Handelingen raad 10 maart 2022

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

door NTA. Daarom hoort Onafhankelijk Delft graag van de burgemeester wat voor concrete stappen genomen gaan worden om toenadering te zoeken en om te kunnen voorzien in de vragen van de stichting Al Ansaar. De heer DE WIT (Hart voor Delft): Voorzitter. Wij zitten hier als Hart voor Delft totaal anders in. Het was oorlog met de Islamitische Staat. Er vertrokken 41 mensen uit Delft. Er werden op grote schaal aanslagen gepleegd in Europa, de meest verschrikkelijke aanslagen op onschuldige burgers. Dat was een hele andere tijd. Nu, vijf jaar later, komt dit ineens naar boven, terwijl het tot die tijd altijd veilig was. De burgemeester is op grond van artikel 172 van de Gemeentewet belast met de handhaving van de openbare orde. Dat is niet gelimiteerd. Er staat niet aangegeven tot hoever een burgemeester mag gaan. Normaal gesproken gaat een burgemeester over een gebiedsverbod, maar we hebben zelf met de coffeeshops, de handgranaten in de Peperstraat en schietpartijen in de Breestraat - die kun je niet voorzien - meegemaakt dat ook de bevoegdheden van de burgemeester op dat moment onder dat artikel vallen: de burgemeester moet optreden omdat burgers die daar lopen, gevaar lopen. Als de Nationaal Coördinator Terrorisme en Veiligheid bij de gemeenten aankomt … Delft was een van de eerste gemeenten waarvan een jihaddode viel in Syrië.

We stonden dus in het nieuws en er zijn er veel vertrokken. Dan is het logisch dat de burgemeester een onderzoek laat doen als de coördinator, de heer Schoofs, zegt: dit bureau heb je; je moet dat doen. De jihadstrijders die daarheen gingen en die daar gingen vechten, kwamen ook voort uit jeugdbendes. Met andere woorden: daar kan je niet gewoon de politie heen sturen. Die zijn bekend. Dat werkt dus niet. Ik vind dus dat de burgemeester dat advies heeft opgevolgd. Zij heeft dit door NTA laten uitvoeren. NTA heeft gezegd: er mag niets naar buiten komen, want die mensen lopen gevaar. Daar heeft NTA gelijk in, want ook die mensen van NTA worden nu bedreigd. Oké, het is toen afgesproken in een tijd van oorlog. Laten we wel wezen: het gaat over terroristen en terroristische aanslagen. Het gaat niet over kleine dingetjes. Wij begrijpen dat dat dan allemaal geheim is. Ik snap er ook niets van dat raadsleden dat allemaal willen inzien onder geheimhouding, want je mag daar toch niks over zeggen. Daar heb je niks aan. Dat is dus een vorm van nieuwsgierigheid. Wat ons het meest stoort, is dat het veilig was, dat er niks uit het onderzoek kwam en dat nu door insinuaties in de media wordt gezegd dat het allemaal onrechtmatig was. Daarmee is er geen vertrouwen in de stelling dat er onderzoek zou zijn geweest door spionnen in de moskeeën. Dat is allemaal niet waar.

Dat heeft niet plaatsgevonden, maar omdat die insinuaties doorgaan, krijgen we vandaag weer een hele brief op poten van de Al Ansaarmoskee, die met wetsartikelen komt en die eigenlijk nog eens olie op het vuur gooit. Met andere woorden: hoe kan je het vertrouwen herstellen als de gemeenteraad zelf zo tekeergaat? We zitten in de verkiezingscampagne en we zijn vanavond blijkbaar allemaal bezig met een "burgemeestertje moet hangen"-verhaal. Ik vind dat de partijen onderling strijd moeten voeren. Ze kiezen nu de strijd tegen de burgemeester en ze richten zich allemaal op de burgemeester, die fouten zou hebben gemaakt. Wij hebben het vertrouwen dat de burgemeester goed is voor onze veiligheid en dat zij op dat moment de juiste beslissingen heeft genomen. Achteraf spijkers op laag water zoeken door een rapportje vind ik echt verwerpelijk. Ik vind het heel erg laag om dat zo voor de voeten van onze burgemeester te werpen. Mevrouw GOOIJER (ChristenUnie): Ik zou meneer De Wit willen vragen wat volgens hem de rol van de raad is in het veiligheidsdossier. Ik erken met meneer De Wit dat de burgemeester moet kunnen handelen. Niet in tijden van oorlog; het was hier geen oorlog en we hebben gewoon de wet te volgen. Natuurlijk moet de burgemeester kunnen handelen 23

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

zonder dat ze alles moet voorleggen aan de raad, maar we hebben als raad wel een controlerende taak. Die kunnen we hier niet uitvoeren. Daar gaat de motie over. Wat mij betreft gaat het niet over de positie van de burgemeester. Het gaat mij om de vraag wat de rol van de raad is en wat we hiervan kunnen leren, want we kunnen op dit moment niet controleren of het gegaan is zoals het gegaan is. Wat vindt de heer De Wit van de rol van de raad in zo'n dossier? De heer DE WIT (Hart voor Delft): Ik zie hier een stel amateurs die op de stoel van een professional willen gaan zitten, op de stoel van de burgemeester, die leiding geeft aan de politie. U wilt als amateur precies weten wat de burgemeester allemaal gaat doen. De motie is ook zo opgeschreven: "we willen alles weten". Maar wij geven vertrouwen. Het gaat hier om terroristen. Het gaat hier niet om verkeersboetes of om doorsneezaken. Deze mensen pleegden de meest mensonwaardige aanslagen. U kunt nu op de televisie met wat er in Oekraïne gebeurt, zien wat oorlog is. Dan gelden er geen regels. Ik begrijp ook niet waarom u alles wil controleren. De VOORZITTER: Meneer De Wit, voordat u een heel nieuw onderwerp aansnijdt, heeft meneer Den Hollander een interruptie.

De heer DEN HOLLANDER (PvdA): Waar leest u in de motie dat wij alles willen weten? Ik heb net verteld dat we in de motie niet ingaan op: we moeten het nog zien of we willen een onafhankelijk onderzoek. De heer DE WIT (Hart voor Delft): U wil allemaal protocollen opstellen waar de burgemeester eigenlijk onder moet vallen. Ik vind dat de burgemeester de vrijheid moet hebben om te doen wat de situatie ingeeft. Die was heel ernstig. Ik noem maar een voorbeeld. Ik heb zelf gezien dat er op Lichtjesavond spijkermatten in de straat lagen. Er waren barricades om de burgers te beschermen tegen aanslagen. Op dat moment neem je als burgemeester maatregelen. Wij vinden de doortastendheid van de burgemeester om de Delftse burger te beschermen, 1.000 keer belangrijker dan wat mevrouw Gooijer zegt: "we moeten het achteraf kunnen controleren". Dat vinden wij gewoon gemierenneuk. Mevrouw GOOIJER (ChristenUnie): Natuurlijk is het beschermen van de veiligheid, als het gaat om het neerleggen van spijkermatten of wat dan ook, een taak waar je als raad niet tussen moet gaan zitten. Maar wat hier op het spel staat, is in hoeverre ingegrepen wordt in een private sfeer waar mensen onderling bij elkaar samenkomen in een gemeenschap. Als de overheid daar binnentreedt, moet je daar heel goed over hebben nagedacht. En je moet als raad kunnen controleren of daar niks onoorbaars is gebeurd.

