Document · PDF

D. GGD Jaarstukken 2022 GGD vastgesteld

Gemeenteraad 29 juni 2023, gemeente De WoldenBij agendapunt: Verzamelvoorstellen GR-en34.255 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

Jaarstukken | 20 22

GGD Drenthe | maart 2023 Mien Ruysweg 1 9408 KA Assen T. (0592) 306 300 E. info@ggddrenthe.nl I. www.ggddrenthe.nl

Inhoud Inhoud

Inleiding

Jaarverslag 2022

1.1

Programma’s

1.1.1 1.1.2 1.1.3 1.1.4 1.1.5

Programma Beschermen Programma Bevorderen Programma Bewaken Programma Jeugd Programma Additioneel

4 21 26 28 32

1.2

Paragrafen

1.2.1 1.2.2 1.2.3 1.2.3

Paragraaf Bedrijfsvoering Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing Paragraaf Verbonden partijen Paragraaf Financiering

53 58 63 63

Jaarrekening 2022

2.1

Overzicht van baten en lasten

2.2

Balans per 31 december 2022

2.3

Overzicht Incidentele Baten en Lasten

Bijlage 1

Jaarverantwoording Veilig Thuis Drenthe

Bijlage 2

Nota Reserves en Voorzieningen 2023 - 2026

Bijlage 3

Verklarende woordenlijst

Inleiding Voor u ligt het jaardocument GGD Drenthe 2022. Opnieuw een bijzonder jaar. Nadat onze organisatie in 2020 en 2021 sterk gedomineerd werd door de impact en bestrijding van de COVID-19 pandemie is 2022 het jaar geworden waarin de ernst van de pandemie sterk is afgenomen en wij onze reguliere dienstverlening weer konden oppakken. Ook is ingezet om het COVID-19 onderdeel te integreren in de staande organisatie. Dit zal in 2023 volledig zijn gerealiseerd. Ook is 2022 het jaar geworden waarin wij, mede op basis van de lessen die wij uit de COVID-19 pandemie hebben geleerd, onze visie en strategie hebben herijkt, hetgeen ook aanleiding heeft gegeven om de organisatie op een andere manier in te richten. Onze speerpunten voor de komende jaren zijn gericht op het bijdragen aan een transitie van ziekte en zorg naar gezondheid en veerkracht, en op het realiseren van zoveel mogelijk sociale veiligheid, door huiselijk en seksueel geweld, verwaarlozing e.d. zoveel mogelijk aan de voorkant te voorkomen. Dit doen wij samen met gemeenten en onze partners in het zorgnetwerk in Drenthe. Wij zetten daarbij in op het genereren en beschikbaar stellen van kennis op genoemde terreinen, onder meer door het ontsluiten en analyseren van data en wetenschappelijk onderzoek.

Vanuit deze koers hebben wij besloten de organisatie van de GGD anders in te richten, gericht op meer samenhang en efficiëntie tussen de verschillende productgroepen. Wij doen dit op een organische manier in de vorm van programma’s. Op dit moment richten wij ons op drie programma’s: Gezondheid en Leven, Samen Veilig en Publieke Zorg en Dienstverlening. In het voorliggende jaardocument zult u deze nieuwe indeling nog niet herkennen. Dit document is gebaseerd op de begroting 2022, die nog de ‘klassieke’ indeling kende. Vanaf de begrotingscyclus 2024 zal de nieuwe indeling worden gehanteerd. Namens het algemeen bestuur van GGD Drenthe

Raymond Wanders Voorzitter

Hans Kox Secretaris

1 1.1

Jaarverslag 2022 Programma’s

1.1.1 Programma Beschermen 1. Infectieziektebestrijding GGD Drenthe zet zich in voor het voorkómen, opsporen en bestrijden van infectieziekten. Wat hebben we bereikt? - Alle binnengekomen meldingsplichtige infectieziekten (en daaruit voortvloeiende werkzaamheden), zijn afgehandeld. - Ook in 2022 speelde de COVID pandemie een grote rol in het werk van infectieziektebestrijding. We zijn tot het inzicht gekomen dat de toekomstige uitdagingen op het gebied van de infectieziektebestrijding van ons vragen dat we onszelf blijven uitdagen om zo goed mogelijk vorm te geven aan kwaliteit en dienstverlening. We zijn een proces gestart waardoor we deze uitdagingen in de toekomst beter het hoofd kunnen bieden Wat hebben we daarvoor gedaan? In 2022 zijn er in totaal 1.150 meldingen van infectieziekten binnengekomen (COVID- en Monkeypoxbesmettingen worden niet meegeteld). We zien dat nu de COVID maatregelen losgelaten zijn, er weer een toename te zien is in het aantal infectieziekten dat bij ons gemeld wordt. Naast meldingen van vastgestelde infecties, zijn er ook meldingen afgehandeld die gaan over infectieziektes, maar een adviserend karakter hebben zonder een vastgestelde infectie. Naast het afhandelen van binnengekomen meldingen hebben we infectiepreventiewerkzaamheden uitgevoerd, waarbij we instellingen voorlichting hebben gegeven over risico's en het bestrijden van infectieziekten.

Dit gebeurde naar aanleiding van casuïstiek, maar ook zonder aanleiding is advies gegeven over maatregelen die genomen kunnen worden om risico's te beperken. Tijdens audits hebben we zorglocaties geadviseerd over hygiënemaatregelen en infectiepreventie. In 2022 zijn we geconfronteerd met een nieuwe landelijke infectieziekte uitbraak, monkeypox (MPOX). Gelukkig bleef deze uitbraak enigszins beperkt en konden we lessen geleerd uit de corona periode toepassen. Deze uitbraak liet wederom zien dat samenwerking tussen verschillende partijen en disciplines essentieel is om een adequaat antwoord te kunnen geven op de risico's van deze infectieziektenuitbraak. We hebben gemerkt dat in vergelijking met de periode voor COVID, een verheffing is van bepaalde infecties, zoals scabiës en groep A streptokokken. Hoe het precies komt dat juist nu deze infecties de kop opsteken wordt verder onderzocht. In Drenthe merken we de effecten van een krappe arbeidsmarkt. Hierdoor was het soms passen en meten om de zorg te kunnen leveren. Deze krapte heeft ons ook een kans geboden om na te denken over de manier waarop wij invulling geven aan de wettelijke taken en opdrachten, zonder afbreuk te doen aan kwaliteit. We hebben door de COVID- en MPOX-periode gezien dat infectieziekten en de bestrijding daarvan, een steeds belangrijkere rol gaat spelen als factor op de gezondheid van de Drentse burger.

Hierdoor is infectieziektebestrijding ook in 2022 in de schijnwerpers blijven staan, zowel regionaal als landelijk. 4

We proberen, door intensieve samenwerking in de noordelijke regio's, te borgen dat medische expertise op het gebied van infectieziektebestrijding aanwezig blijft en verder uitgebouwd kan worden. Dit noodzakelijke proces zijn we in 2022 gestart en zal komende jaren verder vorm krijgen. Door deze samenwerking kan verder worden gewerkt aan bijvoorbeeld aanvullende preventie en voorlichtende taken, onderwijs en onderzoek. Jaarcijfers In de tabel zijn de begrote cijfers van 2022 weergegeven, naast de gerealiseerde cijfers van 2022 en de drie voorafgaande jaren. Waar afwijkingen zijn worden deze onder de tabel toegelicht. Realisatie 2022 Aangiften meldingsplichtige ziekten (art.26) m.u.v. COVID-19 en MPOX Aantal oefeningen draaiboeken outbreaks Totaal aantal meldingen infectieziekten Aantal openbare gezondheidszorg-diagnostieken Aantal besmettingen met hepatitis A per 10.000 inwoners Aantal georganiseerde groepsvoorlichtingen gericht op infectiepreventie

Begroot 2022

164

Realisatie 2021 90

Realisatie 2020

114

Realisatie 2019 46

1.150

1.200

740

692

1.479

0,04

0,1

0,0

0,1

1.1 IZB+ - de opgeschaalde infectieziektebestrijding gericht op COVID-19 Het organisatieonderdeel IZB+ richt zich op de bestrijding van het coronavirus. Dit gebeurt in nauwe verbinding met het team infectieziektebestrijding. IZB+ bestaat uit meerdere deelprocessen, die nauw met elkaar verbonden zijn, te weten vaccineren, het callcenter, bron- en contactonderzoek en testen. Wat hebben we bereikt? - Uitvoeren van landelijke opdrachten ten aanzien van vaccineren, testen en bron- en contactonderzoek. Hiervoor werd personele bezetting opgeschaald en afgeschaald. Indien nodig werd het personeel bijgeschoold om kennis op pijl te houden. - Het samenvoegen van de afdelingen callcenter, testen en bron- en contactonderzoek tot monitoring & advies, integratie van monitoring en advies binnen de staande GGD organisatie in het onderdeel IZB. - Een soepel verlopend testproces op verschillende plekken in de provincie, Assen, Emmen, Meppel en Hoogeveen. Er zijn 248.313 testen uitgevoerd. - Een goed verlopend vaccinatieproces in Assen, Emmen, Meppel en Hoogeveen. Er zijn 332.631 vaccinaties gezet. - Mobiele vaccinatie teams hebben in AZC, opvanglocaties voor Oekraïners, instellingen zonder medische dienst en bij niet mobiel thuiswonenden mensen aan huis gevaccineerd. - Het uitvoeren van 13.069 bron- en contactonderzoeken (BCO). In juni 2022 is overgegaan naar een andere systematiek van BCO.

