6. MER Schieoevers Noord + actualisatie

De ontwikkelpotentie geeft dus enkel aan wat de potentie van het gebied is, zonder eventuele maatregelen die noodzakelijk zijn om de ontwikkelingen concreet in te passen in het gebied. De ontwikkelpotentie in het gebied is uitgewerkt in twee programmascenario’s in hoofdstuk 5 (paragraaf 5.4). Er zijn ontelbaar combinaties van verdichting en mate van menging te bedenken. In dit MER is gekozen voor twee programmascenario’s. Deze zijn zo opgebouwd dat ze de bandbreedte weergeven van de potentiële ontwikkelruimte van Schieoevers Noord, waarbij nog steeds sprake is van een gemengd woon- werkgebied. Omgevingsscan in leefomgevingsfoto De omgevingsscan bestaat uit een analyse van de leefomgevingskwaliteit in de huidige situatie en referentiesituatie. Uit de scan komen waarden, belemmeringen en aandachtspunten naar voren die mede de transformatiemogelijkheden bepalen in Schieoevers Noord. De resultaten van de omgevingsscan zijn weergegeven in de leefomgevingsfoto (bereikbaar via https://leefomgevingsfoto.anteagroup.nl/delft-schieoevers/) en verder beschreven in hoofdstuk 6.

Botsproef 1: onderzoek met programmascenario’s en beleidsalternatieven De eerste confrontatie tussen de ambities, het programma dat maximaal mogelijk is én de aanwezige waarden, belemmeringen en aandachtspunten vormt botsproef 1. Hierin wordt de impact van de programmascenario’s inzichtelijk gemaakt. In deze botsproef zijn nog geen maatregelen, randvoorwaarden en/of spelregels opgenomen. Het is dus een onderzoek naar de maximale effecten van het plan. De resultaten van deze botsproef bepalen in grote mate welke programmering van woon- en werkfuncties past in het gebied. Oftewel, zijn er nog onverwachte knelpunten of juist kantelpunten om de beoogde transformatieopgave verder te verfijnen? De effecten van deze programmascenario’s zijn beschreven in hoofdstuk 7.

Blad 29 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

Actualisatie MER 2022 De botsproef is aangevuld met behulp van het voorkeursscenario dat in het Ontwikkelplan Schieoevers Noord is vastgesteld. Deze aanvulling is opgenomen in hoofdstuk 8.

Maken hoofdkeuzes met beleidsalternatieven en maatregelen Op basis van de ambities voor de transformatie van Schieoevers Noord en de informatie over knelen kantelpunten moeten vervolgens keuzes worden gemaakt op welke wijze deze ambities behaald kunnen worden. Per ambitie zijn diverse onderwerpen onderscheiden waarvoor een dergelijke keuze gemaakt moet worden. Dit noemen we ‘hoofdkeuzes’. Per hoofdkeuze zijn meerdere oplossingsrichtingen (ook wel beleidsalternatieven genoemd) mogelijk die in meer of mindere mate bijdragen aan het behalen van de ambitie. Voorbeelden zijn beleidsalternatieven voor de mate van sturing op de programmering in het gebied, voor de optimalisatie van de bereikbaarheid, voor gebiedsspecifiek geluidsbeleid en voor ingrepen in de buitenruimte. Elk aanvullende beleidsalternatief geeft zo op een andere manier invulling aan de ambities voor Schieoevers Noord, binnen de maximale bandbreedten van de ontwikkelruimte die in fase 1 zijn onderzocht.

Figuur 4.2 Voorbeeld van een dashboard

In dit MER is met behulp van dashboards inzichtelijk gemaakt hoe deze beleidsalternatieven scoren op de vijf ambities voor de transformatieopgave, dus niet alleen op de ´eigen´ ambitie maar ook op de andere gestelde ambities. De resultaten uit de botsproeven en de analyses met de dashboards leveren tezamen een integraal inzicht op over de milieugevolgen van keuzes ten aanzien van ambitieniveaus. Op basis van deze integrale afweging kan per hoofdkeuze een besluit worden genomen in de ontwikkelstrategie. Actualisatie MER 2022 In deze nadere analyse is een extra beleidsalternatief in relatie tot de hoofdkeuze ‘omgang met bestaande bedrijven’ afgewogen. De afweging van de hoofdkeuzes is weergegeven in hoofdstuk 9.

Spelregelkader en monitoring Op basis van de informatie uit de botsproeven en de gekozen voorkeursalternatieven kan een spelregelkader worden opgesteld waarmee de transformatie van Schieoevers Noord wordt begeleid. Dit spelregelkader is afgestemd op onzekerheden over de toekomst en op een bij de context van de transformatie passend ambitieniveau. Het spelregelkader borgt het behalen van de harde kaders en draagt integraal bij aan de zachte kaders.

Blad 30 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

Het spelregelkader is toegelicht in hoofdstuk 9. Tot slot vindt monitoring en waar nodig aanvulling van onderzoeken plaats, zodat altijd een actueel beeld bestaat en waar nodig bijgestuurd kan worden. Dit is relevant vanwege de relatief lange (verwachte) duur van de transformatie van Schieoevers Noord en de noodzaak om bij te kunnen sturen op de organische ontwikkeling. Een doorkijk naar 2040 en een beschrijving van het monitoringsprogramma zijn opgenomen in hoofdstuk 11. Actualisatie MER 2022 Het spelregelkader is op basis van de resultaten van de actualisatie ook aangescherpt. Het monitoringshoofdstuk is geactualiseerd, omdat inmiddels een monitoringsplan is vastgesteld.

Botsproef 2: scenario gedeeltelijke transformatie Omdat gekozen wordt voor organische ontwikkeling, is het onzeker op welke termijn geheel Schieoevers Noord zal zijn getransformeerd. Het behoort ook tot de mogelijkheden dat slechts een deel van het plangebied daadwerkelijk tot ontwikkeling komt en dat er gedurende lange tijd sprake is van een ‘tijdelijke’ situatie. In hoofdstuk 10 wordt een botsproef gedaan, waarin de milieueffecten van een scenario gedeeltelijke transformatie worden onderzocht. Ook wordt de ontwikkeling Tiny Houses Vulcanusweg getoetst aan het spelregelkader. Dit is gedaan om de werking van het spelregelkader te verifiëren. Bovendien is de toetsing noodzakelijk voor het meewegen van het milieubelang bij het vaststellen van het bestemmingsplan Tiny House Vulcanusweg, waar dit MER procedureel aan is gekoppeld. Op basis van deze tweede botsproef is het spelregelkader vervolledigd.

Actualisatie MER 2022: Botsproef 3: Kabeldistrict en Nieuwe Haven In het kader van de actualisatie van het MER in 2022 is een derde botsproef uitgevoerd, waarin de gedeeltelijke transformatie wordt getoetst aan het spelregelkader, om het spelregelkader te verifiëren. Deze botsproef is opgenomen in hoofdstuk 11.

Onderzoeksthema’s In een MER komen alle relevante ruimtelijke thema’s en milieuthema’s aan bod waarvan de effecten in beeld worden gebracht. De thema’s zijn onderverdeeld in drie hoofdaspecten:

Mobiliteit •Autoverkeer •Verkeersveiligheid •Openbaar vervoer en langzaam verkeer

Kwaliteit van de leefomgeving •Geluid •Luchtkwaliteit •Milieuzonering •Externe veiligheid •Gezondheid •Trillingshinder

Duurzame inrichting •Ondergrond •Archeologie •Cultuurhistorie •Landschap •Water en klimaatadaptatie •Natuur •Energie en afval

Mobiliteit Onder het thema mobiliteit komen in het MER de effecten aan de orde die gerelateerd zijn aan veranderingen in mobiliteit en infrastructuur. Veranderingen ontstaan door verschuiving in de verkeersstromen, bijvoorbeeld door het verdichten en transformeren van het plangebied met