Dat is iets anders dan de vraag of er wel of geen spijkermat is neergelegd. Daar heb je op deze manier geen controle op te voeren. Als het gaat om de vraag hoe er eventueel wel of niet is geïnfiltreerd in een gemeenschap en of dat rechtmatig is, hebben wij ook de rechten van onze eigen inwoners te eerbiedigen en moeten we als raad zo nodig kunnen controleren of dat goed is gegaan ofwel aan de voorkant - dat vraagt de motie - met elkaar afspreken dat dat in deze situatie niet kan. Dan kan de burgemeester ons vragen om haar handelingsruimte te geven en of wij daarmee akkoord gaan. Dan kan de raad daar gewoon een akkoord voor geven zonder daarbij op elk detail in te hoeven gaan. De VOORZITTER: Ook de heer Den Hollander heeft een vraag. De heer DEN HOLLANDER (PvdA): Ik sluit me aan bij wat mevrouw Gooijer zegt. Hoe zou u het vinden als politieke partijen worden geïnfiltreerd en als u er later achter komt dat er 24

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

iemand bij jullie heeft gezeten die de boel aan het afluisteren was? Wat zou u daarvan vinden? Daar komt het volgens mij nu een beetje op neer. De heer DE WIT (Hart voor Delft): Zoals ik het zie, heeft deze gemeenteraad toentertijd vastgesteld dat er contactcirkels en een soort netwerk waren van sleutelfiguren in de wijk. Die sleutelfiguren hadden juist als taak om ten aanzien van mogelijke radicalisering de ogen en oren voor de burgemeester te zijn en niet voor de gemeenteraad. Het is dus uw eigen beleid. Als de burgemeester dan die netwerken gebruikt om te onderzoeken of hier sprake is van radicalisering en extremisten die mogelijk terroristische aanslagen in Delft willen plegen, vind ik dat logisch. U vindt de privacy veel belangrijker, maar dit is uw eigen beleid, ook van u, mevrouw Gooijer. U heeft dat zelf allemaal ingesteld. Het is het beleid van de raad om het zo te doen. Daarom zeg ik dat het heel moeilijk is. Er zitten inderdaad grenzen aan de transparantie: in hoeverre geldt de transparantie? Bij dit onderwerp, met zo'n impact van die aanslagen in heel Europa, kiezen wij voor de veiligheid. Dan is de transparantie maar even wat minder. U kiest voor transparantie, maar daarmee brengt u de Delftenaren eigenlijk in onveiligheid en met uw motie brengt u heel de stad en ook de burgemeester schade toe.

Het probleem van deze motie is dat het eigenlijk een onmogelijke motie is. U vraagt de burgemeester om zich in te blijven zetten voor het herstellen van het geschonden vertrouwen, maar vanavond bent u eigenlijk bezig met het in de grond trappen van de burgemeester, die u eigenlijk een onmogelijke opgave geeft. U had achter de burgemeester moeten gaan staan en had moeten zeggen: het is goed gegaan. In 2020 hebben we ook een onderzoek laten doen; dat zei de heer Van Rijn. Toen heeft de burgemeester gezegd dat het allemaal anders is gegaan. Het zelflerende effect was dus al aanwezig bij de burgemeester zelf. Dat hoeft u dus helemaal niet meer op te dragen. En het is nog lang niet afgelopen, want er zijn nog steeds salafisten actief in Delft. Dat weet u ook allemaal. We moeten nog steeds op onze hoede zijn. Vandaar dat wij vinden dat deze motie eigenlijk het omgekeerde bereikt. Eigenlijk is de raad aan het radicaliseren en niet de gemeenschap. De VOORZITTER: Ik heb geen partijen gehoord die de burgemeester op wat voor manier dan ook de grond in hebben willen stampen. Dat wil ik toch nog even gezegd hebben. De heer DEN HOLLANDER (PvdA): Ik doe nog één poging.

U noemde zelf de contactcirkels, maar als je nou achter de rug van die contactcirkels om - zo wordt het door de mensen van die contactcirkels gevoeld - een onderzoek doet, waardoor je het vertrouwen schaadt dat er juist is tussen die mensen en de burgemeester, dan duw je de veiligheid toch juist verder van je vandaan dan dat je iets doet wat in het belang is van de veiligheid? De heer DE WIT (Hart voor Delft): Ik snap het niet. Dit zijn hele delicate processen. Er is ook een onderzoek geweest naar extreemrechts in Delft. Hoe moet je dat anders doen? Je kan niet op de Markt gaan staan; je kan mensen niet herkennen. Je zal dus toch ergens binnen moeten komen. En het is het beleid waartoe u zelf heeft besloten. U doet alsof het geheimzinnig is, maar deze mensen hebben ingestemd met het proces. Zij wisten dat het geheim was en zij wisten ook dat het gevaarlijk was. Als hun namen naar buiten komen door raadsleden, lopen die mensen gevaar. Hoe meer raadsleden je die namen laat zien, hoe meer deze mensen gevaar lopen; daarin geef ik de burgemeester gelijk. Dat wil ik helemaal voorkomen. De VOORZITTER: Meneer De Wit, ik hoop dat u aan uw vier minuten voor de overige agendapunten genoeg heeft.

25

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

Burgemeester VAN BIJSTERVELDT-VLIEGENTHART: Voorzitter. Hartelijk dank voor de reacties op datgene waar wij in de afgelopen tijd veel met elkaar over hebben gesproken. Vanzelfsprekend raken de reacties mij en hebben zij mij ook in de afgelopen tijd geraakt, omdat ik voel, ook in het debat van zojuist, dat alle raadsleden die hierover het woord hebben gevoerd, inclusief de bij deze kwestie betrokken commissieleden, dat doen vanuit het hart, vanuit betrokkenheid bij de stad en vanuit de wens om het zo goed mogelijk te doen voor de stad op het punt van de veiligheid, waar de heer De Wit met name op wijst, maar ook op het punt van de uiteindelijke balans in de politiek-democratische zin. Ik vind dat de uitdaging voor mij is om dat uiteindelijk toch bij elkaar te brengen, want beide zijn belangrijk; ik ga daar straks op in. Eerst iets over datgene wat er gebeurd en beschreven is in de afgelopen periode om u kort mee te nemen. Daarmee kom ik voor een deel terug op de brief waarmee ik heel nadrukkelijk heb willen reflecteren op datgene wat er gebeurd was en op de handelwijze van mij en natuurlijk ook van onze organisatie.

Er werd net al gezegd dat er in 2017 en 2018 zorgen leefden bij professionals en gemeenschappen, omdat er opnieuw signalen kwamen dat er een radicaliseringssituatie plaatsvond en omdat we opnieuw zorgen hadden of onze jonge mensen zouden kunnen vertrekken naar jihadistische gebieden. Ondanks alle goede verhoudingen - want die zijn er gewoon en ik hoop dat ze er ook in de toekomst weer zullen zijn c.q. komen - waren we eerder verbijsterd over het feit dat een aantal jonge mensen vertrokken waren. Daar wilden we zicht op hebben. Vanuit die intentie is er uiteindelijk voor gekozen om te kijken hoe we dat zo goed mogelijk kunnen toetsen. Daar is NTA voor benaderd. NTA heeft aangegeven: als je niet zozeer handelt vanuit een gebrek aan vertrouwen in de gemeenschappen maar veel meer vanuit de wens om gewoon echt alles boven water te krijgen, dan moeten de mensen de vrijheid en de ruimte voelen om hun inbreng te leveren. Dat kan je het beste doen als je dit onderzoek met een zekere discretie doet, maar nooit zonder aan te geven dat je vanuit NTA namens de gemeente bezig bent met dat onderzoek. Zij schatten indertijd in dat er daarmee zo veel mogelijk informatie boven water zou komen in het belang van die veiligheid. Met het belang van die respondenten zijn we de afgelopen tijd heel zorgvuldig omgegaan.

Een aantal van u hebben ook aangegeven dat het gewoon een fait accompli is dat die afspraken gemaakt zijn. Dat maakt het best lastig. Volgens mij zei de heer Jaff dat je dan eigenlijk nog moeilijk tot een goede keuze kan komen, want dat zijn gewoon vaststaande gegevens. Maar we zijn er heel zorgvuldig mee omgegaan, omdat wij recht wilden doen aan de afspraken en omdat we het vertrouwen van de mensen die de bereidheid hadden getoond om mee te doen aan het voor ons zo belangrijke onderzoek, niet wilden beschamen. Dat heeft zich geuit in het feit dat slechts een zeer beperkt aantal ambtenaren alleen degenen die heel direct betrokken waren - het stuk hebben ingezien. Dat heeft er zelfs toe geleid dat ik het zelf niet eens heb ingezien toen het uitkwam en dat ik, toen ik het inzag, die versie in mijn persoonlijke mailbox heb ontvangen omdat ik wilde voorkomen dat meer mensen dan strikt noodzakelijk het stuk zouden kunnen inzien. Hierbij is de beste intentie telkens geweest om inderdaad zo veel mogelijk tegemoet te komen aan de aan de respondenten beloofde anonimiteit. Een belangrijke aanleiding voor het feit dat we dit hier nu op tafel hebben, is natuurlijk dat het onderzoek geschied is. Maar ik wil ook benoemen - ik ben ook blij dat u dit zelf in de motie benoemt - dat ook de beeldvorming een heel belangrijk onderdeel van het onderzoek is geweest.

