Transcript gemeenteraad 25 maart 2021

TRANSCRIPT VAN DE RAADSVERGADERING VAN GEMEENTE DE WOLDEN d.d. 25 maart 2021

De voorzitter: Goed, ik heb inmiddels al even afgevinkt wie er allemaal zijn. En het klopt allemaal weer, dus alle raadsleden zijn aanwezig. Dat betekent dat wij ‘…’ van start kunnen gaan, afwezig is mevrouw Scheper. Om bekende redenen, denk ik zo. 0.A Vragenhalfuur voor de inwoners De voorzitter: En ik kijk even naar Jeroen want we hebben een inspreker voor het vragenhalfuur voor de inwoners, dat is de heer Bruins Slot. De heer Bruins Slot hebben we inmiddels ook binnen. Van harte welkom, mijnheer Bruins Slot. Hij maakt van de mogelijkheid gebruik om het woord te voeren bij agendapunt 8, alleen vanwege praktische redenen digitaal doen we dat ook gelijk bij het vragenhalfuur voor de inwoners. Het gaat over het voorstel beheer ecologische bermen buitengebied De Wolden. En naast dat de heer Bruins Slot ook gebruik maakt van het recht om in te spreken heeft hij de raad ook een brief gestuurd over de Japanse duizendknoop. De raadsleden hebben hier inmiddels kennis van kunnen nemen van de inhoud van deze brief, en deze staat ook bij het agendapunt op iBabs gepubliceerd. Mijnheer Bruins Slot, ik wil u graag het woord geven. De heer Bruins Slot: Dank u wel, ben ik te horen? De heer …: Ja, zeker. De voorzitter: Ja, we horen u en als de andere raadsleden nou de microfoon uit doet, dan … De heer Bruins Slot: Ja, geachte leden van de gemeenteraad en geacht college.

Dank voor de mogelijkheid tot inspreken. Het gaat inderdaad over de bermnota en het gaat over de Japanse duizendknoop. Ik zal mijn microfoon iets dempen. In de bermnota die nu voorligt staat dat de gemeente duizendknoop niet wil bestrijden maar wil beheersen. Omdat bestrijden te veel geld zou kosten. Dat lijkt mij een verkeerde vorm van zuinigheid. Het is een woekerplant, het is een invasieve exoot die hier niet thuishoort en hij gaat niet vanzelf weg en hij veroorzaakt schade. Dat zegt ook de gemeente zelf in de bermnota. Hij … De wortels van de duizendknoop die veroorzaken schaden aan de wegen, aan de bermen, aan de sloten, rioleringen. En daarmee, als hij in de gemeentegrond staat is het ook de verantwoordelijkheid van de gemeente volgens mij. Het is in heel Nederland een probleem en elke gemeente staat ernaar te kijken, maar de gemeente moet iets doen. En het moet niet alleen maar beheersen, of proberen te beheersen, want het is een woekerplant en woeker kun je niet beheersen. Het gaat om bestrijden. Wachten tot de provincie eventueel iets gaat doen duurt te lang. Het gaat op termijn echt veel geld kosten. En dat ding groeit heel erg snel. Bestrijden is ook wat de deskundigen zeggen, en hij gaat niet vanzelf weg, dat zei ik al.

Daarom vind ik dat de gemeente in het bermplan moet opnemen dat de Japanse duizendknoop actief bestreden moet worden en niet alleen geprobeerd te beheersen. En dan kom ik bij mijn tweede punt: meer specifiek aan de Veeningerveldweg in Veeningen zijn een aantal vrij fikse en vrij hardnekkige haarden van deze Japanse duizendknoop ontstaan. En ik zie ze hier langzamerhand in beeld verschijnen op de foto’s die ik heb gemaakt afgelopen augustus, september in het groeiseizoen. Dit is aanlopend naar nummer 1 aan de Veeningerveldweg is in de gemeentegrond, in de berm en in de sloot, in de slootkanten, is denk ik een strook van ongeveer 30 meter waar de duizendknoop hard groeit en woekert. Hij staat in de grond van de gemeente en ik probeer uit alle macht te voorkomen dat het ding overslaat naar de private percelen, naar de erven. Als dat gebeurt dan

ontstaat er ook schade en ook financiële schade aan die private erven. En als ik een vergelijking zou mogen maken, als ik op mijn eigen erf een olieopslag zou hebben die lekt en die lekt naar de gemeentegrond toe, dan staat de gemeente binnen mum van tijd voor de deur om te zeggen dat ik dat ding moet opruimen. ‘…’ werkt het andersom. Nu staat de duizendknoop in de grond van de gemeente en woekert in de richting van de erven of is daar soms al op. De gemeente wil wachten op de provincie, is mij verteld, maar dan is het voor die erven aan de Veeningerveldweg is het te laat, want dat ding groeit te hard. Dus als de gemeente nu niks doet dan ontstaat er schade bij de bewoners. En daarom vind ik dat de gemeente de haarden aan de Veeningerveldweg zou moeten opruimen op een deugdelijke wijze. Dus kort samengevat, twee dingen: één, in de bermnota staat alleen beheersen en niet bestrijden, ik vind dat daar zou moeten staan: actief bestrijden. En twee, de haarden aan de Veeningerveldweg deugdelijk aanpakken en grondig reinigen daar. En het gaat zoals ik zeg om meerdere haarden langs alle huisnummers die daar staan. Dank u wel. De voorzitter: U ook bedankt voor uw bijdrage, kijk even of er wat vragen zijn. De heer Turksma. De heer Turksma: Ja voorzitter, ik heb een vraag aan de heer Bruins Slot.

Zijn er op dit moment al afdoende bestrijdingsmiddelen of methodieken beschikbaar, weet u dat? De heer Bruins Slot: Ja, daar wordt door allerlei deskundigen nogal over gedebatteerd en eigenlijk heeft nu nog niemand een echt effectieve bestrijdingsmogelijkheid, methode, ontdekt die echt werkt. Behalve uitgraven. En dat is wat ik nu zit te doen daar bij mijn ouders voor het erf, maar ja, ik ben een man met een schep. Met 30 meter van die duizendknoop voor de deur en het kost mij bijna een jaar als ik elke twee weken een dag sta te scheppen daar om die wortels uit te graven. Want die wortels zijn het probleem hè, niet die bamboe-achtige toestand die boven de grond zo nu en dan wordt gemaaid. En waarvan de gemeente zegt: we maaien het apart van de rest, maar ik stel gewoon vast dat het gewoon mee wordt gemaaid met de rest. De voorzitter: Oké, helder. De heer Haar zag ik nog een hand … De heer Turksma: Nee, ‘…’. Ging mij er niet om dat u het zelf zou doen, hoor, zo bedoelde ik het niet, maar ‘…’. Dank voor uw antwoord. De heer Bruins Slot: Dat begrijp ik. De voorzitter: De heer Haar zag ik net ook met een hand, klopt dat? De heer Haar: Ja, klopt.

Ja, ik heb ook een vraag aan de heer Bruins Slot, kunt u mij zeggen hoe lang die Japanse duizendknoop al aan de Veeningerveldweg voorkomt? De heer Bruins Slot: Ik denk dat die, ik ben zelf ben ik nu een jaar of vier aan het scheppen daar, om dat ding te bestrijden, en ja, het is gewoon, man met een schep is bijna geen doen. Want ik heb het dan kaal aan het eind van het jaar en volgend voorjaar begint gewoon weer het hele circus van voor af aan. Ik ben dus, wat ik nou een jaar of vier doe, hij staat in de gemeentegrond een stukje van het erf af. Dat is niet iets wat we de hele tijd in de gaten houden, daar groeit veel meer, maar als ik het terugtraceer denk ik dat het daar toch al gauw zo sinds 2010 moet staan. De heer Haar: Oké, bedankt. De voorzitter: Dank u wel, de heer De Wit. De microfoon graag, De Wit.

