Najaars-rapportage 2024

Algemene dekkingsmiddelen en Overhead / Overhead

28

Najaars-rapportage 2024

• Kostenstijgingen n.a.v. volle bezetting op het Stadskantoor; • Kostenstijgingen door groei van het aantal medewerkers binnen de organisatie. De afwijking is structureel. In de Najaarsrapportage 2024 wordt het tekort incidenteel aangegeven, aangezien er bij de Programmabegroting 2025-2028 structurele dekking gevonden is. Met dit bedrag kunnen we de accommodaties die facilitair in beheer heeft schoon, functioneel en veilig houden. (Toelichting: het gaat om energiecontracten, bouwkundig onderhoud, onderhoud van de installaties, schoonmaak, beveiliging, catering en afvalverwerking). Tijdelijke huisvesting Omdat de medewerkers van het Museum Prinsenhof gedurende de aanstaande verbouwing niet terecht kunnen in het Stadskantoor en een geschikte locatie binnen ons eigen Vastgoedbezit op korte termijn beschikbaar komt, wordt voor de tijdelijke huisvesting uitgeweken naar St. Agathaplein 4. Om dit pand in gebruik te kunnen nemen, moeten de nodige aanpassingen en werkzaamheden worden verricht. De incidentele kosten voor inrichting en beheer 2024 bedragen € 350.000. Herfasering middelen gemeentelijke huisvesting. Als gevolg van herfasering van uitgaven wordt het restant van reserve Gemeentelijke huisvesting in 2024 (€ 35.000) en 2025 (€ 325.000) gepland. Door deze mutatie wordt het bedrag nu voor 2024 onttrokken aan de reserve Gemeentelijke Huisvesting.

Frontoffice en facilitair: Met name door de kosten van inhuur als gevolg van langdurige ziekteverzuim en extra werkzaamheden wordt een nadeel van geschat van € 680.000. In deze schatting is de aanname gedaan dat het huidige bestand aan fte (vast en inhuur) qua capaciteit grotendeels bestendigd blijft voor het jaar 2024. De schatting is derhalve gedaan op basis van going concern en omvat zowel incidentele als structurele kosten. De komende periode wordt dit duidelijker en wordt organisatiebreed gezocht naar voldoende dekking voor een sluitende begroting voor de structurele kosten. Overheadsbaten: Naar aanleiding van actualisaties en nieuwe overeenkomsten met betrekking tot Overhead, zijn de Overheadsbaten 2024 voor een deel nog niet specifiek toegerekend aan de gerelateerde Overheadslasten. Per saldo is de prognose een voordeel van € 650.000 een compensatie voor de overige gerelateerde nadelen binnen de Overhead. Een juiste toerekening van Overhead wordt jaarlijks bij de programmabegroting bepaald.

Algemene dekkingsmiddelen en Overhead / Overhead

29

Najaars-rapportage 2024

Actualisatie reserves Tijdens de opbouw van de Programmabegroting 2025-2028 zijn de bestedingen en het verloop van de reserves geactualiseerd. Hieruit is een aantal aanpassingen naar voren gekomen voor de begroting 2024. De aanpassingen van stortingen in of onttrekkingen aan de reserves leiden tot dezelfde aanpassingen in de exploitatie waardoor deze actualisatie budgetneutraal is.

Actualisatie reserves Duurzame stad Energietransitie - Reserve Beleid en Uitvoering Samenleven, onderwijs en cultuur Musea - Reserve Cultureel Erfgoed Media - Reserve VAK Stad en bestuur Burgerzaken - Algemene Reserve (Reservering Delft West ) Overhead Overhead - reserve Gemeentelijke Huisvesting Totaal financiële afwijkingen