Drenthe was hier landelijk een voorloper in. BCO wordt vanaf de zomer alleen nog uitgevoerd op vraag van de inwoner. Verdere surveillance gebeurt via het rioolwater. - Het callcenter was dagelijks, deels ook in het weekend bereikbaar om inwoners en ketenpartners te informeren en te helpen met vragen. Er zijn 49.816 telefoontjes beantwoord. 5

Proactieve voorlichting en communicatie voor inwoners, ketenpartners en interne medewerkers. Daarnaast werd geacteerd op informatiebehoeften en vragen. Beschikbaarheid van een accuraat systeem van surveillance, rapportage en stuurinformatie.

Wat hebben we hiervoor gedaan? Verloop van de pandemie in Drenthe De omikron-variant verspreide zich aan het begin van 2022 razendsnel in Nederland. Om de sterke stijging van de positieve testen tegen te gaan stelde het kabinet een lockdown in. Voor mensen die dat wilden was sinds november 2021 een booster vaccin beschikbaar. Tegen eind februari had landelijk ongeveer 60% van de mensen dit vaccin gehaald. Vanaf januari 2022 was er ook een vaccin voor kinderen tussen 5 en 11 beschikbaar. Positief in deze fase was dat er geen sterke stijging van de ziekenhuisopnames werd waargenomen. Half februari werd de daling wat betreft het aantal besmettingen ingezet. Eind februari ging de samenleving ook weer open. Om de meest kwetsbaren te beschermen werd er nog een boostervaccinatie beschikbaar gesteld voor een beperkte groep die daarvoor in aanmerking kwam. De boodschap was dat mensen vooral een zelftest moesten doen als men klachten ervaart. Op alle processen is afgeschaald voor wat betreft personeel en openingstijden. In het voorjaar werd een boostercampagne in juni 2022 of in de zomer aangekondigd. De campagne ging uiteindelijk niet door. In april en mei raakte COVID in de samenleving uit zicht. De testvraag verminderde naar bijna 0. Er werd besloten om vanaf de zomer alleen nog BCO op aanvraag te doen.

Het tweede deel van 2022 stond voor vaccineren in het teken van een opschaling voor de najaarscampagne (de herhaalprik) en een afschaling daarna. De herhaalprik was in eerste instantie voor de medische risicogroep, bewoners van zorginstellingen en zorgmedewerkers. Daaropvolgend was het vanaf begin oktober voor iedereen mogelijk een prik te halen. Na ongeveer 8 weken werd in december 2022 afgeschaald naar een basisniveau. Vaccinaties In januari 2022 werd nog een groot deel van het boostervaccin gezet. Daarna werd het erg rustig op het vaccinatieproces. In augustus werd bekend dat er een nieuwe opschaling/najaarscampagne op poten moest worden gezet, te weten half oktober klaar te staan voor 21.000 vaccinaties per week. De najaarscampagne betekende dat er een opschaling nodig was in personeel en openingstijden. Op 1 oktober waren er 178 FTE werkzaam in het proces vaccineren. In het eerste deel van 2022 is besloten tot het opzetten van een nieuwe vaccinatielocatie aan de Zwedenlaan in Assen. Dit pand is 1 oktober 2022 in gebruik genomen. Het pand aan de Amerikalaan, waar eerder gevaccineerd werd, is in gebruik genomen voor testen. Er zijn in totaal 332.631 vaccinaties gezet op de locaties van GGD Drenthe in 2022. De piek lag in week januari en oktober. De locaties in Assen, Emmen, Hoogeveen en Meppel zijn hiervoor gebruikt.

Daarnaast heeft het mobiele team een aantal specifieke doelgroepen bediend: • De niet mobiel thuiswonenden: 1.633 • Instellingen zonder medische dienst: 1.785 • AZCs: 112 • Vluchtelingen uit Oekraïne: 133

Hieronder een weergave van het aantal vaccins gezet gedurende het hele jaar. 6

1e prik

2e prik

3e prik

januari

2.425

1.238

februari

903

maart

111

april mei

Booster

Herhaalprik

111.820

691

744

113

406

106

juni

129

juli

116

augustus september

Totaal 0

115.544

8.929

10.530

3.198

28.778

32.841

2.132

24.309

26.965

863

4.290

5.356

130

1.142

6.395

7.806

149

1.578

10.884

12.739

477

3.083

3.662

22.150

22.311

oktober

74.722

74.794

november

16.322

16.388

december

3.647

3.695

totaal 2022

4.150

3.538

116

130.247

194.580

332.631

Vanaf half november is begonnen met afschalen van personeel en openingstijden omdat de vraag sterk terugliep. Elke werkdag is er 1 locatie 1 dagdeel open. De afschaling in personeel resulteerde erin dat er op 15 december 2022 nog 60 FTE in dienst was. Dit is deels bewerkstelligd door natuurlijk verloop. Van het overige deel van de mensen is het contract gestopt, dit betrof voor het merendeel uitzendcontracten. Met het vooruitzicht dat er in 2023 geen (grote) campagnes meer komen is duidelijk geworden dat een andere manier van organiseren aangewezen was en dat het vaccinatieproces weer ingebed kon worden in de staande GGD-organisatie. Testen Testen vond in 2022 plaats in Assen, Emmen, Hoogeveen en Meppel. Begin februari werd er een absoluut testrecord gehaald, 5.069 testen op een dag. Na de initiële drukte aan het begin van het jaar is dit snel afgevlakt naar een minimum niveau. Vanaf juni waren de teststraten alleen nog in de ochtend open. Er werden voorbereidingen getroffen om testen, BCO en het callcenter te integreren in een nieuw op te richten afdeling Monitoring & Advies (M&A). Per juli werd M&A samengevoegd met IZB in de staande organisatie van de GGD. Het pand aan de Azieweg 13 werd verlaten in juli en werden de werkzaamheden van M&A uitgevoerd op de hoofdlocatie van de GGD.

Ook de teststraat aan de Aziëweg 14 in Assen werd gesloten en testen verhuisde naar de Amerikaweg. Dit pand is vrijgekomen doordat vaccinatie zijn intrek heeft gekomen aan de Zwedenlaan. De medewerkers in het allround, later M&A, proces bedienden als totale groep testen en callcenter. Gedurende het jaar is deze groep fors afgeschaald. In januari was er 240 FTE uitvoerende medewerkers

beschikbaar, in april was dat 181 FTE, in juli 47 FTE, in oktober 36 FTE en in december was er nog 32 FTE over. Daarnaast was er aan het begin van het jaar nog 14,5 FTE ondersteunende diensten aanwezig, in december was dit nog 10 FTE. Deze mensen zijn ook ingezet voor het vaccinatieproces. Denk aan opleidingen, planning, beleid, communicatie en functioneel applicatiebeheer.

Bron- en contactonderzoek Het proces BCO onderging grote veranderingen in 2022. Waar in het begin werd overgegaan op BCO op vraag van de burger zelf, naast een steekproef, werd er in augustus besloten ook de steekproef af te schaffen. De surveillance methoden waren zo verbeterd dat BCO vanaf september niet meer nodig was.

Callcenter Het callcenter is het hele jaar beschikbaar geweest om vragen van inwoners te beantwoorden. Ook scholen, zorg- en onderwijsinstellingen belden regelmatig. Het callcenter was dagelijks bereikbaar, ook in het weekend. In de drukste periodes werd er tot wel 1.500 keer per dag contact gezocht. De drukste maand was januari met meer dan 15.000 calls, in december was dit verminderd tot 396. De vragen hadden betrekking op vaccinaties, booster- en herhaalcampagnes en coronatoegangsbewijzen.

