Document · PDF

Programmabegroting 2024 - 2027 def.pdf

Gemeenteraad 2 november 2023, gemeente BunschotenBij agendapunt: RV 1180211 Programmabegroting 2024-202729.117 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

Begroting 2024 - 2027

september 2023

Voorwoord Aan de raad Voor u ligt de begroting van de gemeente Bunschoten voor de jaren 2024-2027. De begroting is opgesteld in overeenstemming met de uitgangspunten van de kadernota 2024, zoals die in de raad van 29 juni 2023 is vastgesteld. In deze programmabegroting zijn de besluiten die genomen zijn bij de kadernota 2024 en die voortvloeien uit het vorig gesloten coalitieakkoord ‘bouwen aan de toekomst’ verwerkt voor het jaar 2024 en verder. In hoofdstuk één is de financiële positie van de gemeente op hoofdlijnen uitgewerkt. De eerste jaren ziet het er positief uit. De ontwikkeling van de solvabiliteit blijft ruim boven het gewenste niveau van 30 procent. De begroting voor het komende jaar 2024 kan sluitend aan u worden aanboden. Vanaf het jaar 2026 wordt echter een tekort zichtbaar welke oploopt door een aantal noodzakelijke investeringen de komende jaren. Een belangrijke oorzaak hiervan is terug te voeren op besluiten die het Rijk heeft genomen over de ontwikkeling van het gemeentefonds. Te noemen zijn de herijking gemeentefonds, de opschalingskorting en de aanpassing van de normeringssystematiek, beter bekend als de trap-optrap-af systematiek. Door de herijking van het gemeentefonds en opschalingskorting krijgt de gemeente Bunschoten jaarlijks respectievelijk circa € 800.000,- en € 500.000,- minder inkomsten.

Het zal u niet verbazen dat dit flinke gevolgen heeft voor de begroting van Bunschoten. Net als zeer veel andere gemeenten in Nederland laat het jaar 2026 daarom een tekort zien. Begrotingsadvies VNG: Breng tekorten 2026 in beeld De VNG heeft in een brief aan gemeenten opgeroepen de tekorten die met ingang van 2026 (het ravijnjaar) ontstaan in de meerjarenbegroting te laten zien om daarmee een signaal naar het Rijk af te geven dat er duidelijkheid moet komen over een structurele extra bijdrage van het Rijk. Een complicerende factor is dat het kabinet deze zomer is gevallen en nieuwe verkiezingen zijn uitgeschreven. Het ligt niet in de lijn van de verwachting dat het huidige demissionaire kabinet met voorstellen komt om de tekorten voor de genoemde jaren structureel op te lossen. Het blijft dus spannend wat op de derde dinsdag van september wordt gepresenteerd in de miljoenennota. Naast deze ontwikkelingen liggen er ook een aantal voorstellen die vragen om investeringen voor de komende jaren. Genoemd kunnen worden de gevraagde investeringen op basis van de nota sportaccommodaties, de actualisatie van het integraal huisvestingsplan scholen en onderzoek naar de toekomstbestendigheid van het gemeentelijk vastgoed. In de kadernota is bij de gewenste investeringen een indicatie gegeven wat een investering van totaal € 10 miljoen betekent.

Met deze investeringen zal rekening moeten worden gehouden bij het begrotingsresultaat de komende jaren. Andere onderwerpen die genoemd kunnen worden en van invloed zijn op de ontwikkeling van de begroting zijn: de oorlog in Oekraïne die nog gaande is, de hoge inflatie en een stijgende rente. De ontwikkeling van de zorgkosten jeugd blijven spannend. Er is krapte op de arbeidsmarkt, het opvangen van vluchtelingen en huisvesten van statushouders is een forse uitdaging en er zijn zorgen over de koopkracht van de burgers. Door de hogere rentes en gestegen bouwkosten staat ook de woningmarkt en -bouw onder druk. Financiële perspectiefnota Gelet op hetgeen hierboven is aangegeven heeft het college het initiatief genomen een zogenaamde perspectiefnota op te stellen. Uitgangspunt is het resultaat van de programmabegroting 2024-2027, aangevuld met de ontwikkeling van de lasten van de nieuwe investeringen. Er ontstaat dan een meer actueel beeld van de ontwikkeling van het begrotingsresultaat. Daarbij zullen we ook bouwstenen aandragen die weer perspectief bieden op een sluitende meerjarenbegroting. Dit is een eerste stap richting de kadernota 2025.

