08.09 - Bijlage 3.4 - TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 21b Het Nieuwe Rivium - bijlagen bij motivering - ter vaststelling (inclusief bijlage 4: MER)

Luxury fast food: Mensen raken uitgekeken op de bekende fastfood gerechten en zijn op zoek naar luxere opties. 8. A-la-carte ontbijt: In hotels worden buffetten steeds vaker vervangen door a-la-carte ontbijten. 9. Masterclassses van de meester: Steeds meer horecabranches ontdekken een nieuw verdienmodel in de vorm van online masterclasses. 10. Apps en social media marketing: Horeca profileert zich steeds vaker op nieuwe platformen, zoals TikTok.

BELEIDSUITGANGSPUNTEN

Structuurvisie Detailhandel 2021 Capelle aan den IJssel In Capelle aan den IJssel is het horeca-aanbod nu voor een groot deel buiten de centrumgebieden gevestigd. Vanuit het belang van een goede mix van winkels en horeca voor vitale, toekomstbestendige centrumgebieden worden ook horecaontwikkelingen in de gewenste centrumstructuur geconcentreerd. Uitzonderingen op de concentratie van horeca-ontwikkelingen in centrumgebieden zijn mogelijk wanneer het een locatie bij een ‘recreatieve hotspot’ betreft. In dat geval is vanuit de aard en kwaliteit van de locatie een complementair horecaaanbod mogelijk dat wezenlijk anders is dan het aanbod dat kansrijk is in de centrumgebieden.

3 https://www.kpn.com/zakelijk/blog/horeca-trends-2022.htm

26/32

Er zijn ambities om horecaprogramma te ontwikkelen bij CapelleXL en Rivium. Initiatieven daarvoor moeten vanuit deze visie worden beoordeeld.

6.3

Conclusie

Er is behoefte aan dag- en avond dag- en avondhoreca. Horeca is een belangrijk onderdeel in een goede mix aan voorzieningen in Rivium. Horeca is van groot belang voor de levendigheid in het gebied. Horeca zorgt voor interactie en identiteit. In dit gebied zal de horeca voornamelijk in de ‘hotspots’ van het gebied worden opgenomen, zoals in het Woonhart, in de plinten, en het Maasplein. Er is behoefte aan maximaal 3.300 m² bvo extra horeca in Rivium, mede gelet op de ligging en functie van het gebied.

27/32

7. BEHOEFTE MAATSCHAPPELIJKE VOORZIENINGEN Binnen de gebiedsontwikkeling wordt ruimte gemaakt voor verschillende maatschappelijke voorzieningen. Onderdeel hiervan is een integraal kindcentrum, inclusief buitenruimte en een gymzaal. Ook maakt een kinderopvang onderdeel van de plannen. Kinderopvang is al mogelijk op basis van het vigerende bestemmingsplan ter plaatse van de aanduiding ‘maatschappelijk’, en is daarom geen stedelijke ontwikkeling. Daarnaast worden een huis van de wijk en diverse zorgfuncties, zoals een huisarts of fysiotherapeut, en overige maatschappelijke/welzijnsvoorzieningen mogelijk gemaakt. Er is ruimte voor maximaal 2.600 m2 bvo onderwijs, inclusief stallingsruimte en sportruimte, en maximaal 4.000 m2 bvo overige maatschappelijke voorzieningen.

7.1

Kwantitatieve behoefte

SPECIFIEKE BEHOEFTE KINDCENTRUM

Voor nieuwe woongebieden wordt een standaardmethode gebruikt voor het opstellen van leerlingenprognoses, zoals bepaald in de Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs gemeente Capelle aan den IJssel 2021. Rivium betreft een nieuwbouwgebied waarbij geen eengezinswoningen worden gebouwd en de oppervlakte van de woningen klein is. Rivium is daarom niet vergelijkbaar met een traditionele nieuwe woonwijk. Om deze reden is de standaardmethode niet toepasbaar. De leerlingenprognoses voor Rivium zijn daarom opgesteld op basis van referentiewijken. Op basis van gegevens van het Centraal Bureau voor de Statistiek en het concept woningbouwprogramma uit 2019 zijn een aantal referentiewijken bepaald. Dit zijn wijken waarbij de woningbouw vooral uit meergezinswoningen bestaat en die in de afgelopen jaren zijn ontwikkeld. De geanalyseerde wijken geven een indicatie van het aantal kinderen waar rekening mee moet worden gehouden. Op basis van deze analyse verwacht de gemeente circa 400 leerlingen in Rivium. Omdat de leerlingenprognose afhankelijk is van het definitieve woningbouwprogramma in Rivium, is het aantal te verwachten leerlingen nog onzeker en is de komst van een school nog niet formeel vastgelegd. Mede daarom is er tot op heden sprake van maatschappelijk vastgoed: een gebouw met meerdere maatschappelijke functies, waaronder onderwijs.

Het beoogde vastgoed beschouwt de gemeente als een gebouw dat flexibel ingezet kan worden op de behoefte die er op dat moment is. Tabel 7.1 Programma onderwijs / maatschappelijke functies Functie

Omvang (m2 bvo)

Onderwijs met gymzaal / maatschappelijke functie

Circa 2.600

Kinderdagverblijf

Circa 1.750

Huis van de wijk

Circa 425

Gezondheidscentrum, huisartsenpraktijk, fysiotherapieprak-

Circa 1.750

tijk, tandartsenpraktijk en apotheek Totaal (minimaal)

6.600

Een gebouw met meerdere maatschappelijke functies, waaronder onderwijs, past ook bij het gemeentelijke beleid voor Integrale Kindcentra, zoals vastgelegd in het Strategisch Huisvestingsplan Onderwijs. Daarnaast sluit het ook aan bij de gemeentelijke visie om onderwijsgebouwen die niet of deels in gebruik zijn bij het onderwijs effectief en efficiënt in te zetten, bij voorkeur voor kindgerelateerde maatschappelijke voorzieningen.

OVERIGE MAATSCHAPPELIJKE VOORZIENINGEN (KINDEROPVANG, ONTMOETING, ZORG, WELZIJN)

Er is ruimte gereserveerd voor maatschappelijke voorzieningen die noodzakelijk zijn voor het goed functioneren van een complete stadswijk (zorg, welzijn). Om zicht te krijgen op de benodigde sociale infrastructuur is het model van ‘Mensen naar Meters’ op Rivium toegepast (bron: De Maatschappelijke Opgave in Beeld RIVIUM, 29 september 2020). Hierin wordt een verband gelegd tussen bevolkingsomvang en benodigde ruimte voor verschillende maatschappelijke voorzieningen op

28/32

basis van landelijke en Capelse kengetallen. Op deze manier is een inschatting gemaakt van het aantal vierkante meters dat nodig is in Rivium. Tabel 7.2 Benodigde ruimte maatschappelijke functies (bron: De Maatschappelijke Opgave in Beeld RIVIUM, 2020) Maatschappelijke

2025

2030

voorziening

(3.875 inw.)

(7.500 inw.)

Zorg

800

1.600

Toelichting Als Rivium straks 7.500 inwoners kent, zijn ongeveer vier huisartsen in de wijk nodig. Voor een apotheek en andere zorgvoorzieningen (bijvoorbeeld tandartsen en fysiotherapeuten) is dan ook voldoende draagvlak.

Kinderopvang

800

1.600

Met de ontwikkeling van Rivium, zal het aantal kinderopvangplekken waarschijnlijk gestaag groeien. Naar verwachting is hiervoor 1.600 m2 nodig. Deze ruimtebehoefte zal op termijn ontstaan.

Welzijn

225

450

De toekomstige inwoners hebben waarschijnlijk behoefte aan ‘Huiskamers in de wijk’ waar zij de mogelijkheid hebben om zelf diverse activiteiten te programmeren. Het is belangrijk dat deze Huiskamers toegankelijk zijn voor alle wijkbewoners en zich bevinden op een goed zichtbare plek. Voor hulpverlening en ondersteuning is ruimte nodig voor verschillende dienstverleners in het sociaal domein. Een gemeenschappelijke ruimte faciliteert de gewenste samenwerking.

7.2

Kwalitatieve behoefte

Het bieden van ruimte voor maatschappelijke voorzieningen is noodzakelijk voor het goed functioneren van een stad en van de verschillende wijken. Het belang van maatschappelijke voorzieningen in Capelle blijkt onder meer uit de Stadsvisie. In het kader van vitale en leefbare wijken kunnen maatschappelijke- en zorgfuncties centrale plekken krijgen in buurten, gekoppeld aan nieuwe, op doorstroming gerichte, woningen. Daarbij valt ook te denken aan slimme combinaties tussen maatschappelijke en commerciële functies zodat er draagvlak blijft voor een passend voorzieningenaanbod op buurtniveau. De behoefte aan ruimte voor maatschappelijke functies komt deels voort uit het welzijnsbeleid van de gemeente. In het Beleidskader maatschappelijke ondersteuning & gezondheid 2021-2024 wordt het beleid uiteengezet ten aanzien van maatschappelijke ondersteuning en gezondheid. De gemeente wil samen met de partners in zorg en welzijn zorgen dat zo min mogelijk mensen in de zorg terechtkomen, in de schulden zitten, zonder werk zitten en zoveel mogelijk wordt voorkomen dat drang of dwang nodig is. Capelle wil ervoor zorgen dat mensen actief zijn, meedoen, weerbaar zijn en goed mogelijk voor zichzelf zorgen. En dat zij zich veilig en prettig voelen in hun wijk en daar trots op zijn. Kortom: Capellenaren met veerkracht.

