Raadsvoorstel 44, bijlage 2 bijlagen van het rapport Ontwikkelscenario zandeilanden def-samengevoegd
Tekst van het document
BIJLAGE 1
SWOT analyse
Onderstaande tabel geeft een overzicht van de sterkten, kansen, zwakten en bedreigingen van de Vinkeveense Plassen als bestaand recreatiegebied. Deze punten kwamen voort uit eerder gedaan onderzoek en/of waren aangedragen tijdens de informatiebijeenkomsten met bewoners rondom de Vinkeveense Plassen. De punten zijn vervolgens verdeeld onder: de exploitatie, recreatieve, locatie/bereikbaarheid, landschappelijke en cultuurhistorische kenmerken. Sterkten
Zwakten
Exploitatie • Recreatieschap heeft als grondeigenaar en vaarwegbeheerder veel grondeigendom veel invloed op het beleid en beheer rondom de Vinkeveense Plassen
Exploitatie • Geen jaarronde exploitatie2 • Wegvallen financiële bijdrage gemeente Amsterdam vanaf 2024 • Geen (sterke) marketing • Weinig handhavingsuren beschikbaar Recreatief • In het algemeen is het recreatieve aanbod niet toekomstbestendig2 • Aanbod sluit slecht aan bij wensen recreant4. Met name de bezoekersprofielen ‘uitbundig geel’ en ‘ingetogen aqua’ worden onvoldoende bediend. • De aanwezige voorzieningen op locatie zijn gedateerd en/of sluiten niet aan bij de eisen van de hedendaagse recreant • Voor vissers: visstand neemt af in de Vinkeveense Plassen in met name de noordelijke plas.
Recreatief • Unieke waterrecreatie1 Populair vanwege de watersportvoorzieningen: het is één van de beste duiklocaties in Nederland, host verschillende zeilevenementen en heeft meerdere jachthavens2 • Aanwezigheid Toeristisch Overstap Punt (TOP) binnen routenetwerk voor wandelen en fietsen • Aanwezigheid van het bezoekersprofiel ‘uitbundig geel’ en ‘ingetogen aqua’, die voornamelijk gebruik maken van de strandjes in het gebied Locatie/Bereikbaarheid • Goede (nationale) naamsbekendheid • Ligging tussen Amsterdam en Utrecht • Gratis parkeren en gratis ligplaatsen boten eilanden Landschappelijk en cultuurhistorisch: • Groot open water gebied afgewisseld met vele groene legakkers en 12 eilanden3 • Uniek cultuurhistorisch ontginningslandschap1 • Aanwezigheid van natuur (Botshol) en NNN
Locatie/Bereikbaarheid • Geen openbaar vervoer verbinding (geen bushalte dichtbij) • Locatie trailerhelling onhandig want smalle entree en helling staat helemaal op het eind van de parkeerplaats van het eiland (onhandig bij verkeersdrukte) • Duiken en zeilen verdrukken elkaar soms op eiland 4 (evenementen)2 • Eiland 13 in de zuidelijke plas slecht bereikbaar. Nu is het eiland alleen bereikbaar per fiets (via de provinciale weg N201). Om meer gebruik mogelijk te maken, moet er veel gebeuren. • Spreiding bezoekers met topdrukte (parkeerplaats Eiland 4 als eerste vol, smalle toegangswegen en opstoppingen) • Entrees slecht vindbaar, herkenbaar of uitnodigend Landschappelijk en cultuurhistorisch • Geen tot nauwelijks vrij zicht op de eilanden vanaf de wegen (behalve vanaf de N201) en dorp Vinkeveen • Vanuit recreatie oogpunt: matige ruimtelijke kwaliteit voor het gehele gebied
1
Programma Vinkeveense Plassen 2019-2024, Recreatie Midden-Nederland in opdracht van Recreatieschap Stichtse Groenlanden, 6 februari 2019 2 Haalbaarheidsonderzoek naar toekomstige recreatie Vinkeveense Zandeilanden en Winkelpolder, Cap Neuf,17 december 2014 3 Toekomstplan Vinkeveense Plassen, Recreatieschap de Stichtse Groenlanden, 2 februari 2015 4 Leefstijlonderzoek, Bureau ruimte en vrijetijd, 2015
Kansen/ trends Exploitatie • Behoefte aan een integrale visie voor de plassen • Ruimere ontwikkelingsmogelijkheden in bestemmingsplan bieden meer kansen voor ondernemers3 • Minder overnachtingen op boot, meer dagtripjes • Business cases mogelijk voor betaald parkeren, dag duikpenningen en vaarvignet. • Kansen voor ondernemers in horeca en leisure (zoals wellness, sauna, klimbos, uitbreiding horeca paviljoen, etc.). • Aantrekkende economie • Zakelijke markt biedt kansen voor jaarronde exploitatie • Groeiende deeleconomie: meer huren, minder bezit
Bedreigingen Exploitatie • Weinig innovatiekracht in de regio Recreatief • Minder bezoekers • Afname van het aantal kajuitboten door vergrijzing bootbezit (75% is 50+) • Meer piekbelasting: meer drukke piekdagen (file varen met huursloepen) en door de zomer heen rustiger (<50 ligboten aan de eilanden) Landschappelijk en cultuurhistorisch: • Aandachtspunten uit onderzoek naar stabiliteit van de zandeilanden • Bezuinigingsdoelstellingen voor beheer & onderhoud en handhaving
Recreatief • Groter wordende vraag naar recreatie(gebieden) door groei van steden • Groei in authentieke kleinschalige recreatie (behoefte aan ‘beleving’) • Groei in dag attracties en dag-uitjes • Kansen voor uitbreiding overnachtingsmogelijkheden: kleinschalige hotelfunctie, eerste Nederlandse watercamping en groepskamperen2 • Kansen voor herontwikkeling voor een recreatief openbaar strand aan de kant van het dorp Vinkeveen. • Grote groep vissers in Nederland (1,5 miljoen) waarvan 45% bereid is om te reizen om te vissen • Toeristen uit de regio naar de plassen • Vergrijzing • Toenemende interesse buitenland. De Vinkeveense Plassen zijn ‘Holland in het klein’3 Locatie/Bereikbaarheid • Benutten overcapaciteit parkeren WP2 Landschappelijk en cultuurhistorisch • Ontwikkeling van een Cultuurhistorische Hoofdstructuur door provincie Utrecht
De SWOT analyse biedt een overzicht in de bestaande sterkten en zwakten in het Vinkeveense Plassen gebied gecombineerd met ontwikkelingen die in de toekomst verwacht worden: het zij kansen, het zij bedreigingen. Hieronder zijn de belangrijkste bevindingen uitgelicht. Algemeen bezoekersaantallen In het algemeen kan uit deze SWOT opgemaakt worden dat de Vinkeveense Plassen op recreatie en natuur vlak al het een en ander te bieden heeft: er kan eindeloos gevaren worden tussen de cultuurhistorische legakkers en eilanden door, onder het water ligt één van de mooiste duikplekken van Nederland en de strandjes worden op warme dagen volop bezocht door zonbaders en zwemmers. In de bezoekersaantallen ligt tevens een bedreiging. De laatste jaren is er een afname in kajuitboten te zien gedurende het seizoen, wat een groot deel van de vaste bezoekersgroep voor Vinkeveense
Plassen vormt. De spreiding van de recreatiedrukte verandert naar vaker een hogere piekbelasting, zoals afgelopen zomer tijdens de hittegolven goed te zien was. Op deze ontwikkeling moet de Vinkeveense Plassen inspelen wil in de toekomst ook een aantrekkelijk recreatie omgeving te blijven. Daarvoor moet eerst besloten worden of recreatie wel een hoofdspeerpunt blijft van de Vinkeveense Plassen of zich eerder terugtrekt in een rust van oase en natuurontwikkeling. Veel potentie Plezierzoekers en Rustzoeker doelgroepen Binnen de recreanten doelgroep zijn verschillende typen te onderscheiden. De ‘uitbundig gele’ en ‘ingetogen aqua’ recreanten5 zijn momenteel de meest vertegenwoordigde groep recreanten in de VPP (Cap Neuf, 2014). De ‘ingetogen aqua’ recreant is volgens de Stijlvinder-types de Rustzoeker6. Deze recreant is bedachtzamer over zijn bijdrage aan de maatschappij en bestaat uit huishoudens waarvan de kinderen al uit huis zijn. Dit zijn recreanten die opzoek zijn naar culturele, inspirerende en rustige activiteiten in de vrije natuur. De ‘uitbundig gele’ recreant is volgens de stijlvinder een Plezierzoeker7. Deze recreant komt eerder met een grotere groep dan met de familie. Dit zijn echte levensgenieters die houden van sportieve activiteiten en uitgaan.
