In alle wijken is het een uitdaging om het uitvoeringsplan echt het
In de wijken staan professionals voor de uitdaging hoe ze bewoners
plan van alle partners te maken (in ieder geval corporaties, Delft voor
In 2025 zijn in Buitenhof, Tanthof-West en Voorhof veel in gang gezette
nog meer kunnen betrekken bij het uitvoeringsplan. Per wijk verschilt
Elkaar, politie en gemeente) en niet alleen van de wijkregisseur van de
acties uit 2024 uitgevoerd. Deze acties hebben tijd nodig gehad om
de mate van betrokkenheid van bewoners bij acties in hun buurt. In
gemeente. Ook blijft prioritering van de acties door deze partners op
tot resultaat te komen, wat in 2025 is gebeurd. De nadruk van deze
Tanthof-West is er informatie opgehaald en gegeven aan bewoners,
basis van concreet- en haalbaarheid belangrijk. Er zijn namelijk meer
acties ligt op de woon- en leefomgeving (o.a. zwerfvuil-/afvalaanpak),
maar het meepraten over de problemen in hun buurt gebeurt nog
vraagstukken in een wijk dan de bestaande capaciteit bij de partners.
realisatie van ontmoetingsplekken (o.a. verbeteren speelplekken
te weinig. Ook zien professionals in deze wijk dat bewoners weinig
Buitenhof/Voorhof, Huiskamer Tanthof-West, optimaliseren bestaande
ruimte en tijd hebben, of in een overlevingsmodus zitten waardoor zij
Kansen rondom complexe sociale problematiek
buurthuizen/wijkcentra in Voorhof) en activiteiten voor ontmoeting en
niet mee doen aan acties. Buitenhof en Voorhof kennen daarentegen
In de wijken hebben er in 2025 ook mondjesmaat acties plaatsgevon-
samenzijn van bewoners onderling.
een aantal actieve bewoners die als sleutelfiguren opereren.
den op de sociale problematiek achter de voordeur. De opgave van
De toegevoegde waarde van het uitvoeringsplan in de wijken is dat
In Buitenhof organiseren bewoners het bewonerscafé inmiddels zelf
de deur-aan-deur gesprekken met huurders in een paar complexen in
de behoeften van bewoners worden vertaald naar concrete acties die
en professionals bespreken met hen ook het uitvoeringsplan. Enkele
Poptahof (Woonbron) en de flats aan de Liszt- en César Franckstraat
inzichtelijk zijn voor zowel bewoners als professionals. En dat de pro-
andere bewoners uit deze wijk zijn nauw betrokken bij zowel de
in Buitenhof (Vidomes). In 2025 hebben voor de eerste keer duo’s van
fessionals deze acties gezamenlijk prioriteren, oppakken, uitvoeren en
planvorming als uitvoering van enkele acties in hun buurt, zoals het
corporaties, sociale partners en gemeente de huurders gesproken
het resultaat zichtbaar maken.
plaatsen van goaltjes aan Händellaan en enkele acties in de Gillis-
over zowel de woning als wat zij nog meer nodig hebben in de onder-
de renovatie/groot onderhoud vanaf 2026 is aanleiding geweest voor
buurt. In Voorhof namen enkele actieve bewoners het initiatief om
steuning van hun leven. Ook binnen het kader van het project Gezond
Aansluiten bij actuele behoeften en andere plannen
onder andere de Culturele Diversiteit Dag te organiseren en Stichting
en Wel Thuis trokken professionals gezamenlijk op door gesprekken
Er gebeurt veel meer in de drie wijken dan alleen de acties uit het
Straatmaatje wordt als parkconciërge ingezet in het Poptapark. De
met huurders in het seniorencomplex aan Aart van der Leeuwlaan in
uitvoeringsplan. Deze komen voort uit kansen die zich voordoen, actu-
wijkregisseur van de gemeente en wijkverbinder/communitybuilder
Voorhof te voeren.
ele behoeften en eigen initiatieven van partners en/of bewoners voor
van Delft voor Elkaar zijn veelal de sparringpartners voor deze initia-
ontmoeting en samenzijn. Dit is ook kenmerkend voor het werken in
tiefnemers en linking pin naar andere partners en andere onderdelen
Deze gesprekken hebben waardevolle informatie opgeleverd over
de wijken: niet alles is vooraf te plannen, maar professionals haken
binnen hun eigen organisatie.
hoe huurders ondersteund kunnen worden, inzicht gegeven in wat
aan op actualiteiten en behoeften van bewoners die in de loop van het
er speelt in een complex, de zichtbaarheid van partners bij bewoners
jaar voordoen.
vergroot, en hebben daarnaast gediend als een vorm van bewoners-
palende interventies plaats vanuit de verschillende deelprogramma’s.