Kortom er liggen ook nu weer voldoende uitdagingen voor de komende periode om samen met uw raad te bouwen aan een mooie toekomst voor onze gemeente. Burgemeester en wethouders, secretaris,

burgemeester,

Drs. J.F.H. Jennekens

M. van de Groep

Inhoudsopgave Voorwoord Samenvatting en besluitvorming Leeswijzer 1. FINANCIËLE POSITIE 1.1 1.2

Financiële beschouwing Totaaloverzicht 2024 - 2027

2. PROGRAMMAPLAN 2.0 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7 2.8

Bestuur en ondersteuning Veiligheid Verkeer, vervoer en waterstaat Economie Onderwijs Sport, cultuur en recreatie Sociaal domein Volksgezondheid en milieu Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing

3. PARAGRAFEN 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7 3.8

Lokale heffingen Weerstandsvermogen en risicobeheersing Onderhoud kapitaalgoederen Financiering Bedrijfsvoering Verbonden partijen Grondbeleid Openbaarheidsparagraaf Wet open overheid

4. BIJLAGEN 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5

Overhead Kerngegevens Overzicht directe en indirecte subsidies Totaaloverzicht per taakveld 2024 Afkortingenlijst

3 7 9 11 13 18 21 23 29 33 39 45 49 59 69 77 85 87 97 107 115 121 125 131 137 139 141 143 145 148 151

Samenvatting en besluitvorming De raad van de gemeente Bunschoten, gelezen de inhoud van de programmabegroting 2024 Besluit: I tot het vaststellen van de programmabegroting 2024 - 2027 II

akkoord te gaan met de tariefaanpassingen, zoals opgenomen in de paragraaf Lokale heffingen, waarvan de belangrijkste hieronder nog even worden genoemd: Onroerendezaakbelastingen (niet-woningen) 6,4% * Onroerendezaakbelastingen (woningen - eigenaren) 6,4% * Afvalstoffenheffing 6,4% * Vast tarief voor meerpersoonshuishouden van € 332,- (inclusief inflatie) Vast tarief voor eenpersoonshuishouden van € 301,- (inclusief inflatie) Rioolrechten 6,4% * Marktgelden 6,4% Begraafrechten 6,4% Bouwleges 6,4% Overige belastingen, leges en rechten 6,4%

III

akkoord te gaan met het beschikbaar stellen van middelen voor de uitvoering van de noodzakelijke investeringen in 2024

kennis te nemen van de ontwikkeling van het begrotingsresultaat in meerjarenperspectief, blijkend uit het overzicht op pagina 18

het budget onvoorzien vast te stellen op € 100.000,-

het resultaat van de begroting toe te voegen aan de algemene reserve

* Zie pagina 92 voor de ontwikkeling van de lokale lastendruk

Aldus vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 2 november 2023

de griffier,

de voorzitter,

Drs. E. Hoogstraten

M. van de Groep

Leeswijzer In deze leeswijzer wordt in grote lijnen aangegeven hoe de programmabegroting is opgebouwd en welke informatie op welke plek is te vinden. Algemeen De digitale versie van deze programmabegroting werkt met automatische verwijzingen. Door te klikken op tekst met een oranje onderstreping, gaat het document automatisch naar de verwijzing toe. De inhoudsopgave werkt ook op deze wijze. In deze programmabegroting staan veel afkortingen. Om dit inzichtelijk te maken is een afkortingenlijst als bijlage toegevoegd. De afkortingen zijn oranje onderstreept en verwijzen automatisch naar de afkortingenlijst. Financiële positie Het eerste hoofdstuk van de programmabegroting staat in het teken van de financiële positie van de gemeente. Er wordt een financiële beschouwing gegeven, inclusief de begroting in één oogopslag en er is een totaaloverzicht van de programmabegroting te vinden op programmaniveau. Programmaplan Hoofdstuk twee staat in het teken van de programma’s. De programma’s bestaan uit verschillende taakvelden. De programma’s worden aan de hand van de drie W-vragen toegelicht: ▪ Wat willen we bereiken? Bij dit onderdeel worden de belangrijkste doelstellingen van het betreffende beleidsonderdeel opgesomd. De doelstellingen komen uit de beleidsnota’s. ▪ Wat gaan we er voor doen? De acties van het betreffende beleidsonderdeel worden hier genoemd.

