Bestuursrapportage 2025
Tekst van het document
36
Gemeente De Wolden
Bestuursrapportage 2025
10 Algemene dekkingsmiddelen en overige financiële programma's
0.40 Overhead (€ 20.000 nadeel) Onderkomens De Wolden De kantine van het gemeentehuis wordt niet langer verhuurd, aangezien het huurcontract per eind 2022 is beëindigd. Echter stond dit nog steeds als opbrengst begroot. Deze opbrengst ad. € 20.000 komt daarmee te vervallen. 0.11 Mutaties reserves (€ 2.114.000 voordeel) Mutatie reserve transitiefonds toekomstgerichte landbouw In het verleden zijn kosten voor toekomstgerichte landbouw niet gedekt uit de reserve, maar uit het jaarrekeningresultaat. Dit resulteert dat er in de reserve gelden overblijven. Deze worden nu toegevoegd aan het resultaat. Dit levert een voordeel op van € 169.737. Mutatie reserve Sociaal Domein Het nadeel van € 938.000 in het kader van jeugdzorg in programma 7, wordt gedekt uit de reserve Sociaal Domein. De onttrekking uit de reserve levert een voordeel op van € 938.000. Mutatie reserve Ontheemden Het nadeel van € 1.006.000 in het kader van opvang Oekraïne in programma 7, wordt gedekt uit de reserve Ontheemden. De onttrekking uit de reserve levert een voordeel op van € 1.006.000.
Gemeente De Wolden
37
Investeringen
Bestuursrapportage 2025
Investeringen Taakveld
Actuele begroting
Eindjaar prognose
Afwijking
-12
-12
0
03 Wonen en Duurzaam
-1.025
-1.085
-60
04 Samen vooruit
-1.624
-1.601
23
31
-100
-131
06 Sportief met elkaar
-2.997
-2.997
0
08 Samen verder
-8.595
-6.261
2.334
09 Cultuur
-2.747
-2.747
0
-16.970
-14.805
2.165
08 Samen verder
688
516
-173
Totaal baten
688
516
-173
-16.282
-14.289
1.993
(- = nadeel, + is voordeel) 01 De Wolden een veilig thuis
05 Solide basis voor de Wolden
Totaal lasten
TOTAAL SALDO
Bedragen x € 1.000
Toelichting op afwijkingen:
03 Wonen en Duurzaam Voorbereidingskrediet sportpark De Baete Na afronding van de inventarisatiefase zijn op 19 juni 2025 de scenario’s en bijbehorende kostenraming voor ‘De Baete volop in Beweging’ gepresenteerd. In september volgt een dialoog-bijeenkomst met de raad en verenigingen om verwachtingen en rollen richting een eindscenario te verduidelijken. Op basis van de input wordt het plan van aanpak aangescherpt en in november opiniërend voorgelegd aan de raad. Daarna volgt besluitvorming over het eindscenario en het benodigde budget. In de afgelopen periode zijn de facturen voor externe begeleiding en specialistische ondersteuning hoger uitgevallen dan oorspronkelijk begroot. Dit komt onder meer door intensievere begeleiding van het participatietraject en de benodigde verdieping van de scenario’s. Om het proces zorgvuldig te kunnen voortzetten en de vervolgfase goed te ondersteunen, wordt het budget met € 60.000 verhoogd.
04 Samen Vooruit Kloosterstraat De Poort Voor het deelkrediet Kloosterstraat De Poort hebben wij een raming aan de uitgavenkant van € 22.916 opgenomen. De werkzaamheden die onder gebiedsontwikkeling De Benderse vielen, zijn in 2023 al uitgevoerd en ook verrekend met de 'Subsidieregeling Kwaliteitsimpuls recreatief fietsnetwerk Drenthe'. Deze middelen zijn niet meer nodig en dit krediet kan worden afgesloten.
05 Solide basis voor De Wolden Vervangen minicontainers GFT-afval In 2025 vindt een grootschalige omwisselactie van GFT-containers plaats, voortkomend uit de vaststellingsovereenkomst met Kliko ter afsluiting van het geschil over de kwaliteit van de in 2023 geleverde containers. De huidige NEO-containers worden vervangen door een beter model (PLUS), 38
Gemeente De Wolden
Bestuursrapportage 2025
Investeringen
waarbij Kliko een aanzienlijk deel van de meerkosten compenseert. Hierdoor wordt het grootste deel van het financiële nadeel opgevangen, maar resteert een verwacht verschil van circa € 100.000 dat voor rekening van de gemeente komt. Het college heeft besloten om dit nadeel te verwerken in de bestuursrapportage en de raad is hier per brief over geïnformeerd. Vervangen ondergrondse glascontainers 2024 Bedragen uit het vorige jaar zijn onbedoeld opnieuw opgenomen in de begroting 2025 terwijl dit project vorig jaar volledig is afgerond. Dit betreft dus een administratieve fout. De begroting zal hierop worden aangepast zodat deze weer een juiste weergave van de verwachte kosten vormt. Op de investering wordt met € 31.000 aangepast.
08 Samen Verder Maatregelen uitvoeringsplan N375 De raad heeft op 3 juli 2025 de nota investeringen 2026-2029 De Wolden vastgesteld. Hierin is opgenomen dat de middelen voor de maatregelen uitvoeringsplan N375 van 2025 naar 2029 gaan. Voor het aanleggen van de twee rotondes zijn we in dit project enigszins volgend op de acties van de provincie. Fietspad Ruinerweg en Fietspad Echtenseweg Beide fietspaden zijn aangelegd voor zover de huidige grondpositie toelaat. Op dit moment is er geen zicht op de aanleg van het laatste deel van het vrij liggend fietspad langs deze wegen. De benodigde grond is niet in bezit van de gemeente en het is onduidelijk of deze op korte termijn verworven kan worden. De subsidies voor beide projecten zijn inmiddels bijna tien jaar geleden verleend. Van de provincie hebben we een brief ontvangen waarin zij vragen om een duidelijk plan van aanpak in te dienen. Dit om te kunnen beoordelen of de subsidies nog open kunnen blijven staan. Hieraan kunnen wij niet voldoen. Hiermee zijn de projecten afgerond en kunnen de kredieten na de nog te ontvangen provinciale subsidie worden afgesloten. Zodra de benodigde grondpositie voor het aanleggen van de ontbrekende schakels in ons eigendom is dan komen wij bij de raad terug om hiervoor krediet te vragen.
