Document · PDF

Jaarstukken 2023 na erratum

Raadsvergadering 27 juni 2024, gemeente DelftBij agendapunt: Voorstel van het college aan de raad inzake jaarstukken 2023 (2424343)39.299 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 4 van 5

Hierop is begin 2023 een verkennend proces gestart. Onderdeel daarvan is onder andere een ruimtelĳke studie en een visie op de toekomst van Theater de Veste. Met deze studies kunnen scenario’s voor de toekomst van Theater de Veste tegen elkaar afgewogen worden. Deze documenten worden in 2024 met een voorstel naar de raad gestuurd. Rietveldtheater In 2023 is verder gewerkt aan de scenario’s voor de toekomst van het Rietveld Theater, nadat in 2022 was gebleken dat de verbouwing aanzienlĳk duurder uit zou pakken. De scenario’s zĳn eind 2023 in kaart gebracht en zullen worden betrokken bĳ de P&C-cyclus. Hierna kan een onderbouwde keuze worden gemaakt voor één van de scenario’s. Als tĳdelĳke huisvesting maakt Rietveld Theater gebruik van de ruimte Hal 015 in het Kabeldistrict. In deze hal boort het theater nieuwe publieksgroepen aan door de mogelĳkheid om het theater op verschillende manieren te gebruiken, bĳvoorbeeld als poppodium. Media Omroep Delft In 2023 heeft Omroep Delft een extra investering gehad door € 100.000 aan extra eenmalige middelen die voor dit jaar zĳn ontvangen. Een deel van het geld is ingezet voor een professionele regiekamer die

Programma-verantwoording / Samenleven, onderwĳs en cultuur

Jaarstukken 2023

nodig is om de ambities op het gebied van uitzendingen met beeld te kunnen realiseren. Daarnaast is een redactie aangesteld. Mediafonds Delft Mediafonds Delft heeft in het jaar 2023 een verdere toename van het aantal publicaties gezien. Daarnaast is de diversiteit van de verschillende publicaties ook toegenomen. Naast geschreven stukken worden er ook documentaires gemaakt die via Youtube verspreid worden en is in 2023 ook een politiek TV-debat online gekomen. Men ziet nog wel verbetermogelĳkheden in het aanwakkeren van de publieke belangstelling voor de verschillende uitingsvormen. Museum Prinsenhof Delft Ruimtelĳke visie Museum Prinsenhof Gedurende 2023 is het Voorlopig Ontwerp op basis van eerder vastgestelde uitgangspunten uitgewerkt naar een Definitief Ontwerp. In december 2023 is het afgeronde Definitief Ontwerp – met de daarbĳ behorende businesscase – ingebracht ter bestuurlĳke besluitvorming. Tentoonstellingen en programmering In Museum Prinsenhof Delft waren dit jaar 3 zeer succesvolle tentoonstellingen te zien: Amalia, Ambitie en Allure, Het Delft van Vermeer en Lothar Wolleh ziet Jan Schoonhoven. Het Delft van Vermeer, een mooie samenwerking met het Rĳksmuseum, trok 71.000 bezoekers. Ook kreeg de tentoonstelling de prĳs voor de beste tentoonstelling van het jaar.

Naast de tentoonstelling initieerde het museum met partners uit de stad een breed stadsprogramma rondom Vermeer. De publieksprogrammering was dit jaar breed en divers, met onder meer lezingen, workshops en kleine presentaties op zaal. Ook waren er diverse evenementen zoals het Prinsenhofweekend, Open Monumentendag, het Delft Chamber Music Festival, het Delft Fringe Festival en de afsluitende deelname aan het Lichtjesfestival in december. Voor het schoolbezoek waren er naast de vaste lesprogramma’s ook speciale lessen rondom Vermeer en Schoonhoven. De Delftse Blik In 2023 stond in De Delftse Blik - het programma waarin het museum verbinding maakt met de inwoners van Delft - het thema Vrĳheid centraal. Delftenaren uit verschillende communities werken binnen dit thema samen met kunstenaar Yuro Moniz aan een keramiek kunstwerk. Daarnaast waren er 3 take-overs van Delftse communities in het museum en zĳn er 2 nieuwe rondleidingen ontwikkeld: ‘De Delftse Blik op je veilig voelen’ en een rondleiding over het koloniale verleden. Publieksbereik In 2023 mochten we een recordaantal van 137.000 bezoekers verwelkomen. Delftenaren ontvingen opnieuw gratis toegang tĳdens iedere eerste zondag van de maand. Tot slot hebben we 9161 scholieren en studenten uit het primair, voorgezet onderwĳs, beroeps- en wetenschappelĳk onderwĳs uit de omgeving Delft, Den Haag en Rotterdam kunnen verwelkomen.

Collectie In 2023 is, dankzĳ verschillende fondsen, de collectie versterkt met een enkele bĳzondere aankopen waaronder twee 18de eeuwse snoekterrines. Bĳzonder is dat het museum dit jaar zeer uitzonderlĳke werken van Jan Schoonhoven en Jan Henderikse geschonken heeft gekregen. Erfgoed Inspectie, onderzoek en advies Erfgoed Delft heeft in 2023 bĳgedragen aan en geadviseerd in projecten zoals Schieoevers, Prinsenhof(gebied), Bagĳnhof, Gasthuisplaats en planvorming voor de Nieuwe Kerk. Het meerjarenproject (2022-2026) voor inhalen van achterstanden in conservering van de archeologie collectie verloopt naar wens. In de stad hebben we voor de gemeente en anderen meerdere terreinen archeologisch onderzocht en werkzaamheden begeleid zoals Bagĳnhof en Paardenmarkt. Archeologisch advies werd tegen vergoeding geleverd aan omliggende gemeenten. Bĳ de wettelĳke taken was in 2023 het aantal aanvragen voor advies voor vergunningverlening en vooroverleg voor

Programma-verantwoording / Samenleven, onderwĳs en cultuur

Jaarstukken 2023

archeologie en gebouwde monumenten stabiel. Het aantal losse vragen rond verduurzaming of wat er mogelĳk is bĳ verbouwing van monumenten nam wel toe. De archiefinspectie hield toezicht op de informatiehuishouding van Delft en de gemeenten Rĳswĳk, Midden-Delfland en Pĳnacker-Nootdorp. Zichtbaarheid Erfgoed Delft werkt hard aan de zichtbaarheid van erfgoed en historie in de stad. Duizend Delftse schoolkinderen hebben de erfgoedles met veel enthousiasme gevolgd (KLIK educatieprogramma). Het onderzoek naar het Delftse slavernĳverleden is afgerond en gepubliceerd. Gesprekken met de Joodse Gemeenschap naar aanleiding van het onderzoek gemeentelĳk handelen rondom Joods vastgoed na WO II zĳn gevoerd waarbĳ een vervolg is gepland in 2024. Bestedingen ten laste van het incidenteel beschikbare budget worden in 2024 verwacht. Met eigenaren van gebedshuizen bespraken we de toekomstkansen van religieus erfgoed. Steeds meer mensen zoeken via de website naar bouwtekeningen en andere historische bronnen. Circa zestig vrĳwilligers helpen met verwerken van vondsten, opschonen van data en ontsluiting van aktes. Herhuisvesting Het toegekende voorbereidingsbudget voor herhuisvesting erfgoed is (nog) niet volledig besteed. Het Programma van Eisen is opgesteld en goedgekeurd door het college. Zoeken naar geschikte locaties en de vervolgopdracht lopen.

Onderwĳsbeleid Binnen het onderwĳsbeleid onderscheiden we twee begrotingsposten: openbaar (basis-)onderwĳs en onderwĳsbeleid en leerlingenzaken. Openbaar (basis-)onderwĳs Binnen de begrotingspost openbaar (basis-)onderwĳs vallen activiteiten die gericht zĳn op het versterken van het funderend onderwĳs in Delft. Allereerst de gemeentelĳke bekostiging van het bewegingsonderwĳs in het primair onderwĳs (onder andere vakleerkrachten en schoolzwemmen voor onderwĳsachterstandsscholen en het speciaal (basis-)onderwĳs). In 2023 zĳn we gestart met de pilot schoolzwemmen voor leerlingen van de Internationale Schakelklas. De eerste bevindingen zĳn zeer positief en in 2024 vindt besluitvorming plaats over het vervolg. In 2023 is de nieuwe Delftse onderwĳsagenda 2024-2027 opgesteld, samen met schoolbesturen en kinderopvang. Als inhoudelĳke focus zĳn drie gezamenlĳke ambities geformuleerd: (1) Aansluiting zorg en educatie, (2) Educatie voor iedereen, (3) Kansen vergroten. We hebben het initiatief genomen om een bestuurlĳk overleg mbo-hbo en wo in te richten. Het overleg heeft drie keer plaatsgevonden in 2023 en wordt in 2024 doorgezet. We werken aan een samenwerkingsagenda die in verbinding is met vraagstukken van de stad. Hierbĳ wordt als eerste de link gelegd met programma Wĳ West en initiatieven in de stad als Kickstart Lab en Smart Makers Delft.