• • •

• •

Meer uitgaven / Minder minder uitgaven / meer inkomsten inkomsten

(bedragen × € 1.000) Reserve mutatie

4.000

-4.000

-62 -31

62 31

-100

100

-35

35

-228

4.000

-3.772

Energietransitie:Het bedrag voor de Warmtepompcentrale WPC (€ 4 miljoen ten laste van de reserve Stad) verschuift van 2024 naar 2026. Het onttrekken aan de reserve vindt nu dus plaats in 2026. Musea:Bij de Jaarrekening 2023 is het voorstel gedaan om het in 2023 geraamde bedrag (€ 62.000) benodigd voor de herhuisvesting van Ergoed/Archeologie te verschuiven naar 2024. Het bedrag wordt voor 2024 nu weer beschikbaargesteld door onttrekking aan de reserve. Media:Extern onderzoek heeft aangetoond dat in OPEN door bepaalde activiteiten van De VAK de geluidsnormen worden overschreden. Omwonenden hebben hier last van. Om dit te verminderen zijn forse fysieke ingrepen nodig. De gespaarde middelen in de reserve VAK worden hiervoor benut en nu door de onttrekking in 2024 beschikbaargesteld. Burgerzaken:Het extra budget voor schuldhulpverlening ten laste van de reservering Delft West wordt in 2024 met € 100.000 verhoogd tot € 300.000. Met deze mutatie wordt het bedrag voor 2024 beschikbaargesteld en onttrokken aan de reservering Delft West (binnen de Algemene Reserve). Gemeentelijke Huisvesting:Als gevolg van herfasering van uitgaven wordt het restant van reserve Gemeentelijke huisvesting in 2024 (€ 35.000) en 2025 (€ 325.000) gepland. Door deze mutatie wordt het bedrag nu voor 2024 onttrokken aan de reserve Gemeentelijke Huisvesting.

Actualisatie reserves

30

Najaars-rapportage 2024

Actualisatie kapitaallasten Afschrijvingen: Door over- en onderbesteding van investeringen in 2023 (zie jaarrekening 2023) en herfaseringen van investeringen ten opzichte van de begroting zijn de kapitaallasten 2024 herrekend. Dit leidt tot aangepaste afschrijvingsbedragen van de activa naar de verschillende programma's. Dit levert voor de afschrijvingenslasten (ten laste van de exploitatie) een voordeel op van € 477.000 Om te anticiperen op een lagere realisatie van investeringen dan geraamd, is in de begroting 2024 een stelpost ad € 550.000 opgenomen in te vullen door lagere kapitaallasten. Per saldo (€ 550.000-/- €477.000) is er nadeel van € 73.000. Voor dit deel is de stelpost niet ingevuld. Het uitvoeren van de investeringen liggen dus op een hoger nievau dan verwacht. Rente: Door de gunstige ontwikkeling van de rentebaten in 2024 (zie toelichting financiële afwijkingen programma financiën) ontstaat er in 2024 een positief rentesaldo (rentebaten zijn hoger van rentelasten). Daardoor hoeft er geen rente toegerekend aan de verschillende programma's. Het positieve rentesaldo wordt verantwoord op het programma financiën. Actualisatie kapitaallasten Programma

Duurzame stad Bereikbare stad Goed wonen Schone en veilige stad Samenleving, onderwijs en cultuur Werk en inkomen Economie en Vastgoed Stad en Bestuur Financiën Overhead Totaal Totaal financiële afwijkingen

Actualisatie kapitaallasten

(bedragen × € 1.000) Nadelige financiële afwijking -13 -2.666 -2.679

Voordelige financiële afwijking 4 1.116 141 398 447 243 44 213 2.606 -73

31

Najaars-rapportage 2024

Fasering investeringen Voor het opstellen van de begroting 2025 zijn alle investeringen geactualiseerd. Hierbij is gekeken naar de verwachte fasering van de bestedingen van de investeringen over de verschillende jaren. Voor de najaarsrapportage 2024 is ook de verwachte besteding van de investeringen voor 2024 bijgesteld. Hieronder de investeringen met de oorspronkelijke begrote jaarschijf 2024 waarbij in de laatste kolom de op dit moment verwachte besteding voor 2024 aangegeven is. De actualisering op de fasering van investeringen is mede het gevolg van de stevige inspanningen die eerder in gang zijn gezet om jaarschijven realistischer te ramen.

Fasering investeringen

32

Najaars-rapportage 2024

Investeringen

Toegekend bedrag

Realisatie t/m 2023

Begroting 2024

Actualisatie NJR 2024

(bedragen × € 1.000) Duurzame stad Klimaatplan Stapsgewijze verduurzaming vastgoedportefeuille Waterplan / klimaatadaptatie

925 2.265 1.375

800 763 210

59 428 275

84 286 175

Totaal Duurzame Stad

4.565

1.773

762

545

27.808 -8.517 165

4.949 -1.888

6.952 -2.487

4.951

Bereikbare stad Adaptieve mobiliteitsagenda Adaptieve mobiliteitsagenda - bijdrage van derden Halteverplaatsing tramhalte Martinus Nijhofflaan Halteverplaatsing tramhalte Martinus Nijhofflaan - bijdrage van derden Spoorzone (inrichting openbare ruimte) Vervanging parkeerautomaten