Fietsbrug over de N48 Bij de jaarrekening 2024 is het project bij de provincie als gereed aangemeld, maar alleen de definitieve bijdrage van € 239.217 is in 2024 nog niet ontvangen. Zodra deze bijdrage is ontvangen kan dit krediet worden afgesloten. Fietspad Weerwilleweg Koekange Om een veilige fietsverbinding te realiseren hebben we meermaals het tracé herzien. De instemming met het waterschap voor het dempen van de watergang is niet gelukt. Het gesprek met de bewoners om het fietspad aan de oostkant te realiseren heeft ook niets opgeleverd. Vanuit de ‘Subsidieregeling Kwaliteitsimpuls recreatief fietsnetwerk Drenthe’ hebben wij een voorschot ontvangen voor het aanleggen van een vrij liggend fietspad, maar hieraan kunnen wij niet voldoen. Hiermee ontvangen wij de opgenomen raming aan de opbrengstenkant van € 133.000 niet. De resterende eigen middelen gebruiken we voor het aanleggen van suggestiefietsstroken en het aanbrengen van snelheidsremmende maatregelen. Reconstructie Gedempte.Wijde Wijk te Kerkenveld In het voorjaar van 2024 zijn de laatste kleine restpunten opgepakt en afgewerkt. Het restant van € 29.402 is niet meer nodig. Het gehele project is hiermee gereed en het krediet kan worden afgesloten. Voorbereidingskrediet verkeerssituatie Blijdenstein De voorbereidingen en het uitwerken van de scenario's zijn gereed. Dit voorbereidingskrediet kan worden afgesloten.
Gemeente De Wolden
39
Investeringen
Bestuursrapportage 2025
Vervanging voetpaden 2025 Vanuit de decemberbijstelling 2024 is er € 165.000 doorgeschoven naar 2025. Inclusief het nieuwe investeringsbedrag (€ 55.000) voor het vervangen van voetpaden is er in 2025 € 220.000 beschikbaar. Hiervan gaan we in 2025 € 55.000 gebruiken om voorbereidende werkzaamheden te kunnen bekostigen. Vervanging kunstwerken 2025 Vanuit de decemberbijstelling 2024 en de jaarrekening 2024 is er € 251.416 doorgeschoven naar 2025. Inclusief het nieuwe investeringsbedrag (€ 53.300) voor het vervangen van kunstwerken is er in 2025 € 304.716 beschikbaar. Hiervan gaan we in 2025 € 53.300 gebruiken om voorbereidende werkzaamheden te kunnen bekostigen. Vervanging/afkoppelen riolering 2025 Vanuit de decemberbijstelling 2024 en de jaarrekening 2024 is er € 803.786 doorgeschoven naar 2025. Inclusief het jaarlijkse investeringsbedrag voor vervanging en afkoppelen is er in 2025 € 1.360.213 beschikbaar. De aannemer die het rioolherstel (deelreparaties en reliningen) in 2025 gaat uitvoeren heeft een opdracht ontvangen waar een budget van € 500.000 voor nodig is. Voor de doorbelasting van interne uren ramen we € 10.000. De niet-bestede middelen van 2025 verrekenen we met de voorziening. Uitvoering klimaatadaptatie (geen RWP) Op 28 september 2023 is door de raad de lokale Adaptatiestrategie (LAS) en lokale uitvoeringsagenda (LUA) vastgesteld.
Er is voor de planperiode jaarlijks een investeringsbedrag van € 165.000 opgenomen. In bestaand bebouwd gebied zijn een aantal locaties extra gevoelig voor de gevolgen van klimaatverandering. Deze locaties zijn met de LAS LUA inzichtelijk gemaakt. Het budget is nodig voor klimaatadaptieve maatregelen om deze knelpunten versneld op te lossen. Vanuit de decemberbijstelling is het budget van 2024 doorgeschoven naar 2025. We verwachten in 2025 en 2026 echter nog geen kosten te maken.
40
Gemeente De Wolden
Bestuursrapportage 2025
Bijlage: Collegeuitvoeringsprogramma (CUP)
Bijlage: Collegeuitvoeringsprogramma (CUP) 1. Tijdelijke woningen / flexwoningen Ambitie
We zien mogelijkheden voor het plaatsen van tijdelijke woningen/ flexwoningen. Daarbij moet het mogelijk zijn om zonder een bestemmingsplanwijziging voor een beperkte periode een kleinere woning te plaatsen. Dit biedt met name voor jongeren en ouderen uitkomst.
Doelstellingen
Aktieplan voor plaatsen van tijdelijke woningen/flexwoningen opstellen.
Toelichting
In 2024 is een beleidsregel vastgesteld voor het plaatsen van tijdelijke woningen op eigen erf. Deze beleidsregel is met name gericht op jongeren, maar kan ook voor ouderen uitkomst bieden.
2. Woningsplitsing en delen van het erf Ambitie
We willen in ons ruime buitengebied kansen bieden voor woningsplitsing en het delen van het erf. Hier passen we ons beleid op aan.
Doelstellingen
Implementeren beleid voor woningsplitsing en erfdelen opstellen.
Toelichting
In de woon(zorg)visie is opgenomen dat wij dit mogelijk maken. Behaald: Het beleid voor woningsplitsing is in 2023 aangepast. Woningsplitsing is zowel binnen de bebouwde kom als in het buitengebied mogelijk. Nog niet behaald: Op dit moment werken wij aan nieuw beleid voor erfdelen. Tot dit beleid is vastgesteld kunnen wij op basis van maatwerk meewerken.
3. Ondersteuning CPO-projecten Ambitie
We bieden ondersteuning aan zogenaamde CPO-projecten. In de vorm van Collectief Particulier Opdrachtgeverschap geven we ruimte aan een groep van inwoners om zelf woningbouwplannen te ontwikkelen. Dit gaan we faciliteren.
Doelstellingen
Verkenning scope CPO. Starten met verkenning scope CPO-projecten, prioritering, fasering en benodigde middelen.
Toelichting
De gemeente faciliteert CPO-projecten als die zich aandienen. Op dit moment lopen er verschillende CPO-projecten. Daarnaast kunnen CPO-projecten ondersteuning, subsidie en een lening krijgen via de provincie.