Er zijn verschillende ontwikkelingen die van invloed zijn op de doelgroep van de Wmo/Wpg en op de taken van de gemeente: ● de vraag naar zorg en gezondheid neemt toe en het aanbod verandert; ● de zorgvraag van ouderen verandert; ● de zorgen ten aanzien van de mentale gezondheid van jongeren en jongvolwassenen nemen toe; ● de omvang van leefstijl gerelateerde aandoeningen neemt toe; ● de coronacrisis heeft grote impact op inwoners. Vanuit de visie op het Sociaal domein zijn de maatschappelijke effecten gedefinieerd waarop de gemeente in de komende jaren stuurt: A. Capellenaren doen mee; B. Capellenaren hebben veerkracht;

29/32

C. D.

Capellenaren hebben een gezonde leefstijl; Capellenaren zorgen voor elkaar.

In de beleidslijnen wordt aangegeven aan welk maatschappelijk effect dit bijdraagt. De beleidslijnen die we onderscheiden zijn: 1. Sociale basis op orde, gericht op het zorgdragen voor een basis waardoor Capellenaren kunnen meedoen, zonder extra zorg en ondersteuning, maar eventueel wel gebruik makend van het eigen netwerk, vrijwilligers of voorliggende voorzieningen. 2. Integrale toegang, met als doel om de vraag van Capellenaren die zorg of ondersteuning nodig hebben efficiënt en gericht in kaart te brengen. 3. Ondersteuning op maat, waarbij gezorgd wordt voor een passende ondersteuning voor bijzondere groepen en inwoners van Capelle. 4. Persoonlijke en maatschappelijke veiligheid, gericht op het beschermen van individuen en de maatschappij tegen problemen die tot onveiligheid leiden.

7.3

Conclusie

Maatschappelijke voorzieningen maken een belangrijk onderdeel uit van een compleet voorzieningenaanbod van een gemengde stadswijk. Voor de bewoners van Capelle is het van belang dat voorzieningen op een aanvaardbare afstand te bereiken zijn. Voor een vitale wijk is er behoefte aan een huis van de wijk, zorg- en welzijnsvoorzieningen. Gelet op de groei van het aantal bewoners in Rivium, en daarbij ook kinderen, is er ook behoefte aan onderwijsvoorzieningen en kinderopvang.

30/32

8. CONCLUSIE De herontwikkeling van het gebied Rivium in Capelle aan den IJssel past binnen de ambities om leegstaande ruimte beter te benutten, meer woningaanbod te realiseren en in te zetten op toekomstbestendige werk-woongebieden. Binnen het plan worden verschillende functies mogelijk gemaakt. De kwantitatieve en kwalitatieve behoefte hieraan is aangetoond in de voorgaande hoofdstukken. De woningopgave in de gemeente is groot, de herontwikkeling van Rivium voorziet in het toevoegen van een groot aantal woningen, met behoud van voldoende ruimte voor werkfuncties. De nieuwe bewoners in Rivium zorgen daarnaast voor nieuw draagvlak en behoefte aan voorzieningen. Het beoogde programma is afgestemd op de verzorging van de bewoners uit de eigen wijk en de werknemers in het gebied. Gelet op deze wijkverzorgende functie leidt de toevoeging van deze voorzieningen niet tot onaanvaardbare leegstand elders. Geconcludeerd wordt dat met de ontwikkeling sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.

31/32

Bijlage 1 Actualisatie DPO supermarkt Rivium Capelle aan den IJssel

32/32

Actualisatie DPO supermarkt Rivium Capelle aan den IJssel

Droogh Trommelen en Partners (DTNP) Adviseurs voor Ruimte en Strategie Graafseweg 109 6512 BS Nijmegen T 024 - 379 20 83 E info@dtnp.nl W www.dtnp.nl

Opdrachtgever: Contactpersoon:

Gemeente Capelle aan den IJssel De heer E. Hommel

Projectteam DTNP:

De heer R. Eijkelkamp De heer T. Wissink

Projectnummer: Datum:

2452.0623 8 augustus 2023

Actualisatie DPO supermarkt Rivium Capelle aan den IJssel

Inhoudsopgave 1

Context

1

1.1

Inleiding

1

1.2

Plannen Rivium

2

2

Huidige situatie

3

2.1

Vraag- en aanbod­structuur

3

2.2

Retailtrends

6

3

Haalbaar programma

8

3.1

Marktruimte supermarkten

8

3.2

Marktruimte overig wijkgericht aanbod

11

3.3

Effecten op de winkelstructuur

12

3.4

Conclusie

13

Bijlagen

14

Uitleg marktruimteberekening

14

Combinatiebezoek

15

1 Context

Vraagstelling Om tot een antwoord te komen worden in deze rapportage de volgende vragen beantwoord:

1.1

Inleiding

1. Wat is de omvang, planning en typering van het woningbouw­programma in Rivium? 2. Hoe ziet de actuele vraag- en aanbodstruc­

Aanleiding en doel Bedrijvenpark Rivium is een kantoorlocatie in de zuidwesthoek van Capelle aan den IJssel.

tuur van Capelle en omgeving eruit? 3. Wat zijn relevante trends in vraag en aanbod?

De afgelopen jaren zijn plannen ontwik­keld om

4. Welke marktruimte is er voor supermarkten

een groot deel van de (leegstaande) kantoren te

in Capelle, het westelijk deel van Capelle en

transformeren naar circa 5.000 woningen. Er

Rivium?

komen naar verwachting circa 7.500 mensen te

5. Welk winkelprogramma, supermarkt en

wonen rond het jaar 2030. Onderdeel van de

overige dagelijkse winkels, is haalbaar en

transformatie naar een woonwijk is het mogelijk

gewenst in Rivium?

maken van publieks­gerichte voorzie­ningen, waaronder een super­markt.

Kantoren Rivium transformeert deels naar wonen

6. Wat zijn de mogelijke effecten voor het omlig­gende winkelaanbod (o.a. Fascinatio en ʼs-Gravenland)?

De laatste jaren is er in Capelle een behoorlijk aantal vierkante meters supermarkt toege­

Leeswijzer

voegd. De gemeente heeft daarom behoefte

In het vervolg van dit hoofdstuk wordt kort

aan een actueel distributieplanolo­gisch

ingegaan op de plannen voor Rivium. Hoofdstuk

onderzoek (DPO) naar de toekomstige markt­

2 gaat achtereenvolgens in op de huidige

ruimte voor supermarkten in Capelle. Daarnaast

vraag- en aanbodstructuur en actuele trends

is er behoefte aan advies over het gewenste en

ten aanzien van detailhandel en super­markten.

haalbare supermarktaanbod en overig wijkge­

In hoofdstuk 3 wordt het haalbaar

richt winkelaanbod in Rivium. Voorliggend

winkelprogramma bepaald, zowel kwantitatief

rapport betreft een actualisatie van het eerdere

(DPO) als kwalitatief (type inwoners). Tevens

DPO uit 2019.

wordt ingegaan op mogelijke effecten voor de aanbodstructuur in de omliggende wijken.

2452.0623 Actualisatie DPO supermarkt Rivium Capelle aan den IJssel - 08 augustus 2023

Welk winkelprogramma is gewenst en haalbaar?

1 van 15

1.2

Plannen Rivium

levendigheid in het gebied. Daardoor neemt het draagvlak voor publieks­gerichte voorzieningen

Levendige stadswijk

zoals een supermarkt toe, waar overigens ook

Rivium wordt de komende jaren een leven­dig

de circa 6.500 personen die werkzaam zijn op

en hoogstedelijk woon-werk­gebied. De komen­

Rivium naar verwachting gebruik van zullen

de jaren worden er circa 5.000 woningen

maken. Voorzieningen komen centraal in het

gerealiseerd. Het beoogde woningbouwpro­

woongebied, in de plint aan de Rivium Boule­

gramma is divers, met als doel een mix van

vard tussen de 1e en de 2e straat.

inwoners te trekken. De hoofdmoot betreft appartementen voor kleine huishoudens (1 à 2

Bereikbare stadswijk

personen) en is overwegend huur in het hogere

Rivium is goed bereikbaar en bovendien

segment.

multimodaal ontsloten, wat het gebied zeer geschikt maakt als nieuwe woon- werklocatie.

Naar verwachting ontstaat er daardoor een

•

stedelijke woonmilieu voor jonge professionals (yuppen), die veelal een inkomen hebben dat

Abram van Rijckevorselweg (N210). •

boven het landelijk gemiddelde ligt. Door de bouw van appartementencomplexen is er sprake van een zeer grote woningdichtheid

De wijk ligt in de oksel van de A16 en de

Stedelijk woonmilieu met hoge woningdichtheid

Middels de innovatieve parkshuttle is de wijk aangesloten op het metronetwerk.