De heer De Wit: Altijd weer hetzelfde. Ja, dank u wel voorzitter. Kunt u nog iets zeggen over wat de buren ervan vinden? De heer Bruins Slot: Nou, de buren willen ook graag van dat ding af. Er is natuurlijk een aantal buren wat ook met de gemeente heeft gecorrespondeerd net als ik. Die hebben ongeveer hetzelfde antwoord gekregen wat ik tenminste van ze weet, en dat is namelijk: ja, we hebben geen geld dus we gaan er niks aan doen. En ik denk dat er ook een paar recentelijk daar naartoe verhuisde buren het misschien nog niet eens helemaal doorhebben. En is er, er ontstaan ook steeds nieuwe haarden hè, je moet het ook, je moet eigenlijk moet je er gewoon elke week moet je erlangs blijven lopen want er ontstaan elke keer nieuwe haarden. De voorzitter: De heer Groot. De heer Groot: Ja, dank u wel. Ja, ik had ook nog een vraag aan mijnheer, voor mijnheer Bruins Slot. U zegt: het bestrijden kan alleen middels afgraven, heeft u ook enig idee hoe effectief dat afgraven is? Want ik heb begrepen dat afgraven niet altijd afdoende is om hem dan te kunnen verwijderen, dat dat soms zelfs kan leiden tot vermeerdering van de plant. De heer Bruins Slot: Vermeerdering ontstaat alleen als je bij het afgraven vervolgens in een open wagen de wortels gaat vervoeren en ze waaien uit de wagen. Wat er natuurlijk gebeurt is je zit het af te graven, de wortels die breken.

Die breken af, dus dan blijven er stukjes zitten, en elk stu… Elk, al is het maar een klein fliedertje, wordt weer een nieuwe plant. De heer Groot: Ja. De heer Bruins Slot: Elektrocuteren heeft ‘…’ minder zin. Is ook, ik kan het niet elektrocuteren. Je kunt er gif op gaan gooien, dat heeft, dat komt niet door de bamboestam heen. Het gaat om de wortels. Dus dan zou je de wortels moeten gaan injecteren met gif. Zo zijn er nog met hete stoom, met van allerlei soorten dingen worden er in heel Nederland geprobeerd. En tot nu toe zegt Universiteit Wageningen ook: afgraven is het meest effectieve wat we nu hebben. Maar dat moet je dan wel zorgvuldig doen. De heer Groot: Ja. Maar u geeft zelf al aan van: als er maar een klein stukje blijft zitten dan komt hij weer, dus wat ik daar probeer te zoeken is van hoe effectief is dat afgraven? De heer Bruins Slot: Nou, het is effectiever dan al die andere methodes. De heer Groot: Maar het is niet voldoende om hem compleet weg te krijgen. De heer Bruins Slot: Wel als je hem … Kijk, ja, als jij alleen maar de wortel eruit en er breekt iets af, ja, dan niet, maar als je het hele spul afgraaft en het zand en al meeneemt, ja, dan wel. De heer Groot: Ik had namelijk begrepen dat de wortels van die plant, dat die soms wel tot wel 3 meter of meer diepgaan, dus het is maar … De heer Bruins Slot: Je moet ‘…’ … Je moet inderdaad een stuk graven, ja.

De heer Groot: Ja, ja.

De heer Bruins Slot: Kijk, wat ik constateer ook, dat in … Als ik in de sloot sta en ik sta te scheppen, en ik zit die wortels uit te graven, is het die komen uit de richting van onder de weg vandaan en ik weet niet of dat ze onder de weg ook zitten. Maar, want ze zitten natuurlijk voornamelijk in de berm. Daar zitten wortels, ja, die zijn soms zo dik als een bovenbeen. Daar zit ook het gevaar. Die dingen die groeien in omvang en die drukken alles kapot. Dus die drukken op termijn … Kijk, de hele berm, je kan daar met de auto al niet meer in de berm, dan val je zo in de sloot. Maar op termijn gaat de weg, de weg gaat er ook aan. Die berm gaat eraan, de sloot gaat eraan, het loopt nu door het weiland heen ernaast. Ja, als het zodra het in het weiland staat, dan zegt, dan weet ik ook wel dat de gemeente zegt: ja, daar kunnen wij niet bij, dat is privégebied. Maar dat betekent niet dat je nu met je handen over elkaar moet gaan staan te kijken hoe dat ding soms 10 centimeter per dag groeit. De heer Groot: Ja. Dank u wel voor uw antwoord. De heer Bruins Slot: Je moet iets doen. De voorzitter: Er zijn verder geen vragen meer van de raad, dat heb ik goed gezien. Ja, oké. Nou, mijnheer Bruins Slot, dan dank ik u voor uw bijdrage voor het vragenhalfuur voor de inwoners.

En, nou, u wordt uiteraard uitgenodigd om later in de vergadering gewoon te volgen, het agendapunt, maar dat kunt u gewoon via livestream volgen. Als het goed is wordt u weer uit deze vergadering gehaald. De heer Bruins Slot: Ja. De voorzitter: Maar u kunt het via livestream of via StreekTV kunt u het gewoon volgen. De heer Bruins Slot: Dank u wel voor de mogelijkheid. De voorzitter: Ja. 0.B Vragenhalfuur voor de raad De voorzitter: Er zijn voor de rest geen vragen meer voor het vragenhalfuur voor de inwoners en ook niet, geen artikel 6, ‘…’ aanvragen zoals dat zo mooi heet vanuit de raad. 0.C Mededelingen van het college De voorzitter: Er zijn geen mededelingen van het college. 1.

Opening De voorzitter: Dat betekent dat we kunnen gaan naar de opening van deze raadsvergadering. Ik heet u nogmaals allen harte welkom, alle raadsleden en collegeleden hier aanwezig digitaal. En sommige collegeleden zijn hier aanwezig en de vicevoorzitter, want die moet zo meteen een agendapunt van mij overnemen, de heer Brouwer is hier aanwezig, griffier uiteraard ook. En ik heet iedereen welkom die dit volgen via de livestream of via StreekTV, DNO Media moet ik tegenwoordig zeggen. Iedereen van harte welkom. Ik heb net al geconstateerd dat iedereen er is behalve mevrouw Scheper, mevrouw Scheper die heeft zich afgemeld. Dus dat betekent dat wij kunnen constateren dat de quorum aanwezig is.

2.

Vaststelling agenda De voorzitter: Dan verzoek ik iedereen om de microfoons en beeldscherm uit te zetten want dan gaan we naar de vaststelling van de agenda. Bij vaststellen van de agenda heb ik ieder geval begrepen … Nou ja, is ieder geval, heb ik al aangegeven dat de heer Brouwer die neemt bij agendapunt 6, dat gaat over het rekenkameronderzoek Initiatiefrijk De Wolden, neemt hij het voorzitterschap over. En de raadsleden die nog wat willen hebben over de agenda die hebben inmiddels scherm al aan staan. Ik geef graag het woord aan de heer Turksma. De heer Turksma: Ja, voorzitter, ik zou graag bij ingekomen stuk C over de RUD een opmerking maken. De voorzitter: Akkoord. Mevrouw Leffers? Dat betekent dus niet. De heer Groot? De heer Groot: Ja dat klopt, ja, ik wil me aansluiten bij de heer Turksma, ik zou ook graag bij punt 10C een opmerking willen maken over de RUD. De voorzitter: De heer De Wit? De heer De Wit: Ik zou graag een opmerking willen maken bij punt 10, ingekomen stukken, D. Bomen en landschap in De Wolden. De voorzitter: Ja. De heer Wiegers? De heer Wiechers: Ik wil graag een opmerking maken bij agendapunt 10C. De voorzitter: Een populair onderwerp. Mevrouw Berghuis. Mevrouw Berghuis-Wiersema: Ik wil ook graag een opmerking bij ingekomen stuk D, Bomen en landschap. De voorzitter: Dank u wel.

De heer Smit? De heer Smit: Ja, ik zou graag een opmerking willen maken bij ingekomen stuk 10C, in b, addendum van de kaderbrief van de RUD. De voorzitter: Dank u wel, staat genoteerd. Dat betekent dat we voor de rest de agenda zo voort kunnen zetten.

3.

Besluitenlijst raad 28 januari 2021 De voorzitter: Dan zijn we bij agendapunt 3, de besluitenlijst en toezeggingenlijst 28 januari 2021. Er komen geen schermpjes op, dus ik ga ervan uit dat u daarmee akkoord bent, ‘…’ besloten.

4.

Toezeggingenlijst totaal per maart 2021 De voorzitter: Agendapunt 4, de toezeggingenlijst totaal per maart 25 2021, de heer Wiechers. De heer Wiechers: Ja, dank u wel, mijnheer de voorzitter. Het valt de ChristenUnie op dat de kolom ‘afdoening vóór’ steeds akelig leeg is. Wij zien daar graag verandering in dat ook die kolom weer ingevuld wordt.

