C. Recreatieschap Drenthe -jaarverslag-2024-gecomprimeerd
Tekst van het document
32
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
Wandelplatform Het Wandelplatform richt zich op het versterken van de aantrekkelijkheid en vitaliteit van Drenthe en Ooststellingwerf als wandelbestemming. Hiervoor zijn drie speerpunten geformuleerd: • bouwen en borgen van een goede kwalitatieve infrastructuur; • productontwikkeling: gastvrij onthaal en gevarieerde beleving; • communiceren en profileren. Het platform zorgt voor afstemming over de speerpunten; voor het uitvoeren ervan zijn de platformleden zelf verantwoordelijk. In 2024 zijn twee bijeenkomsten van het Wandelplatform georganiseerd. Tijdens deze bijeenkomsten is aandacht besteed aan het benutten van wandelnetwerken en -mogelijkheden voor inwoners van Drenthe, met als doel het stimuleren van beweging in de buitenlucht. In een andere bijeenkomst stond de aanleg van dorpsommetjes in het buitengebied centraal. Tijdens een veldbezoek aan Dwingeloo werd getoond hoe inwoners zelf ommetjes hebben aangelegd en het omliggende (veelal open) landschap langs de routes hebben verfraaid met hagen en een poel, zowel voor de beleving als ter bevordering van de biodiversiteit. De oprichting van het platform is een actiepunt uit het Wandelkompas Drenthe (2018), een wandelvisie die op initiatief van provincie en Recreatieschap Drenthe in samenwerking met Wandelnet is opgesteld. Recreatieschap faciliteert het Wandelplatform.
Inmiddels werken we aan een verdieping van de Wandelvisie door het ontwikkelen van een ‘Wandelagenda’.
Programmaverantwoording
33
Expertteam DGH (Dagrecreatie, Groepsaccommodaties, Horeca) Expertteam DGH biedt Drentse ondernemers in de dagrecreatie-, groeps- en hotelsector een unieke kans om hun plannen te versterken, de bedrijfsvoering te optimaliseren en duurzame groei te realiseren. Met een team van specialisten en op maat gemaakte adviezen helpen we bedrijven concrete en succesvolle stappen te zetten. Het afgelopen jaar hebben tien Drentse bedrijven deelgenomen aan het Expertteam. De kracht van het expertteam ligt in het samenbrengen van deskundigen op verschillende terreinen, zoals marketing, bedrijfskunde, conceptontwikkeling, financieel management en duurzaamheid. Deze experts werken nauw samen met de deelnemende bedrijven om op maat gemaakte oplossingen en adviezen te bieden voor specifieke vraagstukken. Tijdens expertsessies worden de unieke uitdagingen en kansen van elk bedrijf grondig geanalyseerd. Na deze sessies volgt coaching om bedrijven te ondersteunen bij de implementatie van de aanbevelingen. Het project loopt tot maart 2025 en biedt ruimte om 20 bedrijven te ondersteunen.
Impuls Drenthepad Drenthe is een echte wandelprovincie. Toch bleek uit eerdere cijfers dat langeafstandswandelaars de provincie nog niet echt goed wisten te vinden. Om hier verandering in te brengen, sloegen Recreatieschap Drenthe en Nivon Natuurvrienden met steun van de provincie Drenthe, de handen ineen voor het gezamenlijke project ‘Impuls Drenthepad’ (2023-2024). De afronding staat gepland voor het eerste kwartaal van 2025. Binnen het project zijn de website vernieuwd, is de bewegwijzering meer herkenbaar gemaakt en is het uitbrengen van een nieuwe wandelgids voorbereid. Langs de route zijn meer dan 30 Drenthepad-bankjes en 15 informatiepanelen geplaatst. Daarnaast zijn inspiratiesessies georganiseerd voor ondernemers en heeft Marketing Drenthe het Drenthepad op projectbasis extra gepromoot onder wandelliefhebbers. De inspanningen lijken de 1e vruchten af te werpen. Hoewel directe verbanden altijd lastig te bewijzen zijn, stond het Drenthepad in 2024 op de tweede plaats van populairste streekpaden in Nederland, gebaseerd op downloads via de website en app van Wandelnet.
34
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
Project onderborden Nationaal Park Drentsche Aa Bezoekers van Nationaal Park Drentsche Aa kunnen binnenkort nog meer leren over het gebied. Recreatieschap Drenthe heeft in 2024 de plaatsing voorbereid van 40 nieuwe informatieborden verspreid over het nationale park. Deze borden bieden passanten interessante feitjes en bijpassende foto’s over de geschiedenis, het landschap en de natuur van het park. De nieuwe borden worden bevestigd aan de bestaande frames van het fiets- en wandelnetwerk, zodat geen nieuwe palen of frames nodig zijn. Dit project is onderdeel van het Ambitieplan Duurzaam Toerisme van Nationaal Park Drentsche Aa en wordt mogelijk gemaakt door de Provincie Drenthe, Nationaal Park Drentsche Aa en de gemeenten Aa en Hunze, Tynaarlo, Assen en Midden-Drenthe.
Buitensportfonds Met dit fonds kunnen we recreatief-toeristische routes, die door vrijwilligers worden onderhouden, op een hoog kwaliteitsniveau houden. Het buitensportfonds biedt financiële ondersteuning aan verenigingen en stichtingen die verantwoordelijk zijn voor fiets-, wandel-, MTB- of hippische routes, waarbij het onderhoud door vrijwilligers wordt uitgevoerd. In 2024 hebben onder andere de hippische gebruikersgroepen financiële hulp ontvangen. Bovendien is er, mede dankzij een extra bijdrage van de Provincie Drenthe, ook financiële steun verleend aan Staatsbosbeheer om stormschade in de gebieden waar de MTB-route gebruik van maakt, te herstellen (route Dwingeloo en Midden-Drenthe). Op 11 december 2024 heeft een zogenaamde valwind namelijk aanzienlijke schade veroorzaakt in Zuidwest Drenthe.
Bankjes in Drenthe, deel 2 Jaarlijks trekken duizenden toeristen én inwoners eropuit om te genieten van het unieke Drentse buitenleven. Om deze natuurervaring nog beter te maken, is het van groot belang dat er voldoende rustpunten langs de routes zijn waar recreanten even kunnen pauzeren en genieten van de omgeving. Daarom wil Recreatieschap Drenthe zich (wederom) inzetten voor het plaatsen van nieuwe bankjes. Het project geeft Drenthe de kans om haar status als dé recreatieve provincie van Nederland te versterken én tegelijkertijd sociaal-maatschappelijke impact te creëren door o.a. mensen met een beperking toch de mogelijkheid geven gebruik te maken van wandel- en fietsroutes, omdat er rustmogelijkheden worden gecreëerd. De uitvoer van dit project zal resulteren in minimaal 70 hoogwaardige, duurzame bankjes waarvan een uitgevoerd zullen worden met een verlengd blad zodat ze ook voor rolstoelgebruikers geschikt zullen zijn.
Programmaverantwoording
35
Recreatieve oversteek Drentse Hoofdvaart Paradijssluis Meppel Met de komst van ongeveer 3.000 woningen in de woonwijken Nieuwveense Landen en Noordpoort, kan het Jaagpad met een oversteek over de sluisdeuren van de Paradijssluis dienen als recreatieve fiets- en wandelroute tussen beide wijken. Recreëren vanuit de voordeur krijgt hiermee een mooie uitwerking. Dit draagt bij aan de doelstelling om duurzaam woon- werkverkeer binnen gemeente Meppel te stimuleren. Samen met Provincie Drenthe, gemeente Meppel en ondernemers (Villa Kalkovens en camping de Kikkerije) zijn de kansen in beeld gebracht met als resultaat het bidbook “oversteek Paradijssluis”. Gesprekken met omwonenden en grondaankoop hebben extra tijd gevergd. Nu wordt gestreefd naar afronding van het project op 1 juli 2025.
Project Van Gogh Drenthe - onderhoud Het Routebureau heeft in 2022 en 2023 drie Van Gogh-fietsroutes (in totaal 150 kilometer) en vier Van Gogh-wandelroutes medeontwikkeld en aangelegd. De uitvoer is onderdeel van het project ‘Van Gogh Drenthe’, een initiatief van Marketing Drenthe en de provincie. De routes zijn opgeleverd in 2023 en worden toegevoegd aan het vaste aanbod van themaroutes van Recreatieschap en zullen 10 jaar (tot maart 2033) worden beheerd en onderhouden. Inmiddels kunnen we melden dat de “Van Gogh Drenthe fietsroutes” in 2024 is verkozen tot “Fietsroute van het Jaar 2024”, bekend gemaakt tijdens de Fiets- en Wandelbeurs in Utrecht. De routes laten bezoekers het landschap dat Van Gogh vastlegde, al fietsend of wandelend ervaren.
