Handelingen raadsvergadering 9 maart 2023

Ik heb natuurlijk al aangegeven dat het met de keuze voor de coördinatieregeling rijkelijk laat is om het hier met elkaar over te hebben. Volgens mij moet u vooral ook met mijn collega Schrederhof spreken over de wijze waarop we voor verschillende doelgroepen in onze stad woningen bouwen, want daar hebben we straks de actualisatie van de Woonvisie voor. Volgens mij is dat het moment om met elkaar het gesprek hierover te hebben. Voor deze locatie is het volgens mij niet opportuun. Voor het samen met de bewoners verbeteren van het plan geldt eigenlijk hetzelfde. Ook die motie zou ik dus ontraden, want we hebben te maken met een afspraak waardoor het vanuit de coördinatieregeling op dit moment heel lastig is om dit hier nog in te verwerken. Ik heb net al aangegeven dat dit niet wegneemt dat wij graag toezeggen om met elkaar het gesprek te gaan voeren over de inrichting van de openbare ruimte, waar nog best wel wat punten aangepast zouden kunnen worden en waar we zeker ook gesprekken over willen voeren, bijvoorbeeld ook over Avalex en de wijze waarop het vuil wordt ingezameld. Maar om nu nog over wonen en over andersoortige types woningen te gaan praten, betekent eigenlijk dat we op slopershoogte zijn en dat het plan opnieuw moet worden gemaakt. Wetende dat we sowieso veel woningen in Delft nodig hebben en dat dit ook kan leiden tot verhuizingen 59

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

vanuit woningen die wellicht voor andere groepen goed beschikbaar zouden kunnen komen, zien we graag dat we hier het plan kunnen voortzetten en daarmee ook de woningen kunnen gaan bouwen. Wellicht ten overvloede nog over Avalex: de grotere vuilniswagens, zoals die in Delft rijden, zijn echt verkeersveilig, al is het alleen al doordat bij het achteruitrijden altijd twee vuilnismannen achterop staan die ook heel goed letten op het verkeer. Dat neemt niet weg dat daar, ook al staan er twee heren of dames achterop, een ingewikkelde en grote wagen rijdt. Avalex is er door de jaren heen aan gewend om op deze route te rijden. Kijk bijvoorbeeld bij de bocht richting Huszár; daar staat een behoorlijke hoeveelheid containers. Avalex heeft al lerende ook echt gezien op welke momenten van de dag en van de week want juist op zaterdagochtend wordt de container heel vaak geleegd - zo veilig mogelijk met deze wagens kan worden gereden en houdt ook daar rekening mee. Ik heb ook in relatie tot andere elementen die in moties zijn genoemd, aangegeven dat het goed is om Avalex bij zo'n keerlus te betrekken, want er zijn al een heleboel opties om dat zo veilig mogelijk te maken. Volgens mij hebben we nog de tijd om dat met elkaar goed aan te passen. Ik hoop dat ik daarmee alle moties ben langsgelopen. De VOORZITTER: Er is behoefte aan een tweede termijn.

De heer KOELEWIJN (Hart voor Delft): Voorzitter. Ik wil toch opmerken dat ik het frame van D66 om serieuze vragen van de SP als "trucjes" en "uitlokking" te bestempelen, een beetje jammer vind. Maar dat terzijde. Je kunt natuurlijk van mening verschillen over de grootte van de vuilniswagens ten opzichte van de breedte van de straat. Wij blijven in ieder geval op het standpunt dat wij graag willen dat de kleinere vuilniswagens worden ingezet, zoals ook in de Hof van Delft gebruikelijk is. Dat is ook mijn antwoord aan de heer Dag, die zich afvroeg of die er wel zijn: ja, in de Hof van Delft rijden kleinere vuilniswagens vanwege de smalle straten. Hoe kijkt de wethouder naar de verkeersveiligheid van de vuilniswagens in de zeer drukke spits? Dat is dus niet in relatie tot de breedte van de straat, zoals de Laan van Braat, maar in relatie tot de zeer drukke spits, met zeer veel fietsers op de Abtswoudseweg. Is de wethouder het met me eens dat het handiger is om de vuilniswagen, welke dan ook - een grote of een kleine - in ieder geval niet in de spits te laten rijden? De heer VAN DER SLUIS (SP): Voorzitter. Ik vind het jammer dat veel partijen niet inhoudelijk reageren op de bezwaren van de SP tegen het feit dat we een wijk bouwen met alleen maar dure woningen, maar dat ze het bij procedurele bezwaren houden.

Maar dat laat onverlet dat de procedure met de coördinatieregeling hier inderdaad niet goed heeft uitgepakt. Ten slotte een opmerking over motie 6.3.1 van het CDA, de ChristenUnie en Hart voor Delft. Daarin staat dat er geen norm is voor de maximale afstand tussen woningen en haltes voor het ov. Ik wijs erop dat die norm er wél is voor de provincie Zuid-Holland. Die norm is ingesteld in de periode waarin de SP deel uitmaakte van Gedeputeerde Staten, maar die norm geldt niet in Delft, omdat we hier deelnemen aan de MRDH. Laat dit een oproep voor iedereen zijn om volgende week te gaan stemmen bij de verkiezingen voor de Provinciale Staten.

60

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

De heer VALK (CDA): Voorzitter. Ik had eigenlijk verwacht dat partijen zouden zeggen dat de motie die mensen moet verleiden om de auto te laten staan en het openbaar vervoer te nemen, nu ingelijst op hun fractiekamer hangt. Ik ben dus een beetje verbaasd over de reacties, maar ik ben blij dat de wethouder heeft toegezegd dat zij deze locatie expliciet gaat meenemen bij de verkenning die volgend jaar komt en dat er expliciet naar deze locatie wordt gekeken. Ik hoop dat dat op een goede manier gaat, maar dat is voor ons reden om deze motie voor nu in te trekken. Met betrekking tot de motie Veilig verkeer in en uit Panjo heb ik toch het idee dat we langs elkaar heen praten. Het gaat ons om gemotoriseerd verkeer van en naar Panjo, dat we op de rustige momenten gewoon niet door de Laan van Braat willen hebben. De motie is volgens mij heel vriendelijk geformuleerd: kijk of het kan en kijk vervolgens of het nodig is; als het kan en als het nodig is, gaan we het doen, want dan zijn de mensen echt geholpen. De reactie van het college op deze motie geeft gewoon geen lekker gevoel. Ik zou de wethouder dus willen vragen om daar wat meer clementie voor te hebben. Het is een hele vriendelijke motie: is het mogelijk en laten we kijken of het ook echt nodig is. Ik hoop dus op een second opinion. Mevrouw VAN DEN BERG (VVD): Voorzitter.

Ik heb heel aandachtig naar de woorden van de wethouder zitten luisteren. Volgens mij heb ik haar horen zeggen dat ze wil toezeggen om over de inrichting van de openbare ruimte op de Panjolocatie de komende periode nog volop in gesprek te gaan met de bewoners. Daar kunnen we natuurlijk niet tegen zijn, maar ik heb wel moeite met de algemene toezegging "we gaan daarover binnenkort in gesprek" als wij als raad - of in ieder geval een paar fracties in deze raad - een aantal hele concrete suggesties doen voor onderzoeken, maatregelen of ingrepen waarvan we nu denken dat we die sowieso moeten doen omdat die de veiligheid en de door de inwoners geuite zorgen ten goede zouden komen. Die algemene toezegging vind ik eigenlijk onvoldoende. Daarom handhaaf ik de motie, juist om die opdracht echt wat concreter aan het college mee te geven. De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Voorzitter. Ik dank de wethouder hartelijk voor de beantwoording. Wat ik zo mooi vind van de beantwoording, is dat de wethouder het eigenlijk helemaal aan de raad overlaat wat we met de moties doen. Ik heb eigenlijk helemaal niet gehoord dat er iets wordt ontraden. We hebben wel een mening van de wethouder gehoord. Daar kunnen we blij mee zijn of niet, maar ik waardeer het dat het gelukkig aan de raad wordt overgelaten. Wethouder HUIJSMANS: Voorzitter.

