Bijlage 1B - Toelichting begrotingswijziging Kadernota 2023

Als gemeente moeten we zorgen voor passende en laagdrempelige dienstverlening voor iedere Delftenaar. De genoemde ontwikkelingen sluiten aan bij het coalitieakkoord 2022-2026 Samen werken aan Delft, waarin onder meer inclusie, menselijke maat en betrekken van de stad belangrijke uitgangspunten zijn. Voor dit moment wordt een incidenteel bedrag van € 100.000 begroot voor het op peil van het niveau van dienstverlening in 2023. Areaaluitbreiding - KCC (-/- € 70.000 in 2024) (Voorjaarsrapportage - Groei van de stad: areaaluitbreiding) In de Programmabegroting 2023-2026 is een stelpost Areaaluitbreiding van de stad opgenomen. Hierbij kijken we naar beheerlasten openbare ruimte en kosten voor de organisatie (toezicht en handhaving, KCC). Jaarlijks actualiseren we het overzicht met als dekking de stelpost (budgetneutraal) (zie ook programma’s Schone en veilige stad en Financiën). Verkiezingen (-/- € 247.000) (Voorjaarsrapportage - Bestaand beleid) De budgetten voor organisatie van verkiezingen waren tot dusver meerjarig niet volledig opgenomen. Budgetten zijn nodig voor de jaren waarin verkiezingen plaatsvinden (2024-2026), maar ook voor 2027, voor het dekken van vaste lasten, zoals huur en onderhoud systemen. Daartoe worden de budgetten op niveau gebracht. Daarnaast leiden wijzigingen van de Kieswet tot extra organisatiekosten.

Dit speelt landelijk, daarvoor ramen we vooralsnog geen extra lokale middelen. Samen met onder meer de VNG zal Delft bij het Rijk pleiten voor aanvullende middelen voor de meerkosten die daarmee samenhangen. Schuldhulpverlening - capaciteit (-/- € 200.000, budgetneutraal) (reservering Delft--West) Aangekondigd is dat de termijnen voor wettelijke en minnelijke schuldregelingen verkort worden van 36 naar 18 maanden. We verwachten meer inzet van saneringskredieten. De gevolgen van inflatie, energiearmoede en ondernemers in nood merken we in het aantal en type hulpvragen. Daarnaast is de afdeling die de gemeentelijke uitvoering verricht in ontwikkeling door onder meer uitbreiding van taken, zoals schuldhulp aan ondernemers en verdere uitbreiding van vroegsignalering. We herijken het takenpakket van de verschillende functies en werken aan verdere professionalisering van de bedrijfsvoering om zo klaar te zijn voor de toekomst. Dit bij elkaar vraagt om tijdelijke versteviging op de aansturing van de afdeling. De backofficecapaciteit staat onder druk om de trajecten voor onze inwoners tijdig te kunnen afronden. Om de kwaliteit van de dienstverlening te verbeteren, is nog inzet nodig. Daarom wordt € 200.000 per jaar voor 2023 en 2024 begroot; dit wordt gedekt vanuit de reservering voor Delft-West. Het financiële effect voor 2024 wordt betrokken bij de Programmabegroting 20242027.

16

Cao 2023 (-/- € 388.907) (Voorjaarsrapportage – Nominale ontwikkeling) Bij alle begrotingsprogramma’s is het financiële effect van de nieuwe cao verwerkt. 10. Raad Kosten accountantsdiensten (-/- € 32.000) (Voorjaarsrapportage - Bestaand beleid) Binnen de raadsbegroting is een verhoging van het budget nodig vanwege hogere accountantskosten. Het gaat om inflatiecorrectie, de uitbreiding van het aantal SiSa-regelingen en de begeleiding inzake de Rechtmatigheidsverantwoording (incidenteel). Cao 2023 (-/- € 50.200) (Voorjaarsrapportage – Nominale ontwikkeling) Bij alle begrotingsprogramma’s is het financiële effect van de nieuwe cao verwerkt. 11. Financiën Straatparkeren (-/- € 15.000) (Voorjaarsrapportage - Bestaand beleid) Vanuit een actualisatie van de raming op het straatparkeren op lasten en baten is per saldo een voordeel van € 300.000 per jaar in de begroting te verwerken (zie ook programma Bereikbare stad). Stelpost meicirculaire: IZA meerkosen abonnemenstarief (€ 400.000 in 2025) (Voorjaarsrapportage – Sociaal domein) Vooruitlopend op de meicirculaire houden we rekening met, in het IZA aangekondigde, compensatie voor de (reeds geraamde) meerkosten van het abonnementstarief Wmo.

