Monitoringsrapportage schieoevers noord
Tekst van het document
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord
projectnummer 0459537.100 definitief 17 januari 2022
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord
projectnummer 0459537.100 definitief 17 januari 2022
Auteurs R.J. Last, MSc J.J. Verhoeven, MSc
Opdrachtgever Gemeente Delft Stationsplein 1 2611 BV DELFT
datum vrijgave 17-01-2022
beschrijving revisie definitief
gecontroleerd R.J. Last, MSc
vrijgave J.J. Verhoeven, MSc
Inhoudsopgave
Blz.
1
Inleiding
1
1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6
Aanleiding monitoringsrapportage Ambities en doelstellingen Ontwikkelingen in Schieoevers Noord en daarbuiten Onderzoek naar de representatieve bedrijfssituatie Effecten COVID-19 (Corona-)pandemie Leeswijzer
1 5 6 10 12 12
2
Ambitie levendig gemengd stedelijk gebied
14
2.1 2.2 2.3 2.4 2.5
Inleiding Levendigheid Ruimte voor voorzieningen Woningbouw Conclusie
14 14 23 26 32
3
Ambitie ruimte voor bedrijvigheid
34
3.1 3.2 3.3 3.4
Inleiding Behouden en creëren van arbeidsplaatsen Ruimte voor kennisintensieve maakindustrie Conclusie
34 34 36 39
4
Ambitie gezonde omgeving
41
4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6
Inleiding Gezondheidsbevordering Milieuhygiëne Openbare ruimte Ruimtelijke kwaliteit Conclusie
41 41 47 47 48 51
5
Ambitie bereikbaar
52
5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6
Inleiding Multimodale bereikbaarheid Openbare ruimte Mobiliteitsshift Behoud van autobereikbaarheid Conclusie
52 52 53 53 54 54
6
Ambitie duurzame omgeving
56
6.1
Inleiding
56
6.2 6.3 6.4 6.5 6.6
Circulaire economie Energietransitie Klimaatbestendigheid Ruimtelijke kwaliteit Conclusie
56 56 57 58 58
7
Ambitie sociaal inclusief en cultureel divers
59
7.1 7.2 7.3 7.4
Inleiding Inclusiviteit en diversiteit Ruimte voor voorzieningen Conclusie
59 59 62 62
8
Actualisatie van het MER
63
8.1 8.2 8.3 8.4
Inleiding Aanpak monitoring bereikbaarheid Milieucontouren Overige wijzigingen
63 63 66 67
9
Slotbeschouwing
68
9.1 9.2 9.3 9.4
Inleiding Evaluatie Niet monitorbaar bevonden indicatoren Doorkijk naar volgende monitoringsperiode
68 68 70 72
Bijlage 1: Lijst van oorspronkelijke bedrijven
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
1
Inleiding
1.1
Aanleiding monitoringsrapportage Het bedrijventerrein Schieoevers Noord (zie figuur 1.1) transformeert geleidelijk naar een levendig gemengd stedelijk gebied. In 2019 zijn een ontwikkelplan en een milieueffectrapportage voor het gebied vastgesteld, waarin de kaders voor de transformatie worden gegeven. Eén van de instrumenten om grip te houden op de transformatie is monitoring. In 2020 is daarom een monitoringsplan vastgesteld, waarin is beschreven hoe de gemeente met evaluatie en bijsturing de vinger aan de pols zal houden in Schieoevers Noord. Er is gekozen voor een cyclus waarin de gemeente Delft, of een andere partij in opdracht van de gemeente Delft, om de twee jaar rapporteert of de ambities nog waargemaakt kunnen worden, of er aanleiding is om bij te sturen, en zo ja, hoe. Met deze monitoringsrapportages wordt steeds een actueel beeld van de situatie gegeven, zodat duidelijk is wanneer uitgangspunten, randvoorwaarden en/of verwachtingen (zoals beschreven in het MER en Ontwikkelplan) moeten worden bijgesteld. De monitoring dient zowel om te kunnen sturen op de ambities voor Schieoevers Noord, als om het opgestelde milieueffectrapport actueel te houden gedurende de transformatie. Voorliggende monitoringsrapportage is de eerste in de reeks monitoringsrapportages die worden opgesteld.
Deze monitoringsrapportage staat in het teken van de nulmeting en de eerste stappen die zijn gezet om de transformatie mogelijk te maken. Het ijkmoment voor de nulmeting is 2020.
Figuur 1.1: Ligging van Schieoevers Noord in Delft.
Blad 1 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
Doelen van monitoring De monitoring van Schieoevers Noord speelt een belangrijke rol bij het begeleiden van de transformatie naar een levendig gemengd stedelijk gebied, doordat het de informatie biedt voor een efficiënte bijsturing van de ontwikkeling. Deze rol richt zich op het realiseren van twee hoofddoelstellingen: 1. het actueel houden van het milieueffectrapport (MER); en 2. waarborgen dat de ambities en doelstellingen voor de transformatie van Schieoevers Noord behaald worden. Monitoringscyclus De wijze waarop de monitoring is vormgegeven, is vastgelegd in het Monitoringsplan Schieoevers Noord (Antea Group, 18 juni 2020), dat op 8 oktober 2020 aan de gemeenteraad van Delft is aangeboden. In dat plan is beschreven ‘waarom’, ‘hoe’ en ‘wat’ er gemonitord wordt. In dit plan is ook beschreven dat de resultaten van de monitoring om de twee jaar in een rapportage worden opgenomen. Om de gemeenteraad en de omgeving bij de voortgang van de transformatie van Schieoevers Noord te betrekken, wordt de monitoringsrapportage ter informatie aan de gemeenteraad toegezonden, en daarmee openbaar gemaakt. Een deel van de indicatoren die worden gemonitord, wordt jaarlijks geüpdatet. Er wordt dan een light rapportage opgesteld, waarin de meest actuele stand van zaken van indicatoren wordt opgenomen en gepubliceerd.
Deze light rapportage is een tussentijdse rapportage tussen twee monitoringsrapportages in. Bij deze light rapportage wordt geen formele evaluatie en bijsturing voorzien. Relevante documenten Het Ontwikkelplan Schieoevers Noord1 en het Milieueffectrapport Schieoevers Noord (MER2) inclusief spelregelkader vormen samen het kader voor de transformatie van het plangebied. De wijze waarop de monitoring wordt vormgegeven is vastgelegd in het Monitoringsplan Schieoevers Noord3. Ten tijde van het opstellen van deze rapportage is er één ruimtelijk besluit vastgesteld dat uitvoering geeft aan het voornemen tot transformatie. Dit is het bestemmingsplan Tiny Houses, dat is vastgesteld op 11 juli 2019. Op 24 maart 2021 heeft de Raad van State uitspraak gedaan naar aanleiding van beroepen die waren aangetekend door twee buurtverenigingen en een aantal bedrijven die zich niet kunnen vinden in de transformatie van Schieoevers Noord en het MER wat daarbij is opgesteld. De Raad van State heeft de beroepen tegen het bestemmingsplan Tiny Houses ongegrond verklaard in haar uitspraak4. De beroepen tegen het MER zijn niet beantwoord omdat de Raad van State in haar uitspraak heeft gesteld dat het bestemmingsplan Tiny Houses geen m.e.r.-(beoordelings)plichtige activiteit is en het MER als zodanig niet aan de orde kan komen in deze bestemmingsplanprocedure.