We streven naar gelĳke toegang tot goed onderwĳs. Daarom is in 2023 verder ingezet op het versterken van de voorschoolse educatie en lopende programma’s, zoals het Onderwĳs Achterstandenbeleid (OAB) en de Gelĳke Kansen Agenda Delft. Het streefcĳfer van 74% voor het plaatsen van doelgroeppeuters (2,5-4 jaar) op een voorschool is niet behaald. Een verklaring hiervoor is dat een groeiende groep ouders met VVE indicatie beiden werken en daardoor gebruik maken van kinderdagopvang in plaats van de voorscholen. Daarnaast is ingezet op het verkleinen van de taalachterstanden in de voorschool en het basisonderwĳs. Het onderwĳs aan nieuwkomers is hiervan een belangrĳk onderdeel. In Delft zĳn er drie opvangscholen en een nieuwkomers-voorziening (ISK) voor het voortgezet onderwĳs. We hebben in 2023 een onderzoek laten uitvoeren naar de behoefte aan een aparte groep voor peuters met extra ondersteuningsbehoefte in de voorschool. Naar aanleiding van de uitkomst dat deze behoefte er is, vindt er een verkenning plaats naar de mogelĳkheden om in 2024 een pilot te starten.

Programma-verantwoording / Samenleven, onderwĳs en cultuur

Jaarstukken 2023

Het bevorderen van kansengelĳkheid voor kinderen en het bieden van perspectief aan kinderen die opgroeien in armoede is als speerpunt benoemd. In dat kader zĳn in 2023 verschillende pilots gestart, waaronder het schoolontbĳt. Inmiddels is de gemeentelĳke pilot Schoolontbĳt afgerond. Het schoolontbĳt gaat door en wordt gefinancieerd door het rĳk. Ook zĳn we gestart met de voorbereidingen voor de pilot Rĳke schooldag. Onderwĳsbeleid en leerlingenzaken De middelen voor onderwĳsbeleid en leerlingenzaken zĳn bedoeld voor het ondersteunen van leerlingen in een kwetsbare positie. Het betreft wettelĳke taken waarvoor we rĳksmiddelen krĳgen. Het gaat hier om de inzet op het gebied van Voortĳdig Schoolverlaten (VSV), de aanpak van Onderwĳsachterstanden (OAB/VVE), het leerlingenvervoer en de tĳdelĳke gemeentelĳke middelen in het kader van het Nationaal Programma Onderwĳs (NPO). In regionaal verband werken onderwĳs en gemeenten samen om de uitstroom van voortĳdig schoolverlaters te verminderen. De inzet van de gemeente richt zich op het begeleiden van uitvallers op scholen en het begeleiden van jongeren naar het behalen van een startkwalificatie en/of uitstroom naar betaald werk. Het streefcĳfer voor het aantal jongeren met een startkwalificatie (92%) is behaald. Het aantal voortĳdig schoolverlaten is toegenomen (3,1%).

Deze toename is onder andere te verklaren door de komst van een groot aantal Nieuwkomers waaronder een grote groep alleenstaande minderjarigen vluchtelingen (AMV-ers). Na een tĳdelĳk verblĳf in Delft, verhuizen de leerlingen door naar andere gemeenten in Nederland. De school schrĳft de leerling dan uit, omdat er geen nieuwe schoolinschrĳving bekend is. Hierdoor is het aantal meldingen van VSV aanzienlĳk gestegen. De periode waarin de gemeentelĳke middelen voor het Nationaal Programma Onderwĳs (NPO) ingezet kunnen worden, is verlengd tot met december 2025. Dit betekent dat scholen ook in 2023 gebruik gemaakt hebben van het aanbod zoals vastgelegd in de gemeentelĳke menukaart NPO. Het doel is het inhalen van (onderwĳs)achterstanden van kinderen en jongeren en is ingezet op de thema's zorg in en om de school, natuur- en cultuureducatie, professionalisering en scholing, en sport en beweging. In 2023 is de nieuwe verordening voor het leerlingenvervoer vastgesteld. In het afgelopen jaar hebben we in H5-verband gewerkt aan het verbeteren van de kwaliteit van het vervoer voor leerlingen. Delft is de stad van innovatie en technologie, waarbĳ we ruimte geven aan de maakindustrie. Dat maakt dat wĳ initiatieven die hierop inspelen stimuleren en ruimte geven, zoals bĳvoorbeeld het Innovatiecentrum Energie en Mobiliteit Delft en het Digital Operations Center.

Verder streven wĳ naar een goede aansluiting met de technologieketen, van vmbo tot wetenschappelĳk onderwĳs, met het initiatief Smart Makers Delft (SMD). Hiervoor ontwikkelen de initiatiefnemers gezamenlĳk een duurzaam netwerk en fysieke locaties in de stad waarmee wĳ de trots op vakmensen zichtbaar maken in de stad. SMD is een van de initiatieven die is opgenomen in de toegekende aanvraag regio deal Wĳ West. Er is gestart met extra aandacht voor techniek, technologie en ICT in het onderwĳsprogramma van vmbo scholen in Delft. Zo dragen we bĳ aan de ontwikkeling van Schieoevers Noord en de verbinding van Delft West met de campus. Maatschappelĳke voorzieningen Goed toegankelĳke en bereikbare maatschappelĳke voorzieningen dragen bĳ aan een leefbare en inclusieve stad. De groei van het aantal inwoners in de stad vraagt om het laten meegroeien van het aanbod van maatschappelĳke voorzieningen op zowel buurt- als stedelĳk niveau enerzĳds en het intensiever gebruiken van de bestaande voorzieningen anderzĳds. In navolging op het rapport ‘Referentienormen Maatschappelĳke Voorzieningen Delft’ (afgerond in 2022) is in 2023 gestart met het opstellen van een koersdocument voor maatschappelĳke voorzieningen. Hierin worden de opgaven voor maatschappelĳke voorzieningen uitgewerkt en wordt ingegaan om de rol van de gemeente in het realiseren van die opgaven. Naar verwachting wordt het

Programma-verantwoording / Samenleven, onderwĳs en cultuur

Jaarstukken 2023

Koersdocument Maatschappelĳke Voorzieningen medio 2024 afgerond. In 2023 hebben we bĳ diverse (gebieds-)ontwikkelingen gestuurd op het programmeren van maatschappelĳke voorzieningen. Onderwĳshuisvesting De gemeente heeft de wettelĳke taak voor bekostiging van voorzieningen voor onderwĳshuisvesting. De basis hiervoor ligt in de verordening Voorzieningen huisvesting onderwĳs gemeente Delft (2021). Daarnaast is aan deze wettelĳke zorgplicht invulling gegeven met het, in consensus met schoolbesturen, opgestelde Integraal huisvestingsplan (IHP) 2020-2035. In 2023 zĳn we gestart met de actualisatie/ herĳking van het IHP 2024-2040. In 2023 zĳn diverse plannen en ontwikkelingen verder uitgewerkt, waaronder de nieuwbouw van de ISK (Internationale Schakelklas)/Pleysier, Jan Vermeerschool, IGVO (Internationaal Georiënteerd Voortgezet Onderwĳs) en de nieuwbouw voor het vmbo van Stanislas College in samenhang met de ontwikkeling Smart Makers Delft. Voor de nieuwbouw scholen Tanthof'-West is in 2023 gewerkt aan de kaders en randvoorwaarden voor nieuwbouw op de bestaande locaties. In het kader van de gebiedsontwikkeling Kop van de Buitenhof zĳn voor de nieuwbouw van het Grotius College en de Maurice Maeterlinckschool massastudies uitgevoerd. Deze zĳn opgenomen in het masterplan Kop van de Buitenhof.

Basisschool De Nieuwe Maan, van Stichting Islamitisch College, is in 2023 tĳdelĳk gehuisvest in de noodlokalen aan de Slauerhofflaan. De nieuwe school voor voortgezet onderwĳs, het Mercuriuscollege, is in augustus gestart in Tanthof op twee locaties: het kantoorpand aan het Karrepad en de wissellocatie aan de Derde Werelddreef. Er is een aanbesteding doorlopen voor het plaatsen van noodlokalen aan de Juniusstraat voor de tĳdelĳke huisvesting van ISK. De voorbereidende werkzaamheden zĳn gestart. Begin 2024 is de locatie operationeel. Voor de uitvoering van het IHP houden we in gebiedsontwikkelingen rekening met ruimte voor onderwĳsvoorzieningen. Ook kĳken we voor de korte en middellange termĳn naar de mogelĳkheid om gebouwen te huren en/of te kopen en geschikt te maken voor onderwĳs. Afgelopen jaar is ingezet op de aankoop van de Marlotlaan om dit pand de komende jaren als onderwĳsvoorziening (tĳdelĳk) in te kunnen zetten. Algemeen onderwĳsprojecten De norm voor onderwĳsgebouwen is nu nog BENG (Bĳna Energie NeutraleGebouwen). Deze gebouwen worden neergezet voor een periode van zestig jaar, we moeten tĳdig de nieuwe eisen van de energieprestatie aan schoolgebouwen verwerken. De landelĳke plannen om in 2050 aardgasvrĳ en energieneutraal te zĳn, vallen dus in deze periode.