Blad 31 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

extra bedrijfs- en woonfuncties en door veranderingen in vervoerskeuzes, zoals meer gebruik van openbaar vervoer en langzaam verkeer en minder autogebruik (wijzigingen in de modal split). Ook kunnen veranderingen ontstaan door wijziging van de infrastructuur. Door middel van modelberekeningen van het plan- en studiegebied (het studiegebied van het gemeentelijk verkeersmodel is de gemeente Delft) worden de effecten op het onderliggend wegennet inzichtelijk gemaakt. Waar knelpunten bestaan of ontstaan, bijvoorbeeld de toename van congestie, worden de effecten van eventuele beleidsalternatieven nader onderzocht. Tabel 4.1 Beoordelingskader mobiliteit Thema

Onderzoeksaspect

Methodiek

Autoverkeer

Verkeersstructuur- en afwikkeling, bereikbaarheid

Verkeersveiligheid Openbaar vervoer en langzaam verkeer

Aantal ongevallen en verkeersveilige routes Mogelijkheden voor openbaar vervoer, vervoer over water en langzaam verkeer

Kwantitatief kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief

/

Kwaliteit van de leefomgeving Het thema kwaliteit van de leefomgeving omvat in het MER voor Schieoevers Noord de meer klassieke (fysische) milieuaspecten geluid, luchtkwaliteit, milieuzonering, externe veiligheid, trillingshinder, geur en gezondheid. De kwaliteit van o.a. groen- en watervoorzieningen bepalen ook de kwaliteit van de leefomgeving, maar deze vallen in dit MER onder het thema duurzame inrichting. Voor de meeste aspecten worden berekeningen uitgevoerd, zoals geluidsberekeningen, berekeningen van concentratie luchtverontreinigende stoffen, berekeningen van externe veiligheidsrisico’s en berekeningen van GES-scores voor gezondheid. De milieuzonering wordt deels kwantitatief (op basis van richtafstanden) en deels kwalitatief (op basis van afweging van type functies) in beeld gebracht. Het onderzoek naar gezondheidsbevorderend gedrag, trillingen nabij het spoor en geur vinden op kwalitatieve wijze plaats (op basis van beschikbare informatie en expert judgement). Tabel 4.2 Beoordelingskader kwaliteit van de leefomgeving Thema

Onderzoeksaspect

Methodiek

Geluid

Industrielawaai, wegverkeerslawaai, scheepvaartlawaai, spoorweglawaai, cumulatie geluidbelasting Concentratie fijn stof en stikstofdioxide Milieuzonering van bedrijvigheid ten opzichte van gevoelige objecten (woningen, scholen, e.a.) Externe veiligheidsrisico’s inrichtingen, leidingen, (vaar)wegen (plaatsgebonden risico’s en groepsrisico’s) Trillinghinder Geurhinder ten opzichte van geurgevoelige objecten (woningen) Milieugezondheidskwaliteit (bijv. met behulp van GES-scores), gezondheidsbevorderend gedrag

Kwantitatief

Luchtkwaliteit Milieuzonering Externe veiligheid Trillingen Geur Gezondheid

Kwantitatief Kwantitatief kwalitatief Kwantitatief kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwantitatief kwalitatief

/ /

/

Duurzame inrichting Onder het thema duurzame inrichting vallen in het MER alle thema’s die bijdragen aan de ontwikkeling van een duurzaam en toekomstbestendig gebied. Duurzame inrichting omvat de thema’s archeologie, cultuurhistorie en landschap, ondergrond, water, natuur en energie en afval. In het MER worden van deze thema’s de effecten en met name de randvoorwaarden en spelregels in beeld gebracht. Het thema energie en afval toetst de voorgenomen activiteiten aan de energie- en duurzaamheidsambities die gelden voor Schieoevers Noord. Onder andere worden de

Blad 32 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

mogelijkheden voor warmtenetten en andere methoden voor duurzame energie-opwekking in Schieoevers Noord in beeld gebracht. De meeste aspecten van het thema duurzame inrichting worden op kwalitatieve wijze in beeld gebracht. Alleen voor het aspect Natura 2000 is kwantitatief onderzoek uitgevoerd, in de vorm van een stikstofberekening. Tabel 4.3 Beoordelingskader Duurzame inrichting Thema Archeologie, cultuurhistorie landschap Ondergrond Water klimaatadaptatie Natuur Energie en afval

en

en

Onderzoeksaspect

Methodiek

Aardkundige waarden en archeologische (verwachtingswaarden) Cultureel erfgoed en cultuurhistorische waarden Ruimtelijke kwaliteit Bodemkwaliteit, bodemgesteldheid en niet gesprongen explosieven Waterstructuur / oppervlaktewater, grondwater, klimaatadaptatie, waterkwaliteit, waterveiligheid Beschermde gebieden (Natura 2000, NNN), stedelijke ecologische structuur, monumentale bomen, beschermde soorten Energie- en duurzaamheidsambities, mogelijkheden duurzame energieopwekking en gebruik, afvalverzameling, circulaire economie

Kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief

Blad 33 van 246

Kwantitatief kwalitatief Kwalitatief

/

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

5

Ambities, programmascenario’s en voorkeursscenario De transformatie van Schieoevers Noord wordt deels ingegeven door bestaand beleid en de actualiteit, waarin een aantal initiatieven in het gebied zich voordoen. Op basis van het Delfts beleid en bestaande vraagstukken op stadsniveau zijn vijf ambities voorgesteld voor de transformatie van Schieoevers Noord. Deze ambities (paragraaf 5.2) vormen het kader waarbinnen de programmascenario’s voor het MER (paragraaf 5.4) zijn uitgewerkt.

Beleidskader Voor de transformatie van Schieoevers Noord dient met verschillende nationale, provinciale, regionale en gemeentelijke beleidsdocumenten rekening te worden gehouden. In bijlage 1 zijn de belangrijkste randvoorwaarden en uitgangspunten uit de beleidsstukken die op het plangebied invloed hebben beschreven.

Actualisatie MER 2022 Sinds het MER in 2019 is opgesteld zijn er diverse relevante beleidsstukken vastgesteld. Deze zijn opgenomen in het beleidskader in bijlage 1. Andere relevante ontwikkelingen zijn aanpassing van de WHO advieswaarden en omgang met de Covid-19 pandemie. Impact van de nieuwe kaders De nieuwe beleidsdocumenten geven invulling aan een deel van de randvoorwaarden voor ontwikkeling, die in het MER zijn gesignaleerd. Dit leidt tot aanpassingen aan het spelregelkader. Hierin is het opstellen van een hoogbouwvisie en een parkeervisie niet langer een randvoorwaarde voor de gemeente. Deze regels worden verwijderd en vervangen door een toetsing van bouwplannen aan het RKK en de Parkeervisie. De duurzaamheidsvisie, het kader natuurinclusief bouwen en het convenant klimaatadaptief bouwen geven extra richting aan het ontwerpproces voor bouwplannen en zijn daarmee waardevolle aanvullingen aan het spelregelkader om de ambities voor Schieoevers Noord in de praktijk te brengen. WHO advieswaarden De World Health Organization (WHO) stelt gezondheidsbescherming centraal. Voor luchtkwaliteit heeft WHO advieswaarden voorgeschreven. Deze streefwaarden gaan uit van een ambitieuzere inzet op een gezondere leefomgeving (zie onderstaande tabel). De WHO advieswaarden zijn recentelijk (in september 2021) aangescherpt.

Omdat deze nog niet zijn geïmplementeerd in de Nederlanse wetgeving, zijn deze wat vrijblijvender dan de wettelijke grenswaarden. Tabel 5.1: WHO advieswaarden (2021) Stof Toetsingsperiode NO2 Jaargemiddeld PM10 Jaargemiddeld PM2,5 Jaargemiddeld

Wettelijke grenswaarde 40 μg/m3 Maximaal 40 μg/m3 Maximaal 25 μg/m3

WHO Advieswaarden (2021) Maximaal 10 μg/m3 Maximaal 15 μg/m3 Maximaal 5 μg/m3

Omgang met effecten Covid-19 (Corona-)pandemie Rond maart 2020 is de COVID-19 (Corona-) pandemie uitgebroken. De opzet van het onderzoek uit 2019 heeft geen rekening gehouden met deze pandemie en de (potentiële) effecten die daarmee samenhangen. Het is onduidelijk welke effecten van de pandemie op de korte en op de lange termijn gaan optreden en hoe dit van invloed kan zijn op de ontwikkeling van Schieovers Noord.

