CConstaterende datDelft
Koppel je AI →
Document · PDF

Handelingen raadsvergadering 12 september 2023

Raadsvergadering 2 november 2023, gemeente DelftBij agendapunt: Handelingen van de gemeenteraadsvergadering van 12 september 202337.173 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 4 van 4

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

ook geen verrassing zijn, kijkend naar het debat dat we hebben gevoerd. Daar ga ik dus graag op in. De eerste motie is de motie van Volt over kernenergie. Ik denk dat ik daarover best positief nieuws voor u heb, met name voor Volt. Allereerst is kernenergie landelijk al opgepakt en komen er eind 2023, dus eind dit jaar, een nota en definitieve besluitvorming in de Tweede Kamer over een eventuele nieuwe centrale. Landelijk wordt de grote kerncentrale dus echt al opgepakt, zoals de heer Analikwu van D66 al aangaf. Ten tweede: als we zeggen dat we ook op onze schaal meer impact willen hebben, heeft de provincie in haar coalitieakkoord ook staan dat ze aan de slag wil met zogenaamde small modular reactors. Dat zijn reactoren die kleiner en nog niet uitontwikkeld zijn, waarvoor de coalitie van de provincie dus mogelijkheden ziet om die in onze provincie te plaatsen. Als u het mij of het college vraagt, lijkt het ons heel slim om in de RES te focussen op de huidige technieken die we inzetten. Die zijn al lastig genoeg en we hebben echt al onze capaciteit nodig om die te realiseren. Het antwoord op de vraag van de VVD of het realistisch en uitvoerbaar is om kernenergie op de schaal van de RES op te pakken, is zonder prioritering dus nee. Maar het meest fundamentele antwoord dat ik hierop kan geven, is dat het niet nodig is.

De VOORZITTER: Meneer Treffers, u heeft nog 1 minuut en 32 seconden. De heer TREFFERS (Volt): Het is niet nodig om welke doelen te halen? Wethouder ZWART: Het is niet nodig omdat de provincie dit thema al oppakt op onze schaal en omdat dit thema ook landelijk wordt opgepakt. Puur kijkend naar de inhoud van de opgave van kerncentrales is landelijk in de ogen van dit college de meest logische schaal om dit op te pakken; misschien ligt de schaal zelfs nog wat hoger. Maar ook de provincie heeft aangegeven dat ze daar een rol in wil spelen. Dan is het zeer dubbelop als de RES ook nog verkenningen gaat doen. Dan de motie Aanmoediging van ambitieuze acties voor de Regionale Energiestrategie. Hartstikke mooi: in deze motie staat het belang van regionale samenwerking op dit thema en zij roept andere raden op om samen te zoeken naar versnellingen en oplossingen. In mijn ogen is dat geen opgeheven vingertje, maar oproepen tot samenwerking en verbinding. Dat is dus een duidelijk signaal. U vraagt mij of ik hiermee uit de voeten kan, maar ik wil u die vraag eigenlijk teruggeven. Deze motie roept immers op om deze motie te versturen naar andere raden in de regio. Welk effect heeft het als een andere raad u een motie stuurt die oproept tot samenwerking en verbinding en die zorgen uit? Dat geeft een ander type gesprek.

U gaat het daar in uw fracties over hebben; u gaat het daar mogelijk in uw raad over hebben. Dat heeft dus als effect een ander type gesprek dan wanneer die motie niet zou zijn gestuurd. Mij geeft deze motie ook een nog duidelijker mandaat in de RES-regio. Ik voel dat mandaat al vanuit u, vanuit eerdere discussies die we hebben gevoerd, maar nu staat het ook nog eens zwart-op-wit. Ik denk dus dat dit vooral een wedervraag aan u is: wilt u dat effect en dat signaal sturen? Als u het puur aan mij vraagt, denk ik dat u daar wel degelijk effect mee heeft. De heer VALK (CDA): De wethouder legt de bal nu wel heel erg bij de raad, maar het eerste dictum zegt toch echt dat de wethouder ook met de motie aan de slag moet. Hoe kijkt zij daarnaar? Wethouder ZWART: Zoals ik aangaf, ben ik in de RES-regio al behoorlijk vocaal in welke steun ik van u als raad heb om te gaan voor de doelen die in de RES met elkaar zijn afgesproken. In die zin bevestigt deze motie dus wat ik daar eigenlijk al op tafel leg. Voor mij is het dus meer een bevestiging, geeft het in die zin steun en is het ook wel weer een 65

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

duidelijk signaal. Maar ik denk dat het grootste effect dat u heeft met deze motie, bij de raden in onze regio is. De VOORZITTER: Er is behoefte aan een tweede termijn. De heer TREFFERS (Volt): Voorzitter. Kort gezegd denk ik dat ik mijn punt heb gemaakt, namelijk dat ik het echt heel belangrijk vind om alle opties te blijven bekijken. Het effect dat ik niet zou willen, is een motie over kernenergie unaniem laten wegstemmen. Ik denk echt dat het ontzettend belangrijk is om ook vanuit Delft hierin proactief te zijn. Op dit moment zal ik de kernenergiemotie intrekken, want als er geen draagvlak voor is, is het ook niet goed. Ik doe dat echter een beetje met een zwaar hart. Ik hoop heel erg dat het op de lange termijn allemaal goed komt. De VOORZITTER: Dat hopen we allemaal, meneer Treffers. De motie is bij dezen ingetrokken. De andere motie blijft staan; die wordt als een steun in de rug ervaren. Ik constateer dat ik de beraadslaging kan sluiten. In stemming komt motie 7.4.2 (Aanmoediging van ambitieuze actie voor de Regionale Energiestrategie (RES)) van Volt, GroenLinks en STIP. De VOORZITTER: Ik geef gelegenheid tot het afleggen van stemverklaringen. De heer VALK (CDA): Voorzitter. Ik kan alleen maar hopen dat de motie het effect heeft dat de wethouder ons voorspiegelt. Ik weet dat niet zeker, maar we zullen de motie het voordeel van de twijfel geven en ervoor stemmen.