De ‘luxe en stijlvol blauwe’ recreant is zakelijk, intelligent en gebruikt zijn vrije tijd nadrukkelijk om te ontspannen, wat dan ook wat mag kosten (denk aan exclusievere recreatievormen als wellness, sauna, sportevenementen, VIP deals, etc.). Dit komt overeen met de Stijlzoeker. De Rustzoeker kan momenteel zijn hart ophalen op de rustige groene eilanden, de cultuurhistorisch waardevolle legakkers en het huren van een boot in de jachthaven. De Plezierzoeker komt voornamelijk op mooie dagen om te zeilen, zwemmen of te duiken en maakt gebruik van de horeca. Vanuit het recreatieperspectief ligt hier dus veel potentie voor verdere kwalitatieve investeringen om het aanbod voor deze doelgroep te verbreden. Kansen voor ondernemers zitten bijvoorbeeld in actieve leisure mogelijkheden/vrijetijdsbesteding zoals een klimbos of waterspeeltoestellen in combinatie met het uitbreiden van het bestaande horeca paviljoen. Hierbij kan ingespeeld worden op de groeiende behoefte van de recreant aan ‘beleving’. Rust behouden (vanuit aanwonenden perspectief) Terwijl de Plezierzoeker op zoek is naar actie en de Rustzoeker naar authentieke beleving, willen de omwonenden voornamelijk het behoud van rust en natuur in het VVP gebied. Dit botst. Jarenlang is er weinig in het gebied gebeurd op de gebruikelijke drukkere zomerse periodes na.
Vanuit het perspectief van de omwonenden zou er daarom gepleit worden voor het inzetten van tijdelijke vormen van recreatie zoals kleinschalige evenementen. De kracht van het gebied is de natuurlijke afwisseling in open en gesloten, intieme landschappelijke plekken. Dit kan versterkt worden door in te spelen op de groei in dag attracties en dag-uitjes die mogelijk ook niet permanent, maar bijvoorbeeld seizoensgebonden zijn. Slechte bereikbaarheid Een groot struikelblok van de Vinkeveense Plassen als recreatiegebied is de bereikbaarheid. Uit meerdere onderzoeken blijkt dat het gebied slecht vindbaar is. De ingangen naar de parkeerterreinen zijn weinig uitnodigend of herkenbaar. Op drukke dagen loopt het verkeer op de Baambrugse Zuwe vast door de smalle toegangswegen naar de parkeerplaats van Eiland 4 toe en door de geringe mogelijkheid om te keren. Daarbij verdringen de duikers en zeilers elkaar gedurende evenementen op het smalle parkeerstuk waar ook de trailerhelling ligt. Anderzijds kampt de (onverlichte) parkeerplaats van Winkelpolder met een overcapaciteit en staat daardoor grotendeels van het jaar leeg. Er ligt hier dus een verkeersopgave om op drukke dagen de bezoekers beter te spreiden over het gebied. Oplossingen liggen in het meer gaan sturen en begeleiden van de parkeerstromen door bijv.
de route bewijzering aan te passen, betaald parkeren en/of nieuwe ingangen te bieden (met evt. parkeergelegenheid). De VVP heeft als kracht dat het dichtbij de snelweg A2 ligt, die recreanten en toeristen uit Amsterdam en Utrecht snel naar het gebied kan brengen. Nu wordt de VVP als ‘Uitbundig gele’ recreanten komen het meest (29% van de totale bezoekers), daarna ‘ingetogen aqua’ (22%) en op plek drie staat ‘luxe en stijlvol blauw’ (17%). 6 https://leefstijlvinder.nl/het-bsr-model/ 5
recreatiegebied maar bij één afrit van de A2 snelweg aangegeven. Er kan gedacht worden aan het toevoegen van bewegwijzeringsborden voor het gebruik maken van een tweede afrit om op die manier het verkeer via twee hoofdingangen vanaf de snelweg het gebied in te leiden. Daarbij is de VVP momenteel niet ontsloten met het openbaar vervoer. Verbeteren van de relatie Vinkeveen dorp met de plassen De Vinkeveense Plassen dankt haar naam aan het nabijgelegen dorp, maar vanuit Vinkeveen dorp zelf zijn de plassen niet te zien. Er wordt daarom aangeraden de verbinding landschappelijk open te maken zodat er direct zicht komt op de plassen. Het oude betonindustrie terrein van de Adelaar onder de Baambrugse Zuwe kan hierbij als verbinding dienen door deze her te ontwikkelen. Met een recreatiebestemming worden de recreatiemogelijkheden van de bewoners ook dichterbij het dorp gebracht. Potentie in de zakelijke markt De VVP heeft een goede naamsbekendheid zowel regionaal als nationaal en ligt dichtbij grote steden als Amsterdam en Utrecht. Dit biedt potentie voor de zakelijke markt en het jaarrond maken van de exploitatie in het gebied. Op dit moment verdienen de ondernemers in het gebied hun inkomsten merendeels in het zomerseizoen. Gedacht kan worden aan een unieke vergaderlocatie op een rustige plek.
Daarbij kan er een combinatie gemaakt worden van het ruime aanbod aan de verschillende (water)activiteiten in het gebied. Na een positieve ervaring in het gebied, is er ook het sneeuwbaleffect dat zakelijke bezoekers later nog een keer terug komen met vrienden of familie. Niet onbelangrijk is dat de bewoners dergelijke exploitatie voor de zakelijke markt goed vinden passen in het gebied. Onderscheiden van andere recreatiegebieden Een punt van aandacht is de marketing van de Vinkeveense Plassen op bovenregionale schaal. Dit kan sterker door de Vinkeveense Plassen te promoten met datgene waarmee het gebied zich onderscheid van andere recreatieplassen in de regio, zoals de duik- en zeilfaciliteiten.
BIJLAGE 2
Ruimtelijke analyse en visie
De Vinkeveense Plassen is een prachtig en goed gebruikt recreatiegebied. Dat moet ook zo blijven, maar er is -zoals in de inleiding is aangegeven- sprake van een aantal ontwikkelingen waardoor het gebruik van de plassen en de kwaliteit(sborging) van het gebied onder druk komt te staan, zoals het wegvallen van de financiële bijdrage van Amsterdam, door de groei van de steden is de behoefte aan recreatie significant groter en de verandering in het gedrag van recreanten (soort recreant en wat doet de recreant). De Vinkeveense Plassen bestaan uit verschillende deelgebieden. De plek waar men de plassen het best kan ervaren en beleven is vanaf de provinciale weg N201. Hoe prachtig is het zicht op de plassen, het omliggende landschap en op het dorp Vinkeveen. Het is een sensationele entree van het gebied. De N201 is echter vooral een doorstroomweg en biedt niet meteen de entree voor recreanten naar de strandjes en/of jachthavens. De voornaamste ontsluitingen voor recreanten liggen namelijk ergens anders, bij Winkelpolder en bij Eiland 4. Winkelpolder is de grootste entree van het gebied, aan de noordoostzijde van het gebied en is vanuit Amsterdam eenvoudig (met de auto) te bereiken, gezien de ligging bij de afslag Abcoude (!) aan de snelweg A2. Eiland 4 is de tweede grote entree van de Vinkeveense Plassen die veel bezoekers trekt.
Deze ligt aan de Baambrugse Zuwe en is juist voor recreanten vanuit Vinkeveen een prima te bereiken plek. Voor beide plekken geldt echter dat je de entrees wel moet weten, de bebording en de aanwijzingen dat je een groot recreatiegebied benaderd behoeft enige verbetering. Het is nu niet een heel warm welkom. De ruimtelijke kwaliteit van de entrees is ook niet (meer) van hoog niveau: het is gedateerd (beleving) en de ontsluiting is niet altijd even makkelijk (fysiek). De routing naar het parkeerterrein Winkelpolder is niet heel logisch, waardoor veel bezoekers parkeren op plekken waar dit niet is toegestaan (met overlast voor omwonenden als gevolg). Het parkeerterrein zelf is een veld waar geparkeerd wordt, welke niet de klasse van een groots recreatiegebied uitstraalt. De looproute naar het recreatiegebied zelf (Eiland 1) is daarnaast niet consequent en herkenbaar ingericht. Voor de entree bij Eiland 4 geldt dat deze smal is en ook niet heel duidelijk herkenbaar. Het parkeerterrein is ook niet eenduidig ingericht (sommige delen lijken niet openbaar te zijn).