Routelandschap Ruinen - Dwingelderveld In samenwerking met gemeenten De Wolden en Westerveld, Provincie Drenthe, Natuurmonumenten, Europarcs, vertegenwoordigers van bewoners en een aantal andere stakeholders wordt gewerkt aan de uitvoer van een maatregelenpakket. Deze bestaat uit een drietal delen: 1. Verkeerskundige maatregelen en infrastructuur; 2. Mobiliteitsplan Routelandschap 3. Herinrichting Benderse Voor het onderdeel Routelandschap is het Recreatieschap gevraagd voor de uitvoer. Het gaat hier dan om het toevoegen van meer beleving langs de verbindingsroute tussen het dorp Ruinen en het Dwingelderveld. Het gaat hier dan zowel om een wandelverbinding als een fietsverbinding. Verder is er de wens om het dorp Ruinen meer te betrekken o.a. door meer de verbinding te leggen met de schaapskooi (d.m.v. ontwikkeling van een schuilstal in Ruinen en het bevorderen van het aantal keren dat de schaapskudde een bezoek brengt aan het dorp).
36
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
Hardlooproutes Assen en Emmen Op verzoek van gemeenten Assen en Emmen werkt het routebureau van het Recreatieschap mee aan de realisatie van een zes “vier mijl”- hardlooproutes, voorzien van bewegwijzering in Assen en 3 hardlooproutes in Emmen. Doel is het bevorderen van de gezondheid van de inwoners. De routes worden ook gedurende drie jaar onderhouden door het routebureau.
Duurzaamheidsprogramma Verduurzaming van de sector is een belangrijke ambitie en een “must” als we onze blik richten op een toekomstbestendige sector. Daarom hebben we als drie partijen (Marketing Drenthe, Provincie Drenthe en het Recreatieschap) een compact en actiegericht duurzaamheidsplan laten opstellen. Het duurzaamheidsprogramma geeft antwoord op de vraag hoe we de sector kunnen ondersteunen en helpen in het streven naar duurzaam ondernemen, om zowel mee te groeien met de noodzaak vanuit bedrijfsvoering en de vraag vanuit de markt als ook bij te dragen aan het realiseren van een duurzame, circulaire bestemming. Het duurzaamheidsprogramma is voorzien van een uitvoeringsplan met daarin inzicht in benodigde middelen en benodigde menskracht. In 2025 zullen we, met dit duurzaamheidsprogramma als leidraad, beginnen met de uitvoering van het plan.
Escapetours in Drenthe Recreatieschap Drenthe heeft in 2024 een nieuwe routeapp ontwikkeld. In de app zijn al onze eigen routes opgenomen. De routeapp zal worden aangevuld worden met ‘escapetours’. Daarnaast kunnen ook andere partijen gebruik maken van onze routeapp zodat alle routes in 1 app te vinden zijn.
Tour de TT fietsroute In juni 2025 viert de TT haar 100-jarig jubileum. Daarom zijn we met de betrokken gemeenten en provincie eind 2024 een project gestart om de beleefroutes Tour de TT (motor en fiets) te actualiseren. Dit project omvat de verrijking van de website tourdett.nl en de routepagina’s op drenthe.nl met ‘Points of Interest’, voorzien van historische beelden en filmpjes. Daarnaast worden er flyers met routekaartje uitgebracht, komt er een selfieplek en worden nieuwe plaquettes geplaatst op de Toyisten-kunstwerken. Voorafgaand aan het jubileum vindt bovendien groot onderhoud plaats aan deze kunstwerken. De toeristisch regisseurs van de betrokken gemeenten zorgen voor de promotie en de betrokkenheid van ondernemers bij de routes. Het project wordt mede mogelijk gemaakt door een bijdrage van de provincie Drenthe.
Programmaverantwoording
37
Onderzoek Dashboard Impact Toerisme In 2021 is voor zes Drentse gemeenten (Westerveld, De Wolden, Coevorden, Emmen, Borger-Odoorn en Tynaarlo) een Dashboard Impact Toerisme opgesteld, waarin aandacht is voor de impact van toerisme en recreatie op de economie, op de samenleving en op de omgeving. Later dat jaar is ook voor de gemeente Assen een dashboard opgesteld. Recreatieschap Drenthe en diverse gemeenten (Assen, De Wolden, Hoogeveen, Westerveld en Tynaarlo hebben behoefte aan een vervolgmeting. Bureau Ginder is gevraagd hiermee aan de slag te gaan. De uitkomst zal in 2025 beschikbaar zijn.
Fietsroute “Langs de grenzen van Drenthe” Gewerkt wordt aan de ontwikkeling van een fietsroute, met een lengte van bijna 350 km (een meerdaagse fietsroute bestaande uit meerdere tracés). Deze route werkt aan intensieve beleving van het Drentse landschap door bezoekers te laten fietsen langs de grenzen van Drenthe. Hierdoor worden de landschappelijke en culturele verschillen tussen de provincie Drenthe en de buren extra duidelijk, waardoor de verscheidenheid van Drenthe wordt ondervonden. Via QR codes, op bestaande borden, zal de uitleg over de verschillende Points of Interest (POI’s) worden gedeeld. Vanuit deze nieuwe route is gelijktijdig een samenwerking ontstaan met de ontwikkelaars van ‘Rondje Drenthe’.
Informatiepanelen mountainbikeroutes Vanuit dit project komen bij de startpunten van de MTB routes informatiepanelen. Hierop komt o.a. tekstuele uitleg over de route betreffende niveau en moeilijkheidsgraad. Daarnaast wordt informatie gegeven over dichtbij zijnde horeca en toiletvoorzieningen.
38
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
Kinderfietsroute De kinderroutes van Recreatieschap Drenthe bestaan al heel lang. Daarom geven we de routes de komende tijd een nieuwe impuls. Als eerste is kinderfietsroute ‘De Verdwenen Eenhoorn’ in de omgeving van Dwingeloo aan de beurt. Deze zal veranderd worden in kinderfietsroute ‘De Planetenweg’.
Knooppuntkaartjes wandelnetwerk In 2024 is de aanleg van het wandelknooppuntnetwerk afgerond. Om de informatievoorziening te completeren worden de knooppuntpalen in het veld voorzien van overzichtskaartjes. Dit betekent dat er 4.000 plattegrondjes worden bevestigd op alle knooppuntpalen van het wandelnetwerk, zodat wandelaars zich bij iedere knooppuntpaal kunnen oriënteren en eventueel hun wandelroute kunnen aanpassen.
Toegankelijke fietsroutes In 2024 is Recreatieschap samen met Hondsrug Drenthe (Aa en Hunze, Borger-Odoorn, Emmen en Coevorden) en met steun van de provincie Drenthe een project gestart voor toegankelijke fietsroutes. Deze routes zijn bedoeld voor gebruikers van voertuigen zoals scootmobielen en elektrische rolstoelen. Het project richt zich op het uitzetten van bewegwijzerde routes die zoveel mogelijk de fietsknooppunten volgen en over bestaande, toegankelijke paden gaan. Daarnaast wordt gekeken naar aansluiting op toegankelijke parkeerplaatsen en, waar mogelijk, op sanitaire stops en horecagelegenheden. Voor de selectie van de routes worden de beoogde tracés samen met gebruikers beoordeeld, in samenwerking met Zorgbelang Drenthe. Na afronding van het project is het de bedoeling om ook in andere regio’s in Drenthe en Ooststellingwerf dit type fietsroutes te realiseren.
Programmaverantwoording
39
Projecten die in 2024 zijn afgerond Visie op routegebonden recreatie In 2024 is het laatste grote wandelproject afgerond (en is Drenthe geheel voorzien zijn van een wandelnetwerk). Daarmee komen we aan een volgende fase waarin we verder willen gaan dan alleen het beheren en onderhouden. Door het opstellen van een visie op routegebonden recreatie is dit verder in beeld gebracht. Hierbij gaat het om de zorg voor toekomstbestendige wegen en paden (passend bij de veranderende consument, denk aan e-bikes en andere voertuigen), inspelen op trends (zie de populariteit van wandelen, de vraag naar fietsstandplaatsvakanties e.d.), behoud en versterking van recreatieruimte, spreiding van bezoek, samenwerking en afstemming en de zichtbaarheid van routenetwerken in ruimtelijke plannen. Dit alles vanuit de gedachte dat routegebonden activiteiten, zoals fietsen en wandelen, een zeer geliefde recreatieve activiteit van zowel bezoekers als inwoners.