De motie wordt met een digitale stemming aangenomen met 26 tegen 9 stemmen, waarbij de fracties van Hart voor Delft, Onafhankelijk Delft en de SP ertegen hebben gestemd. 141. College van B en W - Prestatieafspraken en Protocol vocht- en schimmelaanpak woningcorporaties (nr. 2323317). De VOORZITTER: Er zijn twee moties aangekondigd. De heer DAG (STIP): Voorzitter. In de commissie gaf STIP al aan dat Delft op dit moment nog twee grote kansen niet pakt: kansen voor woningdelen en voor het op een alternatieve manier verdelen van woonruimte. Met onze twee moties pakken we die kansen nu aan bij deze prestatieafspraken, die eraan zitten te komen, en maken we daar dus echt werk van. Van tevoren wil ik in het bijzonder mevrouw Van Dijk-Koelewijn heel erg bedanken voor de fijne samenwerking. Zonder haar lagen deze moties er niet zo goed bij; laat ik het zo zeggen. Ook dank aan de mede-indieners en ook voor de zeer gewaardeerde kritische vragen van andere partijen. Ik zal de moties kort toelichten. Met de motie over woningdelen benutten we woningen op korte termijn beter, komen op korte termijn meer woningen beschikbaar en gaan we eenzaamheid tegen. In het bijzonder zien wij friendscontracten als concreet middel om daar snel mee aan de slag te gaan. Daarbovenop is het belangrijk om onze ogen allesbehalve te sluiten voor andere vormen van woningdelen.

Deze motie geeft ook daar invulling aan. Dat vinden wij fijn. De tweede motie gaat over andere manieren dan de wachtlijst om woningen te verdelen, zoals ik al benoemde. Zo benutten we die mogelijkheid in de Huisvestingsverordening om 66

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

echt aan de slag te gaan met die maximaal 10% en daar werk van te maken, omdat de prestatieafspraken met corporaties daar meer dan een aanleiding voor zijn. Zo geven we mensen die actief op zoek zijn naar een woning iets meer kans. Daarmee helpen we direct de noodgedwongen thuiswonende jongeren en alleenstaande ouderen, maar ook mensen die uit een echtscheiding komen. We peilen volgend jaar of de afspraken het gewenste effect hebben. Zo houden we ook een oogje in het zeil. Afsluitend: STIP heeft er heel veel vertrouwen in dat de wethouder stevige afspraken gaat maken met de corporaties. We kijken erg uit naar de uitkomsten, onder andere van onze moties, als die het halen. Mevrouw GROBBEN (Hart voor Delft): Het lijkt net alsof u de jongeren van Delft, de senioren en de starters aan een woning gaat helpen, maar daar heeft u helemaal geen grip op. U heeft helemaal geen enkele grip op wie de woning gaat krijgen. Als ze uit Maassluis ingeloot worden, komt er iemand uit Maassluis wonen. Als jongeren uit Pijnacker inschrijven voor de woningen die hier verdeeld gaan worden, komen die mensen daar wonen als zij lang ingeschreven staan. De moties zijn oprecht, maar ik vind dus dat er een verkeerde voorstelling van zaken wordt gegeven ten aanzien van wie we daarmee helpen. Dat is dus absoluut niet de Delftse jongere. De heer DAG (STIP): Het is goed dat mevrouw Grobben daarop doorvraagt.

Ik heb niet de illusie dat we die grip met deze motie gelijk helemaal krijgen, maar we willen iets meer grip inbouwen door de actieve woningzoekenden, de mensen die nu echt buiten de boot vallen, iets meer kans te geven op een woning, iets meer slaagkans. Dat is inderdaad verschuiven van schaarste, zoals wethouder Schrederhof al vaak heeft benoemd. Ik denk dus dat het inderdaad niet het gouden ei is, maar ik benoem toch nogmaals dat de Delftse jongeren echt buiten de boot vallen en dat zij met deze extra slaagkans echt wel degelijk meer kans gaan maken op een woning. Mevrouw VOOGT (VVD): Ik ben benieuwd of de 5% van de woningen die worden toegewezen via loting, dan echt toekomt aan Delftse jongeren of dat het in dit geval een brede loting is. De heer DAG (STIP): Die vraag kreeg ik ook van mevrouw Grobben. Het punt is dat we niet kunnen sturen op wie er reageert. Er is gewoon de pool van Woonnet Haaglanden. Mensen kunnen daar in de hele regio op reageren. Daarop kunnen we niet sturen. Wat we wel kunnen doen, is dat we met die extra slaagkans voor jongeren wel degelijk ook voor Delftse jongeren een extra kans inbouwen, want we zien dat die Delftse jongeren nu buiten de boot vallen. We verwachten dan ook dat de Delftse jongeren echt heel hard zullen reageren bij de verloting van woningen en daarmee meer kans maken.

Door de fracties van STIP, de ChristenUnie, D66, Onafhankelijk Delft, de PvdA en Volt wordt motie 7.5.1 (Maak werk van alternatieve manieren om woonruimte te verdelen) ingediend: "Deze motie wordt besproken door de gemeenteraad van Delft op de vergadering van dinsdag 12 september 2023 bij de bespreking van Prestatieafspraken en Protocol vocht- en schimmelaanpak woningcorporaties. We stellen vast dat: -

de gemiddelde inschrijfduur voor Delftse jongeren 48 maanden is;

67

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

-

Delftse jongeren tussen de 23 en 26 jaar met 10,9% veruit de laagste slaagkans op een sociale huurwoning hebben; het aantal dakloze jongeren in Nederland in 2021 met 50% is toegenomen; in 2022 in Delft maar 0,5%, 5 van de in totaal 1.004, van de vrijgekomen sociale huurvoorraad verloot is; het verloten van een deel van de Delftse sociale huurvoorraad ervoor zorgt dat de kansen van nieuwkomers op de woningmarkt direct toenemen; een meerderheid van de raad de wens heeft uitgesproken om 'gebruik te maken van de mogelijkheid om te loten en de gevolgen in kaart brengen'.