De voorzitter: Om welke kolom ging het, Wiechers, want dat heb ik niet gehoord. De heer Wiechers: Er staat bij het overzicht staat altijd een kolom ‘afdoening vóór’, dan wordt er een datum ingevuld wanneer iets afgehandeld moet zijn. De hele toezeggingenlijst staat totaal niets meer in in de kolom ‘afdoening vóór’ en dat zint mij niet. De voorzitter: Danke. Ik, we zullen er meer aandacht voor hebben. Dank u wel, de heer Wiechers. Verder akkoord? 5.

Verlening van gemeentegarantie aan NV Rendo (vervolg) De voorzitter: Dan gaan we naar agendapunt 5, de verlening van de gemeenterantie, garantie, aan NV Rendo. We hebben er in januari uitgebreid over gesproken, het gaat over het voornemen om gemeentegarantie te verlenen aan NV Rendo voor de financiering van de investeringen in het kader van de energietransitie en het beheer en aanleg van infrastructuur. En nou, zoals gezegd hebben we tijdens de raadsvergadering 28 januari uitgebreid over gesproken en toen heeft u ook aangegeven dat het nog nadere informatie wilde hebben en ook dan dat het alsnog geagendeerd zou kunnen worden. Dus dit is een soort derde termijn, die hebben we redelijk kort aangehouden want naar aanleiding van informatie kunt u volgens mij als een soort stemtoelichting aangeven wat u voor, met de zienswijze wil of wat u het college mee wil geven. Ik wil graag iedere, alle woordvoerders daarvoor in beeld. Dank u wel, dan wil ik graag eerst het woord hebben de heer Turksma, want die was min of meer de hoofdaannemer hiervan. De heer Turksma. De heer Turksma: Nou moet ik gaan opletten, geloof ik, voorzitter.

Ik ben maar één van de negentien raadsleden hoor, maar we hebben inderdaad, ik heb er wel op aangedrongen inderdaad om na de behandeling in januari, omdat er nog veel informatie niet beschikbaar was, om het inderdaad nog in een derde termijn zoals u het noemt te behandelen en ik ben ook heel blij dat dat nu kan. En ik ben met u eens, je moet deze derde termijn wat mij betreft zien als een, als een zeg maar aanwijzing of een gedachtegang naar het college toe of we dit kunnen steunen of niet, uiteindelijk is het natuurlijk het besluit van het college, dat is helder. We bespreken dus nu in vervolg op januari … Er is heel wat gebeurd na die tijd, voorzitter, we hebben als raad onze informatieachterstand heel goed kunnen inhalen met aanvullende memo’s van het college, met een uitgebreide behandeling van het onderwerp tijdens de financiële werkgroep. Dus we kunnen nu het college een goed advies geven. En de Partij van de Arbeid gaat dat nu ook doen. Het advies waar het uiteindelijk op uitkomt loopt wat de Partij van de Arbeid betreft langs twee gedachtelijnen. De eerste is: de gemeente kan een rol spelen bij het realiseren van maatschappelijk gewenste investeringen als deze een algemeen nut dienen en door marktpartijen niet te financieren zijn.

En als we dan kijken naar de Rendo-casus, dan hebben we het hier wel degelijk over een financiering voor een algemeen nut, maar ze zijn uitstekend te financieren op de geldmarkt. En dan zegt de liberale kant in mij: laat het aan de markt over, laat kosten en de risico’s waar ze horen. Dan de tweede gedachtelijn: als de gemeente garant staat voor 20 miljoen, wat is dan dat risico? De wethouder heeft menigmaal gezegd dat dat risico in zijn visie nihil is. Maar de Partij van de Arbeid-fractie hecht in deze meerwaarde aan de specialisten van de Bank Nederlandse Gemeenten en de internationale kredietbeoordelaars. Vroeger wilde de Bank Nederlandse Gemeenten dit risico wel lopen, waarom dan nu niet meer? Wij vroegen het de Bank Nederlandse Gemeenten en die lieten ons weten dat te veel leningen zonder gemeentegarantie de kredietwaardigheid van de BNG doet verlagen. De internationale kredietbeoordelaars verlagen dan de triple A-rating van de Bank Nederlandse Gemeenten. En dat is nogal wat, voorzitter. Zo denken professionele kredietbeoordelaars dus over het risico en zo denkt overigens de Bank Nederlandse Gemeenten er ook over. Daarom adviseert de Partij van de Arbeid-fractie het college met klem niet eigenwijs te zijn, zeker niet op een terrein waar ze geen kennis van heeft. Onze fractie zou het een

onbegrijpelijk dom besluit vinden om toch die garantie af te geven en daarbij dan te denken dat je nul risico loopt. Als u tot garantie overgaat loopt u wel degelijk risico. Maar als het college door deze raad in meerderheid gesteund wordt heb ik nog wel een voorstel aan die voorstanders: we delen uw visie niet, maar de Partij van de Arbeid zou er respect voor hebben als u het risico van de gemeente middels een persoonlijke garantstelling zou verlichten. Als u dat niet durft of doet, geef ik niets voor uw visie op risico. Als u het wel durft, denk dan goed na over bestedingsdoelen van de lening, zekerheden die Rendo u gaat verlenen en het professioneel monitoren van de lening gedurende de looptijd. Ik heb er niets over kunnen vinden in de stukken. Maar ik weet zeker dat als u persoonlijk garant gaat staan, u dit de volle aandacht gaat geven. Dit is het advies van de Partij van de Arbeid-fractie, voorzitter. De voorzitter: Helder, dank u wel. De heer Wiechers. De heer Wiechers: Ja, mijnheer de voorzitter, wat moet ik na zo’n geweldexplosie, wat moet ik dan nog zeggen. Maar de ChristenUnie denkt er heel anders over. Natuurlijk, in het begin waren wij ook zeer huiverig om hierin mee te gaan, om het college dat advies mee te nemen. Maar nu meegenomen alle late, ik wil zelfs zeggen te late informatie, is onze mening toch omgebogen.

Ook vanmiddag kregen we nog informatie, en daarin werd aangegeven wat het voor de risicoparagraaf voor onze gemeente betekende en uiteindelijk betekent het voor onze risicoparagraaf dat we daar 200.000 euro moeten opnemen, dat stond er duidelijk in, duidelijk uitgelegd waarom. Omdat het risico bij ‘…’ uitgerekend 1 procent was op een gegeven ogenblik. Verder ga ik er niet over uitweiden. Maar nu is het duidelijk geworden dat ook Rendo met gemeentegarantie nog kan lenen bij de Bank Nederlandse Gemeenten tegen een veel gunstiger tarief dan bij een commerciële bank, en de risico’s zijn dus bijna nihil, niet helemaal, dat ben ik ‘…’ met de heer Turksma eens, dat er nog wel risico zit, maar dat is heel laag. En de voordelen van deze lening die mogen we gemeentelijk inzetten voor de energietransitie. En de ChristenUnie adviseert dan ook, zij het heel voorzichtig, aan het college om hier wel in mee te gaan. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de heer Hulst. De heer Hulst: Dank u, voorzitter. Ja, tijdens de vorige behandeling van dit onderwerp tastten we nog enigszins in het duister over risico’s, gevolgen, bedragen. En wij gaven toen aan: bij twijfel niet ‘…’, als advies aan het college. Immers, wij nemen geen besluit.

De afgelopen tijd hebben we getracht grip op de zaak te grijpen via de financiële werkgroep, gesprekken over en weer, en via informatie vanuit de organisatie. En met name deze laatste heel concrete informatie over de risico’s, de gevolgen voor het weerstandsvermogen en de relatie van deze garantstelling naar de toekomst en de begroting in de toekomst maakt dat we geen overwegende bedenkingen meer hebben. Tot zover. De voorzitter: Dank u wel, geef ik het woord aan de heer Ha… De heer Turksma: Voorzitter. De voorzitter: O. Mijnheer Turksma. De heer Turksma: Mag ik een vraag stellen aan de heer Hulst? De voorzitter: Ja, mag u, de heer Turksma.