Dit betekent dat de beroepsgronden die zijn ingediend tegen het MER aan de orde worden gesteld in een procedure over een ruimtelijk besluit dat wel voorziet in (een deel van) de m.e.r.-plichtige activiteit van de transformatie van Schieoevers Noord. Monitoring als onderdeel van de beleidscyclus De hiervoor genoemde documenten maken allemaal onderdeel uit van de beleidscyclus. In figuur 1.2 is opgenomen waar deze documenten zich in de beleidscyclus bevinden. De beleidscyclus bestaat uit vier onderdelen. De visievorming vindt plaats bij het onderdeel ‘beleidsontwikkeling’. Hier worden strategische keuzes gemaakt voor de fysieke leefomgeving op de lange termijn. De concretisering van dit beleid vindt plaats bij het onderdeel ‘beleidsdoorwerking’. Het 1
Gemeente Delft, Schieoevers Noord Delft, Ontwikkelplan, juni 2019
2 Antea Group, Milieueffectrapport, Schieoevers Noord te Delft, juli 2019 3 Antea Group, Monitoringsplan, Transformatie Schieoevers Noord, juni 2020
4
Uitspraak 201907163/1/R3
Blad 2 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
Ontwikkelplan voor Schieoevers Noord is hier een voorbeeld van. Bij de ‘uitvoering’ van het beleid wordt het beleid mogelijk gemaakt en uitgevoerd door initiatiefnemers. Zij stellen hiervoor bijvoorbeeld een bestemmingsplan of een omgevingsplan op. Het vierde onderdeel van de beleidscyclus is ‘terugkoppeling’. Monitoring is de terugkoppeling van het uitgevoerde beleid: doet het beleid wat het beoogd was te doen? Met monitoring wordt in beeld gebracht wat de kwaliteiten zijn van de fysieke leefomgeving. De monitoringsrapportage doet hier verslag van en doet eventueel naar aanleiding hiervan een voorstel tot bijsturing. De manier waarop uiteindelijk bijgestuurd wordt kan verschillen. Dit kunnen bijvoorbeeld aanpassingen van beleidsdoelen zijn die opgenomen zijn in het Ontwikkelplan. De wijze van bijsturing wordt door de Raad vastgesteld.
Wijze van bijsturing
Monitoringsrapportage/ light rapportage
Ontwikkelplan Schieoevers Noord Bestemmingsplan/ omgevingsplan Monitoringsplan Figuur 1.2: Genoemde documenten als onderdeel van de beleidscyclus (bron: https://aandeslagmetdeomgevingswet.nl/)
Blad 3 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
Transformatie Schieoevers Noord in vogelvlucht Transformatie Schieoevers Noord nodig voor woningbouwopgave Delft Binnen de Metropoolregio Rotterdam - Den Haag zijn afspraken gemaakt over verdeling van de woningbouwopgave in de regio. De gemeente Delft heeft de realisatie van circa 15.000 woningen in de periode tot 2040 op zich genomen. In de Kadernota 2017 – Delft in Balans zijn deze aantallen vastgelegd en is een aanzet gegeven tot uitvoering. Schieoevers Noord kan een aanzienlijk deel van deze opgave invullen. Momenteel zijn er geen gelijkwaardige locaties in Delft, waar door middel van transformatie en/of stedelijke verdichting een aanzienlijke hoeveelheid woningen op één plek kan worden gerealiseerd.
Schieoevers Noord als locatie voor innovatieve maakindustrie
Delft wil de groeiende bevolking, waaronder afgestudeerden en nieuwe inwoners, naast een woning, ook een werkplek in de stad kunnen bieden. In de Ruimtelijke economische visie Delft 2030 is vastgelegd dat de gemeente enerzijds de huidige bedrijven wil koesteren en anderzijds groeiruimte beschikbaar maakt voor met name de vele creatieve en technologie-georiënteerde bedrijven die de stad zelf voortbrengt. De gemeente Delft zet in op het realiseren van 10.000 extra banen in de periode 2018-2040. Hiervoor is onder meer in de periode tot 2030 al circa 100.000 m2 aan extra bedrijfsruimte nodig, met name voor de innovatieve maakindustrie. Deze opgave kan deels in Schieoevers Noord worden ingevuld. De kwaliteiten van Schieoevers Noord maken het gebied geschikt om het aantal arbeidsplaatsen te vergroten. Daarom wordt ook ingezet op verdichting en intensivering in Schieoevers Noord.
Transformatie begint vandaag De eerste concrete ontwikkelingen voor woon- en werkfuncties in het gebied dienen zich aan, hetgeen aanleiding is geweest om de ontwikkelmogelijkheden en randvoorwaarden voor de transformatieopgave van Schieoevers Noord nader te onderzoeken. Deze zijn onderzocht in het milieueffectrapport (MER) voor de transformatie en verdichting van Schieoevers Noord. Naast een verkenning van de potentiële ontwikkelruimte en inzicht in de milieueffecten bevat het MER een ontwikkelkader met (ruimtelijke/milieutechnische) randvoorwaarden en spelregels voor de transformatieopgave om passende ontwikkelingen in Schieoevers Noord te kunnen realiseren.
Ontwikkelplan Schieoevers Noord Het Ontwikkelplan voor Schieoevers Noord stelt de (ruimtelijk/economische) kaders en schept (plan economische) condities voor ruimtelijke veranderingen op zowel de korte als lange termijn. Hiermee kan samen met het ontwikkelkader uit het MER richting en sturing worden gegeven aan een geleidelijk en langjarig transformatieproces van Schieoevers Noord.
Ambities en doelstellingen voor Schieoevers Noord
Met de transformatie worden vijf overkoepelende ambities voor de fysieke leefomgeving nagestreefd. Deze zijn in de figuur hiernaast opgenomen en zijn gebruikt om het MER vorm te geven. De ambities zijn geconcretiseerd in doelstellingen, die bijvoorbeeld in het Ontwikkelplan zijn opgenomen. Aanvullend zijn doelstellingen uitgewerkt op het gebied van sociale inclusiviteit en culturele diversiteit.
In september 2021 is het ruimtelijk kwaliteitskader voor Schieoevers Noord vastgesteld door de gemeenteraad. Er zijn nog geen aanvullingen of wijzigingen op het Ontwikkelplan, MER of spelregelkader van het MER geweest.
Blad 4 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
1.2
Ambities en doelstellingen Ambities In deze monitoringsrapportage is voor de zes ambities voor Schieoevers Noord een nulmeting uitgevoerd. Op basis hiervan kan in de volgende monitoringsrapportages geëvalueerd worden of er een noodzaak bestaat om bij te sturen op de ontwikkeling. In principe bepalen de ambities de gewenste eindsituatie en is met het Ontwikkelplan de strategie uitgezet om daar te komen. De ambities zijn: 1. Levendig gemengd stedelijk gebied; 2. Ruimte voor bedrijvigheid; 3. Gezonde omgeving; 4. Bereikbaar; 5. Duurzame omgeving; 6. Sociaal inclusief en cultureel divers. Doelstellingen Bij het bepalen van de transformatiestrategie zijn doelstellingen geformuleerd en geïndiceerd die de gewenste ontwikkeling weergeven, zoals een bepaalde mate van levendigheid, groei van het aantal arbeidsplaatsen en concrete onder- of bovengrenzen voor specifieke aspecten. Deze doelstellingen zijn allemaal onder één of meer ambities te plaatsen en te gebruiken om te evalueren in hoeverre de transformatie op koers ligt. De doelstellingen zijn in de onderstaande tabel kort toegelicht. Levendigheid Woningbouw Ruimte voor voorzieningen
Ruimte voor kennisintensieve maakindustrie Behouden en creëren van arbeidsplaatsen Milieuhygiëne Ruimtelijke kwaliteit
Gezondheidsbevordering Energietransitie Circulaire economie Klimaatbestendigheid
Een omgeving met een 16-uurs-dynamiek, zodat er ook na sluitingstijd van bedrijven nog plekken zijn waar het levendig is. Bijdragen aan de woningbouwopgave van Delft (15.000 nieuwe woningen tot 2040). Ruimte voor groene en blauwe voorzieningen, commerciële voorzieningen met een lokaal karakter en maatschappelijke voorzieningen op het gebied van onderwijs, sport, zorg, welzijn, cultuur die goed toegankelijk zijn en gericht op ontmoeting, educatie en beweging/gezondheid. Verandering van het karakter van de bedrijvigheid naar nieuwe kennisintensieve maakindustrie, zoals high-tech bedrijven (HTSM) en scale up's van de TU Delft. Het vergroten van het aantal arbeidsplaatsen om werkplekken in de stad te blijven bieden voor de groeiende bevolking. Een gezond leefklimaat, passend bij de stedelijke setting en het karakter van het gebied. Aandacht voor inrichting van de ruimte en de kwaliteiten daarvan voor mens, plant en dier. Voldoende groen en blauw in de leefomgeving. Aandacht voor activiteiten of maatregelen die de ontwikkeling van de gezondheid voor mensen bevorderden. Woningen, bedrijven en andere functies in het gebied maken gebruik van een duurzame en hernieuwbare vorm van energie. Bijdragen aan een gesloten systeem van grondstoffen binnen de stad.