We hebben nagedacht over en houden er rekening mee dat: -

-

jongeren en starters in 2023 woningzoekenden zijn die via de reguliere rangorde niet snel in aanmerking komen voor toegang tot de woningmarkt; inschrijfduur de kansen van nieuwkomers op de woningmarkt beperken omdat zij onvoldoende wachttijd hebben opgebouwd; de Huisvestingsverordening sinds kort de kans biedt om tot 10% te verdelen op een andere manier dan op basis van inschrijfduur, bijvoorbeeld door middel van loting, en de gemeente Delft die kans moet benutten; afspraken met alle Delftse woningcorporaties, behalve DUWO, over een minimumpercentage voor het verloten van woningen per direct de slaagkans van jongeren en starters vergroten.

We geven het college opdracht om: -

-

in de gesprekken met alle woningcorporaties, behalve DUWO, en hun huurdersraden richting de Prestatieafspraken 2024 in te zetten op afspraken over het verdelen van woonruimte op een andere manier dan inschrijfduur om onder anderen jongeren en starters meer kansen te geven, bijvoorbeeld door middel van woningloten, en daarbij optimaal toe te werken naar minimaal 5% van de vrijkomende sociale huurwoningen; de impact van deze afspraken jaarlijks bij de Prestatieafspraken te peilen; over de uitkomsten van de gesprekken, inclusief eventuele tegenargumentatie, te rapporteren bij de Prestatieafspraken 2024 en de motie dan af te doen,

en we gaan over tot de orde van de dag." Door de fracties van STIP, de ChristenUnie, D66, Onafhankelijk Delft, de PvdA, GroenLinks en Volt wordt motie 7.5.2 (Maak werk van woningdelen) ingediend: "Deze motie wordt besproken door de gemeenteraad van Delft op de vergadering van dinsdag 12 september 2023 bij de bespreking van Prestatieafspraken en Protocol vocht- en schimmelaanpak woningcorporaties. We stellen vast dat: -

het stimuleren van friendscontracten uit onderzoek de meest impactvolle, lokale maatregel blijkt om bestaande woningen beter te benutten; friendscontracten gewild zijn onder jongeren, starters en ouderen; het college in de Beleidslijnen Woonvisie 2023-2030 en Woonvisie 2023-2028 (versie voor inspraak) aangeeft zich te willen inzetten voor friendscontracten; woningcorporaties betaalbare friendscontracten kunnen aanbieden;

68

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

-

een overgrote meerderheid van de raad de wens heeft uitgesproken om 'woningdelen mogelijk te maken' en corporaties daar werk van kunnen maken; 'maatjeswoningen' al in 2020 zijn benoemd om werk te maken van woningdelen, maar dit vanwege capaciteitsgebrek pas begin 2024 bij Vidomes als pilot zal starten.

We hebben nagedacht over en houden er rekening mee dat: -

friendscontracten de kans op woonruimte vergroten, huidige woningbouw beter benutten en meer mensen laten samenwonen om zo eenzaamheid tegen te gaan; maatjeswoningen pas 6 jaar later, inclusief piloteren en evalueren, dan gepland vast beschikbaar zijn terwijl het friendscontract veelvuldig bewezen effectief is; om echt werk te maken van woningdelen alle Delftse corporaties, in plaats van één, afspraken over friendscontracten met de gemeente Delft moeten hebben.

We geven het college opdracht om: -

-

in de gesprekken richting de Prestatieafspraken 2024 met alle woningcorporaties en hun huurdersraden actief in te zetten op afspraken over het aanbieden van woningen met een friendscontract in Delft, rekening houdend met de grote vraag naar woningdelen; in de gesprekken, naast friendscontracten, actief te zoeken naar afspraken over andere manieren om op korte termijn in te zetten op woningdelen; over de uitkomsten van de gesprekken, inclusief eventuele tegenargumentatie, te rapporteren bij de Prestatieafspraken 2024 en de motie dan af te doen,

en we gaan over tot de orde van de dag." Mevrouw VAN DIJK (ChristenUnie): Voorzitter. Allereerst is het, zoals ik ook donderdag heb gezegd, heel fijn dat we nu vooraf bij de prestatieafspraken dingen mee kunnen geven. Ik hoop dat de wethouder alles wil meenemen wat we donderdag hebben genoemd; dat gaat ze volgens mij ook doen. Dat is onder andere dat we graag een fysiek loket willen bij de verhuurders, zodat de huurders makkelijk ergens terechtkunnen. Vanavond hebben we de moties van STIP mede ingediend. Die moties sluiten heel mooi aan bij de wensen en de bedenkingen die we eerder dit jaar bij de Huisvestingsverordening hebben opgesteld. Mevrouw VOOGT (VVD): Het woord "loket" resoneert nog even in mijn hoofd. Ik ben benieuwd wat ik me daarbij moet voorstellen en wie dat dan moet gaan organiseren. Komt die taak bij de gemeente? Worden daar kosten voor gemaakt? Ik ben benieuwd hoe mevrouw Van Dijk dat ziet. Mevrouw VAN DIJK (ChristenUnie): Ik ga daar heel kort op in, want ik heb niet heel veel tijd. Ik zie dat eigenlijk heel concreet voor me, zoals bijvoorbeeld de corporatie DUWO dat al doet: huurders kunnen ergens binnenlopen om vragen te stellen en meteen geholpen te worden. Wat de moties betreft die we vanavond mede hebben ingediend: ook veel dank aan de heer Dag voor de fijne samenwerking. De ene motie gaat over woningdelen.