De heer Turksma: Dank u wel. Voorzitter, ik gaf in mijn betoog een liberale kant van mij bloot. Dat heb ik natuurlijk bewust ook gedaan omdat ik de heer Hulst enorm graag zie en ook waardering heb voor het liberale gedachtegoed, zoals de VVD dat altijd goed weet te verwoorden. Maar nu begrijp ik het even niet. Weet inmiddels wel dat de heer Rutte naar de socialistische kant is opgeschoven, maar vindt de VVD, vindt de heer Hulst de ‘…’ van de VVD-fractie nu niet vreemd dat hij hier eigenlijk marktverstorend aan het werk bent omdat u in principe een marktpartij het risico wat normaal gesproken bij zakendoen hoort volledig uit handen neemt middels deze garantiestelling, los van dat dat in onze paragraaf allemaal prima uit te werken is, want dat begrijp ik wel, dat geloof ik ook wel. De voorzitter: De heer Hulst. De heer Hulst: Ja, mijn liberale hart klopt nog steeds hè, daar kan ik in ieder geval de heer Turksma over geruststellen. Het gaat er eigenlijk meer om dat we inderdaad bepaalde financiële voordelen nu kunnen krijgen en die kunnen we ook goed gebruiken voor investeringen die we willen gaan doen hè, want we willen er ook echt wel aanhangen dat de voordelen die nu verkregen worden rechtstreeks naar de gemeente gaan. En vanuit dat belang denk ik dat het goed is dat we dit doen, zeker gelet op het risico wat er ligt. De voorzitter: Dank u wel.

Geef ik het woord aan de heer Haar. De heer Haar: Ja, dank u wel voorzitter. Drie partijen zijn hier aan bod. Rendo, die een lening wil, de Bank Nederlandse Gemeenten, die leningen kan verstrekken, en de gemeente De Wolden die een garantie kan verlenen. De Bank Nederlandse Gemeenten dat zijn wij voor een deel. We hebben daar aandelen in. Rendo zijn wij voor een deel, hebben we wat meer aandelen zelfs in. En de gemeente De Wolden dat is het eerste belang waar wij voor dienen te staan, in mijn beleving althans. Afwegende de risico’s die aanwezig zijn en de voordelen die het heeft wanneer wij deze garantstelling verlenen aan Rendo om een lening bij de Bank Nederlandse Gemeenten af te sluiten, is D66 van oordeel dat dat belang van de gemeente De Wolden in dit geval prevaleert en dat bij het college aanbevelen om de garantstelling te verlenen. Nog een opmerking in zijn algemeenheid ten aanzien van dit agendapunt: het heeft er tot een fikse discussie geleid, wat denk ik alleen de kwaliteit van de besluitvorming maar ten goede komt. Maar de informatievoorziening en de communicatie over dit onderwerp, die had aanmerkelijk beter gekund en dat is een leer denk ik voor een volgende keer. Tot zover, voorzitter. De voorzitter: Ja, dit soort zaken komen meestal niet zo heel vaak voor.

Maar inderdaad, is goed om daar ook lering uit te trekken en wat u ook zegt, de discussie op deze manier te voeren, en die tijd hadden we ook, is helemaal prima. Zeker goed. Ik geef het woord aan de heer Benning. De heer Benning: Ja, voorzitter, dank u wel. Ook in januari was Gemeentebelangen al voorstander van de garantstelling van Rendo. En nu ook duidelijk helder is wat het gevolg is voor de, wat het directe gevolg is voor de risicoparagraaf van de gemeente is dit niet veranderd. Met een overzichtelijk risico kunnen we over een periode van tien jaar een behoorlijk bedrag aan extra inkomsten krijgen, wat we als gemeente prima kunnen inzetten voor de energietransitiedoeleinden. Dus een goede kans om projecten vlot te trekken waarvan diverse fracties in deze raad al gezegd hebben ze heel belangrijk te vinden. Zonnepanelen, laadpalen, noem maar op. Voorzitter, wij maken de keuze om hier niet in het risico te blijven hangen maar de kansen te zien en op deze manier als gemeente een bijdrage te kunnen leveren aan de voortgang van de energietransitie. Wij, ons advies is dan ook om aan het college om dit te doen, om dit wel te doen, en wij willen het college dan nog meegeven om af te spreken in de voorgang van het proces hoe we na de periode van tien jaar omgaan met deze garantstelling. Dank u, voorzitter.

De voorzitter: Dank u wel. Geef ik het woord aan mevrouw Berghuis van GroenLinks. Mevrouw Berghuis-Wiersema: Ja voorzitter, dank u wel. Nou, zoals de heer Turksma al zei en ook de heer Wiechers, hebben we inmiddels, ja, veel meer informatie gekregen en het is uitgebreid in de financiële werkgroep behandeld. Dus in die zin zijn we wat bijgepraat. Ik hoor nu van de heer Wiechers dat er vandaag nog iets binnen is gekomen, dat heb ik niet tot mij kunnen nemen want ik was vandaag met een paar heel oude mensen onderweg om een tweede vaccinatie te halen, dus ik vind die informatie dan ook wel heel erg laat moet ik zeggen, ik heb dat niet meer kunnen lezen. In ieder geval, in januari was GroenLinks niet positief over deze garantstelling en daar blijven we ook bij. Natuurlijk kan de gemeente zijn voordeel trekken, maar ja, een risico is toch een risico en wij vinden gewoon niet dat de gemeente de rol van bank op zich moet nemen. Dat is geen taak van de gemeente, ook al kan en mag het allemaal. Wij vinden dat het aan de gemeente zelf is of je dit wil doen, nou ja, risico’s zijn er en die kunnen klein zijn maar ze zijn er wel. En wij zeggen ook: Rendo kan het op een andere manier het geld lenen, en dat zouden ze wat ons betreft dan liever gaan doen. In de vergadering van januari gaf de wethouder te kennen dat hij niet had zien aankomen dat deze raad nogal kritisch naar dit dossier kijkt.

Dat heeft mij wel weer verbaasd, eerlijk gezegd. Ik denk: het gaat toch echt om een behoorlijk bedrag waar je als gemeente garant voor staat, en ja, geen sinecure. In januari waren de meeste partijen behalve Gemeentebelangen uiterst kritisch, nou, ik hoor nu hele andere geluiden. Dat is zoals het is, maar ons advies is niet doen. Wij staan liever voor andere dingen garant en ik noem er maar een, dat is vooral voor onze inwoners in het sociaal domein, maar daar hebben we het later wel over. Tot zover, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Wat betreft die informatie die u vandaag gekregen heeft, daar heeft u natuurlijk gelijk in dat dat aan de late kant is, alleen die vraag die kwam ook pas vandaag, dus vandaar dat het ook niet anders kon. O, gister kwam die vraag, oké, nou goed, maar dan nog, dan moet hij nog uitgewerkt worden, vandaar. In ieder geval aan de late kant, maar het begrip natuurlijk ervoor, maar als u wat anders had. Mijnheer Keizer. Mijnheer Keizer niet? De heer Keizer: Ik zet … Ik zet de camera aan, uit, in plaats van de microfoon. Excuus. Dank u wel, voorzitter. We zijn het in grote lijnen eens met de inschatting omtrent het risico, risico is laag, daar zijn we blij mee dat we de uitleg gehad hebben. Wij staan er iets anders in, ik moet het maar eens zeggen, meer op nuances.

Wij vinden het rendement dat we krijgen op de garantie die we moeten stellen vinden wij heel minimaal, en daarom geven wij het college de volgende adviezen mee: laat Rendo de lening afsluiten bij een externe partij, zelfs tegen een hoger tarief waarbij geen gemeentegarantie nodig is. Dit is transparanter en men creëert op deze manier voor alle gemeenten, omdat een aantal gemeenten niet meedoen die eigenaar zijn, dezelfde voorwaarden en risico’s. Als besloten wordt om toch voor gemeentegarantie te gaan, stel dan in ieder geval de volgende voorwaarden vast: garantie tot maximaal tien jaar na de eerste opname, geen automatische verlening mogelijk en duidelijke en ‘…’ geoormerkte lening. Dank u, voorzitter, dit is mijn bijdrage. De voorzitter: Oké, dank u wel. Dan wil ik deze beraadslaging afronden, dus niet de behoefte aan de wethouder om nu nog weer opnieuw erop te reageren, dat heeft ook geen nut denk ik, in dit geval. Maar u heeft wel wat meegegeven aan het college. Niet alleen wel of niet hè, maar ook daarnaast nog weer het een en ander. Dus de wethouder die neemt, of het college neemt eigenlijk dit mee bij de besluitvorming en we zullen u uiteraard op de hoogte houden van de verdere besluitvorming. En ook hoe dit verder loopt met de andere partijen, want er zijn naast gemeente De Wolden natuurlijk ook nog andere gemeenten die erbij betrokken zijn.

Dus we zullen u zeker daarmee op de hoogte houden. En hiermee wil ik dan eigenlijk deze

beraadslaging van agendapunt 5, verlenging van gemeentegarantie aan NV Rendo, afsluiten en gaan we door naar agendapunt 6, en daarvoor geef ik graag het voorzitterschap over aan de heer Brouwer. 6.