•

Rivium wordt de komende tijd aange­ sloten op het netwerk van de waterbus.

zonder eigen/privé buitenruimte. Daarom vindt er vergroening plaats in de openbare ruimte en

Vanwege de goede ontsluiting zijn inwoners van

wordt de verblijfskwaliteit vergroot.

Rivium binnen 10 à 15 minuten in het Stadshart van Capelle aan den IJssel of in de binnenstad

Naar verwachting wonen er in 2030 circa 7.500

van Rotterdam.

mensen* en is er ook buiten de kantoor­tijden *

Woonprogramma Rivium: 5.000 woningen x 1,5 persoon als gemiddelde huishoudensgrootte = 7.500 extra inwoners in het gebied. Deze aanname voor de bevolkingsprognose valt binnen de bandbreedtes van de ambities in de Stadsvisie (2021), en het Regioakkoord 2022 Nieuwe Woningmarktafspraken Regio Rotterdam

2 van 15

Rivium is zeer goed multimodaal bereikbaar 2452.0623 Actualisatie DPO supermarkt Rivium Capelle aan den IJssel - 08 augustus 2023

2 Huidige situatie 2.1

Huidige supermarktstructuur Capelle aan den IJssel en zuidelijk deel Prins Alexander (Rotterdam)

Vraag- en aanbod­structuur

Bevolking In de gemeente Capelle aan den IJssel wonen ruim 67.500 mensen*. Rivium is momenteel nog geen woonlocatie. Ten noorden van Rivium, in de buurt Fascinatio wonen circa 3.300 mensen. In deze jonge wijk zal het inwonertal naar verwachting nog iets toenemen. In de Rotterdamse buurt Kralingseveer, ten oosten van Rivium, wonen circa 1.600 mensen.

Winkelaanbod gemeente Capelle Capelle heeft een zeer fijnmazige winkelstruc­ tuur, bestaande uit Stads­hart (de Koperwiek), twee wijkcentra en zeven buurtcentra / buurt­ steunpunten. Verschillende super­markten in Capelle zijn recentelijk uitgebreid. Het totale dagelijks winkelaanbod (inclusief supermarkten) bedraagt circa 23.000 m2 winkelvloeroppervlak (wvo). In totaal is er circa 17.350 m2 wvo super­ markt, verdeeld over vijftien supermark­ten**.

* CBS Statline (2023). ** Locatus (2023). 2452.0623 Actualisatie DPO supermarkt Rivium Capelle aan den IJssel - 08 augustus 2023

3 van 15

Omvang winkelaanbod winkelgebieden Capelle aan den IJssel (m2 wvo)

Stadshart (de Koperwiek) is het hoofdwinkel­ gebied van de gemeente en heeft een verzor­ gingsfunctie voor alle inwoners van Capelle.

Dit is onge staven.

Stadshart De Kopewiek

Het totale winkelaanbod is relatief klein voor een hoofdwinkelgebied in een stad van deze

De Terp

omvang. Dit is mede verklaarbaar door de zeer fijnmazige winkel­structuur, de ruimte­lijke beperking van het gebied en de ligging nabij

De Scholver

Rotter­dam. Het dagelijks aanbod onder­scheidt zich met name in kwalitatieve zin van de andere

's-Gravenland

winkel­gebieden in Capelle. Er zijn drie super­ markten, waaronder de grootste super­markt (ruim assortiment) en de enige biolo­gische

Wingerd

super­markt in de gemeente. Het Stadshart heeft bovendien, als enige winkel­gebied in de gemeente, een relatief uitgebreid modisch aanbod. Wijkcentra De Terp en De Scholver hebben naar verwachting primair een functie voor respectievelijk Oost- en Noord-Capelle. In beide

Slotplein

De Luifel (Bermweg) Schermerhoek

winkelgebieden is grotendeels dage­lijks winkel­ aanbod te vinden, met een sterk supermarkt­

Marie Daneelserf

aanbod. Het niet-dagelijks aanbod is voorname­ lijk aanbod in het verlengde van de dagelijkse sector (o.a. huishoudelijk en bloemen).

Fascinatio 0

De verschillende buurtcentra en buurtsteun­ punten hebben primair een functie voor de eigen en soms omliggende buurten, met over­

4 van 15

5.000 Supermarkten Overige dagelijkse winkels

Bron: Locatus (2019) ; bewerking DTNP

10.000

15.000 Niet-dagelijkse winkels Leegstand

2452.0623 Actualisatie DPO supermarkt Rivium Capelle aan den IJssel - 08 augustus 2023

20.000

wegend een dagelijks winkelaanbod (alle één

m2 wvo). Dit is vooral een basisvoorziening met

supermarkt). Uitzon­dering zijn De Luifel (bijzon­

beperkt assortiment voor inwo­ners uit deze

dere positie met een zeer specia­listisch niet-

buurt, voor het doen van een dagelijkse of

dagelijks aanbod) en Schermerhoek (enkele

vergeten boodschap.

grootscha­lige detail­handel­svoorzie­ningen, o.a. bouwmarkt).

Inwoners in het westelijk deel van Capelle beschikken in hun deel van de stad over

Winkelaanbod westelijk deel Capelle

beduidend minder super­marktmeters (± 150 m²

Het dagelijks winkelaanbod in het westelijk deel

per 1.000 inwoners) dan gemiddeld in de

van Capelle (ten westen van de Algeraweg)

gemeente (> 250 m² wvo per 1.000 inwoners).

bedraagt circa 2.650 m2 wvo*. Ten oosten van

Inclusief de Rotterdamse buurt Kralingseveer,

Rivium ligt buurtwinkelcen­trum ’s-Gravenland

die in functionele zin onderdeel is van het

(10 winkels). Binnen het dage­lijks winkelaan­bod

westelijk deel, is dit verschil nog groter.

zijn hier een (recent uitge­breide) supermarkt (± 1.400 m2 wvo), drie versspeciaal­zaken (slager,

Winkelaanbod in de omgeving van Capelle

bakker, groente­boer­), een slijterij, een drogist en

Capelle aan den IJssel grenst aan Rotterdam,

een gemaks­winkel te vinden. Het niet-dagelijks

stadsdeel Prins Alexander. Het dagelijks winkel­

aanbod betreft een bloemen­zaak, een kleine

aanbod, specifiek in het supermarkt­aanbod, is

lokale modewinkel en een fietsenzaak. Dit

daar enorm uitgebreid. Voor dagelijkse bood­

programma is passend voor het primaire verzor­­

schappen kunnen inwoners van Prins Alexan­

gingsgebied, de buurten ’s-Gravenland-Oost en

der dan ook prima terecht in hun eigen

West-Capelle (± 9.500 inwoners).

stadsdeel.

Aan de Doormanstraat is een winkelstrip aan­

In de Rotterdamse buurt Kralingseveer, gelegen

wezig met circa 10 kleinschalige (winkel)voor­-

tussen Rivium en ’s-Gravenland is geen

zieningen, waaronder een slager.

dagelijks winkel­aanbod te vinden. Momenteel

Buurtcentra: functie voor omliggende buurten

zijn inwo­ners van deze buurt voor hun bood­ Fascinatio beschikt over een buurt­steun­punt in

schappen naar verwachting grotendeels

de vorm van een kleine Boon’s Dagmarkt (± 450

georiënteerd op buurt­centrum ’s-Gravenland en

*

deels op het Stadshart.

Locatus (2023).

2452.0623 Actualisatie DPO supermarkt Rivium Capelle aan den IJssel - 08 augustus 2023

MCD in Fascinatio heet inmiddels Boon’s Dagmarkt

5 van 15

2.2 Retailtrends

coronapiek iets terug, maar liggen nog hoger dan pre-corona.

Afname winkels, herinvulling leegstand •

De invloed op de fijnmazige winkelstructuur

De afgelopen decennia is er veel veranderd

van Neder­land is tot op heden nog niet zo

in het consumentengedrag en de motieven

groot. De verwachting is echter dat een

voor centrumbezoek. Met de verdere

markt­aan­deel van circa 10% al voor 2030

ontwikkeling van internet staat het

kan worden bereikt (o.a. Hello Fresh, Marley

functioneren van steeds meer fysieke winkels

Spoon, maar ook online super­markten als

onder druk. Het afgelopen decennium zijn al

Picnic).

meer dan 50 landelijke ketens failliet gegaan. •

•

•

Fysieke winkellocaties houden een meer­

De afgelopen jaren nam het aantal niet-

waarde als het gaat om dagelijkse, frequen­

dagelijkse winkels af, maar steeds vaker

te aankopen (boodschappen in de directe

krijgen leegstaande winkelpanden een

woon-/leefomgeving) of voor een dagje naar

nieuwe invulling (o.a. bezorghoreca) of

de stad (uniek, groot aanbod en aantrekke­

worden getrans­formeerd (o.a. wonen).

lijk sfeer en beleving). •

Online boodschappen doen neemt toe

Centra hebben voor inwoners van een stad,

Marktaandeel internet neemt toe, impact corona

dorp of wijk een belangrijke (sociale)

•

Het is de verwachting dat het fysieke winkel­

ontmoetingsfunctie. De (hoofd)centra

aanbod, met name in de niet-dagelijkse

hebben ook een veel bredere functie dan

sector, de komende jaren verder zal afne­

alleen de winkels. Het relatieve belang van

men. Voor niet-dagelijkse aankopen worden

de aanwezigheid van andere publieks­

kleine en middelgrote centra in toenemende

gerichte voorzieningen neemt toe.

mate overgeslagen. •

*

In de dagelijkse sector is het marktaandeel

Grotere supermarkten, bewuster over producten

internet nog beperkt (± 6%), maar sterk

•

Supermarkten worden gemiddeld steeds

groeiend*. Tijdens de coronapandemie is er

iets groter. De kleinste super­markten

veel in online boodschappen geïnvesteerd.

worden in toenemende mate overgeslagen

De onlinebestedingen vallen na de

door de mobielere consu­ment, die behoefte

I&O Research et al. (2022), Koopstromenonderzoek 2021

6 van 15

heeft aan een groter assortiment (ruime keuze en specifieke voorkeuren).

