2306 15 GGD-Benchmark-2021-definitief

1.62) staat dat alle voorzieningen voor kinderopvang (kinderdagverblijven, buitenschoolse opvang, peuterspeelzalen en gastouderbureaus) jaarlijks minimaal één keer geïnspecteerd moeten worden door een GGD-toezichthouder. Daarnaast kunnen de GGD’en ook andere onderzoeken uitvoeren, zoals een nader onderzoek om te controleren of eerdere tekortkomingen zijn hersteld, een onderzoek voor registratie en een onderzoek na registratie of een incidenteel onderzoek na bijvoorbeeld signalen. In de indicator voor de Benchmark zijn alle uitgevoerde onderzoeken bij de dagverblijven en gastouderbureaus meegeteld. Het totale percentage inspecties komt daardoor normaal gesproken ruim boven de 100% uit. Het toezicht op de de gastoudersopvang is buiten beschouwing gelaten. Voor deze voorzieningen geldt dat er jaarlijks een steekproef wordt geïnspecteerd. In 2021 moest deze minstens 5% van het aantal voorzieningen zijn. Covid-19 heeft invloed op het percentage uitgevoerde inspecties Door de coronacrisis is het percentage afgelegde inspecties aanzienlijk lager dan in voorgaande jaren. Vanwege de tijdelijke sluiting van kinderopvangvoorzieningen en de beperkingen om op locatie inspecties uit te voeren, hebben de GGD’en niet op alle locaties een jaarlijks onderzoek kunnen uitvoeren in 2021. Het percentage onderzoeken is daardoor aanzienlijk lager dan in 2019.

De GGD’en hebben wel op andere manieren getracht zoveel mogelijk contact en zicht op de kinderopvangvoorzieningen te houden.

% onderzoeken bij geregistreerde kinderopvang voorzieningen in de GDD-regio 132,69%

GGD Fryslân GGD Twente

124,78%

GGD Gelderland-Zuid

124,73%

GGD Zuid-Limburg

124,65%

GGD Regio Utrecht

122,07%

GGD Haaglanden

120,51%

Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden

119,25%

GGD Rotterdam-Rijnmond

119,21%

GGD Drenthe

115,55%

GGD Amsterdam

113,54%

GGD Kennemerland

113,04%

GGD Gooi en Vechtstreek

112,60%

GGD IJsselland

112,16%

GGD Brabant Zuidoost

111,11%

GGD Zeeland

110,60%

GGD Groningen

109,56%

GGD Hollands Noorden

108,71% 107,12%

GGD Flevoland

98,31%

GGD West-Brabant

98,25%

GGD Hart voor Brabant

89,87%

Dienst Gezondheid en Jeugd ZHZ GGD Hollands Midden

87,04%

GGD Noord- en Oost-Gelderland

86,20%

GGD Zaanstreek-Waterland

81,33%

GGD Limburg Noord

77,54% 2017 2019 2021 0,00%

50,00%

100,00%

150,00%

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken

Bedrijfsvoering & Governance

29

Veel voorkomende taken die GGD'en uitvoeren voor gemeenten Naast de basistaken van de GGD’en beschreven in de vier pijlers, voeren de GGD’en ook andere taken uit voor de gemeenten in hun regio. Deze afspraken worden gemaakt tussen gemeenten en GGD. Het gaat daarbij om maatwerk, zodat GGD’en kunnen inspelen op de behoeften in een regio. Hierdoor zijn er verschillen tussen de GGD’en. In de Benchmark gaat het dan ook niet zozeer om vergelijken, maar om inzicht bieden in wat de verschillende GGD’en doen. GGD’en kunnen de Benchmark daarmee als instrument gebruiken om ervaringen uit te wisselen en van elkaar te leren. Veelvoorkomende taken die GGD’en voor gemeenten uitvoeren zijn gezondheidsbevordering, jeugdgezondheidszorg en forensische geneeskunde. Gezondheidsbevordering Gezondheidsbevordering (GB) is een breed taakveld waarbij de GGD samenwerkt met verschillende partijen (gemeenten, thuiszorg, welzijnsinstellingen, sportorganisaties, scholen). Het gaat hierbij om thema’s als alcohol, roken, overgewicht, ook de thema’s van het preventieakkoord. Daarnaast zijn bewegen en depressie thema’s waarop activiteiten worden ontwikkeld. Doelgroepen zijn jeugd, volwassenen en ouderen. GB betreft zowel het beïnvloeden van de omgeving als het beïnvloeden van gedrag.

Indicatoren VVT: gezondheidsbevordering Aantal fte gezondheidsbevordering Gemeentelijke uitvoering en ontwikkeling dementieprogramma Deelname programma's gezondheidsbevordering

Jeugdgezondheidszorg Jeugdgezondheidszorg (JGZ) heeft als doel om alle kinderen in een goede gezondheid te laten opgroeien. Daarbij wordt breder gekeken dan alleen naar het kind zelf. JGZ-medewerkers kijken ook naar de omgeving van het kind, omdat deze bepalend is voor de gezondheid en het welzijn van het kind.

Justitieel De meeste GGD’en in Nederland hebben Artsen M&G in dienst die forensisch geneeskundige taken uitvoeren. Forensische of gerechtelijke geneeskunde is de tak van geneeskunde die medische kennis toepast ten behoeve van rechtszaken en justitieel onderzoek. Het vak wordt uitgeoefend door de forensisch arts, ook wel forensisch geneeskundige of gemeentelijk lijkschouwer genaamd. Die laatste benaming dekt eigenlijk de lading niet, omdat de uitwendige lijkschouw slechts één van de deeltaken is van de forensisch arts. Het specialisme omvat vier onderdelen: medische zorg, medische advisering, sporenonderzoek en lijkschouw. Het eerste onderdeel richt zich vooral op de medische behandeling van de verdachte, arrestant of gevangene, de andere onderdelen zijn vooral gericht op het opsporen van (strafbare) feiten. Er wordt al jaren gesproken over het dreigende tekort aan forensisch artsen. In 2022 zal dit tekort een feit zijn. Te weinig nieuwe forensisch artsen worden opgeleid. Door het tekort is niet ieder moment meer een forensisch hulpverlener beschikbaar en moeten werkzaamheden worden uitgesteld. Forensisch artsen in één regio moeten soms helpen in andere regio’s. In de benchmark zijn het aantal lijkschouwingen opgenomen exclusief en na euthanasie.

De indicator geeft informatie over hoeveel lijkschouwingen er gemiddeld plaatsvinden, op basis waarvan inschattingen van de benodigde forensische inzet gemaakt kunnen worden.

Indicatoren VVT: jeugdgezondheidszorg

Indicatoren VVT: justitieel

Situatie JGZ in de regio

Aantal lijkschouwingen (na en/of excl. euthanasie)

Verwijzingen vanuit standaard contact met de JGZ Extra JGZ contactmomenten Aantal fte in de JGZ per 100K jeugdigen Aantal fte in de JGZ per functionaris per 100K jeugdigen Meldingen huiselijk geweld per 100K inwoners Deelnamegraad zuigelingen aan rijksvaccinatieprogramma

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken

Bedrijfsvoering & Governance

30

Aantal fte gezondheidsbevordering (per 100.000 inwoners) Door de invoering van het Nationaal Preventieakkoord in 2018 heeft preventie en gezondheidsbevordering extra aandacht gekregen. Het akkoord richt zicht op een gezonder Nederland in 2040. Bij pijler 1 is al stil gestaan bij het aantal gemeenten waar de GGD betrokken is bij lokale preventieakkoorden. Dit betreft de overgrote meerderheid van de gemeenten. Het gaat daarbij vooral om adviestaken. In deze paragraaf gaat het om andere taken die de GGD’en uitvoeren op dit terrein, zoals de coördinatie van samenwerkingspartijen bij meer complexe programma’s als Gezonde School of Gezonde Wijk en bij door gemeente(n) vastgestelde programma’s, als regionale alcoholprojecten of projecten over seksuele gezondheid.