Resultaten rekenkameronderzoek Initiatiefrijk De Wolden (volgt later) De heer Brouwer: Ja, dank u wel. Ik ben in beeld, zie ik. Ik zit naast de voorzitter, dus dat is mooi makkelijk. Vanavond mag ik in deze gemeenteraadzaal zijn, wat erg fijn is kan ik u vertellen, ik wil u de ogen niet uitsteken maar ik hoop dat we allemaal straks weer bij elkaar zijn, daar gaat het niet om. Aan de orde de subsidieregeling Initiatiefrijk De Wolden, bedoeld om burgerinitiatieven financieel te ondersteunen. Initiatieven die bijdragen aan leefbaarheid, sociale vitaliteit en sociale infrastructuur, wat een prachtig mooie woorden allemaal, in een buurt, in een dorp of in de omgeving. Deze regeling loopt tot en met dit jaar en wij als raad gaan ook dit jaar nog een besluit nemen over de toekomst van dit Initiatiefrijk De Wolden, dat doen we op een later moment. Maar voor de rekenkamercommissie was dit een prima aanleiding om eens te kijken van nou, hoe staat het ervoor wat, hou die regeling tegen het licht en kijk even of dat er nog, ja, een vervolg te geven is en kom met aanbevelingen. En ja, zijn de spelregels juridisch allemaal wel juist toegepast.

Dat resulteert vanavond in een te nemen besluit met betrekking tot die aanbevelingen van de rekenkamer, en om het college opdracht te geven om die aanbevelingen over te nemen en dit onderzoek uiteindelijk te betrekken bij de behandeling van de kadernota, over mogelijke voortzetting van de subsidieregeling Initiatiefrijk De Wolden. Hoe gaan we dat doen? Er staat drie kwartier op de agenda, dat hebben jullie gezien. Het eerste kwartier is daarvoor ingeruimd om nog een korte toelichting te geven door de rekenkamer en ik denk dat dat mijnheer De Vent is. De heer De Vent: Klopt. De heer Brouwer: Dat is correct, hoor ik achter mij. Ja, o, sorry, excuus, ja, ik zie u daar pas nu … Nee, het is prachtig mooi, dit commandocentrum hier in Zuidwolde, u zit voor mij links onderaan. Dat zegt helemaal niets, maar mijnheer De Vent zal nog een toelichting geven op het proces van de totstandkoming van dit rapport en ik word nu in de maling genomen hier naast mij. En het laatste halfuur zal dan zijn om alle fracties zeg maar, ja, u heeft ook het bestuurlijk advies in dit rapport gelezen, om iets nog, ja, over dit rapport te zeggen. Ik merk ook even op dat na de toelichting van mijnheer De Vent ik zeg maar technisch nog wat vragen toe zal staan aan mijnheer De Vent, maar dat dan heel kort. Ik hoop dat dat duidelijk is, het woord is aan René de Vent. De heer De Vent: Dank u wel, voorzitter.

En dank dat wij van u de gelegenheid krijgen om een korte inleiding, een aftrap te geven bij dit boeiende onderwerp. En ik laat me graag vergezellen door mijn collega’s van de rekenkamercommissie, Marieke Ekelenkamp en Errol van Veen. Ik weet niet of zij ook goed in beeld zijn. En wij hebben met heel veel enthousiasme en plezier gewerkt aan dit onderzoek zo kort, om met elkaar stil te staan bij de effecten van een dergelijke regeling, Initiatiefrijk De Wolden. En wat ons betreft eigenlijk best een prachtig instrument voor overheidsparticipatie als u het zo wilt noemen. We hebben ons daarin verdiept de afgelopen maanden, ondanks de beperkingen die we hebben, natuurlijk nog hebben meegemaakt rondom de corona, hebben we toch, denken wij, voldoende informatie opgehaald om u een hulpmiddel te geven straks bij het vaststellen, het bepalen zeg maar van de toekomst van deze mooie overheidsparticipatieregeling. Want die loopt nog door tot en met 2021 en de bedoeling is, hebben wij begrepen, dat u daar dit jaar nog een besluit over zult gaan nemen. Over die toekomst van deze regeling. En wat ons betreft dus alle reden om er nog eens goed tegen het licht te houden, om daar het beste eigenlijk uit te willen halen.

Dus we hebben gekeken naar doeltreffendheid, rechtmatigheid, maar we hebben ook gekeken naar effecten, borging zeg maar, en ook de doorwerking die heeft plaatsgevonden naar aanleiding van eerdere evaluaties door die bij u bekend zijn, met betrekking tot deze regeling. Wat is daar nu van opgenomen, wat is daar het gevolg van

geweest zodat de regeling nog sterker landt zeg maar in deze prachtige Woldense samenleving? En we hebben hele mooie voorbeelden ook gezien, dat wil ik ook daarbij wel genoemd hebben. Ik heb bijvoorbeeld met de Stichting Kunstroute de wijk IJhorst, waarbij het ging zeg maar om de expositie van professionele kunstenaars die gebruik hebben gemaakt van alle prachtige locaties in uw gemeente. En dan zult u zeggen: ja, maar wat is dan het effect daarvan, de impact daarvan? Nou, die is best heel groot, als u weet dat meer dan honderd vrijwilligers hier zich voor hebben ingezet. En dat daar dan mee ook die samenleving zeg maar ook veel sterker is geworden door de onderlinge verbinding en betrokkenheid. En we kregen ook wel, en we hebben ook gevraagd naar kritische opmerkingen vanuit de initiatiefnemers, die heel blij zijn overigens met deze regeling, laat dat vooropstaan. Die hebben ook gezegd van soms lijkt kunst wel een wat ondergeschoven kindje in de regeling, terwijl de bijdrage van Grenzeloos Kunst Verkennen aan leefbaarheid en sociale vitaliteit eigenlijk een hele grote is als ik kijk zeg maar naar de participatie van zo veel vrijwilligers en de impact op de samenleving zelf. Dus dat maakt ook dat wij vinden dat deze regeling heel erg kansrijk is en dat die ook heel breed moet worden bekeken als het gaat om effect.

Dat hebben we ook gehaald uit de gesprekken en de enquête die we hebben gedaan onder de initiatiefnemers, zoals u heeft kunnen lezen. Want we hebben gekozen voor een stevig en zorgvuldig proces om op die juiste informatie op te kunnen halen. Dus we kijken terug op boeiende gesprekken, ook met de gemeentelijk medewerkers, de dorpen contactfunctionarissen, de portefeuillehouder, de initiatiefnemers middels de enquête, en zo hebben we die informatie ook vertaald. En de opbrengst daarvan vindt u terug in dit mooie rapport, denken wij, en we willen u dat ook graag van harte aanbieden. Dat doen we met vol enthousiasme en plezier. We hebben er zelf ook, nou, veel weer van geleerd, hoe kijk je naar bepaalde regelingen, hoe kijk je met name naar de effecten van bepaalde regelingen. Maak die, beschouw die niet ‘…’. Plaats in een breder perspectief. En we hopen dat u met de onderzoeksresultaten een hulpmiddel hebt, wat ons betreft, om ook met elkaar een boeiende discussie aan te gaan over de toekomst straks van deze mooie regeling. En ‘…’ hij eigenlijk alleen maar wat ons betreft sterker zou kunnen worden. Dat is niet aan ons, wij hebben hem vastgesteld en beoordeeld aan de hand van de ervaringen en de informatie die we hebben opgehaald middels dossierstudies. En die informatie vanuit dat brede proces vindt u terug in het onderzoeksverslag, het rapport wat u voor u ziet.

En dat willen we graag met u ter bespreking delen. En tegelijkertijd ook iedereen op voorhand bedanken, mensen vanuit de gemeentelijke organisatie, de medewerkers, dorpse contactfunctionarissen en de portefeuillehouder, de initiatiefnemers vanuit verschillende projecten die met verve hebben deelgenomen aan de enquête. Want met elkaar hebben we gezorgd, wat ons betreft, voor een advies waarmee u hopelijk ook uw kaderstellende en controlerende taak op een goede manier kunt uitvullen, en invullen, voor wat betreft de, ja, de toekomst zeg maar van deze wat ons betreft blinde overheidsparticipatieregeling Initiatiefrijk De Wolden. En daarmee zal wat ons betreft nog meer recht gedaan kunnen gaan worden aan deze regeling. Vandaar ook de titel: Recht doen aan Initiatiefrijk De Wolden. Ik laat mij graag voor een keer door de beide collega’s Errol en Marieke, die met name de uitvoering van het onderzoek hebben gedaan, dus als u vragen heeft aan ons dan kan het zijn dat ik verwijs naar een van mijn beide collega’s, maar dank alvast voor dit moment en wij werken straks na dit, na vandaag weer verder aan een volgend onderzoek dat we graag ook weer ‘…’ met u zullen gaan delen. Maar wij hebben met veel plezier dit onderzoek uitgevoerd en kijken uit naar het volgende. Dank u wel. De heer Brouwer: Dank u wel, mijnheer De Vent.