Inventarisatie toeristische bewegwijzering Assen Op verzoek van gemeente Assen is, digitaal, de toeristische bewegwijzering in kaart gebracht binnen de gemeente. Naast het in het veld inventariseren is ook inzichtelijk gemaakt wie verantwoordelijk is voor de resp. borden, is gekeken naar de staat van onderhoud en is een plan van aanpak opgesteld met het oog op structureel onderhoud. Daar behoort ook een beoordeling bij van de functionaliteit en de eenduidigheid van de toeristische informatie.
Hardlooproutes Emmen Op verzoek van gemeente Emmen heeft het routebureau van het Recreatieschap drie vaste hardlooproutes gerealiseerd, voorzien van bewegwijzering. Doel is het bevorderen van de gezondheid van de inwoners. De routes zijn gemaakt in samenspraak met lokale loopgroepen.
Project Duurzaam Toerisme Drents Friese grensstreek 2021 - 2023 Duurzaam toerisme zorgt er voor dat toekomstige generaties kunnen genieten van toeristische gebieden en tegelijkertijd dat de lokale bevolking economisch van het toerisme profiteert. De Drents Friese Grensstreek omvat de Nationale Parken Drents Friese Wold, het Dwingelderveld en het natuurgebied Holtingerveld. Het gebied kent een landschap waarin gewoond, gewerkt én gerecreëerd wordt. Optimale regionale samenhang tussen de natuurgebieden en de omliggende gebieden is belangrijk. Ambitie voor de Drents-Friese Grensstreek is om de huidige natuurkernen, inclusief het tussenliggend en omliggende landschap, te versterken en ontwikkelen tot een samenhangend landschap. Een gebied waarin de rust als belangrijk bezoekmotief wordt aangegeven. Maar we zien ook een verwachte groei in toerisme en recreatie.
40
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
Binnen dit project is een studie bezoekersstromen uitgevoerd; zowel bezoekersaantallen als de beleving (draagvlak en draagkracht) is onderwerp van deze studie geweest. De beleving van de bezoekers is door het afnemen van enquêtes in beeld gebracht. Daaruit weten we dat bezoekers het gebied hoog waarderen en hebben we inzicht gekregen in de piekmomenten en pieklocaties van bezoekers. Het gebied wordt erg goed bezocht én hoog gewaardeerd (rapportcijfer 8,7). De uitkomsten van de studie bezoekersstromen vormen input voor het Investeringsen beheerplan. Met dit plan hebben we in beeld gebracht hoe we kunnen werken aan spreiding van bezoekers over de regio en hoe we de centrale rol voor de dorpen in het toeristisch netwerk kunnen versterken. Beide projectonderdelen zijn door onderzoeksbureau Ginder uitgevoerd. De aanbevelingen uit het investerings- en beheerplan vormen de basis voor verder projectplannen. Penvoerder en trekker van dit project was Stichting Cultuurtoerisme Drenthe waarbij door Recreatieschap is gestuurd op de inhoud. Het project is bekostigd met subsidiebijdragen vanuit het Rijk (Ministerie LNV) en de provincie om te werken aan de invulling van de Standaard voor Nationale Parken Nieuwe Stijl.
Project Duurzaam Toerisme Nationaal Park Drentsche Aa In 2024 is het project ‘Duurzaam Toerisme’ in Nationaal Park Drentsche Aa afgerond. Het opgestelde ambitieplan richt zich op het behoud van de unieke waarden van het park, terwijl bezoekers een optimale beleving krijgen. Belangrijke speerpunten zijn investeringen in beleving, bezoekersmanagement, bijvoorbeeld met verbeterde toegangspoorten en thematische routes en het benutten van vervoersknooppunten. Voor een succesvolle uitvoering is samenwerking tussen gebiedspartners, natuurorganisaties en overheden essentieel. Het plan sluit aan bij bestaande initiatieven en is gefinancierd met subsidies van het Ministerie van LNV en de provincie Drenthe.
Project Vitale Vakantieparken Dit project is gericht op het ondersteunen van vakantieparken en campings in Drenthe, zodat ze weer recreatief en economisch gezond kunnen worden. In de beginfase richtte de ondersteuning zich op goed presterende vakantieparken en campings, die de kans kregen om zich verder te ontwikkelen (excelleren). Na een tussentijdse evaluatie is de koers aangepast en is de nieuwe lijn “Drentse Uitblinkers” geïntroduceerd. Deze lijn biedt maatwerk voor ondernemers in het middensegment met vernieuwingsplannen die niet aan de Excelleren-norm konden voldoen. Daarnaast worden parkeigenaren en verenigingen van eigenaren van terreinen zonder recreatieve mogelijkheden begeleid naar een passende alternatieve bestemming (transformatie). Voorlichting en nieuwe informatie worden verstrekt via webinars en podcasts. Het Recreatieschap is als initiatiefnemer betrokken bij dit belangrijke project,
Programmaverantwoording
41
zowel financieel als bestuurlijk (met twee bestuurders in de stuurgroep) en ambtelijk. Het Recreatieschap richt zich vooral op het spoor ‘Uitblinkers’, gebaseerd op haar expertise. Eind 2024 is een bestuurlijk proces gestart om te bepalen hoe de voortzetting vanaf 2025 zal worden aangepakt.
Project Bankjes in Drenthe Drenthe kent vele mooie fiets- en wandelpaden waar recreanten en toeristen volop gebruik van maken. Met behulp van een provinciale subsidie zijn zo’n 70 bankjes geplaatst op publieke locaties zodat men even kan pauzeren en genieten van de mooie omgeving. De locaties zijn in samenspraak met de gemeentelijke TIP-medewerkers bepaald. Naast uitvoer van projecten participeert het Recreatieschap in 2024 ook in een groot aantal andere projecten c.q. overleggen:
De Hondsrug UNESCO Global Geopark Het Recreatieschap is zowel bestuurlijk (via ons AB-lid, wethouder de heer J. Hartsuiker), als adviserend (via onze directeur) betrokken bij deze organisatie. De samenwerking met het Hunebedcentrum is, als poort van het Geopark, goed. Verder zit het Recreatieschap in de volgende overleggen/ overlegorganen om met haar kennis en kunde bij te dragen aan versterking van de recreatieve sector: • Overlegorgaan Nationaal Park Drentse Aa; • Projectgroep Hunze; • Crisisteam Droogte VRD; • Projectgroep Fochteloërveen; • Overleggroep Holtingerveld; • Kenniscentrum Events; • Overlegorgaan Regionaal landschap Drents-Friese Grensstreek; • Toeristisch Platform Westerveld; • Gebiedscoöperatie Zuidoost Friesland; • Hunebed Highway Business Club.
42
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
7. Blik vooruit In het kader van de jaarrekening 2024 is het belangrijk stil te staan bij de ontwikkelingen in 2025 en de daaropvolgende jaren. Sinds 2019 wordt zowel nationaal als regionaal gewerkt aan een lange termijn visie voor de veranderende rol van toerisme, met als streven dat iedere Nederlander profiteert van toerisme. De komende jaren zal er blijvende aandacht zijn voor duurzaamheid en verantwoord toerisme. We willen nieuwe ervaringen en thematische routes ontwikkelen, zoals routes langs kunst, geschiedenis en natuur, om mensen naar minder bekende gebieden te trekken. Daarnaast zetten we in op het belang van technologische innovatie zoals de toepassing van AI en de invloed hiervan op de toeristisch recreatieve sector. Een belangrijk aspect is het gebruik van data-analyse om de trends en voorkeuren van recreanten te begrijpen, zodat we ons aanbod hierop kunnen afstemmen. We zullen ook aandacht vragen voor de bereikbaarheid van toeristische bestemmingen, met een focus op duurzaam vervoer en verbindingen tussen steden, dorpen en natuurgebieden. Het is essentieel om toegankelijke voorzieningen te bieden voor mensen met een beperking, zodat iedereen kan genieten van de aangeboden ervaringen. Bovendien zullen we netwerken en kennisdeling onder lokale ondernemers faciliteren om de kwaliteit van het toeristische aanbod te verbeteren.
Afsluitend De strategie voor binnenkomend toerisme in de komende jaren richt zich op het creëren van een duurzame, diverse en toegankelijke toeristische ervaring die bezoekers uitnodigt om het rijke aanbod van Drenthe te ontdekken. Door in te spelen op trends en samenwerking te bevorderen, streeft Drenthe ernaar een toonaangevende bestemming te blijven die bezoekers zowel verwelkomt als inspireert. Het Recreatieschap zal zich blijven inzetten om de sector een prominente plek te geven op diverse platforms.