Blad 34 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

Een korte termijn effect wat enigszins geduid kan worden is de vraag naar mobiliteit. Deze nam tijdens de pandemie voor alle modaliteiten, met uitzondering van lopen en fietsen, sterk af door de maatregelen die genomen zijn tegen de verspreiding van het virus. De veranderingen in de samenleving door de pandemie zijn op de korte en de langere termijn op andere thema’s lastig te voorspellen. Er zijn mogelijk blijvende veranderingen in het mobiliteitsbeeld, doordat mensen meer blijven thuiswerken dan vóór de pandemie, maar dit is niet met zekerheid te zeggen. De pandemie kan daarnaast direct en indirect leiden tot veranderende eisen en wensen in het straatbeeld. Als gevolg van de pandemie is de aandacht voor groen in de openbare ruimte bijvoorbeeld gegroeid. Tegelijkertijd hebben detailhandel en horeca het zwaar gehad en zijn nieuwe concepten ontwikkeld om bedrijven overeind te houden. Desalniettemin zijn grote sociaal-economische effecten op de korte en lange termijn te verwachten. Deze veranderingen kunnen een doorwerking hebben in het ontwikkelkader voor Schieoevers Noord, en daarmee ook de doelstellingen en de ambities. Kortom, de effecten van de pandemie op korte en lange termijn zijn nog niet goed in beeld.

In deze actualisatie van het MER wordt daarom ‘worst case’ rekening gehouden met de streefbeelden uit het Ontwikkelplan en zijn vooralsnog geen andere scenario’s voorzien.

Ambities De vijf ambities dragen bij aan het bepaalde streven voor Schieoevers Noord. Dit streven is transformatie naar een levendig gemengd stedelijk gebied, met ruimte voor werken, wonen en recreëren, zowel bestaande bedrijvigheid als nieuwe werkfuncties. De ambitie is deze opgave te creëren in een duurzame en gezonde omgeving en een bereikbaarheid gebied.

Er zijn in het streven nadrukkelijk geen voorwaarden opgenomen over de ruimtelijke invulling van het gebied. Het is daarmee een stip op de horizon en geen vooraf bepaald eindbeeld, maar juist een leidraad voor (bij)sturing van de transformatie van Schieoevers Noord. De ambities zijn in de Notitie reikwijdte en detailniveau opgenomen. In de vervolgfase zijn dit MER en een stedenbouwkundig ontwikkelplan parallel aan elkaar opgesteld. Deze fase heeft, met de input tijdens de participatiebijeenkomsten en voortschrijdend inzicht, geleid tot een aanscherping van de ambities. De voornaamste wijzigingen zijn:  Een andere naamgeving van de ambities: ‘gemengd stedelijk woon-werkgebied’, ‘ruimte voor bedrijvigheid’, ‘passend leefklimaat’ en ‘duurzaam’ zijn veranderd in ‘levendig gemengd

Blad 35 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft



 



stedelijk gebied’, ‘ruimte voor bestaande en nieuwe bedrijvigheid’, ‘gezonde omgeving’ en ‘duurzame omgeving’. De naam van de ambitie ‘bereikbaar’ is niet gewijzigd. In de ambitie ‘levendig gemengd stedelijk gebied' is opgenomen dat in het gebied bij voorkeur evenveel arbeidsplaatsen als woningen worden gerealiseerd en dat het een 16-uursdynamiek kent. Een sterkere nadruk op kennisintensieve maakindustrie als invulling van de nieuwe bedrijvigheid. Aan de ambitie ‘gezonde omgeving’ is toegevoegd dat het ook gaat om ruimtelijke kwaliteit, dus niet enkel om milieuhygiëne. Ruimtelijke kwaliteit speelt tevens een rol als middel om duurzaamheidsambities te behalen, maar het ontwikkelen van ruimtelijke kwaliteit is geen duurzaamheidsdoelstelling. De doelstellingen uit het duurzaamheidsbeleid ‘Bouwen aan een duurzaam Delft’ zijn centraal gesteld voor de ambitie ‘duurzame omgeving'.

Harde en zachte kaders De ambities zijn bewust niet geprioriteerd tijdens de onderzoeksfase om zodoende een evenredige afweging mogelijk te maken. Er is sprake van zowel harde als zachte kaders. De harde kaders bestaan uit vigerende wet- en regelgeving en beleidsuitspraken, waaraan de transformatie van Schieoevers Noord móet voldoen. Deze harde kaders bepalen het minimale ambitieniveau dat bij de transformatie van Schieoevers Noord in principe altijd geborgd moet zijn. De zachte kaders zijn wensen, die aanvullend zijn op het minimale ambitieniveau. Het is op voorhand niet bekend in hoeverre de transformatie de zachte kaders zal kunnen invullen. Ze zijn richtinggevend, zodat het onderzoek zich kan richten op kansen om hogere ambitieniveaus te behalen. Bij voorkeur worden de ambities zo maximaal mogelijk ingevuld, maar (investerings)kosten, strategische overwegingen en negatieve gevolgen ten aanzien van andere ambities kunnen aanleiding geven om te kiezen voor een lager ambitieniveau. Het is bijvoorbeeld niet mogelijk om tegelijkertijd grootschalige energieopwekking met hoge windturbines te realiseren én in heel Schieoevers Noord te intensiveren. Een belangrijke functie van het MER is om te bepalen welke ambitieniveaus passen bij het gebied, waarbij in ieder geval de basisniveaus worden gegarandeerd.

Levendig gemengd stedelijk gebied Eén van de belangrijkste uitgangspunten voor de transformatie van Schieoevers Noord is de geleidelijke transformatie van een relatief monofunctioneel bedrijventerrein naar een gemengd stedelijk woon- werkgebied. Dat uitgangspunt geeft enerzijds ruimte voor de toevoeging van woningbouw, maar geeft tegelijkertijd ook aan dat bedrijven ook in de toekomst een plaats hebben op Schieoevers Noord. Tevens impliceert dit uitgangspunt een bepaalde verhouding tussen werken en wonen: met het toevoegen van 10 of 100 woningen is er nog geen sprake van een gemengd gebied. Het gaat hier om het eindbeeld van een levendig gemengd gebied, waarbij moderne woonvormen en moderne werkvormen op een passende en vernieuwende manier met elkaar worden verweven. De ambitie is om evenveel woningen als arbeidsplaatsen te realiseren binnen het gebied. Zo wordt ingezet op een omgeving die een 16-uurs-dynamiek kent, waar plek is voor levendigheid, verrassing en ontspanning, en waar aandacht is voor sport, cultuur en onderwijs. Het karakter van het gebied nu en in de toekomst zal dan ook deels bepalen welk type woningen en bedrijven passend zijn. Uitgangspunt is om het gebied te intensiveren en functies te mengen binnen het gebied. Gezocht wordt naar vormen van wonen en werken die goed met elkaar te combineren zijn en dat kan van beide kanten komen.

Diversiteit is daarbij wel gewenst vanuit de gemeentelijke ambities.

Blad 36 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

Voor de woonfuncties wordt gedacht aan een mix van koopwoningen, sociale huur, studentenwoningen en nieuwe typen zoals woon-werkwoningen en tiny houses. De woningbouwopgave voor Delft bedraagt tot 2040 circa 15.000 woningen. Schieoevers Noord kan hieraan een bijdrage leveren, maar het is nog onbekend hoe groot die bijdrage kan zijn gelet op de overige ambities voor het gebied. Voor de werkfuncties wordt gedacht aan nieuwe kennisintensieve maakindustrie (zie paragraaf 5.1.2). Naast ruimte voor zowel bedrijven als woningbouw, dient er ook ruimte te zijn voor bijbehorende maatschappelijke voorzieningen. Delftenaren moeten terug kunnen vallen op goede basisvoorzieningen: voorzieningen op het gebied van onderwijs, sport, zorg, welzijn en cultuur. De voorzieningen moeten dichtbij, goed toegankelijk zijn en vooral gericht zijn op ontmoeting, educatie en beweging/ gezondheid. Bij de inrichting van het gebied is aandacht nodig voor buurten en buitenruimten, die uitnodigen tot ontmoeten en waar iedereen zich welkom voelt. Ook bevat het gebied groene en blauwe (recreatieve) voorzieningen en commerciële voorzieningen met vooralsnog een lokaal karakter, zoals kleinschalige detailhandel- en horecavoorzieningen. De interactie met de rest van de stad is tevens van belang. In het verlengde hiervan zal ook een aantal stedelijk georiënteerde functies een plek vinden in het gebied.