De gemeentelĳke vergoeding voor nieuwbouw is gebaseerd op get normbedrag in de verordening en is op basis van het Bouwbesluit, inclusief de norm voor bĳna energieneutrale schoolgebouwen (BENG). Dit is veelal niet toereikend en ook niet genoeg om een energieneutraal schoolgebouw (ENG) te realiseren. Hoeveel dat precies is, hangt af van het type gebouw, de grootte van het gebouw en de samenstelling van het gekozen maatregelenpakket. Daarnaast speelt de locatie en lokale situatie een rol. Voor alle onderwĳsprojecten geldt dat deze duurder uitvallen dan het normbudget. De belangrĳkste oorzaken zĳn de kosten die moeten worden gemaakt voor stedenbouwkundige inpassing en om te voldoen aan de eigen gemeentelĳke eisen (klimaatadaptatie, natuurinclusief bouwen) en de prĳsindexatie. Het is dan ook noodzakelĳk om voor de gebouwen die nu worden neergezet, hiermee rekening te houden. Ook dat werkt een verhoging van de bouwkosten in de hand. Zie hiertoe ook het risico 'Prĳsstĳgingen onderwĳshuisvesting' in het risicoprofiel, verderop in dit jaarverslag.

Programma-verantwoording / Samenleven, onderwĳs en cultuur

Jaarstukken 2023

Librĳn, Maria Duystlaan (Delftse Tuin) Op basis van het Definitief Ontwerp is een omgevingsvergunning aangevraagd. Vervolgens is het Technisch Ontwerp (TO) verder uitgewerkt en is op basis van het TO de bouw aanbesteed. Parallel is er gewerkt aan de uitwerking van de terreininrichting. Op basis van de uitkomst van de aanbesteding kan gestart worden met de bouwwerkzaamheden. Stanislas Krakeelpolderweg De werkzaamheden voor het ingebruiknemen van het gymlokaal zĳn uitgevoerd. De declaratie met verantwoording is begin 2022 ingediend. Sportzaal Tanthof – bewegingsonderwĳs Voor sporthal Tanthof zĳn afspraken gemaakt over het gebruik van de voorziening door Praktĳkschool Grotius. Tevens is de inrichting aangepast. IGVO In 2023 is de coördinatieregeling doorlopen voor een gewĳzigd bestemmingsplan en een aanvraag omgevingsvergunning. De aanbesteding die in 2022 is gestart heeft uiteindelĳk geresulteerd in het selecteren van een aannemer. Het Uitvoeringsontwerp (UO) is uitgewerkt. Start bouw stond gepland voor september 2023. Helaas is geconstateerd dat het terrein niet structureel toegankelĳk is voor bouwverkeer vanaf de Bernardlaan. Er worden afspraken gemaakt met naast gelegen ontwikkeling Gele Scheikunde over de aanleg van een bouwinrit over hun terrein. Start bouw wordt eerste kwartaal 2024 verwacht.

Tanthof scholen Er is afgelopen jaar samen met de drie schoolbesturen gewerkt aan het ruimtelĳk-functioneel programma van eisen, het plan uitwerkingskader. Nieuwbouw ISK / Pleysier college Het voorlopig ontwerp is afgerond. De raad heeft het bestemmingsplan voor de nieuwbouw van de school goedgekeurd. Het ontwerp wordt verder uitgewerkt door een ontwerpende en bouwende aannemer. De selectieprocedure voor de aannemer is begin 2024 afgerond waarna het VO verder wordt uitgewerkt en de omgevingsvergunning kan worden aangevraagd. Sport Sportbeleid en activering Door het Delfts Sportakkoord werken gemeente, sportverenigingen en maatschappelĳke partners samen om de sport te versterken en de waarde van sport in te zetten voor bredere maatschappelĳke vraagstukken. In 2022 hebben diverse activiteiten plaatsgevonden om onder andere sportverenigingen te versterken, zoals de tweede editie van de Delftse Sportweek, Sportcafé en diverse sportclinics voor onderwĳsinstellingen. Daarnaast is er extra aandacht besteed aan sporten toegankelĳker maken voor kwetsbare doelgroepen, waaronder de LHBTI+-gemeenschap, mensen met een fysieke beperking en kinderen uit gezinnen die in armoede leven. Er is bewustwording gecreëerd bĳ sportverenigingen via een landelĳke campagne van Orange the World tegen vrouwengeweld.

We hebben samen met Delftse Werkgroep Homoseksualiteit (DWH) bĳeenkomsten georganiseerd om inclusie en acceptatie in de sport te bevorderen. In samenwerking met Sportief besteed Groep en de Delftpas wordt sporten toegankelĳker gemaakt, door meer sportactiviteiten te organiseren op wĳkniveau. Beheerplan Buitensport In 2023 is op sportpark Kerkpolder een natuurgrasvoetbalveld (veld 50) omgebouwd naar een kunstgrasvoetbalveld met kurk blend als infillmateriaal. Op sportpark Tanthof-Zuid is veld 64 gerenoveerd. En in december 2023 is gestart op sportpark Pauwmolen met de ombouw van het natuurgrasvoetbalveld (veld 22) naar een kunstgrasvoetbalveld. Ook dit veld krĳgt een kurk blend als infillmateriaal. De in 2022 gestarte renovatie van de jeu-de-boulesbanen bĳ petanquevereniging Midi zĳn in 2023 opgeleverd.

Programma-verantwoording / Samenleven, onderwĳs en cultuur

Jaarstukken 2023

Sportaccommodaties In 2023 heeft een gezamenlĳke projectgroep, bestaande uit Blue Birds en de gemeente, zich bezig gehouden met de uitwerking van het ontwerp en de ruimtelĳke inpassing inclusief de voorbereidingen van de beoogde locatie. Voor de realisatie van een extra hockeyveld voor Ring Pass is in overleg met de vereniging een voorkeursvariant gekozen. Het ontwerp is uitgewerkt en er zĳn in samenwerking met de gemeente Midden-Delfland en het Hoogheemraadschap van Delfland oplossingen gezocht voor de opgave rondom waterberging. Met beide verenigingen zĳn we in 2023 gaan zoeken naar de draagkracht van de verenigingen in relatie tot de benodigde investeringen voor de sportvelden en verenigingsopstallen, met als doel te komen tot een begrotingsvoorstel voor de uitvoering voor beide projecten. In het voorjaar 2023 is de renovatie van de skatevoorziening ‘de Middenberm’ gestart. Deze is in oktober opgeleverd en in gebruik genomen. In samenwerking met Staatsbosbeheer en de gebruikers van Sportpark Tanthof-Zuid is een toekomstkader opgesteld met kaders en randvoorwaarden voor het toetsen van nieuwe initiatieven. Dit stuk is in december 2023 afgerond. In Delft zĳn de verenigingsopstallen (kantines, kleedkamers, enz.) eigendom van de sportverenigingen zelf. Dit betekent dat sportverenigingen verantwoordelĳk zĳn voor beheer en (groot-)onderhoud.

Als onderdeel van de investeringsopgaven Ring Pass en Blue Birds worden volledig nieuwe verenigingsopstallen gerealiseerd. Daarnaast is het de verwachting dat er meerdere sportverenigingen zĳn die de komende jaren een vervangingsvraagstuk hebben ten aanzien van de huidige verenigingsopstallen. Het huidige beleid, waarbĳ de gemeente alleen een garantstelling verstrekt, is niet toereikend voor sportverenigingen om de bĳbehorende investering van een nieuwe verenigingsopstal te kunnen bekostigen. Daarom is een start gemaakt met het beleidsdocument Financiering opstallen. Deze zal naar verwachting in het eerste kwartaal van 2024 worden afgerond. In het derde kwartaal van 2023 is gestart met het proces visievorming ‘sporten, spelen, bewegen, recreëren en ontmoeten in de openbare ruimte'. Dit proces loopt door in 2024. Sportcentrum Maria Duystlaan In 2023 heeft de gemeenteraad het bestemmingsplan voor de realisatie van het nieuwe sportcentrum aan de Maria Duystlaan vastgesteld. Inmiddels is dit onherroepelĳk. Daarnaast heeft Sportfondsen als ontwikkelende partĳ en toekomstig eigenaar en exploitant van het nieuwe Sportcentrum Maria Duystlaan een architect geselecteerd. Bĳ deze selectie zĳn ook omwonenden betrokken. De architect werkt momenteel een Voorlopig Ontwerp voor het nieuwe sportcentrum uit.