“Je maakt pas contact met mensen als mensen zich in jou herkennen of wanneer ze je kennen.”
Deze interventies verhouden zich allemaal in meer en mindere mate
- Fatima Polat
Naast de wijkuitvoeringsplannen vinden er in de wijken nog veel aan-
tot de wijkuitvoeringsplannen en hebben zo hun eigen opdracht te
participatie. De grote opgave van renovatie/groot onderhoud van complexen in Delft-West is dus een uitgelezen kans om gezamenlijk inzicht te krijgen in de sociale problematiek achter de voordeur en een complexaanpak
vervullen in de gehele opgave Wij West. De vraag is hoe deze verschil-
te maken. Uit de evaluaties blijkt echter dat dit wel wat vraagt van de
lende activiteiten, plannen, en behoeften en wensen vanuit bewoners
deelnemende partners. Willen we deze kans verzilveren en directe
een evenredige plek kunnen krijgen in de uitvoering in de wijken.
opvolging van zaken van huurders uit de gesprekken hebben, dan zijn afspraken over structurele inzet van sociale partners, gemeente (dienstverlening) en corporaties noodzakelijk in de komende jaren.
Wij West - Voortgangsrapportage | 60
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
Buitenhof
A | 6. Aanpak Wij West
B | 7. Deelprogramma’s
eigenaar is van het plan? En hoe zorgen we ervoor dat het WUP haal-
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
baar blijft? Er liggen veel vraagstukken in Buitenhof, en als dit allemaal
Uitvoering WUP in 2025
Afgelopen jaar zijn veel zaken uit het wijkuitvoeringsplan 2025 van
in het WUP komt wordt dit mogelijk niet haalbaar. Ook is het een
Plannen met een * krijgen een vervolg in WUP 2026
Buitenhof uitgevoerd en/of afgerond. Plannen en vraagstukken
uitdaging om te ervoor te zorgen dat het een plan is van de partners
hebben tijd nodig en dat heeft in 2025 tot meer resultaat gezorgd dan
en niet alleen een plan van één partner.
het jaar daarvoor. Zo zijn bijvoorbeeld sportvoorzieningen aan o.a. de
Afgerond in 2025 • Verbeteren buitenruimte: kunstgrasveld Mozartlaan, goaltjes
Mozartlaan en Händellaan verbeterd, en zijn er twee muurschilderin-
Wie bereiken we?
Händellaan, fitnessspeel-toestellen Gillis vervangen en ver-
gen gerealiseerd. Ook lopen er in 2025 meerdere acties rondom grof-
Het is ook de vraag hoe bewoners nog meer betrokken kunnen
plaatst, kunstgrasveld Gillis, basketbalveld 3x3 Buurtfabriek
en zwerfafval. Veel van de plannen die dit jaar lopen worden in 2026
worden bij het WUP. Het WUP is voornamelijk via een groep betrok-
• Muurschilderingen Nobis 3 (2 gerealiseerd)
vervolgd (al dan niet in andere vorm). Zo blijft men inzetten op een
ken bewoners (sleutelfiguren) besproken. Verder zijn bewoners op
• Experiment ontspullen / vervolg*
aanpak met bewoners voor belangrijke periodes zoals Oud en Nieuw,
bepaalde onderdelen nauw betrokken geweest bij zowel de plannen
• Achter de voordeur – integrale aanpak renovaties + een-
Ramadan en de zomervakantie, en worden landelijke acties zoals Bu-
als de uitvoering, bijvoorbeeld bij acties in de Gillis of het plaatsen van
rendag ook uitgevoerd in de Buitenhof. Een overzicht van alle plannen
de goaltjes aan de Händellaan.
• Aanpak woonfraude en ondermijning
zaamheid & armoede
uit het WUP 2025 van Buitenhof is te vinden aan de rechterzijde. In de Buitenhof worden bewoners voornamelijk in de uitvoering be-
Loopt in 2025
Het WUP geeft uiteraard geen volledig overzicht van wat er is gedaan
trokken en minder bij het opstellen van de plannen. Hier is zeker nog
• Aanpak zwerfafval (twee keer per jaar)*
in de wijk. Naast de plannen uit de WUP is er onder andere ook een
ruimte voor verbetering. Belangrijk hierin is dat men moeten leren los
• Grof- en zwerfvuilacties*
nieuwe impuls gegeven aan het voedselbos (Groene dorp) en zijn er
te laten en bewoners soms meer in de lead te laten.