Als er vanuit de ChristenUnie de wens is om toch nog even de mening van de wethouder namens het college over de moties te horen, kan ik aangeven dat ik in principe bij al deze moties denk dat ze overbodig zijn dan wel ontraden kunnen worden. Misschien ten overvloede richting mevrouw Van den Berg van de VVD: ook op grond van de verkeerskundige onderzoeken die zijn gedaan naar de intensiteit, zijn wij van mening dat de nu aangegeven te nemen extra maatregelen op dit moment niet nodig zijn. Maar dat neemt niet weg dat we natuurlijk altijd goed gaan monitoren en bekijken wat er wellicht nog mogelijk is. Dat doen we al en dat kunnen we wat specifieker doen voor deze locatie als zij straks richting uitvoering gaat. Daar waar we nog invloed kunnen hebben door middel van aanpassing van de plannen voor de openbare ruimte, die nog niet helemaal uitgewerkt zijn, is er zeker ook nog ruimte om dat verder te gaan doen, maar we vinden het dus niet noodzakelijk om de nu benoemde grote maatregelen te nemen. Dan nog over de vuilniswagens, waar de heer Koelewijn van Hart voor Delft nog even over begon. Op dit moment zijn de vuilniswagens die er rijden ook voor de grote bakken die met 61

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

zo'n kraan worden opgetild. Dat kan niet met kleine voertuigen zoals die in de Hof van Delft rijden, ook vanwege de grootte van de bakken die daar staan; dat is wat ingewikkeld. We kijken echt al heel lang naar het moment waarop ze daar rijden. Er zijn maar een paar wagens nodig voor de wekelijkse of tweewekelijkse inzameling. Dat gaat over drie keer een wagen. Op dit moment is dat gewoon passend binnen het gebied. Dat neemt niet weg dat we daar natuurlijk altijd goed naar blijven kijken en dat Avalex daar ook zeer geregeld even rondkijkt om te zien of het loopt zoals gewenst. Als de verkeersveiligheid in het geding is, wordt daar snel op gehandeld. Dat heeft er bijvoorbeeld toe geleid dat dit in dit deel van de wijk nu met name buiten de spitsmomenten wordt gedaan. Zo wordt het ook op andere plekken in de stad gedaan. De VOORZITTER: Ik constateer dat ik de beraadslaging kan sluiten. Na de stemmingen komt er een hele korte sanitaire pauze van een paar minuutjes. Dan komen er ook bitterballen; dat is ook heel fijn. Motie 6.3.1 is toegezegd. In stemming komt motie 6.3.2 (Abtswoudseweg betaalbaar) van de SP. De VOORZITTER: Ik geef gelegenheid tot het afleggen van stemverklaringen. De heer VAN DER POST (PvdA): Voorzitter.

De PvdA is het eigenlijk van harte eens met het voorstel van de SP, maar zoals we begrepen hebben en zoals we het ook zelf inschatten, zijn we helaas te laat met dit idee. Wij zijn er dus erg voor om hier ruimte voor te creëren, maar ik ben bang dat het binnen de afspraken die nu gelden, niet meer kan. De heer HERREMA (GroenLinks): Voorzitter. Ik ga ervan uit dat het bestemmingsplan wordt aangenomen. Dan zijn deze motie en motie 6.3.3 niet uitvoerbaar. Wij stemmen dus tegen. De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Voorzitter. De ChristenUnie stemt voor deze motie. Dat moet vooral gezien worden als een handreiking naar de SP om gewoon vooraf in gesprek te gaan met andere fracties. De motie wordt met een digitale stemming verworpen met 15 tegen 22 stemmen, waarbij de fracties van de ChristenUnie, Hart voor Delft, Onafhankelijk Delft, de SP, de VVD en Volt ervoor hebben gestemd. In stemming komt motie 6.3.3 (Laat de bewoners het plan verbeteren) van de SP. De VOORZITTER: Ik geef gelegenheid tot het afleggen van stemverklaringen. De heer VALK (CDA): Voorzitter. De motie roept op om als het bestemmingsplan wordt aangenomen, nog een keer met bewoners te gaan praten om te kijken wat er nog verbeterd kan worden. Dat lijkt ons nooit kwaad te kunnen. Wij zullen dus voor deze motie stemmen.

De motie wordt met een digitale stemming verworpen met 13 tegen 24 stemmen, waarbij de fracties van het CDA, de ChristenUnie, Onafhankelijk Delft, Hart voor Delft en de SP ervoor hebben gestemd. In stemming komt motie 6.3.4 (Verkeersveiligheid bestelbussen en vrachtwagens Panjolocatie verbeteren) van de VVD, het CDA en de ChristenUnie.

62

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

De VOORZITTER: Ik geef gelegenheid tot het afleggen van stemverklaringen. De heer HERREMA (GroenLinks): Voorzitter. Met de toezegging van de wethouder om belanghebbenden en ook Avalex te betrekken bij de verdere inrichting van de openbare ruimte vinden wij deze motie overbodig en zullen wij tegenstemmen. Dat geldt ook voor de moties 6.3.5 en 6.3.6. De heer DAG (STIP): Voorzitter. Ik sluit me aan bij de woorden van GroenLinks over deze motie. Wel blijven wij benadrukken dat we een goed debat over de verkeersveiligheid hebben gevoerd en dat wij de bewoners blijven uitdagen om gewoon hun geluid over verkeersveiligheid te laten horen. Wij nemen dat serieus en we moeten dat altijd meenemen en afwegen tegenover het hele plan. De heer ANALIKWU (D66): Voorzitter. Ik sluit me aan bij de woorden van GroenLinks en STIP. De motie wordt met een digitale stemming verworpen met 15 tegen 22 stemmen, waarbij de fracties van het CDA, de ChristenUnie, Onafhankelijk Delft, Hart voor Delft, de SP en de VVD ervoor hebben gestemd. In stemming komt motie 6.3.5 (Veilig verkeer in en uit Panjo) van het CDA, de VVD, de ChristenUnie en Hart voor Delft. De motie wordt met een digitale stemming verworpen met 17 tegen 20 stemmen, waarbij de fracties van het CDA, de ChristenUnie, Hart voor Delft, Onafhankelijk Delft, de SP, Volt en de VVD ervoor hebben gestemd.

In stemming komt motie 6.3.6 (Pas de Avalextijden en -omvang aan) van Hart voor Delft en het CDA. De motie wordt met een digitale stemming verworpen met 13 tegen 24 stemmen, waarbij de fracties van het CDA, de ChristenUnie, Hart voor Delft, Onafhankelijk Delft en de VVD ervoor hebben gestemd. In stemming komt het voorstel. De VOORZITTER: Ik geef gelegenheid tot het afleggen van stemverklaringen. De heer VALK (CDA): Voorzitter. We hadden dit debat natuurlijk in kunnen gaan met een aantal moties voor de bühne en met een gestrekt been, die het heel goed zouden doen in de publieke opinie maar waarvan we op voorhand zouden weten dat ze het niet zouden halen. Dat hebben we niet gedaan. We hebben gekozen voor constructieve, meedenkende moties, maar ze zijn allemaal afgewezen. Daarom zullen wij tegen dit plan stemmen. Het voorstel wordt met een digitale stemming aangenomen met 24 tegen 13 stemmen, waarbij de fracties van het CDA, Hart voor Delft, Onafhankelijk Delft, de SP en de VVD ertegen hebben gestemd. De VOORZITTER: Ik schors nu voor vijf minuten voor een sanitaire stop. De vergadering wordt enige tijd geschorst.

63

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

31. College van B en W - stopzetten verkoop openbare ruimte (nr. 2304032). De VOORZITTER: We lopen aardig in de richting van middernacht. Probeer het te beperken tot het hoogst noodzakelijke. Over alles is al breed gediscussieerd. Bij dit agendapunt is mevrouw De Koning van Hart voor Delft de eerste. Mevrouw DE KONING (Hart voor Delft): Voorzitter. De motie over de openbare ruimte is vrij vroeg rondgestuurd. Iedereen heeft erop kunnen anticiperen. Dat is helaas niet gebeurd, op het CDA na, waarvoor dank, en de heer Van der Woerd. Hij heeft meegedeeld dat hij de wethouder heeft gesproken en een toezegging had gekregen. Maar net als de heer Valk heb ik de band teruggekeken en -geluisterd. Door de voorzitter is geen toezegging geconstateerd. De wethouder heeft wel - maar dat was meer binnensmonds - gezegd dat inwoners grond kunnen blijven kopen. Ja, natuurlijk, maar dat is de grond in veld 6 van Nieuw Delft, die te koop aangeboden wordt om je eigen huis erop te bouwen. Maar er is geen toezegging genoteerd. Daarnaast gaat het Hart voor Delft om de kleine snipperstukjes grond die deze verzoekers graag zouden willen kopen in plaats van huren of beheren. Het is zo jammer dat dit in eerste instantie geweigerd gaat worden. Daar zijn wij als Hart voor Delft tegen.