Wĳkcentra In 2023 liep de opdracht aan Sportfondsen Welzĳn Delft voor het beheer van de wĳkcentra af. Deze opdracht is in 2015 verleend. In verband met sociaal-maatschappelĳke ontwikkeling laat de gemeente momenteel onderzoek of en hoe de opdracht voor het beheer van de wĳkcentra geactualiseerd en eventueel uitgebreid moet worden. Naar verwachting is dit proces in de tweede helft van 2024 afgerond, waarna de geactualiseerde opdracht aanbesteed kan worden. In de tussentĳd hebben we de opdracht aan Sportfondsen Welzĳn Delft verlengd. Overige maatschappelĳke voorzieningen Kinderboerderĳen De kinderboerderĳen hebben in 2022 een verzoek ingediend bĳ het college om structurele financiële ondersteuning en een eenmalige bĳdrage in een noodzakelĳke investering om de waterspeeltuinen om te vormen in het kader van gewĳzigde wet- en regelgeving. De kinderboerderĳen en de gemeente zĳn gedurende 2023 uitvoerig met elkaar in gesprek geweest om samen te kĳken hoe aan dit verzoek invulling gegeven kan worden en zo de kinderboerderĳen financieel toekomstbestendiger te maken. Om te voorkomen dat de waterspeeltuinen in 2024 gesloten blĳven is dit voorjaar besloten om vooruitlopend op de kadernota de eenmalige bĳdrage voor de waterspeeltuinen ter beschikking te stellen middels een subsidie. Voor de structurele financiële ondersteuning wordt richting de Kadernota 2024 een financieel

Programma-verantwoording / Samenleven, onderwĳs en cultuur

Jaarstukken 2023

voorstel opgewerkt. Vooruitlopend is in 2023 in navolging op de Kadernota 2023 een eenmalige subsidie ter beschikking gesteld aan beide kinderboerderĳen. Huisartsenzorg De huisartsen in de wĳk Buitenhof hebben aangegeven dat de huidige huisvesting ontoereikend is om kwalitatieve goede huisartsenzorg op termĳn te waarborgen. Naar aanleiding hiervan hebben we in 2023 in samenwerking met onder anderen de huisartsen gezocht naar een geschikte locatie voor tĳdelĳke uitbreiding en zĳn we gestart met een inventarisatie naar duurzame oplossingen. Voor de tĳdelĳke uitbreiding is er één locatie in onderzoek. Naar verwachting worden in het eerste kwartaal van 2024 zowel het onderzoek naar de tĳdelĳke uitbreiding als de inventarisatie voor een duurzame oplossing afgerond. Welzĳn In het kader van de welzĳnsaanpak is subsidie verstrekt aan Delft voor Elkaar voor een integrale aanpak op het gebied van welzĳn en preventie. Hieronder valt het maatschappelĳk werk, het jongerenwerk en ouderenwerk, individuele cliëntondersteuning en ondersteuningsactiviteiten en laagdrempelig beweegaanbod in de wĳken. Vanuit Welzĳn worden ook de subsidies betaald voor Youth for Christ, Present, de vier speeltuinverenigingen en de kosten voor de Adviesraad Sociaal domein. In 2023 is een bezuiniging van 6% op het subsidiebudget voor de welzĳnsaanpak doorgevoerd (conform het Herstelplan).

Hierdoor heeft Delft voor Elkaar in 2023 op een aantal onderdelen minder inzet kunnen leveren. In de Programmabegroting 2024-2027 is een structureel aanvullend budget van € 1 miljoen voor de versterking van preventie beschikbaar gesteld. In 2024 kan Delft voor Elkaar wel weer extra inzet plegen op de plekken en doelgroepen waar de nood het hoogst is en de bestaanszekerheid van inwoners onder druk staat. In 2023 is versterkte inzet in Delft-West gepleegd. Ook is er extra inzet gepleegd op vrĳwilligerswerk en is het platform Delft helpt Elkaar gelanceerd. In 2023 is een traject gestart om te komen tot een versterking van de sociale basis in Delft. Dit zal leiden tot een hernieuwde welzĳnsaanpak per 1 januari 2026. De subsidierelatie met de partners van Delft voor Elkaar is daarom per 1 januari 2026 beëindigd.

Programma-verantwoording / Samenleven, onderwĳs en cultuur

Jaarstukken 2023

Wat heeft het gekost? Overzicht van baten en lasten (bedragen × € 1.000)

Realisatie 2022

Begroot Begroot na vóór wĳziging wĳziging

Realisatie Verschil 2023 begroot na wĳziging / realisatie

Samenleven,onderwĳs en cultuur Baten Lasten

9.623 49.977

5.076 47.708

11.274 62.724

10.008 58.985

-1.266 3.738

Saldo Samenleven,onderwĳs en cultuur

-40.354

-42.632

-51.450

-48.977

2.473

Totaal

Lasten

Baten

345 120 137 -222 -10 666 47 153 1.237

340 308 339 -190 273 749 63 329 1.526

5 -188 -202 -32 -283 -84 -16 -176 -290

2.473

3.738

-1.266

Het resultaat wĳkt € 2.473.000 positief af van de begroting. Verschillen tussen begroting en realisatie naar oorzaak Bedragen x € 1.000 41 Openbaar basisonderwĳs 42 Onderwĳshuisvesting 43 Onderwĳsbeleid en leerlingzaken 52 Sportaccommodaties 53 Cultuurpresentatie, cultuur 54 Musea 55 Cultureel erfgoed 56 Media 61 Samenkracht en burgerparticipatie Totaal

I/S

R/O I I I I I I I I I

R R R R R R R R R

Storting Onttrekking

Toelichting 41 en 43 Openbaar basisonderwĳs en Onderwĳsbeleid en leerlingzaken (voordeel € 482.000) Smart Makers Delft: in 2023 zĳn nog niet alle activiteiten gestart die beoogd waren. Inmiddels liggen er concrete voorstellen, onder meer in het kader van de toegekende aanvraag regio deal 5e tranche. Deze voorstellen vragen om cofinanciering door gemeente en lokale partners. Dit is zo ook opgenomen in de aanvraag regiodeal die door het Rĳk is gehonoreerd. Het voorstel is om het voordeel van € 274.000 in 2024 te bestemmen voor activiteiten Smart Makers Delft. Van de door het Rĳk beschikbare gestelde middelen voor het Nationaal Programma Onderwĳs (NPO; onderwĳsachterstanden door Covid-19) is € 204.000 niet besteed, met name doordat het Rĳk de bestedingsperiode (de periode waarin de scholen gebruik kunnen maken van het gemeentelĳk NPOaanbod zoals vastgelegd in de zogenaamde menukaart) heeft verlengd tot januari 2025. Het niet bestede bedrag is door middel van een balansboeking op basis van de bestedingsregels van deze specifieke uitkering beschikbaar gebleven voor besteding in 2024. Om deze reden is bĳ de baten sprake van een nadeel van € 202.000.

42 Onderwĳshuisvesting (voordeel € 121.000) De oplevering van de tĳdelĳke huisvesting internationale schakelklassen (ISK) heeft vertraging opgelopen door het doorlopen van (Europese) aanbestedingsprocedure en aansluitingen van NUTS bedrĳven. Dit resulteert in € 381.000 minder lasten in 2023. De oplevering heeft in januari 2024 plaatsgevonden, een deel van de kosten is doorgeschoven naar 2024. Het COA heeft een bĳdrage voor de ISK incidenteel toegezegd van € 213.000. Dit bedrag was geraamd voor 2023. Door de vertraging in de oplevering wordt het bedrag in 2024 ontvangen. 52 Sportaccommodaties (voordeel € 108.000) In de Najaarsrapportage 2023 is de stelpost afgeraamd naar € 325.000. Voor de realisatie van het nieuwe sportcentrum aan de Maria Duystlaan, bestaande uit een zwem- en een binnensportvoorziening was voor 2023 een financiële bĳdrage geraamd ter dekking van de kosten gedurende de realisatie van het

Programma-verantwoording / Samenleven, onderwĳs en cultuur

Jaarstukken 2023

sportcentrum. Op dit moment bevindt het project zich nog in de ontwerpfase. De beoogde realisatie is opgeschoven in de tĳd. Als gevolg daarvan zĳn deze kosten niet gemaakt. Op sportpark Pauwmolen is in de grond asbest geconstateerd waardoor er saneringswerkzaamheden plaats moeten vinden. Hiervoor wordt een voorziening gevormd van € 150.000. De Omgevingsdienst Haaglanden (hierna: ODH) heeft de gemeente een Last onder Dwangsom opgelegd, in het kader van de verspreiding van rubberkorrels op Sportpark Tanthof-Zuid. De last bestaat onder andere uit het zoveel mogelĳk ongedaan maken van de verontreiniging. De ODH heeft de gemeente opgedragen bodemsanering uit te voeren op het sportpark. Hiervoor is een voorziening gevormd van € 530.000. 53 Cultuurpresentatie (nadeel € 10.000) Van de specifieke Rĳksuitkering Impuls Jongerencultuur is een bedrag van € 283.000 niet besteed. De aanvraag van de subsidie kon pas laat in 2023 plaatsvinden. Dit bedrag is door middel van een balansboeking op basis van de bestedingsregels van deze specifieke uitkering beschikbaar gebleven voor besteding in 2024. Om deze reden is bĳ de baten sprake van een nadeel van € 283.000. Per saldo budgetneutraal. 54 Musea (voordeel € 666.000) Uitgaven voor wat betreft de activiteiten rond Joods Vastgoed worden pas in 2024 verwacht vanwege afstemming met vertegenwoordigers van de Joodse gemeenschap.