Deze acties vloeien voort uit de doelstellingen die bij de eerste vraag zijn opgesomd. ▪ Wat mag het kosten? Deze vraag wordt beantwoord door middel van een tabel met de lasten en baten per taakveld, met een toelichting op hoofdlijnen. Ook worden de investeringen voor dat programma vermeld. Indicatoren Bij elk programma worden verplichte indicatoren, vanuit het BBV, opgenomen. Deze indicatoren zijn ook te vinden op www.waarstaatjegemeente.nl onder Lokaal bestuur en veiligheid en dan Besluit Begroting en Verantwoording. Daar is het mogelijk om de resultaten te vergelijken met andere gemeenten of provincies. Op www.waarstaatjegemeente.nl zijn veel meer gegevens te vinden over de gemeente dan alleen de verplichte indicatoren. Het is mogelijk om per thema gegevens te raadplegen en te vergelijken. Alle gegevens op deze website wijzigen, zodra er nieuwe informatie beschikbaar is. Zo is er altijd een actuele stand van zaken. Naast de verplichte indicatoren zijn er per programma ook indicatoren opgenomen die uit de beleidsnota’s zijn ontstaan. Paragrafen De paragrafen in hoofdstuk drie geven een dwarsdoorsnede van de financiële aspecten van de begroting, bezien vanuit een bepaald perspectief. De paragrafen staan op volgorde volgens het BBV. Bijlagen In het vierde hoofdstuk zijn diverse bijlagen opgenomen.

Een overzicht van de overheadskosten, de kerngegevens van de gemeente, een overzicht van verschillende subsidies, een totaaloverzicht van alle taakvelden en een afkortingenlijst. Meerjarenprognose grondexploitatie Het MPG wordt als afzonderlijk document door de raad vastgesteld en is geen onderdeel van de programmarekening of programmabegroting. Een toelichting wordt gegeven in de paragraaf Grondbeleid.

1. FINANCIËLE POSITIE

1.1 Financiële beschouwing In dit hoofdstuk wordt een beschouwing gegeven van de financiële positie van de gemeente voor de periode 2024 – 2027. Basis vastgestelde kadernota 2024 – 2027 Basis voor de opgestelde programmabegroting is de in de raad van 29 juni 2023 vastgestelde kadernota 2024 – 2027. Structureel sluitende begroting wordt uitdaging In de onderstaande tabel is de ontwikkeling van het begrotingsresultaat op een rij gezet. In de tabel is eerst het resultaat opgenomen van de kadernota zoals die aan de raad is aangeboden. Aanvullend is een memo naar de raad gestuurd over de ontwikkeling van de zorgkosten, de begroting GGDrU en de effecten van de meicirculaire 2023. Bij de definitieve vaststelling van de kadernota heeft de raad nog een aantal amendementen aangenomen. Deze ontwikkelingen zijn in onderstaande tabel verwerkt. De uitwerking van de programmabegroting 2024-2027 is in lijn met het resultaat van de vastgestelde kadernota. Het gaat om geringe afrondingsverschillen. 2024

2025

2026

2027

1.391

1.928

300

328

Extra budget zorgkosten jeugd

1.446

1.351

1.350

Ontwikkeling algemene uitkering

-265

Extra lasten GGDrU

105

1.290

1.195

1.194

Resultaat conform memo raad

101

733

-894

-866

Aangenomen amendementen

-65

-4

-8

Resultaat na vaststellen kadernota

166

737

-886

-858

Bedragen x € 1.000,Resultaat kadernota Aanvullende memo (1179524)

E-dienstverlening (aanpassing jaarlast) Totaal aanvullende memo

Afrondingen programmabegroting

-2

-15

Begrotingsresultaat 2024-2027

164

737

-901

-843

In een ledenbrief van de VNG van 14 juli 2023 geeft zij aan gemeenten mee om voor de jaren 2024 en 2025 een sluitende begroting te presenteren. En voor de jaren 2026/2027 een realistische begroting op basis van het huidige takenpakket, noodzakelijke investeringen, inflatie, stijgende rente en ambities uit coalitieakkoord. In bovenstaande tabel zien we dat onze meerjarenbegroting het beeld van de VNG bevestigd. Ontwikkelingen na vaststellen kadernota Voorstellen die impact hebben op het resultaat zijn de vaststelling van de nota sportaccommodaties en de actualisering van het integraal huisvestingsplan onderwijs. Deze voorstellen worden dit jaar nog aan de raad voorgelegd. In de kadernota 2024 is al aangekondigd dat voor de periode 2024 - 2027 rekening wordt gehouden met een investeringsprogramma (waaronder bovengenoemde projecten) van ongeveer 10 miljoen euro. In de eerste jaren is nog voorzien in dekking, maar vanaf 2026 is op het moment van schrijven geen dekking voorzien. Het college zal de komende periode werken aan en bij de volgende kadernota komen met een voorstel voor dekking voor de jaren na 2025. Wij zullen aanvullend bij de behandeling van de programmabegroting een perspectiefnota aanbieden waarin we dit proces verder uitwerken.