Beleid en Advies Binnen IZB+ is het landelijke beleid continu afgestemd en vertaald naar een werkwijze of advies passend voor Drenthe. Dit werd in afstemming gedaan tussen de DPG, managers, artsen, beleidsadviseurs en procescoördinatoren. Ook landelijk en in Noord-Nederland is er voortdurend afstemming geweest met andere GGD-en, GGD GHOR Nederland en andere partijen. Voorlichting en communicatie Voorlichting en communicatie waren gedurende het jaar belangrijke onderdelen van IZB+. De communicatie richtte zich op de juiste gedragsregels, neutrale informatie over vaccinaties, testen bij klachten, locatiewijzigingen en gewijzigde openingstijden. We hielpen inwoners zo veel mogelijk in hun zoektocht naar de juiste ingang/informatie bij de GGD. Voor de communicatie naar het publiek, gemeenten in Drenthe en ketenpartners gebruikten we onze website, digitale nieuwsbrieven, sociale mediakanalen, persberichten en webinars. Ook is ingegaan op diverse persverzoeken voor interviews en rondleidingen. Bovendien konden mensen vragen stellen door naar het callcenter te bellen of te mailen. Ook was er voortdurend contact met partners om de informatiebehoefte op te halen en daarop proactief te informeren en te adviseren. Er waren directe lijntjes met gemeenten, huisartsen, zorginstellingen en asielzoekerscentra.

Rapportage en surveillance Er werd gewerkt met een aantal stuurinstrumenten en rapportages. Daarmee is gedurende het jaar duiding gegeven aan vaccinaties, testen en telefoontjes. GHOR De verantwoordelijkheid voor toekomstige op- en afschalingen is belegd binnen de GHOR in Drenthe. Hiervoor wordt een uitgebreid plan opgesteld om klaar te staan voor toekomstige pandemieën. Dit gebeurt op basis van de ervaringen uit het COVID proces en met de kennis die binnen de GHOR beschikbaar is in het kader van crisisbeheersing. RONAZ De banden met partners uit het RONAZ (Regionaal Overleg Niet Acute Zorg) zijn aangehaald in 2022. Vanuit de projectgroep ‘samen slimmer vaccineren’ zijn stappen gezet in optimalisatie van de samenwerking met verpleeg- en verzorgingshuizen en thuiszorg (VVT), de GGZ, gehandicaptenzorg, huisartsen, gemeenten en 9

zorgverzekeraars. Het doel was om bij een toekomstige pandemie sneller te kunnen schakelen en de voorzieningen te kunnen bedienen. De routing voor vaccinatie in instellingen is geoptimaliseerd. De resultaten zijn door alle betrokkenen hoog gewaardeerd. Scenario plotselinge inzet Op 3 en 14 juli is er een landelijke oefening geweest genaamd: scenario plotselinge inzet (lees snel opschalen). Doel was de samenwerking tussen VWS/RIVM, GGD GHOR Nederland en de GGD-en regionaal te optimaliseren. In deze 2 dagen zijn er diverse scenario's geoefend. Een belangrijk leerpunt hierbij was dat de regionale GGD-en sneller kunnen handelen wanneer ze vroegtijdig worden meegenomen in veranderingen. Ook de informatie behoefte ‘waar heeft de regionale GGD behoefte aan’ was niet helemaal helder. Hierin hebben deze dagen geholpen. Drenthe kreeg complimenten omdat het oefenproces goed verliep. Verdere integratie reguliere processen Eind 2022 zijn er plannen gemaakt om naast M&A ook het vaccineren onder te brengen de staande GGD organisatie. Dit betekent het definitief opheffen van het crisisonderdeel IZB+, begin 2023. Financiële verantwoording IZB+ - de opgeschaalde infectieziektebestrijding gericht op COVID-19 De verantwoording inclusief een korte toelichting is in tegenstelling tot 2020 en 2021 opgenomen in de jaarrekening na het overzicht van baten en lasten. 2.

Seksuele gezondheid De GGD zet zich in voor een goede seksuele gezondheid voor de Drentse inwoners. We houden ons

naast seksueel overdraagbare aandoeningen (soa’s) of hiv, het voorkomen van onbedoelde zwangerschappen en het voorkomen van seksueel grensoverschrijdende gedrag of geweld, bezig met dat inwoners door kennis, vaardigheden en in vrijheid eigen invulling kunnen geven om plezierige, veilige en gelijkwaardige seksuele belevingen aan te kunnen gaan. Wat hebben we bereikt? - Na ontvlechting uit het team SG van GGD Groningen in 2021 heeft 2022 in het teken gestaan van opbouw van het team in Drenthe. - We hebben 2 spreekuren SOA/SENSE en 1 spreekuur Prep gestart, een testlab voor mannen die seks hebben met mannen (MSM) gestart en hebben locatie spreekuren bij prostitutiebedrijven uitgevoerd. - We hebben de samenwerking intern verstevigd (o.a. IZB, JGZ, Gezonde Relaties en Seksualiteit, Nu Niet Zwanger, Reizigersvaccinatie, Technische Hygiënezorg en het Informatiemanagement). - We hebben de samenwerking extern verstevigd (o.a. met Sense Noord Nederland, Centrum Seksueel Geweld Noord Nederland, Dermatologie Treant Emmen, Infectieziekten poli UMCG, huisartsen, specialisten, welzijnsorganisaties, netwerken specifieke doelgroepen, Certe en landelijke organisaties. - De landelijke PreP pilot bij GGD Drenthe is gestart in april 2022 en heeft het door het RIVM toegekende aantal van 53 bereikt. Contacten met een aantal huisartsen m.b.t. Prep zijn gelegd.

- In 2022 zijn bij GGD Drenthe Keuzehulpgesprekken (ongewenste) zwangerschap vanuit het Fiom uitgevoerd. - In 2022 hebben er 137 Sense consulten (seksualiteitsvragen, anticonceptie, (ongewenste) zwangerschap, seksuele problemen, seksueel geweld) plaatsgevonden. Daarnaast hebben we uitvoering gegeven aan Sense chat in Noord Nederlands verband. 10

In 2022 zijn er vanuit de HPV vaccinatiecampagne meer Hepatitis B vaccinaties gezet dan begroot voor risicogroepen. Bij de bestrijding van Monkeypox hebben wij geparticipeerd in de vorm van beleid, advisering, monitoring en samenwerking (GGD/IZB en landelijk). We hebben trainingen voor professionals (Vlaggensysteem, Meldcode) en voorlichtingen voor jongeren in het BO en VO, ISK schakelklassen uitgevoerd. Er is intensieve samenwerking ontstaan met het Drenthe college in Assen. Vanaf 2023 zal hier een spreekuur pilot gaan draaien. Er is een promotie filmpje ontwikkeld i.s.m. Spot TV en er zijn diverse social-media activiteiten geweest. We hebben webinars ontwikkeld m.b.t. normale seksuele ontwikkeling bij jongeren en seksuele grensoverschrijding voor het Basis onderwijs en het Voortgezet Onderwijs n.a.v. BOOS, i.s.m. JGZ, NNZ, Centrum Seksueel Geweld, Gezonde Relaties en Seksualiteit.

Wat hebben we hiervoor gedaan? In 2022 stond de opbouw van het Drentse team SG centraal. We hebben geïnvesteerd in uitbreiding van personeel en opleiding (Consulent Seksuele Gezondheid, Aanvullende Seksualiteitshulpverlening, Basis module Seksueel Geweld NSPOH, Trainer Vlaggensysteem). Mede door inzet van internetveldwerk op het gebied van MSM en Sekswerkers (en twitteraccount NNL), konden we investeren in netwerken van risicogroepen en hernieuwde contacten leggen met prostitutiebedrijven. We hebben het team SG binnen de GGD bekend gemaakt via ons intranet, website en pitches, en buiten de GGD via nieuwsbrieven, LinkedIn en brieven aan huisartsen Er is een samenwerkingsverband gestart met NNZ, Centrum Seksueel Geweld, Gezonde en seksualiteit, JGZ, Vaart Welzijn. In het kader van de uitbraak van Monkeypox en de HPV-campagne hebben we intensief samengewerkt met IZB. Ook is er extra geïnvesteerd in aanvullende seksualiteitshulpverlening tijdens de spreekuren en voorlichting en verstrekking van de Hepatitis B vaccinatie voor risico doelgroepen. Jaarcijfers In de tabel zijn de begrote cijfers van 2022 weergegeven, naast de gerealiseerde cijfers van 2022 en de drie voorafgaande jaren. Waar afwijkingen zijn worden deze onder de tabel toegelicht. Realisatie 2022

Begroot 2022

Realisatie 2021

Realisatie 2020

Realisatie 2019

Activiteiten/campagnes onder jongeren

Activiteiten onder migranten

Activiteiten onder LHBT

Activiteiten t.b.v. prostituees

Bijscholing aan professionals

SENSE Aantal Soa consulten

876

850

279

314

883

Vindpercentage Soa

29%

17%

84%

18%

Aantal gevonden Soa

258

145

235

161

Aantal consulten (Sense)

137

Aantal Hepatitis B vaccinaties voor risicogroepen

130

120

151

3. Crises, rampen en incidenten De GGD geeft in Drenthe invulling aan de Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de Regio (GHOR) en is verantwoordelijk voor publieke gezondheidszorg tijdens rampen en crises. GHOR De Directeur Publieke Gezondheid (DPG) geeft leiding aan de GGD en aan de GHOR. Dit is een wettelijke verankerde taak. De GHOR werkt onder verantwoordelijkheid van het bestuur van de Veiligheidsregio Drenthe (VRD). De DPG legt rechtstreeks verantwoording af aan het bestuur van de VRD over de GHOR-taken. De activiteiten van de GHOR in 2022 worden verantwoord in het jaardocument van de VRD.