Dit levert in 2023 een incidenteel voordeel op van € 50.000. We stellen voor om € 50.000 te storten in de reserve Cultureel Erfgoed, en dit budget in 2024 weer te onttrekken voor ditzelfde doel. Doordat de besluitvorming over een definitieve locatie voor de herhuisvesting van Erfgoed/archeologie nog op zich laat wachten, zal een groot deel van de voorbereidende werkzaamheden pas in 2024 uitgevoerd kunnen worden. Hierdoor ontstaat in 2023 een incidenteel voordeel van € 62.000. We stellen voor om € 62.000 te storten in de reserve Cultureel Erfgoed, en het budget in 2024 weer te onttrekken voor ditzelfde doel. In 2023 is voor de verbouwing van Museum Prinsenhof Delft een voordeel op de uitgaven gerealiseerd van € 392.070. De gemaakte kosten betreffen de uitwerkingsfase van het Definitief Ontwerp (DO). De kosten worden overeenkomstig het raadsbesluit gedekt uit de reserve Project Prinsenhof. 56 Media (voordeel € 153.000) De gemeente Delft heeft vanuit het Rĳk een eenmalige compensatie voor het verplicht gratis aanbieden van jeugdabonnementen op de bibliotheek (t/m 17 jaar) ontvangen van € 230.000. Tot en met 2023 is daarvan € 172.500 besteed in de vorm van subsidie, waardoor een incidenteel voordeel van € 57.500 ontstaat. In 2023 zĳn voorbereidingen gestart om de activiteiten ten laste van de specifieke rĳksuitkering lokale bibliotheekvoorzieningen uit te voeren.

Het niet bestede bedrag van € 176.000 is door middel van een balansboeking op basis van de bestedingsregels van deze specifieke uitkering beschikbaar gebleven voor besteding in 2024. Om deze reden is bĳ de baten sprake van een nadeel van € 176.000. 61 Samenkracht en burgerparticipatie (voordeel € 1.236.000) Bĳ de welzĳnsaccommodaties en overige maatschappelĳke voorzieningen is sprake van een voordeel van € 257.000 op eenmalige projecten die gedekt worden uit de reserve Maatschappelĳke voorzieningen, zoals de aanbesteding van het beheer de Wĳkcentra en het opstellen van een koersdocument maatschappelĳke voorzieningen. De trajecten zĳn later gestart dan gepland. De hiermee gemoeide kosten worden daardoor vooral in 2024 gemaakt, wat ertoe leidt dat er voor 2023 sprake is van een incidenteel voordeel. De niet bestede middelen blĳven beschikbaar in de reserve, zodat in 2024 een nieuw voorstel zal worden voorgelegd. Ten laste van de Brede Specifieke Uitkering (Brede SPUK) is incidenteel € 164.000 minder uitgegeven doordat het plan van aanpak Gezond en Actief Leven Akkoord in september 2023 kon worden ingediend bĳ het rĳk en in oktober 2023 is goedgekeurd. Slechts een beperkt deel van de in 2023 niet bestede middelen mag in 2024 worden besteed, de rest dient aan het rĳk te worden teruggegeven. Een bedrag

Programma-verantwoording / Samenleven, onderwĳs en cultuur

Jaarstukken 2023

van € 49.000 is door middel van een balansboeking op basis van de bestedingsregels van deze specifieke uitkering beschikbaar gebleven voor besteding in 2024. Een bedrag van € 115.000 wordt aan het rĳk terugbetaald. Om deze reden is bĳ de baten sprake van een nadeel van € 164.000. Daarnaast is voor de doorontwikkeling van preventie € 300.000 minder besteed, omdat op basis van onderzoek de extra inzet wordt bepaald. Het onderzoek is eind 2023 opgestart. Tevens zĳn op een aantal onderdelen binnen 'gezond en wel' minder kosten gemaakt. Dit telt op tot € 120.000. De kosten van het programmabureau Delft-West, gestart in de loop van 2023, vallen € 209.000 lager uit dan de in december 2023 toegekende rĳksbĳdrage in het kader van Specifieke uitkering Kansrĳke Wĳken. Dit aandeel van deze rĳksbĳdrage is via de balans doorgeschoven naar 2024. Overig Het resterende verschil betreft afwĳkingen op onderwerpen die individueeel niet groter zĳn dan € 200.000. Investeringen Toegekend Realisatie bedrag t/m 2022

Beschikbaar vanaf 1-1-2023

Samenleven, onderwĳs en cultuur Investeringsplan Librĳn, Maria Duystlaan Stanislas, Krakeelpolderweg Sportzaal Tanthof - bewegingsonderwĳs IGVO Tanthof complexen IHP Delftse Montessori CLD Hof van Delft Nieuwbouw Pleysier/ISK Marlotlaan - wissellocatie Tĳdelĳke uitbreiding Griegstraat Tĳdelĳke huisvesting Gebouw Het Kristal Tĳdelĳke uitbreiding ISD Tĳdelĳke uitbreiding ISK Renovatie OHV Karrepad 2 Beveiliging Prinsenhof Mercuriusschool met sportzaal Gele Scheikunde

6.100 700 407 14.400 30.976 7.052 12.341 17.400 4.950 210 1.557 523 2.200 242

577 474 64 1.292 100 975 509 749 -

5.523 226 343 13.108 30.876 7.052 12.341 16.425 4.950 210 1.048 523 1.451 242

23.927 1.545

1.091

Bedrĳfsmiddelen Binnen- en buitensport Sportpark Kruithuisweg Sportpark Kruithuisweg t.l.v. reserve Sportpark Biesland t.l.v. reserve Sportpark Voorhof t.l.v. reserve Sportaccommodaties KN2021 Kwaliteitsverbetering gymzalen (7x 700K) Museumpresentaties Archeologie - Kluizenaarsbocht Rietveldtheater

1.500 4.100 700 250 9.700 4.900 234 1.694

Investeringsagenda IHP Stanislas VMBO /Junius (v)mboschool vervroegd IHP Maurice Maeterlinckschool Museum Prinsenhof Delft (V)MBO parkeren/inrichting OR/plankosten IHP Grotius Juniusstraat IHP Sporthal Grotius Totaal investeringen

Begroot 2023

Realisatie 2023

Jaar van start en gereed

23.927 454

1.500 226 343 1.000 242 25 1.048 261 210 454 564 -

485 235 272 833 263 382 110 833 261 1.680 95 574 -142

2018-2025 2020-2023 2021-2023 2020-2024 2022-2027 2024-2026 2024-2027 2022-2025 2024-2025 2023-2023 2022-2023 2023-2024 2022-2023 2023-2023 2023-2025 2023-2027 2020-2023

199 47 543 27 245

1.301 4.053 157 223 9.700 4.900 234 1.449

80 273 57 223 360 41 180

188 25 44 575 37 53

2022-2025 2023-xxxx 2020-2025 2020-2023 2020-2023 2022-2024 2024-2027 2023-2024 2020-2025

20.228 14.844 2.374 23.906 6.347

2022-2024 2022-2024 2023-2027 2022-2024 xxxx 2025-2027

215.307

6.892

208.415

7.087

6.799

Programma-verantwoording / Samenleven, onderwĳs en cultuur

Jaarstukken 2023

Toelichting Librĳn, Maria Duystlaan (De Delftse Tuin) Het technisch ontwerp is in 2023 uitgewerkt. Uit de TO-raming is een forse kostenoverschrĳding gebleken ten opzichte van het DO-budget, ook na bezuinigingen die nog in het TO zĳn doorgevoerd. In de gemeenteraadsvergadering van 6 april 2023 is ingestemd met het bĳ het ontwerp benodigde budget. De gunningfase van de aanbesteding is gestart (november 2023) om daaruit de werkelĳke marktprĳzen inzichtelĳk te krĳgen. Op basis daarvan moet een voortgangsbesluit genomen worden. Nieuwbouw ISK / Pleysier college In 2023 is de procedure van de aannemerselectie doorlopen. De aannemer gaat verder met het uitwerken van de plannen zodat gestart kan worden met de bouw in 2024. Deze langere doorlooptĳd zorgt voor extra bouwmanagement (proces) kosten. Tĳdelĳke huisvesting SIC (Renovatie OHV Karrepad 2) Door de groei van het aantal leerlingen is de tĳdelĳke huisvesting (wissellocatie) voor de Nieuwe Maan in 2023 beschikbaar gesteld. Een nieuwe gebruiker in een wissellocatie vraagt om altĳd om enige aanpassingen, zowel aan het gebouw maar ook aan de buitenruimte. De kostenraming is een indicatie geweest, een goede inpassing van de lokalen in de omgeving heeft geleid tot extra kosten. Binnen- en buitensport Hieronder valt ook de investering sportpark Hof van Delft (RingPass).