Kortom, de entrees van de Vinkeveense Plassen mogen herkenbaarder, grootser en eenduidiger, zodat de ontsluiting van de plassen voor (nieuwe) recreanten eenvoudig wordt en de entrees uitnodigen tot verblijf! Het westelijke deel van de Vinkeveense Plassen wordt vooral gekenmerkt door de legakkers waarop veel kleine vakantiewoningen staan. Hier wordt verder veel gevaren. Dichter bij het dorp zijn jachthavens te vinden. De plassen zijn echter vanuit het dorp niet erg zichtbaar. Her en der kan de aanwezigheid van de Vinkeveense Plassen opgemerkt worden door water-gerelateerde bedrijven, horeca en jachthavens, maar de plassen zijn veelal niet zichtbaar door de bebouwingslinten langs het water. Naar mening van het recreatieschap de Stichtse Groenlanden een gemiste kans, gezien de van oudsher belangrijke binding tussen dorp en plassengebied.
Buiten het dorp worden de plassen omringd door woonbebouwing (Baambrugse Zuwe, Groenlandse kade en de Vinkenkade), recreatiecomplexen en agrarisch gebied. De oostzijde van de plas is meer recreatief van aard. Hier ligt de zandwinningsplas met haar twaalf eilanden, waar bezoekers uit de omgeving komen om te duiken, te zwemmen en te zonnebaden. Eilanden 1, 2, 4 en 5 hebben de grootste recreatieve waarde door de aanwezigheid van een toiletvoorziening, strandjes en een horeca gelegenheid (nl. de beachclub). De overige eilanden worden gebruikt door pleziervaartuigen die daar tijdelijk aanleggen, maar zijn niet bereikbaar voor dagrecreanten zonder boot. Deze zijn rustiger dan de eerstgenoemde eilanden. Voor de eilanden geldt dat deze goed functioneren, maar ook een enigszins gedateerd aanvoelen. Dat komt de door matige kwaliteit van de entrees en de standaard-voorzieningen (zoals de sanitair-gebouwen). Het is prima onderhouden, maar of de uitstraling van de eilanden de huidige bezoekers verleidt om nogmaals het gebied te bezoeken is de vraag. Terwijl dat juist wel de bedoeling is, gezien de financiële opgave van het recreatieschap de Stichtse Groenlanden.
Welke gebieden worden meegenomen in het ontwikkelscenario? Het is niet de bedoeling om het hele recreatiegebied aan te pakken, maar enkel de plekken die van belang zijn om in te zetten om een aantrekkelijk recreatiegebied te blijven en waar derhalve noodzakelijke investeringen nodig zijn. Er is daarom gekozen voor een visie op het gehele gebied (e.g. waar willen we als concept naartoe met de Vinkeveense Plassen?). Daarbij ligt de focus op de belangrijkste huidige recreatieve gebieden en de kansrijke, nog te ontwikkelen gebieden. Het ontwikkelscenario behandelt daarom uitwerkingen voor entree Winkelpolder, eilanden 1, 2, 4, 5, 9, 10 en 12, het gebied in de zuidwesthoek van de plassen en het gebied rondom de afslag Vinkeveen aan de A2/N201. De totstandkoming visies Er zijn diverse participatiemomenten geweest met ondernemers, omwonenden, vakspecialisten en andere belanghebbenden. Ook is het gemeentelijk bestuur van De Ronde Venen betrokken geweest bij de totstandkoming van het ontwikkelscenario. Kortweg hebben we in een eerste bijeenkomst informatie, ideeën, wensen en klachten opgehaald. Op basis van deze informatie zijn drie mogelijke ontwikkelscenario’s ontwikkeld, te weten: ▪
Vinkeveen Puur Natuur;
Deze visie richt op rust en natuur (waarbij de Vinkeveense Plassen zich enigszins terugtrekken op het recreatieve vlak); Natuur voert de boventoon. De Vinkeveense Plassen richten zich op de natuurlijke omgeving. In de visie voor Vinkeveen Puur Natuur wordt dit verder versterkt. Er is wel plek voor (dag)recreatie, maar dan wel binnen de natuurlijke omgeving, waar rust en ontspanning de kernwoorden zijn. De recreanten komen vooral uit de omgeving van Vinkeveen en Amsterdam.
▪
Vinkeveen 2.0;
Deze visie zet in op een nieuw leven of update van de huidige functie van de plassen. Het recreatiegebied van de Vinkeveense Plassen krijgt een update, ‘Vinkeveense Plassen 2.0’, waarbij wordt gericht op vernieuwing van de huidige functies zodat de huidige recreanten worden bediend, maar ook nieuwe bezoekers uit de regio worden aangetrokken. De eilanden worden qua voorzieningen en uitstraling meer van deze tijd en er wordt gezorgd dat de business-case voor het recreatieschap de Stichtse Groenlanden sluitend is. Dat vergt wel investeringen aan de voorkant voordat er een sluitende begroting kan zijn. De basis moet eerst op orde zijn (dat betekent ontwikkeling), zodat er een aantrekkelijk recreatiegebied ontstaat dat weer jaren mee kan. ▪
Vinkeveen Lakes;
Deze visie zet expliciet in op uitbreiding van de recreatieve activiteiten en een betere ontsluiting van het gebied. De Vinkeveense Plassen als een nieuw concept voor (water)recreatie op een hoogwaardig niveau! Dit is niet alleen een update van het recreatieschap, maar een (her)positionering van het recreatieschap op nationale schaal. Daarvoor is een nieuw gebiedsconcept nodig, dat zich richt op het gemakkelijk ontvangen en het vermaken van dagjesmensen, maar ook op langer verblijf.
Vinkeveen Puur Natuur
Vinkveen 2.0
Vinkeveen Lakes
Kernwoorden
Groene beleving, dagrecreatie ingepast in natuurlijke omgeving
Gericht op dorp en omstreken. Dagrecreatie, optimaliseren bestaande locaties, versterken relatie tussen natuur en recreatie
De recreant centraal, nieuwe ontsluiting, nationale allure
Bezoekers
< huidige 600.000
iets meer dan 600.000 en 200.000
> 1,5 miljoen bezoekers
Totaal 200.000 voor de zandeilanden in 2014.
Recreatie doelgroep
Dagrecreatie; Groen en Aqua: rustzoekers, genieten van natuur
Dag-en bedrijfsrecreatie
Dag- en verblijfrecreatie; Gele en aqua recreant; vermaak in de waterrijke natuur
Activiteiten
Hetzelfde als het huidige aanbod
Vergaderen, klimmen, spelen en spelen in het water naast het huidige aanbod
(Groots) vermaak, sauna, duiken, telewaterskibaan, uitbreiding jachthavens (bootverhuur), strand, horeca, vergaderen, verblijf en wonen naast het huidige aanbod.
Relatie met Dorp Vinkeveen
De groenblauwe rustige achtertuin van het dorp Vinkeveen, extra openbare toegang creëren ter hoogte van de Adelaar.
Extra toegang van de Plas via de Adelaar gemaakt met strand. Daarbij kan horeca en Zandeiland 13 worden toegevoegd als recreatie-eiland, primair bedoeld voor inwoners Vinkeveen.
Watertransferium met boot naar dorp, richten op het ontvangen van gasten uit het recreatiegebied. Vinkeveen als gastheer en heeft eigen poort naar de plas via de Adelaar.
Bereikbaarheid
Vergroenen Winkelpolder, aanpassen entree winkelpolder en entree eiland 4, eiland 13 niet toegankelijk
Verplaatsen entree winkelpolder, verbreden entree eiland 4, OV verbinding naar winkelpolder tijdens seizoen, fietsenstalling bij eiland 13
Winkelpolder vervalt of wordt verkleind als entree, Hoofdentree nabij Apollo hotel, fietsenstalling bij eiland 13
Duurzaamheid
Zelfvoorzienende locaties t.a.v. energie en riool, drijvende zonnepanelen
Zelfvoorzienende locaties t.a.v. energie en riool, drijvende zonnepanelen
Zelfvoorzienende locaties t.a.v. energie en riool, drijvende zonnepanelen
Financieel resultaat
te kort van ca. 90.000 euro per jaar
te kort van 50.000 euro per jaar tot 0.