Publieke Gezondheidszorg tijdens rampen en crises Crisisorganisatie Wat hebben we bereikt? - De vakbekwaamheid van diverse GGD-crisisfunctionarissen is versterkt. - De eerste stap is gezet om te komen tot een vernieuwd crisisplan. Wat hebben we daarvoor gedaan? - Opleiden, Trainen en oefenen Er zijn twee nieuwe procesleiders en een ondersteuner psychosociale hulpverlening (PSH) aangesteld evenals een nieuwe crisiscoördinator. Allen zijn opgeleid voor hun rol binnen de GGD crisisorganisatie. De nieuwe procesleiders en ondersteuner PSH hebben verdiepingstrainingen gevolgd samen met nieuwe functionarissen PSH van GGD Groningen. Hierdoor werden ook kennis en ervaringen tussen beide regio’s uitgewisseld wat de vakbekwaamheid versterkt. De procesleiders PSH hebben door middel van enkele voorlichtingen hun vakbekwaamheid opgefrist en versterkt en het team Infectieziektebestrijding heeft geoefend met crisisbesluitvorming (BOB). - Naar een nieuw crisisplan Er heeft een startbijeenkomst plaatsgevonden over de ontwikkeling van een nieuw integraal crisisplan. In verband met interne organisatieontwikkelingen is dit traject echter voorlopig on hold gezet. PSH Wat hebben we bereikt? - Ook dit jaar wisten gemeenten ons te vinden bij incidenten met maatschappelijke onrust en behoefte aan gecoördineerde psychosociale hulpverlening.

- We hielden zicht op vraagstukken en mogelijke knelpunten die door Covid ontstonden m.b.t. psychosociale hulp ten aanzien van de kwetsbare groepen mensen in Drenthe. - We hebben gemeenten geïnformeerd en geadviseerd over hoe de emotionele/psychosociale ondersteuning in de GOO-opvanglocaties voor Oekraïense vluchtelingen kon worden vormgeven. Wat hebben we daarvoor gedaan? - PSHi Het PSHi-protocol is tweemaal formeel ingezet door gemeenten bij incidenten met (kans op) maatschappelijke onrust waarbij behoefte was aan gecoördineerde psychosociale hulpverlening. Daarnaast is de GGD door een gemeente bij twee casussen gevraagd de coördinatie- en ondersteunende rol op zich te nemen. En viermaal is om advies gevraagd in een casus. 12

- PSH-COVID De GGD heeft na afschaling van het kernteam PSH Covid anderhalf jaar iedere zes weken een monitoringsronde PSH gehouden om te bezien of er knelpunten/bijzonderheden/zorgen waren m.b.t. psychosociale hulp ten aanzien van (kwetsbare) doelgroepen en of er knelpunten in de zorgketen waren m.b.t. PSH covid die regionaal moesten worden aangekaart. Indien nodig werd daarop geacteerd. Tijdens de monitoringsronden in het eerste kwartaal kwamen door de ontwikkelingen met COVID steeds minder knelpunten en zorgen vanuit de monitoringsronde naar voren. De zorgen die er waren werden regulier of binnen andere gremia worden opgepakt. In samenspraak met de partners is daarom besloten de monitoringsronde te beëindigen. - PSH-GOO-locaties De GGD heeft m.b.t. psychosociale hulpverlening voor de vluchtelingen uit Oekraïne in de GOO- locaties richting gemeenten een adviserende- en informerende rol over hoe de gemeenten de emotionele/psychosociale ondersteuning in opvanglocaties kan vormgeven. In het beginstadium is contact gezocht met locatiemanagers/gemeenten en andere betrokken partners en is mondeling en schriftelijk informatie verstrekt over hoe de psychosociale ondersteuning in te vullen. De informatie en de rol van de GGD is ook toegelicht in het locatiemanagersoverleg en er is een document met tips en hulplijnen beschikbaar gesteld voor de locatiemanagers.

Er is vanuit PSH GGD een korte lijn met andere GGD-regio’s en met een landelijk kenniscentrum dat informeert en adviseert over psychosociale hulpverlening aan Oekraïense vluchtelingen. Eventuele regionale knelpunten kunnen ook landelijk worden aangekaart voor mogelijke oplossingen. PSH GGD is afgelopen jaar enkele keren benaderd met een vraagstuk betreffende PSH in een opvanglocatie. Jaarcijfers In de tabel zijn de begrote cijfers van 2022 weergegeven, naast de gerealiseerde cijfers van 2022 en de drie voorafgaande jaren. Waar afwijkingen zijn worden deze onder de tabel toegelicht. Realisatie 2022 Incidenten met dreigende maatschappelijke onrust die door de GGD in opgeschaalde vorm (niet regulier, m.b.v. psh-/crisiscoördinator) zijn ondersteund

Begroot 2022

pm*

Realisatie 2021

Realisatie 2020

Realisatie 2019

* doorgaans wordt het aantal i nzetten ni et begroot omdat het ni et te voors pel l en i s hoeveel i nci denten gaan pl aats vi nden waarbi j coördi nati e nodi g i s .

4. Technische Hygiënezorg Technische Hygiënezorg (THZ) houdt toezicht op de kinderopvang door inspecties en voorlichting. Op deze wijze wordt de veiligheid, hygiëne en gezondheid bevorderd. Daarnaast worden tatoeage- en piercingshops geïnspecteerd. Wat hebben we bereikt? - De jaarlijkse inspecties kinderopvang zijn volledig uitgevoerd. Het is gelukt om in Drenthe 100% van de instellingen te bezoeken. - De aanvragen voor onvoorziene onderzoeken zijn binnen de termijn uitgevoerd. Het gaat hierbij om onderzoek voor en na registratie, nader onderzoek en incidenteel onderzoek o.b.v. signalen en wijzigingen. 13

Aan de hand van de gegeven adviezen in de rapporten kunnen gemeenten een goede afweging maken in hun handhavingsbeleid. Alle aanvragen voor inspecties van tatoeage-en piercingshops zijn in behandeling genomen. De locaties zijn bezocht, alle locaties die voldeden aan de getoetste wettelijke eisen hebben een (nieuwe) vergunning gekregen. Hiermee is bijgedragen aan beperking van volksgezondheidrisico’s binnen tatoeage-en piercingshops.

Wat hebben we hiervoor gedaan? Jaarlijks worden alle geregistreerde kinderopvang locaties bezocht: het gaat hierbij om de kinderdagverblijven, buitenschoolse opvang, gastouderbureaus. De 100% norm is in 2022 gehaald, na twee jaren waarin dat niet is gelukt vanwege COVID. Naast deze jaarlijkse inspecties worden onvoorziene inspecties uitgevoerd, dit zijn de onderzoeken bij nieuwe locaties (onderzoek voor registratie en onderzoek na registratie), nader onderzoek en herstelaanbod wanneer er een tekortkoming is geconstateerd bij het jaarlijks onderzoek en incidentele onderzoeken bij wijzigingen of signalen. Deze onvoorziene inspecties worden begroot: op basis van een trendanalyse wordt bepaald wat er verwacht kan worden. Het aantal onvoorziene inspecties is in 2022 lager uitgevallen dan verwacht. Landelijke ontwikkelingen binnen de kinderopvangsector spelen hierbij een rol, met name het grote personeelstekort. De onvoorziene inspecties die zijn aangevraagd door gemeenten zijn binnen de wettelijk gestelde termijn uitgevoerd. Alle aanvragen voor inspecties van tatoeage-en piercingshops zijn in behandeling genomen. De locaties zijn bezocht, alle locaties die voldeden aan de getoetste wettelijke eisen hebben een (nieuwe) vergunning gekregen Jaarcijfers In de tabel zijn de begrote cijfers van 2022 weergegeven, naast de gerealiseerde cijfers van 2022 en de drie voorafgaande jaren.