Programmaverantwoording
43
Jaarrekening
44
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
Balans per 31 december 2024 (bedragen in euro’s)
ACTIVA
31-12-2024
31-12-2023
1
1
7.811
14.106
Vaste activa Immateriële vaste activa Auteursrechten Drenthe-kaart Materiële vaste activa Investeringen met economisch nut
7.812
14.107
Vlottende activa Voorraad
9.718
8.054
Vorderingen op openbare lichamen
15.266
43.914
Overige vorderingen
33.544
8.356
Overige uitzettingen
2.470.142
Uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar
2.251.113 2.528.670
2.311.437
Bank
55.392
160.521
Totaal
2.591.874
2.486.065
Liquide middelen
PASSIVA
31-12-2024
31-12-2023
Algemene reserve
177.277
160.023
Nog te bestemmen resultaat boekjaar
202.313
142.254
Bestemmingsres. stimuleringsfonds
1.129.009
1.190.181
Bestemmingsres. personele inzet
21.444
14.296
Bestemmingsres. onderhoud
43.569
43.569
Bestemmingsres. ontw. infrastructuur
50.696
50.696
0
6.013
Vaste passiva Eigen vermogen
Bestemmingsres. toiletgebouwen
1.624.308
1.607.032
Vlottende passiva Netto-vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan één jaar Overige schulden
86.242
48.571
Overlopende passiva
881.324
830.462
Totaal
967.566
879.033
2.591.874
2.486.065
45
46
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
Programmarekening 2024 (bedragen in euro’s)
Werkelijk 2024
Begroting 2024
Werkelijk 2023
9.750
0
51.820
Baten Personeel Huisvesting
7.367
6.860
7.351
Overige opbrengsten
61.930
11.000
56.683
Overige opbrengsten windmolen
27.163
0
0
Bijdrage gemeenten in exploitatie
1.083.165
1.083.165
1.034.598
Bijdrage gemeenten stimuleringsfonds
303.943
303.943
270.964
Totaal baten
1.493.319
1.404.968
1.421.416
Personeel
684.466
711.008
662.383
Huisvesting
59.044
68.225
62.165
Onderhoud
79.481
71.000
111.438
Overige uitgaven
54.732
12.165
45.691
Overige uitgaven toeristische informatie
121.884
127.935
109.835
Lasten
Bestuur
1.013
620
5.021
Bureau
81.507
99.625
94.712
Afschrijvingen
3.295
3.299
4.796
0
0
2.500
365.115
303.943
-23.781
1.450.537
1.397.820
1.074.760
Resultaat voor bestemming
42.782
7.148
346.656
Saldo financieringsfunctie (rente)
99.495
0
90.503
Incidentele lasten Bijdrage gemeenten stimuleringsfonds Totaal lasten
Onttrekkingen aan reserves Bestemmingsres. stimuleringsfonds
61.171
0
0
Bestemmingsres. personele inzet
15.852
15.852
15.852
Bestemmingsres. toiletgebouwen
6.013
0
6.987
Toevoegingen aan reserves Bestemmingsres. stimuleringsfonds
0
0
294.744
Bestemmingsres. personele inzet
23.000
23.000
23.000
Resultaat na bestemming
202.313
0
142.254
47
Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling 1. Inleiding Onderstaande grondslagen, waarop de waardering van activa en passiva en de resultaat bepaling is gebaseerd, zijn bedoeld als leidraad voor een juiste interpretatie van de financiële overzichten. De jaarrekening voldoet aan het Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en gemeenten. 2. Algemene grondslagen voor het opstellen van de jaarrekening De waardering van de activa en passiva en de bepaling van het resultaat vindt plaats op basis van historische kosten. Tenzij bij de desbetreffende balanspost anders vermeld, worden de activa en passiva opgenomen tegen nominale waarde. Voor zover het BBV niet anders voorschrijft, zijn de baten en lasten toegerekend aan het jaar waarop zij betrekking hebben. Winsten worden slechts opgenomen voorzover zij op balansdatum zijn gerealiseerd. Verliezen en risico’s die hun oorsprong vinden voor het einde van het begrotingsjaar, worden in acht genomen indien zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden. Balans Activa Vaste activa Immateriële vaste activa en materiële vaste activa De waardering van de materiële vaste activa is gebaseerd op de verkrijgings- of vervaardigingsprijs verminderd met de afschrijvingen. Bij de waardering van de materiële vaste activa wordt rekening gehouden met een vermindering van hun waarde indien deze naar verwachting duurzaam is.
In het begrotingsjaar heeft een dergelijke vermindering niet plaatsgevonden. Op de auteursrechten van de VVV-kaart Drenthe wordt niet afgeschreven. Voor het overige vindt afschrijving plaats op basis van de historische aanschafprijs volgens een stelsel dat is afgestemd op de verwachte toekomstige gebruiksduur, rekening houdend met een eventuele restwaarde. Er wordt afgeschreven vanaf het moment van ingebruikname van het actief. De afschrijvingstermijnen volgens de lineaire methode bedragen in jaren: Vervoermiddelen 5 Automatisering 5 Kantoorinventaris 10 Vlottende activa Voorraden De voorraden worden gewaardeerd tegen de aanschafwaarde verminderd met eventuele afwaarderingen vanwege incourantheid. Uitzettingen en overige vorderingen De uitzettingen worden gewaardeerd tegen de nominale waarde. Voor verwachte oninbaarheid is een voorziening in mindering gebracht. De voorziening wordt bepaald op basis van individuele beoordeling. Onderhanden projecten Onderhanden projecten worden in de balans gepresenteerd als vordering dan wel schuld uit hoofde van de verkregen subsidies dan wel aangenomen projecten. Er is sprake van een vordering indien het bedrag van de verwachte respectievelijk (subsidie) opbrengst lager is dan de gemaakte kosten. Indien het bedrag van de verwachte respectievelijk gerealiseerde (subsidie) opbrengst hoger is dan de gemaakte kosten, is sprake van een schuld.
Een project wordt niet meer als onderhanden project beschouwd indien eindbeschikking van de subsidieverstrekker is verkregen dan wel alle kosten zijn afgerekend.
48
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
Liquide middelen De liquide middelen worden tegen nominale waarde opgenomen, deze bevatten alleen banksaldi. Passiva Vaste passiva Eigen vermogen Het eigen vermogen bestaat uit de algemene reserve en de bestemmingsreserves. Algemene reserve De algemene reserve dient als algehele buffer om toekomstige tegenvallers te kunnen opvangen. Bestemmingsreserves Onder een bestemmingsreserve wordt verstaan een reserve waaraan door het bestuur een bepaalde bestemming is gegeven. Het gehele bedrag van de bestemmingsreserve ultimo het jaar dient onderbouwd te zijn met bestuursbesluiten van het Algemeen Bestuur dan wel opgenomen te zijn in het voorliggende voorstel tot resultaatbestemming. Resultaat na bestemming Het resultaat na bestemming is het resterende resultaat na reeds bestemde mutaties in de reserves. Het resultaat na bestemming wordt onttrokken of toegevoegd aan de algemene reserve of krijgt middels een bestuursbesluit een andere bestemming.
49
Voorzieningen Voorzieningen worden gevormd wegens: - verplichtingen en verliezen waarvan de omvang op de balansdatum onzeker is, doch redelijkerwijs te schatten; - op de balansdatum bestaande risico’s voor bepaalde te verwachten verplichtingen of verliezen waarvan de omvang redelijkerwijs is te schatten; - kosten die in een volgend begrotingsjaar zullen worden gemaakt, mits het maken begrotingsjaar zijn oorsprong mede vindt in het begrotingsjaar of in een voorafgaand begrotingsjaar en de voorziening strekt tot gelijkmatige verdeling van lasten over een aantal begrotingsjaren. Vlottende passiva Vlottende schulden De vlottende schulden en de overlopende passiva worden tegen nominale waarde opgenomen. Programmarekening Baten Personeel: opbrengsten van personeel dat werk voor projecten of derden uitvoert; per jaar is dit sterk afhankelijk van de aard van de uitgevoerde projecten. Huisvesting: onderverhuur van een deel van het pand. Overige opbrengsten: opbrengsten van werkzaamheden uitgevoerd door het Recreatieschap. De gemeentelijke bijdrage omvat de in de gemeenschappelijke regeling overeengekomen bijdrage in het exploitatieresultaat en het fonds Recreatie en Toerisme. Lasten De exploitatiekosten worden berekend op basis van historische kosten.
Met betrekking tot de personeelskosten voor de uitvoering van de Wet normering bezoldiging topfunctionarissen in de (semi)publieke sector (WNT) heeft het Recreatieschap zich gehouden aan de Beleidsregels toepassing WNT. Vergelijkende cijfers De cijfers voor 2023 zijn, waar nodig, opnieuw gerubriceerd teneinde vergelijkbaarheid met 2024 mogelijk te maken.