Na het haalbaarheidsonderzoek van twee voorkeursvarianten is in samenwerking met hockeyvereniging Ring Pass één variant verder uitgewerkt. In 2024 worden de voorbereidende werkzaamheden gecontinueerd en de voorlopige ontwerpen definitief gemaakt. Sportpark Kruithuisweg (Blue Birds) De voorbereidingen voor de uitbreiding van de Sportpark Kruithuisweg is in samenwerking met de vereniging Blue Birds in volle gang. Indien het Bestemmingsplan TU-Campus Zuid, waar de ontwikkelingen op sportpark Kruithuisweg onderdeel van zĳn, wordt vastgesteld, kunnen in 2024 de voorbereidende werkzaamheden verder worden uitgevoerd. Beveiliging Prinsenhof Dit betreft de periodieke vervanging om de beveiliging van Museum Prinsenhof Delft bĳ de tĳd te houden. De onderbesteding ontstaat doordat zeer terughoudend wordt vervangen vanwege de verbouwingsplannen. Vervangingen worden uitgesteld tot de verbouwing en gecombineerd met de investeringen die nodig zĳn bĳ de verbouwing. Archeologie - Kluizenaarsbocht Van het investeringsbudget archeologie was voor 2023 € 41.500 begroot voor de aanschaf en vervanging van fotoapparatuur en meetapparatuur. Hiervan is uiteindelĳk € 37.000 gerealiseerd. Rietveld Theater In 2023 is verder gewerkt aan de scenario’s voor de toekomst van het Rietveld Theater, nadat in 2022 was gebleken dat de verbouwing aanzienlĳk duurder uit zou pakken.

Hierdoor zĳn er tot op heden minder (activeerbare) kosten gemaakt die ten laste van het budget komen. Voorstellen tot afrekening van het resultaat Voorstellen tot afrekening van het rekeningresultaat Bedragen x € 1000 Joods vastgoed Herhuisvesting Erfgoed/archeologie Reserve Beleid en Uitvoering - IGVO Gele Scheikunde Totaal afrekening bestemmingsreserve:

Programma-verantwoording / Samenleven, onderwĳs en cultuur

Storting / Lasten 50 62

Onttrekking / Baten

340 112

340

Jaarstukken 2023

Toelichting Reserve Cultureel erfgoed Delft We stellen de raad voor het in 2023 begrote bedrag van € 50.000 voor Joods vastgoed door bestemming van het resultaat (reserve Cultureel erfgoed) te verschuiven naar 2024. We stellen de raad voor het in 2023 begrote bedrag van € 62.000 voor de herhuisvesting van Erfgoed/ archeologie door bestemming van het resultaat (reserve Cultureel erfgoed) te verschuiven naar 2024. IGVO Gele Scheikunde Met het akkoord gaan met het raadsvoorstel van 26-03-2019 is besloten om een investering te doen van € 1.545.000 voor de aankoop grond Gele Scheikunde ten behoeve van de realisatie van de IGVO. Aangezien de marktwaarde van de grond op € 845.000 is getaxeerd is toen besloten om een voorziening te vormen voor de meerkosten. Deze is later omgezet naar een reserve (reserve Beleid en uitvoering). Nu de gemaakte kosten van het slopen van de opstallen, het verwĳderen van het asbest en het bouwrĳp maken van de grond boven de marktwaarde uitkomt, wordt de reserve Beleid en uitvoering ingezet om die kosten te dekken. Na deze onttrekking is in de reserve Beleid en uitvoering nog € 360.000 beschikbaar voor te maken kosten.

Programma-verantwoording / Samenleven, onderwĳs en cultuur

Jaarstukken 2023

Werk en inkomen Algemeen We werken aan een stad waar iedereen mee kan doen. Dit doen we door mensen als dat kan aan het werk te helpen of actief te laten deelnemen aan de samenleving. We bieden ondersteuning aan mensen die geen werk of andere inkomsten hebben, zodat ook zĳ de kans krĳgen om mee te blĳven doen. Ook helpen we inwoners die te maken hebben met bĳvoorbeeld schulden. En we bieden ondersteuning met taallessen en inburgering, zodat alle inwoners zoveel mogelĳk mee kunnen doen. Dit draagt bĳ aan het bestuurlĳk accent 'Delft kansrĳk voor iedereen'. Samenvatting In samenwerking met onze partners (zoals Werkse! en Lekker Bezig) hebben we net als voorgaande jaren invulling gegeven aan onder meer de Participatiewet om zo veel mogelĳk inwoners zo passend mogelĳk mee te laten doen in onze maatschappĳ. Ook afgelopen jaar is dit, in vergelĳking met andere steden, goed gelukt. Het aantal bĳstandsuitkeringsgerechtigden blĳft relatief laag. Daarnaast werd afgelopen jaar intensief ingezet op armoedebestrĳding, in lĳn met de afgelopen jaar vastgestelde armoedenota.

Wat hebben we bereikt en wat hebben we ervoor gedaan? Werk en inkomen Streven: PB Stand: JR 2023 2023 Armoede, kansenongelĳkheid: bĳstand per 1000 inwoners Delft bĳstand per 1000 inwoners NL

50 43

41 34

% Kinderen in armoede

Geslaagde schuldhulpverlening*

ntb

58%

*Geslaagde schuldhulpverlening: Deze indicator meten we met een nieuwe methodiek, er is daarom geen streefcĳfer. Dit is het eerste resultaat. In de toekomst streven we naar hogere percentages. Toelichting Op relevante afwĳkingen wordt in onderstaande tekst nader ingegaan. Verdere verdieping ziet u in de bĳlage Staat van Delft. De smiley met betrekking tot het percentage kinderen in armoede heeft betrekking op het halen van de doelstelling. Het aandeel kinderen in de armoede is gedaald van 10% naar 9% en daarmee halen we ons streefcĳfer. Desondanks blĳven we inzetten op het verder verlagen van het aantal kinderen in de armoede. Werk, Inkomensverstrekking, Armoedebestrĳding en Schuldhulpverlening De gemeente verstrekt Participatiewet-uitkeringen en uitkeringen IOAW/IOAZ (Inkomensvoorziening voor Oudere en gedeeltelĳk Arbeidsongeschikte Werkloze werknemers en gewezen Zelfstandigen). Eind 2023 ontvingen 3.177 Delftenaren een dergelĳke uitkering. Het aantal mensen met een uitkering is het hele jaar redelĳk stabiel en is nauwelĳks hoger ten opzichte van een jaar eerder. n totaal zĳn er 280 mensen met een Participatiewet-uitkering uitgestroomd door weer aan het werk of naar school te gaan. Daarnaast hebben ruim 300 mensen met een Participatiewet-uitkering parttimewerk. Werkse! begeleidt mensen met een Participatiewet-uitkering met perspectief op reguliere arbeid naar werk.

Daarbĳ worden op maat diverse re-integratie instrumenten ingezet. Voor de groep alleenstaande

Programma-verantwoording / Werk en inkomen

Jaarstukken 2023

ouders, die in Delft vaker vertegenwoordigd zĳn dan in vergelĳkbare steden, is een speciale intensieve begeleidingsaanpak ingericht. Ook worden in samenwerking met GGZ Delfland speciale trajecten uitgevoerd voor de steeds groter wordende groep mensen met een psychische kwetsbaarheid. De arbeidsmarkt is op dit moment zeer gespannen. Dat betekent dat vrĳwel iedereen die wil en kan werken ook werk heeft. Maar we moeten ook constateren dat er een hele grote groep bĳstandsgerechtigden is voor wie werk (nog) niet haalbaar is. Voor deze mensen bieden we via onder andere 'Lekker Bezig'-trajecten aan als tussenstap. Lekker Bezig is een samenwerking tussen Stichting Stunt, GGZ Delfland en Firma van Buiten voor dagbesteding en participatietrajecten. De Jongerenacademie van Delft Support biedt ondersteuning aan jongeren tot 27 jaar met een Participatiewet-uitkering en aan niet-uitkeringsgerechtigde jongeren (zogenoemde nuggers). De Jongerenacademie begeleidt hen naar een passende opleiding, dagelĳkse begeleiding of werk. Ook de Wet sociale werkvoorziening (Wsw) wordt uitgevoerd door Werkse! De instroom in de Wsw is met de invoering van de Participatiewet stopgezet. Het zittende bestand neemt als gevolg daarvan langzaam af (er stromen deelnemers uit maar niet meer in). Eind 2023 zĳn nog rond de 380 werknemers werkzaam in de sociale werkvoorziening en door Werkse! gefinancierd.

