01. Beleidskader participatie bij grondgebonden energieopwekking RV.docx

documentnr.: D/21/266488 - zaaknr.: Z/G/18/58418

Raadsvoorstel Onderwerp

: Beleidskader participatie bij grondgebonden energieopwekking

Datum

: 23 maart 2021

Portefeuillehouder

: T.H.W.M. Lemmen

Afdeling

: Publiek/Ruimtelijk Beleid/Milieu

Commissie

: Ruimte

In te vullen door de griffie

:

Nummer raadsvoorstel

:

Datum commissie

: 13 april 2021

Agendapunt commissie

: 10

Datum raad

: 11 mei 2021

Agendapunt raad

: 9

Samenvatting voorstel Op 12 november 2019 heeft de gemeenteraad van Grave de Energievisie aangenomen, waarvan participatie bij grondgebonden energieprojecten een onderdeel is. Door de nieuwe ontwikkelingen van de afgelopen tijd op dat gebied, ligt er een nieuw beleidskader participatie bij grondgebonden energieopwekking voor, die het onderdeel participatie van de Energievisie vervangt. Voorstel besluit In te stemmen met: 1.

het beleidskader participatie bij grondgebonden energieprojecten.

2.

Het toevoegen van het beleidskader participatie bij grondgebonden energieprojecten aan de Energievisie Grave, ter vervanging van het huidige onderdeel participatie in de Energievisie.

Financiën Het vaststellen van het beleidskader participatie bij grondgebonden energieprojecten heeft geen financiële consequenties. De inspanning die gevraagd wordt en de eventueel te maken kosten, ligt bij de initiatiefnemer.

Wettelijk kader en beleidskader Uitwerking van het Klimaatakkoord en dan specifiek van het onderdeel 50% lokaal eigendom Communicatie en participatie De uitwerking van 50% lokaal eigendom gaat over participatie bij grondgebonden energieprojecten die niet bedoeld zijn voor eigen gebruik. In het nieuwe beleidskader is er meer aandacht voor wat we als gemeente bij dit type projecten kunnen vragen aan communicatie en participatie. Het is daarmee vooruitlopend om de omgevingswet en in lijn met de handreiking 50% lokaal eigendom van de Regionale Energiestrategie Noord-Oost Brabant (RES NOB).

1

Duurzaamheid Onderdeel van de uitwerking van het Klimaatakkoord. Gemeenschappelijke regeling/samenwerkingsverband Naam gemeenschappelijke regeling/samenwerkingsverband: Nvt. Deelnemende gemeenten: Nvt Adoptiegemeente: Nvt

2

Toelichting op het voorstel Inleiding Lusten- en lastenverdeling is een belangrijk discussiepunt bij duurzame-energieprojecten. De ontwikkeling van grondgebonden zonne-energie is zichtbaar in het landschap en heeft een ruimtelijke en maatschappelijke impact. Het is daarbij belangrijk om te zorgen voor een goede lusten- en lastenverdeling, om te voorkomen dat deze verdeling scheef groeit. Direct omwonenden en de lokale gemeenschap zouden dus zoveel mogelijk moeten kunnen profiteren van een project dat wordt ontwikkeld in hun directe leefomgeving en niet bedoelt is voor eigen gebruik. Daarom onderschrijft de gemeente Grave de participatieparagraaf uit het Klimaatakkoord, waarin de afspraak is opgenomen om bij wind en grondgebonden zonprojecten die niet voor eigen gebruik zijn, 50% lokaal eigendom na te streven. Met eigendom wordt zeggenschap aan financiële participatie gekoppeld. Die koppeling is van belang, vanuit het idee dat draagvlak en betrokkenheid worden vergroot als inwoners niet alleen kunnen delen in de lusten, maar ook zeggenschap hebben over de ontwikkeling, realisatie en exploitatie van het zonproject. Hierdoor ben je als bewoner nauw betrokken bij het betreffende project. Bedrijfslocaties waarbij het van maatschappelijke belang is dat de activiteiten stoppen en mogelijkheden worden verkend voor de ontwikkeling van een zonnepark, zullen altijd maatwerk zijn.

Voorgestelde beslissing(en) met argumenten en afwegingen 1.

In te stemmen met het beleidskader participatie bij grondgebonden energieprojecten.

Naar aanleiding van het Klimaatakkoord, de handreiking 50% lokaal eigendom in de RES NOB en de recente berichtgeving over 50% lokaal eigendom, zijn nieuwe inzichten ontstaan over participatie. Het is met name van belang om concreet te zijn in wat de gemeente van initiatiefnemers vraagt en daarmee een controleerbare inspanningsverplichting op te leggen. En tegelijkertijd de Graafse inwoners zo veel mogelijk de kans te geven om mee te denken en te doen met dit type projecten, in samenspraak met de initiatiefnemers. Dat kan alleen als vooraf de spelregels duidelijk zijn. 2.

In te stemmen met het toevoegen van het beleidskader participatie bij grondgebonden energieprojecten aan de Energievisie Grave, ter vervanging van het huidige onderdeel participatie in de Energievisie.

Het huidige onderdeel van participatie in de Energievisie is opgesplitst in procesparticipatie en financiële participatie. Beiden komen terug in het nieuwe voorgestelde beleidskader, maar dan uitgebreider. Hoe het momenteel staat omschreven in de Energievisie Grave voldoet niet aan het streven naar 50% lokaal eigendom zoals opgenomen is in het Klimaatakkoord. Uitvoering, risico’s en evaluatie 1.

Uitvoering

Het nieuwe beleidskader zal onderdeel uit gaan maken van de Energievisie Grave en daarmee gepubliceerd worden. Daarna zal het bij elk grondgebonden energieproject dat niet voor eigen gebruik bedoeld is, ingezet worden. Het is daarmee een vast gespreksonderwerp voor de planologische procedure officieel wordt gestart. Dat is het moment om een inspanningsverplichting te vragen. 2.

Risico’s.

Met het beleidskader participatie bij grondgebonden energieprojecten vragen we een extra inspanning van initiatiefnemers. Mogelijk dat andere gemeenten in de regio Noord-Oost Brabant deze extra

3

inspanning nog niet vragen en daarmee niet een gelijk speelveld wordt gecreëerd. Dat zal slechts tijdelijk zijn, omdat participatie verplicht wordt in de omgevingswet. 3.

Evaluatie

In de Energievisie Grave staat dat de gemeente wilt starten met één pilot. Vanwege de transportschaarste bij Enexis is dat traject nog niet gestart. Een pilot wordt altijd geëvalueerd, dus vanzelfsprekend zal dan ook het bijbehorende beleid worden geëvalueerd. Overige politiek relevante informatie Het beleidskader participatie bij grondgebonden energieopwekking is de uitwerking van de handreiking 50% lokaal eigendom die als handreiking is toegevoegd aan de RES 1.0. Conclusie Met de toevoeging van dit beleidskader aan de Energievisie voldoet de gemeente aan de uitwerking van 50% lokaal eigendom uit het Klimaatakkoord. Bijlagen Beleidskader participatie bij grondgebonden energieopwekking Raadsbesluit participatie bij grondgebonden energieopwekking Raadsplanning (bestuurlijke planning) Dit voorstel leidt tot de volgende wijziging in de raadsplanning: Nvt

Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Grave,

Th.M.M. Hoex MMO secretaris

A.M.H. Roolvink MSc burgemeester

4