50
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
51
Toelichting op de balans per 31 december 2024 (bedragen in euro’s)
ACTIVA Vaste Activa Immateriële vaste activa
31-12-2024
31-12-2023
1
1
31-12-2024
31-12-2023
7.811
14.106
Auteursrechten Drenthe-kaart Op de auteursrechten van de Drenthe-kaart wordt niet afgeschreven. Materiële vaste Activa Het betreft uitsluitend activa met een economisch nut. Cumulatieve aanschafwaarde
59.623
Afschrijving begin van het jaar
-45.517 14.106
Investeringen
0 14.106
Aanschafw. desinvesteringen
0 14.106
Afschrijvingen 2024
-3.295
Afschrijvingen desinvesteringen
-3.000
Boekwaarde per 31 december
In bijlage 3 wordt nader ingegaan op het verloop van de materiële vaste activa. Vlottende activa Voorraad
31-12-2024
31-12-2023
9.718
8.054
Het betreft de voorraad kaarten en folders die verkocht worden aan wederverkopers (Tourist Info kantoren). Uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar 31-12-2024
Vorderingen op openbare lichamen
52
31-12-2023
Deelnemende gemeenten
200
37.760
Overige openbare lichamen
15.066
6.154 15.266
43.914
Overige vorderingen
31-12-2024
31-12-2023
Handelsdebiteuren
33.544
8.356
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
31-12-2024
Overige uitzettingen
31-12-2023
Nog te ontvangen bedragen Waarborgsommen
11.425
11.625
Omzetbelasting
40.094
4.304
0
977
Rente
18.507
23.446
Diversen
6.418
2.686
Kruisposten
Aan de verhuurder van het pand, Planetron B.V. is bij aanvang van de huurovereenkomst een waarborgsom betaald van € 10.625. Voor de tankpassen die gebruikt worden voor de bedrijfsauto’s zijn waarborgsommen betaald. Vooruitbetaalde bedragen Onderhanden projecten
165.952
46.179
Verzekeringen
13.321
15.997
Huur
14.595
15.195
870
2.148
Vooruitontvangen facturen
De onderhanden projecten worden toegelicht in bijlage 4a en 4b. Schatkistbankieren Uitzettingen in 's Rijksschatkist
2.198.960
2.128.556
Een groot deel van dit bedrag betreft vooruitontvangen subsidiegelden van lopende projecten en nog uit te geven toezeggingen vanuit het stimuleringsfonds. 2.470.142
2.251.113
Drempelbedrag 2024 Het bedrag aan middelen dat buiten 's Rijksschatkist is aangehouden: 1e kw.
2e kw.
3e kw.
4e kw.
Buiten schatkist aangehouden
169.836
159.584
170.381
160.354
Ruimte onder drempelbedrag
830.164
840.416
829.619
839.646
Overschrijding drempelbedrag
0
0
0
0
31-12-2024
Liquide middelen Bank Nederlandse Gemeenten
49.492
Rabobank
5.900
31-12-2023 153.130 7.391
55.392
160.521
53
PASSIVA Vaste passiva Eigen vermogen
31-12-2024
31-12-2023
Algemene reserve & resultaat boekjaar Saldo per 1 januari
160.023
160.023
Toevoegingen
17.254
0
Onttrekkingen
0
0
Saldo per 31 december
177.277
160.023
Resultaat huidig boekjaar
202.313
142.254
In de vergadering van het Algemeen Bestuur d.d. 4 juli 2024 is ingestemd met het bestemmen van het resultaat; € 125.000 komt, volgens de verdeelsleutel zoals opgenomen in de gemeenschappelijke regeling, ten gunste van de deelnemende gemeenten. Het restant €17.254 wordt toegevoegd aan de Algemene reserve. 31-12-2024
Bestemmingsreserve stimuleringsfonds
31-12-2023
recreatie & toerisme Saldo per 1 januari
1.190.181
895.436
Toevoegingen
-61.172
294.745
Onttrekkingen
0
0
Saldo per 31 december
1.129.009
1.190.181
Conform het begrotingsbesluit zal het saldo van de bijdragen minus de uitgaven ten laste c.q. ten gunste van deze reserve worden geboekt. In de bestemmingsreserve is sprake van fondsbedragen die bestemd zijn voor lopende projecten. De bestemming van deze reserve is uitgewerkt in bijlage 6. 31-12-2024
Bestemmingsreserve personele inzet
31-12-2023
Saldo per 1 januari
14.296
7.148
Toevoegingen
23.000
23.000
Onttrekkingen
0
0
Onttrekkingen
-15.852
-15.852
Saldo per 31 december
21.444
14.296
De bestemmingsreserve wordt gebruikt als er sprake is van inzet van additioneel personeel voor de uitvoer van projecten en/of bij administratieve druk. 31-12-2024
Bestemmingsreserve onderhoud Saldo per 1 januari
31-12-2023
43.569
43.569
Toevoegingen
0
0
Onttrekkingen
0
0
Saldo per 31 december
43.569
De bestemmingsreserve wordt gebruikt voor het opvangen van incidentele onderhoudskosten.
54
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
43.569
Bestemmingsreserve ontwikkeling infrastructuur recreatie Saldo per 1 januari
31-12-2024
31-12-2023
50.696
50.696
Toevoegingen
0
0
Onttrekkingen
0
0
Saldo per 31 december
50.696
50.696
De bestemmingsreserve wordt gebruikt ten behoeve van nieuwe ontwikkelingen met betrekking tot fietsen, wandelen en paardrijden. 31-12-2024
Bestemmingsreserve toiletgebouwen Saldo per 1 januari
31-12-2023
6.013
0
Toevoegingen
0
6.013
Onttrekkingen
-6.013
0
Saldo per 31 december
0
6.013
Voor de sloop van een toiletgebouw recreatievaart is in 2022 een bedrag van € 13.000 gereserveerd. Het slopen van de toiletvoorziening in Havelte heeft in 2023 plaatsgevonden. De kosten waren lager dan verwacht. Het resterende bedrag is gebruikt voor de sloop van het toiletgebouw in Echten. Hiermee komt de bestemmingsreserve te vervallen. Vlottende passiva Netto-vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan één jaar 31-12-2024
Overige schulden
31-12-2023
Wandelnetwerk
13.360
3.494
Overige crediteuren
72.882
45.077 86.242
48.571
Bij de afronding van het wandelnetwerk De Wolden is een restantbedrag gereserveerd. 31-12-2024
Overlopende passiva Voorschotten projecten
31-12-2023
736.066
655.335
Accountantskosten
6.480
10.500
Belasting loonheffing
49.829
0
0
5.000
Kruisposten Personele lasten
73.232
0
Voorziening ww
1.820
1.820
Folkersma
0
151.301
Brimos
0
3.759
13.897
2.747
Diversen
881.324
830.462
De onderhanden projecten worden nader toegelicht in bijlage 4a en 4b.
55
Niet in de balans opgenomen rechten en verplichtingen ultimo 2024 Het kopieerapparaat is in gebruik middels een operationale leaseovereenkomst. Deze overeenkomst loopt af per 15 december 2026; de leasetermijn bedraagt per kwartaal € 535,26 (excl. btw). Naast de leaseovereenkomst loopt er een onderhoudscontract, waarin een standaard afname-aantal van kopieën is inbegrepen. Dit contract bedraagt € 362,70 per kwartaal. Deze overeenkomst loopt tot 31 december 2026. De kantoorruimte Planetron (Drift 11c, Dwingeloo) wordt gehuurd. Het contract loopt af per 1 april 2026. De huurprijs bedraagt per jaar € 48.676,-- (excl. btw); hierbij vindt een jaarlijkse indexering plaats vanaf 1 januari 2022. Jaarlijks wordt een bijdrage ( € 1.500,--) betaald aan de Stichting Watersportvoorzieningen Appelscha. Deze bijdrage komt ten goede aan het onderhoud van het sanitairgebouw te Appelscha. De looptijd van deze vergoeding is voor onbepaalde tijd. Voor de automatisering heeft Recreatieschap Drenthe een leveringsovereenkomst met RSE Telecom en ICT B.V. afgesloten, dit betreft een gebruikerscontract. De maandelijkse kosten bedragen € 453,33. Het contract liep tot 31 december 2021, hierna geldt een opzegtermijn van 1 kalendermaand. Voor de telefonie heeft Recreatieschap Drenthe met RSE Telecom en ICT B.V. een contract afgesloten. De maandelijkse kosten bedragen € 95,50.