Je gaat niet op een informatiebrief van de raad zeggen "dat gaan we in eerste instantie weigeren", terwijl dat niet op de site staat. Daar staat alleen maar "beheer". Verkoop blijft dus niet mogelijk voor de mensen. Dan behoort er op de site te komen te staan: u kunt wel kopen of een verzoek daartoe indienen, maar wij zullen u als eerste weigeren". Daarnaast willen we dus graag dat er op de site gewoon goed aangevulde informatie komt. Dat hoop ik met deze motie te bereiken. Door de fractie van Hart voor Delft wordt motie 6.4.1 (Voortzetten verkoop van stukjes grond in de openbare ruimte) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op donderdag 9 maart 2023, ter bespreking van agendapunt 6.4 'College van B en W - stopzetten verkoop openbare ruimte', constaterende dat; -

-

de gemeente inwoners van Delft sedert enkele jaren de mogelijkheid biedt om tegen een gering tarief stukjes grond van de gemeente, aangrenzend aan hun perceel, te kopen; de gemeente deze mogelijkheid om wil zetten in beheer van stukjes grond in de openbare ruimte; bewoners die in de toekomst een stukje grond in de openbare ruimte willen kopen, in eerste instantie geweigerd gaan worden; de gemeente, voordat de beslissing van het college aan de raad kenbaar is gemaakt, al op de site verkondigde dat er voortaan alleen in beheer een stukje grond of versnipperd stukje grond in beheer kan worden gevraagd;

overwegende dat: -

-

volgens de gemeente het onttrekken van grond aan de openbare ruimte door verkoop aan particulieren haaks staat op de Delftse ruimtelijke ambities; het onderhoud door de gemeente van kleine stukjes openbare grond verwaarloosd werd, waardoor de bewoners het onderhoud ter hand namen, waardoor de sociale cohesie van een straat en/of wijk toenam; kleine stukjes en/of snippertjes grond in de straat of wijk die er verwaarloosd uitzien, zorgen voor een verminderd sociaal veilig gevoel in de wijk; 64

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

-

de kleine stukjes en/of snippers grond die in de raadsbrief bedoeld worden, ongeschikt zijn om huizen of kantoorgebouwen op te plaatsen. Daar zijn grotere stukken grond in Delft voor bestemd;

verzoekt het college; -

-

verzoeken van inwoners tot de koop van een (versnipperd) stukje grond niet in eerste instantie te weigeren, maar het verzoek serieus in ogenschouw te nemen en daarmee het eerdere beleid met betrekking tot verkoop van geringe stukjes grond voort te zetten; de tekst op de site van de gemeente hierop aan te passen,

en gaat over tot de orde van de dag." Mevrouw VAN DEN BERG (VVD): Voorzitter. Vanuit het college wordt het voorstel gedaan om volledig te stoppen met de verkoop van tuingrond aan particulieren. Vanuit de commissievergadering weten we inderdaad inmiddels dat de soep niet zo heet wordt gegeten, want particulieren kunnen nog steeds een aanvraag doen om de grond in een soort beheerconstructie te krijgen. Toch denken we als VVD dat verkopen in specifieke gevallen nog steeds een optie zou moeten blijven. Zorg dan vooral voor duidelijke regels. Kortom: onder welke voorwaarden is verkoop mogelijk en onder welke voorwaarden niet? In dat kader kunnen we de motie van Hart voor Delft dus van harte ondersteunen, want die roept daartoe op. We hebben tot slot een vraag aan de wethouder. Anderhalve week geleden was er een nieuwsbericht op nu.nl dat oneigenlijk gebruik van particuliere grond in grote mate voorkomt in Nederland. We zijn heel benieuwd hoe het college wil sturen op het voorkomen daarvan in de gemeente Delft. De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Voorzitter. Zoals reeds gezegd in de commissievergadering, vindt de ChristenUnie het passend dat het in 2016 begonnen project Snippergroen wordt afgerond en gesloten.

De ChristenUnie heeft in de commissievergadering ook aangegeven dat zij het niet terecht vindt dat verkoop van gemeentegrond aan particulieren helemaal niet meer mogelijk zou zijn. Aan het einde van die vergadering werd duidelijk dat dat toch nog wel kon. We hebben toen gevraagd om de tekst op de website aan te passen. Ik heb al gezien dat die tekst meerdere keren is aangepast. Er staat nu: "de gemeente verhuurt of verkoopt daarom in principe geen gemeentegrond meer op aanvraag". De belangrijke term is "in principe". Dat betekent dat het dus nog steeds mogelijk is. "In principe" wil zeggen dat een inwoner dan met een goed verhaal moet komen. Daar zijn we als ChristenUnie voor: je moet dan gewoon een goed verhaal hebben. Dan is verkoop dus toch nog mogelijk. Ik ben het met de VVD eens dat, zoals het er nu staat, onduidelijk is onder welke condities verkoop mogelijk is. Dat mag wel wat duidelijker. Mevrouw DE KONING (Hart voor Delft): Is de ChristenUnie het met mij eens dat het eigenlijk niet netjes is dat nergens te lezen is wat wij wel te lezen hebben gekregen, namelijk dat de aanvraag in eerste instantie geweigerd gaat worden? De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Ik heb niet begrepen dat die in eerste instantie geweigerd gaat worden. Dat heb ik ook niet gelezen.

65

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

Mevrouw DE KONING (Hart voor Delft): Dat staat in de informatieraadsbrief, want anders had ik het ook niet geweten. De heer VAN DER SLUIS (SP): Voorzitter. In tegenstelling tot de VVD is de SP gewoon principieel tegen verkoop van gemeentegrond. Wij zullen dus tegen de motie stemmen. De heer VAN DER POST (PvdA): Voorzitter. Ik geloof dat ik de heer Van der Sluis deze keer volledig kan ondersteunen. De PvdA heeft geen enkel probleem met het voorstel van het college. Het is gewoon een helder punt en een goede reden. We hebben de grond gewoon nodig om klimaatadaptatie ruimte te geven voor opvang van water en behoud van loofrijk groen. Wij zullen de motie dus niet steunen. Mevrouw VAN DEN BERG (VVD): Stel dat u in een huis woont met achter uw huis een tuin en niet zo heel ver daarachter een stukje water, maar met daartussen een strookje dat niet van u is als particulier en dat dus nog van de gemeente is. U wilt dat graag kopen, bijvoorbeeld omdat u dan makkelijker bij dat water zou kunnen komen. Dan hebben we volgens mij nog steeds het behoud van het groen, want volgens mij vindt die bewoner dat ook heel mooi. Dan zitten we ook niemand in de weg met de openbare inrichting of eventuele doelen voor de openbare ruimte. Dat is mooi maatwerk.

Zou u daar ook niet voor openstaan? Mevrouw DE KONING (Hart voor Delft): Ik weet niet of de heer Van der Post regelmatig door Delft fietst of loopt, misschien ook bij mij in de buurt, maar na de rioolwerkzaamheden is Westerkwartier opnieuw ingericht. Wat vindt u ervan dat de gemeente daar bomen heeft weggehaald en daar twee keer zes tegels voor heeft teruggelegd? Dat is niet alleen bij ons gebeurd, maar bijvoorbeeld ook in de Wippolder, in De Colignystraat: ook daar zijn plekken betegeld en zijn kleine stukjes met struikjes gewoon weggehaald. Dat is erg jammer. De VOORZITTER: Ik attendeer de raad erop dat interrupties kort moeten zijn. De heer VAN DER POST (PvdA): Dat is een heel ander onderwerp. We hebben het nu over de verkoop van gemeentegrond. Ik ga wel in op de opmerking van de VVD. Er kan ook ruimte gezocht worden voor het verruimen van het wateroppervlak. Ik heb niet voor niets de klimaatadaptatie genoemd. Daarbij hoort ook opvang bij grote regenbuien die in een heel korte tijd veel neerslag brengen. Dan heb je misschien meer oppervlakte nodig. Dat zou dan niet meer kunnen omdat die grond dan verkocht is aan particulieren. Die ruimte wil ik daar dus voor de gemeente houden. Mevrouw DE KONING (Hart voor Delft): U hebt het over de kwaliteit van de adaptieve ruimte.