Er is veel beweerd over wat er gebeurd zou zijn. U heeft in het vertrouwelijk overleg met NTA gehoord - en ik heb het u ook zelf aangegeven - dat er geen sprake is geweest van inbreuk op de privésfeer van mensen, zoals aangegeven werd door de heer 26

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

Van Overbeeke. Dat is niet gebeurd. De gesprekken zijn altijd gevoerd met een open vizier. Er is alleen geen reuring gegeven aan het feit dat het onderzoek plaatsvond. Dat vind ik echt wel een verschil. Dat verschil wil ik hier ook echt maken, want als u het daarover heeft, is dat een heel ander verhaal. Laat één ding duidelijk zijn: daar zou ik als uw burgemeester nooit toestemming voor geven. Ik vind dat we daar heel zorgvuldig in moeten zijn. Ik denk dat we dat ook met elkaar hebben geconstateerd. Ik ben ook blij dat NTA dat heel duidelijk heeft toegelicht in de bijeenkomst waarover de heer Den Hollander sprak. Bij dit dossier zijn fouten gemaakt. Ik denk dat ik daar gewoon heel eerlijk over moet zijn. Dat heb ik ook in mijn brief aangegeven. We hebben daarbij gewoon echt steken laten vallen. Rondom de opdrachtverlening zijn dingen niet goed gegaan. Ook rondom de verslaglegging en rondom het opbergen van zaken zijn dingen niet goed gegaan. Daar wil ik echt oprecht mijn excuses voor aanbieden. Daar ben ik gewoon eerlijk in. Ik betreur het zelf ook zeer. We zijn mensen en mensen maken fouten. Dat is de werkelijkheid, maar dat doet niks af aan het feit dat het in dezen een hele vervelende combinatie van factoren werd. Het maakt ook dat we heel moeilijk snel in staat waren om zaken uit de lucht te halen die opgeschreven werden zonder enige gehinderdheid door kennis.

Er konden dus allerlei beelden ontstaan zonder dat wij de angel eruit konden halen, omdat we de zaken gewoon niet zo snel scherp kregen omdat we het niet op orde hadden. Dat betreur ik. Dat heb ik ook in mijn brief aangegeven. Sterker nog: ik heb gezegd dat het mij echt spijt dat dat plaatsgevonden heeft omdat dat ook de gemeenschappen zo geraakt heeft, want daarmee is heel veel beeldvorming ontstaan die niet correspondeert met de werkelijkheid van hoe het gegaan is. Dat gaat mij aan het hart. Dat kan ik oprecht zeggen. Zeker richting onze islamitische gemeenschap gaat dit mij aan het hart, omdat daar zoveel mensen zijn waarvoor ik heel warme gevoelens heb, waarbij ik me betrokken voel en waarmee ik ook in de toekomst een goede band hoop te behouden. Dat is dus niet goed gegaan. De schade die dit aangericht heeft bij delen van de gemeenschap - want ik moet ook eerlijk zeggen dat ik wel duidelijk gradaties bespeur - heeft diepe indruk gemaakt op mij, maar ook op mijn mensen, op de ambtenaren, want ook die zijn gewoon elke dag met veel enthousiasme bezig. Met een hele kleine groep - dat wil ik hier toch ook benoemd hebben; soms is het echt dun ijs in onze organisatie - doen zij hun werk. Dat geeft druk en soms ook spanning, ook in pittige tijden, zoals de heer De Wit beschreef. Dat doet iets en de mensen willen de zaken dan toch zo goed mogelijk in beeld krijgen.

De inzet is altijd geweest om de krachten te bundelen en ervoor te zorgen dat onze jongeren niet meer wegtrokken en dat we niet meer die verbijstering zouden meemaken: hoe is het mogelijk dat dit gebeurt? Dat is de reden waarom het uiteindelijk verlopen is zoals het gegaan is. Maar dat doet niks af aan zaken die niet goed gegaan zijn. Daar ben ik ook eerlijk in. Twee belangrijke publieke waarden zijn hier aan de orde geweest. Die wil ik benoemen, omdat ik de spanning daarop in de afgelopen tijd ook zelf heel erg heb ervaren. Enerzijds is er uw verantwoordelijkheid om als raad het college en ook mij als burgemeester te kunnen controleren. In the end ben ik daar toch een groot voorstander van. Anderzijds is er de publieke waarde van het zijn van een betrouwbare overheid. Een overheid die iets bedoeld heeft en afspraken gemaakt heeft, in dit geval met de respondenten, moet die afspraken ook gestand doen. Ook dat is een heel belangrijk aspect. We kunnen de bovenstaande tegenstrijdigheid tussen die beide waarden niet met terugwerkende kracht oplossen zonder een van beide waarden tekort te doen. Een aantal van u hebben dat ook aangegeven. Dat is die lastige spanning. Wel kunnen en moeten we lering trekken uit datgene wat er gebeurd is. Daar ben ik van overtuigd.

Het ongemak bij dit dossier en de spanning tussen beide waarden voel ik bij uw raad en ervaar ik in alle eerlijkheid ook bij mijzelf. Ik moet eerlijk 27

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

zeggen dat ik, toen mij in de afgelopen week signalen bereikten in de zin van "zouden we het misschien toch niet kunnen lezen?", de zaken voor mezelf weer goed heb doorgenomen. Ik dacht vaak: kon ik het u gewoon maar laten zien. Dat maakt immers zo duidelijk dat het gewoon een heel ordentelijk onderzoek is geweest. Maar goed, zoals ik al tegen u zei, zouden we door de spanning tussen die twee waarden tekortdoen aan datgene wat beloofd is en de betrouwbaarheid van afspraken die je gestand moet doen. Dat heeft voor mij maar bijvoorbeeld ook voor iemand zoals Ahmed Aboutaleb in Rotterdam en andere collega's uiteindelijk de doorslag gegeven om het te doen zoals ik het doe en om te zeggen: nee, het zal blijven zoals we afgesproken hebben. Maar in de motie lees ik een belangrijke oproep om te leren van dit dossier en ook een oproep om vooruit te blikken en om de geleerde lessen ook in de praktijk te brengen bij nieuwe onderzoeken met een vertrouwelijke onderzoeksopzet. Ondanks de gestrengheid die klinkt uit een aantal woorden van u, trek ik me de motie aan. Ik begrijp haar ook goed, zeker in die hele context en terugkijkend. Maar ik zie de motie toch als positief-kritisch. Ik ben degenen die betrokken zijn - inderdaad ook twee commissieleden - zeer dankbaar voor de bijdrage aan de wijze waarop we straks met elkaar uiteindelijk dat betere evenwicht kunnen bewerkstelligen.

Dat gebeurt niet door te zeggen dat je dit nooit meer zal doen, want daar heb ik echt voor gewaarschuwd: dat moet je niet doen. Je zal uiteindelijk af en toe misschien toch de noodzaak hebben om een onderzoek te doen waarvan je als raad zegt dat je ervan afziet om het uiteindelijk te zien. Maar dat gebeurt dan wel nadat ik dat met u afgestemd heb. Ik denk dat hier een heel mooi evenwicht naar voren gebracht wordt. U kunt er dus op rekenen - dat is dus een toezegging - dat we aan de slag zullen gaan om een protocol voor een zorgvuldige opdrachtverlening op een rij te zetten, ook kijkend naar wat er inmiddels al aan verbeteringen is - want we zijn vijf jaar verder - en dat we daarin tevens meenemen dat in de toekomst eventuele onderzoeken die niet vertrouwelijk met de raad gedeeld kunnen worden, niet eerder zullen worden uitgevoerd dan na afstemming met de raad, zodat u uiteindelijk in charge blijft en uw controlerende taak kan vervullen. Maar ik blijf van mening dat er soms situaties zijn waarin je jezelf in het belang van het geheel niet die mogelijkheid moet ontnemen. Dat is ook de reden waarom ik zeg: ontneem die mogelijkheid niet helemaal. Iemand als de heer De Wit heeft dat ook naar voren gebracht. Maar dan weten we wel met elkaar wat we doen.