Het contract loopt af per 1 januari 2026. Er zijn diverse losse telefooncontracten afgesloten met wisselende aflooptermijnen. Voor de schoonmaakwerkzaamheden heeft Recrecatieschap Drenthe een overeenkomst met TDS schoonmaakservice. De maandelijkse kosten bedragen € 592,35. Het contract liep af per 3 februari 2022. Deze overeenkomst wordt na afloop stilzwijgend verlengd voor één jaar. Voor het koffieapparaat heeft Recreatieschap Drenthe een huurovereenkomst afgesloten met Peeze Smart Concepts. De maandelijkse kosten bedragen € 127,--. Het contract eindigt op 2 maart 2026. Voor de beveiliging heeft Recreatieschap Drenthe een onderhoudscontract afgesloten bij All Inn Beveiligingssystemen. De jaarlijkse kosten bedragen € 150,--. Het contract loopt af per 1 juni 2026. Voor de aanschaf van een elektrische auto is een leasecontract afgesloten met SternLease. De maandelijkse kosten bedragen € 619,-- Het contract loopt af op 1 december 2027. Met de gemeente Tynaarlo is een verwerkersovereenkomst uitvoering personeels- en salarisadministratie afgesloten. De jaarlijkse kosten bedragen € 5.125,--. Het contract liep af per 31 december 2021. Deze overeenkomst heeft een looptijd voor onbepaalde tijd, met een opzegtermijn van 6 maanden. Voor het onderhoud van de website heeft Recreatieschap Drenthe een overeenkomst afgesloten met Meceda. De maandelijkse kosten bedragen € 85,--.
De jaarlijkse kosten bedragen € 677,--. Het contract liep af op 1 juli 2024, hierna per maand opzegbaar. Overeenkomst met Stichting Paardenroutes Drenthe met als doel het organiseren en het in stand houden van gebruikersgroepen Hiervoor wordt een jaarlijkse vergoeding van € 3.000,-- verstrekt. Het contract liep tot 31 december 2023. Deze overeenkomst wordt na afloop stilzwijgend verlengd voor één jaar. Overeenkomst abonnement Storytrails, Drenthe Route App. De jaarlijkse kosten bedragen € 3.850,-- met inflatiecorrectie. Het contract eindigt op 1 november 2025. Na afloop stilzwijgend verlengd voor één jaar, met een opzegtermijn van 3 maanden.
56
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
In 2020 heeft het Recreatieschap gronden, welke in erfpacht waren uitgegeven, verkocht. De verkoopopbrengst wordt in 2 delen ontvangen; een deel direct, het tweede deel in 16 jaarlijkse termijnen waarbij de minimale jaarlijkse vergoeding € 13.500,-- is. De termijnen worden jaarlijks geïndexeerd; de eerste termijn is ingegaan per Ultimo boekjaar is er een schuld aan opgebouwde vakantiedagen van personeel (€ 58.604,--). EMU-saldo Het EMU-saldo is het saldo van inkomsten en uitgaven van de overheid op transactiebasis in een bepaalde periode (boekjaar). Kortweg geeft het EMU-saldo aan of er in een bepaald jaar meer geld is uitgegeven dan er in dat jaar is binnengekomen, of dat er netto geld is overgehouden. Het EMU-saldo is daarmee een indicatie voor de ontwikkeling van de liquiditeits- en financiële positie (eigen vermogen en schulden). Tevens heeft het EMU-saldo een vergelijkbare functie als het kasstroomoverzicht. Om de overheidsfinanciën in de Eurozone robuust te houden, zijn in Europees verband afspraken gemaakt over het toegestane maximale tekort van het EMU-saldo op nationaal niveau. Omdat het EMU-saldo van alle decentrale overheden onderdeel uitmaakt van het EMU-saldo op nationaal niveau is het voor decentrale overheden (en dus voor gemeenschappelijke regelingen verplicht gesteld om het eigen EMU-saldo te vermelden in de begroting en de jaarrekening.
Berekening EMU-saldo Het EMU-saldo van Recreatieschap Drenthe komt op basis van de realisatie 2024 uit op € 146.909,--. Dit betekent dat in EMU-termen de uitgaven € 146.909,-- euro lager zijn dan de inkomsten. Hieronder volgt een overzicht van de berekening van het EMU-saldo:
Berekening EMU-saldo Exploitatiesaldo voor mutaties reserves Mutatie materiële vaste activa Mutatie voorzieningen Mutatie voorraden Gerealiseerde boekwinst verkoop MVA Berekend EMU-saldo
Realisatie
Begroting
Realisatie
2024
2024
2023
142.277
7.148
437.159
6.295
3.299
2.080
0
0
0
-1.664
0
-4.215
0
0
0
146.908
10.447
435.024
57
Toelichting op de programmarekening 2024 (bedragen in euro’s)
Baten Personeel Detachering Ondersteuning
Werkelijk
Begroting
Werkelijk
2024
2024
2023
9.750
0
30.550
0
0
21.270
9.750
0
51.820
Een medewerker heeft tijdelijk, aanvullend op de taken bij het Recreatieschap, werkzaamheden verricht bij de gemeenten Ooststellingwerf, middels detachering. Incidenteel
9.750
De personele baten zijn incidenteel en worden daardoor niet opgenomen in de begroting. Huisvesting Huurinkomsten
Werkelijk
Begroting
Werkelijk
2024
2024
2023
7.367
6.860
7.351
Een deel van het pand werd onderverhuurd aan het programma Vitale Vakantieparken van Provincie Drenthe. Overige opbrengsten
Werkelijk
Begroting
Werkelijk
2024
2024
2023
Recreatiecongres
27.685
8.550
18.426
Excursie
2.450
2.450
2.354
Verkoop kaarten e.d.
21.497
0
22.840
Overige ontvangsten
10.298
0
13.063
61.930
11.000
56.683
Jaarlijks wordt er in het najaar een Recreatiecongres georganiseerd (in 2024: 5 december). In april werd er een extra congres georganiseerd, wandelcongres 4 april 2024. Incidenteel
4.323
Jaarlijks vindt er een bestuursexcursie plaats (in 2024: 25 september). De verkoop van kaarten e.d. is niet opgenomen in de begroting (variabel). De opbrengst is vergelijkbaar met 2023. De overige ontvangsten zijn o.a. bebording, frames en aanleg routes derden, deze inkomsten zijn variabel en worden niet opgenomen in de begroting.
58
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
Overige opbrengsten windmolen Windmolen
Werkelijk
Begroting
Werkelijk
0
0
0
27.163
0
0
In verband met de verkoop van grond Pottendijk ontvangen wij jaarlijks een vergoeding van de opbrengst windmolen (€ 13.500 met indexatie, tot en met 2038). Dit is de vergoeding voor 2023 en 2024. Bijdrage gemeenten Bijdrage gemeenten
Werkelijk
Begroting
Werkelijk
2024
2024
2023
1.083.165
1.083.165
1.034.598
De gemeentelijke bijdrage wordt berekend a.h.v. de in de gemeenschappelijke regeling overeengekomen verdeelsleutel in de exploitatiekosten (zie bijlage 1). Werkelijk
Begroting
Werkelijk
stimuleringsfonds
Bijdrage gemeenten
2024
2024
2023
Bijdrage gemeenten
303.943
303.943
270.964
De gemeentelijke bijdrage wordt berekend a.h.v. de in de gemeenschappelijke regeling overeengekomen berekeningssystematiek in het fonds stimuleringsfonds (zie bijlage 2).
59
Toelichting op de programmarekening 2024 (bedragen in euro’s)
Lasten Personeel
Werkelijk
Bruto salarissen
Begroting
Werkelijk
2024
2024
2023
634.210
600.031
649.021
Sociale lasten
162.639
257.156
169.247
Uren naar projecten
-190.184
-148.224
-165.597
Loonkostensubsidie
-17.235
-12.000
-16.226
Inlenen van personeel
40.824
0
7.614
Ziekengeld
-16.872
0
0
114
0
0
6.066
5.555
5.463
694
6.750
4.192
Arbeidsongeschiktheidsverz. Kosten salarisverwerking Opleiding Transitievergoeding
41.244
0
0
Overige kosten
22.966
1.740
8.669
684.466
711.008
662.383
Werkgeverslasten Incidenteel tijdelijke medewerker
38.924
Recreatieschap voert diverse projecten uit. Afhankelijk van de projectopzet en het subsidie- regime kunnen incidentele uren die projectmatig gemaakt zijn door interne medewerkers doorbelast worden naar projecten. Afhankelijk van het project kunnen de uren tegen een brutosalaris uurtarief dan wel met een opslag geboekt worden. Dit geeft geen garantie voor de komende jaren. Ten tijde van het opstellen van de begroting waren nog niet alle door te belasten uren bekend. Voor een tijdelijke medewerker, vanuit het doelgroepenbeleid, ontvangen wij een loonkostensubsidie van de gemeente Ooststellingwerf. Incidenteel -17.235 In verband met langdurig zieke medewerker hebben we personeel ingeleend: Incidenteel communicatie medewerker
22.616
Incidenteel juridische kosten
17.208
Voor een drietal medewerkers hebben wij een uitkering ontvangen: Incidenteel UWV/ZW/WAZO
-8.971
Incidenteel ASR
-7.901
Transitievergoeding voor een medewerker uit dienst Incidenteel
41.244
Overige incidentele vergoedingen medewerker: Incidenteel
60
14.506
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
Huisvesting
Werkelijk
Begroting
Werkelijk
2024
2024
2023
Huur kantoorruimte
48.780
47.915
48.676
Energie kantoorruimte
6.323
14.155
9.789
Schoonmaakkosten
3.716
3.650
3.518
Overige huisvestingskosten
225
2.505
182
59.044
68.225
62.165
Recreatieschap huurt een gedeelte van het Planetron, Drift 11c te Dwingeloo. Een deel hiervan wordt onderverhuurd aan het programma Vitale Vakantieparken. De energie kantoorruimte is lager in verband met een teruggaaf van € 3.877. Onderhoud
Werkelijk
Begroting
2024
2024
Autokosten
17.937
Werkelijk 2023 16.440
Lease electrische auto
8.083
7.984
Onderhoud algemeen
11.439
22.284
Bewegwijzering
12.528
37.554
Vrijwilliger
2.100
0
23.328
23.793
Toiletvoorzieningen onderhoud e.d. Toiletvoorzieningen energie
4.066
3.383
79.481
71.000
111.438
Werkelijk
Begroting
Werkelijk
2024
2024
2023
Een vrijwilliger heeft onderstreuning geboden bij het ontwikkelen van een route. Incidenteel
2.100
De kosten voor onderhoud algemeen kunnen per jaar fluctureren. Onderhoud toiletvoorzieningen is inclusief de sloop van toiletgebouw Echten Incidenteel Overige uitgaven
6.675
Recreatiecongres
32.424
8.495
18.426
Recreatiesociëteit
0
1.220
0
Inkoop kaarten e.d.