Dan behoren die bomen toch terug te komen in plaats van daar tegels neer te leggen? De VOORZITTER: Meneer Van der Post, wilt u daarop reageren? Dat is niet zo. De heer VALK (CDA): Voorzitter. Het CDA was een van de aanvragers van het debat in de commissie, omdat we het beleid dat in de raadsinformatiebrief stond, heel erg zwart-wit vonden. Tegelijkertijd hebben wij er moeite mee dat de motie oproept om het eerdere beleid in ere te herstellen of voort te zetten. Dat beleid was verliesgevend en er zaten ook andere nadelen aan. We denken dus dat we tegen deze motie gaan stemmen, tenzij het antwoord van de wethouder aanleiding geeft om er toch voor te stemmen. Dat gaan we merken.

66

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

Mevrouw WENTINK (STIP): Voorzitter. STIP staat net als een aantal andere partijen achter het "nee, tenzij"-principe. Hierdoor houden we meer grip op de ruimtelijke opgaven en kunnen we de ruimte inzetten, bijvoorbeeld als plekken om elkaar te ontmoeten, voor vergroening en voor de energietransitie. Daarom stemmen wij straks tegen deze motie van Hart voor Delft. Wethouder VAN VLIET: Voorzitter. Het is mooi dat de VVD een nieuwsbericht noemt waarin staat dat oneigenlijk gebruik veel voorkomt. Dat was precies de reden waarom Delft is begonnen met het project Snippergroen. In Delft komt dat nu veel minder voor. Het is natuurlijk heel belangrijk dat we nu goed blijven handhaven: ogen en oren open en blijven handhaven. Als bewoners het fijn vinden om meer kwaliteit te bieden aan de groene ruimte, zijn ze van harte uitgenodigd voor zelfbeheer. Ze worden daarvoor ook uitgenodigd op de site. Op de site zeggen wij ook dat koop van een stuk grond vanaf nu in principe wordt geweigerd. Ik zeg met nadruk "in principe" en niet "in eerste instantie". Het is dus niet "eerst weigeren". Nee, in principe wordt het geweigerd, maar in een enkel geval kan het zo zijn dat we dit toch toestaan als we daar een groot belang voor de gemeente aan kunnen koppelen. Daarmee blijft het in specifieke gevallen dus mogelijk om een stukje grond te kopen, maar in algemene zin hebben wij de grond zelf nodig.

De VOORZITTER: Er is behoefte aan een tweede termijn. Mevrouw VAN DEN BERG (VVD): Voorzitter. Ik moet hier toch een beetje om glimlachen, want wie gaat dan bepalen onder welke voorwaarden ik dat kan kopen en dus goedkeuring krijg vanuit het college en onder welke voorwaarden niet? Dat is nu toch volledig onduidelijk voor wie op de website kijkt en de aanvraag gaat doen? De heer VAN DER SLUIS (SP): Ik wil mevrouw Van den Berg antwoord geven. Wat de SP betreft heeft u er gelijk in dat het onduidelijk is, maar wordt er gewoon geen grond verkocht. De VOORZITTER: Dat had u al helder gezegd, meneer Van der Sluis. Dat is zonde van uw spreektijd; u vervalt in herhaling. Wethouder VAN VLIET: Voorzitter. Het principe is: het gebeurt gewoon niet. Als er een uitzonderingsgeval is, is dat een uitzonderingsgeval. Ik denk dat we ons nu niet moeten opzadelen met beleid maken om uitzonderingsgevallen specifiek te maken. Het gebeurt in principe niet. Mevrouw VAN DEN BERG (VVD): Wat was dan precies het doel van de wijziging op de website? Want dan houden we de bezoekers van de website in die zin toch een beetje voor de gek? Wethouder VAN VLIET: Tot nu was het vanuit het project dat we hebben gedaan, juist wél mogelijk omdat we naar een legalisering wilden van een situatie die was ontstaan. Daarvoor hebben we dat tegen lage kosten aangeboden.

Daar stappen we nu van af en daarom is het aangepast op de website. Mevrouw VAN DEN BERG (VVD): Volgens mij was de commissievergadering de aanleiding om de website aan te passen. Daar heeft u heel netjes aan voldaan, maar eigenlijk is het antwoord alsnog nee. Nogmaals, dat vind ik niet helemaal eerlijk ten opzichte van de aankoopverzoeken en de bewoners die graag een stukje grond willen kopen.

67

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

De VOORZITTER: Ik geef nog één keer het woord aan de wethouder en dan gaan we gewoon stoppen. Wethouder VAN VLIET: Op de website is de melding dat we het niet doen, aangepast naar de melding dat we het in principe niet doen. Daarnaast komt er nog een aanpassing naar aanleiding van vragen van de Partij van de Arbeid, maar die moeten nog worden doorgevoerd. De VOORZITTER: Ik constateer dat de beraadslaging kan worden gesloten. In stemming komt motie 6.4.1 (Voortzetten verkoop van stukjes grond in de openbare ruimte) van Hart voor Delft. De VOORZITTER: Ik geef gelegenheid tot het afleggen van stemverklaringen. De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Voorzitter. We zullen tegen deze motie stemmen. Het is jammer dat die is aangepast en toegespitst op snippergroen, want met de vorige versie hadden we zeker erover willen nadenken om ervoor te stemmen. De motie wordt met een digitale stemming verworpen met 9 tegen 28 stemmen, waarbij de fracties van Hart voor Delft, Onafhankelijk Delft en de VVD ervoor hebben gestemd. 32. College van B en W - inclusieagenda (nr. 2303027). De VOORZITTER: Ik heb begrepen dat dit onderwerp uitgebreid is besproken in de commissie. Ook gelet op het tijdstip zou ik u dus echt willen vragen om u te focussen op datgene waarover het besluit genomen moet worden, met name de motie. Mevrouw KOELEWIJN (ChristenUnie): Voorzitter.

Allereerst wil ik veel dank uitspreken voor ons commissielid Wimke Schuurmans, die samen met de VVD echt onwijs veel werk heeft verzet om deze motie voor elkaar te krijgen. Dat wil ik dus ten eerste benoemen. De ChristenUnie is heel erg blij dat na jaren van uitstel, eigenlijk al sinds 2016, met de oplegger die het college op 20 januari heeft verstuurd, het gesprek over de ambities en de invulling van de inclusieagenda voor Delft eindelijk op gang is gekomen. Ook heel veel inwoners, ervaringsdeskundigen, hebben laten zien en laten horen dat zij hier zelf veel ideeën bij hebben. Het is mooi om te zien hoe betrokken de stad is bij dit onderwerp. Mensen die zelf door een beperking in levende lijve te maken hebben met belemmeringen om mee te kunnen doen in onze stad, moeten een belangrijke rol krijgen in het meebepalen van de inclusieagenda, want het gaat over hen en zij weten waar zij tegen aanlopen en wat wij moeten doen om Delft ook voor hen inclusief te maken. Zo kunnen wij er als gemeente voor zorgen dat de inclusieagenda echt verschil gaat maken in het dagelijks leven van mensen met een beperking. Het zorgvuldig ondersteunen en faciliteren van dit cocreatieproces is een verantwoordelijkheid van de gemeente.

De ChristenUnie brengt vanavond samen met vrijwel de volledige raad - dank aan iedereen voor de samenwerking - een motie in stemming om dit proces richting en urgentie te geven en om vasthoudend aan de motie van 2016 de ambitie te hebben om alle domeinen - fysiek, economie, cultuur, sport, wonen, onderwijs en alles wat er nog meer bij komt kijken - inclusiever te maken. Door de fracties van de ChristenUnie, de VVD, STIP, het CDA, Hart voor Delft, GroenLinks, de PvdA, D66, Onafhankelijk Delft en Volt wordt motie 6.5.1 (Cocreatie met inwoners naar een inclusief Delft) ingediend:

68

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

"De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 9 maart 2023 ter bespreking van de Lokale inclusieagenda, constaterende dat: • •