1,12 ▲ 0,77

2,03 ▲ 1,90

0,55 ▲ 0,50

De indicatoren in de Benchmark zijn enigszins gewijzigd ten opzichte van de vorige meting. GGD’en geven de gezondheidsbevordering vaak verschillend vorm. Ook verschilt het aantal programma’s waaraan zij deelnemen. Voor deze benchmarkrapportage is daarom naast de uitvraag naar het aantal fte gezondheidsbevordering ook gevraagd aan welke programma’s voor gezondheidsbevordering de GGD deelneemt. De vraag naar het percentage gemeenten waarbij de GGD betrokken is bij de uitvoering van programma’s over dementie is wel gehandhaafd. Mede omdat dementie één van de snelst groeiende ziektes is met een grote impact op de persoon en zijn of haar omgeving.

0,74 ▲ 0,73

1,06

1,51

▼ 1,10

1,50 ▲ 1,34

▲ 0,80

1,49 ▲ 1,28

2,90 ▼ 3,10

1,03 ▲ 0,70

0,28 ▼ 0,87

1,34

Aantal fte gezondheidsbevordering per 100.000 inwoners Gemeenten maken beleid en afspraken met organisaties om te werken aan gezondheidsbevordering van inwoners. Vaak doen gemeenten dit met GGD’en vanwege de kennis en expertise van de diensten. Per regio gaat het om maatwerk: wat is nodig in een regio en welke afspraken worden met de gemeenten gemaakt. Dit betekent een verschillende inzet op het aantal fte gezondheidsbevordering.

2,25

▲ 0,83

▼ 2,40

1,12

0,90

▼ 1,30

0,33

▲ 0,80

0,83 ▲ 0,70

2,82 ▲ 2,72

3,01 ▼ 3,60

3,24

Het totale aantal fte gezondheidsbevordering per 100.000 inwoners in 2021 is licht toegenomen ten opzichte van 2019. Echter in bijna de helft van de GGD-regio’s is sprake van een lichte afname.

1,01 0,93 ▼ 1,00

Toelichting op de cijfers In de gemeenschappelijke regeling (GR) van de GGD Rotterdam-Rijnmond is afgesproken dat 0,6-1,0 fte van de beleidscapaciteit gezondheid vanuit de gemeente Rotterdam wordt ingezet voor regionale taken op gebied van gezondheidsbeleid. Daarnaast is per 1-2-2021 een projectleider (0,8 fte) aangesteld voor de regionale samenwerkingsagenda zorgverzekeraars, maar deze wordt vooralsnog niet bekostigd uit de GR. In de cijfers van GGD Regio Utrecht zijn niet de fte gezondheidsbevordering van stad Utrecht opgenomen. Zij hebben dit niet bij de GGD belegd.

▲ 1,68

▲ 1,00

1,38

0,79

▼ 1,70

▼ 0,85

fte GB per 100k (in 2021)

landelijke totaalcijfers

0,28

1,5 in 2021 1,3 in 2019

1,85 ▲ 1,10

▲

hoger dan 2019

▼

lager dan 2019

3,24

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken 31

Gemeentelijke uitvoering en ontwikkeling dementieprogramma Bij welk percentage van de gemeenten in de GGD-regio bent u betrokken bij de uitvoering van programma’s over dementie? Een op de vijf mensen krijgt dementie. Bij vrouwen is de kans nog groter: één op de drie vrouwen krijgt tijdens haar leven dementie. Hoe ouder, hoe groter de kans op dementie. Boven de 90 jaar heeft maar liefst 40% van de mensen een vorm van dementie. Nederland telt op dit moment ruim 280.000 mensen met dementie. Door de vergrijzing en het ouder worden van de bevolking zullen in 2040 ruim een half miljoen mensen lijden aan dementie. Risicofactoren die een rol spelen bij het ontstaan van dementie zijn erfelijke factoren en bepaalde leefstijlgewoonten zoals roken. Uit de tabel blijkt dat 11 GGD’en betrokken zijn bij de uitvoering van dementieprogramma’s in gemeenten. In twee regio’s is de GGD bij alle gemeenten betrokken. In de andere regio’s varieert het aantal gemeenten dat de GGD'en hierbij hebben betrokken sterk. Ook varieert het aantal GGD’en dat aangeeft betrokken te zijn bij dementieprogramma’s van de gemeenten tussen de verschillende jaren. Het is dan ook nog een nieuw onderwerp voor de meeste GGD’en.

Deze indicator is opgenomen om aan te geven dat dit onderwerp mogelijk in de toekomst hoger op de agenda van de GGD’en zal staan, met name gezien de groei van het aantal mensen dat deze ziekte krijgt en toegenomen kennis over mogelijke preventiemogelijkheden.

% gemeenten waar de GGD betrokken is bij dementieprogramma's 0,00%

100,00%

2017

2019

2021

-

-

100%

GGD West-Brabant

11%

40%

100%

Dienst Gezondheid en Jeugd ZHZ

47%

40%

80%

GGD Gelderland-Zuid

69%

79%

57%

-

56%

44%

GGD Brabant Zuidoost

38%

33%

43%

GGD Hart voor Brabant

44%

40%

29%

GGD Limburg Noord

27%

7%

20%

GGD Fryslân

12%

17%

17%

GGD Regio Utrecht

-

27%

8%

GGD Hollands Noorden

-

-

6%

GGD Hollands Midden

25%

-

-

GGD Noord- en Oost-Gelderland

18%

-

-

Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden

-

-

-

GGD Zeeland

-

-

-

GGD Zaanstreek-Waterland

-

-

-

GGD Twente

-

-

-

GGD Kennemerland

-

-

-

GGD IJsselland

-

-

-

GGD Gooi en Vechtstreek

-

-

-

GGD Drenthe

-

-

-

GGD Amsterdam

-

-

-

GGD Groningen

-

10%

-

GGD Rotterdam-Rijnmond

7%

13%

-

GGD Zuid-Limburg

40%

63%

-

GGD Flevoland

GGD Haaglanden

Bedrijfsvoering & Governance

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken

Bedrijfsvoering & Governance

32

Deelname programma's gezondheidsbevordering Deelname programma’s gezondheidsbevordering In Nederland loopt een groot aantal programma’s dat inzet op de bevordering van de gezondheid. Bij veel van deze programma’s zijn gezondheidsbevorderaars van de GGD’en betrokken. In de tabel staat een overzicht met veel voorkomende programma’s. GGD’en nemen vooral deel aan Gezonde School, JOGG (Jongeren op Gezond Gewicht), rookvrije gemeente en andere programma’s om roken te ontmoedigen. Naast deze bekende programma’s nemen veel GGD’en ook nog deel aan regionale en lokale programma’s. Deze staan onder anders namelijk. Toelichting GGD Flevoland heeft gezondheidsmakelaars, maar dit zijn geen gezondheidsbevorderaars.

gezonde school

gezondheidsmakelaars

JOGG

preventie programma's ouderen

rookvrije gemeente/ overige preventie roken

anders namelijk

Dienst Gezondheid en Jeugd ZHZ

x

x

x

x

GGD Amsterdam

x

x

x

x

GGD Brabant Zuidoost

x

x

x

GGD Drenthe

x

x

GGD Flevoland

x

x

GGD Fryslân

x

GGD Gelderland-Zuid

x

GGD Gooi en Vechtstreek

x

GGD Groningen

x

GGD Haaglanden

x

GGD Hart voor Brabant

x

GGD Hollands Midden

x

GGD Hollands Noorden

x

GGD IJsselland

x

GGD Kennemerland

x

GGD Limburg Noord

x

GGD Noord- en Oost-Gelderland

x

x

x

x

x

GGD Regio Utrecht

x

x

x

x

x

GGD Rotterdam-Rijnmond

x

x

x

x

GGD Twente

x

x

GGD West-Brabant

x

x

x

x

x

GGD Zaanstreek-Waterland

x

x

x

x

x

GGD Zeeland

x

GGD Zuid-Limburg

x

x

x

Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden

x 25

x

x

x x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

7

x

x

x

19

17

x

x

23

18

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken 33

Situatie JGZ in de regio Jeugdgezondheidszorg in de regio Jeugdgezondheidszorg is een onderdeel van de publieke gezondheid en wordt collectief aan alle kinderen in Nederland aangeboden. JGZ heeft dan ook bijna alle kinderen in Nederland in beeld en biedt hen en hun ouders (voornamelijk preventieve) zorg en ondersteuning aan om gezondheidsproblemen te voorkomen. Gemeenten zijn verplicht jeugdgezondheidszorg aan te bieden en kunnen zelf bepalen door welke organisatie zij dit laten uitvoeren. Niet alle GGD’en bieden dan ook JGZ. Ook kan het per JGZ-organisatie verschillen aan welke leeftijdsgroep de zorg wordt aangeboden. Dit kan gericht zijn op 0- tot 4-jarigen, 4- tot 19-jarigen of 0- tot 19-jarigen. In sommige GGD-regio's biedt de GGD aan een deel van de gemeenten JGZ. Doordat JGZ soms door andere organisaties wordt uitgevoerd, zijn voor die regio’s niet altijd gegevens in deze Benchmark beschikbaar. De staafdiagram en kaart rechts op deze pagina laten zien hoe de situatie per GGD is wat betreft de invulling van Jeugdgezondheidszorg. Aan de balletjes is te zien of en voor welke leeftijd de GGD JGZ aanbiedt.