4. Onderzoek mogelijkheden woningbouw Ambitie
We gaan andere mogelijkheden op het gebied van woningbouw die kansrijk lijken in De Wolden onderzoeken. We willen hier dan zo creatief mogelijk mee omgaan.
Doelstellingen
Onderzoeken en resultaat opnemen in het Woonplan (geen apart resultaat dus).
Toelichting
De woon(zorg)visie is in 2023 vastgesteld. In 2026 gaan we een nieuw volkshuisvestingsprogramma opstellen.
5. Oprichting team woningbouw Ambitie
Om dit allemaal mogelijk te maken willen we in onze ambtelijke organisatie een apart team Woningbouw inrichten. Dit team houdt zich hoofdzakelijk bezig met woningbouwplannen in De Wolden en bestaat uit diverse disciplines die hierbij betrokken zijn.
Doelstellingen
Met extra ambtelijke inzet en focus op De Wolden gaan we inzetten op versnelling in de woningmarkt.
Toelichting
In 2023 is het programmaplan Woningbouwimpuls vastgesteld en is het gemeentelijke Impulsteam woningbouw ingericht.
Gemeente De Wolden
41
Bijlage: Collegeuitvoeringsprogramma (CUP)
Bestuursrapportage 2025
6. Evalueren woonplan Ambitie
Tot slot zullen we elke twee jaar ons Woonplan evalueren en met voorstellen komen tot aanpassingen als de actualiteit daar om vraagt. Dit houdt ons flexibel en daarmee kunnen we sneller inspelen op onverwachte ontwikkelingen op de woningmarkt. En kunnen we woningbouwplannen op- en afschalen wanneer nodig.
Doelstellingen
Tweejaarlijkse evaluatie van het Woonplan in relatie tot beleidsontwikkeling, waaronder Toekomstvisie en Omgevingsplan. De verwachting is dat meerdere gemeenten mee zullen doen en de kosten daarmee op 10K blijven.
Toelichting
In 2024 is een woningmarktonderzoek uitgevoerd. Op basis hiervan is het woningbouwprogramma, onderdeel van de woon(zorg)visie, geactualiseerd: de prijsgrenzen zijn aangepast en de woningbouwambitie is enigszins naar boven bijgesteld. In 2025 neemt De Wolden deel aan het provinciale woningmarktonderzoek en heeft gekozen voor een gemeentelijke verdieping. Dit onderzoek zal aan de basis van het nieuwe volkshuisvestelijke programma vanaf 2027 liggen.
7. Onderzoek betalingstermijn grondaankoop Ambitie
Het onderzoeken of het interessant kan zijn om de betaling van de grondaankoop over een langere periode uit te smeren, zodat het wellicht financieel gemakkelijker wordt om ergens een woning te bouwen.
Doelstellingen
Mogelijkheden onderzoeken om woningen betaalbaar te houden (waaronder spreiding betaling grondaankoop) en resultaat opnemen in het Woonplan.
Toelichting
In de woon(zorg)visie is opgenomen dat wij een starterspakket uitwerken, met maatregelen om woningen betaalbaar te houden voor starters. Het starterspakket is in 2023 vastgesteld. Er is budget beschikbaar gesteld voor een starterslening en een verzilverlening waar respectievelijk starters en hun ouders een beroep op kunnen doen voor de aankoop van hun eerste woning.
8. Instellen uitvliegfonds Ambitie
En ook het instellen van een Uitvliegfonds voor jongeren biedt wellicht een oplossing voor woningbouw voor onze jongeren.
Doelstellingen
Onderzoeken en resultaat opnemen in het Woonplan.
Toelichting
In de woon(zorg)visie is opgenomen dat wij een starterspakket uitwerken, met maatregelen om woningen betaalbaar te houden voor starters. Een uitvliegfonds maakt daar geen deel van uit.
9. Beleid arbeidsmigranten Ambitie
Daarnaast zullen we beleid opnemen over arbeidsmigranten. We zien grote groepen arbeidsmigranten gehuisvest worden in onze gemeente. Ook op plekken die onwenselijk zijn. Arbeidsmigranten zijn belangrijk voor onze lokale economie, maar de huisvesting is tot nu toe een zorgenpunt.
Doelstellingen
Beleid arbeidsmigranten formuleren en verwerken in het Woonplan.
Toelichting
In de woon(zorg)visie zijn enkele uitgangspunten opgenomen over de huisvesting van arbeidsmigranten. We zijn bezig met een meer concrete uitwerking hiervan.
10a. Aandacht statushouders Ambitie
Ook zullen we aandacht besteden aan overige specifieke doelgroepen, zoals statushouders, mensen die in scheiding liggen en beschermd wonen.
Doelstellingen
Opnemen overige specifieke doelgroepen in het Woonplan.
Toelichting
De overige specifieke doelgroepen - zoals statushouders maar ook spoedzoekers en arbeidsmigranten - zijn opgenomen in de woon(zorg)visie die in 2023 is vastgesteld.
42
Gemeente De Wolden
Bestuursrapportage 2025
Bijlage: Collegeuitvoeringsprogramma (CUP)
10b. In gesprek met alle dorpen Ambitie
We willen met alle dorpen in gesprek. De ene keer zullen we als gemeente een actieve en regisserende rol aannemen, de andere keer zal deze meer faciliterend zijn bij plannen van ontwikkelaars en/of inwoners. Dit is afhankelijk per dorp of per project.
Doelstellingen
Ook de mogelijkheden bespreken met dorpen die niet in het strategisch woonplan zijn opgenomen.
Toelichting
In alle dorpen zijn concrete woningbouwplannen of zijn we daarover in gesprek met de dorpsbelangenorganisaties.
11. Bewustwording energieverbruik Ambitie
Doelstellingen
We gaan ons de komende vier jaar voornamelijk focussen op het creëren van bewustwording, op het besparen van energie en inzetten op groengas. Daarbij zien we een belangrijke rol weggelegd voor onze energieregisseur(s) en de energiecoaches. Plan maken voor doorontwikkeling duurzaamheidsbeleid. Starten met doorontwikkeling duurzaamheidsbeleid dat zich richt op versterking en integraliteit, want er lopen al diverse trajecten zoals energieloket. Onze interne en externe samenwerking zal hierop aangepast moeten worden en dat vraagt een herpositionering van team duurzaamheid waarbij duurzaamheidsbeleid inclusief rol energiecoaches concreter wordt geformuleerd.