Daarom vind ik eigenlijk dat de lijnen die hier liepen en die soms ook wat scherp tegenover elkaar stonden, daarmee ook wel weer bij elkaar gebracht worden. We zullen in de toekomst ook alert blijven op de rechtmatigheid, die hier ook nadrukkelijk aan de orde is geweest. In tegenstelling tot een gemeente als Zoetermeer hebben wij wel van tevoren laten toetsen hoe het zat. Dat is echt een nadrukkelijke vraag geweest. Dat is ook de reden geweest waarom ik richting NTA zeer sterk bepleit heb om naast het WOB-verzoek u volstrekt inzicht te geven in de stukken die daar vanuit de advocatuur over gemaakt zijn. Volgens mij zei u, meneer Van Overbeeke: "Drie juristen, drie meningen". Ik kan u vertellen: drie juristen, vier meningen en soms vijf meningen. Want er zijn vaak heel veel verschillende inzichten op dit vlak. Dat laat onverlet dat wij uiteindelijk vanuit onze verantwoordelijkheid als gemeente en ik vanuit mijn verantwoordelijkheid als burgemeester keuzes en afwegingen moeten maken. Dan ben ik blij dat mijn ambtenaren er in die tijd voor gekozen hebben om te zeggen: mag ik even zien of uw manier van aanpak ook deugt ten opzichte van de wetgeving? Overigens: niet onder de AVG, zoals bij een aantal gemeenten, maar op dat moment nog onder de andere wetgeving, waarvan mevrouw Timmermans altijd direct de hele naam weet.

Kunt u die nog even herhalen, mevrouw Timmermans? De Wet bescherming persoonsgegevens; dank u wel. Die had toch net nog even wat andere accenten en andere aspecten.

28

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

Voordat ik afrond wil ik nog een aantal dingen melden. Er zijn een aantal vragen gesteld en ik wil u nog iets aangeven. Zoals ik eerder heb aangegeven, heb ik de gemeentesecretaris gevraagd om na te gaan hoe de onjuiste beantwoording van vragen vanuit de media heeft kunnen plaatsvinden. Daar is de gemeentesecretaris op dit moment mee bezig. Ik ga ervan uit dat ik in de loop van de komende weken op een nader moment, wanneer de gemeentesecretaris daarmee klaar is, de fractievoorzitters - omdat het over een personele aangelegenheid gaat - vertrouwelijk nader zal informeren. Dat lijkt me een goede zaak, want ik wil u echt op alle punten gewoon in transparantie meenemen. Ik schat in dat ik de behoefte zal hebben om dat te doen. Dat doe ik dus. Het tweede punt is nog even een positief momentum. Als een soort bijvangst van datgene waarmee de gemeentesecretaris op dit moment bezig is, is gebleken dat het conceptrapport, waar veel over te doen is geweest - eerlijk gezegd heeft dat formeel geen relevantie, maar soms kunnen dingen relevant worden omdat ze veel benoemd worden - in een backupbestand gevonden is. Dat is een goede zaak. Ik heb nu ook gezegd: dat ligt daar rustig te liggen. Daar komen we niet aan met elkaar totdat we in de afronding zijn van dit verhaal.

Nogmaals, zowel voor de WOB als voor de Archiefwet geldt dat de definitieve versie uiteindelijk de versie is waar het over gaat. Ook daarover zullen de juridische meningen natuurlijk verschillen, maar ik vond het toch goed om dit te benoemen. Soms is er ook een positief puntje te melden. Dit is een goede zaak. Voordat ik tot mijn afrondende woorden kom, kijk ik even naar datgene wat hier nog aan de orde is gesteld en wat ik nog niet beantwoord heb. Er is een vraag gesteld over het rapport en over de vier punten. Volgens mij stelde u die vraag, meneer Jaff. Indirect stelde eigenlijk ook mevrouw Timmermans die vraag. Daar ga ik uiteraard graag op in, want de daar levende zorg begrijp ik heel goed. Ik probeer het gesprek zo goed mogelijk aan te gaan, zoals ik dat ook doe met het bestuur van de andere moskee. Er wordt een onafhankelijk onderzoek door een externe partij genoemd, naar het voorbeeld van Zoetermeer. Daar hebben we al eerder over gesproken en eigenlijk heeft mevrouw Gooijer daar ook het nodige over gezegd. Ik zou dat niet verstandig vinden, want het blijft dan ook maar doorgaan. Op een gegeven moment moet iets ook afgerond worden. Daarom ben ik blij met deze motie, die vooruitkijkt en niet achteruit blijft kijken.

Maar het is ook een feit dat alle stukken, waar mogelijk, gewoon openbaar gemaakt zijn en dat ik u steeds in alle transparantie meeneem, zoals ik ook vanavond doe. Dat is één. Alle stukken die ik ook met anderen gedeeld heb, zoals met de pers, heb ik de afgelopen weken ook weer met u gedeeld. Wat betreft een toets van het rapport door de privacyfunctionaris van de gemeente: ik heb u al eerder gemeld dat de functionaris gegevensbescherming aangegeven heeft op dit moment geen aanleiding te zien om dit rapport in die zin te toetsen. Belangrijk daarbij is dat de krachtenveldanalyse in Delft, in tegenstelling tot in andere gemeenten, vóór de AVG heeft plaatsgevonden, zoals ik net aangaf. Nogmaals: mijn inschatting is dat dit in dat opzicht gewoon op een goede wijze verlopen is, maar belangrijker is dat de FG aangegeven heeft daar ook zo tegen aan te kijken. Over vertrouwelijke inzage in het rapport door direct betrokkenen heb ik volgens mij voldoende gezegd. Ik zou in herhaling vervallen als ik dat opnieuw ga doen. Ik kan dat niet doen en dat zal ik ook niet doen. Wat betreft een concreet plan van de burgemeester, inclusief bovenstaande onderdelen, zodat de gemeenteraadsleden hun controlerende taak kunnen uitvoeren: op dat punt kan ik van harte tegemoetkomen aan de door mevrouw Timmermans gestelde vraag. Ik zal de in 29

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

de motie genoemde punten, natuurlijk met name de punten na "spreekt uit", echt gewoon van harte uitvoeren. Met de formatie en de mogelijkheden die we hebben, zal ik vragen om dat met een zekere druk te doen. Ik zal tot die tijd in ieder geval met u afspreken - dat doen we als college - dat het zal gaan zoals ik net besproken heb: als we zo'n type onderzoek doen en als we vinden dat dat op deze manier moet, zal dat gewoon eerst met de raad besproken worden. In die zin kan ik dus heel direct tegemoetkomen aan een van de vragen. Ik denk dat ik de meeste zaken besproken heb. Anders hoor ik dat waarschijnlijk in de tweede termijn. Ik wil nog één kort punt maken ter afronding van mijn betoog. Er is in de afgelopen tijd veel gebeurd rondom dit thema. We zijn hier nu eigenlijk zo'n vier of vijf maanden mee bezig. U heeft als raad scherp op de bok gezeten. Wat dat betreft denk ik dat u een deel van uw controlerende taak nadrukkelijk heeft teruggepakt; zo zie ik het ook. Ik heb gemeend daaraan zo goed mogelijk tegemoet te moeten komen, omdat ik hecht aan transparantie, maar ook omdat ik zeer hecht aan de goede verhouding met u als raad. Ik hecht er ook aan om weer te gaan bouwen richting de heel direct betrokkenen, want dat is toch de taak: verbinden, zeker in een tijd als deze, waarin zoveel gebeurt.

Dat is de reden waarom ik van harte hoop dat we nu echt tot een afronding kunnen komen. Dat correspondeert eigenlijk met de doelstelling die wij ooit hadden: cohesie in de samenleving, veiligheid rondom onze jonge mensen, ouders die gewoon rust hadden omdat we heel scherp op de bok zaten. Eigenlijk willen we diezelfde geborgenheid uiteindelijk juist ook in deze tijd hebben. Daar helpen slechte verhoudingen niet aan mee. Daar helpt alleen maar verbinden aan mee. Daar ga ik me ten volle voor inzetten, ook in de komende weken en maanden. Ik hoop van harte dat er ook aan de andere kant van de tafel of aan de andere kant van dat gesprek die bereidheid zal zijn, hoewel de wensen misschien niet gehonoreerd zijn. Uiteindelijk moeten we weer verder met elkaar. Daar zal ik me voor inzetten. Dat beloof ik u uit de grond van mijn hart. De VOORZITTER: Dank u wel, burgemeester. Ik denk dat de hele Delftse raad net zo gesteld is op goede verhoudingen als u. Heb ik het goed begrepen dat u het hele dictum van de motie heeft toegezegd? Of ben ik dan iets te kort door de bocht? Burgemeester VAN BIJSTERVELDT-VLIEGENTHART: Dat heeft u goed begrepen. Ik pak het er even bij. "Binnen het veiligheidsdomein te blijven investeren in een open en transparante werkwijze"; dat betreft de rechtmatigheid. Zeker, dat zal ik blijven doen.