Het gebied is klimaatadaptief en biedt in alle (99,5%) klimaat- en weersomstandigheden een veilig en prettig woon-, werk- en leefklimaat.
Blad 5 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
Mobiliteitsshift Multimodale bereikbaarheid
Behouden van de autobereikbaarheid Openbare ruimte Inclusiviteit en diversiteit
Een modaliteitsverschuiving van autoverkeer naar een modal split met de nadruk op OV, fietsers en voetgangers. Het verbeteren van de multimodale bereikbaarheid door: de barrièrewerking voor langzaam verkeer te verminderen; het stationsgebied Delft Campus als knooppunt voor OV en inzet op nieuwe vormen van mobiliteit. De transformatie mag niet leiden tot het ontstaan van nieuwe verkeersknelpunten of het onoplosbaar maken van bestaande knelpunten. In de openbare ruimte ligt de focus op verblijven, lopen en fietsen. Deze moet overzichtelijk, toegankelijk en veilig worden ingericht. De doelstellingen voor sociale inclusiviteit en culturele diversiteit volgen uit de Sociale Visie van Delft.
Indicatoren Op basis van de ambities en doelstellingen uit het MER en het Ontwikkelplan zijn in het Monitoringsplan de indicatoren bepaald die informatie bieden over het behalen van de doelstellingen (zie figuur 1.3). Voor het opstellen van de indicatoren is data benodigd. Indicatoren kunnen aan meerdere doelstellingen gekoppeld zijn en op verschillende wijze informatie bieden in het proces van evaluatie en bijsturing. In deze monitoringsrapportage is de data opgewerkt tot objectieve indicatoren om de voortgang ten aanzien van de doelstellingen en ambities te evalueren. De indicatoren spelen dan ook een vitale rol in de beleidscyclus.
Figuur 1.3: Weergave systematiek monitoringsplan en monitoringsrapportage
Er zijn in samenspraak met de gemeente en verschillende belanghebbenden in het gebied in totaal ruim 50 wenselijke indicatoren bepaald die met de monitoring in beeld kunnen worden gebracht. Deze zijn in deze monitoringsrapportage (hoofstukken 2-7) opgenomen en tevens in het digitale beleidsinformatiesysteem5 te vinden. In het Monitoringsplan is het voorgenomen gebruik van de indicatoren opgenomen ten behoeve van de evaluatie van de transformatie.
1.3
Ontwikkelingen in Schieoevers Noord en daarbuiten Er zijn diverse ontwikkelingen die (gaan) plaatsvinden binnen Schieoevers Noord. Deze monitoringsrapportage staat in het teken van de nulmeting. Dit betekent dat de huidige staat van 5
Voor de leesbaarheid zijn de indicatoren in een digitaal beleidsinformatiesysteem opgenomen: https://argus.apps.anteagroup.nl/project/8ec58534-5542-4e06-bdf3-8dae8ffb1b7d/ Deze website is niet compatibel met Microsoft Internet Explorer, maar wel met andere gangbare browsers.
Blad 6 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
de fysieke leefomgeving (inclusief de onderstaande ontwikkelingen Tiny Houses, de spoorverdubbeling en het nieuwe station Delft Campus en overige toekomstige ontwikkelingen) op basis van de indicatoren in beeld wordt gebracht. Deze ontwikkelingen zijn weergegeven in figuur 1.4. Relevante ontwikkelingen zijn hieronder toegelicht.
Nieuwe Haven / Schiekwartier
Figuur 1.4: Diverse ontwikkelingen in Schieoevers Noord
Bestemmingsplan Tiny Houses Het bestemmingsplan Tiny Houses is tijdens het opstellen van voorliggende monitoringsrapportage op 11 juli 2019 vastgesteld. Met dit bestemmingsplan (zie figuur 1.5) wordt ruimte geboden aan een tijdelijke experimentele woonvorm: de tiny houses kunnen zelfstandig worden gebouwd, hebben een maximaal woonoppervlak van 40 m2 en een bouwhoogte van maximaal 6 meter. Naast de woonfunctie biedt het plangebied ook ruimte voor andere functies, zoals horeca, maatschappelijke voorzieningen en dienstverleningen en voorzieningen ten behoeve van cultuur en ontspanning. De initiatiefnemers zorgen zelf voor een groot deel van e voorzieningen in hun tiny woonbuurt.
Blad 7 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
Figuur 1.5: Verbeelding en locatie bestemmingsplan Tiny Houses aan de Vulcanusweg 295-305 (bron: ruimtelijkeplannen.nl)
Het project waar dit bestemmingsplan aan ten grondslag ligt, heeft een experimenteel karakter wat dient om deze experimentele woonvorm te benutten voor het vergaren van kennis die ook relevant kan zijn voor toekomstige woonvormen in onder andere Schieoevers Noord. De tiny houses hebben als het ware een pioniersfunctie. Het plangebied krijgt een voorlopige gemengde bestemming, die na maximaal 10 jaar komt te vervallen. Onder de voorlopige bestemming is niet alleen de woonfunctie, maar zijn ook andere functies toegestaan. Dit zal het ontstaan van een gemengd gebied vergemakkelijken. Na de periode van maximaal 10 jaar, is de definitieve bestemming van kracht. Daarmee krijgt het terrein de huidige functie (bedrijventerrein) terug. De tiny houses zijn inmiddels gerealiseerd (zie figuur 1.6).
Figuur 1.6: Tiny houses in Schieoevers Noord (bron: https://www.pionierskwartierdelft.nl/)
Spoorverdubbeling Rijswijk-Delft Campus In het kader van het Programma Hoogfrequent Spoorvervoer (PHS) wordt het spoor en het station Delft Campus (vóór 15 december 2019 heette dit station nog Delft Zuid) verdubbeld zodat er meer
Blad 8 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
treinen kunnen rijden. Op station Delft Campus worden de zijperrons vervangen door twee middenperrons. Er komt een nieuwe fiets- en voetgangerstunnel onder het spoor. Het station en de nieuwe onderdoorgang voor fietsers en voetgangers zijn naar verwachting in 2021 gereed (zie figuur 1.7).
Figuur 1.7: Impressie van het vernieuwde station Delft Campus (voorheen Delft Zuid) (bron: prorail.nl/projecten/delft/campus)
Overige (toekomstige) ontwikkelingen Hoe de transformatie van Schieoevers Noord er in de komende twee jaar (en de jaren daarna) precies uit gaat zien is nog niet bekend. De gemeente is de komende tijd bezig met het opstellen van een bestemmingsplan verbrede reikwijdte om de eerstvolgende ontwikkelingen planologisch mogelijk te maken. De spoorzone van Delft Campus zal in zijn nieuwe vorm opgeleverd worden. Verder wordt de realisatie van de Gelatinebrug voorbereidt. Kabeldistrict Er is een bestemmingsplan in voorbereiding voor geheel Schieoevers Noord. Kabeldistrict is daarbinnen (samen met Nieuwe Haven, zie onder) de eerste concrete bouwontwikkeling die mogelijk gemaakt wordt. Het voorbereidingsbesluit6 hiervoor is op 28 november 2019 vastgesteld door de gemeenteraad van Delft. Gelatinebrug Er komt een nieuwe fietsbrug over de Schie, de Gelatinebrug. De brug komt in het verlengde van de Rijnweg. Ter hoogte van de Praxis en Lijm & Cultuur. Naar verwachting start de bouw in 2024. De brug zorgt ervoor dat het gebied beter bereikbaar is met de fiets. Stationsomgeving Delft Campus Het gebied rondom het station Delft Campus wordt ontwikkeld tot een hoogwaardig gemengd stedelijk milieu. Bij dit gebied horen onder andere De Strip en de Noordkavel.