Consument heeft behoefte aan compleet assortiment

2452.0623 Actualisatie DPO supermarkt Rivium Capelle aan den IJssel - 08 augustus 2023

•

Hierdoor groeit de gewenste maat voor

•

Ook is er in toenemende mate interesse

supermarkten, en verdwijnen kleinere

voor eigentijdse concepten. Het aantal

supermarkten (< 1.000 m wvo), met incom­

koffiezaken en lunchrooms groeit. Het is

pleet assorti­ment, langzaam uit het straat­

een plek voor afspraken (werk en sociaal).

2

beeld. Supermarkten tussen 1.200 en 2.000

•

m2 wvo sluiten goed aan bij de wensen van

Conclusie trends voor Capelle en Rivium

de hedendaagse consument (ruime opzet en

Door stijging van het marktaan­deel internet

assortiment).

moet in de toekomst rekening worden gehouden

Consumenten hebben in toenemende mate

met afnemende fysieke winkelbestedingen door

belangstelling voor de herkomst en kwaliteit

inwoners. (Daar tegenover staat een groei van

van producten (verantwoord, biologisch,

het aantal inwoners.)

duurzaam). Dit is onder meer terug te zien in biologische winkels (o.a. Ekoplaza) en

Bestaande én nieuwe wijk- en buurtcentra in

versmarkten (o.a. Jumbo Foodmarkt,

Capelle zijn perspectiefrijk als er voornamelijk

DekaMarkt World). Dit zijn in feite super-

frequente aankopen te vinden zijn (dagelijks

markten met een bijzonder assortiment, die

boodschap­penaanbod en frequent niet-dage­

een groot verzorgings­gebied nodig hebben.

lijks aanbod in het verlengde van de bood­

Wijk- en buurtcentra voor dagelijks winkelaanbod

schappenfunctie). Een supermarkt met een

‘Snelle’ horeca-concepten in winkelgebieden

moderne omvang vormt een stevige basis voor

•

eventueel aanvullend wijkgericht aanbod.

Consumenten kiezen er steeds vaker voor om buiten de deur te eten en te ontmoeten

•

en de horeca was een groeisector. Mede

De toenemende interesse voor horeca is ook

door corona en oplopende kosten (inflatie)

van toepassing op Rivium waar vooral yuppen

wordt een pas op de plaats gemaakt en

(young urban professionals) komen te wonen,

neemt het aantal horecabedrijven in de

die regelmatig buiten de deur eten (halen).

meeste sectoren momenteel af.

Daarnaast is hier een groot aantal mensen

Wel bestaan er kansen voor concepten

werkzaam. Dit biedt kansen voor winkel-

waarbij winkels en (afhaal)horeca worden

horeca-combinaties, lunchvoor­zieningen

gecombineerd (o.a. slager die ook vers

(lunchtijd, snelle hap) en eigentijdse concepten

belegde broodjes verkoopt, ‘snelle hap’).

(hoogstedelijk milieu, eten buiten de deur).

2452.0623 Actualisatie DPO supermarkt Rivium Capelle aan den IJssel - 08 augustus 2023

Kansen winkel-horeca-combinatie voor snelle hap

7 van 15

3 Haalbaar programma 3.1

Verzorgingsgebieden westelijk deel Capelle aan den IJssel (indicatie toekomstig inwonertal)

Marktruimte supermarkten Rivium ± 12.000 inwoners

Capelle (geheel), en westelijk deel en Rivium

’s-Gravenland-Oost ± 10.000 inwoners

Om een inschatting te maken van het haalbare supermarktprogramma zijn indicatieve bereke­ nin­gen gemaakt voor de hele gemeente, het

0

westelijk deel en Rivium. Uitgangs­punt is het

250 m

Ondergrond: © OpenStreetMap Bewerking: DTNP

jaar 2030 (transformatie grotendeels gereed). Het inwonertal in Capelle is dan met circa 7.500

allereerst de eigen woonwijk. Verder zullen naar

In feite ontstaan er binnen het westelijke deel

inwoners toegenomen tot 75.000* (incl. Kraling­

verwach­ting ook inwoners van Fascinatio

van Capelle twee gelijkwaardige verzor­

seveer: 76.600 inwo­ners).

georiënteerd raken op Rivium. De buurt heeft

gingsgebieden, zie kaart.

namelijk een zeer beperkt winkelaanbod en

Verzorgingsgebieden

tegelijkertijd is de verbinding met Rivium

Koopkrachtbinding en -toevloeiing

Het verzorgingsgebied van het westelijk deel

uitstekend.

Voor de gemeente Capelle zijn koopstroom­

van Capelle bestaat uit de buurten ’s-Graven­

cijfers bekend**. De koopkracht­binding in de

land-Oost, Capelle-West, Rivium, Fascinatio en

Inwoners van Kralingseveer wordt een alter­

dagelijkse sector is 88%***, de toevloeiing

Kralingse­veer. Hier wonen in 2030 circa 22.000

natief geboden voor buurtwinkelcentrum

bedraagt 12%.

mensen. Het primaire verzorgingsgebied van

’s-Graven­­land. De aansluiting met Rivium is

het beoog­de winkelprogramma in Rivium betreft

vergelijkbaar met die van ’s-Graven­land (zeer

Op wijkniveau is de binding naar verwachting

*

goed voor fietsers, redelijk voor autoverkeer).

een stuk lager. Inwoners hebben voor hun

Naar verwachting zal in ieder geval een deel

dagelijkse boodschappen immers ruime keuze­

In de ‘Stadsvisie Capelle aan den IJssel’(2021) wordt uitgegaan van 77.000 inwoners in 2040. Op basis van het woonprogramma op Rivium, de actuele Primos Prognose en het Regioakkoord 2022 Nieuwe Woningmarktafspraken Regio Rotterdam wordt uitgegaan van een eerdere en grotere groei van het inwonertal.

8 van 15

van de inwoners boodschappen gaan doen in Rivium. Er wordt uitgegaan van een verzor­ gings­gebied van circa 12.000 inwo­ners.

** I&O Research et al. (2022). Koopstromenonderzoek 2021. *** Binding aan fysieke winkels (correctie op internet).

2452.0623 Actualisatie DPO supermarkt Rivium Capelle aan den IJssel - 08 augustus 2023

mogelijk­heden in Capelle. Het Stadshart heeft

oriëntatie van toekomstige inwoners ten westen

bovendien een relatief uitge­breid dagelijks

van de A16 op (wijkverzorgend) aanbod op

aanbod en daardoor bovenwijkse aantrekkings­

Rivium verwacht DTNP niet. Toevloeiing komt

kracht. Momenteel (zonder boodschappen­

vooral van personen die werkzaam zijn in

centrum op Rivium) ligt de binding binnen het

Rivium (snelle hap tijdens lunchtijd, boodschap

westelijk deel van de stad naar verwachting niet

na werktijd).

hoger dan 50%. Naar verwachting is voor het verzorgingsgebied van het westelijk deel van

Supermarktaanbod Capelle uit balans

Capelle en Rivium een binding haalbaar van

Gemeentebreed ontstaat er enige uitbreidings­

circa 65%.

ruimte voor supermarkten, ook als rekening gehouden wordt met het harde uitbreidingsplan

Circa de helft van het verzorgingsgebied van

van Lidl in Schermerhoek (+ 430 m² wvo). De

Rivium bestaat in 2030 uit huishoudens met 1 à

uitbreidings­ruimte in het westelijke deel en

2 jongvolwassenen (yuppen). Deze doelgroep

Rivium is bedui­dend groter. Het

doet geen wekelijkse boodschappen, maar leeft

supermarktaanbod is hier al beperkter dan

van eetmoment naar eetmoment en is flexibel

elders in de stad. In dit gebied neemt het

qua aankoopplek. Mede hierdoor is de binding

inwonertal bovendien met 7.000 à 8.000

aan de supermarkt in de wijk lager dan in een

inwoners toe. Zonder toevoeging van

wijk met gezinnen en/of ouderen.

supermarktaanbod is er sprake van behoorlijke

Directe fietsverbinding Rivium en Kralingseveer

onderbewinkeling in het westelijk deel van de Naar verwachting is, uitgaande van wijkgericht

stad.

aanbod, een toevloeiing van circa 10% realistisch. Geografisch gezien is er sprake van

Moderne supermarkt haalbaar, markt verzadigd

harde grenzen (Maas, IJssel, snelweg en

De indicatieve berekening voor Rivium toont dat

metro), waardoor er weinig bestedingen zullen

er ruimte ontstaat voor het toevoegen van een

komen uit omliggende buurten. Er ligt een

supermarkt van moderne omvang, die aansluit

ambitie voor 30.000 extra inwoners* in de

bij de wensen van de heden­daagse consument.