Realisatie 2022

Begroot 2022

Realisatie 2021

Realisatie 2020

Realisatie 2019

Reguliere inspecties Aantal inspecties KDV/BSO/GOB

628

Gastouders (steekproef 5%)

670

540

313

120

162

571

154

247

782

917

706

529

849

150

148

175

158

129

146

115

106

Ophoging steekproef gastouders

226

166

Totaal onvoorzien

549

589

371

253

421

Gastouders nieuw Totaal regulier

278

Onvoorzien inspecties KDV, BSO/GOB nieuw (OVR + ONR) KDV/BSO/GOB/VGO nader onderzoek herstelaanbod KDV, BSO/GOB/VGO inspectie incidenteel

Aantal inspecties Tattoo & piercing Totaal

1.382

1.556

1.131

822

1.313

KDV = ki nderda gverbl i jf/ BSO = bui tens chool s e opva ng/ GOB = ga s touderburea u/ OVR = Onderzoek Voor Regi s tra tie / ONR = Onderzoek Na Regi s tra tie / VGO = voorzi eni ng ga s touderopva ng

5. Milieu en Gezondheid De GGD biedt voorlichting en advies over het effect van het binnen- en buitenmilieu op de gezondheid. We adviseren over het effect van schadelijke stoffen op de gezondheid bij milieu-incidenten. De GGD adviseert daarnaast over de manier waarop de leefomgeving kan bijdragen aan gezondheid. Wat hebben we bereikt? - We zijn bij Drentse gemeenten betrokken als deskundige partner bij de ontwikkeling en advisering van de omgevingsvisie en omgevingsplannen en nemen hierin actief deel. - We zijn als partner aangehaakt bij vergunningverlening van initiatieven met effecten op de gezondheid. - We adviseren over de gevolgen van klimaat voor de gezondheid. - Er wordt gewerkt aan een grotere poule van Gezondheidskundig Adviseurs Gevaarlijke Stoffen (GAGS) vanuit Noord-Nederland Wat hebben we hiervoor gedaan? Gezonde leefomgeving Het creëren van een gezonde leefomgeving is een krachtige manier om gezondheidsproblemen te voorkomen en gezondheidsverschillen te verkleinen. De Omgevingswet biedt veel kansen om de leefomgeving gezonder in te richten. Met de twaalf gemeenten in Drenthe en in nauwe samenwerking met de Veiligheidsregio en de Regionale Uitvoeringsdienst heeft de GGD zich als adviseur van gemeenten ontwikkeld bij het opstellen van omgevingsvisies, omgevingsplannen en bij vergunningverlening bij grotere initiatieven.

GGD Drenthe is actief lid van het Omgevingsplatform Drenthe (OPD) en gelieerde werkgroepen. Klimaat In toenemende mate is de GGD betrokken geweest bij visies rondom klimaatadaptatie. Dit omvat de manier waarop we ons moeten aanpassen aan een veranderend klimaat. Denk hierbij aan vraagstukken rondom hitte, droogte, wateroverlast en overstromingen. De GGD adviseert de gemeenten bij het opstellen van visies en uitvoeringsagenda’s. Tevens is GGD Drenthe betrokken geweest bij het onderzoek Life IP Klimaatadaptatie, waarbij interviews gehouden zijn met Drentse gemeenten en de VRD over de plek van gezondheid in klimaatadaptatiebeleid. Behandelen van meldingen en klachten Inwoners van Drenthe hebben zich afgelopen jaar gemeld bij ons met vragen, meldingen of klachten over het effect van het binnen- of buitenmilieu op de gezondheid. Dat geldt ook voor gemeenten en provincie. Bij (risico op) blootstelling aan gevaarlijke stoffen bij incidenten is de gezondheidskundig adviseur gevaarlijke stoffen (GAGS) ingezet. Gezondheidskundig Adviseurs Gevaarlijke Stoffen De GAGS kan bij crises en rampen worden ingezet. Ook doet de GAGS mee aan oefeningen en informeert onze ketenpartners over de rol en meerwaarde van de GAGS bij crises en rampen. Inmiddels zijn er twee nieuwe GAGS functionarissen in Noord Nederlands verband opgeleid en zijn er vanuit GGD Drenthe twee GAGS functionarissen in opleiding.

Jaarcijfers In de tabel zijn de begrote cijfers van 2022 weergegeven, naast de gerealiseerde cijfers van 2022 en de drie voorafgaande jaren. Waar afwijkingen zijn worden deze onder de tabel toegelicht. Realisatie 2022 Aantal meldingen/klachten •

Binnenmilieu

Begroot 2022

Realisatie 2021

Realisatie 2020

Realisatie 2019

170

111

166

191

Aantal beleidsadviezen

Aantal GAGS inzetten in Drenthe

Aantal gemeenten waarin M&G actief is i.h.k.v. de Omgevingswet

6. Openbare Geestelijke Gezondheidszorg - vangnet en advies Met de vangnet- en adviesfunctie van de GGD beperken we gezondheidsrisico’s voor mensen die in een ongezonde situatie leven en anderen daarbij soms overlast bezorgen. Dit kan zijn door vervuiling, hoarding, problemen met aantallen huisdieren of ongedierte. Wat hebben we bereikt? - We ondersteunden hulpverleners bij probleemverheldering in situaties waarbij hun cliënten kampen met problemen op het gebied van woonhygiëne, hoarding en ongedierte. - Met betrokken cliënten en hun hulpverlener(s) maakten we plannen voor de aanpak van woningvervuiling en hoarding, motiveerden cliënten daarin stappen te zetten en coördineerden de uitvoering van (grote) opruim- en schoonmaakacties. - We adviseerden gemeenten, hulpverleners en huishoudelijke hulpen over (aanvullend) in te zetten hulpverlening of huishoudelijke ondersteuning om terugval te voorkomen en zelfredzaamheid te vergroten. - Dit heeft bijgedragen aan het verbeteren van de kwaliteit van leven van cliënten, beperking van risico’s voor de volksgezondheid en het terugdringen van overlast in de directe woonomgeving. Wat hebben we hiervoor gedaan? De uitvoering van de vangnet- en adviesfunctie is verweven met de additionele OGGZ-taken van de GGD.

De sociaal verpleegkundigen OGGZ krijgen verzoeken van hulpverleners om te ondersteunen bij de aanpak van woningvervuiling, hoarding, en problemen als gevolg van huisdieren of ongedierte. De betrokken cliënt staat, anders dan bij OGGZ-bemoeizorg, open voor hulp en ondersteuning. Al is het vaak nog schoorvoetend. De sociaal verpleegkundige OGGZ voegt specifieke expertise en kennis toe in de aanpak van deze problemen. De inzet is over het algemeen kortdurend en in samenwerking met de reeds betrokken hulpverlener. Voorbeelden zijn de ondersteuning van een hulpverlener van verslavingszorg bij de ambulante begeleiding van een cliënt met verslaving en een vervuild huishouden. Of een verzoek om ondersteuning van GGZ of het ziekenhuis omdat een inwoner is opgenomen en de woning vervuild blijkt te zijn. In overleg met de cliënt, kliniek en ambulante begeleiding wordt een woningsanering voorbereid en met een professioneel schoonmaakbedrijf uitgevoerd om zo herstel thuis mogelijk te maken. Jaarcijfers In de tabel zijn de begrote cijfers van 2022 weergegeven, naast de gerealiseerde cijfers van 2022 en de voorafgaande jaren. Waar afwijkingen zijn worden deze onder de tabel toegelicht.

Realisatie 2022 Inzet soc. vpk. in vangnet en advies

100

Begroot 2022

Realisatie 2021 45

Realisatie 2020 57

Realisatie 2019 42

De sociaal verpleegkundige inzet vanuit de vangnet en adviesfunctie is in 2022 opnieuw toegenomen en nagenoeg verdubbeld ten opzichte van de voorgaande jaren. Bij 26 van de 100 hulpverzoeken heeft een grootschalige woningsanering plaatsgevonden. Dat is 4 meer dan in 2021, ook het aantal woningsaneringen dat vanuit OGGZ-bemoeizorg wordt uitgevoerd is toegenomen (zie programma additioneel, OGGZ). De verzoeken vanuit hulpverlening aan de GGD fluctueren elk jaar. Een inhoudelijke verklaring is moeilijk te geven aangezien de aantallen beperkt zijn en afhankelijk zijn van hulpverleners die zich bij ons melden. Hulpverleners weten de GGD voor deze inzet mogelijk beter te vinden. Ook is er naar verwachting een relatie met een toename van vervuilingsproblematiek. Dat zien we ook bij de OGGZ-bemoeizorg ook andere GGD-regio’s zien deze toename. Of hierin een verband met de coronamaatregelen is hebben we niet kunnen vaststellen. 7. Tuberculosebestrijding In de bestrijding van tuberculose werkt GGD Drenthe samen met het Regionaal Expertise Centrum. Er wordt gescreend bij risicogroepen en indien nodig behandeling ingezet. De dienstverlening wordt uitgevoerd door GGD Groningen via een dienstverleningsovereenkomst.