○ geen JGZ

3

● JGZ 0-19 jaar

15

◐ JGZ 4-19 jaar ◕

2

JGZ 0-19 jaar: met toelichting

5 0

5

10 Aantal regio's

15

Bedrijfsvoering & Governance

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken

Bedrijfsvoering & Governance

34

Verwijzingen vanuit standaard contact met de JGZ Percentage verwijzingen vanuit standaard contactmomenten en vanuit onderzoek op indicatie Het gaat bij deze indicator om externe verwijzingen, dus een doorverwijzing buiten de JGZ maar binnen de ‘jeugdketen’ in brede zin dus zowel psychosociaal, somatisch als ontwikkelingsproblematiek. Een vervolgcontact is het contact dat volgt naar aanleiding van een gesignaleerd probleem door de JGZ, door de ouders of door derden. Onder vervolgcontacten vallen, behalve onderzoek op indicatie, bijvoorbeeld ook een telefonisch consult, een huisbezoek, een gesprek op school. De verwijzing kan naar aanleiding van somatische en/of ontwikkelingsproblematiek zijn of ook naar aanleiding van psychosociale problematiek. Het gaat dus om externe verwijzingen buiten de GGD. Een verwijzing naar een medewerker van JGZ van de GGD die binnen een (sociaal) wijkteam werkzaam is, wordt niet meegeteld. Om deze indicator te berekenen wordt het aantal verwezen unieke kinderen die in het jaar 2021 zijn gezien door de JGZ gedeeld door het totaal aantal kinderen dat door hen gezien is in 2021. De percentages kunnen beïnvloed zijn door de coronacrisis. De JGZ heeft zich meer dan in voorgaande jaren geconcentreerd op kinderen in kwetsbare situaties, waardoor er mogelijk in verhouding meer kinderen doorverwezen zijn. Het landelijk gemiddelde in 2021 was 6,8%.

In 2019 was dit 6,7%.

2021

GGD Rotterdam-Rijnmond GGD Regio Utrecht GGD Gelderland-Zuid Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden GGD Brabant Zuidoost GGD Hart voor Brabant GGD Hollands Midden GGD Zaanstreek-Waterland GGD Kennemerland GGD Groningen GGD Twente GGD Drenthe

Toelichting JGZ GGD Amsterdam is onderdeel van de wijkteams in Amsterdam, de zogenaamde Ouder- en Kindteams, waardoor JGZ minder hoeft te verwijzen, maar juist “hulp erbij” haalt. Daarbij ontwikkelen zich nu buurtteams, waardoor de hulp voor ook complexe en multiproblematiek eenvoudig en dus zonder verwijzing dichtbij huis te halen is.

GGD IJsselland

De gegevens van GGD Haaglanden ontbreken omdat de JGZ in deze regio geen onderdeel is van de GGD.

GGD Zuid-Limburg

De cijfers voor GGD Rotterdam-Rijnmond zijn afkomstig van het CJG Rijnmond. Zij voeren de JGZ uit in de Regio Rijnmond voor 14 van de 15 gemeenten. Situatie JGZ

○ ◐ ◕ ●

geen JGZ JGZ 4-19 jaar JGZ 0-19 jaar: met toelichting JGZ 0-19 jaar

● ○ ● ◕ ● ● ● ● ● ◕ ● ● ◕ ● ◕ ● ● ◐ ● ● ◐ ○ ○ ● ◕

GGD Limburg Noord

GGD West-Brabant GGD Zeeland GGD Hollands Noorden GGD Noord- en Oost-Gelderland

GGD Fryslân GGD Flevoland GGD Haaglanden GGD Gooi en Vechtstreek GGD Amsterdam Dienst Gezondheid en Jeugd ZHZ 2017 2019 2021

15,98% 15,38% 14,04% 11,13% 11,01% 8,87% 8,67% 8,57% 8,28% 6,99% 6,22% 5,51% 4,93% 4,26% 3,65% 3,21% 2,00% 1,78% 1,39% 0,83% 0,82%

0,00%

5,00%

10,00%

15,00%

% verwijzingen vanuit standaard contactmomenten

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken

Bedrijfsvoering & Governance

35

Extra JGZ contactmomenten Percentage extra contacten ten opzichte van reguliere contactmomenten Deze indicator meet het percentage extra contacten ten opzichte van de reguliere contacten van JGZ. Het gaat daarbij om de contacten die kinderen hebben met JGZ buiten de reguliere contactmomenten om. Vanaf de geboorte krijgt een kind jeugdgezondheidszorg, dat begint al bij de hielprik en gehoorscreening van baby’s. Tot en met de middelbare school heeft een kind contact met een jeugdarts of jeugdverpleegkundige. Daarnaast kunnen er ook extra contacten zijn, als daar volgens kind, ouders en/of professionals behoefte aan is. Het gaat dan om telefonische consulten en indicatieconsulten (indicatieconsulten die als vervolg op een standaardcontactmoment plaatsvinden, ofwel indicatieconsulten die door ouders of derden zijn aangevraagd) Het percentage extra contacten is in 2021 53,8%, een stijging ten opzichte van 2019 (50,6%). De GGD’en verschillen sterk in de mate waarin er doorverwijzingen zijn. De cijfers worden beïnvloed door de coronacrisis. Zo geeft een GGD aan dat het percentage lager is door de tijdelijke sluiting van scholen. Anderzijds kan ook een stijging voortkomen uit de coronacrisis. Niet alle reguliere contacten hebben plaatsgevonden. Vooral de kinderen die extra aandacht nodig hadden, zijn wel gezien en mogelijk vaker.

2021

● ◕ ● ○ ◕ ● ● ◕ ● ◕ ● ● ● ◐ ● ● ● ● ◐ ● ◕ ● ● ○ ○

GGD Zeeland GGD Gelderland-Zuid GGD Hollands Midden GGD Rotterdam-Rijnmond GGD Kennemerland GGD Brabant Zuidoost GGD Hart voor Brabant GGD West-Brabant GGD IJsselland GGD Drenthe GGD Limburg Noord GGD Zaanstreek-Waterland Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden GGD Noord- en Oost-Gelderland GGD Groningen GGD Zuid-Limburg GGD Regio Utrecht GGD Twente GGD Flevoland GGD Hollands Noorden Dienst Gezondheid en Jeugd ZHZ GGD Amsterdam

Situatie JGZ

○ ◐ ◕ ●

geen JGZ JGZ 4-19 jaar JGZ 0-19 jaar: met toelichting JGZ 0-19 jaar

GGD Fryslân GGD Gooi en Vechtstreek GGD Haaglanden 2017 2019 2021

91,45% 78,23% 77,36% 76,17% 74,24% 72,19% 71,19% 63,51% 59,03% 52,51% 51,01% 46,38% 46,26% 45,01% 44,20% 37,04% 29,33% 21,44% 21,06% 18,00%

20,00%

40,00%

60,00%

80,00%

% extra contactmomenten

100,00%

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken

Bedrijfsvoering & Governance

36

Landelijk

Aantal fte in de JGZ per functionaris per 100.000 jeugdigen Aantal fte JGZ-artsen, JGZ-verpleegkundigen en doktersassistenten per 100.000 jeugdigen Deze indicator geeft weer hoe de verdeling over de verschillende disciplines is binnen JGZ. Hierbij is onderscheid gemaakt in JGZ-artsen, JGZ-verpleegkundigen en doktersassistenten. Gemiddeld hebben de GGD’en 27.79 fte artsen, 54,18 fte verpleegkundigen en 17.62 fte doktersassistenten in dienst. Voor verpleegkundigen en doktersassistenten betekent dit een lichte stijging ten opzichte van 2019. Tussen 2017 en 2019 was ook sprake van een stijging voor deze beroepsgroepen. De toename van het aantal jeugdartsen tussen 2019 en 2021 is een omkering van de trend. In de voorgaande Benchmark was sprake van een daling van het gemiddelde aantal fte. Er is al jaren een tekort aan jeugdartsen, mogelijk hebben de GGD’en toch een aantal vacatures kunnen vervullen. In de verdeling over de staffuncties maken de GGD’en verschillende keuzes, zoals blijkt uit het overzicht.