Oostflank van Rotterdam, maar een sterke

Door toevoeging van een moderne supermarkt

*

Gemeente Rotterdam (2023), Ontwerp-partiële herziening Omgevingsvisie Rotterdam – Oostflank

is de supermarkt­sector van Capelle aan den IJssel verzadigd. Het gemiddeld functio­neren

2452.0623 Actualisatie DPO supermarkt Rivium Capelle aan den IJssel - 08 augustus 2023

Volop kansen wijkgericht boodschappenaanbod

9 van 15

van het supermarktaanbod in de gemeente

Indicatie marktruimte supermarkten (2030) Inwoners primair verzorgingsgebied (telkens incl. Kralingseveer) Winkelomzet per hoofd (excl. btw) Koopkrachtbinding Omzet uit primair verzorgingsgebied (excl. btw)

Gemeente 76.600

Westelijk deel 22.000

Rivium 12.000

€ 2.030* 88% € 136,9 mln

€ 2.167* 65% € 31,0 mln

€ 2.142* 65% € 16,7 mln

Koopkrachttoevloeiing (aandeel totale omzet) Omzet uit toevloeiing (absoluut) (excl. btw)

12% € 18,7 mln

10% € 3,4 mln

10% € 1,9 mln

Totale potentiële omzet (excl. btw) Gemiddelde omzet per m2 NL (excl. btw) Potentieel aanbod (wvo) Huidig aanbod (wvo)

€ 155,6 mln € 8.381 18.600 m² 17.800 m²

€ 34,4 mln € 8.381 4.100 m² 1.800 m²

€ 18,6 mln € 8.381 2.200 m² 450 m²

Indicatieve inschatting uitbreidingsruimte

± 800 m²

± 2.300 m²

± 1.750 m²

komt mogelijk iets onder het landelijk gemiddel­ de te liggen. Voor Rivium wordt een supermarkt geadviseerd met een omvang van circa 1.500 m² wvo. •

Dit is een passende maat voor een toekomstgerichte wijksupermarkt (volledig assortiment, ruime opstelling en service).

•

Met deze omvang is er sprake van een gezonde balans tussen Rivium en ’s-Gra­ venland (vergelijkbaar verzorgings­gebied, vergelijkbare supermarkt).

•

Een grotere omvang zet de reeds kwetsbare positie van Boon’s Dagmarkt verder onder druk.

•

Rekening houdend met een verdere groei van het marktaandeel internet in combinatie

* De winkelomzet per hoofd is gecorrigeerd voor het gemiddelde inkomen in het verzorgingsgebied. Een tweede correctie is gemaakt voor de verwachte groei van het marktaandeel internet in de dagelijkse sector van 6% (in 2021) naar circa 10% (in 2030) In de bijlage is een verdere toelichting op de berekeningen te vinden.

met het type inwoner in Rivium (jongere huishoudens, altijd verbonden met/via het internet) neemt de vraag naar super­markten eerder af dan toe. •

Met een grotere supermarkt ontstaat al gauw een wijkoverstijgende functie die de fijnmazige structuur in Capel­le en de gewenste positie van het Stadshart onder druk zet. Dit kan op termijn leiden tot verdringingseffecten voor andere super­ markten, doordat beste­dingen elders in Capelle worden wegge­trokken.

10 van 15

Na wijksupermarkt Rivium is de lokale markt vol

Kwantitatief voldoende ruimte behoud buurtsuper

2452.0623 Actualisatie DPO supermarkt Rivium Capelle aan den IJssel - 08 augustus 2023

3.2 Marktruimte overig wijkgericht aanbod Ruimte voor compleet dagelijks aanbod De indicatieve berekening voor zowel Capelle, het westelijk deel van Capelle als Rivium toont aan dat er uitbreidingsruimte is voor het totale dagelijkse aanbod. Voor Rivium betreft dit circa 2.500 m2 wvo. Uitgaande van een moderne supermarkt (± 1.500 m2 wvo) resteert circa 1.000 m2 wvo voor overig dagelijks aanbod. Dit biedt voldoende ruimte om een com­pleet wijkge­richt winkelaanbod te realise­ren, vergelijk­ baar met het winkelaanbod in ’s-Gravenland (o.a. vers­speciaalzaken, slijter, gemaks­winkel, drogist, etc.). Gelet op het type inwoner (jonge professional, hip, hoger inkomen) bestaan er

Indicatie marktruimte totale dagelijkse sector (2030; incl. supermarkten) Inwoners primair verzorgingsgebied Winkelomzet per hoofd (excl. btw) Koopkrachtbinding Omzet uit primair verzorgingsgebied (excl. btw)

Gemeente 76.600 € 2.524* 88% € 170,2 mln

Westelijk deel 22.000 € 2.694* 65% € 38,5 mln

Rivium 12.000 € 2.663* 65% € 20,8 mln

Koopkrachttoevloeiing (aandeel totale omzet) Omzet uit toevloeiing (absoluut) (excl. btw)

12% € 23,2 mln

10% € 4,3 mln

10% € 2,3 mln

Totale potentiële omzet (excl. btw) Gemiddelde omzet per m2 NL (excl. btw) Potentieel aanbod (wvo) Huidig aanbod (wvo)

€ 193,4 mln € 7.823 24.700 m² 23.400 m²

€ 42,8 mln € 7.823 5.500 m² 2.700 m²

€ 23,1 mln € 7.823 2.950 m² 450 m²

Indicatieve inschatting uitbreidingsruimte

± 1.300 m²

± 2.800 m²

± 2.500 m²

* De winkelomzet per hoofd is gecorrigeerd voor het gemiddelde inkomen in het verzorgingsgebied. Een tweede correctie is gemaakt Voor de verwachte groei van het marktaandeel internet in de dagelijkse sector van 6% (in 2021) naar circa 10% (in 2030) In de bijlage is een verdere toelichting op de berekeningen te vinden.

naar verwachting ook kansen voor specialis­ tischer aanbod (o.a. biologisch aanbod en

inwoners prima terecht in het Stadshart, in

bar, juice bar). Bovengenoemde horeca is

andere eetwinkels).

Rotterdam (o.a. Alexandrium en centrum) en op

kansrijk als aanvulling in het cluster van winkel­

internet.

voorzieningen. Eventuele p ­ otenties voor horeca elders in Rivium liggen buiten de scope van dit

Niet dagelijks: frequent bezocht Een wijkgericht winkelaanbod kan beperkt

Horeca: snel, hip en eigentijds

worden aangevuld met frequent niet-dagelijks

Gelet op de toekomstige inwoners (overwegend

aanbod in het verlengde van de boodschappen­

jonge professionals) én het grote aantal mensen

functie (o.a. bloemen, cadeau- en kantoor­arti­

dat werkzaam is in Rivium zijn er verschillende

kelen). Ander niet-dagelijks aanbod (o.a. mode)

typen horeca perspectiefrijk. Gedacht kan

is niet perspectiefrijk in een wijkverzor­gend

worden aan lunchcon­cepten (‘snelle hap’),

boodschappencentrum. Hiervoor kunnen

(afhaal)horeca (o.a. Oosters, broodjescorner,

onder­zoek.

fastfood) en eigentijdse concep­ten (o.a. koffie­ 2452.0623 Actualisatie DPO supermarkt Rivium Capelle aan den IJssel - 08 augustus 2023

11 van 15

Indicatie omvang winkelprogramma

buurtsupermarkt ­in Fascinatio, waar het

Samenvattend is in onderstaande tabel een

inwonertal ook nog iets toeneemt. In

indi­catie gegeven van de gewenste en haalbare

kwalitatieve zin is en blijft de positie van

omvang van het wijkgerichte winkelprogramma in

deze supermarkt kwetsbaar.

winkel- (wvo) en brutovloer­oppervlak (bvo).

•

Compacte winkelopzet draagt bij aan functioneren

Winkelgebied ’s-Gravenland heeft een

m wvo m bvo Supermarkt 1.500 2.000 Overig dagelijks (verszaken, 800 à 1.000 à drogist, gemakswinkel) 1.000 1.200 Niet-dagelijks (frequent 250 300 benodigd)

Rivium Boulevard

eigen primair verzorgingsgebied. Dit gebied 2

heeft een voldoende robuuste omvang

2

(draag­vlak ± 10.000 inwoners) voor de aanwezige supermarkt en het overige winkelaanbod. Daarmee kunnen winkel­

Effecten op de winkelstructuur

2e straat

gebieden Rivium en ’s-Gravenland naar verwachting uitstekend naast elkaar

0

functioneren.