• Brede afvalaanpak*
bewonerscafés opgestart. Ook is er veel ingezet op sleutelfiguren:
• Verbeteren buitenruimte: intensivering onderhoud groen
Mastermoeders is opgestart, buurtvaders zijn meer actief en hebben een nieuwe impuls gekregen, en Stichting Straatmaatje is actief.
Grootste waarde van WUP In Buitenhof zit de grootste waarde van het werken volgens een wijkuitvoeringsplan in onderstaande punten:
Gillis
“Een mooi voorbeeld is het bewonerscafé. Voorheen was ik de kartrekker en bewoners waren aan het ondersteunen. Nu is het hun feestje en ondersteun ik waar ik kan.”
• Dat er concreet vraagstukken worden opgepakt en uitgevoerd.
- Ivy Kahlmann (wijkregisseur Buitenhof)
• Zichtbare veranderingen in de wijken voor bewoners.
• Maatschappelijke Diensttijd in de wijk • Sport in de wijk • Ontwikkeling Gillis/Delfia – verbinding lopende trajecten (focusbuurtgerichte aanpak)* • Aanpak met bewoners voor belangrijke periodes* • Bewoners activeren*
voor focus.
• Ondernemerschap in de wijk vergroten
• Een rode draad hebben met elkaar, zodat we weten waar we met
Grootste uitdagingen
• Mistmatch vraag en aanbod jongeren
• Aansluiting bij landelijke acties*
• Met elkaar in kaart brengen wat er gedaan moet worden, dit zorgt
z’n allen aan werken.
• Plan tegen overlast winkelwagentjes*
Zie ook: • Straatmaatjes zetten zich actief in voor eigen wijk - Buitenhof Bruist
Gepland in komend jaar/komende jaren
• Welkom bij het Bewonerscafé Buitenhof! - Buitenhof Bruist
• Verbeteren buitenruimte: uitbreiding speelplek Debussy
Rondom het WUP zitten de grootste uitdagingen rondom draagvlak, haalbaarheid en eigenaarschap. Hoe zorgen we ervoor dat iedereen
Wij West - Voortgangsrapportage | 61
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
Tanthof-West
A | 6. Aanpak Wij West
B | 7. Deelprogramma’s
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
Hiernaast is ook nodig dat plannen uit het WUP meer concreet moeten worden gemaakt (bijv. verkeersveiligheid/ werkgroep zwerfafval) om
Afgelopen jaar zijn veel zaken uit het wijkuitvoeringsplan 2025 van
daarmee bewoners en partners makkelijk te activeren. Dit zou bijvoor-
Tanthof-West uitgevoerd en/of afgerond. Zo is er veel ingezet rondom
beeld kunnen door een wijkschouw te doen om zo kleine verbetering
afvalproblematiek, bijvoorbeeld met een afvalactie en een instruc-
op de kaart te zetten.
tie door Avalex over het gebruik van afvalpakken. Ook rondom de
Uitvoering WUP in 2025 Plannen met een * krijgen een vervolg in WUP 2026
Bikolaan zijn stappen gezet. De Buurtmaker is gestart en Toezicht &
Procesmatig zien we ook uitdagingen, bijvoorbeeld in het creëren van
Handhaving is tijdens schooltijd aanwezig om de verkeersveiligheid
meer intern en extern draagvlak voor het WUP. Op dit moment is de
Afgerond in 2025
op de Bikolaan te verbeteren. In 2026 wordt er rondom afval en de
gemeente de regiehouder van het gehele WUP, maar kartrekkersrol-
• Instructie gebruik afvalbakken
Bikolaan verder doorgepakt. Een overzicht van alle plannen uit het
len dienen meer verspreid te worden onder partners. Ook is goede
• Realisatie verkeersdrempels Angolastraat en Togostraat
WUP 2025 van Tanthof-West is te vinden aan de rechterzijde.
afstemming tussen de verschillende uitvoeringslagen nodig. Hier is
Het WUP geeft uiteraard geen volledig overzicht van wat er is gedaan
een linking pin cruciaal: zorg ervoor dat deze altijd aanwezig is bij de
Loopt in 2025
verschillende overleggen zodat die de lagen kan verbinden.