Meer verdienmogelijkheden voor positieve business case, wel meer risico
BIJLAGE 3
Samenvatting onderzoek stabiliteit Zandeilanden door Fugro
In de Vinkeveense Plassen bevinden zich twaalf eilanden. Deze zijn circa 50 jaar geleden als veiligheidsbuffer aangelegd om de oever van de Vinkeveense Plassen te beschermen tegen golfafslag. In een onderzoek door Fugro (2019) is de taludstabiliteit bij deze eilanden beschouwd in opdracht van de gemeente De Ronde Venen. De Vinkeveense Plassen zijn ruim 50 meter diep. De taludhellingen variëren tussen 1:4 en 1:8 tot 200 à 300 meter uit de oever. Daarna vlakt het af. Waterdieptemetingen uit 2018 rondom Eiland 8 zijn vergeleken met waterdieptemetingen uit 2015. Daarnaast zijn hoogtemetingen op de eilanden met elkaar vergeleken. Uit deze verschilanalyses blijkt dat er geen sprake is van grootschalige grondvervormingen. Op Eiland 1 is grondonderzoek uitgevoerd om tot een diepte van circa 35 meter de bodemopbouw en de pakkingsdichtheid van de aanwezige zandlagen te verkennen. De resultaten van dit grondonderzoek zijn gebruikt in stabiliteitsberekeningen. Instabiliteit van het onderwatertalud bij Eiland 1 kan niet worden uitgesloten, maar de kans hierop is aanvaardbaar klein. Hierbij is meegewogen dat sinds 1975 geen grootschalige afschuivingen bij de eilanden zijn waargenomen. Een taludinstabiliteit zou alleen kunnen leiden tot een oeverinscharing op het onbewoonde Eiland 1 en heeft sowieso geen gevolgen voor het bewoonde vaste land achter dit eiland.
De resultaten van de stabiliteitsanalyse van Eiland 1 kunnen beperkt worden door vertaald naar de andere eilanden, omdat daar geen grondonderzoek is gedaan. Het is aannemelijk dat de bodemopbouw min of meer vergelijkbaar is, omdat alle eilanden gelijktijdig en met hetzelfde doel zijn aangelegd. In dat geval zouden de stabiliteitsrisico’s vergelijkbaar zijn met Eiland 1. Maatregelen ter vergroting van de stabiliteit van de onderwatertaluds van de eilanden worden niet noodzakelijk geacht. Het wordt wel aangeraden om elke paar jaar een waterdieptemeting in de plas uit te voeren en deze te vergelijken met eerdere metingen. Op deze manier kunnen eventuele veranderingen in de onderwatertaluds vroegtijdig worden gesignaleerd. Als er in de toekomst wordt overwogen om ontwikkelingen toe te staan op de eilanden, dan dient een maatwerkbeschouwing te worden gedaan van de mogelijke effecten op de veiligheid. Ontwikkeling van de eilanden zal mogelijk gepaard gaan met (bouw)activiteiten zoals ophogingen en het installeren van funderingspalen en damwanden. Dit kan gepaard gaan met trillingen en andere belastingen die een lagere taludstabiliteit veroorzaken. Bovendien zal ontwikkeling van de eilanden leiden tot een hogere economische waarde en de aanwezigheid van meer personen. De toelaatbare kans op taludinstabiliteit wordt daardoor kleiner.
De risico’s kunnen op voorhand worden beperkt door alleen uit te gaan van kleine, lichte bouwwerken (éénlaags, houten constructie, op staal gefundeerd, etc.), alleen tijdelijk verblijf of geen permanente bewoning en lichte beschoeiingen (zoals nu ook al worden toegepast).
BIJLAGE 4
Beschrijving van de gebruikers en verslagen informatieavonden
De Vinkeveense Plassen faciliteert veel verschillende soorten activiteiten waar allemaal een eigen leefwereld bij hoort. Hieronder worden de verschillende activiteiten en hun gebruikers uitgelicht met hun belangrijkste kenmerken en cijfers. Het tweede deel van deze bijlage omvat een drietal informatieavonden verslagen. Varen en zeilers De Vinkeveense Plassen worden regulier gebruikt door de plaatselijke zeilvereniging die gedurende het seizoen ook regelmatig zeilwedstrijden organiseert. Over het gebied verspreid zitten 12 jachthavens. Behalve stalling, bieden zij ook nevenactiviteiten aan zoals bootverhuur, waterski verhuur, reparaties en kleine horeca of overnachtingsmogelijkheden. Rondom de eilanden zijn gratis ligplekken voor maximaal drie dagen op rij. De recreatievaart bestaat nu uit verschillende soorten zeilboten, jachten en kajuitboten. De kajuitboten zijn vooral geliefd bij de oudere doelgroep. Er wordt verwacht dat de laatste groep de komende jaren zal veranderen door vergrijzing. Een kajuitboot is een onderhoud intensieve boot, waardoor deze momenteel veel in de verkoop staat. Het aandeel sloepen groeit juist door en is populair onder een jongere doelgroep. Duikers De duikactiviteiten zijn voor een groot deel geconcentreerd rondom de duikzone op Eiland 4. Daar is ook sanitair, een duikschool en een duiksportwinkel van AirDiving aanwezig.
Duikpenningen en lucht voor de flessen zijn bij de winkel verkrijgbaar. Er komen grofweg twee soorten doelgroepen: ▪ ▪
Oude garde is zelfvoorzienend en meer op zichzelf Nieuwe garde komt voor een dagje uit, op zoek naar laagdrempelige horeca
Een deel van deze bezoekers komt duiken bij een duikschool of vereniging onder begeleiding van een trainer. Afgaande op de schoolpenningen verkoop, zijn er boven de 50 duikscholen of -verenigingen actief in de Vinkeveense Plassen. Dit zijn enkel de cursisten die onder begeleiding van een trainer in de duikzone leren duiken. Er zijn ook cursisten die buiten de zone duiken, waarvoor geen penning nodig is. Het werkelijke aantal duikbezoekers is daardoor waarschijnlijk hoger. De Vinkeveense Plassen één van de beste locaties om te duiken in Nederland. De waterkwaliteit is goed, helder en met veel zicht. Naast het rijke water leven, is onderwater een bus te bezichtigen: een bezienswaardigheid waarvoor duikers over heel Nederland voor naar de Vinkeveense Plassen komen. De duikactiviteiten leveren het recreatieschap nu de meeste inkomsten op via de duikpenningen (ca. € 60.000 per jaar). Op mooie, drukke dagen in het weekend is er een parkeertekort op Eiland 4. Zwemmers De doelgroep voor zwemmen laat zich voornamelijk typeren door de ‘uitbundig gele’ bezoekerstype, de Plezierzoekers: families en jongeren. Bewoners uit het dorp Vinkeveen gaan voornamelijk naar Eiland 4 & 5. Eiland 5 is met name in trek bij de jeugd uit Vinkeveen. Bezoekers uit Abcoude en de regio Amsterdam gaan met name naar de Eiland 1 & 2.
Zwemmen is seizoensgebonden, op warme dagen is er sprake van piekbezoek aan de Vinkeveense Plassen. Vissers De vissers vormen een aparte bezoekersgroep die veel op zichzelf zijn. Het zijn vaak rustzoekers (66%) en natuurliefhebbers (69%), die veelal vissen vanwege de sport (81%).7 Om te mogen vissen is er een ontheffing nodig, die verkrijgbaar is via de plaatselijke hengelsportvereniging De Goede Vangst. De laatste jaren is er een ontwikkeling richting meerdaagse visreizen, wat kansen biedt voor de Plassen. Ten opzichte van de andere leefwerelden is de viswereld meer gericht op natuur en rust. Wandelaars en fietsers De wandelaars rondom de Vinkeveense Plassen zijn vaak omwonenden die een klein rondje maken met of zonder hond. De formele wandelroutes lopen voornamelijk door het omringende polderlandschap en oude veenontginning gebieden, maar niet direct langs het water of met direct zicht 7
Wat wil de sportvisser? Roest, Davids, 2017
op de Vinkeveense Plassen. Startpunt is het Toeristisch Overstap Punt (TOP) in de Winkelpolder en op het zuidpunt bij de N201 in het dorp Vinkeveen waar de routes via het natuurgebied Botshol van Natuurmonumenten rondom de Vinkeveense Plassen gaat. Kenmerkend voor de wandelaars is dat ze weinig besteden (€ 0,69 per tocht), net zoals de fietsers (€ 1,46 per tocht). Wanneer de fietstochten langer worden dan 15 km, stijgen de bestedingen en zijn deze goed voor 30% van de uitgaven. Een aanzienlijk deel (40%) houdt de fietstocht in het weekend8. Waterskiërs Sinds enkele jaren kunnen ook waterskiërs bij de Vinkeveense plassen terecht. Op de Zuidplas, in het oostelijke deel is een waterskibaan ingericht waar met een ontheffing sneller gevaren mag worden voor het waterskiën. Deze speciale ontheffing voor snelvaren is verkrijgbaar bij de plaatselijke waterskivereniging De Ronde Venen in Jachthaven Omzigt. Er leeft een behoefte bij een deel van de bezoekers om sneller te mogen varen. In 2019 zijn er 94 ontheffingen verkocht. Het maximale aantal ontheffingen is vastgesteld op 225 per jaar. Er is dus (nog) geen wachtlijst om te kunnen waterskiën op de Vinkeveense plassen. De verwachting is dat de verkoop zal stijgen bij strengere handhaving. Evenementen bezoekers Dit is een heel erg klein aandeel ten opzichte van andere bezoekers.