Onderzoeken hoe een aanvullend protocol bij inkoopprocedures voor opdrachten aan externe partijen kan waarborgen dat de situatie niet meer zó plaatsvindt maar zoals we dat met elkaar graag willen: zeker, dat ook. Geen onderzoeken met clausules die u uiteindelijk belasten in uw toezichthoudende taak, tenzij we dat met elkaar afspreken en u zegt dat het het waard is om het te doen omdat dat belangrijk is, en "zich vol in te blijven zetten om het geschade vertrouwen te herstellen": dat heb ik zojuist gezegd. De VOORZITTER: Dat lijkt me helder. Ik zie de griffier driftig schrijven. Ik kijk of er behoefte is aan een tweede termijn. Mevrouw GOOIJER (ChristenUnie): Ik zou graag een schorsing willen om met de medeindieners te overleggen. De VOORZITTER: Hoelang heeft u nodig? Vijf minuutjes? Dat moet toch lukken? Dan schors ik de vergadering voor vijf minuten. De vergadering wordt enige tijd geschorst. 30

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

De VOORZITTER: Mevrouw Gooijer, heeft de schorsing iets opgeleverd? Mevrouw GOOIJER (ChristenUnie): Voorzitter. Het ging om de vraag wat we doen, gelet op het feit dat de burgemeester veel heeft toegezegd. Daar zijn we zeer erkentelijk voor. Ik heb ook veel waardering voor de manier waarop de burgemeester nu met het dossier bezig is en probeert ons erbij te betrekken en alle afwegingen te laten meemaken en ook voor de spagaat tussen de twee belangrijke publieke waarden waarin wij ons bevinden of waarin zij zich bevindt. We hebben even nagedacht: moeten we ondanks die toezegging de motie nog in stemming laten brengen? Daar hechten we toch aan, omdat het niet alleen gaat om een dictum en een opdracht aan het college en aan de burgemeester, maar ook om een uitspraak van de raad waarmee we toch ook een klein beetje aan reflectie doen. Ik denk dat dat goed is. Ook omdat de motie juist over de rol van de raad gaat en omdat er heel veel werk in is gestoken om al die verschillende gevoelens bij elkaar te brengen, lijkt het ons zinvol en waardevol om de motie toch in te stemming te laten brengen. Tot slot wil ik nog zeggen dat we ons realiseren dat je met een motie geen vertrouwen herstelt. Daar ligt nog heel veel werk, maar we hebben er vertrouwen in dat daar met de juiste intenties weer stappen in gezet kunnen worden.

Daar wensen we het college en de burgemeester ook heel veel wijsheid bij. De VOORZITTER: Reflectie en vertrouwen zijn altijd goed. De heer DE WIT (Hart voor Delft): Voorzitter. Wij zullen de motie niet steunen. Wij vinden het jammer dat deze partijen de motie handhaven. Nadat de burgemeester spijt heeft betuigd, heeft toegegeven dat er fouten zijn gemaakt en toezeggingen heeft gedaan met betrekking tot het dictum, begrijp ik niet waarom de motie nog in stemming wordt gebracht. Ik kan het niet zo goed onder woorden brengen, maar daaruit spreekt toch zoiets als: wij vinden dat het moet gebeuren en dat de hele gifbeker vanavond leeg moet worden gedronken. Dat vinden wij heel erg triest voor de democratie en het feest van de verkiezingen, waar we nu in zitten. De heer JAFF (GroenLinks): Voorzitter. Het feest van de democratie is ook dat de partijen democratisch mogen besluiten wat ze doen; dat is even een wijze les voor de overkant. Wij kiezen voor vertrouwen: wij hebben er vertrouwen in dat de rechten van mensen niet geschonden zijn met dit onderzoek. Ik dank de burgemeester ook voor de toelichting. We hebben in Nederland gelukkig instanties, afspraken, wetten en regels die individuen en groepen beschermen, ook al zijn er partijen die daar blijkbaar niet veel waarde aan hechten.

Net als in het gezegde "schoenmaker, hou je bij je leest" moeten wij de volgende keer als gemeente kunnen bepalen of een onderzoek ons aangaat en of wij een onderzoek moeten uitvoeren of dat we daar andere instanties voor hebben die naar aanleiding van een aanwezig signaal een bepaald onderzoek uitvoeren, eventueel onder geheimhouding of wat dan ook. Dat geeft ons reden om de motie te handhaven, zodat we daarmee een politiek signaal afgeven maar ook vertrouwen uitspreken in de toekomst en in het feit dat dit niet meer op deze manier voor gaat komen. De heer DE WIT (Hart voor Delft): Meneer Jaff van GroenLinks, kunt u mij uitleggen waarom uw grote landelijke partijleider zegt: wij willen dat de PVV en FVD geen inzage meer krijgen in geheime stukken? Dat zijn democratisch gekozen partijen. Kunt u mij eens uitleggen waarom ze dat zeggen?

31

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

De VOORZITTER: Meneer De Wit, zullen we bij het onderwerp van vanavond blijven en geen landelijke agendapunten bespreken? Dat zou ik willen voorstellen. Ik kijk of er verder behoefte is aan een tweede termijn. De heer VAN WOUDENBERG (CDA): Voorzitter. We zijn blij met de woorden van de burgemeester en met de zelfreflectie, ook richting de toekomst. We hebben in de schorsing gesproken over de motie. Zoals mevrouw Gooijer al zei, is die met zoveel werk samengesteld dat het goed is om elkaar daarin vast te houden, maar het mag blijken dat we er vertrouwen in hebben dat de burgemeester het vertrouwen richting de toekomst gaat herstellen. De heer VAN OVERBEEKE (D66): Voorzitter. Ik wil namens D66 zeggen dat ook wij blij zijn met de reflecties van de burgemeester. Voor het overige wil ik me aansluiten bij de woorden van mevrouw Gooijer. Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Voorzitter. Onafhankelijk Delft is blij dat de conceptversie nog ergens in de gemeentelijke systemen te vinden was. Dat is een van die meningen van de juristen. Eigenlijk had ik nog als vraag: hoe nu verder? Zijn er al concrete plannen of stappen die gezet kunnen worden om die toenadering te zoeken? Ik vraag me af of daar nog iets over gezegd kan worden. Burgemeester VAN BIJSTERVELDT-VLIEGENTHART: Voorzitter.

Allereerst wil ik aangeven dat ik begrip heb voor het uiteindelijk handhaven van de motie, waardoor zij uiteindelijk ter stemming zal worden gebracht. Dat respecteer ik en dat begrijp ik heel goed vanuit de door mevrouw Gooijer gegeven argumenten. Maar het is ook goed om aan te geven dat ik, motie of geen motie, datgene wat ik net gezegd heb, gewoon zal gaan doen. Dat is voor mijzelf eigenlijk het belangrijkste. Een van de punten die ik heb aangegeven, is dat ik de komende tijd zal blijven werken aan het vertrouwen bij de betrokken organisaties en mensen. In antwoord op de vraag van mevrouw Timmermans: dat zal gewoon toch in ontmoeting moeten plaatsvinden. Ik heb aangegeven dat ik heel graag richting de moskeeën kom. Ik voel me op heel veel plekken ook van harte welkom. Hier en daar zal het wat stroever zijn. Dat moet je met elkaar uiteindelijk gewoon toch weer overbruggen, maar ik heb mijn bereidheid getoond om ook met de grotere achterban van bepaalde besturen het gesprek te hebben om binnen de mogelijkheden die ik heb, gewoon eerlijk uit te leggen hoe ik het aangepakt heb, hoe we het uiteindelijk vormgegeven hebben en hoe we het naar de toekomst toe zullen doen, daarin natuurlijk gesteund door de in de motie genoemde punten. Dus motie of geen motie, ik ga het gewoon doen. De VOORZITTER: Ik denk dat we met die woorden aanbelanden bij het in stemming brengen van de motie.