66.738 750

66.695

Totaal Bereikbare Stad

86.861

69.756

Goed Wonen Brug Professor Schoenmakerplantage Brug Professor Schoenmakerplantage - bijdrage derden Riool Teding van Berkhoutlaan Riool Teding van Berkhoutlaan Parkeerplaats Roland Holstlaan

340 -340 285 -69 410

267 -162 27

Totaal Goed Wonen

626

-83

Schone en veilige stad Begraafplaatsen Beheerplan civiele constructies Beheerplan groen en water Beheerplan groen en water t.l.v. reserve Waterberging Beheerplan openbare verlichting Beheerplan openbare verlichting t.l.v. reserve Beheerplan wegen Bomenwijk (Vestia) Gevel tot gevel Kanaalweg (BHP Wegen) Openbare ruimte bovenplanse voorzieningen t.l.v. reserve Poptahofpark Projecten Tramlijn 19 Bijdrage projecten Tramlijn 19 Reconstructie Ireneboulevard Rioolinvesteringen kostenverhaal Schieoevers bovenwijkse voorzieningen t.l.v. reserve Speelplekken Stadsvernieuwing Tractie Uitplaatsing Stedin 2020-2024 t.l.v. reserve Uitbreiding Vulcanusweg Verkeersvoorzieningen Vernieuwen riolen (GRP) Voorziening vernieuwen riolen (GRP) Verplaatsen loswal en Gelatinebrug Verplaatsen loswal en Gelatinebrug - bijdrage van derden Voorzieningen - Schieoevers Vervangen beheersysteem OR

200 24.845 7.915 900 2.500 10.882 618 17.586 2.000 5.600 600 4.100 2.900 31.769 -3.422 500 9.950 2.100 2.470 1.150 1.015 1.330 150 1.500 31.271 -31.271 27.777 -13.200 3.400 600

Totaal

147.735

Fasering investeringen

150

43 250

4.615

5.244

54

296

73 -178 258 -69 10

186

296

94

100 6.465 803 300 970 2.494 206 3.100

100 7.935 1.904 201 500 2.494 153 3.184 123 894 428 173 505 1.425 481 329 149 393 10 315 7.101 -7.101 100

5.410 497 178 478 1.486 6 2.460 2.376 206 172 507 31.264 -3.423

1.400 1.000 1.082

4.209

1.425

399 221 32 937

530 230 115 166

239 6.708 -6.708

300 7.101 -7.101 500

11 47.665

21.186

21.796

33

Najaars-rapportage 2024

Investeringen

Toegekend bedrag

Realisatie t/m 2023

Begroting 2024

Actualisatie NJR 2024

37 120 949 2.125

140 60 9.000 100 3.500 500

30 60 596 8.400 500 500

150

150

8.400

1.000

50 1.300 700 2.500

200 500 700 2.800 2.500 756 300

(bedragen × € 1.000) Samenleven, onderwijs en cultuur Archeologie - Kluizenaarsbocht Binnen- en buitensport Gele Scheikunde IHP ISD/IGVO IHP CLD Hof van Delft IHP Delfste Tuin IHP Delftse Montessori IHP Grotius Juniusstraat IHP Grotius Juniusstraat - grond IHP Maurice Maeterlinckschool IHP Maurice Maeterlinckschool - grond IHP Mercurius met sportzaal IHP Pleysier/ISK IHP Sporthal Grotius IHP Stanislas VMBO /Junius (v)mboschool vervroegd IHP Tanthof complexen Kwaliteitsverbetering gymzalen (7x 700K) Marlotlaan - wissellocatie Museum Prinsenhof Rietveldtheater Ringpass velden Sportaccommodaties KN2021 Sportpark Kruithuisweg (blue birds) Sportzaal Tanthof - bewegingsonderwijs Tijdelijke huisvesting Gebouw Het Kristal Tijdelijke uitbreiding ISD Tijdelijke uitbreiding ISK

234 1.500 1.545 15.800 12.341 7.700 7.052 31.906 3.100 14.844 900 23.927 17.400 6.347 20.228 30.976 4.900 4.950 34.500 1.694 2.210 9.700 4.600 407 1.367 523 2.200

298 267 575 72 336 1.342 261 2.429

629 611 940 1.890

Totaal

262.851

12.167

30.732

19.815

Economie en vastgoed Stadskantoor Instandhouding gemeentelijk Vastgoed (OD177) Instandhouding gemeentelijk Vastgoed (Sint Agathaplein 4) Inrichting Willem van Oranje