Beheerplan Groen en water – onttrekking aan reserve Openbare ruimte (€ 331.000) (Voorjaarsrapportage - Bestaand beleid) Voor het beheerplan Groen en water (zie ook programma Schone en veilige stad) is dekking beschikbaar in de reserve Openbare ruimte. Online tool Lange Termijn Agenda (LTA) (€ 35.000, budgetneutraal) (Voorjaarsrapportage - Bestaand beleid) Voor de online tool voor de bestuurlijke Lange Termijn Agenda (LTA) (zie programma Overhead) is dekking beschikbaar in de Reserve Automatiseringsmiddelen. Prinsenhof VO/DO – onttrekking reserve Prinsenhof (€ 704.000, budgetneutraal) (Voorjaarsrapportage - Bestaand beleid) Voor de uitwerkingsfase van het Definitief Ontwerp (DO) is dekking beschikbaar in de reserve Prinsenhof (zie ook programma Samenleven, onderwijs en cultuur). Hervormingsagenda jeugd (€ 408.000 in 2024) (Voorjaarsrapportage – Sociaal domein) Het Rijk en de VNG hebben overeenstemming bereikt over een financieel kader voor de hervormingsagenda jeugd. Dit leidt naar verwachting in de meicirculaire tot een voordeel omdat de oploop van taakstelling van de hervormingsagenda is bevroren in 2024 en 2025.

Reserve Sociaal domein - onttrekking (reserve Sociaal domein) (€ 856.500, budgetneutraal) (Voorjaarsrapportage – Sociaal domein) In de reserve Sociaal domein is dekking beschikbaar voor diverse voorstellen (zie programma’s Gezonde en sociale stad, Samenleven, onderwijs en cultuur, Werk en inkomen). Reclame-inkomsten (-/- € 190.000) (Voorjaarsrapportage - Bestaand beleid) Vanuit ervaringscijfers, de voorziene verplichting tot het betalen van vennootschapsbelasting en een nieuwe concessieovereenkomst voor plaatsing en exploitatie van billboards treden per saldo nadelige effecten op. Het (per jaar wisselende) meerjarige financiële effect is opgenomen in de begrotingswijziging.

17

Rente (€ 2,4 miljoen) (Voorjaarsrapportage - Bestaand beleid) De komende drie jaren hebben we een hogere opbrengst aan rente-inkomsten door een combinatie van de recent gestegen rente en onze positieve liquiditeit. Tot en met 2026 is er een voordeel, vanaf 2027 een nadeel vanwege de verwachte financieringsbehoefte. Actualisatie businesscase Schieoevers (-/- € 5,818 miljoen) (Voorjaarsrapportage - Nominale ontwikkeling) De businesscase Schieoevers is voor 2023 geactualiseerd. Kosten en opbrengsten zijn aan inflatie onderhevig. Voor de businesscase heeft dit geleid tot een ongedekt tekort van incidenteel € 5,818 miljoen. Stelpost Areaaluitbreiding (€ 30.000) (Voorjaarsrapportage - Bestaand beleid) In de Programmabegroting 2023-2026 is ene stelpost opgenomen voor arealuitbreiding als gevolg van de groei van de stad. Jaarlijks vindt actualisering van de benodigde middelen plaats die worden verrekend door inzet van de stelpost (zie programma’s Schone en veilige stad en Stad en bestuur). Vrijval stelpost behoedzaamheid (€ 1 miljoen) (Voorjaarsrapportage - Bestaand beleid) In reactie op de septembercirculaire 2021 is een stelpost geraamd voor financiële onzekerheid. Deze stelpost kan nu vrijvallen voor tegenvallers bij bestaand beleid.

Vrijval stelpost PM-posten (€ 95.000) (Voorjaarsrapportage - Bestaand beleid) Eerder aangelegde stelposten zijn opgeschoond en kunnen vervallen ten gunste van tegenvallers bestaand beleid. Nominale ontwikkeling - stelpost (€ 7,5 miljoen) (Voorjaarsrapportage – Nominale ontwikkeling) Voor de effecten van de extra inflatie in 2022 zijn stelposten geraamd in reactie op de septembercirculaire 2021, de meicirculaire 2022, de septembercirculaire 2022 en de Kaderbrief 2022. Tevens is door het Rijk een extra compensatie voor de hoge inflatie in 2022 aangekondigd in de Najaarsnota 2022 en Voorjaarsnota 2023. Deze middelen worden nu ingezet voor dekking van de geraamde meerkosten van de inflatie. Energietoeslag lage inkomens – onttrekking reserve B&U (€ 7,981 miljoen, budgetneutraal) (Voorjaarsrapportage - Nominale ontwikkeling) Voor de energietoeslag lage inkomens zijn middelen gereserveerd in de reserve Beleid en uitvoering. Dit betreft een overschot uit 2022 van € 2,8 miljoen (zie Jaarstukken 2022) en de bijdrage van € 5,181 miljoen van het rijk voor 2023 die vorig jaar is ontvangen. Deze middelen vormen dekking voor de toekenning van toeslagen in 2023 (zie ook programma Werk en inkomen).