Middels een gebiedsvisie worden de ambitie en het ruimtelijk-programmatisch kader voor de ontwikkeling van de stationsomgeving bepaald en vervolgens nader uitgewerkt in een stedenbouwkundig plan. Deze ontwikkeling maakt wel onderdeel uit van het Ontwikkelplan Schieoevers Noord, maar maakt geen onderdeel uit van het eerste bestemmingsplan voor Schieoevers Noord. Deze ontwikkeling doorloopt een aparte ruimtelijke procedure. Nieuwe Haven Aan de Schie wordt Nieuwe Haven ontwikkeld, een locatie voor wonen, werken en groen aan het water. Er worden circa 350 woningen ontwikkeld voor verschillende doelgroepen. Er wordt ruimte
6
Te raadplegen op: https://www.ruimtelijkeplannen.nl/documents/NL.IMRO.0503.VB00192001/vb_NL.IMRO.0503.VB0019-2001.pdf
Blad 9 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
gecreëerd voor een kantoor of praktijk aan huis. Deze ontwikkeling wordt onderdeel van hetzelfde bestemmingsplan als benodigd voor de ontwikkeling van Kabeldistrict.
Figuur 1.8: Impressie invulling Nieuwe Haven (bron: https://www.nieuwehavendelft.nl/nl/het-plan/)
Beleidsontwikkeling Delft heeft een Omgevingsvisie (vastgesteld op 16 juli 2021). Hierin staat hoe de toekomstige fysieke leefomgeving van Delft er uit gaat zien. In de Omgevingsvisie zijn 6 opgaven opgenomen die de koers voor de stad vormen. De opgaven zijn: leefbare woonwijken, duurzaam, voorzieningen, innovatie en technologie, bereikbaar en cultuur. De Omgevingsvisie is de basis voor het later op te stellen Omgevingsplan. Dit plan vervangt alle bestemmingsplannen in Delft.
1.4
Onderzoek naar de representatieve bedrijfssituatie In het MER Schieoevers Noord is een hoofdkeuze "Omgang bestaande bedrijven" afgewogen. Als voorkeursalternatief is “Optimalisatie milieuruimte met behoud van huidige bedrijfsvoering” gekozen. Een van de componenten van dit alternatief is het gefaseerd dezoneren van het industrieterrein. Het idee achter deze strategie is dat locaties, die rijp zijn voor ontwikkeling, in de planvormingsfase gedezoneerd kunnen worden. Op dat moment wordt het zonebeheersmodel geactualiseerd, waarmee de Omgevingsdienst de cumulatieve geluidbelasting bepaalt en de geluidruimte binnen de geluidzone verdeelt. Op de ontwikkellocaties wordt voor nieuwe bedrijvigheid vervolgens het principe van activiteitgerichte functiemenging toegepast. Zo gaat de gefaseerde dezonering van het industrieterrein (organisch) gepaard met de verkleuring naar woonwerkgebied. Bij het opstellen van het MER was de veronderstelling dat het behouden van een geluidgezoneerd industrieterrein meerwaarde had, onder meer omdat het industrielawaai gecumuleerd wordt beschouwd en daarmee een duidelijk afwegingskader zou kunnen ontstaan voor de aanvaardbaarheid van woningen binnen het plangebied. Dit afwegingskader is opgenomen in de visie leefomgevingskwaliteit en vertaald in spelregels. Het zonebeheersmodel speelt daardoor een belangrijke rol in de transformatie.
Het vormt immers de koppeling tussen het juridisch kader voor bedrijven (binnen de zone) en het kader voor woningbouw (buiten de zone). De informatie uit het zonebeheersmodel is dan ook gebruikt voor het onderzoek naar industrielawaai in het MER. Met de planvorming voor deelontwikkelingen, de nulmeting voor de monitoring en de behoefte aan sturing op de transformatie van Schieoevers is de behoefte aan een gedetailleerde weergave van de milieusituatie binnen het plangebied gegroeid. Zowel voor de nulmeting als voor een
Blad 10 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
gedeeltelijke dezonering geldt, dat de informatie in de basis op orde moet zijn, om veranderingen goed te kunnen zien en beoordelen. Uit analyse van het zonebeheersmodel is gebleken dat dit onvoldoende accuraat is voor de beoogde rol in de transformatie - het beschermen van de belangen van bedrijven en het bieden van heldere kaders voor woningbouw. De informatie geeft een onjuist beeld van de situatie en kan daarom niet worden gebruikt om de belangen van bedrijven te beschermen. Evenmin is de informatie een goede basis om een voldoende leefomgevingskwaliteit voor toekomstige bewoners te borgen. Er is daarom aanleiding om bij te sturen en de hoofdkeuze "Omgang bestaande bedrijven" te heroverwegen. Voorafgaand aan het eerstvolgende ruimtelijk besluit zal een aangepaste keuze gemaakt moeten worden over de wijze waarop wordt omgegaan met het industrielawaai bij de transformatie. Het principe “Optimalisatie milieuruimte met behoud van huidige bedrijfsvoering” kan in stand worden gehouden, maar de manier waarop dat gedaan wordt, vraagt om aanpassing. Aanvullend speelt mee dat de huidige opzet van de visie leefomgevingskwaliteit en de bijbehorende spelregels in de praktijk te complex blijkt. Er is behoefte aan een helder kader voor zowel bedrijven als ontwikkelaars.
Door de gemeente Delft is daarom een proces opgestart om met de lokale bedrijven en andere functies (hierna: bedrijven) de representatieve bedrijfssituatie (RBS) te bepalen, om op basis daarvan de milieucontouren gedetailleerd vast te kunnen leggen. De exacte milieucontouren waarmee en de manier waarop de transformatie op dit punt wordt begeleid, worden verder uitgewerkt in de voorbereiding van het eerstvolgende ruimtelijk besluit in het plangebied. Een tweede constatering is dat het niet wenselijk en kostenefficiënt is om de actuele milieu-impact van bedrijven gedetailleerd vast te leggen en te monitoren. In de planvorming geldt onder meer het uitgangspunt dat bedrijven niet worden beknot in hun bedrijfsvoering7 en daar hoort ook het beschermen van de ruimte voor concrete uitbreidingsplannen van bedrijven bij. In de omgang met industrielawaai en de omgang met bedrijven in het algemeen is het daarom niet wenselijk om enkel de huidige milieusituatie te betrekken bij de afweging of woningbouw aanvaardbaar is. Dit neemt bovendien het risico met zich mee dat woningen worden gebouwd op een locatie waar de milieubelasting nog gaat toenemen. Bovendien wordt milieuhinder gewoonlijk beoordeeld aan de hand van referentiewaarden en normen die betrekking hebben op gemodelleerde waarden.
Indien hiervan wordt afgeweken door bijvoorbeeld de feitelijke emissies te monitoren, ontbreekt een beoordelingskader om de resultaten te evalueren. Het monitoren van de actuele situatie rondom bedrijven en milieuhinder heeft derhalve veel voeten in aarde op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving. De aanbeveling die hier uit volgt is dan ook om voor zowel de monitoring, de planvorming als de sturing op de transformatie gebruik te maken van de informatie over de RBS. De RBS geeft voldoende zicht op de milieuaspecten om hieraan conclusies over de gezondheidssituatie en de mogelijkheden voor woningbouw binnen Schieoevers Noord te verbinden. De RBS is bovendien te gebruiken om duidelijke kaders voor bedrijven te stellen en daarmee de voortzetting van de bedrijfsvoering te borgen, terwijl er ook een afwegingskader voor woningbouw op kan worden gebaseerd. In de besluitvorming over de wijze waarop de RBS-informatie wordt gebruikt om te sturen op de transformatie, dient ook een keuze gemaakt te worden over het actueel houden van deze informatie. Een logisch uitgangspunt hierbij is dat bij vergunningverlening een update van de milieucontouren plaats vindt voor zover deze veranderen, bijvoorbeeld als gevolg van nieuwvestiging van bedrijven, door het treffen van hinderbeperkende maatregelen of bij verhuizing en bedrijfsbeëindiging.