Situatie JGZ

○ ◐ ◕ ●

geen JGZ JGZ 4-19 jaar JGZ 0-19 jaar: met toelichting JGZ 0-19 jaar

doktersassistenten verpleegkundigen artsen

27,79

54,18

17,62 2021

● GGD Zeeland ● GGD Hart voor Brabant ● GGD Fryslân ● GGD Brabant Zuidoost ● GGD Amsterdam ● GGD Rotterdam-Rijnmond ○ GGD Hollands Noorden ● Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden ● GGD Regio Utrecht ● GGD Hollands Midden ● GGD Zaanstreek-Waterland ● GGD Twente ● GGD IJsselland ● GGD Groningen ● GGD Limburg Noord ● GGD Gooi en Vechtstreek ○ GGD Gelderland-Zuid ◕ GGD Drenthe ◕ GGD Kennemerland ◕ GGD West-Brabant ◕ GGD Flevoland ◐ GGD Noord- en Oost-Gelderland ◐ Dienst Gezondheid en Jeugd ZHZ ◕ GGD Haaglanden ○ GGD Zuid-Limburg

0

50

100

150

# fte per 100K jeugdigen

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken

Bedrijfsvoering & Governance

37

Aantal fte binnen JGZ (per 100.000 jeugdigen) 2021

Licht verhoogde inzet van gemiddeld aantal fte JGZ

● ● ● ● ● ● ○ ● ● ● ● ● ● ● ● ● ○ ◕ ◕ ◕ ◕ ◐ ◐ ◕ ○

GGD Zuid-Limburg

Ontwikkeling van gemiddeld aantal fte JGZ in de regio Tussen 2017 en 2019 was sprake van een stijging van het relatief aantal fte binnen de JGZ. Zoals aangegeven op de vorige bladzijde is de toename van het aantal jeugdartsen een omkering van de trend. Er is al jaren tekort aan jeugdartsen, mogelijk hebben de GGD’en toch een aantal extra vacatures kunnen vervullen.

GGD Zeeland GGD Hart voor Brabant GGD Fryslân GGD Brabant Zuidoost GGD Amsterdam GGD Rotterdam-Rijnmond GGD Hollands Noorden Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden GGD Regio Utrecht GGD Hollands Midden GGD Zaanstreek-Waterland GGD Twente GGD IJsselland GGD Groningen GGD Limburg Noord GGD Gooi en Vechtstreek GGD Gelderland-Zuid GGD Drenthe

..

GGD Kennemerland GGD West-Brabant GGD Flevoland Situatie JGZ

○ ◐ ◕ ●

geen JGZ JGZ 4-19 jaar JGZ 0-19 jaar: met toelichting JGZ 0-19 jaar

GGD Noord- en Oost-Gelderland Dienst Gezondheid en Jeugd ZHZ GGD Haaglanden 2017 2019 2021

184,26 130,25 125,53 121,40 120,98 113,92 113,79 113,64 111,88 110,96 109,27 105,66 104,25 103,62 94,82 91,60 81,14 75,49 71,57 57,49 54,63 34,05 27,37

99,59 0,00

50,00

100,00

150,00

200,00

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken

Bedrijfsvoering & Governance

38

Meldingen huiselijk geweld Aantal meldingen van huiselijk geweld en kindermishandeling per 100.000 inwoners De Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling is een stappenplan waarin staat hoe bijvoorbeeld een huisarts, kinderopvangmedewerker, leerkracht of hulpverlener moet omgaan met het signaleren en melden van (vermoedens van) huiselijk geweld en kindermishandeling. Bij verdenking van kindermishandeling treedt de meldcode in werking, dit geldt ook voor de GGD. Als tweede stap dient overlegd te worden met de aandachtsfunctionaris kindermishandeling en Veilig Thuis. Mede op basis daarvan wordt besloten of hulp georganiseerd wordt of dat een melding wordt gedaan bij Veilig Thuis. Deze indicator meet wat het aantal meldingen van kindermishandeling en/of huiselijk geweld door de GGD is bij Veilig Thuis per 100.000 inwoners. Veel GGD’en kunnen deze indicator niet invullen. Zij registreren dit niet op de wijze waarop het wordt uitgevraagd voor de Benchmark. De GGD'en kunnen alleen gegevens uit het kinddossier halen, maar beschikt niet over de gegevens over huiselijk geweld onder volwassenen. Voor een aantal GGD’en geldt dat Veilig Thuis beschikt over het totaal aantal meldingen, maar hierbij geen onderscheid maakt naar melder. Het gemiddeld aantal meldingen per 100.000 inwoners is 3,3. Dit is het gemiddelde van de 16 GGD'en die gegevens hebben kunnen aanleveren.

2021 GGD Zaanstreek-Waterland

11,79

GGD West-Brabant

9,01 5,53

GGD Fryslân GGD Hollands Midden

5,03

GGD Limburg Noord

3,83

GGD Groningen

3,58 3,44

GGD Brabant Zuidoost 2,04

GGD Hart voor Brabant GGD Regio Utrecht

1,76

GGD Drenthe

1,41

Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden

1,28

GGD Twente

1,27

GGD Zeeland

1,04

GGD Gelderland-Zuid

0,53

Dienst Gezondheid en Jeugd ZHZ

0,43

GGD Noord- en Oost-Gelderland

0,24

GGD Rotterdam-Rijnmond GGD Kennemerland GGD IJsselland GGD Haaglanden GGD Flevoland GGD Hollands Noorden GGD Zuid-Limburg GGD Gooi en Vechtstreek GGD Amsterdam 2019

2021

0

2

4

6

8

10

12

14

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken

Bedrijfsvoering & Governance

39

Deelnamegraad zuigelingen aan rijksvaccinatieprogramma Percentage zuigelingen van een specifiek geboortecohort in Nederland dat volledig heeft deelgenomen aan het rijksvaccinatieprogramma (RVP) De hoofddoelstelling van het RVP is het voorkómen van ziekte en sterfte door middel van vaccinaties. Het collectieve programma werkt op twee niveaus: individuele bescherming en groepsbescherming om zo epidemieën te voorkomen. Het aanbieden van vaccinaties in het kader van het RVP is een taak van Jeugdgezondheidszorg volgens de Wpg (artikel 5c). In deze indicator wordt het aantal kinderen dat alle vaccinaties volgens het RVP-schema toegediend heeft gekregen voor het bereiken van de leeftijd van twee jaar, afgezet tegen het totaal aantal kinderen tot twee jaar in de specifieke regio. Om een hoge vaccinatiegraad te bereiken dient onder andere de samenwerking en coördinatie tussen de uitvoerende partijen goed te verlopen. Bij de uitvoering van het RVP zijn meerdere partijen betrokken: thuiszorgorganisaties, GGD’en, Centra voor Jeugd en Gezin (CJG), verloskundige hulpverleners, kinderartsen en huisartsen. Het RIVM/Centrum Infectieziektebestrijding (Cib) voert de centrale regie, evaluatie en communicatie in opdracht van het ministerie van VWS. Uit het resultaat blijkt dat de vaccinatiegraad gemiddeld hoog is: 91,5%. Dit is een stijging ten opzichte van 2019.