De drie grootste evenementen, ‘Het Rondje Eilanden', rap & ruig race en de vlooienmarkten, trekken tussen de duizend en drieduizend bezoekers. Dit is echter wel een groeiende markt in Nederland, die vooral in de Vinkeveense Plassen voor de Plezierzoeker doelgroep potentie heeft. Rustzoekers (zoals de ‘Ingetogen aqua’ doelgroep), Stijlzoekers (zoals ‘stijlvol en luxe blauw’) en de Verbindingszoekers (zoals ‘gezellig lime’)9 trekken eerder naar kleinschalige lokale evenementen.
8
Wandelnet, infograpghic, 2018
9 Cap Neuf, Visie ontwikkeling Vinkeveense Plassen 2014
Verslag vergadering gemeenteraad Vergadering 19 juni 2019
Verslag Verslag van de vergadering van de voorbereidende raad op 19 juni 2019 uur in het gemeentekantoor van de gemeente de Ronde Venen te Mijdrecht Op 19 juni heeft een voorbereidende raadsvergadering plaatsgevonden. Doelstelling van de avond was om met bewoners, ondernemers en belangengroepen en raadsleden in gesprek te gaan over de recreatieve toekomst van de Vinkeveense Plassen. Tijdens de avond is gebruik gemaakt van een puzzel van drie mogelijke toekomstscenario’s waarmee een ideaal toekomstbeeld kan worden gecreëerd. Tijdens de avond is er in vier groepen gesproken en gepuzzeld met de scenario’s. De uitwerking hiervan is te vinden in bijlage 1. Algemene conclusie Vanuit de verschillende groepen zijn er opmerkingen gemaakt over de uitgangspunten van de scenario’s: - Een deel van de aanwezigen trekt de financiële onderbouwing/noodzaak in twijfel. Er worden vragen gesteld over de opbrengstmogelijkheden en of het groene scenario te pessimistisch wordt neergezet. Ook denkt men dat een kleine verhoging van de OZB of het invoeren van betaald parkeren de financiële tekorten dekt en er geen ontwikkeling noodzakelijk is. - Bewoners missen het bewonersperspectief naast het recreatie- en natuurperspectief.
De verschillende groepen personen laten duidelijk zien dat zij de volgende waarden belangrijk vinden: - Natuur - Rust - Ondernemerschap (vooral vanuit de ondernemers) En men is het in mindere mate eens/oneens over de volgende waarde: - Gastvrijheid - Recreatief aanbod voor verschillende doelgroepen. Hoe actiever het aanbod hoe minder draagvlak (onder bewoners). Allen delen zorgen over de volgende thema’s: - Bereikbaarheid: o Een OV verbinding naar Winkelpolder zou heel welkom zijn o Een transferium bij het Apollo hotel voor bezoekers is een goed idee dat onderzocht kan worden waarbij de bestaande problematieken meegenomen moeten worden. o De entree bij Winkelpolder moet veel duidelijker vindbaar zijn o De entree bij Zandeiland 4 is slecht vindbaar en moet breder o De parkeerplaats bij Zandeiland 4 staat op warme dagen te vol. - Handhaving - Overlast van de bezoekers (van prullenbak tot verlichting). Dit leidt tot de volgende aandachtspunten voor de invulling van de Vinkeveense Plassen: - Het blauwe scenario met beperkte uitbreiding van de recreatieve mogelijkheden is bespreekbaar voor een groot deel van de aanwezigen mits er aan een aantal randvoorwaarden wordt voldaan en het groene karakter van het gebied niet verloren gaat. - De N201 is een heel belangrijke as die beter ontwikkeld kan worden. Het meer spreiden van de bezoekers over de plassen kan op draagvlak rekenen.
Daarbij worden de locaties nabij het Apollo hotel en de Adelaar in het dorp als interessant genoemd. - De relatie van de plassen met het dorp is belangrijk. Door de Adelaar te ontwikkelen middels bijvoorbeeld een recreatief strand kan men een deel van de bereikbaarheidsproblemen (vanuit het dorp) verminderen. - In het algemeen ziet men meer in tijdelijke voorzieningen (seizoensgebonden) dan permanente uitbreiding van het recreatieve aanbod. Pagina 1 van 7
Verslag vergadering gemeenteraad Vergadering 19 juni 2019
-
Als er ontwikkeld wordt dan mag er meer op Zandeiland 1: uitbreiding speelaanbod en zakelijke markt. Of op zandeiland 4. De ontwikkeling van de andere eilanden leidt tot een kleiner draagvlak waarbij er specifiek per locatie gekeken moet worden wat de impact is op de omgeving.
Vervolg De uitkomsten van de bijeenkomst op 19 juni 2019 samen met gesprekken met andere stakeholders en de verschillende onderzoeken worden gebruikt om een voorkeursscenario van het Recreatieschap te benoemen. (wordt ook financieel doorgerekend). Dit wordt nogmaals met belanghebbenden besproken en dan aan de gemeenteraad aangeboden. Het voorkeursscenario dient daarbij als input voor het bestemmingsplan Plassengebied.
Pagina 2 van 7
Verslag vergadering gemeenteraad Vergadering 19 juni 2019
Bijlage 1 – Verslagen uit de scenario-discussies in de groepen Groep 1: Frank en Geert Deze groep kiest voor een zonering voor natuur en recreatie. De westkant van de zandeilanden dienen volledig natuurlijk ingericht te worden. Maar op andere locaties kan er gericht ontwikkeld worden. Zo is de N201 een belangrijke ader van het gebied en kunnen bij Apollo hotel veel bezoekers worden opgevangen, een plek welke gelijk kan fungeren als landmark. Daarmee wordt tevens verkeer uit het plassengebied geweerd. Langs de N201 kan ook een landmark worden gemaakt met tiny houses in de vorm van het woord Vinkeveen. Ook de entree van Winkelpolder mag ontwikkeld worden met bijvoorbeeld een hotel. Op de eilanden zelf wordt gekozen voor een optimalisatie slag (bij de tijd brengen van het recreatiegebied). Er mag een klimbos op eiland 2. Beachclub 1 kan meer mogelijkheden krijgen voor bijvoorbeeld de zakelijke markt. Eiland 12 moet rustig blijven, maar mag gebruikt worden voor extra ontwikkelingen met bijvoorbeeld tiny houses of eco lodges, zolang de rust gegarandeerd blijft. Wellicht lokale entree van de Vinkeveense Plassen bij De Adelaar.
Pagina 3 van 7
Verslag vergadering gemeenteraad Vergadering 19 juni 2019
Groep 2: Ronald en Iris Deze groep zet in op scenario 2.0. Er mag zeker meer maar wel onder voorwaarden: - Bereikbaarheid: o Er moet weer een OV verbinding komen naar Winkelpolder, liefst ook met een keerlus voor bussen o Winkelpolder wordt nu slecht gevonden. Graag de entree verbeteren voor de vindbaarheid. o Betaald parkeren is bespreekbaar maar er dient wel van te voren afspraken te worden gemaakt om wildparkeren op de Molenkade te voorkomen. En dit kan echt niet zonder extra inspanning vanuit Handhaving. o Touringcars moeten beter gebruik kunnen maken van Winkelpolder o De entree voor eiland 4 voldoet echt niet. Daarmee is scenario 3 voor deze plek zeker bespreekbaar. o Ook een extra opvangplek voor bezoekers bij Apollo hotel is een goede aanvulling op de bereikbaarheid - Thema’s/ waarden van het ideale scenario zijn: o Rust o Gericht op jonge kinderen o Tijdelijkheid voor permanent - Als de bewoners alleen recreant zouden zijn, zou het volgende worden toegevoegd: o Meer afwisselende horeca, makkelijk te bereiken o Meer evenementen o Meer plekken inrichten specifiek op horeca - Verder wordt er aangegeven dat voor een deel van de bewoners een verhoging van de belasting zeker bespreekbaar is om toch voor het groene scenario te kiezen.