12.666
0
18.738
Cursus R&T-ambtenaren e.a.
4.630
0
3.990
Kosten excursie
5.012
2.450
4.537
54.732
12.165
45.691
Jaarlijks wordt er in het najaar een Recreatiecongres georganiseerd ( 5 december 2024). In april werd er een extra Recreatiecongres georganiseerd (wandelcongres: 4 april 2024). Incidenteel 9.095 Er werden kaarten ingekocht, met name wandelknooppunten. In 2024 werd een themasessie NPLG georganiseerd voor Aorta-leden. Jaarlijks vindt er er een bestuursexcursie plaats (25 september 2024).
61
Overige uitgaven toeristische informatievoorzieningen Toeristische informatievoorziening Drenthe.nl
Werkelijk
Begroting
Werkelijk
2024
2024
2023
66.534
72.397
55.835
55.350
55.538
54.000
121.884
127.935
109.835
De uitgaven ten laste van toeristische informatievoorziening betreffen uitgaven voor de produktie van divers (gratis) foldermateriaal (o.a. Drenthe gids), en ter ondersteuning van projecten TIP-organisaties. Marketing Drenthe ontvangt jaarlijks een bijdrage voor het up-to-date houden van de database die gebruikt wordt als basis voor www.drenthe.nl (Recreatieschap is eigenaar van de database).
Bestuur Vergaderkosten en dergelijke
Bureau
Werkelijk
Begroting
Werkelijk
2024
2024
2023
1.013
620
5.021
Werkelijk
Begroting
Werkelijk
2024
2024
2023
Portikosten
1.341
1.307
710
Telefoonkosten
3.800
3.049
3.626
Reiskosten
4.586
11.108
4.637
Reiskosten woon- werk
1.198
0
2.683
Representatiekosten
2.411
1.111
4.342
Kantoorbenodigdheden
672
1.198
3.995
Kopieer- en leasekosten
2.003
3.213
1.783
Kantinekosten
2.042
2.287
1.751
Automatiseringskosten
13.960
21.780
22.900
Documentatie en voorlichting
5.767
2.723
2.739
Abonnementen
3.624
1.742
2.827
Bankkosten
918
871
828
Verzekeringskosten
12.588
15.573
14.844
Verzekering verzuimkosten
16.647
18.000
13.992
Accountantskosten
9.950
15.000
12.250
0
0
0
Voorziening oninbare vorderingen Overige kosten
0
663
805
81.507
99.625
94.712
Recreatieschap heeft vele contacten met haar opdrachtgevers en met projectbetrokkenen. Conform de afspraken in de CAO brengt dit reiskosten met zich mee. in 2024 waren net als in 2023 de reiskosten laag omdat er veel gebruik werd gemaakt van de elektrische (deel)leaseauto. Recreatieschap Drenthe heeft een aansprakelijkheidsverzekering overheid. De te betalen verzekeringspremie is afhankelijk van de exploitatie. Deze fluctueert jaarlijks met name door het verloop van de financiën binnen de meerjarige projecten. De accountskosten zijn lager door een vergoeding voor tussentijdse contractopzegging.
62
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
Afschrijvingen
Werkelijk
Begroting
Werkelijk
2024
2024
2023
Afschrijvingen
3.295
3.299
4.796
Werkelijk
Begroting
Werkelijk
2024
2024
2023
Incidentele lasten
0
0
2.500
Stimuleringsfonds
Werkelijk
Begroting
Werkelijk
Zie bijlage 3.
Incidentele lasten
Uitgaven projecten in fonds
2024
2024
2023
365.115
303.943
-23.781
De uitgaven aan projecten in het stimuleringsfonds fluctueren per jaar; de toezegging en de daadwerkelijke afronding/ betaling vindt niet altijd in hetzelfde jaar plaats (zie bijlage 5).
Algemeen De begrotingsoverschrijdingen worden gecompenseerd door direct gerelateerde inkomsten of komen pas tot uitdrukking bij het opmaken van de jaarrekening.
63
Saldo financieringsfunctie (bedragen in euro’s)
Rente Rente Schatkistbankieren
Werkelijk
Begroting
2024
2024
2023
99.495
0
90.503
Door stijging van de rente hebben wij een rentevergoeding ontvangen.
64
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
Werkelijk
Reserves (bedragen in euro’s)
Onttrekking bestemmingsreserve stimuleringsfonds Saldo
Werkelijk
Begroting
Werkelijk
2024
2024
2023
61.171
0
0
Het saldo betreft het verschil tussen ontvangsten en uitgaven in het boekjaar. Niet alle toezeggingen worden uitbetaald in het jaar van toezegging. De uitbetaling zal dan plaatsvinden in volgende ja(a)r(en). Bepaalde toezeggingen worden pas uitbetaald bij afronding van het project.
Onttrekking bestemmingsreserve personele inzet
Werkelijk
Begroting
Werkelijk
2024
2024
2023
Conform begroting
15.852
15.852
15.852
Saldo
15.852
15.852
15.852
Zoals in de begroting is opgenomen heeft er een onttrekking plaatsgevonden van € 15.852,-- ten gunste van de brutosalarissen. Dit is een bestuursbesluit geweest bij toetreding van de gemeente Ooststellingwerf.
Onttrekking bestemmingsreserve toiletgebouwen Reservering voor sloop
Werkelijk
Begroting
Werkelijk
2024
2024
2023
6.013
0
6.987
Voor de sloop van het toiletgebouw Echten was een bedrag gereserveerd. Hiermee komt deze bestemmingsreserve te vervallen.
Toevoeging bestemmingsreserve stimuleringsfonds Saldo
Werkelijk
Begroting
Werkelijk
2024
2024
2023
0
0
294.744
Het saldo betreft het verschil tussen ontvangsten en uitgaven in het boekjaar. Niet alle toezeggingen worden uitbetaald in het jaar van toezegging. De uitbetaling zal dan plaatsvinden in volgende ja(a)r(en). Bepaalde toezeggingen worden pas uitbetaald bij afronding van het project.
Toevoeging bestemmingsreserve personele inzet Conform begroting
Werkelijk
Begroting
Werkelijk
2024
2024
2023
23.000
23.000
23.000
Zoals in de begroting is opgenomen heeft er een toevoeging plaatsgevonden van € 23,000,-- ten gunste van de brutosalarissen. Dit is een bestuursbesluit geweest bij toetreding van de gemeente Ooststellingwerf.
65
Wet Normering Topinkomens Verantwoording 2023 Recreatieschap Drenthe Per 1 januari 2013 is de Wet Normering bezoldiging Topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) ingegaan. Deze regelgeving verplicht om de bezoldiging van topfunctionarissen toe te lichten. De topfunctionarissen betreffen de leden van het Algemeen Bestuur, het Dagelijks Bestuur en de directeur. De WNT is van toepassing op Recreatieschap. Het voor Recreatieschap toepasselijke algemeen bezoldigingsmaximum is in 2024 € 233.000.