Wat hebben we bereikt? - Er is een gezamenlijke visie vastgesteld, en verder uitgewerkt in de lijn van het landelijk plan van aanpak efficiënte inrichting TBC-bestrijding. - In het DPG drie Noord overleg is het proces voorstel samenwerking Groningen, Drenthe en Friesland besproken en geaccordeerd. - Er zijn in totaal 4 contactonderzoeken uitgevoerd in Drenthe in zowel opvang voor Oekraïense migranten en ziekenhuizen Wat hebben we hiervoor gedaan? De integratie van de uitvoeringstaken van de tuberculosebestrijding (preventie, screening, behandeling) binnen de infectieziektebestrijding is in 2022 weer volledig opgepakt en uitgevoerd. Na de COVID-19 periode hebben we weer zo veel mogelijk de tuberculosebestrijding door gezet. Ook de vaccinaties zijn in 2022 weer volledig opgepakt. We werken aan een toekomstbestendige TBC-bestrijding omdat het aantal TBC-gevallen afneemt, maar noodzakelijke expertise wel van belang blijft. GGD Groningen doet dit samen met GGD Drenthe en GGD Fryslân, met het UMCG Beatrixoord en met 8 GGD ‘en in het Regionaal Expertise Centrum Noord-Oost (REC). De meeste cliënten zijn asielzoekers, gedetineerden, buitenlandse studenten en immigranten. Het team TBC is in het eerste kwartaal begonnen met het preventief screenen op TBI (tuberculose-infectie) bij asielzoekers onder de 12 jaar.

Bij TBI is iemand geïnfecteerd met de tuberkelbacterie zonder dat er ziekteverschijnselen zijn. Door het preventief screenen op TBI en te behandelen voorkomen we dat iemand later in zijn leven TBC ontwikkelt. Dit is een landelijke ontwikkeling die in 2023 doorgevoerd gaat worden. Het aantal TBC patiënten is dit afgelopen jaar iets toegenomen in vergelijking met 2021; het aantal TBI patiënten is iets afgenomen.

Begroot 2022

Realisatie 2021

Realisatie 2020

Realisatie 2019

Aantal BCG vaccinaties

130

104

125

Latente tuberculose infectie aangemeld Aantal opgespoorde latente infecties TBC per 100.000 inwoners in het werkgebied

1,81

3,05

4,24

1,01

2,44

Aantal mantouxtesten om TBC vast te stellen

128

350

273

430

Aantal röntgenfoto’s van de longen

608

400

609

773

470

Aantal nieuwe patiënten Aantal nieuwe TBC gevallen per 100.000 in het werkgebied

4,42

2,44

2,22

0,81

2,24

8. Rijksvaccinatieprogramma Met de uitvoering van het Rijksvaccinatieprogramma (RVP) worden kinderen beschermd tegen ernstige infectieziekten. Wat hebben we bereikt (NB: cijfers betreffen 2021) - In Drenthe is de vaccinatiegraad onder zuigelingen vrijwel gelijk gebleven en onder kleuters is de vaccinatiegraad voor DKTP licht gedaald (- 0,7%). Bij adolescenten is de meningokokkenvaccinatiegraad gedaald (- 5%). Het aantal zwangere vrouwen dat een 22 wekenprik tegen kinkhoest heeft ontvangen is wel (+ 2%) gestegen naar 76%. - Bij de herhaalprikken DTP en BMR voor 9-jarigen, is de BMR-vaccinatiegraad in 2021 gedaald met 1,3% en bij de DTP met 1,2%. De HPV-vaccinatiegraad onder meisjes is met 3,8% gestegen naar 70,9%, 2 jaar eerder in 2019 was dit nog maar 51,9%. Bij de meeste vaccinaties is er dus sprake van een lichte daling, desondanks is de vaccinatiegraad in Drenthe nog steeds boven het landelijk gemiddelde, net als in voorgaande jaren (bijvoorbeeld bij zuigelingen: Drenthe 93,3% versus NL 90,1% en bij 9-jarigen: Drenthe 92,7% versus NL 89,7%). Wat hebben we hiervoor gedaan? De bestrijding van COVID heeft ook in 2022 een enorme invloed gehad op de uitvoering van de RVPvaccinaties op consultatiebureaus en groepsvaccinaties. Spreekuren en vaccinatiesessies werden aangepast om het maximaal aantal personen in een wachtruimte te beperken.

Dit heeft extra tijd en inzet van de JGZprofessionals gevraagd. Hoewel de uitvoering van het RVP kon worden voortgezet is er een effect van de coronamaatregelen zichtbaar in de opkomst. In 2022 is door het RIVM een wijziging opgenomen in het RVP. De leeftijd voor de HPV vaccinaties is omlaag gebracht van 13 naar 10 jaar, en naast meisjes komen nu ook jongens in aanmerkingen voor de HPV vaccinatie. Om deze wijziging mogelijk te maken wordt verspreid over 2 jaar (2022 en 2023) een inhaalcampagne georganiseerd volgens schema van het RIVM, hiervoor worden/zijn uitgenodigd: - alle jongens van 10 tot 18 jaar - alle meisjes tussen 10 en 13 jaar Per 1 januari 2022 is het Informed Consent (geïnformeerde toestemming) ook van toepassing op de uitvoering van het RVP. Om het registreren en verwerken van deze toestemmingsverklaringen te 18

vereenvoudigen is een automatiseringstraject gestart. Daarnaast geeft de automatisering ook mogelijkheid om ouders/jongeren afspraken op maat te bieden. Zij krijgen nu bij de uitnodiging voor de vaccinatie de keuze om zelf een plaats/dag/tijd te kiezen in plaats van een vooraf vastgestelde afspraak. Bij het aanmelden voor deze afspraak wordt ook het Informed Consent uitgevraagd/afgehandeld. Na een pilot, is in het najaar deze wijze van aanmelden/registreren geïntroduceerd. Helaas is bij het inrichten van de tijdsloten een (menselijke) fout gemaakt waardoor op sommige priklocaties lange wachtrijen zijn ontstaan, hierdoor zijn we negatief in het nieuws gekomen. Jaarcijfers In de tabel zijn de begrote cijfers van 2022 weergegeven, naast de gerealiseerde cijfers van 2021 en de drie voorafgaande jaren. Gerealiseerde cijfers over 2022 zijn nog niet voorhanden. Deze ontvangen we in de 2e helft van 2023 via het RIVM. Waar afwijkingen zijn worden deze onder de tabel toegelicht. Realisatie 2021

Begroot 2022

Realisatie 2020

Realisatie 2019

Realisatie 2018

Vaccinatiegraad DKTP kleuters

92,8%

95,0%

93,5%

93,4%

94,0%

Vaccinatiegraad DTP basisschool

92,7%

95,0%

94,4%

95,6%

94,4%

Vaccinatiegraad BMR basisschool

92,9%

95,0%

94,6%

95,5%

98,5%

Vaccinatiegraad HPV meisjes

70,9%

60,0%

67,1%

51,9%

44,1%

Vaccinatiegraad HPV jongens

n.v.t.

60,0%

n.v.t.

Vaccinatiegraad Men ACWY

88,5%

92,0%

93,5%

92,9%

91,8%

Vaccinatiegraad MKV (deelname aan)

76,0%

70,0%

74,0%

n.v.t.