Toen was sprake van een lichte daling en was er zorg dat er een verdere daling ingezet zou worden. Een deel van die daling in vaccinatiegraad wordt verklaard doordat meer ouders kritisch staan tegenover vaccineren. De regio’s die wat achterblijven in vaccinatiegraad kenmerken zich met relatief veel inwoners met een (geloofs)overtuiging waarbinnen vaccinatie niet altijd past. Daarnaast is er een trend zichtbaar onder met name hoogopgeleide ouders, die het nut van vaccinatie in twijfel trekken en hierover uitgebreid communiceren via sociale media. Er was de afgelopen jaren veel aandacht vanuit GGD’en en het RIVM om de vaccinatiegraad te verhogen. In het jaarverslag van het RVP in 2019 werd al aangegeven dat de vaccinatiegraad voor het eerst in vijf jaar licht gestegen was. De cijfers in deze benchmark bevestigen dit. In veruit de meeste GGD-regio’s is sprake van een stijging en is het percentage zelfs hoger dan in 2017. Het is het spannend om te zien of de discussies over het vaccineren tegen covid-19 effect hebben op de bereidheid van ouders hun kinderen te laten vaccineren in het kader van het RVP.

2021 GGD Hart voor Brabant

95,6%

GGD Limburg Noord

94,8%

GGD Drenthe

94,0%

GGD IJsselland

93,8%

GGD Twente

93,8%

GGD Gooi en Vechtstreek

93,4%

GGD Groningen

93,2%

GGD West-Brabant

93,1%

GGD Brabant Zuidoost

92,9%

GGD Hollands Midden

92,9%

GGD Zaanstreek-Waterland

92,8%

GGD Fryslân

92,5%

GGD Hollands Noorden

92,4%

GGD Regio Utrecht

92,3%

GGD Kennemerland

92,0%

GGD Zuid-Limburg

91,5%

GGD Haaglanden

91,4% 90,6%

GGD Noord- en Oost-Gelderland

89,5%

Dienst Gezondheid en Jeugd ZHZ GGD Rotterdam-Rijnmond

89,3%

GGD Gelderland-Zuid

88,7% 88,4%

GGD Amsterdam

87,4%

Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden

86,6%

GGD Flevoland

84,6%

GGD Zeeland 2017 2019 2021

90,0%

85,00% 90,00%

95,00%

verschil met benchmarkwaarde van 90% -5,4%

+5,6%

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken

Bedrijfsvoering & Governance

40

Justitieel: aantal lijkschouwingen Aantal lijkschouwingen door de GGD per 100.000 inwoners exclusief euthanasie/na euthanasie In deze Benchmark zijn twee indicatoren opgenomen die gaan over de betrokkenheid van de GGD bij de lijkschouw. Volgens de wet moet elke overledene geschouwd worden door een arts. De lijkschouw is gericht op het beantwoorden van de vraag of er sprake is van een natuurlijke of niet-natuurlijke dood. De lijkschouw moet in beginsel worden verricht door de behandelend arts. Om de lijkschouw te mogen verrichten hoeft de arts de patiënt niet bij leven te hebben behandeld. Ook dienstdoend artsen mogen als behandelend arts optreden in de zin van de Wet op de lijkbezorging. Na de melding van een overlijden wordt – voor zover andere dringende werkzaamheden dat toelaten − zo spoedig mogelijk geschouwd. De arts vormt zich tijdens de lijkschouw een oordeel over de aard van het overlijden. Dit oordeel wordt gebaseerd op informatie over de toedracht verkregen van omstanders en nabestaanden, onderzoek van de omgeving, onderzoek van het lichaam van de overledene en, indien noodzakelijk, gegevens uit het patiëntendossier. Is de overledene minderjarig, dan overlegt de behandelend arts altijd met de gemeentelijk lijkschouwer. Is de arts overtuigd van een natuurlijke dood, dan geeft hij een verklaring van overlijden en een doodsoorzakenverklaring af.

Bij een niet-natuurlijke dood, of twijfel aan de natuurlijke aard van het overlijden, schakelt de arts direct de gemeentelijk lijkschouwer in. De richtlijn geeft aan wanneer en hoe de behandelend arts samenwerkt met de gemeentelijk lijkschouwer en de politie.

2021 95,3

GGD Amsterdam

61,2

79,6

GGD Hollands Noorden

Toelichting GGD Zaanstreek-Waterland en GGD Zuid-Holland-Zuid voeren geen lijkschouwingen uit. De forensische geneeskunde in gemeenten binnen de regio GGD Zaanstreek-Waterland wordt door GGD Amsterdam-Amstelland uitgevoerd. De cijfers van GGD Rotterdam Rijnmond zijn afkomstig van de Forensisch Artsen Rotterdam Rijnmond (FARR). Bij GGD Zuid-Holland-Zuid verloopt deze t..

74,6

GGD Gelderland-Zuid

75,9

44,5

GGD Drenthe

73,0

46,7

GGD Fryslân

68,6

aantal na euthanasie (per 100k inwoners)

52,3

49,0

78,6

GGD Haaglanden

38,7

66,4

GGD Hollands Midden

43,8

GGD West-Brabant

59,4

GGD Twente

63,9

48,4 42,6

74,8

GGD Rotterdam-Rijnmond

30,2

GGD Brabant Zuidoost

58,5

GGD Groningen

62,0

46,3 40,0

51,9

GGD Regio Utrecht

45,8

66,1

30,4

GGD Noord- en Oost-Gelderland

57,3

37,7

Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden

56,8

36,1

GGD IJsselland

59,5

31,6

51,4

GGD Zeeland

37,1

45,3

GGD Hart voor Brabant

35,4

29,5

GGD Gooi en Vechtstreek

28,3

13,1

GGD Zuid-Limburg

11,6

Dienst Gezondheid en Jeugd ZHZ GGD Zaanstreek-Waterland

aantal excl euthanasie (per 100k inwoners)

61,8

GGD Limburg Noord

GGD Flevoland

Het gemiddeld aantal lijkschouwingen in 2021 is 59,5 per 100.000 inwoners. Dit is lager dan in voorgaande jaren. Het aantal lijkschouwingen na euthanasie is iets hoger dan in 2019 en vergelijkbaar met 2017, 40,1.

62,3

65,6

GGD Kennemerland

0,0 0,0

59,5 2017

2019

2021

100

50

excl. euthanasie

00

40,1 50 na euthanasie

100

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken

Bedrijfsvoering & Governance 41

Bedrijfsvoering en governance _ Voor de benchmark zijn indicatoren op het gebied van bedrijfsvoering en governance interessant. Hiervoor zijn goede indicatoren nodig die een vergelijking mogelijk maken zonder te veel uitleg. Dit blijkt in de praktijk erg lastig. Er zijn grote verschillen tussen de GGD’en in hun takenpakket, financiering en het wel of niet zelf uitvoeren van bepaalde onderdelen van de bedrijfsvoering. Dit betekent dat ook er in deze benchmark nog geen indicator voor de bedrijfskosten is opgenomen. In het voortraject is hier wel uitgebreid aandacht aan besteed, maar de verzamelde data is te multi-interpretabel om te gebruiken voor de Benchmark. Wel zijn indicatoren als de formatie van het ambtelijk apparaat, de gemiddelde leeftijd van het directe personeel en het ziekteverzuim binnen de sector opgenomen. Daarnaast staat de inwonerbijdrage per GGD en de verhouding in de vaste en variabele financiering per GGD in de Benchmark. De laatste indicator die is geselecteerd, gaat over de Governance Code.

_ Indicatoren Bedrijfsvoering & Governance: fte in formatie van ambtelijk apparaat Gemiddelde leeftijd direct personeel Percentage ziekteverzuim Inwonerbijdrage Financiering van de GGD Inzet van de model governance code van GGD GHOR Nederland

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken

Bedrijfsvoering & Governance 42

FTE in formatie van ambtelijk apparaat Formatie en feitelijk aantal fte De vraag naar de formatie in deze vorm is nieuw in de benchmark. Bij formatie gaat het om de toegestane formatie in fte van het ambtelijk apparaat van de GGD voor het begrotingsjaar op peildatum 1 januari 2021. Uitgangspunt hierbij is het vastgestelde formatieplan, niet de werkelijke bezetting. Het gaat om formatieplaatsen ongeacht of die worden ingevuld door iemand met een vaste aanstelling, een tijdelijke aanstelling of nog openstaan in de vorm van een vacature. Fte is het equivalent van een 36-urige werkweek. Daarnaast is uitgevraagd wat de bezetting is. Het gaat hier om het werkelijk aantal fte dat werkzaam is, waarbij ook boventallige medewerkers worden meegeteld.