Dit is conform de verwachtingen. Met het stopzetten van de instroom in de Wsw is een nieuwe vorm van beschut werk ontstaan met een door het Rĳk ingestelde taakstelling. Voor Delft is er in 2023 ruimte voor 78 beschut werkplekken. Er zĳn in 2023 daarvan 69 plekken gerealiseerd. Armoede In 2023 hebben we de Nota Armoede opgeleverd. Deze nota heeft drie speerpunten waar we in Delft de komende jaren extra op gaan inzetten: 1. we geven perspectief aan kinderen die opgroeien in armoede; 2. we vergroten de bestaanszekerheid van volwassenen en kinderen; 3. we willen dat inwoners (jong en oud) goed kunnen omgaan met geld. •

• •

De voorstellen kinderarmoede bĳ deze nota worden gefinancierd vanuit de € 400.000 die specifiek bestemd is voor kinderarmoede in 2023. Een gedeelte van dit bedrag beogen we echter uit te geven in 2024. Dit gaat o.a. om de implementatie van de Ping Ping app en het inzetten van influencers voor de jongerencampagne (zie voorstel tot resultaatbestemming bĳ 'Wat heeft het gekost?'). Bĳ de de Kadernota 2023 heeft de raad extra middelen beschikbaar gesteld voor de bestrĳding van armoede. Hierdoor kunnen we vanaf 2024 gaan samenwerken met het Volwassenfonds Sport en Cultuur. Ook is een motie aangenomen om de mogelĳkheden te onderzoeken om extra € 300.000 in te zetten voor armoedebestrĳding. De raad besluit in het tweede kwartaal van 2024 over een voorstel om deze € 300.000 te gebruiken voor de uitbreiding of verhoging van het bedrag van de individuele inkomenstoeslagtoeslag.

We hebben aan bĳna 8.000 unieke huishoudens een of meerdere vormen van bĳzondere bĳstand verstrekt. Met bĳzondere bĳstand ondersteunen we Delftenaren en hun kinderen die in armoede leven. Hierdoor kunnen zĳ beter meedoen in de samenleving. Alle aanvragen die voldoen aan de vastgestelde regels zĳn gehonoreerd. Onderdeel van de bĳzondere bĳstand is de energietoeslag voor Delftenaren met een laag inkomen. In het voorjaar 2023 is aan alle inwoners die over 2022 energietoeslag hebben ontvangen een vooruitbetaling voor 2023 verstrekt. Hierdoor zĳn alle huishoudens die in 2022 energietoeslag hebben ontvangen meegenomen bĳ dit cĳfer. Vanaf het najaar 2023 mag de gemeente ook de energietoeslag voor 2023 verstrekken (nadat het Rĳk de daarvoor benodigde wetswĳziging heeft vastgesteld). In november is als gevolg daarvan aan ruim 5.000 huishoudens een energietoeslag toegekend. Vanuit het overschot dat ontstond in 2022 hebben we in 2023 200 euro meer energietoeslag kunnen verstrekken en de doelgroep uitgebreid.

Programma-verantwoording / Werk en inkomen

Jaarstukken 2023

In 2023 is aan het licht gekomen dat 99 huishoudens die een gezamenlĳke bĳstandsuitkering ontvangen onder bepaalde omstandigheden structureel te weinig toeslagen ontvangen. De gemeente heeft deze huishoudens opgeroepen om bĳzondere bĳstand aan te vragen voor de gemiste toeslagen. Er zĳn momenteel 35 aanvragen binnengekomen. 17 daarvan zĳn afgehandeld, waarvan 12 toegekend. Voor de aanpak van armoede onder jeugdigen heeft Delft een kindpakket met verschillende regelingen. De inkomensgrenzen voor deze regelingen hebben we in het vierde kwartaal van 2023 uitgebreid van 110% naar 120% van de bĳstandsnorm. Dit geldt voor de fietsregeling, de computerregeling en het Jeugdfonds Sport en Cultuur. Er is veel gebruik gemaakt van het Jeugdfonds Sport en Cultuur. In 2023 sportten 798 kinderen dankzĳ een bĳdrage uit het fonds. Dat is een stĳging van 9% ten opzichte van 2022. Aan het Jeugdfonds cultuur namen 121 kinderen deel, hiermee blĳft het aantal aanvragen van kinderen die deel wilden nemen aan lessen op het gebied van cultuur stabiel. Ook is de Delftpas inclusief schoolkostenregeling in 2023 weer verstrekt en er is extra geld gestort op de Delftpas. Ook dit jaar heeft de gemeente aan mensen met een laag inkomen (waaronder veel ouderen) een extra aanvullende zorgverzekering aangeboden (AV Delft). Hierdoor blĳven zĳ door deelname aan de AV Delft verzekerd van goede gezondheidszorg.

In het kader van schuldhulpverlening proberen we het risico te verkleinen dat mensen schulden maken en dat mensen met schulden, eerder hulp krĳgen. Hiervoor hebben we nauw samengewerkt met diverse vrĳwilligersorganisaties, zoals Humanitas, ISOFA schuldhulpmaatje en de FOrmulierenbrigade van Delft voor Elkaar (samen ‘Geldzaken voor Elkaar’). Daarnaast biedt de gemeente hulp aan inwoners met betaalachterstanden in het kader van vroegsignalering (EMMA). In 2023 is het aantal signaalpartners dat betalingsachterstanden meldt verder gestegen naar 127. We ontvingen ruim 4.500 meldingen van betalingsachterstanden. Vanuit het Jongeren Perspectieffonds helpen we jongeren met het aflossen van hun schulden. Tegelĳkertĳd stimuleren we jongeren een startkwalificatie te halen of, als dat niet haalbaar is, aan het werk te gaan. Bĳ de Kadernota 2023 heeft de raad extra budget beschikbaar gesteld om het aantal jongeren dat deelneemt aan het Jongeren Perspectieffonds te verdubbelen. Hiervoor is extra personele capaciteit beschikbaar gesteld. Begin 2024 starten we met deze uitbreiding. We hadden op 31 januari 2023 18 jongeren in traject. Er zĳn in 2023 6 jongeren ingestroomd en 6 jongeren positief uitgestroomd. 1 jongere is negatief uitgestroomd. Op 31 december 2023 hadden we 17 jongeren in het traject.

Integratie, emancipatie, taal en inburgering In 2022 is de nieuwe Wet inburgering in werking getreden. Op dit moment zĳn er 449 inburgeringsplichtigen die onder deze nieuwe Wet vallen. Hiervan zĳn er 293 ingestroomd in 2023. We hebben ons ingezet om de basisvaardigheden van laaggeletterde volwassenen te versterken. In 2023 bereikten we tussen de 600 en 700 unieke deelnemers met lessen taal, rekenen en digitale vaardigheden. We hebben campagne gevoerd om nog meer Nederlandssprekenden te bereiken. Met onze taalpartners hebben we afspraken gemaakt om nog meer werkenden, mensen in een kwetsbare positie en mensen in de Participatiewet te bereiken. We blĳven ons inspannen om onze eigen communicatie nog beter af te stemmen op mensen die hier moeite mee hebben. De taakstelling huisvesting statushouders (202 te huisvesten personen in 2023) is behaald. Alle statushouders van deze taakstelling hebben woonruimte toegewezen gekregen. Ook heeft de gemeente bĳgedragen aan de opvang van de Oekraïnse vluchtelingen, onder andere door de ontwikkeling van opvang bĳ de Mozartlaan. Ook op andere leefgebieden zĳn Oekraïnse ontheemden ondersteund, bĳvoorbeeld middels leefgeld en begeleiding via Delft voor Elkaar. Hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire De Belastingdienst heeft gemeenten gevraagd (mogelĳk) gedupeerden breed te ondersteunen.

Sinds eind 2022 komen ook kinderen van gedupeerde ouders in aanmerking voor hulp. In 2023 is deze doelgroep verder uitgebreid met ex-toeslagpartners. De gemeente biedt hulp op de leefgebieden

Programma-verantwoording / Werk en inkomen

Jaarstukken 2023

financiën, gezondheid, wonen, werk en/of gezin. Bĳ de gemeente zĳn circa 480 gedupeerden bekend. Mogelĳk ligt het werkelĳke aantal mensen uit Delft dat zich bĳ de Belastingdienst heeft gemeld hoger. De Belastingdienst geeft alleen namen door als mensen hiervoor toestemming geven. Van de mensen die bekend zĳn, heeft de gemeente met bĳna iedereen contact gehad. Circa 150 mensen wilden ondersteuning van de gemeente. In 2023 spraken we ook mensen die eerder geen hulp wilden én mensen die eerder hulp hebben gekregen, maar toch meer hulp nodig hadden. Naast het bieden van hulp, hebben de gemeente en de Regionale Belastinggroep openstaande publieke schulden van gedupeerde ouders, huidige toeslagpartners en ex-toeslagpartners kwĳtgescholden conform de kaders van de Wet hersteloperatie toeslagen. Het Rĳk vergoedt de kosten die gemeenten maken voor de verschillende onderdelen van de hersteloperatie. De kosten worden met ingang van 2023 geheel vergoed op basis van de werkelĳke kosten.