* i ncl us i ef mi nderja ri ge a s i el zoekers

Financiële verantwoording bij het programma Beschermen

Programma Beschermen

Product Baten

Totaal Baten Lasten

Crises en incidenten Infectieziektebestrijding Milieu en Gezondheid Openbare geestelijke gezondheidszorg Seksuele gezondheid Technische hygiënezorg Tuberculose bestrijding Crises en incidenten Infectieziektebestrijding Milieu en Gezondheid Openbare geestelijke gezondheidszorg Seksuele gezondheid Technische hygiënezorg Tuberculose bestrijding

Totaal Lasten Reserveringen Infectieziektebestrijding Totaal Reserveringen Totaal Beschermen

Resultaat 2021 125 59.993 538 88 254 1.377 578 62.953 -125 -60.002 -538 -88 -254 -1.377 -578 -62.962 9 9 0

Begroting 2022 voor wijziging 148 1.008 537 90 251 1.350 574 3.957 -148 -1.008 -537 -90 -251 -1.350 -574 -3.957 0 0 0

Begroting 2022 na wijziging 148 1.008 537 90 251 1.350 574 3.957 -148 -1.008 -537 -90 -251 -1.350 -574 -3.957 0 0 0

Resultaat 2022

Verschil 2022

147 42.531 557 92 344 1.361 610 45.641 -132 -42.512 -568 -90 -341 -1.413 -597 -45.653 0 0 -12

0 41.523 20 1 93 11 36 41.684 16 -41.505 -31 0 -90 -63 -22 -41.695 0 0 -12

NB: Alle bedragen in de financiële overzichten zijn in afgeronde duizendtallen. Hierdoor kunnen afrondingsverschillen ontstaan. Infectieziektebestrijding De financiële verantwoording is opgenomen onder paragraaf Financiële verantwoording IZB+ - de opgeschaalde infectieziektebestrijding gericht op COVID-19. 19

Technische hygiënezorg Het aantal onvoorziene inspecties blijft achter bij hetgeen afgesproken/geoffreerd is. Er zijn in 2022 meerdere inspecties uitgevoerd bij opvanglocaties voor Oekraïense vluchtelingen en noodopvanglocaties voor asielzoekers. 10.

Financiële verantwoording bij het programma Beschermen derden Resultaat 2021

Programma

Product

Beschermen - derden Baten

Geneeskundige hulpverleningsorganisatie in de regio 981 Rijksvaccinatieprogramma 18+ 0 Rijksvaccinatieprogramma jeugd 1.235 2.216 Geneeskundige hulpverleningsorganisatie in de regio -981 Rijksvaccinatieprogramma 18+ 0 Rijksvaccinatieprogramma jeugd -1.235 -2.216 0

Totaal Baten Lasten

Totaal Lasten Totaal Beschermen - derden

Begroting 2022 voor wijziging 945 0 1.046 1.991 -945 0 -1.046 -1.991 0

Begroting 2022 na wijziging 945 0 1.046 1.991 -945 0 -1.046 -1.991 0

Resultaat 2022

Verschil 2022

997 0 1.545 2.542 -1.004 -5 -1.595 -2.604 -62

51 0 500 551 -58 -5 -550 -613 -62

GHOR De kosten van het RONAZ worden hier verantwoord en zorgen voor een overschrijding van de lasten. Deze kosten zijn opgenomen in de declaratie bij het Ministerie van VWS. Rijksvaccinatieprogramma jeugd De hogere opbrengst heeft te maken met de uitvoering van de inhaalcampagne. De financiering hiervan verloopt via het RIVM op basis van PxQ methodiek. Voor de uitvoering hebben we, vooral in het eerste halfjaar van 2022, gebruik moeten maken van extern personeel. Eigen personeel was nodig doordat In het reguliere JGZ proces de werkvoorraad was opgelopen door inzit bij de herhaalvaccinatiecampagne in het kader van COVID. De incidentele kosten voor het automatiseringstraject Informed Consent bedroegen € 36.000. De extra tijd en inzet van de JGZ-professionals door de aanpassingen vanwege de bestrijding van COVID heeft geleid tot een overschrijding van de lasten. Deze kosten zijn opgenomen in de declaratie bij het Ministerie van VWS. Rijksvaccinatieprogramma 18+ Vooruitlopend op de opdracht aan de GGD-en voor de uitvoering van de HPV18+ campagne in 2023 zijn reeds kosten gemaakt in voorbereiding op de campagne. Voor de uitvoering van de HPV18+ campagne in 2023 verstrekt het Ministerie van VWS een projectsubsidie aan GGD GHOR Nederland. Het maximum plafond van de subsidie is gebaseerd op de PxQ methodiek. De afrekening gebeurt op basis van werkelijke kosten.

Een lagere opkomst kan op deze manier niet leiden tot een financieel risico voor GGD Drenthe.

1.1.2 Programma Bevorderen 1. Gezondheidsbevordering GGD Drenthe adviseert de Drentse gemeenten over beleid en interventies die de gezondheid van de inwoners bevorderen. De interventies zijn effectief en lokaal toepasbaar. GGD Drenthe adviseert ook bij lokale en regionale preventienetwerken. We vertalen landelijke initiatieven gericht op het versterken van gezondheid naar de Drentse context. De resultaten van onderzoek en kennis over de lokale situatie vormen daarvoor de basis. Wat hebben we bereikt? - We agendeerden binnen gemeenten en in netwerken de omslag van ziekte en zorg naar gezondheid en veerkracht. De COVID-pandemie laat ons zien dat investeren in een gezonde en veerkrachtige samenleving nodig is om druk op de zorg te verlichten. - We bundelden en versterkten de inzet op preventie en zijn met relevante netwerkpartners medeaanjager voor regionaal preventiebeleid in Drenthe. - De kennis- en adviesfunctie van de GGD is versterkt op het programma Kansrijke Start. Gemeenten zijn waar nodig ondersteund bij het inrichten van een lokale coalitie. - Gemeenten hebben adviezen ontvangen en toegepast in (gezondheids)beleid en in de keuze voor interventies. ‘Health in all policies’ werd daarbij een belangrijk uitgangspunt. - Onze expertise op een gezonde leefomgeving is bij alle gemeenten en ketenpartners in beeld.

Het aantal adviesaanvragen ten aanzien van het meewegen van gezondheid in vergunningverlening nam toe. Het belang van gezondheid is ingebed in de Omgevingsvisie van enkele gemeenten en wordt meegenomen in de voorbereiding op de Omgevingsplannen. - We droegen bij aan een integrale aanpak van preventie in de twaalf Drentse gemeenten. - We duidden de resultaten van de Corona Gezondheidsmonitor Jeugd samen met gemeenten en lokale partners en ondersteunden de totstandkoming en uitvoering van lokale preventieakkoorden. - Met de campagnemix Gezond leven in Drenthe verbonden we alle bestaande campagnes en dragen we bij aan het versterken van gezondheid van onze inwoners. - We participeerden in gezondheid gerelateerde programma’s en netwerken. Wat hebben we hiervoor gedaan? Advisering gemeenten We adviseerden in de vertaling van de landelijke nota ‘gezondheid breed op de agenda’ naar lokaal (gezondheids)beleid. Belangrijke pijlers daarin zijn positieve gezondheid, achterliggende oorzaken en samenwerking (health in all policies). GGD Drenthe is gestart met een kennis- en adviesrol op het landelijke actieprogramma Kansrijke Start. We investeerden in de samenwerking tussen het sociale en het fysieke domein gericht op het realiseren van een gezonde leefomgeving en de nieuwe kansen die de Omgevingswet daartoe biedt. Alle gemeenten kregen de Corona Gezondheidsmonitor Jeugd aangeboden.

De resultaten zijn geduid met ambtenaren van verschillende beleidsterreinen en geven richting aan lokale beleidsontwikkeling en uitvoering. Actuele data zijn cruciaal om het preventiebeleid goed te onderbouwen en te monitoren. We verkenden de samenwerking met externe partijen om tot een betere stroomlijning van de informatievoorziening te komen. Twee gemeenten sloten in 2022 een lokaal preventieakkoord. De GGD is partner in lokale preventieakkoorden van gemeenten en adviseert over de uitwerking van opgenomen ambities naar 21

concrete activiteiten. In deze lokale setting versterken we de samenwerking met bijvoorbeeld welzijn, woningcorporaties, huisartsen en verloskundigen om tot een breder gedragen aanpak van preventie te komen. GGD Drenthe participeerde in lokale werkgroepen, de regionale werkgroep en het leernetwerk van het project ‘aan de slag met preventie’. Daarbij lag onze focus dit jaar op de structurele borging van de ontwikkelde werkwijze. Thema’s waarop GGD Drenthe in 2022 vooral adviseerde waren mentale gezondheid, middelengebruik (roken, alcohol, drugs), gezond gewicht en gezonde leefomgeving.

Voorbeelden van advisering aan gemeenten Werkgroep gezonde werkomgeving, gemeente Coevorden Vanuit het Sport en Preventieakkoord ‘Wij gaan voor een gezond Coevorden’ zijn initiatieven ontstaan gericht op een gezonde werkomgeving. De GGD participeerde in een werkgroep waarin partijen samen de mogelijkheden verkenden om de werkomgeving gezonder te maken. De GGD adviseerde en bracht concrete tools in die landelijk al ontwikkeld waren. Denktank gezondheid in alle domeinen, gemeenten De Wolden en Hoogeveen In het gezondheidsbeleid van gemeenten De Wolden en Hoogeveen is ‘health in all policies’ een belangrijk uitgangspunt. Er is een denktank gevormd die verbanden legt tussen gezondheid en ontwikkelingen binnen andere beleidsterreinen. Samen wordt gezocht naar win-winsituaties. De GGD werkt in de denktank samen met gemeentelijke beleidsmedewerkers uit verschillende domein en een adviseur vanuit het landelijke programma GezondIn. Duiden uitkomsten Corona Gezondheidsmonitor Jeugd, gemeente Meppel Op initiatief van gemeente Meppel is een bijeenkomst georganiseerd gericht op het duiden van uitkomsten uit de Corona Gezondheidsmonitor Jeugd. Ca. tien beleidsmedewerkers/adviseurs/regisseurs uit de gemeentelijke organisatie gingen vanuit de monitorresultaten met elkaar in gesprek over verschillende aspecten van mentale gezondheid en middelengebruik.