Toelichting
Na afloop volgt de permanente campagne. De inzet gaat zo mogelijk onderdeel uitmaken van de reguliere werkzaamheden. Het college heeft begin 2025 het Actieplan Duurzaamheid 2025-2027 vastgesteld. Hierin is onder andere uitgewerkt hoe we inzetten op bewustwording van besparen van energie en inzetten op groengas. Ook de belangrijke rol van energieregisseurs en energiecoaches wordt hierin uiteengezet.
12. Energiebespaaracties Ambitie
Door deze mensen in te zetten bij bijvoorbeeld sport- en cultuurverenigingen kunnen we een grotere groep inwoners tegelijkertijd bereiken. We willen een grote bespaaractie voor verenigingen opzetten.
Doelstellingen
Plan opstellen voor energiebespaaractie voor jongeren in samenwerking met de verenigingen. Inwoners kunnen nu al terecht bij het energieloket. Aanvullende stimulansen worden geïnventariseerd in doorontwikkeling duurzaamheidsbeleid. Zie punt 11.
Toelichting
We hebben een energiebespaarapp gelanceerd. Deze kan gebruikt worden om onderlinge bespaarwedstrijden te organiseren. Deze functie gaan we in het volgende stookseizoen promoten. Dit zou bijvoorbeeld kunnen gebeuren via de sport- en cultuurverenigingen.
13. Grondgebonden zonnepanelen Ambitie
Doelstellingen
Voor particulieren willen we het gemakkelijker maken om grondgebonden zonnepanelen te plaatsen, wanneer er geen of te weinig ruimte op het dak beschikbaar is. Hier willen wij beter in kunnen faciliteren. Onderzoeken of het makkelijk gemaakt kan worden om particulieren te faciliteren om grondgebonden zonnepanelen te plaatsen. Dit is momenteel vergunningplichtig. Vraagt nadere duiding. Ziet deze ambitie op deregulering of/en op dienstverlening. Afhankelijk daarvan interne werkwijze ontwikkelen. Start met haalbaarheidsonderzoek.
Toelichting
Het te doorlopen proces wordt ervaren als omvangrijk en langdurig. Processen zijn wettelijk bepaald en kunnen niet door de gemeente worden aangepast. Het is niet wenselijk om gedoogbeleid toe te passen. Wel is gerealiseerd dat de tarieven voor de vergunningen aangepast zijn.
Gemeente De Wolden
43
Bijlage: Collegeuitvoeringsprogramma (CUP)
Bestuursrapportage 2025
14. Onderzoek plaatsen windmolens Ambitie
Daarnaast laten we onderzoeken of het provinciaal mogelijk wordt om bij (agrarische) bedrijven in het buitengebied hogere windmolens te kunnen plaatsen dan de huidige van 15 meter hoog. De impact op het landschap wordt hierin meegewogen.
Doelstellingen
Onderzoeken of plaatsing van windmolens hoger dan 15 meter bij bedrijven onder bepaalde voorwaarden provinciaal mogelijk wordt.
Toelichting
Dit onderzoek bevindt zich in de afrondende fase. Daarnaast vinden er gesprekken met de provincie plaats om de hogere erfmolens structureel mogelijk te maken. Dit kan dan in de Provinciale omgevingsvisie landen.
15. Lokale energieproductie Ambitie
We gaan graag met de dorpen in gesprek over hoe het thema duurzaamheid terugkomt in de dorpsvisies en/of in Dorps Energie Strategieën (DES). Daarbij kunnen we putten uit de ervaring die in Ansen ontstaat door de Proeftuin Aardgasvrije Wijken. Ons streven is om lokaal te produceren wat er lokaal aan energie verbruikt wordt.
Doelstellingen
Aanpak opstellen en uitvoering geven aan het in gesprek gaan met de dorpen om lokaal de energie te produceren die lokaal verbruikt wordt.
Toelichting
Dit najaar wordt de Energiestrategie aan de gemeenteraad voorgelegd. Daarin staat ook een plan voor de DES. In Ansen is inmiddels de eerste DES opgeleverd.
16. Focus op duurzaamheid Ambitie
In onze eigen organisatie willen we focus aanbrengen op duurzaamheid. We willen daarom een apart team opzetten dat zich, vanuit verschillende disciplines, met dit thema bezighoudt. We onderzoeken daarbij of er extra formatie moet komen voor energieregisseurs.
Doelstellingen
Nader uitwerken op welke wijze het doel van focus op duurzaamheid in de organisatie behaald kan worden en vervolgens implementeren.
Toelichting
Team duurzaamheid is gestart op 1 januari 2025 en bouwen we op dit moment op met verschillende disciplines van uitvoering tot strategie.
17. Opzetten website op gebied van duurzaamheid Ambitie
Een van de eerste acties die dit team gaat uitvoeren, is het opzetten van een website waarin alle bestaande informatie en regelingen op het gebied van duurzaamheid gebundeld is. Dit gebeurt onder de vlag van ‘De Wolden geeft energie!’
Doelstellingen
Verkennen wat beoogd is door college en hierop adviseren. Vervolgens opzetten van een soort 'website' waarop alle bestaande informatie en regelingen op het gebied van duurzaamheid gebundeld is (genoemd voorbeeld: emmengeeftenergie.nl).
Toelichting
De website www.dewoldengeeftenergie.nl is gelanceerd.
18. Duurzaamheid zichtbaar maken Ambitie
Ook fysiek moet deze informatie beter zichtbaar zijn op plekken waar veel mensen komen.
Doelstellingen
Idee uitwerken en implementeren om fysiek alle bestaande informatie en regelingen op het gebied van duurzaamheid gebundeld zichtbaar te maken.
Toelichting
Via www.dewoldengeeftenergie.nl kunnen inwoners informatie zoeken. Waar nodig worden zij verder doorgeleid naar bijvoorbeeld de website van het Drents Energieloket.