GGD Amsterdam

In de figuur is de formele formatie opgenomen, het werkelijk aantal fte werkzaam en het verschil hier tussen. Bij het werkelijk aantal fte is alleen gekeken naar de inzet voor de taken uit de gemeenschappelijke regeling. Coronainzet is hier buiten gelaten, omdat die een te verstorend beeld oplevert. De meeste GGD’en hadden op 1 januari enige vacatureruimte, niet alle formatie was ingevuld. Andere GGD’en hadden juist meer fte werkzaam dan begroot.

GGD IJsselland

Toelichting GGD Rotterdam-Rijnmond is onderdeel van de gemeente Rotterdam. De GGD is geen aparte administratieve eenheid en er zijn veel medewerkers die deels voor Rotterdam en deel voor de GGD werken. Zodoende is er alleen een schatting te geven van het aantal fte dat voor de GGD werkt, dit gaat om 185 fte toegewezen formatie voor de GGD taken naast nog gedeeltelijke niet goed kwantificeerbare inzet van andere functionarissen binnen gemeente Rotterdam. Ook de indicatoren voor gemiddelde leeftijd ..

1.181,3

1.019,8

593,3

GGD Zuid-Limburg GGD Brabant Zuidoost

570,0

566,6

GGD Hart voor Brabant

534,0

524,0

456,9

GGD Regio Utrecht

161,5

631,4

-38,1 3,4 10,0

487,0

-30,1

GGD Flevoland

436,3

445,0

-8,7

GGD Hollands Noorden

433,0

435,0

-2,0

GGD Hollands Midden

414,6

409,0

5,6

GGD Gelderland-Zuid

392,0

372,0

20,0

GGD Haaglanden

349,7

322,7

268,9

GGD Fryslân

236,3

283,0

298,0

GGD Kennemerland

246,0

294,0

280,0

GGD Twente

-71,1

303,8

GGD Drenthe

GGD Groningen

-45,3

307,4

157,4

GGD Zaanstreek-Waterland

27,0

314,2

-146,4 -15,0 -48,0

283,0

225,0

-3,0

268,5

-43,5

GGD West-Brabant

246,5

244,0

GGD Zeeland

234,0

240,0

-6,0

2,5

Dienst Gezondheid en Jeugd ZHZ

206,8

224,4

-17,6

GGD Limburg Noord

201,3

202,3

-1,0

GGD Noord- en Oost-Gelderland

197,0

194,0

Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden GGD Gooi en Vechtstreek

91,5

3,0

100,8

25,4

-9,3

24,0

1,4

GGD Rotterdam-Rijnmond 0,0

500,0

1.000,0

1.500,0 0,0

Formatie in fte van het ambtelijk apparaat

500,0

1.000,0

Werkelijk aantal fte werkzaam

-200

-100

0

100

200

Verschil in fte (formatie - werkelijk)

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken

Bedrijfsvoering & Governance 43

Gemiddelde leeftijd direct personeel Gemiddelde leeftijd direct personeel De gemiddelde leeftijd van de GGD-medewerkers is in 46,8 jaar. Dat is iets lager dan in de voorafgaande benchmarken. In 2017 was het 47,6 jaar en in 2019 47,2 jaar. Er zijn geen grote verschillen tussen de regio’s, alleen GGD Gooi en Vechtstreek heeft direct personeel dat gemiddeld nog iets ouder is. Het landelijk gemiddelde van de gehele beroepsbevolking in Nederland is 42 jaar. De relatief hoge gemiddelde leeftijd bij de GGD’en betekent dat het belangrijk is om aandacht te geven aan arbeidsmarkt- en leeftijdsgericht personeelsbeleid.

GGD Gooi en Vechtstreek

54,0

GGD Groningen

49,3

GGD Noord- en Oost-Gelderland

48,7

GGD Fryslân

48,2

GGD Twente

48,0

GGD Limburg Noord

47,5

GGD Kennemerland

47,0

GGD IJsselland

47,0

GGD Drenthe

47,0

GGD Brabant Zuidoost

46,8

Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden

46,8

GGD Regio Utrecht

46,6

GGD Hart voor Brabant

46,5

GGD Zaanstreek-Waterland

46,0

GGD West-Brabant

46,0

GGD Hollands Noorden

46,0

GGD Hollands Midden

46,0

GGD Haaglanden

46,0

GGD Gelderland-Zuid

45,5

GGD Flevoland

45,2

GGD Amsterdam

45,0

Dienst Gezondheid en Jeugd ZHZ

45,0

GGD Zuid-Limburg

45,0

GGD Zeeland

44,9 42 44,1

18

GGD Rotterdam-Rijnmond 2017

2019

2021

20

30

40

50

67 60

Gemiddelde leeftijd direct personeel

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken

Bedrijfsvoering & Governance 44

Percentage ziekteverzuim Percentage ziekteverzuim Deze indicator meet het ziekteverzuimpercentage aan de hand van de CBS-definitie: het aantal verzuimde kalenderdagen (inclusief weekenden) in de observatieperiode, gedeeld door de personeelsomvang (in voltijdequivalenten), vermenigvuldigd met het aantal kalenderdagen in de observatieperiode. Het ziekteverzuim is inclusief verzuim langer dan één jaar en exclusief zwangerschaps- en bevallingsverlof.

GGD Rotterdam-Rijnmond

8,3%

GGD Gelderland-Zuid

7,1%

GGD Limburg Noord

6,9%

GGD Noord- en Oost-Gelderland

6,6%

Dienst Gezondheid en Jeugd ZHZ

6,5%

GGD Hollands Midden

6,3%

8,3%

Legenda: (lager) <-- ziekteverzuim --> (hoger)

7,1%

% 2017

6,9%

2019

6,6% 6,5% 6,3%

GGD IJsselland

6,3%

6,3%

Het landelijk gemiddelde voor de GGD’en is 5,4%. In 2017 en 2019 was dit een vergelijkbaar percentage. Dit percentage is hoger dan het landelijk gemiddelde voor de gehele beroepsbevolking. In 2021 was dit ziekteverzuimpercentage 4,9%, in 2019 4,4%. De percentages voor de gehele zorg- en welzijnssector liggen hoger dan bij de GGD’en. In 2021 was dit 6,8% en in 2019 5,7%. Opvallend is dat de stijging in ziekteverzuim in vrijwel alle sectoren niet terug te zien is bij de GGD’en, ondanks de hoge werkdruk door de coronacrisis.

GGD Hart voor Brabant

6,2%

6,2%

Toelichting GGD Amsterdam heeft vanwege de wijze van uitvragen de gegevens niet kunnen leveren.

Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden 5,9%

5,9%

GGD Flevoland

5,9%

5,9%

GGD Haaglanden

5,8%

5,8%

GGD Zuid-Limburg

5,8%

5,8%

GGD Hollands Noorden

5,7%

5,7%

GGD West-Brabant

5,6%

GGD Groningen

5,3%

GGD Kennemerland

5,0%

GGD Regio Utrecht

4,9%

GGD Drenthe

4,9%

GGD Brabant Zuidoost

4,7%

GGD Zeeland

4,5%

GGD Zaanstreek-Waterland

4,4%

4,4%

GGD Fryslân

4,3%

4,3%

GGD Twente

4,3%

GGD Gooi en Vechtstreek

2,4%

5,6% 5,3% 5,0% 4,9% 4,9% 2,4%

4,7% 4,5%

8,3%

4,3%

ziekteverzuim in 2021

2,4%

GGD Amsterdam 2,0%

3,0%

4,0%

5,0%

6,0%

7,0%

8,0%

2021

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken

Bedrijfsvoering & Governance 45

Inwonerbijdrage Inwonerbijdrage in euro’s Voor deze indicator worden de bijdragen van de gemeenten aan de GGD gedeeld door het aantal inwoners in het werkgebied. Het gaat hierbij om de bijdragen voor het basispakket van de gemeenschappelijke regeling, inclusief Jeugdgezondheidszorg en exclusief de bijdrage voor de GHOR. Met deze indicator wordt aangegeven wat de gemeente per inwoner betaalt aan de GGD. De gemiddelde inwonerbijdrage is gestegen ten opzichte van de voorgaande jaren. In 2017 was het 25,28 euro, in 2019 28,20 euro en in 2021 29,92 euro. De belangrijkste reden voor de stijging is de indexering van de afgesproken tarieven. Toelichting Deze indicator moet met de nodige voorzichtigheid geïnterpreteerd worden. Er is getracht de indicator zo precies mogelijk te definiëren, alleen de basistaken en niet de plustaken. In de praktijk blijkt dat soms een lastig onderscheid. Als alle gemeenten in een GGD-regio de plustaak afnemen, wordt deze mogelijk wel opgenomen in de indicator.