•

• •

een aanzienlijk deel van de Delftse inwoners beperkt is in het mee kunnen doen in het dagelijks leven; de gemeente Delft sinds de ratificatie van het VN-verdrag Handicap in 2016 nog geen ambitie en visie heeft opgesteld hoe Delft op alle leefdomeinen (onderwijs & ontwikkeling, thuis, werk & inkomen, vrije tijd, vervoer en welzijn, gezondheid & ondersteuning) inclusief kan zijn voor mensen met een beperking; de oplegger Lokale inclusieagenda nog niet volledig is qua betrokkenheid van ervaringsdeskundigen en initiatiefnemers uit de stad en nog niet laat zien dat alle portefeuillehouders betrokken worden om tot een levensbrede inclusieagenda te komen; er nu al veel ideeën zijn hoe Delft inclusiever kan worden; er al veel voorbeelden zijn over de vraag hoe deze opgave aan te pakken;

overwegende dat: •

• •

•

de inclusieagenda niet een doel op zich is, maar een instrument om tot een meer inclusief fysiek en digitaal toegankelijk Delft te komen en dat er dus tijdens het proces van het opstellen van een agenda ook al verbeteracties in gang gezet kunnen worden; cocreatie met de stad, inclusief ervaringsdeskundigen, een actieve, faciliterende en coördinerende rol van het college vraagt; alle portefeuillehouders in het college met hun partners in de stad (o.a. Cultuurtafel, Platform toerisme, Delft Verbindt en de Sportraad) een deel van de mogelijkheden in handen hebben om Delft toegankelijker te maken en meedoen voor iedereen mogelijk te maken; de Week van Toegankelijkheid (2 t/m 7 oktober 2023) bij uitstek een momentum is om aandacht te genereren voor het mee kunnen doen in Delft met een beperking;

draagt het college op: • • • •

te zorgen dat de Delftse lokale inclusieagenda een visie en ambitie bevat op alle leefdomeinen én tot stand komt met ervaringsdeskundigen en partners in de stad en dit te doen aan de hand van de VNG-routekaart en -indexkaart; burgerinitiatieven zoals o.a. de werkgroep Delft Inclusief, de Adviesraad Sociaal Domein en alle partijen zoals benoemd in de VNG handreiking te faciliteren in hun rol in de totstandkoming van de agenda; in de Week van de toegankelijkheid activiteiten te faciliteren die inwoners bewust maken van de brede ambitie van de gemeente om Delft inclusiever te maken; de gemeenteraad in Q2 2023 te informeren over de stand van zaken van bovenstaande punten en daarbij in ieder geval in te gaan op: i) waar inwoners terechtkunnen met signalen en ideeën hoe Delft inclusiever kan worden, ii) hoe de gemeente gaat zorgen dat alle leefdomeinen onderdeel worden van de inclusieagenda; iii) op welke ondersteuning burgerinitiatieven uit de stad kunnen rekenen om mee te doen in het tot stand komen van een inclusiever Delft en hoe dit wordt gefinancierd; iv) het vervolgproces om tot een brede inclusieagenda met bijbehorende begroting te komen, 69

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

en gaat over tot de orde van de dag." Mevrouw VOOGT (VVD): Voorzitter. In de commissievergadering stonden wij inderdaad uitgebreid stil bij het belang van deze inclusieagenda en vooral van het ondersteunen van de reeds bestaande burgerinitiatieven. Dat is al toegelicht door mijn collega van de ChristenUnie. Ook dank aan commissielid mevrouw Schuurmans voor het opstellen van deze motie en eigenlijk ook aan alle andere fracties die hieraan hebben meegewerkt. Wij vinden het, ook de insprekers gehoord hebbende en gelet op alle brieven die zij hebben gestuurd, gewoon ontzettend belangrijk dat er een levensbrede visie komt op fysieke en digitale toegankelijkheid en om parallel aan dat proces samen met Delftenaren te werken aan een Delft waarin iedereen onbelemmerd kan meedoen. Dat is nodig, want er zijn nog vele figuurlijke, digitale en onbedoelde drempels op straat maar ook in het gemeentelijk beleid. De VVD wil dat deze drempels worden weggenomen, zodat iedereen kan participeren in sport, cultuur en werk en zo veel mogelijk zelfstandig invulling kan geven aan het eigen leven, want iedereen wordt uiteindelijk ouder en heeft op termijn een hulpmiddel, zoals een rollator, nodig. Hoe fijn is het dan als u gezamenlijk het ov in kunt? Of denk aan iemand die zich met behulp van een blindegeleidestok over onze overvolle Delftse stoepen moet bewegen rondom verkeerd geparkeerde fietsen.

Wist u dat u, wanneer iemand met een geleidestok oversteekt, ongeacht de plek op straat deze persoon voor een veilige oversteek te allen tijde voorrang moet geven? Daarom is het ontzettend belangrijk dat we ons hier allemaal bewust van zijn, alle Delftenaren, zodat elke Delftenaar hieraan zelf een steentje kan bijdragen. Als wij serieus aan de slag willen met het thema inclusie zoals bedoeld in het VN-verdrag Handicap, moet de gemeente eigenaarschap, visie en lef tonen en moet zij komen met een levensbrede inclusieagenda die samen met de stad tot stand komt, zodat alle Delftenaren met en zonder beperking onbelemmerd kunnen meedoen. Mevrouw OSEPA (GroenLinks): Voorzitter. Wat GroenLinks betreft is de manier waarop deze motie tijdens het reces in snel tempo en in samenwerking met diverse partijen tot stand gekomen, het juiste recept voor hoe wij samen met de stad een volwaardige inclusieagenda gaan neerzetten. Deze bijna raadsbreed gedragen motie laat ook zien dat de raad betrokken en behulpzaam wil zijn in het cocreatieproces met de inwoners van Delft. Vanuit GroenLinks wil ik bij dezen een groot compliment geven aan de zeer betrokken inwoners van Delft die tijdens de commissievergadering hebben ingesproken en die ook vele ideeën en adviezen hebben aangedragen. Ook zijn we de mensen dankbaar die GroenLinks en andere partijen hebben benaderd om hun zorgen met ons te delen.

We danken ook de ChristenUnie en de VVD voor hun coördinerende rol. Wij zijn vanuit GroenLinks heel blij met deze motie, want zij geeft ons vertrouwen dat we in tegenstelling tot wat wij aangeboden hebben gekregen vanuit het college, nu wel een prachtige, mooie inclusieagenda kunnen verwachten in Delft. De heer VISSER (CDA): Voorzitter. Ik zal het heel kort houden. Ik kan me van harte aansluiten bij de voorgaande sprekers. Het is goed dat de gemeenteraad aan het stuur gaat zitten om meer richting en kaders mee te geven om ons er ook echt van te vergewissen dat er een dergelijk gedragen inclusieagenda komt. Mij rest om mevrouw Schuurmans van de ChristenUnie te danken voor haar uitstekende en soepele coördinatie omtrent deze motie. Die coördinatie was ontzettend goed. Mevrouw JANSSEN (PvdA): Voorzitter. Ook wij danken mevrouw Schuurmans voor het trekken van dit initiatief. De PvdA is vooral erg blij met de samenwerking die naar aanleiding van dit onderwerp is ontstaan. In 2016 werd in de raad een motie aangenomen die om een lokale inclusieagenda vroeg. Zeven jaar later verwachtten we eigenlijk een heel boek over inclusie, maar het was eigenlijk nog net niet een proloog met een opsomming van het 70

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

bestaande beleid. Gelukkig kwamen er meteen de nodige initiatieven. Zowel vanuit de stad als vanuit de raad hebben we met betrokken burgers en samenwerking van veel partijen een mooie aanzet gegeven voor een eerste hoofdstuk. We hopen dat de wethouder een eerste hoofdstuk gaat schrijven en dat dit inspiratie geeft voor een standaardwerk voor wat het gaat worden, dat inspiratie geeft voor de rest van de Nederlandse gemeentepolitiek. Mevrouw ENTHOVEN (STIP): Voorzitter. Naar aanleiding van een uitgebreide bespreking en daarna ook uitgebreide samenwerking is deze motie tot stand gekomen, met ook veel invloed van bewoners uit de stad, waarvoor veel dank. Dank ook voor de prettige samenwerking, specifiek voor commissielid Schuurmans van de ChristenUnie. Zij heeft een hele hoop werk verzet. Daar zijn wij haar dankbaar voor. Het kan niet vaak genoeg gezegd worden dat dit een heel belangrijk thema is. Dat is ook waarom wij deze motie mede hebben ingediend. Zo zetten we op korte termijn stappen op het gebied van inclusie maar zorgen we er ook echt voor dat die inclusieagenda er eindelijk gaat komen in samenspraak met de stad. Laten we nu ook echt gaan werken aan een inclusief Delft. Mevrouw DIJK (D66): Voorzitter. Ik ga ook veel bedanken; sorry. Heel veel dank aan mevrouw Schuurmans. Wij hebben overlegd.