• Extra ronde Toezicht & Handhaving en Politie
in de wijk. Zo zijn er onder andere ook nog verbindingsmaaltij-
• Kunstroute in Tanthof en Voorhof
den/-barbecues georganiseerd in de Bikolaan en Angolastraat, hebben
Wie bereiken we?
• Buurtmaker Bikolaan
Toezicht & Handhaving, Politie en jongeren meegedaan aan activiteit
Er vinden veel (in)formele gesprekken plaats met belangenverenigin-
• (Jaarlijkse) afvalactie*
The Hunt, en zijn er meerdere integrale overlegstructuren opgezet in
gen en individuele bewoners. Deze informatie wordt meegenomen in
• Onwijze Moeders
de wijk.
de plannen. Maar m.b.t. de uitvoering van het WUP is het niet geheel
• Wijkteam jeugd: afstemming wijkprogrammering
gelukt om een representatieve groep bewoners te betrekken, onder
• Verkeersveiligheid Bikolaan e.o. ten tijde van de schooltijden
Grootste waarde van WUP
andere door de eerder genoemde ‘overlevingsmodus’. Ook zijn de
In Tanthof-West zit de grootste waarde van het werken volgens een
“usual suspects” nu veelal zichtbaar en actief aan het meedenken, ter-
Gepland in komend jaar/komende jaren
wijkuitvoeringsplan in onderstaande punten:
wijl zij grotendeels niet woonachtig zijn in de focusbuurt. De uitdaging
• Renovatie Victoriatunnel: participatieproject herschildering
• Gezamenlijk overzicht van de wijkbehoeften.
is om bewoners uit de focusbuurt te bereiken en mee te laten denken.
• Focusaanbrenging/ prioritering wijkaandachtspunten.
tunnel • Huiskamer Bikolaan
• Aandachtspunten omzetten in concrete actiepunten.
In Tanthof-West is het nu van belang om vertrouwen te creëren bij
• Werkgroep huiskamer (participatieproject)
• Overzicht van de verschillende vraagstukken (korte, middel & lange
bewoners d.m.v. kleine concrete actiepunten én het vrijgeven van een
• Werkgroep (zwerf)afval (participatieproject)
budget wat gebruikt kan worden door bewoners, voor bewoners. Hier
• Sportbox (sportveld de Border)
is wel nodig dan men durft om verantwoordelijkheid over te hevelen
• Werkgroep verkeersveiligheid (participatieproject)
naar bewoners.
• Verbinding + samenwerking ondernemers Bikolaan
bewonersparticipatie. Er is nog sprake van te weinig bewonersbetrok-
Zie ook:
Gaan we niet meer doen/hebben we niet gedaan
kenheid. De meeste bewoners in focusbuurt Afrikabuurt-Oost staan in
Onwijze moeders delen ideeën over veilig opvoeden | Gemeente Delft
• Buurtpreventieapp (bestaat al)
termijn).
Grootste uitdagingen Een van de grootste uitdagingen rondom het WUP in Tanthof-West is
de overlevingsmodus. Vanuit Wij West wordt geprobeerd hen zoveel
• Pilot: hangcontainer
mogelijk te betrekken, maar in de praktijk blijkt dat deze groep bewoners te weinig ruimte hebben om actief deel te nemen aan het WUP.
Wij West - Voortgangsrapportage | 62
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
Voorhof
A | 6. Aanpak Wij West
B | 7. Deelprogramma’s
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
Grootste uitdagingen
Zie ook:
Een van de grootste uitdagingen rondom het WUP in Voorhof is het
Soms lees ik meerdere boeken tegelijk | Gemeente Delft
Afgelopen jaar liepen veel zaken uit het wijkuitvoeringsplan 2025 van
creëren van draagvlak binnen en buiten de gemeente. Het WUP wordt
Voorhof. Zo zijn rondzwervende winkelwagentjes succesvol aange-
tot nu gezien als iets extra’s en niet altijd als prioriteit. Ook zou het
pakt, en zijn er stappen gezet rondom wijkbanen en participatieba-
moeten gaan om anders doen in plaats van meer doen. Het blijft
nen. Ook was er aandacht voor het Poptapark, waar onder andere de
zoeken naar eigenaarschap, trekkers en middelen, en de rol/taakver-
parkconciërge en communitybuilder zijn gestart. Alle plannen die in
deling tussen professionals en bewoners. Sommige punten uit het
2025 lopen worden in 2026 vervolgd (al dan niet in andere vorm). Zo
WUP zouden veel verder kunnen zijn als er meer gestuurd wordt met
blijft men onder andere inzetten op meidenproblematiek, zwerfafval,
mandaat en met veel meer capaciteitsinzet in de uitvoering.
en de kunstroute. Een overzicht van alle plannen uit het WUP 2025 van Voorhof is te vinden aan de rechterzijde.