Het bestaande evenemententerrein Lijm & Cultuur is hiervan een voorbeeld. Harde kaders voor deze ambitie worden gegeven door de Gebiedsvisie Schieoevers 2030, versie 2010. Zo is het uitgangspunt dat in het gebied sprake zal zijn van verdichting met zowel woningen als arbeidsplaatsen en van functiemenging. Andere beleidsstukken, zoals de Woonvisie, Ruimtelijke economische visie en provinciale beleidsnota’s geven zowel harde als zachte kaders mee. Sommige beleidsuitspraken stellen eisen aan elke transformatie of specifiek aan het plangebied, terwijl andere zaken gelden voor Delft. In dat geval, zoals bijvoorbeeld inzake de woningbouwopgave, is de gewenste bijdrage van Schieoevers Noord aan het beleid een zacht kader. Zachte kaders vanuit deze ambitie zijn bijvoorbeeld een hoge mate van functiemenging (bij voorkeur één woning per arbeidsplaats), een maximale verdichting (zoveel mogelijk woningen en arbeidsplaatsen) en zoveel mogelijk levendigheid.

Ruimte voor bestaande en nieuwe bedrijvigheid Uitgangspunt is dat er ruimte wordt gegeven aan de transformatie van het gebied naar een gemengd stedelijk milieu met behoud van ruimte voor bedrijvigheid die aansluit bij het karakter van het bedrijventerrein. In een convenant hebben de gemeente Delft en de overkoepelende Bedrijvenkring Schieoevers (BKS) onder meer afgesproken dat vestiging van bedrijven tot en met milieucategorie 4 op veel locaties mogelijk blijft en dat bedrijven op Schieoevers niet worden beknot in hun bedrijfsvoering. Mochten er omstandigheden zijn om daarvan af te wijken, dan geen gemeente en BKS gezamenlijk op zoek naar een locatie van gelijke omvang in Delft, bijvoorbeeld in Schieoevers Zuid. Het karakter van Schieoevers Noord verandert geleidelijk van traditionele bedrijvigheid naar nieuwe kennisintensieve maakindustrie, zoals high-tech bedrijven en scale up’s van de TU Delft. De huidige bedrijvigheid in het gebied, gerelateerd aan de innovatieve en kennisintensieve maakindustrie, kan zich evolueren binnen een dynamische en ruimtelijk verdichtende omgeving. Bovendien moet Schieoevers Noord ruimte gaan bieden voor start-ups en scale-ups die een plek zoeken in Delft maar die nu niet kunnen vinden. Dit biedt een perspectief voor Schieoevers Noord om verbindingen te versterken met de naastgelegen TU Delft campus.

De ambitie uit de Ruimtelijk economische visie Delft is om het aantal arbeidsplaatsen in heel Schieoevers (Noord en Zuid) te vergroten om werkplekken in de stad te blijven bieden voor de Blad 37 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

groeiende bevolking. Dat vraagt om intensivering in beide deelgebieden, naast de menging met wonen die in Schieoevers Noord is voorzien. Op zijn minst zal het bestaande aantal arbeidsplaatsen in Schieoevers Noord behouden moeten blijven, maar ook in Schieoevers Noord is een toename daarvan wenselijk. Zoals beschreven in paragraaf 3.1 is voor Schieoevers Noord het gebiedsprofiel verbreed in het Programma Ruimte van de provincie Zuid-Holland. Het gebied is aangemerkt voor bedrijven met hoge milieucategorieën (HMC, Hoogste Milieu Categorie), maar er zijn mogelijkheden om het gebied te transformeren naar een gebied waar naast gewerkt ook gewoond wordt. Uitgangspunt is functiemenging van (toekomstige) bedrijvigheid en wonen. Schieoevers Zuid zal een monofunctioneel bedrijventerrein blijven, waar de (planologische) ruimte voor hogere milieucategorieën en watergebonden bedrijvigheid in stand wordt gehouden. Harde kaders voor deze ambitie worden ingegeven door de Gebiedsvisie Schieoevers en het convenant dat door de gemeente Delft en de Bedrijvenkring Schieoevers is gesloten. Zo dienen het aantal arbeidsplaatsen en het aantal m2 bruto vloeroppervlak voor bedrijven minimaal gelijk te blijven en mogen bestaande bedrijven niet beknot worden in hun bedrijfsvoering.

Zachte kaders zijn de typering van de gewenste nieuwe bedrijvigheid: kennisintensieve innovatieve maakbedrijven, start-ups en scale-ups. Dit is gewenst in een zo hoog mogelijke mate, maar er is geen minimum aan bvo of arbeidsplaatsen benoemd.

Gezonde omgeving In Schieoevers Noord wordt een goede kwaliteit van de leefomgeving beoogd voor de mensen die er verblijven. Een prettige en gezonde leefomgeving om in te wonen en te werken vraagt ook om aandacht voor de inrichting van de ruimte en de kwaliteiten daarvan voor mens, plant en dier. De aanwezige ruimtelijke kwaliteiten binnen Schieoevers Noord vormen de basis, zoals de groene omgeving van het Kruithuis en de Schie als groen/blauwe long. Bij de vormgeving en inrichting van het raamwerk voor Schieoevers Noord wordt rekening gehouden met voldoende ruimte voor ontspanning en beweging in het gebied, rustige en stille lekken dichtbij huis en werkplek, goede aansluitingen op de omgeving en verbindingen naar het buitengebied. Bij de transformatie blijft de bedrijvigheid een belangrijk onderdeel van het streefbeeld voor het gebied. Er wordt geen monofunctioneel woongebied beoogd, maar een levendig gemengd stedelijk gebied. De eisen ten aanzien van functiemenging en verdichting betekenen dat de kwaliteit van het leefklimaat onder druk kan komen te staan, bijvoorbeeld ten aanzien van de geluidskwaliteit en luchtkwaliteit (ook wel aangeduid als de milieugezondheidskwaliteit). Het gaat in deze dus om een gezond leefklimaat passend bij de stedelijke setting en het karakter van het te transformeren gebied.

Dit betekent handhaving van het huidige goede kwaliteitsniveau in gebieden waar hiervan sprake is en het verbeteren van de geluidskwaliteit waar dit noodzakelijk is. Het gebruik van de ruimte kan worden geoptimaliseerd om binnen de kaders toch te zorgen voor een aantrekkelijke en leefbare omgeving. Het spreekt bijvoorbeeld voor zich dat de zone langs de Schie zich meer leent voor wonen dan de zone langs het spoor. Het bijpassende gezonde leefklimaat sluit aan op de pijler groen, blauw en gezond uit de duurzaamheidsstrategie. Harde kaders worden ingegeven door milieuwet- en regelgeving zoals de Wet geluidhinder, Wet milieubeheer, Wet natuurbescherming, Crisis- en herstelwet en Activiteitenbesluit en door Delfts (milieu)beleid. Zachte kaders zijn bijvoorbeeld een zo hoog mogelijke milieugezondheidskwaliteit passend bij de stedelijke setting, ruimtelijke kwaliteit en positieve gezondheidseffecten.