Met zoveel verschillende partijen die hieraan trokken, is het echt heel knap hoe zij zo'n complex verhaal zo duidelijk heeft weer kunnen geven. D66 Delft wil dat iedereen kan meedoen in onze mooie stad, zonder gedoe, zonder dat je je minder voelt dan een ander. Daarom heeft D66 Delft deze motie mede-ingediend. Het is tijd voor meer actie. Laten we dat samen doen in cocreatie, zodat echt iedereen mee kan doen. Mevrouw GAAL (Onafhankelijk Delft): Voorzitter. De inclusieagenda blijkt nog steeds een heet hangijzer te zijn. De insprekers hebben in de commissie gesproken met hun hart. Dat raakte ons zeer. Vooral de zin van mevrouw Chedda raakte mij: "Jullie gaan straks gewoon naar huis, met alles erop en eraan". Daarom is het zo goed dat inwoners van Delft hier kunnen inspreken. Wat Onafhankelijk Delft betreft mogen die drie minuten opgerekt worden, want dat is heel kort om je punt te maken. In 2021 heeft Onafhankelijk Delft een motie ingediend over toegankelijkheid van de Delftse Hout voor mensen met een handicap, bijvoorbeeld met een invalidenparkeerplek en rolstoeltoegankelijkheid tot de Grote Plas. Het is eigenlijk te gek voor woorden dat dit pas in 2021 aan de kaak werd gesteld.

Na alle commotie rond deze aanloop naar de inclusieagenda moeten wij ook constateren dat de mensen die al zoveel moeite moeten doen om gelijkwaardig te worden behandeld, hier de deksel op hun neus krijgen. Wij zien de motie hierover dan ook niet als afgedaan. Wat ons betreft moet dit worden besproken met de mensen die dit aangaat en niet óver de mensen. Praat met de ervaringsdeskundigen uit de praktijk en breng vooral in kaart. OD heeft ook gesproken met een aantal andere fracties en we kwamen tot de conclusie dat het heel veel beter kan. Wellicht moet er worden gekeken hoe wij hieraan ook financiële invulling kunnen geven, want dit heeft ongetwijfeld ook te maken met geld. De heer STOOP (Hart voor Delft): Voorzitter. Mevrouw Sriram heeft in de commissie al het een en ander gezegd in haar betoog. Zoals u kunt zien, hebben alle partijen tussendoor contact gehad. Daardoor is de motie ontstaan. Ik ga niet zitten roepen "wat zijn wij toch allemaal geweldig", want zo hoort het normaal gesproken ook in de politiek. Ik heb dus weinig toe te voegen. Ik ben blij dat de inclusieagenda er nu is. Mevrouw GREMMEN (Volt): Voorzitter. Ik heb heel weinig toe te voegen. Dank inderdaad aan mevrouw Schuurmans en ook aan mevrouw Voogt van de VVD, omdat zij in de commissie in eerste instantie het initiatief heeft genomen om hier samen naar te kijken.

Om af te sluiten wil ik nog delen wat mij het meest is bijgebleven van de commissievergadering 71

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

waarin dit al uitgebreid besproken werd, namelijk het gevoel bij de insprekers in de tweede termijn dat het allemaal in het stadhuis moet gebeuren en waarom dat nou niet in de stad kan. Volgens mij doet deze motie volledig eer aan alles wat door de verschillende fracties is ingebracht. Daar ben ik heel blij mee. Tot slot de boodschap van mevrouw Chedda dat dit nog steeds geen pleziertje is vanuit de gemeente. Hoewel we nu oproepen tot een bredere samenwerking, is het echt een mensenrecht dat we dit beter inrichten in de stad. Dat moeten we ook als zodanig serieus gaan nemen. Wethouder GOOIJER: Voorzitter. Er is in de commissie een mooi en stevig debat geweest waarin de raad maar ook insprekers teleurstelling hebben geuit over wat er lag ten opzichte van het aantal jaren dat de vraag er al lag. Ik ben blij dat de raad zo expliciet heeft aangegeven welke waarde hij hieraan hecht. Met de motie, het debat - laten we dat niet uitvlakken - en alle brieven die nog steeds binnenkomen en misschien ook blijven binnenkomen, brengen de stad en de raad het belang zeer onder onze aandacht. Ik mag op dit late tijdstip het woord hierover voeren, maar de inclusieagenda gaat het hele college aan. Waar nodig zal ik daar ook voor aandacht blijven vragen in het college.

Zoals Volt net aangaf en zoals door de insprekers werd benadrukt, is het niet iets aardigs omdat er nu eenmaal een leuke motie lag, maar een mensenrecht en dus een noodzaak dat we hiermee aan de slag gaan. Het is ook een uitdaging waarmee ik graag aan de slag ga. Brievenschrijvers geven aan dat ik het misschien iets te complex en moeilijk maak. Excuus voor waar ik dat iets te veel heb benadrukt. Het is vooral complex om dit ook intern goed in het proces te zetten. Dát vind ik de complexiteit, maar verder kijk ik er ernstig en heel erg naar uit om dit met de stad en de raad verder vorm te gaan geven. Ik snap dat de stad en de raad nu graag snel resultaten willen. Wij willen ook voortvarend aan de slag, maar ook zorgvuldig, met dus juist de intentie om dat niet zonder de mensen te doen over wie het gaat maar juist mét hen. Dat was ook echt de intentie zoals we die in de oplegger duidelijk hebben geprobeerd te maken, maar dat wilden we eerst hier neerleggen. Dat was dus vanaf het begin de bedoeling. We gaan dus snel aan de slag met het samenstellen van het toegankelijkheidsplatform. Ik hoop dat ook mensen vanuit het burgerinitiatief daarin een plek krijgen. Ik ga ook snel aan de slag om zo concreet mogelijke resultaten te bereiken.

In de commissie gaf ik al aan dat we aan het eind van Q2, het kwartaal dat bijna ingaat, bij de raad terugkomen om te laten zien welke stappen er al gezet zijn en hoe we verder gaan. Ik ben heel blij dat de motie er ligt en dat de raad op deze manier gewoon verder richting en duidelijkheid geeft. Ik kan de motie zoals die er ligt, omarmen. Ik hoop dus dat zij ruim, misschien zelfs unaniem, wordt aangenomen, net als de motie uit 2016. Ik beloof u dat het vanaf hier een stuk sneller gaat. Dit helpt wat mij betreft echt in het vervolgproces. Dus dank aan alle partijen voor de goede samenwerking. Ik kijk uit naar het verdere mooie cocreatieproces met de stad. Ik wil als verwachtingsmanagement nog één opmerking maken over de dicta in de motie: we gaan niet komen met een begroting, zoals het dictum vraagt, met een soort pot voor het uitvoeren van een inclusieagenda. Ik noem een voorbeeld: een inclusieagenda gaat bijvoorbeeld ook over cultuur. Denk aan het prachtige museum Prinsenhof. Daar zijn we ook met aanpassingen voor de toegankelijkheid bezig. Dat is een van de redenen: we willen dat museum veel beter toegankelijk maken. Dat lukt waarschijnlijk niet helemaal in dat gebouw, maar we gaan een heel eind. De kosten daarvoor zitten gewoon in het raadsvoorstel van de wethouder Cultuur voor de aanpassing van het Prinsenhof. Dit geldt ook voor sport: 72

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

investeringen die daar nodig zijn, zitten gewoon in begrotingen die aan de raad worden voorgelegd door de wethouder Sport. Het wordt dus geen losse pot. Ik denk dat dat heel helder moet zijn. Maar ik ga wel inzicht geven in wat dit aan onze kant vraagt om die cocreatie goed mogelijk te maken; dus zo lees ik het dictum op dat vlak. De VOORZITTER: Volgens mij was dat een heel helder antwoord van de wethouder. Ik constateer dat ik de beraadslaging kan sluiten. In stemming komt motie 6.5.1 (Cocreatie met inwoners naar een inclusief Delft) van de ChristenUnie, de VVD, STIP, het CDA, Hart voor Delft, GroenLinks, de PvdA, D66, Onafhankelijk Delft en Volt. De motie wordt met een digitale stemming aangenomen met algemene stemmen. De VOORZITTER: Heel mooi, met dank aan mevrouw Schuurmans. 33. College van B en W - verzoek om wensen en bedenkingen actualisatie huisvestingsverordening 2023 (nr. 2306069) De VOORZITTER: Er wordt een motie ingediend door Hart voor Delft. Mevrouw GROBBEN (Hart voor Delft): Voorzitter. Het woningtekort in Delft is immens. Het hebben van een dak boven je hoofd is allang geen vanzelfsprekendheid meer. Vandaag wordt in Woonnet Haaglanden een sociale huurwoning aangeboden in de Hugo de Grootstraat. Het aantal reacties is 1.430. Delftse woningzoekenden staan lang op de wachtlijst.