Pagina 4 van 7
Verslag vergadering gemeenteraad Vergadering 19 juni 2019
Groep 3: Coen en Fenna Deze groep bekijkt het vraagstuk van de Vinkeveense Plassen vanuit het bewonersperspectief. De N201 wordt hier als uitgangspunt gekozen om bij het Apollo Hotel een zandeiland voor parkeren en horeca te creëren en bij het Dorp ook een Hub bij de Adelaar te maken. Bij de Adelaar kan dan ook een brede aanlegsteiger komen met eventueel bebouwing om zo het dorp nog beter bij de plas te trekken. De N201 kan zelfs ondertunneld worden met huizen erboven. Eiland 13 mag volgens het blauwe scenario worden ontwikkeld. Kleinschalig en gericht op fietsers. Voor de overige zandeilanden geldt dat het groene scenario beter aansluit bij de wensen van bewoners.
Pagina 5 van 7
Verslag vergadering gemeenteraad Vergadering 19 juni 2019
Groep 4: Roosmarijn en Wout Deze groep geeft aan dat er een invalshoek mist in de scenario’s. Deze richten zich op het spanningsveld tussen Natuur en Recreatie waardoor het Bewonersperspectief wordt gemist. Vanuit het bewonersperspectief mag er eigenlijk geen verdere ontwikkeling plaatsvinden van de Zandeilanden. De levert immers meer overlast op in de vorm van geluid, verkeer etc. De financiële onderbouwing van het verhaal van het recreatieschap doet er niet toe. Dit kan makkelijk worden opgevangen in de gemeentelijke begroting. Men betaalt liever iets meer belasting en behoudt daarmee het mooie Vinkeveen. Waarden die hierbij horen zijn: Rust, Natuur, zeilen en duiken. Extra evenementen zouden zich dan ook hierop moeten richten. Rondom de klinkhamerlocatie zou eventueel iets meer mogen voor bijeenkomsten of privefeesten. Ook de Adelaar biedt mogelijkheden voor bijvoorbeeld een Veenmuseum. Ten aanzien van duurzaamheid ziet men niks in Windmolens, maar wel in warmte/ koude opslag. Graag zou men ook het openbaar vervoer weer willen zien terugkeren in de vorm van een strandexpress. Een van de bewoners verwoordt het zelf als volgt: - Opvalt dat er bij de presentatie alleen aandacht lijkt te bestaan voor recreatie en met geen woord wordt gerept over de direct omwonenden van de zandeilanden 1, 2 4 en 5 - De groep was van mening dat de door het Recreatieschap genoemde kosten (ca.
0,078% zijnde € 78.000 op een totale begroting van de Gemeente de Ronde Venen naar schatting ca € 100.000.000) en mogelijke risico’s (niet verder gekwantificeerd) financiën geen onderscheidend issue dient te zijn welke onderscheidend kunnen zijn bij de keuze voor welk scenario dan ook - Doel van het in ontwikkeling zijnde bestemmingplan zou volgens de deelnemers van voornoemd overleg gericht moeten zijn op het versterken van de positieve eigenschappen van de Vinkeveense Plassen. (richt je waar je goed in bent) o Rust o Watersport § Zeilen, de 6 uur zeilwedstrijd van Vinkeveen § Kanoën § Overgebonden dagrecreatie § Vissen , de 6 uur viswedstrijd van Vinkeveen § Duiken, naast zelfstandig duiken ook de duikervaring aanbieden aan niet duikers (er is al een duikboot die duiktochten aanbied, er zouden rondvaarten met een boot met doorzichtige boten kunnen worden aangeboden, of een restaurant met zicht op de onderwaterwereld in Vinkeveen § Duurzaamheid (Vinkeveen was leverancier van energie en kan zich hier weer een trekkersrol/voorbeeld functie opeisen). Warmte koude wisseling diep water, drijvende zonnepanelen, of grit recreatie op legakkers etc. - Goede bewegwijzering op de openbare weg en op het water sloepen/kano-routes, met verwijzingen naar interessante locaties als horeca, veenmuseum - Goed openbaar vervoer die op vooraf duidelijk aangegeven momenten (bijv.
verwachte luchttemperatuur > 23 graden) rijdt als zomerse pendelbus vanuit een NS station, Bijlmer, Abcoude naar toegangslocaties van de plassen
Pagina 6 van 7
Verslag vergadering gemeenteraad Vergadering 19 juni 2019
Pagina 7 van 7
Aan: De bewoners rondom de Vinkeveense Plassen
Referentie: E-mailadres: Bijlage(n): Onderwerp:
Ronald Gubbens R.Gubbens@recreatiemiddennederland.nl Verslag bewonersavond woensdag 20 februari Terugkoppeling informatiebijeenkomst woensdag 20 februari jl.
Utrecht, donderdag 21 maart 2019
Geachte heer/mevrouw, Op woensdag 20 februari jl. heeft Recreatieschap Stichtse Groenlanden in samenwerking met de gemeente De Ronde Venen een informatiebijeenkomst over de ontwikkeling van de zandeilanden georganiseerd. Op deze avond heeft het recreatieschap een toelichting gegeven over de stand van zaken met betrekking tot de ontwikkeling van de zandeilanden. Daarnaast was er gelegenheid om in gesprek te gaan met het recreatieschap en de gemeente. Er hebben diverse gesprekken plaatsgevonden over uw mening bij de recreatieve versterking van de Vinkeveense Plassen. Dit heeft geleid tot een eerste beeld van de verschillende uitgangspunten, randvoorwaarden en mogelijkheden. Graag geven we u een terugkoppeling van de informatieavond. De bevindingen van deze avond zijn samengevat in een verslag, welke bij deze brief is gevoegd. We streven er naar om eind april of begin mei een tweede avond te organiseren waarbij wij uw bevindingen nader hebben uitgewerkt in mogelijke scenario´s voor de diverse plekken. Hierover gaan wij dan verder met u in gesprek. Ik vertrouw erop u voldoende te hebben geïnformeerd en mocht u hier nog vragen over hebben, kunt u altijd contact met mij opnemen.
Met vriendelijke groet,
R. Gubbens, Projectleider E: r.gubbens@recreatiemiddennederland.nl
1
Verslag informatiebijeenkomst ontwikkeling Zandeilanden Datum: 20 februari 2019 Aanwezig: Recreatieschap; Bianca van Eck, Ronald Gubbens, Coen van Beusekom, Fenna Duijve, Sven van Ossenkoppele. SAB: Frank Maas, Arnold Meier. Gemeente de Ronde Venen: Roosmarijn Peet, Geert Jansen. Er waren ca. 70 belangstellende bewoners aanwezig. Toelichtend gedeelte Eerst is er door het recreatieschap een toelichting gegeven over de stand van zaken van de ontwikkeling van de zandeilanden tot op heden. Hierbij zijn de volgende elementen benoemd: Aanleiding: De gemeente Amsterdam draagt vanaf 2024 financieel niet meer bij aan het recreatieschap waardoor er een tekort ontstaat om het beheer en onderhoud te dekken. Hierop heeft het recreatieschap een plan opgesteld om aan de ene kant te bezuinigen en aan de andere kant meer inkomsten te generen. Dit staat beschreven in het Programma Vinkeveense Plassen 2019-2024. De uitvoering van dit programma vindt plaats langs drie pijlers: -
-
-
Basis op orde: Investering in het bestaande gebied zoals het vervangen van alle beschoeiingen langs de zandeilanden en legakkers en het versterken van de entrees naar het gebied. Recreatief ontwikkelen van de zandeilanden: Versterken van het recreatief aanbod en hiermee meer pachtinkomsten genereren waardoor een deel van het tekort kan worden gedekt. Maatschappelijke verbreding: Het recreatieschap zoekt de verbinding met andere doelen om zo de totale kwaliteit van het gebied te versterken. O.a. versterking van de natuur- en waterkwaliteit, cultuurhistorie, duurzaamheid.
Het proces voor de ontwikkeling van het gebied ziet er als volgt uit: 1. De onderzoeksfase is afgerond. Alle eerdere documenten en onderzoeken zijn bestudeerd, de meeste bestaande ondernemers en een aantal potentiele ondernemers gesproken. 2. Bestuurders van gemeente De Ronde Venen hebben hun globale kaders afgegeven. 3. Recreatie Midden-Nederland werkt nu aan gerichte business cases per aangewezen ontwikkellocatie (winkelpolder, eilanden 1&2, eilanden 4&5 en eiland 13). Hierbij zoeken wij met ondernemers, geïnteresseerden en omwonenden naar invullingen en verdienmogelijkheden. Deze monden uit in concepten per locatie, die zijn doorgerekend aan de hand van investerings- en verdienmogelijkheden. 4. Daarna worden deze richtingen bestuurlijk vastgelegd binnen het recreatieschap en de gemeente. De gemeente neemt de uitkomst hiervan op in het nieuwe bestemmingsplan. 5. De bestemmingsplanprocedure wordt doorlopen. Hiervoor worden nu de voorbereidende onderzoeken uitgevoerd. Doelstelling is om de uitkomsten van de business cases in het nieuwe bestemmingsplan op te nemen. 6. Tegelijk met de bestemmingsplanprocedure kan begonnen worden met planvorming en eventuele contractonderhandelingen/ zoeken van nieuwe ondernemers. 7. Tot slot volgt de realisatie.