Ik zie al een camera aanflitsen bij mevrouw Brouwer, ik stel, wat ik al gezegd heb, de raad in staat om even wat korte vragen te stellen aan mijnheer De Vent omtrent zijn toelichting. Mevrouw Brouwer. Mevrouw Brouwer-Dekker: Ja, ten eerste hartelijk dank voor het rapport. Ja, we zien dus dat de regeling Initiatiefrijk De Wolden een mooie regeling is waarbij sprake is dat de toegekende bedragen die variëren van

groot naar klein, maar in het rapport lees ik niets over de toegekende bedragen. Mijn vraag is: heeft u daarnaar gekeken en wat zijn uw bevindingen daarover? De heer De Vent: Dank u wel, ik kijk even naar de … Die vraag leg ik even naar één van mijn collega’s, Marieke, kun jij daar iets over zeggen? Mevrouw Ekelenkamp: Nou, daar hebben we eigenlijk niet naar gekeken. Ja, ik kijk ook even naar Errol, die heeft meer naar de rechtmatigheid gekeken. We hebben meer naar het proces gekeken van hoe komt zo’n aanvraag binnen en is het verloop van het proces rechtmatig. Errol, heb jij nog iets toe te voegen? De heer Van Veen: Nou, heel kort daar nog aanvullend. We hebben natuurlijk wel kennisgenomen van de overzichten hè, van de toegekende projecten. En daarmee ook wel met, en kennisgenomen van ook de toegekende bedragen. Ten aanzien zeg maar van de rechtmatigheidsscan heeft dat niet geleid tot bijzondere bevindingen. Mevrouw Brouwer-Dekker: Oké. Dank u wel. De heer Brouwer: Van deze kant ook dan. Korte vraag nog bij mijnheer Haar. De heer Haar: Ja, dank voor het rapport, zeer boeiend om te lezen, temeer omdat het een regeling is die veel weerklank vindt bij de inwoners van De Wolden. Ik heb een vraagje over de output van de regeling.

U maakt daar wat opmerkingen over, heeft u bij die output, heeft u kwalitatieve oordelen kunnen vinden en kwantitatieve, of de vraag is eigenlijk nog meer: waar ligt in dit rapport, waar ligt het zwaartepunt eigenlijk op? Wat heeft u het meest aangetroffen, kwalitatieve output of kwantitatieve output? De heer De Vent: Ik denk dat we, we hebben vooral gekeken naar die kwalitatieve kant. Dus ik heb ook met mijn eerste inleiding aangegeven dat het wat ons betreft gaat het vooral om kijken naar de brede effecten van de regeling, vandaar ook dat ik één van de projecten benoemde die zeg maar best een heel breed effect had. Naast kunst ook die betrokkenheid vanuit die samenleving. En wij hebben dus juist ook gezegd van nou: ‘…’ zou dat wel een tandje sterker mogen, en scherper mogen, want we zijn soms wat geneigd eenzijdig te kijken naar bepaalde regelingen vanuit bijvoorbeeld één vakdiscipline. Maar kunst bijvoorbeeld hè, staat ook een beetje midden in de samenleving en verbindt juist ook heel sterk. Nou, en die verbindende factor die vinden wij belangrijk zeg maar om ook als overheidsparticipatieproject te kunnen beschouwen. En ik denk dat er bij de beoordeling ervan die projecten juist die aspecten ook wellicht wat zwaarder gewogen zouden kunnen gaan worden.

En dus juist die brede beoordeling vinden we, hebben wij als kwalitatief aspect willen benadrukken en dat mag wat ons betreft best wel in de toekomst wat zwaarder gaan wegen. Dus we hebben minder kwantitatief, of nou eigenlijk naar aanleiding van de vorige vraag die is gesteld door uw collega, hebben we dat gewogen maar meer kwalitatief. Dus wat ons betreft is ervan uit die kwaliteit nog meer te halen. De heer Brouwer: Ja, dank u wel, opnieuw. Ik wil verzoeken om de woordvoerders per fractie in beeld te krijgen die nog iets willen zeggen, waarbij ik meteen zelf even zeg dat ik weinig attent ben geweest voor mevrouw Ekelenkamp en mijnheer Van Veen niet welkom te heten, want ik heb me alleen gericht op mijnheer De Vent en de rekenkamer bestaat toch echt uit drie personen. Dus waarvoor … Hè, alle drie welkom. Ik heb inmiddels vijf fracties, zes fracties. Ik mis de fractie van de Partij van de Arbeid, ja, daar is die. Alles in beeld hier in Zuidwolde, zonder willekeur te willen toepassen begin ik rechts bovenin, dat is mijnheer Wiechers van de ChristenUnie.

De heer Wiechers: Ja, dank u wel, mijnheer de voorzitter. Wij zijn heel erg blij dat de rekenkamer dit opgepakt heeft. Via Initiatiefrijk De Wolden is heel veel tot stand gekomen en daar zijn wij allemaal heel erg blij mee. Ik hoef ook nu niet het hele rapport door te lopen, dat is duidelijk. De ChristenUnie wil zich beperken tot wat conclusies een aanbevelingen en een paar vragen. Als eerste: hoeveel steekproeven worden er eigenlijk genomen ter controle? Is daar een bepaald percentage aan verbonden, bijvoorbeeld 20/80? En in principe ‘…’ alleen boven een bepaald bedrag. Bij rechtmatigheid blijkt duidelijk dat Initiatiefrijk De Wolden rammelt, misschien wel juist door alle goede bedoelingen. Hier moet men mee aan de slag zodat het ook juridisch goed in elkaar steekt. Ook het toekennen van de subsidie moet wat strenger, zodat er geen vermenging met andere regelingen ontstaat. Terugkomend op de aanbevelingen valt als eerste op dat de raad duidelijker moet aangeven welke rol zij wil spelen. De ChristenUnie is er een voorstander van om te sturen op doelstellingen en effecten en de kaderstellende en de controlerende rol ook lichter te houden. Ook willen wij meer aandacht voor verslaggeving om onze controlerende rol eenvoudiger te maken. En dat hoeft niet heel ingewikkeld te zijn, wat zou het mooi zijn dat er van elk verslag een artikeltje in de Wolder Courant verschijnt.

Dat is voor iedereen leuk. Voor de mensen die het uitvoeren, voor ons als raad en ook voor onze bewoners. Wat de ChristenUnie wel steekt is dat bijna alle projecten in het fysieke domein terechtkomen en thuishoren. Wij zouden ook graag wel eens nog wat projecten willen zien in het sociale domein. Hoe kunnen we dit stimuleren? Want het moet uiteindelijk initiatief vanuit de bevolking zijn. En daarom moeten de doelstellingen zoals aangegeven ‘…’ concreter vertaald worden. Ook willen wij als laatste nog ingaan op de financiering. Het advies is om dit structureel te maken. Wij willen even teruggaan in de tijd, de verplichting om uw activiteit na een aantal jaren incidentele financiering structureel te maken is twee jaar geleden losgelaten door het Rijk. Wij hebben er destijds bewust voor gekozen om Initiatiefrijk De Wolden incidenteel te laten. Gaan we dit structureel op de begroting zetten, dan zullen we ergens anders moeten bezuinigen. Dat moeten we ons goed realiseren. En dat is momenteel in de financiële malaise die alle gemeentes verkeren, zal dat ook lastiger zijn. Maar ja, dat is een discussie die gaan we voeren bij de behandeling van de kadernota. Maar ik geef hier alvast een voorschot over onze mening. Wij willen dit graag zou houden. En dit moet wel doorgaan, laat dat ook duidelijk zijn.