Het is om meerdere redenen wenselijk Delftenaren voorrang te verlenen ten opzichte van mensen van buiten de gemeente. Denk daarbij aan familie, vrienden, mantelzorg enzovoort. De leefbaarheid in de wijken moet geborgd worden. Door meer jongeren te behouden kunnen we de vergrijzing tegengaan. Er is nu een voorstel voor een wijziging van de Huisvestingswet naar de Tweede Kamer gestuurd. Dat wordt deze maand behandeld. Dan gaat het naar de Eerste Kamer. De verwachting is dat de wijziging per 1 juli aanstaande van kracht zal zijn. Wat houdt deze wijziging in? Het wordt dan mogelijk dat gemeenten 50% van de beschikbare sociale huurwoningen toewijzen aan inwoners van de eigen gemeente. Dit is voor de inwoners van Delft, zowel jong als oud, goed nieuws. Jongeren hoeven minder snel weg te trekken en senioren kunnen sneller doorstromen, bijvoorbeeld naar seniorenwoningen. Kortom: er komen nu betere kansen voor iedereen om binnen de gemeente te blijven wonen. De wetswijziging is er nog niet, maar komt er wel aan. Dit is de reden waarom wij de motie Betere kansen voor eigen inwoners al op voorhand indienen. Wij hopen natuurlijk op een meerderheid, opdat dit niet weer aan de orde komt als de wetswijziging een feit is. Een toezegging van de wethouder dat zij hier actief actie op onderneemt, zou voor ons overigens ook een geruststelling zijn.

Mevrouw KOELEWIJN (ChristenUnie): In de commissie hadden we een wensen- en bedenkingenprocedure. Ik heb even teruggekeken en ik heb het idee dat de wensen 4, 8 en 24 alle drie eigenlijk overeenkomen met jullie motie. Ik vraag me dus af wat jullie motie toevoegt aan de wensen die al zijn ingediend. De heer TREFFERS (Volt): Ik wilde eigenlijk bijna hetzelfde punt maken. Ik was niet bij de bespreking van de wensen, maar ik heb dit agendapunt voorbereid en ik heb dus twee uur lang naar een ontzettend interessante discussie zitten kijken. Ik val nu bijna van mijn stoel, want dit is exact hetzelfde als uw wensen en bedenkingen. Hadden we dan 28 wensen en bedenkingen ook nog als motie in stemming moeten brengen in deze vergadering? 73

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

Mevrouw GROBBEN (Hart voor Delft): De reden waarom wij deze motie toch indienen, is om extra aan te geven hoe belangrijk dit is in deze wooncrisis en woningschaarste. En het is ons recht. Daarom hebben we dat dus gedaan. Door de fractie van Hart voor Delft wordt motie 6.6.1 (Betere kansen voor inwoners van Delft) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, bijeen in vergadering op 9 maart 2023, constaterende dat: • • • • •

het voor starters die binnen de gemeente Delft woonachtig willen blijven, moeilijk en lastig is een juiste sociale huurwoning te vinden; een goede instroming van lokale jongeren in Delft van groot belang is om de leefbaarheid in de wijken te borgen en de vergrijzing tegen te gaan; het voor doorstromers die binnen de gemeente Delft woonachtig willen blijven, moeilijk en lastig is een juiste sociale huurwoning te vinden; een goede doorstroming naar de juiste sociale huurwoning zorgt voor betere kansen voor iedereen om binnen de gemeente te blijven wonen; het wenselijk is om deze verschillende doelgroepen die niet uit Delft willen vertrekken maar daartoe wel gedwongen worden vanwege de woningschaarste, optimaal kansen te bieden;

overwegende dat: •

• • •

de minister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening de wens heeft uitgesproken dat gemeenten meer mogelijkheden krijgen om eigen inwoners die een huis willen huren in hun gemeenten, voorrang te geven ten opzichte van mensen van buiten de gemeente; het al mogelijk is dat gemeenten 50% van de beschikbare huurwoningen op basis van de economische of maatschappelijke binding toewijzen. De gemeente Delft maakt hier tot op heden nog geen gebruik van; binnen die 50% maximaal 25% toegewezen mag worden aan mensen met een lokale binding; gemeenten volgens de nieuwe Huisvestingswet straks mogelijk voor de gehele 50% mogen bepalen hoe zij deze ruimte verdelen tussen mensen met een economische, maatschappelijke of een lokale binding. Ze mogen ook de gehele 50% toewijzen aan inwoners van de eigen gemeente;

draagt het college op in de nieuwe Huisvestingsverordening een voorrangsregeling voor sociale huurwoningen voor de inwoners van Delft op te nemen conform de mogelijkheden in de nieuwe Huisvestingswet, en gaat over tot de orde van de dag." De heer VAN DER SLUIS (SP): Voorzitter. De afgelopen jaren heeft Delft heel veel van haar inwoners de stad uit gejaagd door het verminderen van het aantal betaalbare woningen. In dat licht vinden we het opportuun om inwoners van de eigen stad inderdaad voorrang te geven voor een betaalbare woning in de stad. We zijn het dus in principe eens met de motie van Hart voor Delft, maar we zien dit meer als een tijdelijke regeling. Het onderliggende 74

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

probleem gaan we wat de SP betreft oplossen door het bouwen van veel meer betaalbare woningen. Mevrouw JANSSEN (PvdA): De mensen die we de stad uit hebben gepest en dus geen Delftenaar meer zijn, kunnen dan toch veel moeilijker in de stad terugkomen? De VOORZITTER: Dat is een slimme. De heer VAN DER SLUIS (SP): Die mensen komen sowieso niet meer terug, want anders waren ze hier wel gaan wonen. Als je besluit ergens anders te gaan wonen, bouw je daar een nieuw leven op. Dat gaat dus niet meer gebeuren. Zelfs een aantal raadsleden van de SP zijn uit de stad vertrokken omdat ze hier geen woning konden vinden. Ik weet zeker dat zij niet terugkomen als zij nu wel een woning kunnen vinden, maar het gaat erom om het probleem voortaan te voorkomen. De heer TREFFERS (Volt): Voorzitter. Ik wil nog een keer het punt maken dat ik al tijdens mijn interruptie maakte: ik vind het echt overbodig dat dit nu op de agenda staat. Ik ben best wel moe. Laten we dus doorgaan naar het volgende onderwerp. Mevrouw VOOGT (VVD): Voorzitter. Er is duidelijk sprake van schaarste op de Delftse woningmarkt. Er zijn onvoldoende betaalbare koopwoningen en middeldure huurwoningen. Daarom roept de VVD het college op om alles op alles te zetten om dit ontbrekende segment in Delft te gaan bouwen, want dat is noodzakelijk voor de doorstroming uit de sociale huurwoningen.

Zeker zolang de omliggende gemeenten onvoldoende sociale huurwoningen bouwen, moeten de weinige sociale huurwoningen die in Delft beschikbaar komen, actief worden toegewezen aan Delftenaren. Dit hebben wij uitgebreid in de commissie bepleit in het kader van onze wensen en bedenkingen. Wij zitten ook een beetje in een soort spagaat. We hebben eigenlijk nog steeds hoop dat de wethouder dit wellicht in een volgende versie of in de Huisvestingsverordening onderbouwd aanpast. Dat maakt dat ik dit lastig vind. Ik zou deze motie qua inhoud heel graag steunen, maar ik vind haar in het proces wat onhandig. Maar misschien kan de wethouder daar nog een korte reactie op geven. De heer VISSER (CDA): Voorzitter. Ik begin met een paar procesopmerkingen in aansluiting op de inbreng van mevrouw Koelewijn in een interruptie. De motie van Hart voor Delft leest een beetje als een late wens of bedenking. Die ronde hebben we inderdaad net achter de rug. Daarnaast weet ik niet zo goed of de timing echt handig is. We hebben de wensen- en bedenkingenronde gehad en in juli komt de verordening ter stemming in de gemeenteraad. Ik had me nog kunnen voorstellen dat dat een moment zou kunnen zijn. Ik weet ook niet zo goed hoe het zit met die Huisvestingswet die naar de Kamer gaat. Daar gaan we niet over, maar ik heb soms weleens het gevoel dat politiek Den Haag niet heel snel werkt.