Dat is een van de manieren om het woningtekort een klein beetje op te lossen. Je kunt dat eigenlijk op twee manieren oplossen: woningen erbij bouwen of meer mensen per woning. Dit friendscontract gaat het mogelijk maken om met meer mensen een huis te delen. De andere motie gaat over het alternatief verdelen van de huizen. Dat zorgt ervoor dat mensen die nu absoluut

69

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

geen kans maken op een woning, straks in ieder geval wel een kleine kans maken. Dat vinden wij een fijne gedachte. Mevrouw VOOGT (VVD): Gaat het bij woningdelen om twee mensen per woning of zouden dat er in uw ogen ook meer moeten of kunnen zijn? Zit daar wat u betreft een limiet aan? Want twee is nu al mogelijk. Wilt u dat uitbreiden? Mevrouw VAN DIJK (ChristenUnie): Ik zou dat graag willen uitbreiden. Een heel concreet voorbeeld: drie vrouwen die ik ken, zochten laatst samen een huis. Ze zijn alle drie afgestudeerd en gingen uit hun studentenhuis, maar wilden graag niet meteen in hun eentje gaan wonen. Dan is het heel fijn als zij met z'n drieën een huis kunnen vinden. Ik denk dus dat het niet beperkt hoeft te zijn tot twee. Tot slot eigenlijk een oproep aan de raadsleden. Het gaat in deze raad namelijk regelmatig over het belang van in begrijpelijke taal communiceren met onze bewoners. De meeste moties die wij zelf opstellen in onze raad, staan vol met moeilijke woorden. In vrijwel elke motie staat bijvoorbeeld "in vergadering bijeen", "constaterende dat" en "overwegende dat". Dat zijn woorden die wij inmiddels heel goed snappen, maar die eigenlijk niet echt gewonemensentaal zijn. Zoals jullie vandaag wellicht hebben gezien, heeft de ChristenUnie vandaag allemaal moties ingediend in iets begrijpelijkere taal.

Ik zou u allen willen aanmoedigen om dit de standaard te laten worden voor onze raad, want ik denk dat we daarmee een goed voorbeeld geven van wat wij ook vragen aan onze ambtenaren. De VOORZITTER: Dat kan misschien niet zomaar. Mevrouw VAN DIJK (ChristenUnie): Zoals ik al zei, staan de moties van de ChristenUnie vandaag al in een wat begrijpelijkere taal. Die komen elke keer door de griffie heen. Ik denk dus dat het kan. De VOORZITTER: Oké, we gaan het meemaken. We hadden ze misschien eigenlijk moeten afwijzen. Nee hoor, helemaal goed, mevrouw Van Dijk. We gaan het bekijken. De heer VISSER (CDA): Voorzitter. In de commissie heeft het CDA al enkele inhoudelijke accenten gezet wat de evaluatie van de prestatieafspraken betreft. Ik denk dat het goed is om nog eens te benadrukken dat het wat ons betreft goed is om niet alleen de afgeleide te krijgen van prestatieafspraken in de vorm van een oplegger, maar ook de evaluatie zelf. Dat is uiteindelijk immers het sturingsinstrument van de raad. Ook indachtig de inbreng van de heer Valk bij eerdere agendapunten moet de raad gewoon kunnen sturen met de instrumenten die hij heeft. Onze fractie spreekt de hoop uit dat dat in het vervolg ook kan. Nu ga ik naar de twee ingediende moties. Ik begin met de motie over het friendsconcept.

Dat samenwoonconcept, waarbij een groep vrienden samen een huis betrekt, verdient wat ons betreft in beginsel ruimte. Maar het is volgens ons ook raadzaam om voldoende waarborgen te hebben. Ik noem er twee. Ten eerste de vrijwilligheid. Het kan wat ons betreft niet de bedoeling zijn dat mensen min of meer gedwongen worden om samen te wonen. Dat moet echt op basis van vrijwilligheid. Ik begrijp dat dit punt in de commissie aan bod is geweest. Ik was daar helaas niet bij, maar bij dezen onderstreept onze fractie dat punt. Ten tweede vinden we het ook belangrijk dat eventueel misbruik voorkomen wordt. Mevrouw JANSSEN (PvdA): Ik ben heel benieuwd wat het CDA voor ogen heeft met "gedwongen worden om samen te gaan wonen".

70

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

De heer VISSER (CDA): Mevrouw Van Dijk noemde het voorbeeld van drie vriendinnen die bevriend zijn en een huis betrekken. Ik denk dat dat het ideale voorbeeld is van hoe het friendsconcept ingezet zou moeten worden. Maar op het moment dat er echt een soort matching plaatsvindt, dat er een grote kaartenbak is en dat een verhuurder zou gaan matchen en drie of vier mensen bij elkaar zou doen, zijn dat mensen die natuurlijk in potentie vrienden kunnen worden maar die dat vooraf niet zijn. Dat soort onwenselijke situaties wil onze fractie voorkomen. Dus nogmaals, wij onderstrepen het punt van vrijwilligheid bij dezen. De heer DAG (STIP): De heer Visser maakt best wel een terecht punt. Ik denk ook dat het op een goede manier vormgegeven moet worden. Bij andere corporaties, bijvoorbeeld in Den Haag, heb ik gezien dat dit echt heel erg afgewogen wordt met een matchingsysteem, waarbij ook wordt bekeken of de mensen bij elkaar passen. Het kan dus echt op een goede manier. Dat wil ik nog even onderstrepen. Ik denk dat dat ook in Delft te doen is. De heer VISSER (CDA): Ja, volgens mij is dat het voorbeeld van Staedion, waar in een voetnoot bij de motie ook aan gerefereerd wordt. Het tweede punt dat ik naar voren wil brengen, is dus het voorkomen van misbruik.

Deze motie is gericht op de woningcorporaties, maar we zouden het niet goed vinden als het zo geïnterpreteerd kan worden dat er ook misbruik gemaakt kan worden doordat op een of andere manier door verhuurders een escaperoute wordt gezien die ruimte biedt voor verkamering. Daarom vragen we de wethouder hoe zij dit beoordeelt. Misschien kan ze daarop reflecteren. Dat gezegd hebbend kom ik bij de tweede motie, de motie over het woningloten. Wij zijn van mening dat die motie goed aansluit bij de wensen en de bedenkingen die ook het CDA mede heeft ingediend in het debat over de Huisvestingsverordening in februari. Sterker nog: deze motie geeft daar een concretere invulling aan. Wij zullen deze motie straks ook zeker steunen bij de stemmingen. Tot slot wil ik eenieder danken die zich heeft ingespannen rond het thema woningloten. Dat geldt in het bijzonder voor mevrouw Van Dijk, die in februari veel uitzoekwerk heeft verricht bij dit onderwerp. Mevrouw VAN ROSSUM (SP): Voorzitter. Minimaal 5.000 sociale huurwoningen erbij, een verbod op sloop, betere afhandeling van onderhoudsproblemen; de SP heeft samen met groepen huurders eigenlijk plannen te over om sociaal wonen in Delft beter te maken, maar die plannen overstijgen de prestatieafspraken die voorliggen soms een beetje. Die plannen zullen we daarom eind dit jaar nogmaals inbrengen bij de Woonvisie.