Blad 38 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

Bereikbaar De ambitie is om de bereikbaarheid van het gebied voor de toekomstige gebruikers van Schieoevers Noord te verbeteren, door enerzijds meer en betere duurzame mobiliteitsalternatieven aan te bieden, anderzijds wordt beoogd de bestaande barrièrewerking van het gebied voor langzaam verkeer te verminderen. Het streefbeeld is een overzichtelijke, toegankelijke en goed op de context aangesloten stedelijke omgeving, met maximaal comfort voor fietsers en voetgangers en voldoende ruimte voor spelen en ontmoeten. De doorkruising van het plangebied door de Schie en de spoorbaan Den Haag – Rotterdam beperkt de mogelijkheden voor ontsluiting van het plangebied. Het autoverkeer van en naar het centrale deel van het plangebied (tussen de Schie, het spoor en de Kruithuisweg) kan op dit moment alleen worden ontsloten via de kruispunten Nieuwe Gracht en Kruithuisweg, die beperkte capaciteit hebben om het autoverkeer als gevolg van de transformatie van Schieoevers Noord op te vangen. De gemeente Delft wil de stad en dus ook Schieoevers Noord bereikbaar houden, bij voorkeur met nieuwe duurzame vervoersmiddelen (openbaar vervoer en langzaam verkeer). De ambitie voor Schieoevers Noord is dan ook dat toevoeging van programma in het gebied zoveel mogelijk op een andere manier opgevangen wordt dan met klassieke autoverkeersmaatregelen.

Dit gaat gepaard met hoge ambities voor de omgeving van station Delft Campus. De ontwikkeling van een volwaardig stationsgebied met een knooppunt voor openbaar vervoer is uitgangspunt voor de transformatie van Schieoevers Noord. In oost-westelijke richting ontbreken verbindingen over de Schie tussen de TU en station Delft Campus en de wijk Voorhof (zie figuur 5.1). Ook ontbreekt een schakel in de noord-zuid verbinding tussen het centrum en het buitengebied als stad-landroute voor recreanten en (fiets)forenzen. De ambitie is om de bestaande barrièrewerking van het gebied voor fietsers te verminderen en daarmee het gebied beter te verbinden met de omliggende wijken.

Figuur 5.1 Barrièrewerking in het bestaande fietsnetwerk (Bron: Gebiedsvisie Schieoevers)

Tenslotte is ook toename van het gebruik van de Schie als vaarweg te scharen onder de bereikbaarheidsambities. De Schie kan dienen als vaarweg voor de verschillende functies in Schieoevers en als schakel in een regionaal vaarnetwerk. Daarnaast heeft de Schie de potentie om een deel van de noord-zuid vervoersstroom vanaf Station Delft richting Schieoevers en TU op te vangen via een lokale watertaxi-(fast ferry) verbinding met haltes aan zowel de west als aan de oostzijde van de Schie (b.v. haltes Porceleyne Fles, Schiehallen, Teslaweg, Technopolis). Harde kaders worden gegeven door de noodzaak om Delft bereikbaar te houden, zowel om aan mobiliteitseisen te kunnen voldoen, als om andere beleidsdoelen te behalen, zoals een goed draaiende economie en het behouden van een prettig vestigingsklimaat. De zachte kaders zijn het

Blad 39 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

verbeteren van de multimodale bereikbaarheid en een overzichtelijke, toegankelijke en veilige inrichting van de infrastructuur en openbare ruimte.

Duurzame omgeving De transformatie naar een gemengd stedelijk gebied biedt kansen om een duurzame leefomgeving te realiseren. Voor de ontwikkeling van Schieoevers Noord moet ruimte worden geboden aan klimaatadaptatie, energietransitie en circulaire economie. Schieoevers Noord moet klimaatadaptief zijn, dat betekent een gebied dat onder alle (99,5%) klimaat- en weersomstandigheden een veilig en prettig woon-, werk- en leefklimaat wordt gegarandeerd. De gemeente Delft heeft uitgesproken te streven naar energieneutraliteit in 2050. Dit betekent voor de (nieuwe) woningen, bedrijven en andere functies in Schieoevers Noord een omslag naar duurzame en hernieuwbare vormen voor warmte, zoveel mogelijk afkomstig uit Delft. Het bouwen van gasloze woningen is daarvan een voorbeeld. De inzet op duurzame vormen van mobiliteit sluit daar bij aan. De rol van de ondergrond is in het kader van duurzaamheid ook relevant. In Schieoevers Noord liggen mogelijk kansen om aan te sluiten op bestaande energienetwerken en geothermie als bron in te zetten. Ook kunnen nu de noodzakelijke ruimtereserveringen onder de grond een plaats krijgen, zodat in de toekomst efficiënt gebruik wordt gemaakt van de beschikbare ruimte. De transformatie moet bijdragen aan een gesloten systeem van grondstoffen binnen de stad. De doelstelling is om in 2050 volledig circulair te zijn.

De gemeente Delft blijft haar ambities voor stedelijk ontwikkelen continu aanscherpen. Dit is gedocumenteerd in een aantal belangrijke publicaties waaronder: ‘Bouwen aan een duurzaam Delft’, ‘Agenda Delft 2040’ en ‘Delft energieneutraal 2050’. De onderstaande tabellen op de volgende bladzijden geven een overzicht van de belangrijkste doelstellingen op het gebied van duurzaamheid en circulariteit. Voor elk van de doelstellingen is bepaald of zij gerelateerd is aan de ruimtelijke eigenschappen van de stad (ruimtelijke planning, gebouw eigenschappen, nutsvoorzieningen), en dus gebiedsspecifiek is. De bestaande doelstellingen zijn geconcretiseerd en in overleg met de betrokken adviseurs van de gemeente verder aangepast in het kader van de rapportage ‘Duurzaam Schieoevers’ die door adviesbureau Metabolic is opgesteld. Dit rapport is een losse bijlage bij het MER.

Blad 40 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

Tabel 5.2 Doelstellingen duurzaamheid gemeente Delft

Blad 41 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

Harde kaders worden ingegeven door landelijk en lokaal duurzaamheidsbeleid. Voor veel duurzaamheidsthema’s zijn echter abstracte doelen gesteld die bovendien buiten de planperiode vallen. Energieneutraliteit is bijvoorbeeld geen harde eis voor Schieoevers Noord, omdat Delft als geheel in 2050 energieneutraal wil zijn. Het minimale ambitieniveau voor Schieoevers Noord kan worden omschreven als het niet in de weg staan van een energieneutraal Delft in 2050. Soortgelijke redeneringen kunnen worden toegepast op klimaatadaptatie en circulariteit. Om de

Blad 42 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

ambities te behalen is een hoog ambitieniveau bij transformaties echter gewenst. Wenselijk is daarom dat een maximale bijdrage wordt geleverd aan de duurzaamheidsambities dit zijn dan ook de zachte kaders.

Voorziene ontwikkelingen binnen Schieoevers Noord De behoefte aan de ontwikkelstrategie voor de transformatieopgave is actueel, nu zich in Schieoevers Noord een aantal concrete ontwikkelingen aan dient. Deze ontwikkelingen zijn zowel door overheden als door private partijen geïnitieerd en lopen uiteen van stedelijke ontwikkelingen tot infrastructurele maatregelen. In figuur 5.2 zijn de voorziene ontwikkelingen binnen het gebied weergegeven, onderverdeeld in concrete ontwikkelingen en beoogde ontwikkelingen. Voor de overige delen van het plangebied zijn er nadrukkelijk geen plannen in voorbereiding voor de wijziging van bestemmingen, sloop-nieuwbouw of uitbreiding van de bestaande bouw. Voor het gehele gebied wordt dit MER opgesteld om met een eenduidig spelregelkader en Ontwikkelplan de huidige en toekomstige initiatieven te kunnen begeleiden.