44
Gemeente De Wolden
Bestuursrapportage 2025
Bijlage: Collegeuitvoeringsprogramma (CUP)
19. Transitiefonds toekomstgerichte landbouw Ambitie
Om agrariërs lokaal te ondersteunen om verder te innoveren en wellicht nieuwe verdienmodellen op te zetten, richten we een Transitiefonds Toekomstgerichte landbouw in. Middelen uit dit fonds kunnen dan bijvoorbeeld ingezet worden voor recreatie, zorg, duurzaamheid en landschapskwaliteit. Tot op heden was het de bedoeling dit fonds in te zetten voor de komende vier jaren. De transitie in de landbouw is echter niet binnen deze termijn afgerond. Wij nemen daarom dit fonds structureel op in onze begroting.
Doelstellingen
Voorstel maken hoe het Transitiefonds Toekomstgerichte Landbouw langdurig opgenomen kan worden in de begroting.
Toelichting
Met het budget uit het transitiefonds Toekomstgerichte Landbouw worden subsidies verstrekt conform de subsidieregeling Toekomstgerichte Landbouw. Na de eenmalige ophoging van het budget is er in totaal € 550.000 beschikbaar. In 2023 zijn de eerste subsidies goedgekeurd en toegekend. Het budget is voldoende om ook in 2026 subsidieaanvragen te honoreren. Daarom is er nog niet gekozen om het budget structureel te maken. Deze afweging volgt later.
20. Evalueren Transitiefonds Toekomstgerichte Landbouw Ambitie
Aan het eind van onze collegeperiode gaan we evalueren en bepalen we de resultaten, meerwaarde en effectiviteit van het fonds.
Doelstellingen
Transitiefonds Toekomstgerichte Landbouw jaarlijks evalueren en een voorstel opstellen over het al dan niet voortzetten van het fonds.
Toelichting
In 2024 is een evaluatie uitgevoerd waaruit bleek dat het fonds voorziet in een behoefte en effectief is om een toekomstgerichte landbouw te stimuleren. In 2025 is wederom een evaluatie uitgevoerd. Het fonds is nog steeds effectief. Het budget is voldoende voor een extra uitvoeringsjaar (2026), dus de looptijd van de regeling zal moeten worden aangepast.
21. Onderzoeken van mogelijkheden om de grootte van het Transitiefonds Toekomstgerichte Landbouw te vergroten. Ambitie Tevens gaan we op zoek naar mogelijkheden om de grootte van het fonds eenmalig te verhogen. Doelstellingen
Onderzoeken van mogelijkheden om de grootte van het Transitiefonds Toekomstgerichte Landbouw te vergroten.
Toelichting
Bij het vaststellen van de jaarrekening 2022 is besloten om € 250.000 uit het rekeningresultaat toe te voegen aan het Transitiefonds Toekomstgerichte Landbouw in 2024. Dat is gebeurd en daarmee is het doel behaald.
22. Actievere houding in kennisdelen aannemen Ambitie
Doelstellingen
Toelichting
In onze gemeente zit veel kennis over de landbouw. Deze kennis willen we, samen met het fonds, goed bereikbaar en toegankelijk laten zijn voor elke agrariër die wil veranderen en/ of innoveren. Op het gebied van kennisdelen zien we een rol weggelegd voor de Gebiedscoöperatie Zuidwest-Drenthe. Daarnaast onderzoeken we de mogelijkheid voor een vast aanspreekpunt voor agrariërs, die kan helpen bij onder andere vergunningaanvragen, subsidieaanvragen en het benutten van kansen. Actiever houding in het kennisdelen aannemen. Een vast aanspreekpunt voor agrariërs instellen die kan helpen bij onder andere vergunningaanvragen, subsidieaanvragen en het benutten van kansen. In mei 2023 is een nieuwe medewerker gestart binnen team EZ als adviseur en contactpersoon landbouw.
23. Onderzoek biodiversiteit Ambitie
Het Reestdalgebied is aangemerkt als ‘Important Bird Area’ als gevolg van de grote populatie ooievaars in het gebied. Wij willen weten wat de mogelijke invloed is van deze vogels en andere dieren op de biodiversiteit in het gebied. Daarom willen we hier een gezamenlijk onderzoek voor instellen samen met onder andere natuur- en landbouworganisaties.
Doelstellingen
Een gezamenlijk onderzoek, samen met onder andere natuur- en landbouworganisaties, instellen naar de invloed van ooievaars en andere dieren op de biodiversiteit in het Reestdalgebied.
Gemeente De Wolden
45
Bijlage: Collegeuitvoeringsprogramma (CUP)
Toelichting
Bestuursrapportage 2025
Op 22 april 2025 heeft het college besloten om geen onderzoek uit te voeren naar de invloed van de ooievaar op de biodiversiteit van het Reestdal. Er is een verkenning gestart naar de huidige status van het aanwijzen van Natura-2000gebieden en de rol van de populatie ooievaars hierin. Er zijn gesprekken geweest met het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur, gemeente Staphorst en de ‘Lokkerij’. Ook is er vanuit het ‘uitvoeringsplan boerenlandvogels 2021-2025’ contact geweest met Landschapsbeheer Drenthe. Uit geen van deze gesprekken is naar voren gekomen dat er nieuwe Natura-2000-gebieden worden aangewezen en dat de populatie ooievaars hier een rol in speelt. In dezelfde periode publiceerde Sovon Vogelonderzoek Nederland, in opdracht van het Ministerie van LVVN in 2024 een nieuw rapport2. Beschreven wordt dat de bijlage 1 – soort ooievaar zich heeft ontwikkeld tot generalist. Wat betekent dat deze veel minder strikte eisen stelt aan zijn leefgebied dan voorheen en dat er geen specifieke concentratiegebieden (IBA) meer aan te wijzen zijn. Na de verkenning en het recente SOVON-rapport is er geen aanleiding meer om vervolg te geven aan het onderzoek zoals is afgesproken in het collegeprogramma. Er is nu immers geen voornemen om het Reestdal als Natura-2000 gebied aan te wijzen.
24. Tegemoetkoming energieprijzen Ambitie
Doelstellingen
Toelichting
De komende periode onderzoeken we of er ruimte is voor aanvullende maatregelen om inwoners met lage inkomens tegemoet te komen voor de stijgende energieprijzen en aanhoudende inflatie. Onderzoeken of er behoefte en ruimte is voor aanvullende maatregelen om inwoners met lage inkomens tegemoet te komen voor de stijgende energieprijzen en aanhoudende inflatie. Doel behaald door inzet van een gemeentelijke subsidie energiebesparende maatregelen en de duurzame witgoedregeling.