Ik sluit de beraadslaging. In stemming komt motie M9.2.1 (Raad in positie bij vertrouwelijke (of geheime) stukken) van de ChristenUnie, D66, GroenLinks, de VVD, de SP, de PvdA, STIP, het CDA en Onafhankelijk Delft. De VOORZITTER: Ik geef gelegenheid tot het afleggen van stemverklaringen. De heer VAN WOUDENBERG (CDA): Voorzitter. Dit zijn mijn laatste woorden in deze raad. Ik wil in ieder geval zeggen dat wij voor de motie zullen stemmen, vooral ook omdat in de motie staat dat de positie van de raad versterkt moet worden. Ik wens de volgende raad dus heel veel positie toe, zodat hij goed in control is. 32

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

De VOORZITTER: Dat zijn mooie woorden, meneer Van Woudenberg. De motie wordt met een digitale stemming aangenomen met 33 tegen 4 stemmen, waarbij Hart voor Delft ertegen heeft gestemd. In stemming komt het voorstel. Het voorstel wordt met algemene stemmen aangenomen. (De burgemeester neemt het voorzitterschap van de vergadering over van mevrouw Bel.) De VOORZITTER: Hartelijk dank, vicevoorzitter. 45. Voorstel van het college aan de raad inzake vaststellen verordening nadeelcompensatie Delft 2022 (nr. 2151994). De VOORZITTER: Een aantal fracties hadden aangegeven dit voorstel mee terug te willen nemen naar de fractie. De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Voorzitter. Voordat ik mijn inhoudelijke termijn begin, heb ik eerst een voorstel. Het gaat over een motie om dit onderwerp uit te stellen. Daarna zijn er amendementen die gaan over de inhoud. Ik wil dus voorstellen om eerst de motie in stemming te laten brengen. Dan blijkt of we verder op de inhoud moeten ingaan of dat we naar het volgende agendapunt kunnen gaan. De VOORZITTER: U wilt dus eerst de motie in stemming brengen met de vraag of we dit vanwege een aantal inhoudelijke afwegingen wel moeten behandelen. Dat is een procedurevoorstel. Ik kijk rond. Kunt u leven met dat procedurevoorstel? Ik heb er op zich geen bezwaar tegen. We gaan er geen gewoonte van maken, zoals ik net al heb gezegd, maar dit is iets heel bijzonders.

Als het nog een paar keer plaatsvindt en als u hier wel een gewoonte van maakt, ga ik strepen trekken, om meneer Van Overbeeke maar even te citeren. Meneer Van der Woerd, kunt u uw punt herhalen? De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Het punt is dat ik graag eerst de motie wil behandelen en in stemming wil laten brengen en dat ik daarna pas over de inhoud van het voorstel zou willen praten. De VOORZITTER: Dat is eigenlijk een procedurepunt. Met de motie wilt u de uitspraak doen of dit wel of niet behandeld kan worden. De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Vanavond, yes. De VOORZITTER: Die aanpak is een beetje bijzonder. Maar goed, laten we eens uit de band springen, in de laatste vergadering. Een aantal van u gaan de toko toch verlaten. We gaan het dus proberen. Ik kijk rond. Wat vindt u van dit procedurevoorstel van de heer Van der Woerd? Zullen we deze motie maar gewoon in stemming brengen? Dan weten we waar we aan toe zijn. Anders kost het erg veel tijd. Vervolgens gaan we het voorstel wel of niet behandelen. Geeft de motie aanleiding tot opmerkingen of brengen we haar zo in stemming en is zij dermate helder dat dat moet kunnen?

33

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

Mevrouw KOK (SP): Ik zou wel mijn verhaal over de motie willen doen, als dat mag. De VOORZITTER: Natuurlijk, gaat uw gang. Dan mag u beginnen. Mevrouw KOK (SP): Ik ben alleen niet de eerste indiener. De VOORZITTER: Ja, maar kijk, u krijgt toch heel charmant het woord. Mevrouw KOK (SP): Voorzitter. De SP wil heel graag dat zaken netjes en overzichtelijk ingevoerd worden in de stad. Dat is vanavond iets anders, maar het zou wel de bedoeling moeten zijn. Dat voorkomt onvrede en onbegrip in onze stad. Ook nu lijkt er weer wat doorheen gerommeld te worden. Bijvoorbeeld: indien iemand een schadevergoeding aanvraagt, moet eerst € 500 op tafel gelegd worden. De SP vindt dit echt een heel slecht idee, zoals we in de commissie al hebben aangegeven. Als je schade ondervindt en wil dat dit onderzocht wordt maar niet de financiële middelen hebt, ben je dubbel de klos. Volgens de wethouder is dit een landelijke regeling. Zoals bekend is de SP sowieso geen voorstander van het landelijk beleid, maar laten we het landelijk beleid dan in Delft zo veel mogelijk aanpassen om de tweedeling tegen te gaan die op allerlei vlakken in onze maatschappij ontstaat. Op dit moment is zeer onduidelijk wat de verschillen zijn tussen de huidige en de voorgestelde regeling. Aangezien de Omgevingswet is uitgesteld, is er extra tijd gekomen om alles beter uit te zoeken. Vandaar deze motie.

De heer VALK (CDA): Voorzitter. Ik zal even toelichten waarom wij deze motie mede hebben ondertekend. Mocht de motie het niet halen, dan ga ik daarna inhoudelijk in op het voorstel. Nu ga ik dus even alleen op de motie in. Behalve wat in de motie zelf staat, hebben wij twee redenen om dit toch uit te stellen, die ik ook mijn collega's in overweging wil geven. De verordening zegt letterlijk "dat de raad van de gemeente Delft, gezien het advies van de commissie Nadeelcompensatie Delft, besluit vast te stellen …". Het viel ons op dat er helemaal geen advies van de commissie bij zit. We hebben technisch nagevraagd waar dat advies is. Dat blijkt nooit uitgebracht te zijn. Hoe kunnen we er nou voor tekenen dat we een advies gezien hebben dat niet eens bestaat? Dat blijkt een copy-pastefout te zijn uit een ander voorstel. Dat geeft al aan dat dit haastwerk is. We hopen dit straks te corrigeren met amendement A8.2.C. De toelichting van artikel 4 is gewoon iets heel anders dan waar artikel 4 over gaat. Er zitten dus best wel slordigheden in dit voorstel. Als we dit uitstellen, kunnen we die corrigeren, naast de inhoudelijke argumenten die we daarvoor noemen. Vandaar het verzoek om dit uit te stellen. De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Voorzitter. Hier zou ik nog aan willen toevoegen dat dit voorstel is aangebracht als zijnde een volledig technische wijziging.

U heeft net al kunnen horen dat het meer is dan een technische wijziging en dat er een paar politieke keuzes in gemaakt zijn; dat geven de overwegingen ook aan. Die politieke keuzes zouden we gewoon eerst moeten bespreken. Door de fracties van de ChristenUnie, het CDA, de SP en Onafhankelijk Delft wordt motie M8.2.1 (Uitstellen vaststelling Verordening nadeelcompensatie Delft) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 10 maart 2022, constaterende dat:

34

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

• • • •

•

de huidige Verordening nadeelcompensatie en de planschadeverordening aan de regels van de Omgevingswet dienen te zijn aangepast voordat de Omgevingswet in werking treedt; de invoering van de Omgevingswet is uitgesteld naar 1 oktober 2022 of zelfs 1 januari 2023; de hoogte van de leges is gewijzigd van € 165,10 bij nadeelcompensatie en € 300 bij planschade naar € 500 in de beoogde situatie; de standaardroute van de adviescommissie in de beoogde situatie uitgeschakeld is (vergelijk artikel 4 Adviescommissie nieuwe compensatie verordening met artikel 5 De behandeling van het verzoek van de bestaande nadeelcompensatie regeling en met artikel 7 van de huidige planschade regeling); het advies van de Commissie Nadeelcompensatie Delft benoemd in de considerans van de nieuwe verordening niet is gedeeld met de raad;

overwegende dat: • • •

als de Verordening nadeelcompensatie niet in werking treedt, de gemeente kwetsbaar is voor aansprakelijkheid als gevolg van besluiten onder de Omgevingswet; de voorgestelde aanpassing meer is dan een technische aanpassing (constatering 3 en 4); inmiddels meer dan een maand is verstreken na toezegging van de minister op 1 februari 2022 dat hij binnen enkele weken met meer informatie zou komen over een nieuwe invoeringsdatum;

verzoekt het college om: • • •

een verschillenlijst te maken waarin de verschillen tussen de huidige Verordening nadeelcompensatie en die van planschade enerzijds en de nieuwe Verordening nadeelcompensatie anderzijds inzichtelijk worden; een schriftelijke onderbouwing te geven van de hoogte van het bedrag van € 500 voor het in behandeling nemen van de aanvraag om nadeelcompensatie; de nieuwe Verordening nadeelcompensatie met verschillenlijst en schriftelijke onderbouwing van de hoogte van het aanvraagbedrag drie maanden voorafgaand aan de invoering van de Omgevingswet aan de raad aan te bieden,

en gaat over tot de orde van de dag." De VOORZITTER: Verder wil niemand ingaan op de motie. Ik sluit de beraadslaging over de motie. In stemming komt motie M8.2.1 (Uitstellen vaststelling Verordening nadeelcompensatie Delft) van de ChristenUnie, het CDA, de SP en Onafhankelijk Delft. De motie wordt met een digitale stemming verworpen met 15 tegen 22 stemmen, waarbij de ChristenUnie, de SP, het CDA, Onafhankelijk Delft en Hart voor Delft ervoor hebben gestemd. De VOORZITTER: Dit betekent dat we overgaan tot de bespreking van het voorstel.