Ontwikkeling financiële kengetallen In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing zijn de Financiële kengetallen opgenomen, hieronder staat ook een korte toelichting op diverse kengetallen. Rekening 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Solvabiliteitsratio

42,2%

34,4%

35,5%

38,0%

38,9%

38,7%

Netto schuldquote Kengetal grondexploitatie

39,9%

78,8%

70,7%

76,2%

72,9%

57,8%

16,1%

31,9%

30,0%

29,8%

23,7%

10,6%

Kengetal

Solvabiliteit Op basis van de jaarrekening 2022 komt de solvabiliteit uit op 42,2%. In de volgende jaren zien we dat dit percentage iets lager uitkomt, maar nog wel ruim boven de minimale norm van 30% blijft. De oorzaken hiervan zijn een afnemend begrotingsresultaat. Hierdoor wordt er minder toegevoegd aan de algemene reserve. Met name de ontwikkeling van de zorgkosten speelt hier een belangrijke rol. Ook de kortingen gemeentefonds in verband met de herijking en opschalingskorting spelen een belangrijke rol. In de jaren 2026/2027 komt het begrotingsresultaat negatief uit op afgerond € 0,9 miljoen. Zoals al is aangegeven laten we dit tekort zien in afwachting van de maatregelen die het Rijk gaat nemen. Nu het kabinet is gevallen is het de vraag of op korte termijn duidelijkheid komt over de bijdrage van het Rijk. We hebben daarom in een zogenaamde perspectiefnota aangegeven hoe we een structureel sluitende meerjarenbegroting kunnen realiseren. Netto schuldquote De netto schuldquote loopt op, omdat de investeringen in de grondexploitatie toenemen en ook de overige investeringen. In 2024 wordt een extra lening aangetrokken van € 8,5 miljoen, in 2025 van € 7,5 miljoen. In 2027 wordt een daling voorzien, omdat dan de opbrengst van verkoop gronden worden verwacht.

De gemeente blijft wat de netto schuldquote overigens wel ruim binnen de normen van de VNG (een ratio van 130% is te hoog). Kengetal grondexploitatie Het kengetal grondexploitatie stijgt tot en met 2025, door de ontwikkeling van bedrijventerrein De Kronkels-Zuid en Rengerswetering (eiland 5 en 6). De verkopen van De Kronkels-Zuid en eiland 6 worden met ingang van 2026/2027 verwacht wat een positieve invloed heeft op dit kengetal. Structurele begrotingsruimte De structurele begrotingsruimte is nog steeds positief namelijk 4,9%, maar gaat in 2026/2027 negatief uitkomen als er geen nadere maatregelen worden genomen.

Meerjarenprognose grondexploitatie De meerjarenprognose grondexploitatie is geactualiseerd ten opzichte van de jaarrekening 2022. De belangrijkste ontwikkelingen zijn de ontwikkeling van bedrijventerrein De Kronkels-Zuid en de eilanden 5 en 6 van Rengerswetering. De uitdaging voor de komende jaren is of we kunnen “bouwen, bouwen, bouwen” op basis van het coalitieakkoord en nog steeds sluitende grondexploitaties kunnen opstellen. De boekwaarde van de voorraad gronden daalt € 17,4 miljoen per 1 januari 2024 naar € 6,9 miljoen ultimo 2027. In het MPG wordt zo goed mogelijk aangegeven wat de effecten zijn voor de VPB. Dit is vooral van belang als er sprake is van complexen die met een positief resultaat worden afgesloten. Zoals al eerder aangegeven neemt het kengetal grondexploitatie weer toe door genoemde ontwikkelingen.