Aanvullend kan, wanneer daar behoefte aan is, eens in de zoveel tijd een analyse worden gedaan van het verschil tussen de maximale contouren en de feitelijke 7
Hierover is een motie “Ruim baan voor de maakindustrie” aangenomen door de gemeenteraad (https://delft.raadsinformatie.nl/document/8753932/1#search=%22motie%20ruim%20baan%22)
Blad 11 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
situatie. Dit biedt een nauwkeuriger inzicht in de leefomgevingskwaliteit en in de mate waarin bedrijven hun beoogde uitbreidingsplannen hebben uitgevoerd. In deze monitoringsrapportage is het voorlopige resultaat van het RBS-proces opgenomen. Deze contouren geven de milieusituatie weer op basis van door de bedrijven aangeleverde informatie over het huidig gebruik en concrete uitbreidingsplannen. Dit is dan ook de milieusituatie waarmee toekomstige bewoners te maken (kunnen) krijgen, zolang deze bedrijven hun activiteiten voortzetten. De RBS heeft op zichzelf geen juridische status en geeft ook niet de vergunde situatie weer. De wijze waarop de RBS wordt vertaald in een planologische regeling (waarmee wel een juridische status wordt gecreëerd) en de ruimte die daadwerkelijk aan bedrijven wordt geboden voor voortzetting en uitbreiding van de activiteiten wordt door de gemeente in samenspraak met de bedrijven bepaald. Dit is onderdeel van de heroverweging van de keuze "omgang bestaande bedrijven". Deze zal plaatsvinden voorafgaand aan besluitvorming over de eerste bouwplannen binnen de geluidzone van het industrieterrein. Onderdeel van de heroverweging is het ontwikkelen van een beoordelingskader voor woningbouw. In het MER was geconstateerd dat geen gegevens beschikbaar waren over de hoogte van de geurbelasting in Schieoevers Noord.
In aanvulling op het bedrijvengeluid is uit het RBS-onderzoek ook gebleken dat geur een relevant omgevingsaspect is nabij Nieuwe Haven. Dit is aanleiding om bij te sturen, door ook geurcontouren vast te stellen.
1.5
Effecten COVID-19 (Corona-)pandemie Tijdens de nulmeting, die in deze monitoringsrapportage is beschreven, is de COVID-19 (Corona-) pandemie uitgebroken. De opzet van het onderzoek (zoals beschreven in het monitoringsplan) heeft geen rekening gehouden met deze pandemie en de (potentiële) effecten die daarmee samenhangen. Het is onduidelijk welke effecten van de pandemie op de korte en op de lange termijn gaan optreden en hoe dit van invloed kan zijn op de ontwikkeling van Schieovers Noord. Een korte termijn effect wat enigszins geduid kan worden is de vraag naar mobiliteit. Deze nam tijdens de pandemie voor alle modaliteiten, met uitzondering van lopen en fietsen, sterk af door de maatregelen die genomen zijn tegen de verspreiding van het virus. In de nulmeting wordt met dit effect dan ook rekening gehouden (zie hiervoor hoofdstuk 5 en hoofdstuk 8). De veranderingen in de samenleving door de pandemie zijn op de korte en de langere termijn op andere thema’s (die in deze rapportage aan de orde komen) lastig te voorspellen. Er zijn mogelijk blijvende veranderingen in het mobiliteitsbeeld, doordat mensen meer blijven thuiswerken dan vóór de pandemie, maar dit is niet met zekerheid te zeggen. De pandemie kan daarnaast direct en indirect leiden tot veranderende eisen en wensen in het straatbeeld.
Als gevolg van de pandemie is de aandacht voor groen in de openbare ruimte bijvoorbeeld gegroeid. Tegelijkertijd hebben detailhandel en horeca het zwaar gehad en zijn nieuwe concepten ontwikkeld om bedrijven overeind te houden. Desalniettemin zijn grote sociaal-economische effecten op de korte en lange termijn te verwachten. Deze veranderingen kunnen een doorwerking hebben in het ontwikkelkader voor Schieoevers Noord, en daarmee ook de doelstellingen en de ambities. Kortom, de effecten van de pandemie op korte en lange termijn zijn nog niet goed in beeld. Met de monitoring worden eventuele veranderingen tijdig gesignaleerd en kan zo nodig bijgestuurd worden.
1.6
Leeswijzer In deze monitoringsrapportage zijn objectieve gegevens verzameld en opgewerkt tot indicatoren. Dit is gedaan in de hoofdstukken 2-7. Aan de hand van deze indicatoren vindt een evaluatie plaats
Blad 12 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
van de doelstellingen en ambities voor Schieoevers Noord, waarmee ook het MER is geactualiseerd in hoofdstuk 8. In hoofdstuk 9 is geëvalueerd in welke mate de doelstellingen en ambities voor Schieoevers Noord zullen worden bereikt bij voortzetting van de bestaande kaders.
Blad 13 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
2
Ambitie levendig gemengd stedelijk gebied
2.1
Inleiding In dit hoofdstuk zijn de waarden gepresenteerd van de indicatoren die bij de ambitie “levendig gemengd stedelijk gebied” horen. Op basis daarvan kan een uitspraak gedaan worden in hoeverre deze ambitie behaald wordt. Zie hiervoor hoofdstuk 9. Het kan zijn dat de waarden van bepaalde indicatoren bij deze nulmeting nog niet beschikbaar zijn. Het kan bijvoorbeeld voorkomen dat de dataverzameling afhankelijk is van de vergunningverlening voor toekomstige ruimtelijke ontwikkelingen. De reden voor het niet beschikbaar zijn van de data is bij de betreffende indicator benoemd. Inleiding ambitie en doelstellingen Eén van de belangrijkste uitgangspunten voor de transformatie van Schieoevers Noord is de geleidelijke transformatie van een relatief monofunctioneel bedrijventerrein naar een gemengd stedelijk woon- werkgebied. Een geslaagd levendig gebied vraagt om het mengen van ruimte én functies. In de programmering van Schieoevers Noord wordt gestreefd naar een 16-uursdynamiek, zodat er ook na sluitingstijd van bedrijven nog plekken zijn waar het levendig is. In zo’n omgeving past een stadse woonvorm, waar zowel werkplekken als voorzieningen (café, sportschool, cultuur, et cetera) dichtbij zijn. Een dergelijk gemixt programma van wonen, werken en voorzieningen zorgt voor een dynamische en levendige omgeving.
Deze ambitie wordt geëvalueerd aan de hand van de doelstellingen Levendigheid; Ruimte voor voorzieningen en Woningbouw.
2.2
Levendigheid Levendigheid is een belangrijk kenmerk van de toekomstige wijk en daarmee een doelstelling op zich. Om te evalueren of de doelstelling Levendigheid wordt behaald wordt enerzijds gemonitord of de noodzakelijke voorwaarden aanwezig zijn en anderzijds of dit daadwerkelijkheid leidt tot de gewenste (beleving van) levendigheid. Functiemengingsindex (FMI) Een belangrijke voorwaarde voor levendigheid is de menging van functies. Dit wordt onder andere gemonitord met de functiemengingsindex (FMI). Deze term is door het Planbureau voor de Leefomgeving geïntroduceerd in de publicatie ‘Mengen van wonen en werken’ (2010). Als het aantal woningen in een gebied gelijk is aan het aantal fte (arbeidsplaats), dan is de index 50. Bij een index van 100 is er alleen sprake van arbeidsplaatsen. Bij een index van 0 is er alleen sprake van wonen. Koersbeeld Het koersbeeld voor de FMI is weergegeven in de volgende figuur. Hierin is onderscheid gemaakt naar deelgebied.
Blad 14 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
Figuur 2.1: Koersbeeld minimale FMI per deelgebied (bron: Ontwikkelplan Schieoevers Noord)
Huidige situatie In figuur 2.2 en tabel 2.1 is de waarde van de FMI anno 2020 weergegeven.
Figuur 2.2: FMI (bron: Delft in cijfers, BAG, 2020) Tabel 2.1: FMI in deelgebieden Deelgebied
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
FMI 2020
98
67
0
99
65
100
100
100
100
0
94
0
94
98
87
Koersbeeld
50
50
40
26
50
50
50
30
50
-
-
32
50
50
50
De FMI ligt anno 2020 op 93,2 voor het gehele plangebied. Voor Schieoevers Noord wordt over het algemeen gestreefd naar een FMI van tenminste 30 en maximaal 70. De meeste deelgebieden wijken erg af van het koersbeeld voor de FMI. Dit is in lijn met de verwachting, aangezien de transformatie net is opgestart. Deelgebied 2 (langs de Vulcanusweg) en deelgebied 5 (Leeuwenstein) kennen al een FMI onder de 70. Deze gebieden zijn relatief gemengd. Langs de Vulcanusweg zijn tiny houses gebouwd als eerste stap in de transformatie.