Figuur 5.2 Concrete (groene vlakken) en beoogde ontwikkelingen (gele vlakken) in Schieoevers Noord

Concrete ontwikkelingen De volgende concrete ontwikkelingen zijn voorzien op korte termijn, waarvan de omvang van de ingreep of het programma bekend is:  Ontwikkeling van tiny houses aan Vulcanusweg  Ontwikkeling Nieuwe Haven  De aanleg van de Gelatinebrug voor langzaam verkeer Ontwikkeling Nieuwe Haven Aan de Nieuwe Haven zijn circa 200 woningen gepland, verdeeld over (nieuwbouw) eengezinswoningen en appartementen. Het bestaande pakhuis aan de Schie wordt behouden voor

Blad 43 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

gebruik als voorziening, bijvoorbeeld horeca. Dit initiatief is aan de Rotterdamseweg gesitueerd aan de noordoostkant van het plangebied nabij de Nieuwe Haven. De benodigde bestemmingsplanprocedure volgt op de vaststelling van het MER Schieoevers Noord. Aanleg Gelatinebrug voor langzaam verkeer Ter hoogte van evenemententerrein Lijm & Cultuur wordt door de gemeente Delft een fietsbrug over de Schie gerealiseerd. Naar verwachting start de bouw in 2024. De Gelatinebrug is voor de gemeente een schakel in een nieuwe oost-west fietsroute door Delft. De brug wordt een fietsbrug over de Schie, die de TU Campus verbindt met Delft west en de stations Delft en Delft Campus. De brug komt in het verlengde van de Rijnweg en moet de oost-westroute Abtswoudsebrug-Jaffalaan voor fietsers ontlasten. Provincie en gemeente gaan samen met marktpartijen en de TU Delft werken aan een functioneel ontwerp voor de Gelatinebrug, met een doorvaarthoogte van circa drie meter. Met aanleg van de brug zal de loswal ter plaatse van de aanlandingen verdwijnen. Omgang in MER Van deze ontwikkelingen is de omvang, dan wel het programma bekend. In het MER wordt daarom in de plansituatie rekening gehouden met de ontwikkeling van Nieuwe Haven en de aanleg van de Gelatinebrug. De ontwikkeling van Tiny Houses is een tijdelijke ontwikkeling, waarmee in het MER rekening wordt gehouden.

In de plansituatie wordt uitgegaan van de invulling van dit gebied met bedrijvigheid, woningen en voorzieningen. Beoogde ontwikkelingen De volgende beoogde ontwikkelingen zijn voorzien op middellange termijn (zie figuur 5.2):  Ontwikkeling Schiehallen  Ontwikkeling noordkavel van het stationsgebied Delft Campus  Ontwikkeling The Leo Ontwikkeling Schiehallen In de Schiehallen is ter plaatse van oude fabriekshallen een herontwikkeling naar een gemengde woon-werklocatie beoogd. De initiatiefnemer is voornemens om de Schiehallen te herontwikkelen, waarbij een deel van de bestaande gebouwen behouden blijft. Deze ontwikkeling is gesitueerd aan de zuidkant van het plangebied op een groot perceel tussen het spoor en de Schie. Voor de ontwikkeling van de Schiehallen en de naastgelegen milieustraat tot ‘Kabeldistrict’ wordt volgend op het MER en ontwikkelkader Schieoevers Noord een stedenbouwkundig plan opgesteld. Ontwikkeling noordkavel van het stationsgebied Delft Campus Het spoor bij station Delft Campus wordt verdubbeld van twee naar vier sporen (zie paragraaf 6.1). Hiermee gaat een ontwikkeling van het omliggend gebied tot een volwaardig stationsgebied gepaard. Station Delft Campus wordt zodoende een hub voor openbaar vervoer.

De verdubbeling van het spoor en de daarmee samenhangende aanpassingen aan het station worden beschouwd als een autonome ontwikkeling, omdat deze worden gerealiseerd, onafhankelijk van de resultaten van dit MER en de besluiten die daarmee worden onderbouwd (zie verder paragraaf 6.1.1). De ontwikkeling van de Noordkavel van het stationsgebied, tussen het spoor en de Vulcanusweg ten noorden van het station, is wél een onderdeel van dit MER. Ontwikkeling The Leo Op deze locatie aan de Tanthofdreef 3 is de ontwikkeling van een woontoren ‘Leo’ voorzien met circa 200 woningen (20.000 m2 bvo). Voor deze ontwikkeling dient het huidige kantoorgebouw te worden gesloopt. De ontwikkelingen is op middellange termijn voorzien. De ontwikkeling van deze kavel is onderdeel van het MER. Omgang in het MER De exacte invulling (programma) van deze beoogde ontwikkelingen is mede afhankelijk van de uitkomsten van het MER en het ontwikkelplan voor Schieoevers Noord. In het MER worden daarom Blad 44 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

voor deze ontwikkelingen geen afwijkende programma’s ten opzichte van de andere deelgebieden van Schieoevers gehanteerd.

Actualisatie MER 2022 De behoefte aan de ontwikkelstrategie voor de transformatieopgave is actueel, nu zich in Schieoevers Noord een aantal concrete ontwikkelingen aan dient. Deze ontwikkelingen zijn zowel door overheden als door private partijen geïnitieerd en lopen uiteen van stedelijke ontwikkelingen tot infrastructurele maatregelen. In figuur 5.3 zijn de voorziene ontwikkelingen binnen het gebied weergegeven. Voor de overige delen van het plangebied zijn tot 2032 nadrukkelijk geen plannen in voorbereiding voor de wijziging van bestemmingen, sloop-nieuwbouw of uitbreiding van de bestaande bouw.

Figuur 5.3: Locaties van projecten in Schieoevers Noord

1) Tiny Houses Vulcanusweg Het bestemmingsplan Tiny Houses is op 11 juli 2019 vastgesteld. Met dit bestemmingsplan wordt ruimte geboden aan een tijdelijke experimentele woonvorm: de tiny houses kunnen zelfstandig worden gebouwd, hebben een maximaal woonoppervlak van 40 m2 en een bouwhoogte van maximaal 6 meter. Naast de woonfunctie biedt het plangebied ook ruimte voor andere functies, zoals horeca, maatschappelijke voorzieningen en dienstverleningen en voorzieningen ten behoeve

Blad 45 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

van cultuur en ontspanning. De initiatiefnemers zorgen zelf voor een groot deel van de voorzieningen in hun tiny woonbuurt. Het project waar dit bestemmingsplan aan ten grondslag ligt, heeft een experimenteel karakter wat dient om deze experimentele woonvorm te benutten voor het vergaren van kennis die ook relevant kan zijn voor toekomstige woonvormen in onder andere Schieoevers Noord. De tiny houses hebben als het ware een pioniersfunctie. Het plangebied heeft een voorlopige gemengde bestemming, die na maximaal 10 jaar (2029) komt te vervallen. Na de periode van maximaal 10 jaar, is de definitieve bestemming van kracht. Daarmee krijgt het terrein de huidige functie (bedrijventerrein) terug. De tiny houses zijn inmiddels gerealiseerd (zie Figuur 5.4).

Figuur 5.4: Tiny houses in Schieoevers Noord (bron: https://www.pionierskwartierdelft.nl/)

2) De Strip Met De Strip wordt het gebied tussen de Tanthofdreef en de Kruithuisweg aangeduid dat begint bij de spoorlijn en eindigt bij het kruispunt van de Kruithuisweg met de Voorhofdreef. Voor dit gebied is een samenwerkingsovereenkomst aangegaan met de ontwikkelaars die in het gebied eigendom hebben. Dit gebied vormt samen met de Noordkavel (zie hierna) de ontwikkeling van stationsomgeving Delft Campus. De gebiedsvisie die voor het geheel van de stationsomgeving wordt opgesteld is ook leidend voor de planvorming van De Strip. 3) Noordkavel De Noordkavel is een gemeentelijke grondpositie aan de noordkant van het station Delft Campus. V oor dit terrein is een samenwerking aangegaan met ontwikkelaar BPD. De samenwerking behelst niet alleen de kavel, maar ook de grotere omgeving van het station Delft Campus. Op dit moment wordt de gebiedsvisie voor het geheel van de stationsomgeving uitgewerkt. Concrete ontwikkelingen op korte termijn (tot 2032) De volgende concrete ontwikkelingen zijn voorzien op korte termijn (tot 2032), waarvan de omvang van de ingreep of het programma bekend is:  Ontwikkeling Kabeldistrict;  Ontwikkeling Nieuwe Haven, inclusief roeivereniging Laga4;  De aanleg van de Gelatinebrug voor langzaam verkeer. 4) Ontwikkeling Kabeldistrict Het Kabeldistrict is binnen Schieoevers Noord een van de grootste ontwikkelingen.