Vanavond wil ik het verder alleen over het Protocol vocht- en schimmelaanpak hebben. We weten allemaal dat schimmel in huis enorm ongezond is. Als je in een schimmelhuis woont, heb je een grotere kans op astma, luchtweginfecties en eczeem. Een op de drie kinderen in Nederland groeit op in zo'n ongezond huis. In onze regio heeft meer dan 30% van de sociale huurwoningen te maken met schimmel- en/of vochtproblemen. Dat wij nu in Delft een protocol hebben om dat aan te pakken, is dus enorm belangrijk, maar het zou niet nodig moeten zijn. Verhuurders moeten schimmelproblemen oplossen en, als zij nieuwbouw doen, schimmelwerend bouwen. Maar zover is het voorlopig nog niet. We hebben dit dus nodig. Dit protocol is het gevolg van een motie van de SP over schimmelaanpak, die in 2019 is aangenomen. De raad heeft het college toen opgedragen in overleg met verhuurders in kaart te brengen waar schimmelproblemen spelen door individuele meldingen van huurders bij te houden en te bundelen en het overzicht samen met een plan van aanpak aan de raad aan te bieden. Dat 71

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

is nu. En wat lezen we in het voorliggende stuk? Staat u mij toe om een heel klein stukje voor te lezen. "De corporaties vinden dat het melden van de reparatieverzoeken waarin als trefwoord 'schimmel' staat, een te ongenuanceerd beeld kan geven. Daarnaast staan de corporaties op het standpunt dat zij geen verantwoording over de ontvangen reparatieverzoeken periodiek aan de gemeente gaan afleggen." Meen je dat nou? Ze hebben dus vier jaar lang gewacht om te zeggen dat ze niet van plan zijn om schimmelmeldingen van huurders aan de gemeente door te geven. Mevrouw VOOGT (VVD): Volgens mij is het punt van mevrouw Van Rossum zeer terecht. Ik zou er alleen op willen wijzen dat wij dit punt al uitgebreid hebben besproken in de commissie en dat wij er ook al een uitgebreide beantwoording op hebben gekregen. Ik ben dus een beetje zoekende waar dit nu heen gaat. Mevrouw VAN ROSSUM (SP): Ja, dat klopt. De SP vindt dit onderwerp zo belangrijk dat we ook vanavond onze spreektijd er graag aan wijden. Zoals u ziet, hebben wij in tegenstelling tot een hoop andere fracties toch nog bijna vijf minuten. Ik wil dit vanavond dus toch nog even benadrukken. Vier jaar lang hebben de verhuurders gewacht - dit kwam niet naar boven in de commissie om hierop te reageren en dit aan te geven, omdat het een ongenuanceerd beeld zou kunnen geven.

De werkelijkheid is ongenuanceerd; ik heb de cijfers zojuist genoemd. Deze ongezonde leefomstandigheden komen gewoon verschrikkelijk veel voor, ook in onze stad. Dat willen ze dus niet melden. Vanavond wil ik gezegd hebben dat ik het echt een groot schandaal vind dat de corporaties op die manier met ons omgaan. Dit is dus waarom de SP alsmaar wil dat de gemeente zelf meer grip heeft op huurwoningen. En dit is waarom de SP alsmaar tegen het college zegt dat het steviger moet zijn tegen die corporaties en moet aangeven wat wij van hen verwachten, want het zijn onze inwoners, onze Delftenaren, die in die ziekmakende schimmel zitten, dag en nacht. Het is makkelijk praten als je zelf geen last daarvan hebt. Laat dit protocol dus alsjeblieft een begin van een oplossing zijn. Laat de gemeente de meldingen vanaf nu heel goed in de gaten houden - want nu gaan we ze wel registreren - en de conclusies van die onafhankelijke experts echt serieus nemen. Wat de SP betreft bespreken we de resultaten volgend jaar om deze huurwoningen uiteindelijk allemaal gezond te krijgen. Mevrouw JANSSEN (PvdA): Voorzitter. Ik behandel alleen de moties, omdat we in de commissie al uitgebreid gediscussieerd hebben over de andere zaken. Ten eerste de alternatieve verdeling van de woonruimtes.

Het is belangrijk om bij een significant gedeelte van het aantal woningen te loten om te kijken wat het effect daarvan is. Nu wordt, zeg maar, 0,5% via loting verdeeld. Dan kunnen we eigenlijk niet goed zien wat het effect is, naar wie die woningen gaan en welk effect dit heeft op de wachtlijsten. Daarom denk ik dat het een goede oproep is om ten minste 5% te loten, zodat we statistisch significant een onderzoek kunnen doen. Ook woningdelen is belangrijk om woningen voor meer mensen beschikbaar te maken en om meer mensen voor een lagere prijs aan huurwoningen te laten komen doordat woningen gedeeld kunnen worden. Wij vermoeden dat dit ook heel veel effect heeft op Delftse jongeren en dat zij hierdoor makkelijker aan een woning kunnen komen. Daarom zijn wij heel erg voor het woningdelen. Het is inderdaad wel belangrijk om te zorgen dat er geen alternatieve opties zijn voor de verhuurders om op een of andere slinkse manier toch meer inkomsten te genereren.

