2051969 College van B en W - eindrapport evaluatie Heilige Land

Pagina 40 van 47

It takes three to tango

Literatuur Bergeijk, E. van, A. Kokx, G. Bolt & R. van Kempen (2008) Helpt herstructurering? Effecten van stedelijke herstructurering op wijken en bewoners. Delft: Eburon. Bryman, A. (2014) Social research methods. New York: Oxford University Press. Doff, W. & R. Kleinhans (2011) Residential outcomes of forced relocation: Lifting a corner of the veil on neighbourhood selection, Urban Studies, 48, 4, 661-680. Kleinhans, R.J., Veldboer, L., Doff, W., Jansen, S.J.T. & M. van Ham (2014) Terugblikken en vooruitkijken in Hoogvliet. 15 jaar stedelijke vernieuwing en de effecten op wonen, leefbaarheid en sociale mobiliteit. Delft: Delft University of Technology, Faculteit Bouwkunde, OTB. Kleinhans, R. (2012) A Glass Half Empty or Half Full? On the Perceived Gap between Urban Geography Research and Dutch Urban Restructuring Policy. European Journal of Housing Policy, 12, 299-314. Kokx, A. & R. van Kempen (2010) A Fact is a Fact, but Perception is Reality: Stakeholders' Perceptions and Urban Policies in the Process of Urban Restructuring. Environment and Planning C: Government and Policy, 28, 335-348. Kokx, A. (2010) Partnerships in Urban Restructuring: Building Long-term Relationships or a Pragmatic Managerial Tool? The Dutch Experience. International Journal of Urban and Regional Research, 35, 1026-1047. Marissing, E. van, G. Bolt & R.

van Kempen (2004) Stedelijk beleid en sociale cohesie in twee herstructureringswijken: Nieuw-Hoograven (Utrecht) en Bouwlust (Den Haag). Utrecht: Faculteit Geowetenschappen, Universiteit Utrecht. Swanborn, P.G. (2005). Methoden van sociaal-wetenschappelijk onderzoek. Den Haag/Amsterdam: Boom. WRR (2004) Bewijzen van goede Dienstverlening. Amsterdam: Amsterdam University Press.

Doff OOA & Mijn Secretaris december 2020

Pagina 41 van 47

It takes three to tango

Bijlage 1 Stappenplan corporatie en gemeente TE NEMEN STAPPEN: 1. 2.

3.

4.

5. 6.

eerste gesprekken met bewonersvertegen-woordiging van complex dat op nominatie voor sloop of renovatie staat communicatie met bewoners (waarbij de Delfts Doen aanpak in overweging kan worden genomen) en melding in bestuurlijk overleg met gemeente en overige corporaties corporatie en gemeente bespreken welke afweging is gemaakt voor een sloop of renovatieplan van afzonderlijk complex → bepalend zijn bouwkundige staat in relatie tot toekomstbestendigheid, of sociaal/maatschappelijke ontwikkelingen, prestatieafspraken en woonvisie (bij sloop vanwege slechte bouwkundige staat van de woningen wordt door de corporatie een recent bouwkundig onderzoek, uitgevoerd door een gerenommeerd bureau, overlegd) voornemen afstemmen met overige sloop- en renovatieplannen in Delft en regio (met oog op slaagkansen bij met voorrang uitverhuizen) bestuurders corporatie en gemeente spreken af of en welke vervolgstappen kunnen worden genomen aanvragen vergunning tijdelijke verhuur

7.

VERANTWOORDELIJKHEID VOOR DE TE NEMEN STAP: corporatie corporatie

corporatie

gemeente

bestuurder corporatie corporatie

besluit over verstrekken vergunning tijdelijke verhuur o.b.v. leegstandswet 8. informeren bewoners over tijdelijke verhuur 9. opstellen in samenspraak met bewoners van sociaal plan o.b.v. sloopreglement (indien binnen een jaar geen overeenstemming kan worden bereikt kan mediation worden ingeschakeld) *) 10. definitief sloop (nieuwbouw-), renovatie- of investeringsbesluit 11. melding aan gemeente definitief sloop (nieuwbouw-), renovatie- of investeringsbesluit 12. innemen aanvragen voor urgentie/voorrangsverklaring

gemeente

13. - afstemming met Toegang/WMO i.v.m. woonzoekvragen personen met beperking - bepalen verhuisprofielen - voorbereiden voorrangsverklaringen 14. aanvragen aanwijzing actiegebied als voorwaarde voor verhuizen met voorrang 15. besluit over aanwijzen actiegebied o.b.v. huisvestingsverordening gemeente Delft (art. 3) 16. schriftelijk informeren bewoners over aanwijzen actiegebied en gelijktijdig verstrekken voorrangsverklaringen

gemeente/urgentiecommissie (DAV)