Het plan is 3.200-3.500 woningen in combinatie met 70.000 m2 bvo voor bedrijfsruimte, commerciële en maatschappelijke voorzieningen te realiseren (zie tabel 5.3). De hoofdstructuur van Kabeldistrict 4

Eerder was ‘Schiekwartier’ de naam voor het deelgebied Nieuwe Haven. Blad 46 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

zorgt ervoor dat het district verbonden wordt met de omgeving. Het sluit aan op de noordzuidlijnen van Schieoevers Noord en voegt zich in het cultuurhistorische landschap. Daarbij transformeert het gebied binnen de structuren van de fabriek en wordt de kabelfabriek behouden als adres aan de Schie. De Spoorlaan, de Hartlijn en het Schiepark zijn de belangrijke structurerende lijnen in noord-zuid richting. Hiermee wordt Kabeldistrict stevig ingebed in haar omgeving. De lange lijnen worden onderling met elkaar verbonden door polderstraten. De positie van de polderstraten wordt bepaald door de structuur van de kabelfabriek en voegt zich in de richting van de oorspronkelijke polderstructuur. Aan de oostzijde blijft de voorgevel van de fabriek een herkenbaar adres vormen aan de Schie. Kabeldistrict krijgt drie pleinen. Door ligging en context heeft elk plein haar eigen specifieke kenmerken en kwaliteiten. Door aan de structuur dwarsstraten toe te voegen wordt de doorwaadbaarheid van het district vergroot. Het geheel aan lange lijnen, polderstraten, pleinen en dwarsstraten vormt de contramal voor de bouwvelden. Door de bouwvelden onderling te schakeren ontstaat de gewenste afwisseling in de hoofdstructuur. In de Schiehallen is ter plaatse van oude fabriekshallen een herontwikkeling naar een gemengde woon-werklocatie beoogd.

De initiatiefnemer heeft het voornemen om de Schiehallen te herontwikkelen, waarbij een deel van de bestaande gebouwen behouden blijft. Deze ontwikkeling is gesitueerd aan de zuidkant van het plangebied op een groot perceel tussen het spoor en de Schie.

Figuur 5.5: Ruimtelijke hoofdstructuur van Kabeldistrict (bron: Definitief ontwerp Stedenbouwkundig plan Kabeldistrict)

Blad 47 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

Tabel 5.3: Programma Kabeldistrict (bron: Bestemmingsplan Kabeldistrict en Nieuwe Haven).

5) Ontwikkeling Nieuwe Haven De doelstelling voor Nieuwe Haven is het creëren van een gevarieerd waterfront met woningen en voorzieningen. De structuur van de toekomstige situatie wordt gevormd door het grotere Schieoeverpark, de kade van de Nieuwe Haven en de te realiseren Delftse Plantage. In de Nieuwe Haven is een verscheidenheid aan woonvormen voorzien in combinatie met voorzieningen als horeca en werkruimte aan de kade, maakindustrie (uitbreiding van het bestaande bedrijf Octatube) en de roeivereniging Laga. Een aantal bedrijven behoudt de bestaande bedrijfsbestemming in dit plandeel. Het bestaande pakhuis aan de Schie wordt behouden voor gebruik als voorziening, bijvoorbeeld horeca. Dit initiatief is aan de Rotterdamseweg gesitueerd aan de noordoostkant van het plangebied nabij de Nieuwe Haven. Aan de Schie wordt een ligweide gerealiseerd met een aanlegmogelijkheid voor boten. De woonbebouwing is vooral voorzien in het oostelijke deel van het plangebied. Er zijn circa 342 woningen gepland, verdeeld over (nieuwbouw) eengezinswoningen en appartementen. Daarnaast is er ruimte voor 1.500 m2 aan detailhandel. Nieuwe Haven wordt voor het grootste deel autovrij. Er komt één centrale ontsluiting vanaf de parkeervoorzieningen op de Rotterdamseweg (zie figuur 5.6).

Figuur 5.6: Essentiekaart voor de Nieuwe Haven (bron: Stedenbouwkundig plan Nieuwe Haven, 18 juni 2021). Blad 48 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

Tabel 5.4: Programma Nieuwe Haven (bron: Bestemmingsplan Kabeldistrict en Nieuwe Haven).

6) Roeivereniging Laga Het bestemmingsplan voor Nieuwe Haven en Kabeldistrict maakt een aantal kleinere ontwikkelingen mogelijk. Dit betreft onder andere roeivereniging Laga. 7) Aanleg Gelatinebrug voor langzaam verkeer Ter hoogte van evenemententerrein Lijm & Cultuur wordt door de gemeente Delft een fietsbrug over de Schie gerealiseerd. Naar verwachting start de bouw in 2024. De Gelatinebrug is voor de gemeente een schakel in een nieuwe oost-west fietsroute door Delft. De brug wordt een fietsbrug over de Schie, die de TU Campus verbindt met Delft west en de stations Delft en Delft Campus. De brug komt in het verlengde van de Rijnweg en moet de oost-westroute Abtswoudsebrug-Jaffalaan voor fietsers ontlasten. Provincie en gemeente gaan samen met marktpartijen en de TU Delft werken aan een functioneel ontwerp voor de Gelatinebrug, met een doorvaarthoogte van circa drie meter. Met de aanleg van de brug zal de loswal ter plaatse van de aanlandingen verdwijnen. Deze ontwikkeling was in het MER 2019 ook reeds aangeduid als concrete ontwikkeling. Deze ontwikkeling is nu in het nieuwe bestemmingsplan opgenomen. 8) Rotterdamseweg De gemeente werkt in samenwerking met ondernemers en de TU Delft aan een gedeelde visie voor de toekomst van de Rotterdamseweg. Bij de herinrichting van deze weg tot wijkontsluitingsweg wordt o.a.

onderzocht welke verkeersregelinstallaties (VRI's) met het nieuwe ontwerp kunnen komen te vervallen en welke kruispunten kunnen worden heringericht als rotonde. 9) Stationsomgeving Delft Campus Het gebied rondom het station Delft Campus wordt ontwikkeld tot een hoogwaardig gemengd stedelijk milieu. Bij dit gebied horen onder andere De Strip en de Noordkavel. Middels een gebiedsvisie worden de ambitie en het ruimtelijk-programmatisch kader voor de ontwikkeling van de stationsomgeving bepaald en vervolgens nader uitgewerkt in een stedenbouwkundig plan. Deze ontwikkeling maakt wel onderdeel uit van het Ontwikkelplan Schieoevers Noord, maar maakt geen onderdeel uit van het eerste bestemmingsplan voor Schieoevers Noord. Deze ontwikkeling doorloopt een aparte ruimtelijke procedure. Omgang in MER In het voorkeursscenario van Schieoevers Noord wordt vanzelfsprekend rekening gehouden met alle ontwikkelingsmogelijkheden voor het gehele gebied, waarbij waar mogelijk met de beschreven concrete voorziene ontwikkelingen. In botsproef 3 (zie hoofdstuk 11) worden de effecten van enkele concrete ontwikkelingen, de ontwikkeling van Nieuwe Haven en Kabeldistrict beschouwd.

Scenario’s In dit MER worden botsproeven gedaan met behulp van scenario’s. De worden gebruikt om een analyse te doen van de bandbreedte van de mogelijke milieueffecten, om daarmee grip te krijgen op de aspecten van de gebiedsontwikkeling waar de gemeente op zal sturen. Het gaat om verkenningen, waarbij de scenario’s worden gebruikt als uitgangspunt om te onderzoeken welke potentiële milieueffecten kunnen optreden. Blad 49 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

Er is dan ook bewust gekozen voor het hanteren van de term scenario’s, om te voorkomen dat de indruk wordt gewekt dat deze programma’s op voorhand als een reëel te beschouwen en/of maximaal alternatief worden gezien. Er zijn drie scenario’s gebruikt in het onderzoek: in hoofdstuk 7 is met behulp van maximale programmascenario’s onderzocht wat de potentiële effecten van een volledige transformatie van Schieoevers Noord kunnen zijn. In hoofdstuk 10 is met behulp van een derde scenario onderzocht welke additionele effecten en risico’s kunnen optreden in een situatie waarbij Schieoevers Noord slechts gedeeltelijk is getransformeerd.