25. Hulp bij energiebesparende maatregelen Ambitie
Daarnaast willen we inwoners met een laag inkomen helpen bij het nemen van energiebesparende maatregelen.
Doelstellingen
Aanpak opstellen en uitvoering geven aan het helpen van inwoners met een laag inkomen bij het nemen van energiebesparende maatregelen. In samenhang met woonplan en duurzaamheid.
Toelichting
Er zijn inmiddels diverse regelingen voor inwoners met een laag inkomen en/of een woning met een slecht energielabel, zoals de doe het zelf-isolatiebon en de gemeentelijke subsidie voor energiebesparende maatregelen.
26. Vergroten zichtbaarheid stichting Onafhankelijke Cliëntondersteuning (OCO) Ambitie
Ook hechten we grote waarde aan onafhankelijke cliëntondersteuning. Daarom willen we de komende periode de zichtbaarheid van de stichting Onafhankelijke Cliëntondersteuning (OCO) verder vergroten.
Doelstellingen
Opdracht geven via subsidiebeschikking aan OCO om een plan van aanpak op te stellen en uitvoering te geven aan vergroten zichtbaarheid van de stichting Onafhankelijke Cliëntondersteuning (OCO).
Toelichting
De zichtbaarheid van OCO is vergroot. Meer inwoners weten OCO te bereiken en dat heet geleid tot een hogere bijdrage aan de stichting.
27. Opstellen Lokale Inclusie Agenda en uitvoering aan geven Ambitie
De komende periode geven we uitvoering aan onze Lokale Inclusie Agenda. Zo willen we stimuleren dat alle inwoners van De Wolden op een volwaardige en gelijkwaardige manier aan de samenleving kunnen meedoen. Zo vinden we het belangrijk dat de voorzieningen in De Wolden bereikbaar en toegankelijk zijn voor elke doelgroep, ook als iemand minder mobiel is. De inrichting van de openbare ruimte speelt hierin een belangrijke rol. We denken hierbij ook aan toegankelijke wegen, paden en stoepen en een veilige omgeving met voldoende sociale controle.
Doelstellingen
Opstellen Lokale Inclusie Agenda en uitvoering aan geven.
Toelichting
De Lokale Inclusie Agenda is in 2023 door de raad vastgesteld. Sindsdien wordt daar uitvoering aan gegeven.
46
Gemeente De Wolden
Bestuursrapportage 2025
Bijlage: Collegeuitvoeringsprogramma (CUP)
28. Maximering reserve sociaal domein Ambitie
Tot slot willen we het mogelijk maken om de maximering van onze reserve sociaal domein incidenteel te verhogen naar € 1.250.000. Dit doen we omdat we de komende periode ontwikkelingen vanuit Den Haag verwachten op het gebied van Wmo en Jeugdhulp. Hierdoor hebben we een grotere buffer die we kunnen inzetten voor het geval het nodig is.
Doelstellingen
De maximering van onze reserve sociaal domein incidenteel te verhogen naar € 1.250.000. Te bewerkstelligen door aanpassing op dit punt van de Nota reserves & voorzieningen. En verwerken in de jaarrekening, indien het jaarrekeningresultaat dat toelaat.
Toelichting
Reeds bijgesteld.
29. In gesprek over de Omgevingswet Ambitie
Doelstellingen
Toelichting
De Toekomstvisie ‘Samen aan Zet’ en de nieuwe Omgevingswet hebben veel invloed op de dienstverlening. Met name de invoering van de Omgevingswet vraagt een andere manier van werken en heeft invloed op onze dienstverlening en communicatie. Waarbij de communicatie met omwonenden primair een verantwoordelijkheid wordt voor de aanvrager. Wij willen in samenspraak met onze inwoners toetsen of dit werkt. We maken inzichtelijk welke impact de invoering van de omgevingswet heeft op de dienstverlening, waaronder de manier van werken en het effect van participatie. Vervolgens evalueren we de dienstverlening bij de uitvoering van de omgevingswet (= wel lange termijn, want de wet moet eerst ingevoerd zijn en we moeten een tijdje draaien, voordat we kunnen evalueren). Binnen het project Omgevingswet wordt een monitor ontwikkeld om te kunnen volgen hoe de dienstverlening onder Omgevingswet wordt ervaren. Na een tijd werken onder de nieuwe wet kunnen we dan een evaluatie presenteren.
30. Onderzoeken hoe we inwoners en organisaties beter kunnen helpen bij bijvoorbeeld het aanvragen van (evenementen)vergunningen. Ambitie Voor het vertrouwen in de lokale democratie zijn kwaliteit en snelheid van de gemeentelijke diensten als ook een goede en zorgvuldige communicatie van groot belang. We zetten daarbij optimaal in op digitale mogelijkheden. Met tegelijkertijd oog voor de menselijke maat. Niet alleen als het gaat om persoonlijk contact, maar ook bij het zorgvuldig toepassen, uitvoeren en handhaven van regels. We gaan daarbij onderzoeken hoe we inwoners en organisaties beter kunnen helpen bij bijvoorbeeld het aanvragen van (evenementen-) vergunningen. Doelstellingen
We monitoren de voortgang van ontwikkeling in de vier sporen van de visie Dienstverlening (optimaal digitaal, verbinden & ontmoeten, dienstverlening in ons dna en betrouwbaar fundament). Aanvullend definiëren we welke accenten we hierin willen aanbrengen voor de gemeente De Wolden. Voor het komende jaar is dit: klantgerichte communicatie, inclusieve dienstverlening, data over dienstverleningskanalen kcc en doorontwikkeling digitale dienstverlening.
Toelichting
De organisatie werkt continu aan het verbeteren van haar dienstverlening. Dit betreft een doorlopend proces waarin stap voor stap vooruitgang wordt geboekt. Op dit moment wordt onderzocht hoe het meldingenproces voor de openbare ruimte verder geoptimaliseerd kan worden binnen de beschikbare middelen. Tegelijkertijd wordt er gewerkt aan het aanpassen van de online formulieren, zodat deze voldoen aan de geldende toegankelijkheidseisen. Daarnaast wordt de uitkomst van de burgerpeiling ‘Waar staat je gemeente’ geanalyseerd. De inzichten uit dit onderzoek is input voor het verder verbeteren en afstemmen van onze dienstverlening op de behoeften van inwoners.