Een aantal punten uit het WUP in Voorhof heeft ook te maken met gedragsbeïnvloeding – een grote, arbeidsintensieve klus. Het is de
Het WUP geeft uiteraard geen volledig overzicht van wat er is gedaan
vraag wie dat gaat doen. Regelmatig wordt nog over in plaats van met
in de wijk. Zo zijn er o.a. ook nog studie- en werkplekken in de biblio-
gesproken omdat het organiseren van met erg ingewikkeld is.
Uitvoering WUP in 2025
theek gerealiseerd, was er een zomerprogrammering en internationa-
We zien ook dat het gesprek over het belonen van impact maken
Plannen met een * krijgen een vervolg in WUP 2026
le culturele diversiteitsdag in het Poptapark, en hield de woonbrigade
steeds wordt doorgeschoven. Wat is betaald en wat valt onder onbe-
in de Poptahof een deur-aan-deur actie. Ook is het trapveld Poptahof
taald werk? Samenwerken met, en wellicht trekken door, Werkse! is
Afgerond in 2025
vernieuwd, is verkend hoe de verkeersveiligheid rondom basisscholen
hierin een belangrijk aspect om te bespreken. Anders denken betekent
• Rondzwervende winkelwagentjes, terug naar de €0,50
Horizon en Parkschool beter kan, en is gestart met een pilotaanpak
ook anders doen.
Loopt in 2025
om fatbikeoverlast op hotspotplekken terug te dringen. Het is ook belangrijk om in het WUP in het geheel te zien: er worden
• Wijkbanen*
Grootste waarde van WUP
veel aanpalende interventies uitgevoerd in Voorhof (bijvoorbeeld van-
• Kunstroute in Tanthof en Voorhof*
In Voorhof zit de grootste waarde van het werken volgens een wijkuit-
uit de deelprogramma’s) die zich allemaal in meer en mindere mate
• Verbinden van informele en formele partijen in Voorhof*
voeringsplan in onderstaande punten:
tot het WUP verhouden. De vraag is hoe we tot een alomvattend WUP
• Zwerfafval acties*
• Er ligt een basisdocument met een aantal acties om met elkaar
kunnen komen waarin alle behoeften en wensen van bewoners m.b.t.
• Participatiebanen bij partners in de wijk*
de vijf doelen een evenredige plek krijgen.
• Meidenproblematiek*
samen aan te werken op onderwerpen die anders niet opgepakt
• Ontmoetingplekken in Voorhof optimaliseren*
worden of een lage prioriteit hebben.
Wie bereiken we?
• Borgen overlast Papsouwselaan*
ontwikkelen en leven in een buurt geagendeerd worden bij partijen
Het is vanuit wijkregie goed gelukt om een representatieve groep
• Parkconciërge Poptapark*
in- en extern die verder van de wijk af staan.
bewoners te bereiken. Dit is namelijk een dagelijks taakonderdeel
• Communitybuilder Poptahof*
• Met een WUP kunnen punten die betrekking hebben op het wonen,
• Beïnvloeden van anders denken in eigen en externe organisaties.
van het werk als wijkregisseur, die op veel vindplaatsen aanwezig is.
Niet alleen vanuit diplomakennis beoordelen en kansen bieden
Deze momenten zorgen voor ontmoeten en bieden de wijkregisseur
Gepland in komend jaar/komende jaren
maar vooral ook vanuit buurtkennis, ervaringskennis kansen bie-
de mogelijkheid om te klankborden en aannames te corrigeren. Een
• Lief en leedstraten 2.0
den aan bewoners uit de wijk.
gekleurde bril zal er altijd zijn, maar door deze momenten wordt geprobeerd deze bril zo veel mogelijk bij te stellen.