72

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

Mevrouw VOOGT (VVD): Voorzitter. Het is fijn dat we met dit agendapunt weer echts Delfts beleid bespreken dat echt direct raakt aan de behoeften van onze inwoners, namelijk voldoende woningen en schimmelvrije woningen. Wij zijn blij dat de prestatieafspraken smart worden geformuleerd en dat de raad over de voortgang wordt geïnformeerd. Dat vinden wij een goede stap richting meer outcomegestuurd beleid. Dat juich ik uiteraard van harte toe. Net als de SP kijken wij enorm uit naar de verbeteringen die Delftenaren gaan ervaren als zij op dit moment in hun woning te maken krijgen met schimmel en vocht. Wij hopen ook dat het protocol en de nieuwe werkwijze leiden tot zichtbare vermindering van het aantal meldingen en een sterke verbetering van de kwaliteit van wonen. De cijfers zien wij net als mevrouw Van Rossum zeer graag tegemoet. Ook wij zijn teleurgesteld in de houding van de corporaties op dit punt. Wat de motie over het vastleggen van een vast percentage voor woningloten betreft: de VVD ziet ook graag dat jongeren in Delft een grote kans maken op een woning in onze stad. De uitwerking van een dergelijk systeem met loting geeft echter nog steeds veel onduidelijkheid en geeft zeker geen garantie op meer woningen die toegewezen gaan worden aan Delftse jongeren. Daarnaast geeft het hanteren van verschillende toewijzingssystemen onduidelijkheid.

Wat de motie over de friendscontracten betreft: op dat punt is op dit moment al best veel mogelijk. De heer DAG (STIP): Mevrouw Voogt zegt dat het Delftse jongeren niet echt aan een woning helpt. Dat klopt gewoon niet. Ik heb ook gekeken naar Utrecht, dat dit al langer met 10% doet en zelfs met 20% heeft gedaan. Zoals ook blijkt uit gesprekken die ik daarover met de corporatie heb gevoerd, laat dat zien dat de jongeren meer kans op een woning krijgen. Dat wil ik dus rechtgezet hebben. Ik neem dus aan dat de VVD de motie steunt. Mevrouw VOOGT (VVD): Ik weet niet hoe dit in Delft uitwerkt. Ik ken dit systeem onvoldoende. Is er dan een onafhankelijke notaris die toewijst of niet? Daar zou ik dan meer over moeten weten, maar vooralsnog is het volgens mij een simpele rekensom: 5% van de woningen die nu vrijkomen, gaat verloot worden. Dat geeft een vrij lage kans voor heel Haaglanden dat Delftenaren daarvoor echt in aanmerking komen. Ik vind het dus nog steeds vrij onduidelijk en het geeft zeker geen zekerheid. De heer DAG (STIP): Ik twijfelde even, maar ik wil mevrouw Voogt niet weg laten komen met zeggen "we willen iets doen voor Delftse jongeren", waarna de VVD daar niet echt een voorstel voor doet; dat heb ik in ieder geval nog niet gezien. Nu is er een concreet middel dat wij voorstellen en waarmee we iets doen voor Delftse jongeren, maar dan wilt u daar niet in mee.

Dat kan ik niet rijmen. Mevrouw VOOGT (VVD): Ik was nog niet klaar met mijn betoog. De VOORZITTER: Mevrouw Janssen wil ook interrumperen. Die nemen we gelijk mee en daarna krijgt u het woord. Mevrouw JANSSEN (PvdA): Ik ben het met mevrouw Voogt eens dat 5% van de woningen verloten niet veel is, maar het is tien keer zoveel als nu. De kans is dus tien keer zo groot. In hoeverre ziet mevrouw Voogt dit niet als iets nuttigs?

73

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

Mevrouw VOOGT (VVD): Ik was nog bezig met mijn betoog en we zouden de VVD niet zijn als wij niet met oplossingen zouden komen. Ik zie beide moties toch echt als pleisters die geplakt worden op woonbeleid dat niet werkt. Wat ons betreft kan de oplossing beter worden gezocht in het bijbouwen van middeldure woningen en woningen voor senioren, zodat de doorstroming echt wordt bevorderd. Daar zien wij vooral de kansen in. De heer ANALIKWU (D66): Voorzitter. Ik zal het, niet geheel vrijwillig, kort houden. Ik wil STIP bedanken voor de inzet voor deze moties. D66 sprak bij de wensen- en bedenkingenprocedure eerder dit jaar samen met een aantal andere partijen de wens uit die nu tot deze motie heeft geleid. Wat D66 betreft delen deze moties een moderne en vernieuwende blik op huisvesting, een houding die u ook in de toekomst van ons kunt verwachten, bijvoorbeeld bij de Woonvisie. Mevrouw ROMEIJNDERS (GroenLinks): Voorzitter. GroenLinks ziet het vocht- en schimmelprotocol als een grote ontwikkeling. Daarbij is het fijn dat we zover van tevoren de informatie over de prestatieafspraken hebben gekregen en dat we daarover kunnen spreken. Dat is gewoon heel fijn. Ik ga nu reageren op beide moties. De motie over woningdelen hebben we mede ingediend. GroenLinks ziet woningdelen als een effectieve en efficiënte manier om eenzaamheid tegen te gaan en de woningnood aan te pakken.

Zeker voor eenzame ouderen zijn samenwonen en elkaar ondersteunen een uitkomst. Zoals STIP al aangaf, is er een voorbeeld in Den Haag. Daar woont toevallig een vriend van mij. Hij is met een datingbureau gekoppeld aan iemand als huisgenoot. Toen hij daar eenmaal woonde, zei het datingbureau: we hebben iemand voor je gevonden; wil je daar niet mee op date? Dat is dus grappig. De tweede motie gaat over alternatieve woonvormen en het verdelen van woonruimte. In het ideale geval zou GroenLinks alle sociale schaarse huurwoningen op een eerlijke manier willen verdelen, bijvoorbeeld via het Amsterdamse model, maar aangezien dat niet kan, is de overweging van GroenLinks bij deze motie: kan het loten niet eerlijker? Als je loot, heb je immers altijd een kans. Je kunt bijvoorbeeld op andere manieren woningen verdelen, namelijk met een gewogen loting, een optiemodel of een open huis. Welke manier past het best bij Delft en welke verdeelmodellen hebben de meeste potentie in de context van Delft? GroenLinks verwacht dat de wethouder bij deze motie ook meeneemt dat andere manieren van verdeling mogelijk zijn en in het overleg met de woningcorporaties meeneemt welke verdeling het effectiefst is of welke het beste past. Mevrouw GROBBEN (Hart voor Delft): Voorzitter. Uiteraard ziet Hart voor Delft het Protocol vocht- en schimmelaanpak als een heel goede start. Daarbij laten wij het.