Gemeente De Wolden
47
Bijlage: Collegeuitvoeringsprogramma (CUP)
Bestuursrapportage 2025
31. Zorgdragen voor goede vergunningverlening Ambitie
Ook zorgen we ervoor dat we zowel het evenementenbeleid, de evenementenverordening als de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) opnieuw tegen het licht houden. We willen de wettelijke ontwikkelingen in balans brengen met de tradities van de gemeente De Wolden om zorg te dragen dat de vergunningverlening goed verloopt.
Doelstellingen
In 2021 is er sprake van een nieuwe evenementenverordening en nieuwe beleidsregels voor De Wolden. Afgesproken is dat in Q4 2023 een evaluatie zal plaatsvinden. Momenteel is er een grote ontwikkeling op het gebied van Natuur en Milieuwetgeving. Onze organisatie is zowel op capaciteit als kennis hier niet op voorbereid en ingericht. Daartoe wordt de capaciteit uitgebreid.
Toelichting
De evaluatie heeft dit jaar plaatsgevonden. Hier moet nog besluitvorming over plaatsvinden.
32. Tussenrapportage opstellen basis van de verbeterpunten uit het rapport 'Van Eiland naar Wijland' Ambitie Het organisatie ontwikkelplan ‘Van Eiland naar Wijland’ moet bijdragen aan de noodzakelijke versterking van de kwaliteit van de ambtelijke organisatie. We hebben nog te weinig zicht op de kwalitatieve ontwikkelingen. We vragen de organisatie rond de zomer 2022, op basis van de verbeterpunten uit het rapport ‘Van Eiland naar Wijland’, met een tussenrapportage te komen. Om het college vervolgens jaarlijks te informeren over de kwalitatieve ontwikkelingen en resultaten. Doelstellingen
Een tussenrapportage opstellen rond de zomer van 2022 op basis van de verbeterpunten uit het rapport 'Van Eiland naar Wij-land' en het college en de raad jaarlijks informeren over de kwalitatieve ontwikkelingen en resultaten.
Toelichting
De raad is de afgelopen periode twee keer per jaar geïnformeerd over de ontwikkeling van de organisatie. De aanpak met vier pijlers is op hoofdlijnen gebaseerd het rapport 'Van Eiland naar Wij-land' en de eerdere analyse van WagenaarHoes. Na het aanpassen van de sturingslijnen, ligt de focus de komende jaren op de Toekomstvaste informatievoorziening en het cultuur en leiderschapstraject. Onlangs is aan deze aanpak als vijfde pijler het thema Dienstverlening toegevoegd. Inmiddels is ook een traject gestart om meetbare doelstellingen te formuleren voor de organisatie voor de komende jaren, waarbij ook beide gemeenteraden worden betrokken.
33. Inspirerende bijeenkomsten organiseren met de raad over de bestuurlijke rol van de raad Ambitie
Maar ook de dienstverlening aan het gemeentebestuur verdient permanente aandacht. Het samenspel van raad-college-ambtelijke organisatie moet uitstekend verlopen om zo de gestelde maatschappelijke opgaven in een zeker tempo te kunnen realiseren. Dit raakt ook de bestuurlijke verantwoordelijkheid van de raad. Met de raad gaan we graag in gesprek over de bestuurlijke rol van de raad. Voor deze verdieping willen we inspirerende bijeenkomsten organiseren.
Doelstellingen
Inspirerende bijeenkomsten organiseren met de raad over de bestuurlijke rol van de raad.
Toelichting
Inmiddels heeft de derde en laatste inspiratiebijeenkomst plaatsgevonden met raad en het college in januari 2025 met de titel "Struikelen over participatie", Tien 'kritieke momenten' voor betere burgerparticipatie in lokale besluitvorming".
34a. Participatiebeleid opstellen Ambitie
De voor De Wolden zo kenmerkende samenwerking met en tussen inwoners, ondernemers, organisaties en gemeente blijven we met kracht ondersteunen.
Doelstellingen
Participatiebeleid opstellen.
Toelichting
Vanuit verschillende afdelingen is er aandacht voor participatie. Ook heeft er een rekenkameronderzoek plaatsgevonden. Echter is er voor nu nog geen gemeentebreed participatiebeleid opgesteld.
48
Gemeente De Wolden
Bestuursrapportage 2025
Bijlage: Collegeuitvoeringsprogramma (CUP)
34b. Initiatiefrijk de Wolden Ambitie
Initiatiefrijk De Wolden speelt hierbij een belangrijke rol. We komen met een voorstel om dit de komende vier jaar te blijven faciliteren.
Doelstellingen
Initiatiefrijk De Wolden de komende vier jaar te blijven ondersteunen.
Toelichting
De huidige subsidieregeling loopt tot 1-1-2027. In 2026 zal er bezien moeten worden in hoeverre er een vervolg gegeven kan worden aan Initiatiefrijk De Wolden.
35. Talentontwikkeling oudere inwoners Ambitie
We zien in onze gemeente dat niet altijd de capaciteit en het talent van onze inwoners wordt gebruikt bij het maken van plannen. Dat geldt specifiek voor onze oudere inwoners. Hier willen wij meer gebruik van maken. Dit willen we doen door ervoor te zorgen dat ze beter de weg weten te vinden om iets met hun talent te doen. Hiermee denken we de vergrijzing te verzilveren.
Doelstellingen
Aanpak opstellen en uitvoering geven aan om te zorgen dat oudere inwoners beter de weg weten te vinden om iets met hun talent te doen.
Toelichting
Binnen GALA zijn er diverse ontwikkelingen waarbij dit onderwerp ook wordt betrokken.
36. Betrokkenheid jongeren Ambitie
Tot slot vraagt de betrokkenheid van jongeren onze aandacht. We willen hiervoor een plan van aanpak opstellen. Daarbij zien we het project Passie op het Platteland als een mooi voorbeeld om jongeren te bereiken.
Doelstellingen
Aanpak opstellen en uitvoering geven aan om de betrokkenheid van jongeren te vergroten.