35

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

De heer VALK (CDA): Voorzitter. Dan zal ik nu mijn amendementen toelichten. Bijna was het stuk naar de hamerstukkenagenda gegaan. Dankzij de oplettendheid van ons CDAcommissielid Hamilcar Knops bespreken we dit überhaupt, want hij ontdekte dat de wijzigingen helemaal niet zo technisch zijn als in de oplegger gesuggereerd wordt, zoals net al werd gezegd. Het zijn allemaal politieke wijzigingen. Inhoudelijk hebben we daar al het een en ander over gezegd in de commissie. Ik zal het vandaag dus beperken tot mijn amendementen. Allereerst wordt met dit voorstel de mogelijkheid geboden om de leges voor een aanvraag te verhogen naar € 500, waar dat nu € 165 of € 300 kost. Dat is een verdrievoudiging van de huidige kosten. Dat is een enorme drempel voor heel veel mensen. Die € 500 zou op kosten gebaseerd moeten zijn, maar dat wordt niet onderbouwd, terwijl het college feitelijk een goedkopere route kiest, namelijk het inzetten van eigen ambtenaren. Vandaar dat wij dat met een amendement komen om het tarief te handhaven op € 300 vanwege het gebrek aan onderbouwing en omdat wij de noodzaak van de verhoging niet zien. Dat is amendement A8.2.A. Amendement A8.2.B gaat over het feit dat het collegevoorstel ervoor zorgt dat veel vaker dan nu de eigen ambtenaren de bezwaren gaan beoordelen in plaats van een onafhankelijke commissie. Dat is als een slager die zijn eigen vlees keurt.

Als je dat wilt wijzigen, heb je daar een gedegen onderbouwing voor nodig. Die ontbreekt volledig. In de commissie zei de wethouder dat de wet dit regelt, maar dat is niet waar, want de wet laat ruimte om een adviescommissie in te stellen en te bepalen wanneer deze wordt gebruikt. Vandaar ons amendement om een adviescommissie in te stellen en de huidige situatie te handhaven. Amendement A8.2.C corrigeert een onjuistheid in de toelichting. Artikel 4 gaat over de procedure die gevolgd moet worden, maar in de toelichting wordt ineens gesproken over wanneer voorstellen wel of niet überhaupt worden afgewezen. Dat is echt iets heel anders. Amendement A8.2.C corrigeert dus technisch de toelichting die gegeven wordt bij dit raadsvoorstel. Door de fracties van het CDA en de ChristenUnie wordt amendement A8.2.A (€ 300 in plaats van € 500) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op donderdag 10 maart 2022 ter bespreking van het agendapunt Voorstel van het college aan de raad inzake Vaststellen Verordening nadeelcompensatie Delft 2022, wijzigt dit voorstel als volgt: Verordening nadeelcompensatie Delft 2022 'Artikel 2. Heffen recht Voor het in behandeling nemen van de aanvraag om schadevergoeding wordt een recht van € 500,- geheven.' wordt gewijzigd in: 'Artikel 2.

Heffen recht Voor het in behandeling nemen van de aanvraag om schadevergoeding wordt een recht van € 300,- geheven.' Toelichting bij Verordening nadeelcompensatie Delft 2022 36

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

'Artikel 2 Voor het in behandeling nemen van de aanvraag om schadevergoeding wordt -conform het wettelijk maximaal bedrag- een recht van € 500,- geheven. Hierbij is het uitgangspunt dat de heffing niet hoger is dan de ambtelijke kosten voor het in behandeling nemen van de aanvraag. Wanneer een advies bij een externe adviseur wordt ingewonnen, komen die kosten er nog bij.' wordt gewijzigd in: 'Artikel 2 Voor het in behandeling nemen van de aanvraag om schadevergoeding wordt een recht van € 300,- geheven; dit is beneden het wettelijk maximum van € 500,-. Hierbij is het uitgangspunt dat de heffing niet hoger is dan de kosten voor het in behandeling nemen van de aanvraag.' Toelichting: De huidige rechten voor het in behandeling nemen van een aanvraag om schadevergoeding bij planschade of nadeelcompensatie zijn respectievelijk € 300 en € 165. Dit wordt in het nieuwe voorstel verhoogd naar € 500, zonder dat dit bedrag gemotiveerd wordt.

Dat er rechten in rekening worden gebracht, is niet onredelijk, maar € 500 is voor veel mensen een hele hoge drempel." Door de fracties van het CDA en de ChristenUnie wordt amendement A8.2.B (Adviescommissie) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op donderdag 10 maart 2022 ter bespreking van het agendapunt Voorstel van het college aan de raad inzake Vaststellen Verordening nadeelcompensatie Delft 2022, wijzigt dit voorstel als volgt: Verordening nadeelcompensatie Delft 2022 Artikel 4 lid 1 De tekst: 'Het bestuursorgaan wint slechts advies in bij een adviescommissie voor zover dat naar zijn oordeel noodzakelijk is om op de aanvraag om schadevergoeding te kunnen beslissen.' wordt gewijzigd in: 'Indien geen toepassing wordt gegeven aan het tweede lid, wint het bestuursorgaan advies in bij een adviescommissie.' Artikel 4 lid 2 De tekst: 'Advies als bedoeld in het eerste lid, wordt in ieder geval niet ingewonnen als:' wordt gewijzigd in: 'Advies als bedoeld in het eerste lid, wordt niet ingewonnen als:' Artikel 4, lid 2, onderdeel e komt te vervallen 37

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

Toelichting bij Verordening nadeelcompensatie Delft 2022 'Artikel 4 Het heeft voor eenvoudige gevallen de voorkeur om verzoeken om nadeelcompensatie snel, en dus zonder adviescommissie, af te handelen. Dit ook in verband met de kosten voor het instellen van de adviescommissie, in verhouding tot het uit te betalen bedrag. Het uitgangspunt dat bij het opstellen van deze Verordening nadeelcompensatie is gehanteerd, is dan ook dat in het ambtelijk apparaat van het college deskundigheid aanwezig is om aanvragen om schadevergoeding te kunnen beoordelen. Als die deskundigheid niet of onvoldoende aanwezig is, is het ook goed denkbaar om op dit onderwerp regionaal expertise te bundelen, bijvoorbeeld in een regionale adviesorganisatie. Aanvragen voor schadevergoeding worden door de gemeente afgehandeld. De gemeente beschikt, al dan niet op basis van inhuur of regionale bundeling (bijvoorbeeld via een regionaal servicepunt), over voldoende capaciteit en expertise om de aanvragen af te handelen. Bij inhuur kan eventueel gebruik worden gemaakt van een raamcontract. Per opdracht kan dan een 'randomizer' worden toegepast, waarmee uiteindelijk de deskundige wordt gekozen die de adviesopdracht op zich zal nemen. Zo kan na binnenkomst van een aanvraag snel worden gehandeld. De beslistermijn is in dit scenario is acht weken.