17. gezamenlijk persbericht

corporatie en gemeente

Doff OOA & Mijn Secretaris december 2020

corporatie corporatie

corporatie corporatie corporatie

corporatie gemeente (college van b en w) zie voorgaande punt gemeente en urgentiecommissie (DAV) en corporatie

Pagina 42 van 47

It takes three to tango

Bijlage 2 Topiclijst Interview oud-bewoners A Algemene vragen • Hoe lang woonde u al in het complex? • Woonde u er naar tevredenheid? • Hoe was het voor u om te moeten verhuizen vanwege de sloop van het complex? • Was er al een verhuiswens? B Inspraak tijdens het proces voorafgaand aan de verhuizing en sloop • Begrijpt u waarom gekozen is voor sloop nieuwbouw? Zo ja, waarom en zo nee, waarom niet? • Hebt u het idee gehad dat u invloed had op de plannen en het besluit tot sloop? Nee: waarom niet? Ja: op welke manier? • Hoe zijn bewoners in uw ogen bij het proces betrokken? • Er is een bewonersvertegenwoordiging opgericht van bewoners die regelmatig met de corporatie spraken over de plannen voor het complex en over het sociaal plan. Hoe hebt u de bijdrage van de bewonersvertegenwoordiging aan het proces ervaren? • Betrok of informeerde de bewonersvertegenwoordiging andere bewoners in het proces? Hoe? • De corporatie organiseerde verschillende bijeenkomsten voor alle bewoners.

Was u hierbij aanwezig? Hoe hebt u die ervaren? • Hoe hebt u de communicatie van de corporatie ervaren? • Herinnert u zich nog iets van de inhoud van het sociaal plan? Waren daar onderdelen die voor u prettig of onprettig waren? • Wat vond u van de duur van het proces? Was u liever later geïnformeerd of was het prettig om direct geïnformeerd te worden, ook al duurde het nog even voor er duidelijkheid was over de plannen? • Hoe hebt u de rol van politieke partijen in het proces ervaren? C Herhuisvestingsproces • Waar woont u nu? Woont u naar tevredenheid? Waarom wel/niet • Wat vindt u van uw nieuwe huurprijs? • Past uw nieuwe woning en woonomgeving bij de woonwensen die u hebt opgegeven aan de corporatie (tijdens het huisbezoek)? Wat wel/niet • Vindt u dat u er met uw verhuizing op vooruit bent gegaan? Waarom wel / niet? • Zijn uw woonwensen en evt.

uw terugkeerwens veranderd tijdens het zoekproces? • Welke begeleiding hebt u van de corporatie gekregen bij het vinden van een woning? Tevreden? • Waren medewerkers van de corporatie goed te bereiken als u vragen had? • Had u bij vertrek uit uw woning een urgentiestatus? • Hoe heeft u uw huidige woning gevonden? (aanbod op internet of directe bemiddeling) • Hoe hebt u de rol van de gemeente Delft ervaren tijdens het planproces en het herhuisvestingsproces? • Zou u eventueel nog terug willen keren naar de nieuwbouw? Zo nee: waarom niet? Zo ja: weet u of dit in uw geval tot de mogelijkheden behoort? Doff OOA & Mijn Secretaris december 2020

Pagina 43 van 47

It takes three to tango •

Hebt u verder iets wat u wilt meegeven?

Groepsinterview medewerkers A Duur en fasen van het proces • Welke medewerkers waren betrokken bij het proces en welke rol hadden zij? • Hoe lang duurde het proces? • Welke fases zijn er te herkennen? • Zijn er incidenten en koerswijzigingen geweest? B Betrokkenheid van bewoners • Op welke manier zijn bewoners betrokken bij het proces en hebben zij invloed gehad op de plannen? • Wanneer is de bewonersvertegenwoordiging opgericht? • Wat was de rol en samenstelling van de bewonersvertegenwoordiging • Wat was de rol van de huurdersraad en van de Woonbond? • Is er een formele adviesaanvraag uitgestuurd naar de bewonersvertegenwoordiging? En zo ja, wat was de inhoud van het uitgebrachte advies en wat was de reactie van de corporatie daarop? • Heeft de bewonersvertegenwoordiging invloed gehad op het sociaal plan? Zo ja, welke invloed? • Hoe reageerde de bewonersvertegenwoordiging op het definitieve sociaal plan? • Heeft de bewonersvertegenwoordiging invloed gehad op de nieuwbouwplannen? Zo ja, welke invloed? C Communicatie met bewoners • Hoe was de reactie van bewoners op de verschillende brieven? • Hoe heb je de inloopbijeenkomsten ervaren? • Hoe kijk je nu terug op de verschillende communicatie uitingen? Wat zou je nu eventueel anders doen? • Welke invloed hadden andere partijen op de beeldvorming en de reactie van bewoners op de plannen? Denk aan Woonbond en politieke partijen.