Mixed-use index (MXI) Een belangrijke voorwaarde voor levendigheid is de menging van functies. Dit wordt onder andere gemonitord met de Mixed Use Index (MXI). Dit is de verhouding tussen wonen en niet-wonen en wordt berekend door de bruto vloeroppervlakte voor wonen te delen door de totale
Blad 15 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
vloeroppervlakte in een gebied. Hoe lager de MXI, hoe lager het aantal vloeroppervlak wonen in een gebied. Koersbeeld In het Ontwikkelplan voor Schieoevers Noord is een koersbeeld van de MXI weergegeven (zie figuur 2.3). Dit koersbeeld is richtinggevend en betreft geen harde zonering van hoe de MXI zich moet ontwikkelen. Wel geeft het een beeld van hoe de mate van menging zich kan ontwikkelen.
Figuur 2.3: Koersbeeld mate van menging (MXI) (bron: Ontwikkelplan Schieoevers Noord)
Huidige situatie In figuur 2.4 en tabel 2.2 is de waarde van de MXI anno 2020 weergegeven.
Figuur 2.4: MXI (bron: BAG, WOZ, 2020) Tabel 2.2: MXI in deelgebieden Deelgebied
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
MXI 2020
0,1
0
0
0
0,2
0
0
0
0
0,1
0,1
0,3
0
0
0
De MXI ligt anno 2020 rond de 0,2. Dit betekent dat er veel meer bruto vloeroppervlak voor arbeidsplaatsen is dan voor woningen. Dit is in lijn met de verwachting, aangezien de transformatie net is opgestart. Deelgebied 2 (langs de Vulcanusweg) en deelgebied 5 (Leeuwenstein) kennen al een MXI hoger dan 0,1. Deze gebieden zijn relatief gemengd. Langs de Vulcanusweg zijn tiny houses gebouwd als eerste stap in de transformatie. Floor-space index (FSI) De mate van verdichting, die gemonitord wordt met de floor-space index (FSI), is een factor voor levendigheid. De FSI geeft de verhouding tussen het bebouwde bruto vloeroppervlak en de
Blad 16 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
oppervlakte van het terrein. Een FSI van 1,0 betekent dat er op één hectare grond (100x100 m) 10.000 m2 bebouwd oppervlak is. Koersbeeld Voor Schieoevers Noord wordt gestreefd naar een FSI van tenminste 0,8 en maximaal 2,25. Het koersbeeld voor de FSI is weergegeven in de volgende figuur. Hierin is onderscheid gemaakt naar deelgebied.
Figuur 2.5: Koersbeeld maximale FSI per deelgebied (bron: Ontwikkelplan Schieoevers Noord)
Huidige situatie In figuur 2.6 en tabel 2.3 is de waarde van de FSI weergegeven.
Figuur 2.6: FSI (bron: BGT, BAG, 2020) Tabel 2.3: FSI in deelgebieden Deelgebied
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
FSI 2020
0,5
0,4
0
0,4
0,8
0,6
0,4
0,5
0,4
0,1
0,9
0
0,6
0,3
0,5
Koersbeeld
1,0
1,0
2,25
2,25
1,7
1,7
1,7
2,75
2,0
-
-
0,8
1,0
1,0
1,0
De FSI ligt anno 2020 op 0,5 voor het gehele plangebied. Anno 2020 wijken alle deelgebieden erg af van het koersbeeld voor de FSI. Dit is in lijn met de verwachting, aangezien de transformatie net is opgestart. Aanwezigheid van voorzieningen De locatie en mate van clustering van voorzieningen is belangrijk voor de levendigheid, het aantal en de beschikbaarheid van voorzieningen zijn van belang voor de sociale doelstellingen.
Blad 17 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
Koersbeeld Het uitgangspunt voor de ontwikkeling van Schieoevers Noord (volgens het Ontwikkelplan) is dat er naast innovatieve maakindustrie ruimte is voor andere economische activiteiten, zoals detailhandel en diensten. Tevens houdt Delft vast aan het versterken van de bestaande detailhandelsstructuur hetgeen inhoudt dat er vooralsnog geen substantiële detailhandelsactiviteiten (anders dan kleinschalige voorzieningen in de nabijheid van station Delft Campus) op nieuwe plekken toegestaan worden. De inzet van de gemeente Delft is gericht op het combineren van detailhandel met commerciële en maatschappelijke voorzieningen. Hiermee ontstaan toekomstbestendige buurt- en wijkcentra. Huidige situatie Anno 2020 zijn de voorzieningen voornamelijk geclusterd bij Leeuw&Stein in het noorden van het plangebied (perifere detailhandel zoals bouw en meubelmarkten) en bij Lijm en Cultuur (creatief laboratorium met verschillende maatschappelijke voorzieningen) aan de Rotterdamseweg. Daarnaast is er nog een aantal maatschappelijke voorzieningen verspreid over het gebied (zie figuur 2.7).
Figuur 2.7: Aanwezigheid van voorzieningen (bron: WOZ, BAG, 2020)
Plinten Plinten (de begane grond aan de straatzijde) waar andere functies in gevestigd zijn dan wonen, dragen bij aan de levendigheid op straat. Koersbeeld Het streefbeeld is om programma’s te mengen met maakindustrie zodat de plinten levendig worden (zie figuur 2.8).
Blad 18 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
Figuur 2.8: Koersbeeld plinten (bron: Ontwikkelplan Schieoevers Noord)
Huidige situatie De plinten bevinden zich anno 2020 met name op het erf van bedrijven. Er zijn nog onvoldoende plinten aan de straatzijde om levendigheid te realiseren (zie figuur 2.9). Dit is in lijn met de verwachting. De gebieden moeten nog getransformeerd worden om levendige plinten te kunnen realiseren.
Figuur 2.9: Plinten anno 2020
Levendigheid op straat Deze indicator is lastig meetbaar. Er kan op basis van aanwezige functies wel een verwachting uitgesproken worden over hoe levendig een gebied is. De levendigheid van het gebied wordt onder andere bepaald door de openingstijden van de functies die er zijn. Deze indicator is daarom beoordeeld op basis van de indicator “openingstijden”. Openingstijden Er wordt in Schieoevers Noord gestreefd naar een 16-uursdynamiek, waarbij er ook buiten kantoortijden plekken zijn waar het levendig is. Hiervoor zijn de openingstijden van belang. Als er functies zijn die na 18 uur nog open zijn zorgt dit ook na werktijd voor levendigheid op straat en in de plinten. Koersbeeld Er is geen concreet Koersbeeld opgenomen in het ontwikkelplan met betrekking tot de 16uurseconomie. Het is van belang dát er functies aanwezig zijn die ook na 18 uur publiek trekken, maar het exacte aantal is minder relevant. Functies met openingstijden in de avond zijn indicatief
Blad 19 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
voor een 16-uurseconomie en zijn daarvan zowel oorzaak als gevolg. De verwachting is dat functies met ruimere openingstijden zich zullen vestigen daar waar reuring gewenst is op basis van figuur 2.10. Als referentiebeeld is daarnaast figuur 2.11 te gebruiken. Eén functie met openingstijden na 18 uur per bouwblok, is op basis van dit indicatieve beeld een hanteerbare streefwaarde.
Figuur 2.10: Ontwerpprincipes voor Schieoevers Noord (bron: Ontwikkelplan Schieoevers Noord)
Figuur 2.11: Levendige plinten en menging met activiteiten na 18u (bron: Ontwikkelplan Schieoevers Noord)
Voor het evalueren van de levendigheid op straat wordt het indicatieve eindbeeld voor “condensatieplekken” als referentiebeeld genomen. Rondom pleinruimtes en vergelijkbare plekken wordt een concentratie van publieke voorzieningen en economische functies voorzien, waardoor condensatieplekken ontstaan, die de levendigheid bevorderen. Het streven is een reeks van deze pleinachtige ruimtes langs de hartlijn van noord naar zuid te creëren (zie figuur 2.12).