Tot slot wil de ChristenUnie ook de rekenkamer bedanken voor dit goede rapport, wij gaan akkoord met het raadsvoorstel onder voorbehoud van de manier van financiering. Dank u wel. De heer Brouwer: U ook bedankt, mijnheer Wiechers. De fractie van GroenLinks, mevrouw Berghuis. Mevrouw Berghuis-Wiersema: Ja, dank u wel voorzitter. Ja, ook GroenLinks wil de rekenkamer heel hartelijk bedanken voor dit onderzoek, Rechtdoen aan Initiatiefrijk De Wolden. Wij vinden het een heel mooi rapport en het geeft een heel goed inzicht in de manier waarop Initiatiefrijk De Wolden werkt. Een aantal conclusies zijn er dus getrokken en aanbevelingen gedaan, en in het raadsvoorstel wat nu voor ons ligt lezen we dat het college ook van plan is om de aanbevelingen over te nemen. Eén van de aanbevelingen is dat er meer wordt gestuurd op financiën en de heer Wiechers zei het ook al, de doelstellingen met de subsidieregeling moeten concretere geformuleerd worden en de selectiecriteria en activiteiten moeten helder zijn, zodat een aanvrager ook beter weet waar de aanvraag aan moet voldoen. Wij denken dat dit een heel heldere boodschap is en die ook goed uitvoerbaar is. Verder geeft de rekenkamer aan dat de rol van de raad wat groter kan zijn door haar kaderstellende en controlerende rol in te vullen.

Hoe we dit nou exact handen en voeten gaan geven dat weet ik zo niet, maar daar zullen we dan met elkaar eens een keer over om aan tafel moeten gaan. Het is in ieder geval duidelijk dat de raad nog wat meer kan worden geïnformeerd over de uitvoering van de regeling en ook over de resultaten en opbrengsten van de initiatieven. En dan het juridische deel van de regeling, dat heeft toch wel een aantal tekortkomingen. Dat zal zeker moeten worden aangescherpt om te voorkomen dat de gemeente in onnodige procedures terechtkomt bij een eventuele afwijzing van een project. Dat lijkt ons wel een heel belangrijk item in ieder geval voor Initiatiefrijk De Wolden. Nou, dan zijn er zes dossiers meege… Voor

die zijn beoordeeld en waar we dus een kijkje in de keuken hebben kunnen nemen. En bij alle zes viel ons in ieder geval op dat de beslistermijn niet in acht wordt genomen. Verder is in deze dossiers ook gebleken dat de inhoudelijke beoordeling aan de hand van artikel 6 van Initiatiefrijk De Wolden ontbreekt. En verder valt het op dat de toekenning van de subsidie, het subsidiebedrag meteen wordt vastgesteld. Deze zes dossiers maken dus goed duidelijk dat er beter getoetst kan worden aan de eigen subsidieregeling, en ook zijn er nog een aantal afwijzingen waarbij sprake zou kunnen zijn van botsing met het gelijkheidsbeginsel. Al met al voldoende aanwijzingen om de uitvoering van de regeling nog eens goed tegen het licht te houden. Voorzitter, de aanbevelingen zijn duidelijk wat ons betreft en ook goed uit te voeren. En wij kunnen instemmen met het raadsbesluit en zullen bij de behandeling van de kadernota 2022-2025 dan zien hoe het verder gaat met Initiatiefrijk De Wolden. Tot zover, voorzitter. De heer Brouwer: Dank u wel, mevrouw Berghuis. Ik heb gezien dat mijnheer Turksma inmiddels zijn kopje thee heeft leeggedronken, het woord is aan de fractie van de Partij van de Arbeid. De heer Turksma: Maar wat u niet heeft gezien, voorzitter, is dat ik ook alweer een nieuw kopje thee heb ingeschonken, maar die laat ik nog even staan. Goed, voorzitter.

Met de bedoeling om laagdrempelige en regelarme regelgeving op te zetten omtrent Initiatiefrijk De Wolden komt de rekenkamer in haar onderzoek toch een paar manco’s tegen. Ze worden helder benoemd en in reactie geeft het college aan al enkele te hebben aangepakt. Sorry. Een in de kern goede regeling heeft toch iets meer kaders nodig, en daar is de Partij van de Arbeid-fractie het mee eens. De juridische en administratieve uitvoering kan beter. Het is eigenlijk een wonder dat het tot nu toe niet heeft, niet tot problemen heeft geleid. Dat geeft ook maar weer aan dat Initiatiefrijk breed gedragen wordt en niemand de randen van de regeling opzoekt. Maar toch goed om het te verbeteren. Richtlijnen rond wie het eerst komt, het eerst maalt moeten duidelijker. Nu is onduidelijk welke datum als eerste aanvraag wordt gehanteerd. Daar heeft de Partij van de Arbeid-fractie overigens nog een oude wens bij op te merken: overweeg om het jaarbudget te verdelen per gebied. Daarmee voorkom je dat één groot project ergens in De Wolden andere projecten onmogelijk maakt in dat jaar. De rekenkamer merkt op dat bij sommige projecten er eigenlijk infrastructuur van de gemeente wordt gefinancierd, en dat was toch niet de bedoeling. En dat dachten wij van de Partij van de Arbeid ook.

Ook goed om daar nog eens kritisch naar te kijken omdat, is ook al eerder genoemd, het eigenlijk ook zeker al was bedoeld voor initiatieven die niet in dat stoffelijke zitten maar vaak ook in het sociaal domein hadden mogen plaatsvinden. Dat ligt natuurlijk ook aan de aanvragers, dat weet ik wel, daar hebben we niet direct een rol in, maar toch. En dan is een opmerking van de rekenkamer, zou de organisatie nog wel wat flexibeler op de aanvraag kunnen inspelen. En ik kijk de voorzitter van de raad even aan, maar in dit geval dan ook de tijde… Zeg maar de burgemeester om, die nu even geen voorzitter is. Dan merk ik bij mezelf van: ondanks opleidingen die daarvoor zijn gevolgd moet je dus eigenlijk constateren dat klantvriendelijkheid, ik ga hier het debat over dienstverlening niet overdoen maar u weet precies waar ik op duid, dat dat blijkbaar in verschillende trajecten binnen onze organisatie nog wel eens in een lijstje gezet zou mogen worden. Daar is nog wat te verdienen, daar hebben we nog wat in te halen. Ook graag aandacht daarvoor, ik heb overigens niet de indruk dat die aandacht er niet voor komt, want ik heb wel de zaak zo gelezen dat het college al heeft gezegd van dat ze graag de aanbevelingen in het rapport wil overnemen, dus wat dat betreft is het meer een aanmoediging van onze kant nu.

Wat we niet willen overnemen is de suggestie, de heer Wiechers zei het ook al en dat wist ik van tevoren dat hij dat zou doen, om het bedrag structureel in de begroting op te nemen. Wat ik al zei, de heer Wiechers van de ChristenUnie weet op dit punt veel beter dan ik te beargumenteren waarom je dat niet zou moeten doen en hij heeft dat ook gedaan. En ik zou daar nog aan willen toevoegen dat met die incidentele bekostiging je eventueel, liever niet, maar je weet het nooit, bij ernstige tekorten op onze begroting je dan zou kunnen overwegen, wat ‘…’ een duivels dilemma is maar soms sta je daarvoor, om dan toch een keer Initiatiefrijk De

Wolden een jaartje over te slaan of op een andere wijze uit te voeren. Tot zover onze bijdrage hierover, dus een goed rapport, inderdaad ook dank aan de rekenkamercommissie. En ik denk dat ook het college hier met de beste wil, die ze ook al heeft aangetoond, hier goede stappen kan zetten zodat we in ieder geval een goed draaiend en juridisch kloppend Initiatiefrijk De Wolden kunnen voortzetten. Dank u wel, voorzitter. De heer Brouwer: U ook bedankt, de heer Turksma. Ik ga een beeldje verder, kom uit bij mevrouw Vrielink van Gemeentebelangen. Mevrouw Vrielink-Linthorst: Ja, dank u wel voorzitter, en nog dank voor de extra toelichting van de rekenkamer. Sinds 2015 kennen we in ons gemeente De Wolden de subsidieregeling Initiatiefrijk De Wolden en met als doel burgerinitiatieven financieel te ondersteunen als die bijdragen aan de leefbaarheid, sociale vitaliteit en sociale infrastructuur van een buurt, dorp of omgeving. De rekenkamer heeft onderzoek gedaan naar de rechtmatigheid en de doeltreffendheid van de subsidieregeling Initiatiefrijk De Wolden en dat hebben ze zeer uitvoerig gedaan. Er ligt een ‘…’ duidelijk rapport voor ons, onze complimenten. Mooi en goed onderbouwd document dat we zeker meenemen wanneer we later dit jaar als raad een besluit gaan nemen over de toekomst van Initiatiefrijk.