Wat heeft het gekost? Overzicht van baten en lasten (bedragen × € 1.000)

Realisatie 2022

Begroot Begroot na vóór wĳziging wĳziging

Realisatie Verschil 2023 begroot na wĳziging / realisatie

Werk en inkomen Baten Lasten

70.647 107.403

63.532 92.218

74.353 111.137

81.608 115.636

7.255 -4.500

Saldo Werk en inkomen

-36.756

-28.686

-36.784

-34.029

2.755

Het resultaat wĳkt € 2.755.000 positief af van de begroting. Verschillen tussen begroting en realisatie naar oorzaak I/S Bedragen x € 1.000 61 Samenkracht en burgerpartic 62 Toegang en Eerstelĳnsvoorz 63 Inkomensregelingen 64 WSW en beschut werk 65 Arbeidsparticipatie

I I I I I

R/O

Totaal

Lasten

Baten

Storting

Onttrekking

R R R R R

1.218 22 1.709 -104 -90

574 -6 -2.641 -1.297 -1.130

644 28 4.350 1.193 1.040

2.755

-4.500

7.255

Totaal

Toelichting 61 Samenkracht en burgerparticipatie € 961.000 voordeel Dit voordeel ontstaat door de opvang van Oekraïnse ontheemden. De baten betreffen de SISAverantwoording 2022 die na de Najaarsrapportage 2023 is afgerekend door het Rĳk. Bĳ de lasten zĳn de werkelĳke kosten op verschillende posten lager uitgevallen dan verwacht op basis van de openstaande inkoopordernummers. Ook was nog een bedrag geraamd voor catering uitgaande van situatie in 2022 waarin opvang in hotels plaatsvond. 63 Inkomenregelingen € 1.835.000 voordeel Het voordeel wordt voornamelĳk veroorzaakt door een voordeel van € 1,7 miljoen op de regeling energietoeslag. Dit wordt veroorzaakt doordat de regeling energietoeslag 2023 doorloopt tot en met augustus 2024, terwĳl de middelen dit jaar zĳn ontvangen. Hier tegenover staat een even groot nadeel bĳ programma Financiën. Daarnaast is er sprake van een voordeel van € 100.000 op het BUIG-budget. Dit wordt primair veroorzaakt doordat er grotere uitstroom is als gevolg van het meer inzetten van loonkostensubsidie dan verwacht (zie 65 Arbeidsparticipatie).

Programma-verantwoording / Werk en inkomen

Jaarstukken 2023

De verhoging van de baten (circa € 4 miljoen) wordt veroorzaakt doordat het BUIG-budget meer geïndexeerd is dan we hebben begroot. Ten slotte is er sprake van een nadeel van circa € 400.000 dat wordt veroorzaakt door veranderingen in de wetgeving omtrent de studietoeslag. De voorwaarden om in aanmerking te komen zĳn verruimd door de Rĳksoverheid, zonder dat hier extra middelen in het gemeentefonds zĳn beschikbaar gesteld. We onderzoeken de mogelĳkheden voor een lobby richting het Rĳk gezamenlĳk met de andere studentensteden in het NKN. Sinds 1 april 2022 hebben we 40% meer toekenningen voor de studietoeslag. De normbedragen voor de studietoeslag worden nu ook landelĳk bepaald en liggen hoger dan de bedragen die we als gemeente eerder verstrekten. Dit tekort kon afgelopen jaar met incidentele voordelen worden opgevangen. 64 WSW en beschut werk € 104.000 nadeel Dit wordt veroorzaakt doordat er meer inwoners op een beschut werkplaats zĳn geplaatst dan vooraf begroot. De gemeente is verplicht tot maximaal het door het Rĳk vastgestelde quotum, elke daarvoor geïndiceerde burger te plaatsen op een beschutte werkplek. 65 Arbeidsparticipatie € 120.000 nadeel Dit nadeel wordt veroorzaakt doordat er meer loonkostensubsidie is ingezet dan vooraf begroot. Sinds een aantal jaar is het LKS geen onderdeel meer van het reguliere BUIG-budget.

Daardoor loont het financieel om extra in te zetten hierop. Zodra Delft in de pas loopt met het aantal te verstrekken LKS-en in relatie tot andere gemeenten, blĳft het voordeel op de reguliere middelen in stand. Zie hiervoor ook het voordeel bĳ 63 inkomenregelingen. Investeringen Toegekend bedrag

Realisatie t/m 2022

Beschikbaar vanaf 1-1-2023

Werk en inkomen

Begroot 2023

Realisatie 2023 Jaar van start en gereed

Investeringsplan Flexwoningen Mozartlaan

8.000

11.870

12.297

Totaal investeringen

8.000

11.870

12.297

xxxx

Toelichting De kosten van de investering Flexwoningen Mozartlaan zĳn € 0,4 miljoen hoger uitgevallen dan begroot door onvoorziene kosten wateroverlast in het najaar van 2023. Daarom wordt voorgesteld deze tegenvaller te dekken uit het voordeel van de Opvang Oekraïners door storting van € 0,4 miljoen in de reserve Dekking kapitaallasten. Voorstellen tot afrekening van het resultaat Voorstellen tot afrekening van het rekeningresultaat Bedragen x € 1000 Voordeel Opvang Oekraïners storten in res Kapitaallasten Dienstverlening gemeenten aanpak armoede en schulden Kansen voor Kinderen Totaal afrekening bestemmingsreserve:

Storting / Lasten 428 205 115 748

Onttrekking / Baten

Toelichting Voordeel Opvang Oekraïners De extra kapitaallasten van de investering Flexwoningen Mozartlaan worden gedekt vanuit de reserve Dekking kapitaallasten. We stellen de raad voor om hiervoor het voordeel in de exploitatie bĳ Opvang Oekraïners van € 0,4 beschikbaar te stellen door bestemming van het resultaat (reserve Dekkking kapitaallasten).

Programma-verantwoording / Werk en inkomen

Jaarstukken 2023

Dienstverlening gemeenten aanpak armoede en schulden Bĳ de meicirculaire 2023 heeft het Rĳk een bedrag van € 275.000 beschikbaar gesteld voor dienstverlening gemeenten aanpak armoede en schulden. Sommige ingezette werkzaamheden van 2023 lopen door in 2024. Daarom stellen we de raad voor om €205.000 van dit bedrag te storten in de reserve Beleid en Uitvoering en bĳ de Kadernota 2024 weer beschikbaar te stellen. Kansen voor Kinderen Bĳ de Kadernota 2023 heeft de Raad een bedrag van € 400.000 beschikbaar gesteld voor Kansen voor Kinderen. Sommige ingezette werkzaamheden van 2023 lopen door in 2024. Daarom stellen we de raad voor om €115.000 van dit bedrag te storten in de reserve Beleid en Uitvoering en bĳ de Kadernota 2024 weer beschikbaar te stellen.

Programma-verantwoording / Werk en inkomen

Jaarstukken 2023

Economie en vastgoed Algemeen Het Delftse kennisintensieve ecosysteem is sterk. Het fungeert als kraamkamer voor innovaties én innovatieve bedrĳven, waar we regionaal, landelĳk en internationaal de vruchten van plukken. Het Innovatiedistrict Delft speelt een belangrĳke rol in het blĳven behouden van dit innovatieve ecosysteem en het behouden van de koplopersrol hierin. In de komende jaren groeit de stad verder. 15.000 nieuwe woningen zorgen voor extra vraag naar voorzieningen en werkgelegenheid. Daarvoor houden we vast aan de doelstelling om in de periode 2018-2040 100.000 m2 extra bedrĳfsruimte te realiseren en werken we verder aan de doelstelling om 10.000 extra banen op alle niveaus te realiseren in de periode 2018-2040. Gezien het belang van voldoende banen en voorzieningen ligt het accent voor de komende periode op de invulling van de groeiende vraag naar de stadsverzorgende economie, die vooral in Delft-West een inhaalslag nodig heeft. Voldoende, passende en betaalbare ruimte om te ondernemen is daarvoor van cruciaal belang. Om de stad aantrekkelĳk te houden voor Delftenaren en bezoekers, zetten we in op het behoud van het evenementenaanbod en de verdere versterking van de bezoekerseconomie. Hiermee werken we aan het bestuurlĳk accent 'economische kracht en bruisende stad'. Samenvatting In 2023 is hard gewerkt aan het beleidsdomein Economie en Vastgoed.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/14273077/2