Die termijn kan eenmaal met ten hoogste acht weken worden verdaagd (artikel 4:130 Awb). In de Verordening nadeelcompensatie wordt er daarom van uitgegaan dat alleen extra deskundigheid wordt ingeschakeld voor zover dat naar het oordeel van het bestuursorgaan noodzakelijk is om op de aanvraag te beslissen. Dan wordt via een adviseur deskundigheid betrokken bij de behandeling van een aanvraag. In het tweede lid, onder d, zijn de bedragen ingevuld die als bagateldrempel fungeren. Met een dergelijke drempel hoeft geen advies te worden ingewonnen bij aanvragen tot vergoeding van heel kleine schadebedragen. Dat wil zeggen dat schade beneden deze bagateldrempel niet voor vergoeding in aanmerking komt. De aanvragen hoeven dus niet in behandeling te worden genomen en de betreffende claims kunnen direct worden afgewezen. Voor de bagateldrempel is gekeken naar die van Rijkswaterstaat.' wordt gewijzigd in: 'Artikel 4 Verzoeken tot nadeelcompensatie kunnen met én zonder adviescommissie afgehandeld worden. Dit artikel regelt welke route wordt toegepast. In het tweede lid staan de gevallen opgesomd waarin geen advies bij de adviescommissie hoeft te worden ingewonnen. Het gaat hier om zaken die eenvoudig kunnen worden afgedaan of waarbij de schadevergoeding minder bedraagt dat € 500 (voor particulieren) of € 1.000,- (voor bedrijven).

In de overige gevallen wordt er wel advies ingewonnen bij een adviescommissie voordat het bestuursorgaan het besluit neemt.' Toelichting Dit amendement zorgt ervoor dat er in principe altijd advies van een onafhankelijke adviescommissie wordt ingewonnen, behalve als er sprake is van de in artikel 4 lid 2 genoemde uitzonderingen (na schrappen van onderdeel e)." Door de fracties van het CDA en de ChristenUnie wordt amendement A8.2.C (Bagateldrempels) ingediend:

38

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

"De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op donderdag 10 maart 2022 ter bespreking van het agendapunt Voorstel van het college aan de raad inzake Vaststellen Verordening nadeelcompensatie Delft 2022, wijzigt dit voorstel als volgt: Toelichting bij Verordening nadeelcompensatie Delft 2022 Artikel 4 De tekst: 'In het tweede lid, onder d, zijn de bedragen ingevuld die als bagateldrempel fungeren. Met een dergelijke drempel hoeft geen advies te worden ingewonnen bij aanvragen tot vergoeding van heel kleine schadebedragen. Dat wil zeggen dat schade beneden deze bagateldrempel niet voor vergoeding in aanmerking komt. De aanvragen hoeven dus niet in behandeling te worden genomen en de betreffende claims kunnen direct worden afgewezen. Voor de bagateldrempel is gekeken naar die van Rijkswaterstaat.' wordt gewijzigd in: 'In het tweede lid, onder d, zijn de bedragen ingevuld die als bagateldrempel fungeren. Met een dergelijke drempel hoeft geen advies te worden ingewonnen bij aanvragen tot vergoeding van heel kleine schadebedragen.' Toelichting Dit amendement haalt een fout uit de Toelichting van de Verordening nadeelcompensatie Delft 2022. Onderdeel d van het tweede lid van artikel 4 gaat slechts over welke procedure gevolgd wordt bij de behandeling van een aanvraag, niet over de vraag of de schade wel of niet onder de reikwijdte van art. 4:126 Awb valt.

Door het schrappen van de (foutieve) passage vanaf 'Dat wil zeggen…' klopt de toelichting wel." De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Voorzitter. De ChristenUnie sluit zich geheel bij de woorden van de heer Valk van het CDA aan. Ik wil benadrukken dat er hier toch een verandering is omdat we naar een volledig ambtelijke behandeling gaan en dat we daarom gewoon niet begrijpen waarom de leges hier hoger zijn. We verwachten immers dat het juist kosten met zich meebrengt als het college een advies aan deskundigen gaat vragen. Ik zou hier zelfs eerder een verlaging willen. Ik hoor dus graag een onderbouwing van de leges. En we zijn natuurlijk hartstikke benieuwd naar het advies van de commissie Nadeelcompensatie. Mevrouw DE KONING (Hart voor Delft): Voorzitter. Hart voor Delft heeft in ons amendement alles in één stuk neergezet, omdat de verordening ook gewoon één geheel is. We vertrouwen erop dat de raad dit goed kan onderscheiden. De fouten die eventueel in de toelichting bij artikel 4 staan, kunnen gewoon door de juridische afdeling verbeterd worden. Wij zijn dus tegen de bedragen. Het liefst zouden wij eigenlijk willen dat het gratis wordt, omdat heel veel nadeel door de gemeente veroorzaakt wordt. Maar we zijn ook realistisch en we weten dat dat niet haalbaar is. Vandaar dat we de bedragen zo'n beetje gehalveerd hebben.

Door de fractie van Hart voor Delft wordt amendement A8.2.D (Wijzigingen artikelen en de toelichting Verordening Nadeelcompensatie) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op donderdag 10 maart 2022, 39

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

wijzigt de vaststelling van onderstaande artikelen in de Verordening nadeelcompensatie Delft 2022 en de bijgesloten toelichting op de artikelen in de nadeelcompensatie verordening 2022 als volgt: In de Verordening: 'Artikel 2. Heffen recht Voor het in behandeling nemen van de aanvraag om schadevergoeding, wordt een recht van € 500,- geheven.' te wijzigen in: 'Artikel 2. Heffen recht Voor het in behandeling nemen van de aanvraag om schadevergoeding, wordt een recht voor Delftse inwoners geheven van maximaal € 250 en voor bedrijven en organisaties € 500.' In de Verordening: 'Artikel 3. Aanvraag, lid 1 3.1. De aanvrager van schadevergoeding maakt gebruik van een door het bestuursorgaan vastgesteld (elektronisch) formulier.' te wijzigen in: 'Artikel 3. Aanvraag, lid 1 3.1. De aanvrager van schadevergoeding kan, naar eigen keuze, een schriftelijke aanvraag indienen, of gebruik maken van een door het bestuursorgaan vastgesteld (elektronisch) formulier.' In de Verordening: 'Artikel 4. Adviescommissie, lid 2 onder d; 4.2.d. de schadevergoeding kennelijk minder bedraagt dan € 500,- voor particulieren dan wel € 1000,- voor bedrijven.' te wijzigen in: 'Artikel 4. Adviescommissie, lid 2 onder d; 4.2.d.

de schadevergoeding kennelijk minder bedraagt dan € 100,- voor particulieren dan wel € 500,- voor bedrijven.' In de Toelichting bij Verordening nadeelcompensatie Delft 2022: 'Artikel 2: Voor het in behandeling nemen van de aanvraag om schadevergoeding wordt, conform het wettelijk maximaal bedrag, een recht van € 500,- geheven. Hierbij is het uitgangspunt dat de heffing niet hoger is dan de ambtelijke kosten voor het in behandeling nemen van de aanvraag. Wanneer een advies bij een externe adviseur wordt ingewonnen, komen die kosten er nog bij.' te wijzigen in: 'Artikel 2: Voor het in behandeling nemen van de aanvraag om schadevergoeding wordt, conform het wettelijk (maximaal) bedrag, een recht van € 250 geheven voor de Delftse inwoner en voor bedrijven en organisaties een bedrag van € 500. Hierbij is het uitgangspunt 40

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2022

dat de heffing niet hoger is dan de ambtelijke kosten voor het in behandeling nemen van de aanvraag. Wanneer een advies (in overleg met klager) bij een externe adviseur wordt ingewonnen, komen die kosten voor klager er nog bij, afhankelijk van inkomen c.q. omzet. Bijvoorbeeld bij een uitkeringsgerechtigde 10% van het maandinkomen, tot 100% voor 3x modaal per maand.' In de Toelichting bij Verordening nadeelcompensatie Delft 2022: 'Artikel 3, Aanvraag, lid 1: Hoewel in de Algemene Wet Bestuursrecht (hierna: AWB) al verschillende aanvraagvereisten zijn genoemd, is dit artikel opgenomen omdat het kan helpen om de aanvrager duidelijk te maken welke stukken nodig zijn voor de aanvraag.' te wijzigen in: 'Artikel 3, Aanvraag, lid 1: Wanneer de gemeente een schriftelijke aanvraag voor nadeelcompensatie ontvangt, zal zij de indiener een document toesturen, gelijk met de ontvangstbevestiging, met daarin opgenomen de noodzakelijke documenten die de commissie ter behandeling van de aanvraag nodig heeft en de kosten die de aanvrager dient te voldoen.