Toelichting
Er is een samenwerking met Prodemos waarbij het spel democracity wordt gegeven op het gemeentehuis. Dit is gericht op leerlingen in het basisonderwijs. Daarnaast zijn er ook kennismakingen met onder andere de burgermeester en worden er rondleidingen gegeven.
37. Uitvoering Sportakkoord en Preventieakkoord Ambitie
We willen verdere uitvoering geven aan het Sportakkoord en het Preventieakkoord. Daarin is een belangrijke rol weggelegd voor onze sportfunctionarissen. Zij hebben bewezen dat ze, ook in coronatijd, veel inwoners in beweging hebben kunnen krijgen. We gaan de inzet van onze sportfunctionarissen evalueren om inzicht te krijgen op welke plek en in welke aantallen zij het beste tot hun recht komen.
Doelstellingen
Evalueren van de inzet van de sportfunctionarissen om inzicht te krijgen op welke plek en in welke aantallen zij het beste tot hun recht komen. Onderdeel laten zijn van nieuwe beleidsnota sport (huidige loopt tot 2023).
Toelichting
De evaluatie van de sportfunctionarissen heeft in 2023 plaatsgevonden. In datzelfde jaar is de gemeente De Wolden gestart met de uitvoering van het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA), een landelijke samenwerking gericht op het bevorderen van een gezonde leefstijl, een gezonde leefomgeving en extra aandacht voor kwetsbare groepen. Parallel hieraan is het Sportakkoord herijkt en is er een nieuw uitvoeringsplan opgesteld voor de inzet van sportfunctionarissen en cultuurcoaches. Deze ontwikkelingen zijn in relatief korte tijd gerealiseerd en in de praktijk gebracht. Bij het opstellen van het GALA, het vernieuwde Sportakkoord en het uitvoeringsplan is deels gebruikgemaakt van input uit de huidige beleidsnota sport en bewegen. Om die reden is er op dit moment nog geen nieuwe beleidsnota opgesteld. In 2026 wordt gestart met het opstellen van een nieuwe nota sport en bewegen.
38a. Initiatief voor nieuw sportaanbod Ambitie
Daarnaast willen we de ruimte bieden voor nieuw sportaanbod als daar behoefte aan is. Dit gaan we faciliteren. Dit nieuwe sportaanbod kan dan onderdeel worden van een bestaande sportvereniging.
Doelstellingen
Initiatieven voor nieuw sportaanbod zullen bij de initiatiefnemers wegkomen eventueel ondersteund door sportstimulering. Voorlopig houden op reguliere werkzaamheden.
Toelichting
Is doorlopend, wordt behaald.
Gemeente De Wolden
49
Bijlage: Collegeuitvoeringsprogramma (CUP)
Bestuursrapportage 2025
38b. Actie op volledigheid heffingen (AirBnb) Ambitie
We vinden het belangrijk dat iedereen die gebruik maakt van onze Woldense voorzieningen daaraan bijdraagt. Dat betekent dat we verwachten dat er een goede registratie plaatsvindt van al onze toeristen, ook voor (Air-)Bnb-locaties. Ook hier zal toeristenbelasting afgedragen moeten worden.
Doelstellingen
Actie zetten op volledigheid van heffingen, waaronder afdracht toeristenbelasting door AirBnb locaties.
Toelichting
In 2025 starten we met het gebruik van de scanner die op internet nieuwe verhuurders in beeld brengt. Met deze informatie gaan we deze verhuurders aanschrijven om aangifte te doen.
39. Tussenrapportage fietspaden Ambitie
De komende periode richten we ons op het realiseren van nieuwe fietspaden en ontbrekende schakels in ons netwerk van fietspaden.
Doelstellingen
Een tussenrapportage opstellen m.b.t. de fietspaden. Verkenning van fietsnetwerk (wat zijn de ontbrekende schakels) en in de rapportage ook onderhoud en beheer fietspaden en bermen opnemen. Verkenning fietsnetwerk in relatie tot ambities nodig.
Toelichting
De tussenrapportage wordt momenteel voorbereid.
40. Onderzoek fietssnelweg Ambitie
Daarnaast onderzoeken we de mogelijkheden en voordelen van fietssnelwegen.
Doelstellingen
Onderzoek van de mogelijkheden en voordelen van fietssnelwegen, in navolging van actie 39.
Toelichting
We zijn bezig met de doorfietsroute Meppel-Hoogeveen
41. Onderzoek natuurbegraafplaats Ambitie
We zien mogelijkheden in de ontwikkeling van natuurbegraafplaatsen in combinatie met groen. De komende periode starten we een onderzoek naar de mogelijkheden in onze gemeente. We hebben ook oog om hier een recreatief Arboretum bij te betrekken.
Doelstellingen
Onderzoeken van de mogelijkheden om natuurbegraafplaatsen te ontwikkelen in combinatie met groen en eventueel hier een recreatief arboretum bij te betrekken. Starten met verkenning en businesscase.
Toelichting
Een verkenning naar de mogelijkheid van een natuurbegraafplaats in de gemeente, mogelijk gecombineerd met een recreatief te gebruiken bomentuin is in de laatste fase. De haalbaarheidsstudie zal in het vierde kwartaal van 2025 worden opgeleverd.
42. Opstellen visie bedrijventerreinen Ambitie
We willen ondernemers de mogelijkheid bieden om in De Wolden te starten, te wonen en te werken op dezelfde plek. We investeren daarom in de revitalisering en het daarmee toekomstbestendig maken van bedrijventerreinen. Indien nodig breiden wij de bestaande bedrijventerreinen uit. In de visie bedrijventerreinen gaan wij hier nader op in. Daarin hebben wij ook aandacht voor de invloed op het landschap en de mobiliteitsstromen.
Doelstellingen
Een visie bedrijventerreinen opstellen waaruit blijkt of de bestaande bedrijventerreinen uitgebreid moeten worden en waarbij aandacht is voor invloed op landschap en mobiliteitsstromen.
Toelichting
De verwachting is dat het proces iets meer tijd kost i.v.m. het uitgebreide participatietraject. Op dit moment zijn we volop in proces om de bedrijventerreinenvisie op te stellen. In het vierde kwartaal van 2025 zal de visie ter inzage worden gelegd. Afhankelijk van de hoeveelheid zienswijzen, kan de visie in het eerste kwartaal van 2026 ter vaststelling worden aangeboden aan de gemeenteraad.
50
Gemeente De Wolden