De contactfunctionare voor… De contactfunctionarissen, voorzitter, spelen naar onze mening een cruciale sleutelrol tussen initiatiefnemers en de gemeente. Ze zijn als het ware de smeerolie in het proces. De waardering voor hen is bij de initiatiefnemers dan ook erg groot en ze brengen de gemeente en inwoners met hun ideeën dichter bij elkaar. Een groot voorbeeld om het integrale werken, ook binnen de organisatie, beter te laten slagen. Want het van buiten naar binnen werken is nog niet overal geland. En dat heeft voor Gemeentebelangen toch wel een prioriteit, het zou fijn zijn dat ook de organisatie een gevoel krijgt bij het ingediende verzoek en het genomen initiatief. We hebben kunnen lezen dat het college ook al met een aantal aanbevelingen, onder andere de juridische gebreken, aan de slag is gegaan. Er wordt nu ook eerst gegeven op aanvragen vanuit de reguliere budgetten te bekostigen, en dat juichen we als Gemeentebelangen alleen maar toe. Het plan van aanpak speelruimtebeleid 2020 is hier dus al een mooi voorbeeld van. Ik heb het al eerder genoemd, er ligt hier een heel mooi helder rapport met heldere conclusies een aanbevelingen, en het lijkt Gemeentebelangen dan ook niet meer dan vanzelfsprekend om dit te betrekken bij de behandeling van de kadernota 2022-2025 over de voortzetting van de subsidieregeling Initiatiefrijk De Wolden in 2022.

Maar wat we als raad ook besluiten, laten we er alsjeblieft voor waken dat we het als gemeente goed en duidelijk regelen en dat voor de enthousiaste inwoners het een laagdrempelige, stimulerende en ondersteunende regeling blijft, en ze gewoon kunnen blijven doen. Gemeentebelangen stemt derhalve in met het raadsvoorstel. Dank u wel, voorzitter. De heer Brouwer: U ook bedankt, mevrouw Vrieling. De volgende … Nou, dan mag ik kiezen, denk ik. Ik kies voor mijnheer Smit, VVD. De heer Smit: Nou, dank u wel voorzitter. Ik kan me herinneren bij uw vorige plaatsvervanging dat ik wat teleurgesteld was dat ik achter in de rij mocht spreken. Deze keer komt het mooi uit, want dan kan ik gelijk maar even reageren op de vorige sprekers. Graag bedanken we de rekenkamercommissie voor het onderzoek en de rapportage Rechtdoen aan Initiatiefrijk De Wolden. We zijn blij met de heldere en uitgebreide rapportage en het voelt goed voor het eerste rapport van onze rekenkamer in de nieuwe setting. Als VVD hechten we ook veel waarde aan het instrument Initiatiefrijk De Wolden, en mooi dat de rekenkamer nog wat nuttige tips en suggesties geeft welke het college over wil nemen. Dit juichen we toe. Als VVD-fractie vinden we het belangrijk dat we als gemeente onze inwoners kunnen stimuleren en belonen voor actieve bijdragen aan de samenleving in en buiten onze kernen.

We vinden het een mooi voorbeeld van participatie. Samen kun je wat bereiken. We willen onderstrepen dat bijdragen uit Initiatiefrijk naast sociaalmaatschappelijke cohesie

ook veel is bereikt in het fysiek domein, waar ook in veel gevallen nog meer aanvullende middelen zijn gegenereerd waarmee we het leven en welzijn in onze gemeente nog mooier hebben gemaakt. Toch nog een kritische noot, en dan haak ik even aan bij wat de heer Wiechers en de heer Turksma meldden: in het rapport wordt er aangegeven dat in sommige gevallen middelen uit Initiatiefrijk worden aangewend voor zaken welke eigenlijk behoren tot de gemeentelijke taak. Echter, waar het wellicht de gemeentelijke taak betreft hoeft dat niet altijd te leiden tot de gewenste uitvoering van betrokkenen of omwonenden. Wij juichen het toe dat in dergelijke gevallen inwoners samen optrekken en zich inspannen om invulling te geven, de plannen en uitvoering van een dergelijk project. Dat levert naar onze mening meer op dan dat wij als gemeente klakkeloos onze taak somber en ‘…’ uitvoeren. Samenwerking tussen inwoners en organisaties is immers niet in geld uit te drukken. Verder zijn we blij dat de rol van de raad nog wat verder kan worden verbeterd en met name als het gaat om de uiteindelijke uitkomsten van de gehonoreerde initiatieven. De heer Wiechers deed daar een mooie suggestie voor, bijvoorbeeld, nou ja, publicatie in de Wolder Courant. Dat zouden wij ook op zijn plaats vinden. Verder kunnen we instemmen met de voorstellen. Tot zover, voorzitter. De heer Brouwer: Veel dank, mijnheer Smit.

Het woord is aan D66, mijnheer Haar. De heer Haar: Dan zit ik deze keer aan het, bijna aan het eind van deze, aan de behandeling van dit agendapunt, voorzitter. Het agendapunt, het rapport van de rekenkamer. We praten vanavond niet over de wenselijkheid van de voorzetting van de subsidieregeling Initiatiefrijk De Wolden, dat doen we op een ander moment. We praten over het rapport van de rekenkamer en dat is een, in onze ogen in elk geval, een heel goed en heel duidelijk rapport. Bovendien een rapport wat gemaakt is door een orgaan dat functioneert in opdracht van de gemeenteraad. De rekenkamer is van de gemeenteraad, niet van het college. Vier partijen zijn eigenlijk in het aan de orde wanneer je praat over Initiatiefrijk De Wolden. Dat zijn in de eerste plaats de inwoners van De Wolden, die het initiatief kunnen nemen, die kunnen participeren. ‘…’ richten zich tot de gemeente, tot het college, en de uitvoering ligt voor een deel bij het ambtelijk apparaat. En dan kom je als laatste nog in de rij de raad tegen. Wat is de functie van de raad? De raad moet geld beschikbaar stellen en moet kaders aangeven. Daar zijn een aantal opmerkingen over gemaakt. En het deed mij buitengewoon veel deugd dat de heer De Vent in zijn toelichting begon met een initiatief op een terrein wat als zodanig eigenlijk niet op in artikel 2 bij de beleidsdoelen wordt genoemd.

Bij die beleidsdoelen daar worden genoemd initiatieven op het gebied van leefbaarheid, sociale vitaliteit, sociale infrastructuur en het sociaal domein. Maar gelukkig hoort kunst daar ook bij, kunst en cultuur horen daar ook bij. En gelukkig wordt ook gebruik gemaakt vanuit die sector van deze regeling. De kaders die wij als gemeenteraad aangeven zijn heel ruim eigenlijk, en dat betekent ook dat de output, dat die door de raad relatief moeilijk te beoordelen is. En de neiging bestaat natuurlijk van dat je dan kijkt van of de financiële kant van de zaak klopt, of getalsmatig een oordeel te geven is, maar of er ook inhoudelijk een oordeel is te geven is of beleidsdoelen gehaald zijn ligt moeilijker. Ook dat werd door de rekenkamercommissie aangegeven. En dat onderschrijf ik ook ten zeerste, van dat het ook zaak is om te kijken welke beleidsdoelen wil je nou eigenlijk met deze subsidieregeling wil je bereiken, en op welke wijze valt dat te meten. Nou moet het niet zo zijn, anderen hebben dat ook al aangegeven, dat een makkelijk toegankelijke, laagdrempelige subsidieregeling, dat je die onnodig ingewikkeld gaat maken door aan de gebruikers van de regeling te vragen dat zij zich, ja, in alle diepte moeten verantwoorden van wat het resultaat is.

Maar ik denk dat het goed is dat het college, dat die ons als raad wel een verslag doet toekomen wat de resultaten zijn in beleidsmatige zin. Niet alleen de weergave van het project is voltooid, het heeft zoveel gekost, zoveel cofinanciering is erbij gekomen, maar ook: in welke mate beantwoordt het aan de beleidsdoelen die met de regeling en met het toegestane subsidie beoogd werden? Daarvoor zijn de instrumenten op dit moment, wat D66 betreft, eigenlijk ontoereikend. Daar zouden we graag wat meer in willen zien. Nou, andere opmerkingen die gemaakt zijn die had ik ook op mijn lijstje staan, ‘…’ dat