Energietoeslag lage inkomens – stelpost meicirculaire 2023 (€ 6 miljoen, budgetneutraal) (Voorjaarsrapportage - Nominale ontwikkeling) Voor de energietoeslag lage inkomens zijn middelen aangekondigd voor de meicirculaire 2023. Deze middelen vormen dekking voor de toekenning van toeslagen in 2023 (zie ook programma Werk en inkomen). Delft West – onttrekking Algemene reserve (€ 777.000, budgetneutraal) (Nieuw beleid - opgaven en bestuurlijke prioriteiten) In de Kadernota 2023 staat het voorstel om voor de opgave gebiedsprogramma Delft West een reservering te doen van € 10 miljoen. Een definitief voorstel is onderdeel van de Programmabegroting 2024-2027. Hierop vooruitlopend wordt binnen dit financieel kader dekking beschikbaar gesteld voor de initiatieven die starten in 2023 (zie programma’s Gezonde en sociale stad, Samenleven, onderwijs en cultuur, Stad en bestuur). Innovatie District Delft – onttrekking Algemene reserve (€ 927.000, budgetneutraal) (Nieuw beleid - opgaven en bestuurlijke prioriteiten)

18

In de Kadernota 2023 staat het voorstel om voor de opgave gebiedsprogramma IDD een reservering te doen van € 8 miljoen. Een definitief voorstel is onderdeel van de Programmabegroting 2024-2027. Hierop vooruitlopend wordt binnen dit financieel kader dekking beschikbaar gesteld voor de initiatieven die starten in 2023 (zie programma’s Goed wonen, Economie en vastgoed). Toekomstbestendige IT – uitfaseren maatwerk appl. (reserve Automatiseringsmidelen) ( € 50.000, budgetneutraal) (Nieuw beleid – Bestuurlijke prioriteiten) In de (verbrede) reserve Automatiseringsmiddelen is dekking beschikbaar voor het voorstel Toekomstbestendige IT (zie programma Overhead). Geluidsonderzoek OPEN (reserve VAK) (€ 31.000, budgetneutraal) (Nieuw beleid – Bestuurlijke prioriteiten) In de reserve VAK/DOK is dekking beschikbaar voor het geluidsonderzoek (zie programma samenleven, onderwijs en cultuur). De reserve is ingesteld om frictiekosten te dekken vanuit de verbouwing. Hier vallen ook kosten voor het oplossen van de akoestische problematiek onder. Hierna is de reserve ‘uitgeput’ en is deze op te heffen. Cao 2023 (-/- € 396.636) (Voorjaarsrapportage – Nominale ontwikkeling) Bij alle begrotingsprogramma’s is het financiële effect van de nieuwe cao verwerkt.

Cao 2023 – inzet stelpost (€ 2,433 miljoen) (Voorjaarsrapportage – Nominale ontwikkeling) In de Programmabegroting 2023-2026 zijn middelen gereserveerd voor de nieuwe cao. Deze middelen worden nu ingezet voor dekking van de kosten die per programma zijn geraamd. 12. Overhead Online tool Lange Termijn Agenda (LTA) (€ 35.000, budgetneutraal) (Voorjaarsrapportage - Bestaand beleid) In 2022 bleek dat een gedegen voorbereiding voor een online tool voor de bestuurlijke Lange Termijn Agenda (LTA) voor organisatie, college en raad meer tijd vergt dan was voorzien. De hiervoor beschikbaar gestelde middelen van € 35.000 zijn in 2022 teruggestort in de Reserve Automatiseringsmiddelen. Om de uitvoering ter hand te kunnen nemen in 2023 is onttrekking van dit bedrag uit de bestemmingsreserve nodig (zie programma Financiën). Capaciteit interne communicatie (-/- € 50.000) (Voorjaarsrapportage - Jaarplannen) Er is beperkte capaciteit voor interne communicatie. Met het invoeren van een vernieuwd intranet ontstaat de noodzaak voor extra capaciteit, gericht op contentbeheer en het leveren van een basisdienstverlening. Daarom is het noodzakelijk bij oplevering van het nieuwe intranet in 2023 incidentele extra inzet te plegen van € 50.000 voor een optimale inrichting van de structuur van het nieuwe intranet.