1.062

574 1.357

363

262

300 71 25 262 165

300 60 150 630

99

530

300 75 531

1.140

99

530

906

Stad en bestuur KCC Investeringen Meubilair Toegangspoortjes Herinrichting raadszaal

141 250 410 150

12 49

129 50 150

129 50 20

Totaal

951

61

329

199

3.012 6.531 80 9.623

2.643 2.316 56 5.015

Totaal (netto) investeringsplan

514.352

Totaal bruto investeringsplan bijdragen derden Totaal (netto) investeringsplan

575.458 -61.106 514.352

Totaal

Overhead Het nieuwe kantoor (HNK) ICT Investeringen IT-vergaderfaciliteiten Totaal

Fasering investeringen

1.343

100 984 24 1.108

136.722

59.793

49.707

148.903 -12.181 136.722

69.381 -9.588 59.793

57.055 -7.348 49.707

1.343

34

Najaars-rapportage 2024

Bijlagen

Bijlagen

35

Najaars-rapportage 2024

Inhuur derden Definitie: Inhuur derden betreft de inhuur van medewerkers ter vervanging van vaste medewerkers (ziekte, vacatures), opvang van pieken en inhuur specialisten. Het betreft niet de inhuur van diensten/adviezen en het uitbesteden van werkzaamheden. Prognose inhuur 2024: € 18- €19 miljoen (19% van de geschatte loonsom) Waarvan: • Inhuur ter vervanging: € 15 miljoen • Inhuur op projecten: € 3,5 miljoen Er is op basis van de prognose een lichte toename te zien met name bij inhuur op projecten. Bij de jaarrekening 2024 kunnen wij pas het defintieve percentage 2024 vaststellen. Verschillende dekkingsbronnen inhuur: • Begroot in 2024: € 4,9 miljoen aan project- en personele budgetten • Niet begroot in 2024: onderdeel van opdrachten en projecten De kosten van inhuur zijn vooral te verklaren door de inhuur van capaciteit en kennis op specifieke opdrachten,vervanging ziekte (incl.zwangerschapsvervanging) en moeilijk vervulbare vacatures. Inhuur derden 2023 ter vergelijking (bron: Jaarstukken 2023) • Percentage inhuur van de vast loonsom: 17,3% • Werkelijke kosten inhuur: € 17 miljoen. Toelichting De inzet van inhuur is min of meer gelijk gebleven en is minder dan in vergelijkbare gemeenten. 18,9% 100.000+ gemeenten, excl. G4 t.o.v. 17,5% Gemeente Delft. Het voornemen om inhuur te verminderen is niet behaald.

De krappe arbeidsmarkt, de stijging van moeilijk vervulbare functies en het hoge uitstroomcijfer (12,2 % ten opzichte van 9,5 % landelijk gemiddelde) zorgt er voor dat steeds vaker wordt ingehuurd. De wervingsperiode neemt ook toe omdat je wilt opvallen in deze krappe arbeidsmarkt. Het opzetten van een wervingscampagne vraagt meer tijd. Om de continuïteit te waarborgen en de druk op de zittende medewerkers te verlagen wordt er ingehuurd. Dit zal in de toekomst blijven omdat de krapte op de arbeidsmarkt voorlopig blijft en er extra taken komen te liggen bij de gemeente. Om de uitstroom te beperken is er extra aandacht voor boeien en binden, o.a. door de ontwikkel- en loopbaanperspectieven te verbeteren. Het financiële effect is beperkt. De niet begrote inhuur wordt nagenoeg volledig gedekt door de beschikbare vacatureruimte en beschikbare projectbudgetten.

Bijlagen / Inhuur derden

36

Najaars-rapportage 2024

Stand van zaken taakstellingen Deze bijlage biedt een toelichting op de stand van zaken van de resterende taakstellingen uit het Herstelplan ‘Delft in Balans’ .

Bijlagen / Stand van zaken taakstellingen

37

Najaars-rapportage 2024

Bijlage Bezuinigingsmonitor (bij Najaarsrapportage 2024) Bedragen x € 1.000.