2021

● ● ◕ ● ● ● ● ● ● ● ◕ ● ● ◕ ◕ ● ● ● ◕ ● ◐ ◐ ○ ○ ○

GGD Amsterdam GGD Zeeland Dienst Gezondheid en Jeugd ZHZ GGD Fryslân GGD Zaanstreek-Waterland GGD Twente GGD IJsselland GGD Hollands Midden GGD Zuid-Limburg GGD Hollands Noorden GGD Gelderland-Zuid

De taken die de GGD uitvoert, hebben invloed op de bijdrage. Het uitvoeren van JGZ heeft grote invloed op de hoogte van het bedrag. Ook zijn er verschillen tussen JGZ voor 0-19 jarigen of 4-19 jarigen. Hierdoor is het lastig om de gegevens onderling te vergelijken. In de tabel is per GGD aangegeven welk aanbod aan JGZ wordt geboden.

GGD Hart voor Brabant GGD Brabant Zuidoost GGD Drenthe

Voor Dienst Gezondheid en Jeugd Zuid-Holland-Zuid is de bijdrage per hoofd gestegen, omdat zij sinds 2019 via het gemeentefonds extra middelen krijgen voor het uitvoeren van rijksvaccinatieprogramma. Uitvoering hiervan vindt plaats door Jong JGZ. De GGD geeft de opdracht en haalt het geld op bij de gemeenten.

GGD West-Brabant

De bijdrage voor GGD Brabant Zuidoost is gestegen, omdat zij nu ook JGZ voor 0-4-jarigen uitvoeren. De bijdrage voor GGD Hollands Midden is afgenomen, omdat zij de definitie strikter hebben toegepast dan in 2019.

GGD Limburg Noord

GGD Groningen

GGD Kennemerland GGD Regio Utrecht

Situatie JGZ

○ ◐ ◕ ●

Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden

GGD Flevoland

geen JGZ JGZ 4-19 jaar

GGD Noord- en Oost-Gelderland

JGZ 0-19 jaar: met toelichting

GGD Haaglanden

JGZ 0-19 jaar

GGD Gooi en Vechtstreek

Inwonerbijdrage € 5,00

€ 67,35

GGD Rotterdam-Rijnmond 2017 2019 2021

€ 64,18 € 42,58 € 42,51 € 41,12 € 38,36 € 37,50 € 37,18 € 36,39 € 35,62 € 35,09 € 34,72 € 34,16 € 32,79 € 32,05 € 27,70 € 27,48 € 27,35 € 26,96 € 25,02 € 24,15 € 21,67 € 16,30 € 11,48 € 7,94 € 6,68 € 0,00 € 20,00

Gemiddeld € 29,92 € 40,00

€ 60,00 € 80,00

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken

Bedrijfsvoering & Governance 46

Financiering van de GGD Verhouding structurele en variabele financiering van de GGD GGD’en worden gefinancierd uit verschillende bronnen. Een deel van de financiering is structureel en een deel variabel. Deze indicator geeft weer hoe hoog het structurele deel van de financiering is per GGD afgezet tegenover de totale inkomsten van de GGD. De variabele financiering wordt gevormd door de maatwerkafspraken met gemeenten. De staafdiagram laat het structurele deel zien voor de verschillende benchmarkjaren. In het kader van het monitoren van het risico dat de GGD loopt, is het relevant te volgen of het aandeel structurele inkomsten van de GGD hetzelfde blijft, of kleiner wordt. De meeste GGD’en liggen dicht bij elkaar. Toelichting Voor Dienst Gezondheid en Jeugd Zuid Holland Zuid is de waarde gestegen, omdat zij sinds 2019 via het gemeentefonds extra middelen krijgen voor het uitvoeren van rijksvaccinatieprogramma. Uitvoering hiervan vindt plaats door Jong JGZ. De GGD geeft de opdracht en haalt het geld op bij de gemeenten.

2017

2019

2021

GGD Fryslân

79,61%

80,00%

80,91%

GGD Limburg Noord

80,00%

82,00%

79,80%

74,00%

GGD Twente 54,00%

GGD Hollands Midden

62,00%

GGD Zeeland

71,00%

Dienst Gezondheid en Jeugd ZHZ

74,00%

69,45%

64,12%

43,00%

68,43%

58,00%

67,08%

57,00%

65,91%

30,00%

GGD Regio Utrecht

70,92%

59,00%

57,00%

Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden

70,97%

68,00%

50,77%

GGD West-Brabant

76,21% 75,50%

70,00%

GGD IJsselland

GGD Noord- en Oost-Gelderland

77,00% 74,00%

67,00%

65,71%

32,70%

GGD Haaglanden 64,00%

GGD Gooi en Vechtstreek GGD Hart voor Brabant

52,00%

GGD Gelderland-Zuid

51,00%

55,00%

57,50%

47,00%

GGD Groningen

46,00%

GGD Zaanstreek-Waterland

51,00%

51,23%

50,80%

49,46%

42,01% 56,00%

43,04%

GGD Zuid-Limburg

24,30%

GGD Flevoland

25,00%

49,31%

29,00%

46,90%

GGD Amsterdam GGD Kennemerland

54,14% 52,19%

40,00%

31,00%

GGD Brabant Zuidoost

56,83%

54,00%

62,50%

GGD Hollands Noorden

60,46%

58,00%

56,55%

GGD Drenthe

64,29%

40,64%

63,18%

32,72%

23,43%

31,22%

17,00%

11,05%

75,00%

GGD Rotterdam-Rijnmond 0,00%

50,00% Structurele bijdrage (%)

100,00% 0,00%

50,00% Structurele bijdrage (%)

100,00% 0,00%

50,00% Structurele bijdrage (%)

100,00%

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken

Bedrijfsvoering & Governance 47

Inzet van de model governance code van GGD GHOR Nederland Inzet van de model governance code van GGD GHOR Nederland In de vorige benchmark is gevraagd of de GGD de model governancecode van GGD GHOR Nederland gebruikt. Alle GGD’en hebben hier positief op gereageerd. In deze Benchmark is uitgevraagd hoe de GGD’en de model governancecode inzetten. In het overzicht zijn de verschillende antwoorden te zien. Bijna de helft van de GGD’en heeft de governancecode vastgesteld en geïmplementeerd. Zeven GGD’en hebben de governancecode als uitgangspunt genomen en hem aangepast aan de regionale situatie. GGD Rotterdam-Rijnmond en GGD Haaglanden maken deel uit van de gemeente en hebben de gemeentelijke governance code onderschreven. De overige GGD’en hebben deze vraag niet beantwoord of hebben aangegeven het niet te weten.

Dienst Gezondheid en Jeugd ZHZ GGD Amsterdam GGD Brabant Zuidoost

"De code is in 2018 door het bestuur vastgesteld. Het 'gebruik' ervan is concreet te herleiden naar de wijze waarop de sturing van de... "voor zover ik weet wordt er geen gebruik van gemaakt." "Het model van GGD GHOR Nld is door ons GGD bestuur overgenomen."

GGD Drenthe

"De governancecode wordt actief gehanteerd binnen GGD Drenthe. Dit komt onder meer tot uiting in de wijze waarop de dialoog met belan...

GGD Flevoland

"We hebben de model governance code in het verleden gebruikt om, met het bestuur, te komen tot goede werkwijze en zo principes van le...