Groei bestaande projecten (€ 200.000) (Voorjaarsrapportage - Bestaand beleid) Op basis van de analyse van het rekeningresultaat ontstaat een structureel voordeel door extra mogelijkheden voor doorbelasting van overhead aan (investerings-)projecten. Vervanging Financieel Systeem (-/- € 300.000 in 2024) (Voorjaarsrapportage - Bestaand beleid) Het financieel systeem van de gemeente wordt door de leverancier uitgefaseerd om per 2025 te werken met een nieuw financieel pakket. Daarvoor wordt uitgegaan van een systeem dat naar tevredenheid werkt voor andere gemeenten. Het nieuwe pakket biedt de mogelijkheid om het aantal handmatige handelingen in de financiële processen terug te dringen en gericht informatie over de benutting en voortgang van investeringen en specifieke projecten te volgen over de jaren heen. Hiertoe worden de structurele licentiekosten van € 50.000 vanaf 2024. Daarnaast wordt extra incidentele inzet van € 250.000 in 2024 geraamd. Taakstelling S&V in herstelplan (€ 150.000, budgetneutraal)

19

(Voorjaarsrapportage - Bestaand beleid) Dankzij extra middelen voor het tegengaan van radicalisering ontstaat een voordeel (zie programma Schone en veilige stad). Het voordeel van tweemaal € 150.000 in 2023 en 2024 wordt ingezet voor de taakstelling van cluster S&V in het herstelplan. Uitbreiding FG-functie (-/- € 90.000) (Voorjaarsrapportage - Bestaand beleid) Vanuit de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) en de nieuwe Wet politiegegevens (Wpg) is de organisatie verplicht om Data Protection Impact Assessments (DPIA's) uit te voeren voor verwerkingen met een potentieel hoog risico. Voor gemeenten komen veel verwerkingen hiervoor in aanmerking (>50% van alle verwerkingen van persoonsgegevens). Projecten waarvoor een DPIA wettelijk verplicht is, kunnen niet verder zonder dat de DPIA is uitgevoerd. Extra structurele capaciteit is nodig om hierin te voorzien. Versterking PSA (-/- € 37.000) (Nieuw beleid – Bestuurlijke prioriteiten) De huidige capaciteit van de personeels- en salarisadministratie staat onder druk door groei en de taakverruiming (nieuwe wet- en regelgeving, cao-afspraken). Dit maakt dat de kwetsbaarheid van het tijdig en juist uitbetalen van de salarissen toeneemt. Om dit risico en de ervaren werkdruk te beperken, wordt al ingezet op procesoptimalisatie. Voor de tweede helft van 2023 wordt € 37.000 begroot.

Voor 2024 wordt nog eens incidenteel € 74.000 voorzien. Het definitieve financiële effect in 2024 wordt betrokken bij de Programmabegroting 2024-2027. Uitvoering herstelplan (-/- € 174.000) (Herstelplan) In 2023 wordt een incidenteel nadeel van € 174.000 begroot op de personele bezuiniging voor de portefeuille Dienstverlening. In bijlage 3A staat een nadere toelichting. Toekomstbestendige IT - Uitfaseren maatwerk applicaties (-/- € 50.000, budgetneutraal) (Nieuw beleid – Bestuurlijke prioriteiten) Onze dienstverlening moet Delftenaren helpen om het doorgeven van een geboorte, aanvragen van een vergunning of financiële ondersteuning eenvoudig te kunnen regelen. Voor een toekomstbestendige IT is het nodig te werken aan een aantal basisvoorzieningen en processen binnen de IT-organisatie. Hiermee willen we de IT beheersbaar, betaalbaar en veilig houden en we willen kunnen blijven voldoen aan de vraag uit de organisatie en samenleving. Eén van de belangrijke speerpunten vanaf 2023 is het uitfaseren van maatwerkapplicaties (o.m. eigen ontwikkelomgeving). Voor 2023 wordt hiervoor incidenteel € 50.000 begroot, te dekken vanuit de (verbrede) Reserve Automatiseringsmiddelen (zie programma Financiën). Voor 2024 wordt incidenteel € 30.000 voorzien, eveneens te dekken vanuit de Reserve Automatiseringsmiddelen.

Cao 2023 (-/- € 1,990 miljoen) (Voorjaarsrapportage – Nominale ontwikkeling) Bij alle begrotingsprogramma’s is het financiële effect van de nieuwe cao verwerkt.

20