Wij hopen vooruitlopend op definitieve realisatie van initiatieven ook met tijdelijke ondernemingen te kunnen werken om zo middels pilots uit te proberen welke ontwikkeling past in het gebied en inkomsten genereert. Bevindingen Vinkeveense plassen: De Vinkeveense Plassen hebben ca. 600.000 jaarlijkse bezoekers, daarvan komen er 200.000 op de zandeilanden. De gemiddelde leeftijd is 40 jaar wat iets ouders is dan gemiddeld in vergelijking met andere recreatiegebieden. De bezoekers komen uit gemeente De Ronde Venen zelf en, de grootste groep, uit de regio Amsterdam. Zij besteden gemiddeld € 14,30 per bezoek. Dit is hoog in vergelijking met andere recreatiegebieden. Dit wordt mede veroorzaakt door het type recreatie (huurprijzen boten, veel horeca). 2
De recreanten doen vooral aan: o Wandelen en fietsen / varen / recreëren op de strandjes / duiken / vissen Deze activiteiten vinden verspreid plaats over de plassen en soms specifiek op eilanden. In het verleden zijn al verschillende onderzoeken uitgevoerd naar de Vinkeveense Plassen door de gemeente, provincie en het recreatieschap. Wij hebben op basis hiervan veel gesprekken gevoerd met ondernemers, geïnteresseerde ondernemers en belangenorganisaties. Onze belangrijkste bevindingen zijn: o Gebied wordt voornamelijk gebruikt door twee doelgroepen: een doelgroep die op zoek is naar een actief, gezamenlijk dagje uit en een doelgroep die op zoek naar individuele, unieke en rustigere activiteiten. o Sterke punten van het gebied zijn: de ligging ten opzichte van Utrecht en Amsterdam en de kwaliteit van recreëren in een natuurlijk omgeving. o Aandachtspunten vanuit de recreanten zijn: huidig aanbod voorzieningen sluit niet volledig aan bij wensen recreanten, de ondermaatse kwaliteit van de openbare ruimte, de entrees zijn niet goed vindbaar en hebben een matige uitstraling en de bereikbaarheid en parkeerproblemen op drukke dagen (met name Zandeiland 4).
Randvoorwaarden vanuit het college van gemeente De Ronde Venen: Kwaliteit voor Kwantiteit Landschappelijke inpassing Karakter van het gebied moet gehandhaafd worden Zonering van activiteiten Ontwikkeling in overleg met bewoners Zonering van doelgroepen en activiteiten Hierbij focussen we ons op vier locaties waar, onder voorwaarden, meer mogelijkheden geboden kunnen worden. Dit betekent echter niet dat er op andere locaties niets mogelijk is. Algemeen betekent het dat hoe meer beperkingen en voorwaarden worden gesteld, hoe groter de kans dat de verdiencapaciteit niet wordt behaald. De beoogde ontwikkellocaties zijn: Winkelpolder: naast de parkeerplaats is er nog ruimte om een ontwikkeling te realiseren. Gedacht wordt aan een hotel, appartementen, sauna, museum, etc. Zandeilanden 1 & 2: heeft al Beachcafé Lust. Deze locatie kan versterkt worden en we onderzoeken aanvullende mogelijkheden. Ideeën hiervoor zijn een havencamping, klimbos, actief vermaak, vakantiewoningen. Zandeilanden 4 & 5: deze eilanden kenmerken zich door de duikzone, de watersportvereniging en het strandje op Zandeiland 5. Hier trekken we nog nauwer op met de gemeente De Ronde Venen, aangezien we de klinkhamer locatie meenemen in de ontwikkeling van dit gebied en zij dit eigendom hebben. Wij denken hier aan horeca, duikcentrum, meer parkeerplaatsen, etc.
Zandeiland 13 ligt in de Zuidplas aan de N201. Hiervoor hebben zich al meerdere ondernemers bij Recreatie Midden-Nederland gemeld. Graag onderzoeken we deze ideeën op haalbaarheid. Wij denken hier aan horeca gericht op surfen en fietsen, aanlegplek voor woonboten voor short stay, etc. Op de overige eilanden kan eventueel extra recreatief aanbod gerealiseerd worden. Dit heeft een meer extensief karakter. Hierbij denken we o.a. aan vakantiewoningen en drijvende recreatie. Verder onderzoeken we mogelijkheden voor liggeld en betaald parkeren. Proces van participatie Recreatie Midden-Nederland wil in drie stappen business cases/ scenario’s benoemen. Allereerst halen we de (on)mogelijkheden op bij bewoners. Daarna zoomen we specifieker in op de locaties die mogelijk ontwikkeld kunnen worden. Tot slot ronden wij de business cases af. Alle voorstellen zullen wij beoordelen op financiële haalbaarheid, landschappelijke inpassing en maatschappelijk draagvlak:
3
Interactief gedeelte: Na het toelichtende gedeelte zijn de aanwezige bewoners gevraagd naar hun reacties. Naar aanleiding van de bewonersbijeenkomst onderscheiden wij drie verschillende soorten meningen over (het recreatief ontwikkelen van) de Vinkeveense Plassen: De Vinkeveense Plassen als natuurgebied; Bewoners zien in deze groep de Vinkeveense Plassen als natuurgebied. Zij wonen er voor hun rust en willen graag genieten van de natuur en de unieke uitstraling van het gebied. Het huidige recreatief gebruik is in hun ogen al een (te) grote belasting voor het gebied. Zo wordt er parkeeroverlast en geluidsoverlast ervaren en worden de terreinen op rustige momenten voor andere zaken gebruikt zoals drugstransacties. Graag ziet deze groep dat er meer aandacht komt voor handhaving en het aanpakken van de entrees van bijvoorbeeld Zandeiland 4 en Winkelpolder. Uitbreiding van de recreatieve mogelijkheden is onwenselijk. Wel kan er mogelijk worden gekeken naar een kleine supermarkt. Financiering van het beheer en onderhoud moet vooral worden opgebracht uit bijvoorbeeld betaald parkeren, belasting op recreatieve activiteiten (liggeld, ontheffingen) of eventueel een verhoging van de belastingen. De Vinkeveense Plassen als natuurgebied met recreatieve mogelijkheden; Deze groep mensen is blij met de plassen en de huidige mogelijkheden.
Wel ziet zij verbetermogelijkheden op verschillende plekken waarbij aanvullingen onder voorwaarde mogelijk zijn. Aanvullende activiteiten mogen daarbij geen afbreuk doen aan de huidige natuurlijke uitstraling en aan het woongenot van de bestaande bewoners. Zo zien zij mogelijkheden voor drijvende recreatie, een beperkte uitbreiding en renovatie van Lust, een havencamping op eiland 2, een snackbar op eiland 4. Er wordt niet gedacht aan grootschalige uitbreidingen. De Vinkeveense Plassen als recreatiegebied; Mensen in deze groep zien vooral mogelijkheden voor meer recreatie en om zelf activiteiten te ontplooien. Zij willen bijvoorbeeld graag meer mogelijkheid voor surfen en suppen. Een kleinschalig hotel op Winkelpolder hoort zeker tot de mogelijkheden. Zij hebben hier wel aandacht voor de sterke punten van de Plassen: de natuurlijke uitstraling en de vrijheid om overal te kunnen aanleggen. Hieronder staan verschillende opmerkingen ten aanzien van de huidige stand van zaken van de Vinkeveense Plassen en verschillende genoemde ontwikkelmogelijkheden. Algemeen
Huidige stand van zaken - Handhaving op langer liggen aan de eilanden - Handhaving buiten kantoortijden is onvoldoende in het hele gebied - Handhaven kleine legakkers door beschoeiingen - Handhaven te hard varen moet beter - Rondje Eilanden blokkeert nu de
Ontwikkelmogelijkheden - Er is in het verleden al zoveel horeca failliet gegaan. Geen extra horeca. - Ik wil niet meer recreatie. Kan het gat in de begroting niet anders worden gedekt? Bijvoorbeeld door: Betaalde recreatie Betaalde toegang sluis Afschaffen zwembad 4
-
-
-
hele plas, mag dat? Lang parkeerplaatsen net buiten Vinkeveen met pendelbus in zomermaanden. Zeker bij meer toename recreanten Graag weer een goede openbaar vervoersverbinding in het gebied. Behoud vrije toegankelijkheid van de eilanden.