GGD Fryslân GGD Gelderland-Zuid GGD Gooi en Vechtstreek

"Wij gebruiken de governance model code volgens afspraak en hanteren de 7 principes" "Governance is actief geagendeerd en besproken in het Algemeen Bestuur. In geval van een nieuw bestuur is governance onderdeel van d... "De governancecode is bestuurlijk vastgesteld. De DPG werkt in de geest van deze code."

GGD Groningen

"In de gemeenschappelijke regeling (d.d. november 2020 t/m heden) is opgenomen dat het bestuur de vigerende governancecode GGD GHOR N...

GGD Haaglanden

"Wij gebruiken de code niet omdat de GGD Haaglanden onderdeel is van de gemeentelijke organisatie van de gemeente Den Haag. De govern...

GGD Hart voor Brabant

"Het model is gebruikt als startpunt voor eigen code."

GGD Hollands Midden

"Governance code is de basis voor de GR en wordt continu besproken en onder de aandacht gebracht."

GGD Hollands Noorden

"geen info over ontvangen"

GGD IJsselland

"We hebben de landelijke governance code niet 1 op 1 als zodanig geadopteerd maar handelen wel in de geest hiervan."

GGD Kennemerland

"GGD Kennemerland handelt in de geest van deze Governancecode"

GGD Limburg Noord

"De Governance code is in 2018 vastgesteld in onze regio door zowel de Bestuurscommissie GGD alsook de Bestuurscommissie Veiligheid. ...

GGD Noord- en Oost-Gelderland

"Na het verschijnen heeft het GGD-bestuur in 2018 kennisgenomen van de Governancecode. In 2020-2021 heeft het algemeen bestuur een di...

GGD Regio Utrecht

"Onze DPG neemt de 7 uitgangspunten die genoemd staan in de model governance code in acht zoals bijvoorbeeld de Gemeenschappelijke Re...

GGD Rotterdam-Rijnmond

"Wij gebruiken de code niet omdat de GGD Rotterdam Rijnmond onderdeel is van de gemeentelijke organisatie van de gemeente Rotterdam. ...

GGD Twente GGD West-Brabant GGD Zaanstreek-Waterland GGD Zeeland GGD Zuid-Limburg Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden

"De governance code van GGD Twente is bekend en geïmplementeerd maar is de laatste twee jaar tijdens de pandemie niet gebruikt." "De model governance code is gebruikt bij het opstellen van de eigen GGD WB code" "De governance is opgenomen in de Gemeenschappelijke Regeling en bestuurlijk vastgesteld." "1. adequate PG in de regio door innovatiebudget een ruimte voor onderzoekers (o.a. ontwikkeling SPARK) 2. normen en waarden maatscha... "Op 13 maart 2019 is in het Algemeen Bestuur van de GGD ZL de notitie ‘Governance Gemeenschappelijke Regeling GGD Zuid-Limburg’ bespr... "Ja, niet het format van de governance code maar wel grotendeels de punten die erin staan, mogelijk op andere wijze geformuleerd."

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken

Bedrijfsvoering & Governance 48

Achtergrondgegevens Medewerkers

Aantal

Aantal

in FTE

gemeenten

inwoners

224

10

461.052

1.274

6

1.071.823

553

21

784.369

299

12

494.771

JGZ 4-19 jaar

398

6

428.226

Ja

JGZ 0-19 jaar

450

18

651.435

Ja

Ja

JGZ 0-19 jaar: met toelichting

345

14

564.021

Ja

Nee

geen JGZ

25

7

254.000

Ja

Ja

Nee

JGZ 0-19 jaar

271

10

586.813

2021

Ja

Nee

Nee

geen JGZ

323

9

1.122.240

GGD Hart voor Brabant

2021

Ja

Ja

Nee

JGZ 0-19 jaar

524

24

1.078.901

GGD Hollands Midden

2021

Nee

Ja

Ja

JGZ 0-19 jaar

409

18

814.457

GGD Hollands Noorden

2021

Nee

Nee

Nee

JGZ 0-19 jaar

463

17

665.867

GGD IJsselland

2021

Nee

Nee

Nee

JGZ 0-19 jaar

304

11

534.800

GGD Kennemerland

2021

Ja

Ja

Ja

JGZ 0-19 jaar: met toelichting

294

9

568.400

GGD Limburg Noord

2021

Nee

Ja

Nee

JGZ 0-19 jaar

202

15

521.618

GGD Noord- en Oost-Gelderland

2021

Ja

Ja

Nee

JGZ 4-19 jaar

197

22

831.319

GGD Regio Utrecht

2021

Ja

Ja

Nee

JGZ 0-19 jaar

474

26

1.361.153

GGD Rotterdam-Rijnmond

2021

Ja

Nee

Nee

geen JGZ

193

15

1.329.136

GGD Twente

2021

Ja

Ja

Nee

JGZ 0-19 jaar

269

14

631.843

GGD West-Brabant

2021

Ja

Ja

Nee

JGZ 0-19 jaar: met toelichting

244

16

710.655

GGD Zaanstreek-Waterland

2021

Ja

Nee

Nee

JGZ 0-19 jaar

157

8

339.182

GGD Zeeland

2021

Nee

Nee

Nee

JGZ 0-19 jaar

321

13

385.400

GGD Zuid-Limburg

2021

Nee

Ja

Ja

JGZ 0-19 jaar

633

16

594.212

Ja

Ja

Ja

JGZ 0-19 jaar

524

15

701.253

GGD regio

Jaar

Dienst Gezondheid en Jeugd ZHZ

2021

GGD Amsterdam

2021

GGD Brabant Zuidoost GGD Drenthe

Aanwezigheid

GHOR RAV

JGZ

Nee

Ja

Ja

JGZ 0-19 jaar: met toelichting

Ja

Ja

Nee

JGZ 0-19 jaar

2021

Ja

Nee

Ja

JGZ 0-19 jaar

2021

Nee

Ja

Nee

JGZ 0-19 jaar: met toelichting

GGD Flevoland

2021

Ja

Ja

Ja

GGD Fryslân

2021

Nee

Ja

GGD Gelderland-Zuid

2021

Ja

GGD Gooi en Vechtstreek

2021

Nee

GGD Groningen

2021

GGD Haaglanden

Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden 2021

grote gemeente

De toelichting vanuit de regio op de situatie JGZ vindt u terug onder Veel voorkomende taken

Kaart toont per GGD regio: JGZ

_ 0,000

1,000

●

● ◕ ● ● ◕ ● ●

○

●

○ ● ◕

◕

●

◐

●

○

◕

●

◐

● ●

●

●

Inhoudsopgave

Inleiding

Pijler 1

Pijler 2

Pijler 3

Pijler 4

Veel voorkomende taken

Bedrijfsvoering & Governance 49

Lijst met afkortingen AMW Algemeen Maatschappelijk Werk BG bedrijfsvoering en governance CBS Centraal Bureau voor de Statistiek CJG Centrum voor Jeugd en Gezin CIb Centrum Infectieziektebestrijding DPG Directeur Publieke Gezondheid DWH nieuw systeem die epidemiologen gebruiken (zie kaart kindobesitas) FARR Forensisch artsen Rotterdam Rijnmond fte voltijdsequivalent (uit Engels, full time equivalent ) GAGS gezondheidskundig adviseur gevaarlijke stoffen GGD gemeentelijke of gemeenschappelijke gezondheidsdienst GB gezondheidsbevordering GHOR geneeskundige hulpverleningsorganisatie in de regio GR gemeenschappelijke regeling GROP GGD Rampenopvangplan (GROP) GOR gezondheidsonderzoek bij rampen GGZ geestelijke gezondheidszorg IGJ Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd IZB infectieziektebestrijding JGZ jeugdgezondheidszorg

M&G maatschappij en gezondheid MMK medische milieukunde MSA monitoring, signalering en advisering OTO opleiden, trainen en oefenen PGI publieke gezondheid bij incidenten, rampen en crises PSH psychosociale hulpverlening RAV Regionale Ambulancevoorziening RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu RVP rijksvaccinatieprogramma SES sociaaleconomische status SHN Slachtofferhulp Nederland SZW ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid tbc tuberculose THZ technische hygiënezorg UTGB uitvoerende taken gezondheidsbescherming VVT veel voorkomende taken VWS ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport Wko Wet kinderopvang Wpg Wet publieke gezondheid Wvr Wet veiligheidsregio's