In een gericht vervolg verkennen zij de mogelijkheden om beleid en uitvoering op deze thema’s verder te versterken. Kerngroep Gezond in Westerbord, gemeente Midden-Drenthe Welzijnswerk Midden-Drenthe, huisartsenpraktijk Westerbork en de gemeente Midden-Drenthe zijn initiatiefnemers voor ‘Gezond in Westerbork’. GGD Drenthe is één van de partners in de kerngroep die inwoners, professionals en ondernemers wil stimuleren en ondersteunen om samen te werken aan een betere gezondheid van inwoners. Er is een brede bijeenkomst met ketenpartners, verenigingsleven en inwoners voorbereid die geleid heeft tot het ontwikkelen van diverse activiteiten voor Westerbork. Mentale gezondheid op de agenda Eind oktober heeft de GGD Drenthe een inhoudelijke themabijeenkomst over mentale gezondheid van Drentse jongeren voor bestuurders georganiseerd. Tijdens deze bijeenkomst zijn wethouders geïnformeerd aan de hand van landelijke en regionale cijfers, uitkomsten uit onderzoeken en notities en diverse regionale voorbeelden. Begin december hebben we ambtelijk een vergelijkbare sessie verzorgd. Zij kregen naast kennis tevens een verdieping op handelingsperspectieven voor de regio aangereikt. In 2023 gaan we hierover bestuurlijk verder in gesprek.

Ontwikkeling kennis- en adviesrol Kansrijke Start Het programma Kansrijke Start levert een belangrijke bijdrage aan het gezond(er) en kansrijk(er) geboren worden van onze toekomstige generatie kinderen. Daarnaast ondersteunt het (toekomstige) ouders om voldoende toegerust te zijn voor het ouderschap en de opvoeding. Investeren in de eerste duizend dagen van het leven levert grote sociale, maatschappelijke en economische voordelen op. Er is actief contact gelegd met alle Drentse gemeenten om de kennis- en adviesrol van de GGD te bespreken. Voor elke gemeente is een beeld met relevante data gemaakt en geduid en waar nodig zijn gemeenten ondersteund bij het inrichten van een lokale coalitie Kansrijke Start.

Er zijn diverse landelijke, regionale en lokale contacten met netwerkpartners gelegd. Daarnaast is een start gemaakt met het betrekken van inwoners door contact te leggen met ervaringsdeskundigen, een spiegelgroep Kansrijke Start en een belangenorganisatie. GGD Drenthe neemt deel aan landelijke en regionale kennisnetwerken en de lerende lokale monitor Kansrijke Start. De GGD deelt deze kennis en expertise met gemeenten, partners in de geboortezorgketen en het sociaal domein en heeft daarmee ook een verbindende rol tussen de verschillende domeinen. Kansrijke Start fungeert intern binnen de GGD als paraplu om verschillende programma’s en interventies zoals Nu Niet Zwanger, Pré en Voorzorg, het Prenatale Huisbezoek, de Gezonde Schoolaanpak en het team Seksuele Gezondheid te verbinden. Campagnemix ‘Gezond leven in Drenthe’ GGD Drenthe en de partners van ‘Drenthe Gezond’ zijn in 2022 begonnen met het gezamenlijk delen van gezondheidsboodschappen met hun doelgroepen. Bestaande (landelijke) campagnes werden onder de paraplu van ‘Gezond leven in Drenthe’ onder de aandacht gebracht bij inwoners. Het jaar was opgedeeld in drie perioden. In elke periode stond een andere boodschap centraal. De thema’s waren: ‘een frisse start’, ‘lekker in je vel’ en ‘jij en je omgeving’. In elke periode werd aansluiting gezocht bij de hoofdthema’s middelengebruik, gezond eten en bewegen.

Alle gemeenten en organisaties in Drenthe zijn welkom om aan te sluiten en gebruik te maken van de contentkalender en toolkit. In 2023 wordt de campagnemix gecontinueerd. Eind 2022 zijn de contentkalender en toolkit voor de eerste periode van 2023 gedeeld. Lokale en regionale gezondheid gerelateerde netwerken We namen deel aan diverse netwerken. Daarin agendeerden we het perspectief van publieke gezondheid en adviseerden we over mogelijkheden in de Drentse context om gezondheid van inwoners te versterken. Voor het Meerjarenprogramma Drenthe Samen Gezond in Beweging is een nieuwe governance voorbereid waarin GGD Drenthe zowel ambtelijk als bestuurlijk participeert. Daarnaast leveren we een actieve bijdrage aan de expertgroepen die zijn ontstaan op de thema’s middelengebruik, gezond gewicht en mentale gezondheid. In 2023 wordt naar verwachting landelijk het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) gesloten. Het GALA heeft samenhang met 4 andere akkoorden namelijk het Integraal Zorgakkoord (IZA), Woonzorgakkoord, Nationaal Preventie Akkoord en Nationaal Sportakkoord. Rode draad tussen deze akkoorden is structurele versterking van gezond leven en preventie. De akkoorden bevatten de afspraken over visie en inhoud. Hierin zitten ook afspraken over rollen en taken voor gemeenten en GGD.

Samen met regionale partners als VDG, Drents Zorglandschap, SportDrenthe, CMO STAMM en Proscoop zijn we een verkenning gestart hoe invulling te geven aan de regionale preventieaanpak en de kennis- en adviesrol van de GGD. Als partner in het Drents Netwerk Positieve Gezondheid organiseerden we een netwerkbijeenkomst over positieve gezondheid en leefomgeving. We namen deel aan internationale kennisdeling en uitwisseling op het Europees Publieke Gezondheidscongres in Berlijn.

Financiële verantwoording bij het programma Bevorderen

Programma Bevorderen

Product

Baten Gezondheidsbevordering algemeen Totaal Baten Lasten Gezondheidsbevordering algemeen Totaal Lasten Reserveringen Gezondheidsbevordering algemeen Totaal Reserveringen Totaal Bevorderen

Resultaat 2021 379 379 -424 -424 44 44 0

Begroting 2022 voor wijziging 386 386 -386 -386 0 0 0

Begroting 2022 na wijziging 386 386 -386 -386 0 0 0

Resultaat 2022

Verschil 2022

447 447 -416 -416 0 0 30

61 61 -31 -31 0 0 30

Het positieve resultaat van € 30.000 is ontstaan door uitvoering van meerdere additionele projecten en detachering van een medewerker vanaf 15 augustus 2022. De hierdoor ontstane vacatureruimte is pas ingevuld per 1 september 2022 en per 1 oktober 2022.

1.1.3 Programma Bewaken 1. Epidemiologie De GGD monitort de gezondheid en de leefstijl van de inwoners van Drenthe door de uitvoering van monitor-onderzoeken, onderzoek op basis van de registraties van de jeugdgezondheidszorg of andere bronnen. Resultaten en duiding worden teruggekoppeld aan gemeenten en andere partners, en kunnen leiden tot beleidsimpulsen en in te zetten interventies door de gemeenten. Wat hebben we bereikt? - We hebben iedere gemeente inzicht geboden in de gezondheid, de leefstijl en de impact van corona van jeugd in klas 2 en 4 van het voortgezet onderwijs. - In het voorjaar hebben we meegewerkt aan de landelijke pilot-monitor onder Jongvolwassenen van 16 tot en met 25 jaar. - In het najaar is het veldwerk van de Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen afgerond met aandacht voor long-covid. - In het kader van de afronding van het project ‘Aan de slag met preventie voor Drentse gemeenten’ is voor alle 12 gemeenten een update gemaakt van de wijkgezondheidsprofielen. - Voor iedere gemeente is het regiobeeld opgesteld - Voor alle 12 gemeenten is een infographic Kansrijke start gemaakt. - In 2022 hebben we twee metingen van ons panelonderzoek uitgevoerd. Zo hebben we in de eerste meting gevraagd naar gezond ouder worden en in de tweede meting navraag gedaan naar de gevolgen van de energiecrisis en de overlast van houtrook.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/12878774/1