Wij West - Voortgangsrapportage | 63
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
A | 6. Aanpak Wij West
B | 7. Deelprogramma’s
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
Leervragen rondom wijk- en buurtgericht werken • Hoe kunnen we zo optimaal mogelijk leren van het traject in de Nieuwe Gillisbuurt waar vanaf 2023 al wordt gewerkt aan een integraal ontwikkelplan? • Hoe zorgen we dat we van overleggen en plannen maken naar concrete actie en uitvoering komen? • Hoe kunnen we bewoners meer betrekken bij het uitvoeringsplan? • Hoe zorgen we ervoor dat de (uitgevoerde) acties uit het uitvoeringsplan zichtbaar zijn voor bewoners? • Hoe kunnen we sociale en fysieke vraagstukken meer met elkaar verbinden? • Is gedeelde regie of eigenaarschap op alle onderwerpen wenselijk? • Zijn alle organisaties voldoende ingericht op het wijkgericht en domeinoverstijgend werken? • Hoe kunnen we korte- en middellange termijn acties meer met elkaar verbinden?
Wij West - Voortgangsrapportage | 64
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
A | 6. Aanpak Wij West
B | 7. Deelprogramma’s
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
Deel B
Verdieping uitvoering en resultaten
Wij West - Voortgangsrapportage | 65
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
A | 6. Aanpak Wij West
B | 7. Deelprogramma’s
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
Hoofdstuk 7
Deelprogramma’s
Wij West - Voortgangsrapportage | 66
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
A | 6. Aanpak Wij West
B | 7. Deelprogramma’s
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
Tijdlijn deelprogramma’s
2023 Deelprogramma
Kansrijke Wijk
Preventie met Gezag
Regio Deal Delft-West
Wonen in West (voorlopige planning)
Onderdeel
Startdatum
Einddatum
tranche 1
1 jan 2023
31 dec 2025
tranche 1 verlenging
1 jan 2026
31 dec 2026
tranche 2
1 jan 2026
31 dec 2028
tranche 1
1 juni 2023
31 mei 2026
tranche 2
1 juni 2026
31 mei 2029
tranche 5
1 jan 2025
31 dec 2028
Volkshuisvestingsfonds
1 jan 2023
31 dec 2025
Woontop
1 jan 2025
31 dec 2029
Woningbouwimpuls
1 jan 2025
31 dec 2029
Q1
Q2
Q3
2024 Q4
Q1
Q2
Q3
2025 Q4
Q1
Q2
Q3
2026 Q4
Q1
Q2
Q3
2027 Q4
Q1
Q2
Q3
2028 Q4
Q1
Q2
Q3
2029 Q4
Q1
Wij West - Voortgangsrapportage | 67
Q2
Q3
Q4
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
7.1 Kansrijke Wijk De beweging is ingezet. Het jaar 2025 stond voor het programma Kansrijke Wijk in het teken van uitvoering en realisatie, ten opzichte van 2024 dat vooral in het teken stond van opstarten. De focus op het behalen van concrete input- en outputdoelen heeft goed gewerkt en is in de meeste interventies ook daadwerkelijk gerealiseerd. Alle interventies zijn in uitvoering gegaan en een aantal is inmiddels afgerond of doorgestroomd naar regulier beleid. Ook hebben we een nieuwe aanvraag gedaan voor Kansrijke Wijk in 20262028 waarin we interventies doorzetten, maar ook nieuwe interventies gaan starten. Dit alles maakt dat we inhoudelijk en procesmatig op koers liggen om ervoor te zorgen dat de wijken in Wij West kansrijk zijn.
A | 6. Aanpak Wij West
B | 7. Deelprogramma’s
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
Het afgelopen jaar
bewuster samen op te trekken. In dat kader onderzoeken we binnen
In 2025 hebben enkele interventies duidelijk hun volwassenheid
de gemeente Delft of het verbinden van interventies langs de doelen
bereikt. Zo heeft het traject Doorontwikkeling Cultuurhuis geresulteerd
uit het gebiedsplan Wij West een passende werkwijze is. In het tweede
in een heldere methodiekbeschrijving en een businesscase. Ook is het
kwartaal van 2026 starten we met een actieonderzoek hiernaar. Mooi
impactonderzoek afgerond, wat waardevolle inzichten heeft opgele-
voorbeeld is de recent onderzochte samenwerking tussen de Insta-
verd voor vervolgkeuzes.
peconomie en Bewonersvereniging HOF3.