Blad 20 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
- Maakindustrie Figuur 2.12: Locaties condensatieplekken in Schieoevers Noord (bron: Ontwikkelplan Schieoevers Noord)
Huidige situatie In de huidige situatie hebben de functies van Schieoevers Noord op een doordeweekse dag en in het weekend minder geopende vestigingen in de avonduren dan overdag (zie figuur 2.13). Verder zijn er in het weekend minder geopende vestigingen dan overdag (zie figuur 2.14). De meubelboulevard Leeuw & Stein is bijvoorbeeld door de week na 17:30 uur en op vrijdag na 21:00 uur gesloten. De functies die nog wel na 21:00 uur open zijn, zijn bijvoorbeeld oplaadmogelijkheden voor auto’s, een benzinetankstation, en een paar bedrijven aan de Schieweg. Het algemeen beeld is nu dat er in heel Schieoevers Noord nog niet wordt voldaan aan de ontwerpprincipes (zoals afgebeeld in figuur 2.10). Door de week overdag zijn de functies wel open, maar zijn er nog niet genoeg functies om reuring te veroorzaken. Verder is het verschil tussen de openingstijden overdag en in de avond nog dermate groot dat er in dat opzicht nog niet gesproken kan worden van een 16-uurseconomie.
Blad 21 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
Figuur 2.13: Openingstijden maandag (links overdag en rechts in de avond) (bron: Google 2020)
Figuur 2.14: Openingstijden op zaterdag (links overdag en rechts in de avond) (bron: Google, 2020)
De levendigheid in Schieoevers Noord is anno 2020 doordeweeks en overdag het hoogst. De meeste levendigheid wordt verwacht op locaties waar voorzieningen geclusterd zijn, zoals bij Leeuw&Stein in het noorden van het plangebied (perifere detailhandel zoals bouw en meubelmarkten), de Schiehallen, langs de Vulcanusweg en de Tanthofdreef en bij Lijm en Cultuur (creatief laboratorium met verschillende maatschappelijke voorzieningen) aan de
Blad 22 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
Rotterdamseweg. ’s Avonds en in het weekend zijn er minder functies geopend en zal de levendigheid naar verwachting minder. Bij Leeuw&Stein, de Schiehallen en de Tanthofdreef is ook in het weekend (overdag) een clustering van geopende functies te zien, daar buiten zijn zeer beperkt functies geopend. Er is nog geen sprake van duidelijke condensatieplekken of pleinachtige ruimtes waar voorzieningen met ruimere openingstijden zich vestigen. Op basis van de openingstijden van functies rond de Schiehallen kan hier wel van een clustering van functies gesproken worden, die mogelijk (tijdelijk) voor een condensatieplek kan worden benut. Op Leeuw&Stein is dat minder het geval, omdat sprake is van commerciële (perifere) detailhandelsfuncties, die weinig levendigheid buiten winkeltijden (overdag) veroorzaken. Beleving van levendigheid De data voor deze indicator komt bij de volgende Omnibus-enquête beschikbaar.
2.3
Ruimte voor voorzieningen Ruimte voor voorzieningen is van belang om de gewenste mate van functiemenging en levendigheid te verkrijgen in het gebied. De doelstelling vertegenwoordigd daarnaast ook een stedelijke behoefte waar Schieoevers Noord een belangrijke bijdrage aan moet leveren. Aantal inwoners Deze indicator laat het totaal aantal inwoners van Schieoevers Noord zien. Koersbeeld Het streefbeeld is om in 2030 circa 6.800 inwoners te huisvesten. Het eindbeeld is circa 14.700 inwoners. Huidige situatie Schieoevers Noord heeft anno 2020 263 inwoners (bron: CBS, 2020). De verwachting is dat het aantal inwoners met de transformatie zal gaan groeien. Ruimte voor ateliers en creatieve werkplaatsen In Schieoevers Noord moet plek blijven en komen voor makers en creatieven, sociale ondernemers, innovatieve bedrijven, productie-, distributie-, en reparatiebedrijven. Het is belangrijk dat specifiek ruimte beschikbaar blijft en beschikbaar komt voor ateliers en creatieve werkplaatsen, omdat deze functies waardevol zijn voor Schieoevers Noord. Door marktwerking en de specifieke eisen die ateliers en creatieve werkplaatsen stellen aan het gebouw staat behoud en nieuwvestiging onder druk. Doelstelling De doelstelling is om in 2030 circa 6.000 m2 bvo aan ateliers en creatieve werkplaatsen te huisvesten. Het einddoel is circa 24.000 m2 bvo in totaal.
Het doel is om de ateliers en creatieve werkplaatsen tussen 5% en 7% van het gebied te laten innemen. Huidige situatie Deze indicator is (nog) niet monitorbaar bevonden (zie paragraaf 9.3). Met de indicator “aanwezigheid van voorzieningen” is in beeld gebracht dat er twee locaties langs de Vulcanusweg liggen die een functie als atelier en/of creatieve werkplaats hebben (zie figuur 2.7). Meer informatie is er op dit moment niet voorhanden. Hoe daarmee om wordt gegaan is beschreven in paragraaf 9.3.
Blad 23 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
Ruimte voor voorzieningen voor de buurt In Schieoevers Noord moet voldoende ruimte zijn voor voorzieningen die vooral door de (buurt)bewoners worden gebruikt. Koersbeeld Het streefbeeld is om in Schieoevers Noord voorzieningen voor de buurt en voor de stad te vestigen (zie figuren 2.15 en 2.16). Huidige situatie Er zijn anno 2020 nog geen voorzieningen voor de buurt in Schieoevers Noord. De data voor “ruimte voor voorzieningen voor de buurt” wordt opgehaald bij de vergunningverlening. Er zijn nog geen vergunningen in Schieoevers Noord verleend waarbij deze data is opgehaald. Deze data is dus nog niet beschikbaar. Er kan op basis hiervan nog geen uitspraak gedaan worden over deze indicator.
Figuur 2.15: Streefbeeld voorzieningen voor de buurt en voor de stad (bron: Ontwikkelplan Schieoevers Noord)
Blad 24 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
Figuur 2.16: Streefbeeld voorzieningen voor de buurt en voor de stad (bron: Ontwikkelplan Schieoevers Noord)
Ruimte voor voorzieningen voor de stad Het ontwikkelen van Schieoevers Noord zorgt voor kansen om voorzieningen te bouwen die voor de hele stad te gebruiken zijn (voortgezet onderwijs, cultuur, zwembad, festivalterrein). Koersbeeld Het streefbeeld om in Schieoevers Noord voorzieningen voor de buurt en voor de stad te vestigen (zie figuren 2.15 en 2.16). Huidige situatie Er zijn anno 2020 voorzieningen voor de stad in Schieoevers Noord te vinden. Lijm en Cultuur is een cultuurplatform die als stedelijke voorziening fungeert. De data voor ruimte voor voorzieningen voor de stad wordt opgehaald bij de vergunningverlening. Er zijn nog geen vergunningen in Schieoevers Noord verleend waarbij deze data is opgehaald. Deze data is dus nog niet beschikbaar. Er kan op basis hiervan nog geen uitspraak gedaan worden over deze indicator. Aanwezigheid van voorzieningen Zie paragraaf 2.1. Aandachtspunten openbare ruimte De indicator “aandachtspunten openbare ruimte” laat locaties zien waar overzichtelijkheid, toegankelijkheid en veiligheid van de openbare ruimte om aandacht vraagt. Hierbij hoort ook
Blad 25 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
toegankelijkheid van voorzieningen, overlast en andere aandachtspunten vanuit het sociaal domein. De gewenste monitoringsinformatie betreft een overzicht van door beleidsadviseurs aangeduide locaties. Zij kunnen met hun expert judgement aangeven of bepaalde locaties in Schieoevers Noord (getransformeerde en niet getransformeerde delen) om aandacht vragen. Deze locaties zijn in beginsel tijdelijke situaties die optreden door werkzaamheden (elders), defecten, of ontwerpfouten waardoor situaties optreden die voorheen niet voorzien waren. Deze situaties kunnen herkend worden door kennis van het gebied te nemen en vanuit een bepaalde invalshoek (milieu, duurzaamheid, voorzieningen, verkeersveiligheid, sociaal, et cetera) naar het gebied te kijken. De locaties van aandachtspunten worden aangegeven op een kaart (bij voorkeur digitaal of aangegeven via een adres). Per locatie wordt aangegeven om welk aandachtspunt het gaat en welke vervolgactie nodig is om het aandachtspunt weg te nemen. In de monitoringsrapportage wordt op basis van deze kaart gekeken of er trends te herkennen zijn (komen bepaalde aandachtspunten vaker terug tijdens de transformatie) en hoe hier op bijgestuurd kan worden. Huidige situatie Op de volgende kaart zijn de aandachtspunten vanuit de beheersopgave van de gemeente weergegeven.