E Herhuisvestingsproces • Wanneer startte en eindigde het herhuisvestingstraject? • Op welk moment is de urgentie toegekend? • Wat is gedaan om bewoners te helpen een woning te vinden? • Is verlenging van urgentie nodig geweest? • Is veel maatwerk nodig geweest voor mensen met een inkomen tot 45.225 euro? • Kunnen oud-bewoners terugkeren?

Doff OOA & Mijn Secretaris december 2020

Pagina 44 van 47

It takes three to tango Focusgroep De focusgroep is een gespreksvorm waarbij een gespreksleider thema’s aandraagt waarop de deelnemers kunnen reageren vanuit hun eigen percepties, ideeën en meningen. Deelnemers worden ook van harte uitgenodigd om op elkaar te reageren. Deel 1: Wat ging goed en minder goed in het proces voorafgaand aan de sloop van de woningen? • •

Presentatie van de belangrijkste conclusies uit de analyse van het herhuisvestingsproces Gesprek over: o Rollen en samenwerking (gemeente, corporatie, huurdersorganisatie, politiek) o Wat kunnen we ervan leren? o Hoe kunnen we de geleerde lessen gebruiken om het beleid van corporatie en gemeente aan te scherpen?

Deel 2: Hoe ging de huisvestingssituatie van bewoners er door het project op vooren achteruit? • •

Presentatie van hoe de bewoners er op voor- en achteruit zijn gegaan Gesprek over de invloed van het toepassen van de passendheidstoets en passendheidscriteria (o.a. inkomen/huishoudensgrootte)

Doff OOA & Mijn Secretaris december 2020

Pagina 45 van 47

It takes three to tango

Bijlage 3 Overzicht respondenten / deelnemers Informant

Functie / Organisatie

Interviews oud-bewoners Vidomes 1 oud-huurder 2 reguliere oud-bewoners

lid planteam

Interviews oud-bewoners Woonbron 4 oud-bewoners 2 reguliere oud-bewoners

lid klankbordgroep

Groepsinterview medewerkers Vidomes Loulou de Bruijn Brenda Muller Jolanda Kouwenoord

projectontwikkelaar bij Vidomes medewerker projectbegeleiding & communicatie bij Vidomes medewerker projectbegeleiding en communicatie

Groepsinterview medewerkers Woonbron Marjon Janssen Mariska Dupon Diderik Lock

gebiedscoördinator Woonbron communicatieadviseur Woonbron ontwikkelmanager regio Delft

Focusgroep Vidomes Norbert de Leeuw Bob Vastenhoud Loulou de Bruijn Brenda Muller Wenda Doff Janneke van Bemmel

sr adviseur Samenleving bij Gemeente Delft adviseur Wonen bij Gemeente Delft projectontwikkelaar bij Vidomes medewerker projectbegeleiding & communicatie bij Vidomes onderzoeker bij Doff Onderzoek, Onderwijs en Advies onderzoeker bij MijnSecretaris, Secretaris & onderzoek

Focusgroep Woonbron Marjon Janssen Mariska Dupon Norbert de Leeuw Bob Vastenhoud Wenda Doff Janneke van Bemmel Doff OOA & Mijn Secretaris december 2020

gebiedscoördinator Woonbron communicatieadviseur Woonbron sr adviseur Samenleving bij Gemeente Delft adviseur Wonen bij Gemeente Delft onderzoeker bij Doff Onderzoek, Onderwijs en Advies onderzoeker bij MijnSecretaris, Pagina 46 van 47

It takes three to tango Secretaris & onderzoek Expertmeeting Edwin Dortland Pieter Birnage André Ouwehand Maarten Vos Jan-Willem Verheij Albertien Wijma Sylvie Seubert Gijs Hoofs Jeannot Bechger Wenda Doff Janneke van Bemmel

Doff OOA & Mijn Secretaris december 2020

Woonstad Rotterdam gemeente Den Haag onderzoeker Vidomes Woonbron DUWO Huurdersbelangenvereniging Haaglanden gemeente Delft gemeente Delft onderzoeker bij Doff Onderzoek, Onderwijs en Advies onderzoeker bij MijnSecretaris, Secretaris & onderzoek

Pagina 47 van 47