Het is laat zat en in de commissie is hier voldoende over gesproken. Beide moties zijn oprecht sympathiek. Ook voor ons staat de huidige woonkrapte bovenaan de lijst en moeten we hiermee aan de slag. Hart voor Delft wil zich echter richten op het waarborgen van woonmogelijkheden voor Delftenaren in plaats van de hele regio Haaglanden. Het is belangrijk om de Delftse inwoners te helpen en ervoor te zorgen dat initiatieven daadwerkelijk ten goede komen aan jongeren, starters en ouderen in Delft. Het is geenszins zeker dat iemand uit Delft in de verlote woning of met een friendscontract de kamer gaat bewonen. De heer DAG (STIP): Ik weet dat mevrouw Grobben heel goed wil kijken naar het Woonnet Haaglanden en naar hoe we dat systeem kunnen veranderen, maar ik denk dat onze motie voor meer kansen voor actieve woningzoekenden in plaats van voor passieve 74

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

woningzoekenden prima kan samengaan met uw idee om het systeem te veranderen. Ik denk dus dat u gewoon voor onze motie kan stemmen. Mevrouw GROBBEN (Hart voor Delft): Dank u wel, meneer Dag. Wij hebben gisteravond een flinke discussie over beide moties gehad en wij zijn tot de conclusie gekomen dat wij het te vroeg vinden. Ik wil als voorbeeld de drie door mevrouw Van Dijk genoemde studenten noemen, want dat kunnen net zo goed drie vrienden uit Voorburg zijn. Om deze redenen zullen wij tegen beide moties stemmen, hoewel wij de ideeën goed en uitvoerbaar vinden. Dus wie weet zit er nog iets in het vat. Mevrouw VAN DIJK (ChristenUnie): Een leuk feitje: momenteel wonen deze drie vrienden in Voorburg, omdat het in Delft niet lukte om met z'n drieën een huis te vinden. Mevrouw GAAL (Onafhankelijk Delft): Voorzitter. Wij hebben hierover in de commissievergadering natuurlijk het een en ander gezegd, vooral over het feit dat woningcorporaties geen cijfers willen delen over schimmelwoningen. Daar vinden wij natuurlijk iets van. De laksheid bij de huurder vinden wij tergend. Onafhankelijk Delft en de SP werken al jaren heel nauw samen om de schimmel in de woningen en de aanpak daarvan op de kaart te krijgen. Een spraytje is niet voldoende, evenmin als ventileren in de winter, met de ramen open en de hoge energiekosten.

We zijn in deze raad natuurlijk bezig met het vinden van alternatieven om de woningnood te lenigen. Ik snap dat dat allemaal heel lastig is. Zoals mevrouw Grobben al zei, willen wij natuurlijk dat Delftenaren daar een kans krijgen. Ik heb ook heel vaak gezegd dat er in Zoetermeer meer mag en gevraagd waarom wij dat niet mogen. Dat bleek allemaal helemaal niet zo te zijn. Hier zijn regels voor en de regels zijn nu eenmaal dat we de woningen niet alleen aan Delftenaren kunnen geven. Als dat zo zou kunnen, sluit ik me daar onmiddellijk bij aan. Wij hebben beide moties mede ingediend. Het verloten van een deel van de Delftse sociale huurvoorraad zorgt er in ieder geval voor dat nieuwkomers op de woningmarkt ook een kans krijgen. Bijvoorbeeld mensen die gescheiden zijn, kunnen helemaal geen kant op, want ze staan te kort ingeschreven. Ze krijgen geen urgentie omdat ze in scheiding liggen. Op deze manier hebben zij dus toch meer kans om aan een woning te komen. We hebben ook gezegd dat we werk maken van woningdelen. Dat vonden wij eerst een beetje lastig. Eerlijk gezegd dachten we: er gaat straks weer stiekem in sluipen dat studenten bij elkaar kruipen en dat soort dingen. Maar omdat de nood zo hoog is, moeten we gewoon in oplossingen denken. Creatieve oplossingen zijn wat ons betreft ook oplossingen.

Vandaar dat wij de moties allebei mede hebben ingediend, want een overgrote meerderheid van de raad heeft de wens uitgesproken om woningdelen mogelijk te maken. Wij stonden daar, zoals ik eerder zei, een beetje sceptisch tegenover, maar nu denken we: we doen mee aan alles wat we kunnen proberen om te helpen. De VOORZITTER: Meneer Treffers, u heeft nog 37 seconden en daar hou ik u aan. De heer TREFFERS (Volt): Voorzitter. De moties kwamen overeen met de wensen die we al eerder in andere debatten hebben genoemd. We hebben beide moties dus mede ingediend. Dank aan de opstellers. Wethouder SCHREDERHOF: Voorzitter. Het is laat op de avond. Ik zal proberen het kort te houden. Als je de woningnood wil oplossen, moet je bijbouwen. Dat is hartstikke belangrijk. Dan moet je niet alleen sociaal, maar ook middeldure huur en woningen voor senioren 75

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

bouwen. Volgens mij doen we dat en zit dat ook in ons programma. We hebben in de commissie een mooi gesprek gevoerd over de prestatieafspraken, een tripartiete afspraak tussen huurdersorganisatie, corporatie en gemeente. We halen in de raad op "wat wilt u dat ik meeneem in dat gesprek?" We rapporteren wat daarvan terecht is gekomen. Dat betekent ook dat dat, nu we daar het schimmelprotocol aan toegevoegd hebben, keurig terug zal komen in de volgende evaluatie van de prestatieafspraken; u krijgt eerst de nieuwe afspraken en dan weer een evaluatie. Dat zeg ik voor alle helderheid. We halen uit het verslag alle punten die u mij meegeeft. Die brengen we ook in bij het overleg met de corporaties. Dat overleg is al volgende week, met de huurdersorganisatie. We zijn dus mooi op tijd. De twee onderwerpen van de moties zijn er wat steviger uit gelicht. De ene motie gaat over een alternatieve manier om woningen in de verdeling te zetten. Dat gaat gewoon via Woonnet Haaglanden. Mensen horen wel ingeschreven te zijn bij Woonnet Haaglanden. Dat betekent inderdaad dat niet alleen mensen uit Delft daarop reageren. Je kiest ervoor om de mensen de woning niet te laten krijgen op basis van inschrijfduur, wat de normale manier is, maar via loten, precies zoals de heer Dag zegt. Je kan ook gewogen loten. Je kan best nog met elkaar praten over wat het effectiefst is.