-
-
-
Winkelpolder
-
-
Zandeiland 1
-
Aanpak drugsoverlast Veel foutparkeerders op de Molenkade en omgeving. De ingang van het openbare parkeerterrein is slecht vindbaar. Toegankelijkheid van de Vinkenkade komt onder druk te staan bij meer recreanten tegelijk in het gebied Slecht verlicht Op drukke dagen en zeker met een evenement is er al een tekort aan parkeerplaatsen. Overlast van bezoekers van eiland 1, veel zwerfafval Lust dumpt zijn afval maar overal
-
-
-
-
Zandeiland 2
-
Abcoude Verhoging WOZ Betaald parkeren Vergunning voor hardvaren op Noordplas Uitgangspunten: natuurbescherming, duurzaam ontwikkelen Na 22.00 stilte Bereikbaar voor gezinnen en mensen met een kleine portemonnee Kan de Geulsloot en omgeving aan de zuidkant niet ontwikkeld worden? Betaald parkeren invoeren Ontheffing voor langer dan 3x24 uur afmeren Entreegelden bij sluizen Foodtrucks tijdens het seizoen Drijvende zonnepanelen Energiewinning uit diepe plas (zie de installatie bij A2 / A9 bij Ouderkerk) Behoud de goede zeilmogelijkheden tussen de eilanden Niet bebouwen, er is al te weinig parkeercapaciteit op drukke dagen Voorzieningen voor de campers die er komen. Betaald parkeren invoeren Shuttlebus naar station Abcoude Hotel Appartementen Restaurant
Een hotel op Zandeiland 1 zou te veel bezoekers trekken Graag eerst Lust opknappen voordat aan andere horeca wordt gedacht. Graag aandacht voor geluidsoverlast. Pier aanleggen aan de westkant waar dan ruimte ontstaat voor opstap surfen of meer aanlegplekken voor boten Bed and Breakfast Snackbar Sauna Behoud de huidige invulling Let op naastgelegen natuurgebied Vinkenrust Havencamping Waterfiets/ kano/ elektrische bootjes verhuur Kleine stilte huisjes, eco lodges Watervilla’s 5
-
-
Zandeiland 3
-
-
Zandeiland 4
-
Alle parkeerplaatsen asfalteren Toegang verbreden Beter parkeren en duiken handhaven
-
-
Zandeiland 5 Zandeiland 8 Zandeiland 9 Zandeiland 10
-
Zandeiland 13
-
Overige
-
Zandeiland 11 Zandeiland 12
-
Klimbos Honden uitlaatplek Strand erbij Natuurzwembad Boten – botel (elektra, water, wc’s) Havencamping Pier aanleggen aan de westkant waar dan ruimte ontstaat voor opstap surfen Sauna Tiny houses Activiteiten eiland Schateiland Eiland 4 en 5 zijn nu al te druk, dus eerst parkeeroverlast aanpakken voordat er uitgebreid wordt. Snackbar Duikshop bij de duikzone Botenhelling weg naar eiland 1 Windsurfen en Suppen Uitbouwen duikzone Extra pier voor meer watersportmogelijkheden Teleskibaan Kinderspeelplek Drijvende accommodaties Drijvende zonnepanelen Scouting Tiny houses/ blokhutten Botenverhuur Ligplaatsen voor bestaande jachthavens Vakantiewoningen (kleinschalig) Brug naar jachthaven Bon Sauna Nudistenstrand Roeien Ontwikkeling leidt tot berm parkeren. Handhaving is noodzakelijk. Teleskibaan Druk is te hoog op de noordplas. Graag meer kijken naar de Zuidplas Plek voor een beroepskunstenaar op bijvoorbeeld eiland 6 Vaarfestival
6
Verslag informatiebijeenkomst ontwikkeling zandeilanden 15 oktober 2019 Ter plaatse van Clubschip WVA
Verslag Dit is het verslag van de informatiebijeenkomst voor omwonenden over de recreatieve ontwikkeling van de zandeilanden. Geïnteresseerden konden langskomen om meer te horen over het ontwikkelingsscenario voor de zandeilanden dat het recreatieschap Stichtse Groenlanden voor de Vinkeveense Plassen opstelt. Tijdens de bijeenkomst werd men langs posters geleid die het proces tot nu toe weergaven en de keuzes die door het Recreatieschap zijn gemaakt. De rondleiding werd beëindigd bij de concept visie kaart. Zowel de kaart als de posters zijn bij het verslag gevoegd. Het voornaamste geluid onder de bewoners was, dat ze het liefst helemaal geen ontwikkeling in het gebied zien: meer recreanten levert in hun ogen meer overlast op. De Vinkeveense Plassen zijn al aantrekkelijk genoeg, massa recreatie is een ongewenste ontwikkeling. Zij geven hierbij aan dat het belang van omwonenden zwaarder meegenomen moet worden ten opzichte van de belangen van recreanten. Er werden hierbij veel specifieke voorbeelden genoemd. Bijvoorbeeld het fout parkeren langs de Baambrugse Zuwe en op Winkelpolder werd genoemd als groot (veiligheids)probleem. Maar ook geluidsoverlast door luidruchtige jongeren of snelvaarders is vaak genoemd. Deze problemen moet in ieder geval worden opgepakt door bijvoorbeeld meer handhaving en het verbeteren van de bereikbaarheid van de parkeerplaatsen.
De aanpak van de openbare ruimte zoals voorgesteld in het ontwikkelscenario kan dan ook op steun rekenen. De reacties van bewoners zullen samen met het ontwikkelscenario bestuurlijk in het recreatieschap worden besproken. Het is de verwachting dat in februari 2020 het recreatieschap een definitief besluit neemt over het ontwikkelscenario en het daarna aan gemeente De Ronde Venen aanbiedt. Tijdens de bijeenkomsten konden omwonenden reacties op het ontwikkelscenario inleveren. Daarbij konden zij aangeven of het een aandachtspunt, een toevoeging of een positief punt uit het plan was. Er zijn 77 reacties binnengekomen verdeeld over de categorieën: Reacties Aandachtspunt Creatieve toevoeging Positief Totaal
Aantal reacties 52 18 7 77
Hieronder zijn de reacties eerst per locatie (alleen de locaties met de meeste reacties) en daarna per thema weergegeven. Als bijlage vindt u het overzicht van alle reacties. Per locatie in het ontwikkelscenario waren de reacties van de omwonenden als volgt: Locaties
Samenvatting
Winkelpolder
Aantal reacties 21
Aandachtspunt
13
Creatieve toevoeging
3
Aandacht voor parkeren en afwikkeling van het verkeer is essentieel en men wil geen verdere ontwikkeling van het terrein met campers en hotel. Graag verlichting op het parkeerterrein toevoegen
Positief
5
Goed om het parkeerterrein aan te pakken
Pagina 1 van 3
Verslag informatiebijeenkomst ontwikkeling zandeilanden 15 oktober 2019 Ter plaatse van Clubschip WVA
Locaties
Aantal reacties
Eiland 1
4
Aandachtspunt
2
Betere vaarroute mogelijk maken (wat wordt hier en niet meer recreanten
Creatieve toevoeging
2
Liggeld en snackloket toevoegen
Eiland 2
9
Aandachtspunt
9
Eiland 3
3
Aandachtspunt
3
Eiland 4
3
Creatieve toevoeging
1
Positief
1
Aandachtspunt
1
Adelaar
3
Aandachtspunt
2
Let op de bereikbaarheid en de parkeerplaatsen
Creatieve toevoeging
1
Boodschappensteiger verbeteren
Zandeilanden
11
Aandachtspunt
6
Verbeter de vaarroute achter eiland 4 en verminder overlast van recreanten
Creatieve toevoeging
4
Liggeld
Positief
1
Zakelijke markt past goed in het gebied
Algemeen
14
Aandachtspunt
12
Handhaving moet veel beter en liever geen toename van recreanten in het gebied. Steeds meer bootjes uit Amsterdam.
Creatieve toevoeging
2
Liggeld vragen aan boten die gebruik maken van de zandeilanden.
Thema
Aantal reacties
Samenvatting
Geen extra recreatie op eiland 2 want dit geeft te veel overlast
Geen vergaderboten Graag sloeproeien mogelijk maken. Parkeerterrein maken van het terrein van de oude camping naast de jachthaven Bundelen van functies is een goed idee Liever de ontwikkeling van een gebouw naast de entree dan op het eiland zelf
Samenvatting
Bereikbaarheid
7
Bereikbaarheid winkelpolder moet beter door de aanpassing van het bestaande terrein en de vindbaarheid van het parkeerterrein.