2024 Naam
D.B. Dijkstra
Functiegegevens
Directeur
Functievervulling 2024
1/1-31/12
Omvang dienstverband
1,0
Dienstbetrekking
ja
Beloning
113.213
Onkostenvergoeding
119
Beloningen betaalb. op termijn
18.403
Subtotaal
131.735
Individueel WNT-maximum
233.000
Onverschuldigd betaald en nog niet terugontvangen bedrag Bezoldiging
n.v.t. 131.735
Het bedrag van de overschrijding en de reden waarom de overschrijding al dan niet is toegestaan
n.v.t.
Toelichting op de vordering wegens onverschuldigde betaling
n.v.t.
2023 Naam
D.B. Dijkstra
Functiegegevens
Directeur
Functievervulling 2023
1/1-31/12
Omvang dienstverband
1,0
Dienstbetrekking
ja
Beloning
107.745
Onkostenvergoeding
324
Beloningen betaalb. op termijn
17.357
Subtotaal
125.426
Individueel WNT-maximum
223.000
Onverschuldigd betaald en nog niet terugontvangen bedrag Bezoldiging
n.v.t. 125.426
Recreatieschap Drenthe kent een Dagelijks Bestuur en een Algemeen Bestuur. De bestuurders (wethouders van de deelnemende gemeenten) krijgen geen vergoeding voor hun inzet in de betreffende besturen.
66
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
Gegevens Dagelijks Bestuur 2024 Naam
Functie
Gemeente
Mevr.
G. Hempen-Prent
voorzitter
De Wolden
Dhr.
J. Westendorp
penningmeester
Hoogeveen
Dhr.
J. Darwinkel
lid
Noordenveld
Dhr.
D.B. Dijkstra
secretaris/directeur
Recreatieschap
Gegevens Algemeen Bestuur 2024 Naam Mevr.
G. Hempen-Prent
Functie
Gemeente
voorzitter
De Wolden
Dhr.
J. Westendorp
penningmeester
Hoogeveen
Dhr.
J. Darwinkel
lid
Noordenveld
Dhr.
R. Heling
lid
Aa en Hunze
Dhr.
M. Rasker
lid
Assen
Dhr.
J. Hartsuiker
lid
Borger-Odoorn
Dhr.
E. Holties
lid
Coevorden
Dhr.
P. Schrik
lid
Emmen
Dhr.
R. van Ulzen
lid (gedeeltelijk afwezig 2024)
Meppel
Dhr.
K. Smidt
lid (vanaf 9 september 2024)
Meppel
Dhr.
J. Schipper
lid
Midden-Drenthe
Dhr.
J. van Weperen
lid
Ooststellingwerf
Dhr.
H. de Graaf
lid
Tynaarlo
Dhr.
J.T. Boonstra
lid
Westerveld
Dhr.
D.B. Dijkstra
secretaris/directeur
Recreatieschap
67
68
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
Verplichte paragrafen
69
Verplichte paragrafen Weerstandsvermogen en risicobeheersing Algemeen; externe risico’s Recreatieschap Drenthe is een krachtige samenwerkingsregeling die zich actief inzet voor het bevorderen van recreatie en toerisme in Drenthe en de gemeente Ooststellingwerf. De wereld om ons heen verandert snel: geopolitieke spanningen, klimaatverandering, demografische verschuivingen en de voortdurende discussies over stikstof en de wolf hebben directe impact op onze samenleving- en daarmee ook op de recreatiesector in Drenthe. Ondanks deze uitdagingen zien we een autonome groei van zowel dag- als verblijfsrecreatie in de provincie. Het aantal boekingen neemt toe, wat aantoont dat Drenthe aantrekkelijk is en blijft. Toch staat de investeringscapaciteit van de sector onder druk door stijgende kosten, zoals verhoogde btw-trieven en inflatie. Bovendien werpt het Ravijnjaar 2026 zijn schaduw vooruit, wat directe gevolgen kan hebben voor de slagkracht van het Recreatieschap en de publieke investeringen in recreatie en toerisme. Maar waar uidagingen zijn, liggen ook kansen. Recreatieschap Drenthe blijft vooruitkijken, inspelen op nieuwe ontwikkelingen en actief investeren in de toekomst.
Financiële risico’s Het huidige risicomanagement is met name gebaseerd op de bepalingen van de BBV. (Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten). Op 1 januari 2004 is het Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) in werking getreden. Twee keer per jaar, bij de begroting en bij de jaarrekening, moeten de belangrijkste financiële risico’s worden geactualiseerd en doorgerekend. Recreatieschap moet een eigen vermogen, een weerstandsvermogen, hebben om deze financiële risico’s af te kunnen dekken, mochten ze zich voordoen. De paragraaf weerstandsvermogen dient volgens artikel 11 van het Besluit Begroting Verantwoording (BBV) ten minste de volgende inhoud te bevatten: A. Een inventarisatie van de weerstandscapaciteit, zijnde de middelen en mogelijkheden waarover de regeling beschikt of kan beschikken om niet begrote kosten te dekken; B. Een inventarisatie van risico’s waarvoor geen maatregelen zijn getroffen en die van materiële betekenis zijn in relatie tot de financiële positie; C. Het beleid betreffende de weerstandscapaciteit en de risico’s en de realisatie daarvan. Tegenover de weerstandscapaciteit staan de risico’s die het Recreatieschap loopt. Reguliere risico’s – risico’s die zich regelmatig voordoen en die veelal vrij goed meetbaar zijn – maken geen deel uit van deze paragraaf. Hiervoor zijn immers verzekeringen afgesloten of voorzieningen gevormd.
De risico-inschatting is gestoeld op diverse aannames. De globale inschatting van kans en omvang is tijdsgebonden, waarbij het (voortschrijdend) inzicht sterk afhankelijk is van vele onzekere toekomstige factoren. Onder dergelijke risico’s wordt derhalve verstaan: alle redelijk voorzienbare onzekerheden die niet direct vooraf kwantificeerbaar zijn. Daarom kunnen er geen voorzieningen voor worden gevormd. Om te bepalen of het weerstandsvermogen toereikend is, moet de benodigde weerstandscapaciteit die uit de risico-inventarisatie voortkomt, worden afgezet tegen de beschikbare weerstandscapaciteit. Dit biedt een beter inzicht welke tegenvallers kunnen worden gevangen, zonder dat dit impact heeft op de reeds bestaande plannen. De uitkomst van die berekening vormt het weerstandsvermogen. Voor deze zogenoemde ratio geldt in zijn algemeenheid dat een relatie van 1 tot 1,4 gezien wordt als voldoende (beneden de 1 is onvoldoende tot matig). Het Recreatieschap streeft naar een ratio van 1 hetgeen gezien mag worden als “ voldoende”.
70
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2024
Om een goed beeld te geven van de structurele exploitatie en de projecten zijn een aantal gegevens over de afgelopen jaren opgenomen. (Bedragen in euro’s). 2024 Algemene reserve Stimuleringsfonds Recreatie en Toerisme
2023
2022
177.277
160.023
148.756
1.129.009
1.190.181
895.436
Bestemmingsreserve personele inzet
21.444
14.296
7.148
Bestemmingsreserve onderhoud
43.569
43.569
43.569
Bestemmingsreserve ontwikkeling infrastructuur
50.696
50.696
50.696
0
6.013
13.000
Bestemmingsreserve toiletgebouwen Resultaat boekjaar na bestemming
202.313
142.254
11.267
Totale exploitatie (excl. Projecten)
1.450.537
1.074.760
1.353.123
39.041
505.247
375.090
Totaal projecten
De weerstandscapaciteit bestaat uit de middelen om niet begrote kosten op te kunnen vangen. De weerstandscapaciteit is het bedrag van het eigen vermogen dat vrij aanwendbaar is. Dit betreft de algemene reserve. Personeel Een kleine organisatie als het Recreatieschap is kwetsbaar voor wat de personele bezetting betreft. Voor veel functies is de beschikbaarheid van vervanging op hetzelfde kwalitatieve niveau niet haalbaar. Dit betekent al snel dat een beroep gedaan moet worden op externe ondersteuning. Een interim-functionaris zal uit het weerstandsvermogen bekostigd moeten worden. De geringe omvang en opbouw van de organisatie evenals de werkdruk kunnen financiële risico’s tot gevolg hebben. De ontwikkelingen worden door het bestuur en management nauwlettend gevolgd. Periodiek vinden beoordelingsgesprekken plaats waarin aandacht is voor werkdruk en het gewenste ontwikkelperspectief van het personeel. Op basis van onze inschattingen (kans en impact) komen we tot: • vervanging bij ziekte en calamiteit (directie); 6 maanden, dagtarief € 1.100, 2 dagen per week € 57.200; • vervanging bij ziekte en calamiteit (administratie/routebureau); 6 maanden, dagtarief € 550, 2 dagen per week € 28.600; • risico leeftijdsopbouw/uitval/politiek verlof, 12 maanden, € 55.000. In totaal betreft het financieel risico voor Personeel hiermee € 140.800.