Het is ook goed om dat te doen, maar hiermee geef je mensen die geen lange inschrijving hebben meer kans. Dat zijn per definitie bijna altijd de starters op de woningmarkt. Mevrouw GROBBEN (Hart voor Delft): Mogen mensen met een urgentie zich ook hiervoor inschrijven? En mogen ook statushouders zich hiervoor inschrijven? Wethouder SCHREDERHOF: Twee dingen. Als ik een urgentie zou hebben, zou ik me hier niet voor inschrijven, want dan mag ik op heel veel meer reageren dan op deze groep woningen; ik zal straks vertellen welke groep woningen dat is. Een statushouder krijgt eenop-een een toewijzing. Die gaat dus niet zelf zoeken. Dat systeem werkt dus heel anders. We vragen aan de huurdersorganisatie en de corporaties om met een motivatie te komen van hoe we naar die door u aangegeven 5% lopen. De verantwoordelijkheid ligt dus daar. Dan kijk je ook naar complexen die anders heel vaak aangeboden moeten worden. Dat is dus feitelijk de selectie die daar plaatsvindt. We enthousiasmeren alle partijen om dit gewoon echt invulling te geven. De andere motie gaat over samen een woning delen. Dat heeft Staedion in Den Haag al gedaan. Je kan die matching op verschillende manieren doen. Onze verordening laat twee mensen in een huis toe. Als wij ooit meer willen, zullen we de verordening dus moeten aanpassen.

Het zijn corporatiewoningen waar regelmatig gecheckt wordt of er geen misbruik van wordt gemaakt. Als dat wel zo is, moet daar ook op gehandhaafd worden. Ik denk dat dat heel belangrijk is. Dit is de hoofdlijn van mijn reactie. Ik neem het hele pakket dat u aan mij door hebt gegeven mee. Wij zullen de evaluatie zoals we die nu hebben gedaan, de nieuwe prestatieafspraken en wéér een evaluatie doorzetten. Deze twee punten nemen we mee in het overleg met de corporaties en de huurdersorganisaties en koppelen we ook weer terug. Van mij ook dank voor het zo zorgvuldig opstellen van de moties, zodat zij ook heel goed uitvoerbaar zijn. De VOORZITTER: Er is behoefte aan een tweede termijn. De heer DAG (STIP): Voorzitter. Dank aan de wethouder voor de mooie woorden over de moties. Er schoot mij nog iets te binnen over het peilen van het woningloten. Ik heb tot twee keer toe technische vragen moeten stellen: hoe staat het er nu voor en hoe hoog is het 76

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2023

percentage? Gisteren bleek opeens dat het 0,5% is. Dat is heel erg laag. Ik zou de wethouder dus nog willen vragen of zij dat bij de Woonmonitor kan laten zien, want dan kunnen we dat misschien ook daarin jaarlijks nog checken. Mevrouw VAN ROSSUM (SP): Voorzitter. Ik heb nog niet op de moties gereageerd. Dat zal ik nog kort doen vanuit de SP. Woningdelen kan natuurlijk voor sommige mensen een uitkomst zijn; niet voor iedereen, maar dit moet wel een optie zijn. De motie daarover kunnen wij steunen. De andere motie gaat over loten. Dat vinden wij niet zo'n heel goed idee. Uiteindelijk help je jongeren daar misschien mee, maar je helpt iedereen die verder op de wachtlijst staat er zeker niet mee. De enige oplossing voor dat tekort aan woningen is gewoon zorgen dat er meer betaalbare woningen bij komen. Ik nodig STIP dan ook uit om de voorstellen van de SP op dat punt voortaan te steunen, maar het verloten van woningen zullen wij niet steunen. De VOORZITTER: Daarmee hebben we eigenlijk gelijk een stemverklaring gehad. Wethouder SCHREDERHOF: Voorzitter. De vraag was hoe wij hierover kunnen rapporteren. Als je gaat loten, doe je dat gewoon via Woonnet Haaglanden. We kunnen de SVHrapportages dus goed gebruiken om die monitor te doen. Die is veel gedetailleerder dan onze eigen monitor. De VOORZITTER: Ik constateer dat ik de beraadslaging kan sluiten.

In stemming komt motie 7.5.1 (Maak werk van alternatieve manieren om woningen te verdelen) van STIP, de ChristenUnie, D66, Onafhankelijk Delft, de PvdA en Volt. De motie wordt met een digitale stemming aangenomen met 26 tegen 9 stemmen, waarbij de fracties van Hart voor Delft, de SP en de VVD ertegen hebben gestemd. In stemming komt motie 7.5.2 (Maak werk van woningdelen) van STIP, de ChristenUnie, D66, Onafhankelijk Delft, de PvdA, GroenLinks en Volt. De motie wordt met een digitale stemming aangenomen met 28 tegen 7 stemmen, waarbij de fracties van Hart voor Delft en de VVD ertegen hebben gestemd. 142. Sluiting. De VOORZITTER: We ronden deze vergadering nog net voor twaalven af. De kop van dit nieuwe raadsseizoen is eraf. Welterusten allemaal en veel dank voor al het werk, ook aan de ambtelijke organisatie. De vergadering wordt om 23.57 uur gesloten. Aldus vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 2 november 2023. , voorzitter. J.M. van Bijsterveldt-Vliegenthart , griffier. J. Mimpen 77

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/13449629/1