Programmascenario’s Om grip te krijgen op de ontwikkelruimte van Schieoevers Noord en het mogelijke (maximale) programma wordt gewerkt met programmascenario’s. Dit zijn mogelijke ‘manieren' op hoofdlijnen waarop het voornemen kan worden ingevuld met functies, met als doel om de ontwikkelruimte van het gebied te verkennen. Deze scenario’s zijn opgebouwd uit een aantal woningen en een aantal arbeidsplaatsen voor bedrijven, kantoren en voorzieningen dat theoretisch mogelijk is bij een volledige transformatie van Schieoevers Noord. Maximaal wonen en maximaal werken Er is gekozen om twee programmascenario’s te hanteren, één waarbij het woonprogramma is gemaximaliseerd en één met een gemaximaliseerd werkprogramma: ‘maximaal wonen’ en ‘maximaal werken’. Hiervoor is gekozen omdat, binnen de ambities voor Schieoevers Noord, zowel een gemengd gebied past waar overwegend wordt gewerkt, als een gemengd gebied waar overwegend wordt gewoond. De functies werken en wonen hebben een significant verschillend effect op de omgeving, met name, maar niet uitsluitend, door de bijbehorende verkeerseffecten. In een woongebied is de heersende verkeersstroom in de ochtendspits naar buiten en in de avondspits naar binnen. In een werkgebied zijn deze stromen gespiegeld.

Met deze twee scenario’s wordt een maximale verkeersstroom in de ochtend- respectievelijk avondspits gesimuleerd en derhalve de maximale verkeerseffecten in beeld gebracht. Bouwstenen programmascenario’s Het beschikbare vloeroppervlak voor woon- en werkfuncties, de verhouding tussen arbeidsplaatsen en woningen (Functiemengingsindex, FMI) en de dichtheid van woon- en werkfuncties (Floor Space Index, FSI) vormen de voornaamste bouwstenen voor het samenstellen van de programmascenario’s. Functiemengingsindex (FMI) De FMI beschrijft de mate van functiemenging van wonen en werken binnen een gebied. De FMI wordt verkregen door 100 maal het aantal arbeidsplaatsen te delen door de som van het aantal arbeidsplaatsen en het aantal woningen. Is er voor iedere woning een volledige arbeidsplaats (fte, full-time eenheid) in het gebied beschikbaar, dan komt de FMI op 50 uit. Bij een FMI van 0 is sprake van een woongebied zonder arbeidsplaatsen, terwijl een FMI van 100 een werkgebied beschrijft zonder woningen. Deze index is ontwikkeld door het Planbureau voor de Leefomgeving. Een gebied wordt als gemengd gebied getypeerd bij een FMI tussen 20 en 80. Bij een dergelijke FMI is echter maar net sprake van een gemengd gebied. Voor Schieoevers Noord is dan ook gekozen voor een FMI tussen 30 en 70. Deze uitersten worden gebruikt om de programmascenario’s op te bouwen.

Per arbeidsplaats is de verwachting dat gemiddeld circa 50-75 m2 vloeroppervlak benodigd is en per woning circa 75-100 m2 vloeroppervlak.

Blad 50 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

Figuur 5.7 Algemene indicatieve weergave van de functiemengingsindex

Floor-space index (FSI) In gemengd gebied kan de dichtheid niet worden uitgedrukt aan de hand van het aantal woningen of het aantal arbeidsplaatsen per hectare. De dichtheid wordt daarom uitgedrukt in een floorspace index (FSI): de maat van het totaal aantal m2 bebouwde vloeroppervlak inclusief de verdiepingen in relatie tot het aantal m2 terreinoppervlak, zowel het bebouwde als onbebouwde oppervlak. Een FSI van 1,0 betekent dus dat er op één hectare grond (100 x 100 m) 10.000 m2 bebouwd oppervlak is. Algemeen gegeven is dat hoe groter de schaal waarover dichtheid wordt gemeten, des te lager de FSI. Bij een dichtheid op wijkniveau wordt namelijk ook de openbare ruimte zoals straten, pleinen en kleine parken (ruimte die niet bebouwd is) meegeteld in de FSI. De totale oppervlakte van Schieoevers Noord is circa 70 hectare bruto (met uitzondering van de Schie en de keerhaven). Binnen het plangebied zijn onder andere de Schie, het spoor, Royal Delft en het Kruithuis gelegen. In deze gebieden worden geen nieuwe woningen en arbeidsplaatsen voorzien. Voor het deelgebied Nieuwe Haven is het (woningbouw)programma reeds vastgelegd in een anterieure overeenkomst met de ontwikkelaar. Hier worden 200 woningen voorzien. De overige delen van het plangebied zijn tezamen het ontwikkelbare gebied van Schieoevers Noord. Dit gebied is circa 53 hectare groot.

De FSI geeft de dichtheid van woon- en werkfuncties weer. Voor Schieoevers Noord is een maximale FSI van 3 op gebiedsniveau gebruikt als eerste uitgangspunt voor het bepalen van de maximale programmascenario’s. Bij deze FSI is sprake van een zeer dicht bebouwd gebied. Op basis van de FSI en de oppervlakte ontwikkelbaar gebied is een bruto vloeroppervlak (bvo) van 1.596.000 m2 beschikbaar. Oppervlakte per arbeidsplaats en woning Om te bepalen hoeveel arbeidsplaatsen en woningen mogelijk zijn bij dit vloeroppervlak zijn aannames gedaan voor het aantal m2 bvo dat per arbeidsplaats en per woning benodigd is. In eerste instantie is uitgegaan van respectievelijk 50 m2 en 100 m2 voor het scenario maximaal wonen. In het scenario maximaal werken is uitgegaan van respectievelijk 75 m2 en 100 m2. Dit verschil is aangebracht, omdat in dit scenario anders een zeer onrealistisch aantal nieuwe arbeidsplaatsen zou worden gecreëerd. Bovendien is in dit scenario voldoende ruimte beschikbaar voor bedrijvigheid die meer bvo per werknemer vergt. Eerste berekening maximale programma’s Met deze uitgangspunten zijn de maximale programma’s berekend. De voornaamste effecten van de transformatie van Schieoevers Noord op de omgeving zijn gerelateerd aan de hoeveelheid verkeer.

De verkeersgeneratie van de verdichting heeft gevolgen voor de doorstroming op het omliggende wegennet en veroorzaakt potentiële milieuhinder in de vorm van onder andere wegverkeerslawaai, stikstofdioxide en fijn stof. Op basis van de bovenstaande uitgangspunten voor FMI, FSI en oppervlakten per arbeidsplaats en woning voor de maximale programma’s is de Blad 51 van 246

Milieueffectrapport Schieoevers Noord te Delft projectnummer 0417633.00 24 augustus 2022 Gemeente Delft

verwachte verkeersgeneratie geschat op ruim 50.000 - 70.000 motorvoertuigen per etmaal. Deze scenario’s leiden tot een zeer hoge verkeersdruk op het wegennet, die niet inpasbaar geacht wordt. Daarnaast bleek de stedenbouwkundige opzet van deze maximale programma’s ook niet optimaal. Bijgestelde maximale programmascenario’s De gemiddelde FSI van de maximale programmascenario’s is vervolgens bijgesteld naar 2,14. Dit is een gemiddelde dat volgt uit eerdere financiële verkenningen naar de ontwikkelmogelijkheden op Schieoevers Noord. De programma’s zijn bepaald aan de hand van de beschikbare ontwikkelruimte, maar uiteindelijk in overleg met de gemeente Delft vastgesteld om een goede bandbreedte van realistisch mogelijke scenario’s te representeren. Zo bieden ze zoveel mogelijk informatie over de potentiële milieueffecten van de transformatie. De programma’s zijn daardoor niet met de oppervlakte per woning en per arbeidsplaats te vermenigvuldigen om de totale ontwikkelruimte te verkrijgen. Deze programma’s hebben een verkeersgeneratie van 34.000 – 43.000 motorvoertuigen per etmaal. Op voorhand is de verwachting dat door middel van maatregelen om deze generatie te beperken en/of het wegennet aan te passen kan worden voorzien in een voldoende verkeersafwikkeling. Tabel 5.5: Input bepaling programmascenario's

Bouwstenen FMI (functiemengingsindex) FSI (floor space index) Niveau FSI Oppervlakte per arbeidsplaats Oppervlakte gemiddelde woning Beschikbare footprint voor ontwikkelingen (excl. Nieuwe Haven) Aantal woningen Nieuwe Haven Beschikbare ontwikkelruimte

Scenario 1: Maximaliseren wonen