Op deze kaart zijn overlastsituaties aangegeven naar aanleiding van klachten uit de omgeving. De meeste overlastsituaties hebben te maken met afval, afvalbakken, grofvuil en containers.
Figuur 2.17: Aandachtspunten openbare ruimte (Bron: BGT en BOR, 2020)
2.4
Woningbouw Woningbouw is van belang om de gewenste mate van functiemenging en levendigheid te verkrijgen in het gebied. De doelstelling vertegenwoordigd daarnaast ook een stedelijke behoefte waar Schieoevers Noord een belangrijke bijdrage aan moet leveren. Aantal inwoners Zie paragraaf 2.2. Aantal woningen Deze indicator brengt het totaal aantal woningen en de locatie van deze woningen in beeld.
Blad 26 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
Doelstelling Op basis van een maximale FSI en een minimale FMI is in het Ontwikkelplan voor Schieoevers Noord bepaald hoeveel woningen en arbeidsplaatsen per deelgebied gerealiseerd kunnen worden. Het streefbeeld is dat er in 2030 circa 4.200 woningen in Schieoevers Noord gevestigd zijn. Het eindbeeld is circa 7.700 woningen (zie volgende figuur).
Figuur 2.18: Streefbeeld aantal woningen en arbeidsplaatsen per deelgebied (bron: Ontwikkelplan Schieoevers Noord)
Huidige situatie Het plangebied telt anno 2020 in totaal 139 woningen (inclusief de woningen aan de Abtswoudseweg) (bron: CBS, 2020). De locatie van deze woningen is weergegeven in de volgende figuur. Daarmee voldoet Schieoevers Noord nog niet aan de doelstelling voor het aantal woningen. Met de transformatie van de deelgebieden zal het aantal woningen gaan toenemen.
Figuur 2.19: Locatie woningen (bron: BAG, 2020)
Variatie in woninggrootte Een diversiteit aan verschillende woninggrootten is gewenst zodat er voor verschillende doelgroepen een woning beschikbaar is. Koersbeeld Er is geen specifiek streefbeeld voor variatie in woninggrootte in het Ontwikkelplan is vastgelegd. Wel geeft het een beeld van welk type woningen er in Schieoevers Noord gevestigd is.
Blad 27 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
Huidige situatie In de volgende figuur is de variatie in woninggrootte anno 2020 weergegeven. De grootste categorie betreft een woninggrootte van 80 – 120 m2, de kleinste categorie betreft woningen die groter zijn dan 120 m2. In Schieoevers Noord zijn alle categorieën vertegenwoordigd.
Figuur 2.20: Variatie in woninggrootte (bron: BAG, WOZ, 2020)
Verdeling type woningen Diversiteit in woningaanbod (inclusief sociale woningbouw en studentenwoningen) maakt onderdeel uit van de strategie om een levendig gemengd stedelijk gebied te creëren. Doelstelling De doelstelling is dat er in Schieoevers Noord 15% sociale huur, 15% studentenwoningen, 20% middeldure huur en 50% dure huur/koop beschikbaar is. Met de bouw van nieuwe woningen wordt ingezet op de verdeling zoals die in het Ontwikkelplan is vastgelegd. Huidige situatie Op dit moment zijn er relatief gezien de meeste huurwoningen in Schieoevers Noord, waarvan de meeste sociale huurwoningen zijn. Alle categorieën (van sociale huur tot extra dure koop) zijn vertegenwoordigd (zie figuur 2.21).
Figuur 2.21: Verdeling type woningen (bron: BAG, WOZ, 2020)
Blad 28 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
Woontevredenheid De mate van tevredenheid over de eigen buurt van bewoners is een belevingsindicator voor de woningbouwdoelstelling. Omdat er nog relatief weinig respondenten in het plangebied aanwezig zijn wordt voor de nulmeting aangesloten bij de woontevredenheid voor heel Delft. Deze woontevredenheid heeft het cijfer 7.4. Geografische aanvaardbaarheid van woningbouw Een bepaalde mate van overlast in een woongebied is acceptabel als hier een zeer aantrekkelijke woonomgeving tegenover staat. Dit is het uitgangspunt voor de ontwikkeling van woningbouw in Schieoevers Noord. Met de indicator geografische aanvaardbaarheid van woningbouw is op basis van de milieubelasting in het plangebied een zonering bepaald waaruit de aanvaardbaarheid8 van woningbouw blijkt. Deze zonering is als volgt bepaald (zie tabel 2.4). Tabel 2.4: Kader aanvaardbaarheid woningbouw in Schieoevers Noord Geluidniveau industrielawaai [dB(A)]
Geluidniveau wegverkeerslawaai [dB]
Geluidniveau spoorweglawaai [dB]
Aanvaardbaar
Geluidbelasting op alle gevels onder de maximale ontheffingswaarde
< 50 dB(A)
< 48 dB
< 55 dB
Aanvaardbaar, mits compensatie wordt geboden
Geluidbelasting vanwege individuele geluidbronnen tussen de maximale en uiterste compenseerbare waarde
50-65 dB(A)
48-63 dB
55-68 dB
nvt
63-68 dB
nvt
> 65 dB(A)
>68 dB
>68 dB
Aanvaardbaarheid
Omschrijving
Mogelijk onaanvaardbaar* Onaanvaardbaar
* Geluidniveau boven de uiterste compenseerbare waarde
* voor deze waarden geldt dat het afhankelijk is van de bron van het lawaai. Er wordt een onderscheid gemaakt tussen lokale wegen (dan is deze belasting aanvaardbaar) en auto(snel)wegen (dan is deze belasting onaanvaardbaar)9.
Geluid is het meest bepalende thema voor de milieusituatie in Schieoevers Noord. In de volgende figuren zijn uitsnedes van de leefomgevingsfoto opgenomen met betrekking tot wegverkeerslawaai en railverkeerslawaai.
8
Aanvaardbaarheid betekent niet dat woningbouw ook mogelijk is. Een formele ruimtelijke procedure moet de haalbaarheid van een project of plan aantonen. 9 Dit onderscheid is tekstueel niet geheel juist gemaakt in de Visie Leefomgevingskwaliteit, waarin wordt gesproken van lokale wegen en stedelijke wegen. Dit vraagt om een tekstuele revisie.
Blad 29 van 76
Monitoringsrapportage Schieoevers Noord projectnummer 0459537.100 17 januari 2022 Gemeente Delft
Figuur 2.22: Uitsnedes leefomgevingsfoto wegverkeerslawaai (links) en railverkeerslawaai (rechts), de contouren geven de situatie in 2019 weer zoals beschreven in het MER.
Om de milieubelasting door bedrijven nauwkeuriger in beeld te brengen is de representatieve bedrijfssituatie van de aanwezige functies onderzocht, zoals is beschreven in paragraaf 1.4. Hieronder is het resultaat van het voorlopige RBS-proces ten aanzien van geluid opgenomen. Deze contouren geven de geluidsituatie weer op basis van door de bedrijven aangeleverde informatie over het huidig gebruik en concrete uitbreidingsplannen. Dit is dan ook de situatie waarmee toekomstige bewoners te maken (kunnen) krijgen, zolang deze bedrijven hun activiteiten voortzetten. Deze voorlopige RBS heeft op zichzelf geen juridische status en geeft ook niet de vergunde situatie weer. Het voorlopige RBS-onderzoek vormt aanleiding om bij te sturen. Zoals in paragraaf 1.4 beschreven zal de hoofdkeuze “Omgang bestaande bedrijven” moeten worden bijgesteld omdat de gemaakte keuze voor gefaseerde dezonering in de praktijk niet wenselijk blijkt. Met de (voorlopige) RBS heeft de gemeente de benodigde informatie om een groot deel van Schieoevers Noord ineens te dezoneren10. Daarmee verandert ook het referentiekader voor de aanvaardbaarheid van woningbouw, omdat industrielawaai (juridisch) enkel van toepassing is bij een geluidgezoneerd industrieterrein.