De inzet van Brugfunctionarissen is in 2025 op verschillende scholen
Op koers om de doelen te behalen
operationeel geworden en heeft zijn meerwaarde laten zien. Met het
De ingezette beweging is zichtbaar en bemoedigend. In 2025 liggen
oog op verduurzaming is deze interventie vanaf 2026 ondergebracht in
de input- en outputdoelen van de meeste interventies op schema. En
het reguliere Onderwijsachterstandenbeleid. Datzelfde geldt voor de
op de vijf elementen die voor ons een wijk kansrijk maken zien we al
Effectieve Start (binnen Activiteiten Jongerenacademie), die per 2026 is
eerste signalen van outcome, al is het nog te vroeg om hier conclusies
opgenomen in de prestatieafspraken met Delft Support.
aan te verbinden voor de langere termijn.
Tegelijkertijd is er een aantal interventies uit de periode 2023-2025
Ontwikkelen
die bewust een vervolg krijgen in de nieuwe Kansrijke Wijk-periode
Meerdere interventies helpen inwoners kennis en vaardigheden te
2026-2028. Het gaat hierbij onder andere om de programmalijnen
ontwikkelen en talenten te ontdekken, en hier zijn we goed mee op
rondom Het Jonge Kind (waaronder de inzet van 12 onderwijsassis-
weg. Bijvoorbeeld peuters die hun taal- en sociaalemotionele vaar-
tenten), Buurtmaker Bikolaan, de Instapeconomie en de extra inzet
digheden ontwikkelen, scholieren die leren presenteren bij Speaking
Pop-up Taalhuis en Doorontwikkeling Rekenmaatjes. Deze interventies
Minds, en deelnemers aan de Instapeconomie die hun talenten ont-
zijn deels nog volop in ontwikkeling en vragen continuïteit om hun
dekken en inzetten in hun eigen onderneming.
beoogde impact te kunnen realiseren. Fijn contact In 2024 spraken we de wens uit om in 2025 sterkere verbindingen
We zien nog niet in de cijfers terug dat buurtbewoners meer contact
te maken tussen interventies binnen Kansrijke Wijk en met andere
met elkaar hebben dan twee jaar geleden. In 2025 had 23% van de
deelprogramma’s op inhoud, resultaat en impact. Dit is in 2025 minder
bewoners in het Wij West-gebied zelden of nooit contact met buurt-of
goed van de grond gekomen. In de praktijk lag de nadruk bij veel
straatgenoten, tegenover 24% in 2023 (Omnibusenquête gemeente
interventietrekkers op het uitwerken, opstarten en uitvoeren van de
Delft). Ook op het thuisvoelen, een manier om fijn contact te meten,
In Wij West zien we een wijk als kansrijk als:
eigen opgave. Daarnaast hebben veel betrokkenen in de periode april
zien we nog weinig verschuiving in Wij West. Opvallend is wel dat er in
• inwoners zich ontwikkelen;
tot en met oktober intensief gewerkt aan de aanvraag Kansrijke Wijk
Voorhof juist een positieve ontwikkeling is (zie figuur 7.1.1). Hoewel er
• buurtbewoners in contact met elkaar staan;
2026-2028, wat de beschikbare ruimte voor verdieping en verbinding
dus nog geen meetbare verschuiving is in contact tussen buurtgeno-
• hulp toegankelijk is;
heeft beperkt.
ten, is dit wel te merken in verschillende plusopgaven zoals Buurtmaker Bikolaan en Huis van de Buurt.
• iedereen op een duurzame en waardevolle manier meedoet aan de maatschappij;
Voor de komende periode ligt hier een duidelijke ontwikkelopgave. De
• men samenredzaam is.
ambitie is om bij de start van interventies meer integraal te werken en
Wij West - Voortgangsrapportage | 68
A | 4. Reflectie AR
A | 5. Doelen
A | 6. Aanpak Wij West
B | 7. Deelprogramma’s
B | 8. Plusopgaven resultaten
B | 9. Langetermijnindicatoren
Toegankelijke ondersteuning
waar jongeren zelf een plan hebben opgesteld en uitgevoerd voor de
Figuur 7.1.1 % bewoners dat zich thuisvoelt bij de mensen in de
Er zijn eerste voorzichtige tekenen dat ondersteunende instellingen
herinrichting van hun ruimte. Bij de Buurttuin bij buurthuis Het Bui-
buurt
en voorzieningen meer bekend worden in Delft West (zie figuur 7.1.2).