Ik aarzel dus een beetje of we juli 2023 halen voor de inwerkingtreding. Nu wat meer over de inhoud. De motie heeft vooral betrekking op Delftenaren. Daarmee wordt de wet volgens mij niet alleen heel erg smal uitgelegd, maar worden er ook mensen uitgesloten die binding met onze stad hebben of krijgen. Mevrouw Janssen gaf dat al aan in een interruptie: denk aan onderwijzers, politieagenten en zorgmedewerkers. Het was volgens mij juist een van de moties van Hart voor Delft in de begrotingsraad om Delft voor die groepen aantrekkelijker te maken. Ik vind het dus lastig hoe die twee moties zich tot elkaar verhouden. Het voorstel zoals neergelegd in het initiatiefvoorstel van collega Valk met betrekking tot de Pauwmolen, is breder en komt wél tegemoet aan groepen mensen met cruciale beroepen die onze stad nodig heeft. We zullen daarom deze motie niet steunen. 75

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

Mevrouw GAAL (Onafhankelijk Delft): Voorzitter. Ik weet niet of ik helemaal goed zit met de vraag die ik ga stellen, want ik was helaas niet aanwezig bij de vergadering van de commissie Sociaal Domein en Wonen. Mijn vraag aan de wethouder is: voor wie geldt nou eigenlijk de huisvestingsvergunning? Wie moet aan iets voldoen om zo'n huisvestingsvergunning te krijgen en wordt daar überhaupt op gehandhaafd? Mevrouw WESSELS (GroenLinks): Voorzitter. GroenLinks sluit zich graag aan bij de woorden van het CDA. Wij zitten daar op dezelfde manier in. Wethouder SCHREDERHOF: Voorzitter. Ik start met de vraag van mevrouw Gaal. Ik denk dat het ook goed is om het debat nog even terug te zien. Dit geldt voor daar waar wij schaarste definiëren. Dat gaat via de Huisvestingsverordening. Heel kort gezegd gaat dat tot woningen met ongeveer 141 punten. In deze nieuwe Huisvestingsverordening worden de inkomenscategorieën aangepast; dat kunt u lezen in het voorstel. Dit betreft eigenlijk alleen maar corporatiewoningen. U kunt via sociale verhuurders Haaglanden helemaal volgen hoe dat werkt. Als u de stukken leest, ziet u ook wat de verandering is. Mevrouw GAAL (Onafhankelijk Delft): Ik heb het van iemand gehoord die via een particulier huurde en die had ook een woonvergunning aangevraagd. Wethouder SCHREDERHOF: Strikt formeel zou dat moeten als de woning onder de 141 punten is.

Dat gebeurt eerlijk gezegd niet altijd en er zijn niet zoveel particuliere woningen meer in dat huursegment; dat is inmiddels € 808. Het zal dus niet heel vaak voorkomen. Wij hebben een actualisatie van onze Huisvestingsverordening nodig. Wij zijn gewoon verplicht om dit voor 1 juli te doen. In het voorstel is een driedeling gemaakt. Daar zit 1A in. Dat betreft de technische aanpassingen op inkomenscategorieën die we doen op de huidige verordening, die op doorstroming georganiseerd is. 1B is als er nieuwe wetgeving vanuit het Rijk is, hoe je dat zou willen verwoorden en of je dat op zou willen nemen. Het derde, punt 2, is echt de structurele discussie over hoe we het nu georganiseerd hebben: is dat een goede manier? Er is een gesprek geweest in de commissie SDW. Daar zijn wensen en bedenkingen opgehaald die met 1A en 1B te maken hebben. Dit onderwerp is, zoals een aantal raadsleden hebben gezegd, daar ook in genoemd. Die stappen moeten we gewoon keurig doorlopen. Wij moeten dus antwoorden op die wensen en bedenkingen geven. Tegelijkertijd loopt dat wetgevingstraject van de minister, waarbij volstrekt nog niet duidelijk is wat daaruit zal komen, of die 50% daarin gehandhaafd blijft en hoe die 50% als definitie vormgegeven wordt. Dat zullen wij dus pas ergens in juli weten en in juli moeten we 1A al geregeld hebben.

Tegelijkertijd geven de wensen en bedenkingen de mogelijkheid om u mee te nemen in uw verzoek van die 50%, ook op inhoud. Want ik mocht na mijn collega over de inclusie en er was relatief weinig tijd. Ik denk dat het goed is dat u als raad de plussen en de minnen van die 50% naar eigen inwoners, als je dat überhaupt zou willen, goed tegen het licht houdt, want dat heeft ook consequenties, ook voor de uitstroom vanuit Delft. Die kunnen we dan keurig voor u in beeld brengen. Ik denk dat u zichzelf als raad de antwoorden op die wensen en bedenkingen moet gunnen om hier met elkaar een adequaat debat, gebaseerd op inhoud, te voeren over de vraag of je het wil of niet. Want het lijkt allemaal positief, maar het heeft ook negatieve kanten. Dat hebben we al benadrukt: hoe meer u stuurt op voorrang of niet voorrang, hoe lager de slaagkans. Dat kunnen we allemaal meenemen in die beantwoording. De motie komt dus te vroeg. Daarnaast vraag u mij om iets op te nemen wat nu wettelijk gewoon nog niet kan. Dat mag niet. Mevrouw FUNG FEN CHUNG (STIP): Wanneer krijgen we de beantwoording ongeveer? 76

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

Wethouder SCHREDERHOF: Het ligt nog even ter visie. Daar komen punten uit. Dan starten wij met de beantwoording. Ik denk dat we ergens eind april, begin mei die beantwoording hebben om te zorgen dat we 1A in juli afgerond hebben, want dat moet gewoon. Tegelijkertijd heeft u dan de antwoorden op deze vraag en weten we wellicht ook al wat de nieuwe Huisvestingswet van het Rijk is. Dan gaan we 1B in op basis van de nieuwe Huisvestingswet, maar ik mag nu niet iets opnemen. De VOORZITTER: Ik constateer dat ik de beraadslaging kan sluiten. In stemming komt motie 6.6.1 (Betere kansen voor inwoners van Delft) van Hart voor Delft. De motie wordt met een digitale stemming verworpen met 9 tegen 28 stemmen, waarbij de fracties van Hart voor Delft, de VVD en de SP ervoor hebben gestemd. 34. College van B en W - Eén tegen eenzaamheid (nr. 2303023). De VOORZITTER: Er worden twee moties ingebracht. Ik begin bij Hart voor Delft. Ik kijk eerst naar de tijden. Hart voor Delft kan voorlopig nog vooruit, maar D66 is echt aan het einde van de spreektijd. Ook het CDA moet even opletten. De heer STOOP (Hart voor Delft): Voorzitter. Ik was in ieder geval wel op tijd met het versturen van de moties. Ik heb van een aantal partijen reacties gekregen. Ik hoorde vanavond: stuur moties bijtijds, want we willen graag met je meedenken. Juist degenen die dat zeiden, heb ik niet gehoord.

Maar dat geeft niet, want dan denk ik: dan is het in ieder geval duidelijk en dan zit ik in ieder geval goed, want als er geen vragen zijn, is dat gunstig. Dan hoef ik mijn spreektijd in ieder geval niet te gebruiken in de raad. Ik moet wel zeggen dat één partij een uitschieter was. Dat was GroenLinks. Daar heb ik een aantal malen uitgebreid mee gesproken over deze twee moties, vanmorgen voor het laatst. Toen kreeg ik de mededeling dat GroenLinks ze niet zou steunen. Dat is niet erg; ze hebben in ieder geval interesse getoond. Dat vind ik zo fijn, want ik was niet voor niks lekker vroeg. Maar goed, de motie Stappenplan tegen eenzaamheid komt erop neer dat wij vinden dat er een stappenplan moet komen waarin duidelijkheid gegeven wordt over hoe andere wijken betrokken worden bij de actie Eén tegen eenzaamheid. Je kan wel zeggen dat we daarmee gaan starten, maar wij willen gewoon een stappenplan met een duidelijk tijdschema tot en met 2025, want ik moet er niet aan denken dat straks deze collegeperiode voorbij is en dat we dan nog steeds in het Buitenhof en het Voorhof bezig zijn, want een jaar is zo voorbij. Ik heb ook de motie Verantwoordelijkheid. Het was mij opgevallen dat de moskeeën ontbreken, maar inmiddels heb ik geluiden van meer organisaties die ontbreken. Als je het woord "moskee" noemt, ligt dat schijnbaar nogal gevoelig.