3.3

1e straat

100 m

Ondergrond: © OpenStreetMap Bewerking: DTNP

Voorwaarden voor functioneren winkels Rivium Voor het functioneren van het beoogde nieuwe

Effect op Fascinatio en ’s-Gravenland-Oost beperkt

winkelaanbod is het van belang de supermarkt

ziening dient vanaf de straat toegankelijk te

Het beoogde nieuwe winkelprogamma is wijk­

en overige (winkel)voorzieningen zo veel

zijn.

gericht en heeft nadrukkelijk geen boven­wijkse

mogelijk te concentreren in een compact

verzorgingsfunctie. Indien het winkelaanbod in

gebied. Dit draagt bij aan combinatie­bezoek (zie

aantrekkelijkheid voor de toekomstige

Rivium wordt geprogrammeerd op de behoefte

bijlage).

bewoners wordt geadviseerd ook andere

binnen deze nieuwe wijk zijn bovenwijkse effecten

•

De beoogde locatie in de plinten van de

publieksgerichte voorzieningen voor de wijk

op de winkelstructuur van Capelle aan den IJssel

Rivium Boule­vard tussen de 1e en 2e straat

in dit deel te clusteren (ontmoeting in het

niet te verwachten.

is hiervoor uitermate geschikt.

hart van de wijk, met ook o.a. daghoreca,

Door de voordeur van de supermarkt en

kapper, fitness en/of medische functies).

• Naar verwachting is het effect op het aanbod in

andere winkels zo veel mogelijk aan de

Fascinatio en ‘s-Gravenland voorts klein.

Rivium Boulevard te situ­eren ontstaan

•

In het verzorgingsgebied van Rivium blijft na

zicht­relaties en neemt de kans op combi­

de ontwikkeling van het wijkgerichte

natiebezoek toe. Ook de in- en uitgang voor

programma kwantitatief ruimte voor de

voetgangers van de gebouwde parkeervoor­

12 van 15

•

Voor de aantrekkingskracht op en de

2452.0623 Actualisatie DPO supermarkt Rivium Capelle aan den IJssel - 08 augustus 2023

3.4 Conclusie De dagelijkse winkelstructuur in Capelle en omgeving is zeer fijnmazig, waardoor iedere inwoner voor dagelijkse boodschappen in de nabijheid van de woonomgeving terecht kan. Ook Rivium als nieuwe woonwijk vraagt om een wijkgericht winkelprogram­ma om inwoners in hun dagelijkse behoeften te voor­zien, met een moderne supermarkt van circa 1.500 m² wvo als belangrijkste drager. Inwoners van Fascinatio en een deel van Kralingseveer gaan beschikken over een aantrekkelijk en modern buurtwinkelcentrum in de nabijheid en zullen ook voor een groot deel georiënteerd raken op het nieuwe winkel­ aanbod. Toevoegen van detailhandel in Rivium betreft een nieuwe wijkgebonden winkelconcentratie in een nieuwe woonwijk en past daarmee binnen de provin­ciale kaders. Bovendien wordt een oplossing geboden voor leegstaande kantoren (transformatie leegstaand vastgoed). Ontwikkeling van een grotere supermarkt is ongewenst door de bovenwijkse aantrekkings­ kracht die daar van uitgaat en sluit bovendien niet aan op het koopgedrag van de doelgroep. 2452.0623 Actualisatie DPO supermarkt Rivium Capelle aan den IJssel - 08 augustus 2023

13 van 15

Bijlagen

jaar € 2.135 (excl. btw)*. De factor inkomen

een bestedingscijfer van

heeft echter invloed op het bestedingscijfer.

€ 2.237 (excl. btw)****.

Het landelijk gemiddelde inkomen bedraagt

Een tweede correctie is doorgevoerd voor de

circa € 29.200 per hoofd**. Het inkomen in de

verwachte stijging van het marktaandeel inter­net in

gemeente Capelle is nagenoeg gelijk aan het

de dagelijkse sector, van 6 (in 2021) naar circa 10%.

Distributieplanologisch onderzoek

landelijk gemiddelde. In Capelle-West bedraagt

Dit leidt tot de volgende gemiddelde bestedings­

Om een inschatting te maken van de markt­

het gemiddelde inkomen circa 15% boven het

cijfers per persoon per jaar in supermarkten:

ruimte voor supermarkten (en overig dagelijks

landelijk gemiddel­de. Voor de dagelijkse sector

Gemeente Capelle:

aanbod) in Capelle, Capelle-West en Rivium, is

is het gebrui­kelijk om een inkomenscorrectie

Westelijk deel Capelle: € 2.167 (excl. btw);

een aantal indicatieve distributieve bereke­

toe te passen van 0,4 van het percentage dat

Rivium:

ningen gemaakt waarin zowel de vraag- als

het inkomen afwijkt van het Nederlands

aanbodzijde zijn meege­nomen.

gemiddelde. Dit leidt tot een bestedingscijfer

Bestedingen per hoofd dagelijkse sector

van € 2.263 per hoofd van de bevolking (excl.

Aan de hand van algemene kengetallen en

btw)***.

correcties naar de lokale/toekomstige situatie is

Uitleg marktruimteberekening

De vraagzijde wordt bepaald door de omvang van het verzorgingsgebied (aantal inwoners)

€ 2.030 (excl. btw); € 2.142 (excl. btw).

op gelijke wijze ook een bestedingscijfer voor de

bestedin­gen binnen supermarkten (en totale

Hoewel lastig in te schatten zal het inkomen in

complete dagelijkse sector berekend:

dagelijkse sector), de mate waarin het beste­

Rivium naar verwachting ook boven het lande­

Gemeente Capelle:

dingspotentieel uit het verzorgingsgebied in de

lijk gemiddelde komen te liggen (hoogstedelijk,

Westelijk deel Capelle: € 2.694 (excl. btw);

eigen winkels terechtkomt (koopkracht­binding)

jonge professionals, 1- en 2- persoonshuis­

Rivium:

en de mate waarin bestedingen van elders

houden zonder kinderen) en ook in Fascinatio is

toevloeien (koopkrachttoevloeiing). Aan de

het inkomen bovengemiddeld. Voor het verzor­

Vloerproductiviteit (omzet / m²)

aanbodzijde spelen de omvang van de sectoren

gings­gebied van Rivium wordt daarom gere­

De gemiddelde landelijke vloerproductiviteit in

(m wvo) en de benodigde bestedin­gen per m

kend met een gemiddeld inkomen van circa

supermarkten is € 8.381 (excl. btw). Voor de totale

een rol (vloerproductiviteit).

12% boven het landelijk gemiddel­de. Dit leidt tot

dagelijkse sector is dit € 7.823 (excl. btw). Om van

2

2

€ 2.524 (excl. btw); € 2.663 (excl. btw).

een gezond economisch functioneren te kunnen

Bestedingen per hoofd supermarkten In Nederland is de gemiddelde besteding in supermarkten per hoofd van de bevolking per

14 van 15

*

Retail Insiders (2022), Omzetkengetallen 2021 ten behoeve van ruimtelijk-economisch onderzoek. ** CBS StatLine (2023), kerncijfers wijken en buurten 2020. *** € 2.135 + (0,4 x 15% x € 2.135).

spreken is het van belang dat de omzet per m² niet (substantieel) onder het landelijk gemiddelde komt te liggen. ****

€ 2.135 + (0,4 x 12% x € 2.135).

2452.0623 Actualisatie DPO supermarkt Rivium Capelle aan den IJssel - 08 augustus 2023

Combinatiebezoek Supermarkten zijn belangrijke trekkers en

supermarktbezoekers dat ook andere winkels

bepalen voor een groot deel het functio­neren

bezoekt, toeneemt naarmate meer winkels dicht

van winkelgebieden. Uit door DTNP uitgevoerd

bij de supermarkt liggen. Daarnaast blijkt dat

onderzoek (oktober-november 2021) onder

het combinatie­bezoek toeneemt naarmate er

circa 3.700 respondenten in 25 dorps- en

meer winkels in het zicht van de ingang van de

wijkcentra in Nederland blijkt dat circa 52% van

supermarkt liggen.

de consumenten het super­marktbezoek combineert met een of meer andere winkels in hetzelfde winkelgebied. Dit geldt zowel voor service- als voor discountsupermarkten. Het onderzoek toont aan dat het aandeel

2452.0623 Actualisatie DPO supermarkt Rivium Capelle aan den IJssel - 08 augustus 2023

15 van 15

Droogh Trommelen en Partners (DTNP) - Adviseurs voor Ruimte en Strategie Graafseweg 109, 6512 BS Nijmegen | T 024 - 379 20 83 | E info@dtnp.nl | W www.dtnp.nl

Bijlage 2 Provinciale adviesbrief detailhandel

Adviescommissie Detailhandel Zuid-Holland p.a. Bentinckstraat 133, 2582 SV Den Haag secretariaat@adviescommissiedetailhandel.nl www.adviescommissiedetailhandel.nl