Omschrijving taakstelling Taak 2024 Personele en inhuurbezuiniging (gemeentebreed) 2.709 Budget gemeentebrede ontwikkelingen 100 Verlagen materieel budget koude fase crisisbeheersing 50 Vastgoedbedrijf 237 Nominaal materiële kosten 100 Sluiting/afstoting van jeugdcentrum De Border 39 Delft voor Elkaar 532 DOK 400 Beeldende kunst 30 Subsidies algemeen 300 Taakstelling overhead Delft Support 75 Werkse! 620 ParkerenDelft - lagere DVOvergoeding 211 Besparing verkamering 40 Sterke Wijken 10 GOR schoontaken verlagen 100 Duurzaamheid klimaatadaptatie 35 Toezicht fietsparkeren verminderen 34 Armoedebestrijding/bijz. bijstand (obv ervaringscijfers) 200 Circulaire Economie Verbonden Stad -5 Verzakelijking restitutiebeleid bij annulering huwelijken 10 Inkomsten a.g.v. beleid toeristische verhuur van woningen 30 Inkomsten vanuit bestaand beleid gereguleerd parkeren 180 Toeristenbelasting (vanaf 2024) 250 Verlaging van Fonds Delft 2040 675 (dotatie verlagen) Verlaging van Fonds Delft 2040 (eenmalige onttr. reserve) Incid. voorstellen KB2020 dekken uit Alg. reserve.

Compensatie dividend (Eneco, 513 Stedin en BNG) Treasury 621 Rijksmiddelen voorschools aanbod Administratieve ondersteuning 5 havendienst beëindigen Recreatiegebieden regio- flexibel 2 uitv.budget onvoorziene initiatieven Economie30 diverse lidmaatschappen Verlagen budget voor 'flexibele 9 OOV uitgaven' Gezondheidsbeleid 4 GOR Uitvoering-veegvoertuig 8 GOR Uitvoering-voertuig 9 Medegebruik stadskantoor vanaf 2025 Ombuiging 1 wethouder minder, 401 incl. ondersteuning. Totaal: 8.564

Taak 2025

Ingevuld conform planning 2024

Ingevuld Besp.verl. / Besp.verl. / Restant conform alternat. alternat. (nog in te planning dekking dekking vullen) 2025 2024 2025 2024

2.709

2.495

2.343

100

100

50 237 100

214

172

Restant (nog in te vullen) 2025

0

194

100

0

0

50 177 100

50 177 100

0 60 0

0 60 0

39 532 400 30 300 75 620

332 250 30 227 75 310

332 250 30 227 75 310

0 0 0 0 0 0 0

0 0 0 0 0 0 0

211 40 10 100 35 34

211 40 10 100 35 34

211 40 10 100 35 34

0 0 0 0 0 0

0 0 0 0 0 0

200

200

200

-5

-5

-5

0 0 0

0 0 0

10

10

10

0

0

30

30

30

0

0

180 250

180 250

180 250

0 0

0 0

675

675

675

0

0

0

0

0

0

39 200 150

39 200 150

73

73

310

310

621

513 621

621

0 0 0

0 0 0

5

5

5

0

0

2

2

2

0

0

30

30

30

0

0

9 4 8 9

9 4 8 9

9 4 8 9

0 0 0 0

0 0 0 0

400

0

0

401 1.745

0 60

0 254

400 401 8.451

7.117

6.452

401 1.387

* De kolom "besparingsverlies/alternatieve dekking" houdt in dat een taakstelling als besparingsverlies in het financieel meerjarenbeeld is afgeboekt óf van specifieke alternatieve dekking werd voorzien (via eerdere P&C-documenten)

Bijlagen / Stand van zaken taakstellingen

38

Najaars-rapportage 2024

Een cijfermatig totaaloverzicht treft u aan in onderstaande tabel Bezuinigingsmonitor, waarbij in de rechterkolommen de resterende bedragen staan. Eerdere afwikkelingen van taakstellingen zijn te vinden in vorige bezuinigingenrapportages. Personele en inhuurbezuiniging:De taakstelling tot en met 2024 is volledig gerealiseerd. Voor de restant-taakstelling voor 2025 en verder blijft het bestuurlijk uitgangspunt uit de vorige collegeperiode van kracht dat invulling zo veel mogelijk plaatsvindt via natuurlijk verloop. Verder is een analyse uitgevoerd naar de omvang van de formatie in vergelijking tot andere gemeenten, mede om deze taakstelling verder in te vullen. Vastgoedbedrijf: Zoals eerder aangegeven speelt er een onzekerheid ten aanzien van de jaarlijkse invulling van deze taakstelling, die in voorgaande jaren telkens in de praktijk gerealiseerd kon worden. Voor 2024 is dit niet gelukt (zie ook toelichting Programma Economie en Vastgoed). Voor aanstaande jaren worden de mogelijkheden voor structurele invulling opnieuw bezien.

Bijlagen / Stand van zaken taakstellingen

39

Najaars-rapportage 2024

Bijlagen / Stand van zaken taakstellingen

40