16 november 2023

College van Burgemeester en Wethouders Gemeente Capelle aan den IJssel Per e-mail Betreft: Advies concept-ontwerpbestemmingsplan Het Nieuwe Rivium Geacht college, De adviescommissie Detailhandel Zuid-Holland heeft uw aanvraag van 12 oktober 2023 voor een advies over het concept-ontwerpbestemmingsplan Het Nieuwe Rivium behandeld in haar vergadering van 27 oktober 2023. De adviescommissie Detailhandel Zuid-Holland is daarbij gekomen tot een: Positief advies De aanvraag Het plan omschrijft transformatie van het kantoren- en bedrijventerrein Rivium naar een gemengde hoogstedelijke wijk met ca. 5.500 woningen, onder toevoeging van een aantal wijkvoorzieningen waaronder een lokaal verzorgend detailhandelsprogramma. In het concept-ontwerpbestemmingsplan Het Nieuwe Rivium wordt nu maximaal 3.250 m² bruto vloeroppervlak (bvo) opgenomen voor detailhandel. Hiervan is maximaal 2.000 m² bvo beschikbaar voor een (full service) supermarkt. Aangezien de detailhandelsontwikkeling groter is dan 2.000 m² bvo, heeft de gemeente Capelle aan den IJssel in het kader van de bestemmingsplanprocedure advies gevraagd aan de adviescommissie Detailhandel Zuid-Holland. Beleidsmatige context De aanvraag betreft de ontwikkeling van detailhandel in het kader van een integrale, fasegewijze, gebiedstransformatie van werken naar wonen-met-werken.

Het provinciale detailhandelsbeleid is gericht op concentratie en bundeling. Volgens artikel 6.13 van de provinciale Omgevingsverordening is vestiging van nieuwe detailhandel uitsluitend toegestaan binnen of aansluitend aan bestaande winkelconcentraties in de centra van steden, dorpen en wijken. Daarnaast is er ruimte voor nieuwe detailhandel binnen nieuwe wijkgebonden winkelconcentraties in nieuwe woonwijken. Het Nieuwe Rivium is aan te merken als een nieuwe woonwijk.

Advies concept-ontwerpbestemmingsplan Het Nieuwe Rivium 16 november 2023 Pagina 2 van 5 Vooruitlopend op de mogelijke afwijking van het vigerende bestemmingsplan Rivium, die noodzakelijk is om dit gebied tot een toekomstgerichte, bruisende en duurzame wijk te kunnen transformeren, heeft de gemeente in 2020 de ambitie voor deze wijk verkend en zijn de ruimtelijke en programmatische uitgangspunten vastgelegd in het Gebiedspaspoort 2.0 Rivium en de bijbehorende plintenstrategie. Het gebiedspaspoort vormt ook de basis voor de uitwerking van de bouwenveloppen. In de gemeentelijke Structuurvisie Detailhandel 2021 is uw inzet dat Capelle in 2030 vitale, compacte winkelgebieden heeft met aantrekkelijke horeca. Daarvoor is een hoofdstructuur gedefinieerd en voor alle winkelgebieden acties geformuleerd. Voor Rivium wordt hierbij uitgegaan van een nieuw te ontwikkelen voorzieningenhart met een supermarktaanbod van maximaal 2.000 m2 bvo en ruimte voor speciaalzaken. Bevindingen en overwegingen van de adviescommissie De adviescommissie Detailhandel heeft waardering voor de proactieve beleidshouding die de gemeente in de afgelopen jaren heeft getoond ten aanzien van de leegstandsproblematiek op de bedrijven- en kantorenlocatie Rivium, en voor de verschillende onderzoeken en opeenvolgende kaderstellende beleidsstukken die uw raad heeft vastgesteld.

Het uitnodigingsdocument ‘Gebiedspaspoort het nieuwe Rivium 1.0’ uit 2018, bedoeld om lokale transformaties mogelijk te maken, bleek ontoereikend voor de meer ingrijpende initiatieven voor sloop, nieuwbouw en grootschalige transitie, wat uiteindelijk aanleiding is geweest voor het vaststellen van het Gebiedspaspoort 2.0 Rivium. Het thans voorliggende concept-ontwerpbestemmingsplan is daarmee een logische volgende stap. Inhoudelijk en meer in detail is de commissie op basis van de voorgelegde stukken tot de volgende bevindingen gekomen: DPO en ladderonderbouwing – distributieve ruimte •

Het DPO door bureau DTNP (actualisatie augustus 2023) en de ladderonderbouwing door bureau Rho (september 2023) vormen samen een solide onderbouwing van de aangenomen distributieve ruimte.

•

Uitgaande van de fijnmazige aanbodstructuur die u voor uw gemeente voorstaat, kan de adviescommissie de inzet op maximaal 3.250 m² bvo aan detailhandel, waarvan maximaal 2.000 m² bvo (full service)supermarkt, volgen.

•

Een aandachtspunt hierbij voor de daadwerkelijke realisatie is de conclusie die DTNP expliciet formuleert: Rivium als nieuwe woonwijk vraagt om een wijkgericht winkelprogramma voor de dagelijkse behoeften, met een moderne supermarkt van ca. 1.500 m2 wvo [ca. 2.000 m2 bvo] als belangrijkste drager. Ontwikkeling van een grotere supermarkt is ongewenst door de bovenwijkse aantrekkingskracht die daar van uit zou gaan en sluit bovendien niet aan op het koopgedrag van de doelgroep. Maar veel kleiner dan het genoemde metrage moet de supermarkt óók niet zijn, omdat anders de functie van belangrijkste drager verdwijnt. Zie daarom enkele opmerkingen hierna.

Concept-ontwerpbestemmingsplan •

In de Verbeelding is de mogelijke vestiging van een supermarkt eenduidig aan één ontwikkelveld toegekend. Dat is in de ogen van de adviescommissie een solide vertrekpunt dat helderheid geeft aan mogelijke initiatiefnemers.

•

De overige nieuw te vestigen detailhandel, niet zijnde een supermarkt, van in totaal maximaal 1.250 m2 bvo, kan volgens de Regels en de Verbeelding verspreid over alle ontwikkelvelden worden gerealiseerd. De commissie is van mening dat deze wijze van

Advies concept-ontwerpbestemmingsplan Het Nieuwe Rivium 16 november 2023 Pagina 3 van 5 bestemmen het risico in zich draagt dat de gewenste concentratie van winkels niet tot stand komt. Concentratie is een belangrijke voorwaarde voor een vitaal en toekomstbestendig winkelcentrum, zoals ook verwoord is in het rapport van DTNP 1, dat bijlage vormt bij de Toelichting. De commissie adviseert u daarom om deze concentratie ook specifiek te maken in de Verbeelding door enkel detailhandel toe te staan in de zijden van de ontwikkelvelden direct aanpalend aan het ontwikkelveld waar de supermarkt is toegestaan, zodat alle detailhandel op korte (zicht!-)afstand van elkaar komt. •

1

In het vigerende bestemmingsplan is een zogenaamde gemakswinkel van 200 m 2 bvo planologisch toegestaan. Het nieuwe bestemmingsplan biedt u echter een uitgelezen kans om een dergelijke – thans overigens ook nog niet aanwezige – gemakswinkel te ‘sturen’ naar het beoogde concentratiegebied, als mogelijk onderdeel van de overige detailhandel (niet zijnde supermarkt). In de ogen van de commissie moet daarom géén ruimte geboden worden voor een ‘gemakswinkel’ buiten het beoogde concentratiegebied en dient het begrip uit de Regels moeten worden verwijderd. De volgende artikelleden of zinsneden dienen daartoe te worden geschrapt: o

Art. 1.74: geheel;

o

In art. 1.124: de zinsnede ‘waartoe onder meer wordt verstaan een gemakswinkel’;

o

Art. 3.4.b lid 3: geheel;

o

In art. 4.5.4.a lid 1: de zinsnede ‘en maximaal 1 gemakswinkel’.

•

De formulering in art. 4.5.4.a lid 1 maakt het mogelijk dat er meer dan één supermarkt gevestigd wordt. Dat lijkt de adviescommissie niet realistisch maar ook niet wenselijk, omdat dat zal leiden tot versnippering en geen sterk boodschappencluster zal opleveren.

•

Een aandachtspunt zit voor de adviescommissie (onder andere in verband met het voorgaande punt) nog in de begripsbepalingen waar het bestemmingsplan mee werkt. Voorkómen moet worden dat de Regels onbedoeld méér detailhandelsmeters toestaan dan beoogd, maar ook dat het aanbod te weinig trekkracht krijgt en de moderne supermarkt van ca. 2.000 m2 bvo er niet komt. In dat kader moet opgemerkt worden: o

Art. 1.45, de definitie van ‘commerciële voorzieningen’ moet nog worden geformuleerd.

o

In art. 1.65 is een full service supermarkt gedefinieerd, maar de definitie van supermarkt ontbreekt. Het voorvoegsel full service is ruimtelijk-planologisch moeilijk houdbaar en handhaafbaar, en de commissie adviseert om enkel het begrip supermarkt te definiëren – en art. 4.5.4. zódanig te formuleren dat één supermarkt enkel is toegestaan ter plaatse van de aanduiding ‘supermarkt’.

o

De definitie van ‘publieke voorzieningen’ (art. 1.124) creëert ruis en kan tot discussie leiden omdat: (1) volgens de gebruikte formulering onder kleinschalige detailhandel ook een kleine supermarkt of een buurtsupermarkt kan worden verstaan, (2) hier enkel kleinschalige detailhandel onder valt, wat niet overeenstemt met de formuleringen in art. 4.5.4. waar de supermarkt ook onder publieke

Zie Actualisatie DPO Supermarkt Rivium, augustus 2023, pagina 12, onder Voorwaarden voor functioneren winkels Rivium: “Voor het functioneren van het beoogde nieuwe winkelaanbod is het van belang de supermarkt en overige (winkel)voorzieningen zo veel mogelijk te concentreren in een compact gebied.”

Advies concept-ontwerpbestemmingsplan Het Nieuwe Rivium 16 november 2023 Pagina 4 van 5 voorzieningen valt, en (3) alle onder ‘publieke voorzieningen’ genoemde functies (zoals dienstverlening, detailhandel, horeca) ook al afzonderlijk zijn gedefinieerd in de begripsbepalingen, waardoor in de bestemmingsregels voor wat betreft de begrippen een ongewenste gelaagdheid ontstaat en daardoor in de praktijk ‘van twee walletjes gegeten zou kunnen worden’. De commissie adviseert u daarom om het begrip ‘publieke voorzieningen’ in de Regels geheel te schrappen (art. 1.124) en de terminologie navenant aan te passen in art. 4.1.1.c, art. 4.2.6.f, art. 4.5.3, art. 4.5.4, art. 4.5.5, art. 4.5.6, art. 4.5.7, art. 4.6.1 en art. 5.3.2.. Uitwerking: bijvoorbeeld het begrip ‘publieke voorzieningen – maatschappelijk’ valt dan terug op ‘maatschappelijke voorzieningen’, etc. o

In art. 3 (Bestaand) is detailhandel toegestaan. In art. 3.4 is dit geclausuleerd en de adviescommissie stelt met voldoening vast dat de daar gebezigde begrippen (productiegebonden detailhandel, internethandel niet-dagelijkse goederen) ook in art. 1 gedefinieerd zijn. De verwijzing in art. 3.4.b naar art. 3.1.c is echter onjuist en dient 3.1.b te luiden. Daarnaast adviseert de commissie, zoals hierboven aangegeven, om lid 3 (toestaan gemakswinkels) in art. 3.4.b te schrappen.

o

In art. 5 (Openbare Ruimte) wordt ruimte geboden voor 500 m2 bvo commerciële publieke voorzieningen [in paviljoens]. Om een overmaat aan detailhandel te voorkomen, adviseert de commissie hier detailhandel expliciet uit te sluiten.

Regionale afstemming •

In uw adviesaanvraag schrijft u dat het plan meerdere malen besproken is met o.a. de MRDH. De meest recente, ons bekende, adviesbrief van de MRDH dateert echter van juli 2020 en is dus nog niet gebaseerd op het concept-ontwerpbestemmingsplan maar op het voorstadium ‘transformatieproject bedrijventerrein’. Het zou de commissie daarom nuttig lijken dat de MRDH gelegenheid krijgt om haar advies van destijds te actualiseren naar aanleiding van het thans voorliggende plan.

•

De MRDH adviseert in haar brief om in te zetten op méér functiemenging dan – ten tijde van de adviesbrief – door u beoogd. Dat roept nog wel een vraag op, want stel dat er in de ontwikkelvelden meer werkfuncties komen en minder wonen, dan kan dat afbreuk doen aan het economisch draagvlak voor de geplande detailhandel.

Advies en aandachtpunten Alles overwegend adviseert de commissie positief op het concept-ontwerpbestemmingsplan Het Nieuwe Rivium. De belangrijkste reden hiervoor is de betrokkenheid van uw gemeente bij het begeleiden, uitnodigen en sturen van dit langjarige proces en de helder geformuleerde ambitie om in Rivium een hoogstedelijk werk-, woon- en verblijfsgebied, met een eigen karakter tot stand te brengen. De aangenomen distributieve ruimte voor het lokaal verzorgende boodschappencluster is geloofwaardig. De adviescommissie geeft u wel voor de daadwerkelijke vaststelling van het bestemmingsplan en voor het vervolgtraject een aantal aandachtspunten mee. Verwijzend naar het bovenstaande sommen wij die hier kort voor u op: •

In de Verbeelding de clustering binnen zichtafstand expliciet maken door enkel in de aan de supermarkt aanpalende ontwikkelvelden detailhandelsfuncties mogelijk te maken.

Advies concept-ontwerpbestemmingsplan Het Nieuwe Rivium 16 november 2023 Pagina 5 van 5 •

‘Gemakswinkels’ geen aparte status geven en deze ook niet toestaan buiten het aangewezen detailhandelsconcentratiegebied.

•

Slechts ruimte bieden voor één supermarkt, ter plaatse van de aanduiding ‘supermarkt’, met een maximum van 2.000 m2 bvo.

•

Het eenduidig en sluitend maken van definities in de Regels, o.a. door het begrip ‘publieke voorzieningen’ in de Regels geheel te schrappen (art. 1.124) en de terminologie navenant aan te passen.

•

Aan de MRDH de gelegenheid geven haar advies te actualiseren.

Publicatie In het kader van de door de adviescommissie beoogde transparantie wordt dit advies vanaf vijf weken na verzending gepubliceerd op de website van de adviescommissie: www.adviescommissiedetailhandel.nl. Een afschrift van dit advies versturen wij naar de Provincie Zuid-Holland. Met vriendelijke groet, Adviescommissie Detailhandel Zuid-Holland

Mevrouw E.H.M. Bakker-Derks voorzitter

M. de Graaf secretaris

Bijlage 3 Advies MRDH compensatie bedrijventerrein

Bijlage 4 MER

RAPPORT MER Rivium 3.0

Klant:

Gemeente Capelle aan den IJssel

Referentie:

BI9857

Status:

Definitief/0.2

Datum:

10 december 2025

Projectgerelateerd

HASKONING NEDERLAND B.V. Laan 1914 no.35 3818 EX Amersfoort Netherlands Mobility & Infrastructure Trade register number: 56515154 Telefoon: +31 88 348 20 00 Fax: +31 33 463 36 52 E-mail: info@rhdhv.com Website: haskoning.com

Titel document: Ondertitel: Referentie: Uw kenmerk Status: Datum: Projectnaam: Projectnummer: Goedgekeurd door:

MER Rivium 3.0 BI9857 Definitief/0.2 10 december 2025 MER Rivium BI9857 VM

Datum: Classificatie:

Projectgerelateerd

Behoudens andersluidende afspraken met de Opdrachtgever, mag niets uit dit document worden verveelvoudigd of openbaar gemaakt of worden gebruikt voor een ander doel dan waarvoor het document is vervaardigd. Haskoning Nederland B.V. aanvaardt geen enkele verantwoordelijkheid of aansprakelijkheid voor dit document, anders dan jegens de Opdrachtgever. Let op: dit document bevat mogelijk persoonsgegevens van medewerkers van Haskoning Nederland B.V. Voordat publicatie plaatsvindt (of anderszins openbaarmaking), dient dit document te worden geanonimiseerd of dient toestemming te worden verkregen om dit document met persoonsgegevens te publiceren. Dit hoeft niet als wet- of regelgeving anonimiseren niet toestaat. Dit document kan zijn opgesteld met behulp van kunstmatige intelligentie (AI); alle door AI gegenereerde inhoud is beoordeeld en gevalideerd door onze experts. 10 december 2025

BI9857

ii

Projectgerelateerd

Inhoud DEEL I: SAMENVATTING

1

DEEL II: HOOFDRAPPORT

22

1

Inleiding

23

1.1

Transformatie Rivium

23

1.2

Een mer-procedure voor het omgevingsplan

24

1.3

Procedure

25

1.4

Plan- en mer-proces

26

1.5

Leeswijzer

27

2

Achtergrond en inbedding van het voornemen

28

2.1

Waarom transformeert de gemeente Rivium?

28

2.2

Ambities

28

2.3

Beleidsmatige inbedding

30

3

Alternatieven, scenario’s en fasen

32

3.1

Alternatieven

32

3.2

Bouwfasen

37

3.3

Scenario’s en robuustheidsanalyse

37

4

Aanpak van de mer en effectbeoordeling

39

4.1

Doel en aanpak van het effectonderzoek

39

4.2

Beoordelingskader milieu

39

4.3

Beoordelingskader doelbereik

41

4.4

Referentiesituatie

43

4.5

Methode van scoren

46

4.6

Detailniveau en studiegebied

47

5

Milieueffecten alternatieven

48

5.1

Verkeer en parkeren

48

5.2

Geluid

60

5.3

Luchtkwaliteit

72

5.4

Geur

77

5.5

Externe veiligheid

80

5.6

Gebouwhinder

86

5.7

Bodem en ondergrond

102

5.8

Waterstaat

106

10 december 2025

BI9857

iii

Projectgerelateerd

5.9

Ecologie

112

5.10