Reservepositie Weerstandvermogen - risicoanalyse Volgens afspraak is er een risicoanalyse uitgevoerd en de uitkomst daarvan is opgenomen in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing. Op basis van die analyse is een weerstandsvermogen nodig van minimaal € 5,0 miljoen (excl. de risico’s binnen de grondexploitatie). Kijkend naar de stand van de algemene reserve dan is er een weerstandsratio van 4,0 in 2023. In onderstaande tabel is de ontwikkeling van de reservepositie (ultimo van het jaar) weergegeven. Bedragen x € 1.000,-

2024

2025

2026

2027

Algemene reserve

24.049

25.656

25.638

25.620

Begrotingsresultaat

164

902

-842

Algemene reserve grondexploitatie

4.382

4.292

4.202

4.112

Totaal weerstandsvermogen

28.595

30.850

29.840

28.890

Bestemmingsreserves

1.822

2.048

2.045

1.991

Egalisatiereserves

693

604

545

548

Bovenplanse voorzieningen

1.007

1.155

1.302

Totaal

32.117

34.510

33.584

32.732

Te zien is dat de reservepositie in 2025 nog toeneemt de jaren erna stabiliseert. In 2026 is nog een opbrengst vrijkomende schoollocaties geraamd. Op basis van de voorliggende programmabegroting ontstaat er met ingang van 2026 een negatief begrotingsresultaat. Het begrotingsresultaat is apart in beeld gebracht en laat het cumulatieve effect zien op de reservepositie, wat in 2027 leidt tot een structurele onttrekking als er geen andere dekking komt. Dat laatste is vanuit een goed financieel beleid niet verdedigbaar en daarom komen we ook met voorstellen om dat tekort op te lossen. De stand van de algemene reserve heeft meer dan voldoende buffer voor het opvangen van de risico’s, zoals genoemd in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing.

Overzicht algemene dekkingsmiddelen De algemene dekkingsmiddelen worden ingezet ter dekking van de uitgaven binnen de programma’s die niet door inkomsten worden gedekt die binnen het programma geraamd worden. De belangrijkste onderdelen zijn de ontwikkeling van de algemene uitkering en de belastingopbrengsten. Er wordt kort ingegaan op een aantal ontwikkelingen. Algemene uitkering De algemene uitkering is een belangrijke inkomstenbron voor de gemeente, in 2024 51% van de totale inkomsten. De algemene uitkering is geraamd op basis van de meicirculaire 2023. Belastingen en rechten De belastingopbrengsten zijn in lijn met de uitgangspunten van de kadernota. De belangrijkste opbrengst is de opbrengst onroerendezaakbelasting. De opbrengst is geraamd op ruim € 5,1 miljoen. De tarieven zijn aangepast met het inflatiepercentage. In de verdere uitwerking om te komen tot een structureel sluitende meerjarenbegroting zullen we de optie van een gefaseerde extra stijging van deze belasting meewegen. Afvalstoffenheffing Met ingang van 2022 is het systeem van nascheiding ingevoerd. Er is voor 2024 geen extra stijging doorgevoerd om de egalisatiereserve afval verder op peil te brengen en de kostendekkendheid te verbeteren, omdat de inflatie ook al hoog is. De tarieven voor een meerpersoonshouden zijn berekend op € 332,- en die voor eenpersoonshuishouden op € 301,- (inclusief inflatie).

Treasury Op basis van een actualisatie van de financieringsplanning is de verwachting dat de komende jaren nog aanvullende financiering nodig is. Bij de ontwikkeling van het kengetal netto schuldquote is dat nader toegelicht. Rente In de begroting is gerekend met een rente van 1%. We zien dat de rente stijgt en dat is meegenomen in de rentelasten van de nieuw aan te trekken geldleningen. We blijven nog rekenen met een renteomslag over onze investeringen van 1%, maar het renteresultaat wordt wel lager door de effecten van de hogere rente. We blijven de ontwikkeling nauwlettend volgen.

Begroting in één oogopslag Hieronder is af te lezen welke inkomsten de gemeente ontvangt in 2024 (na mutaties in reserves). De inkomsten van de programma’s na mutaties in de reserves zijn € 71,7 miljoen. Algemene uitkering, 51%, € 36,5 miljoen

Leges, 2%, € 1,7 miljoen

9% 7%

16%

51%

Belastingen (waaronder OZB, rioolheffing en afvalstoffenheffing), 14%, € 9,8 miljoen Grondexploitatie, 16%, € 11,4 miljoen Inkomensoverdrachten, 7%, € 5,3 miljoen Overige inkomsten, 9%, € 6,5 miljoen

14%

Mutatie reserves, 1%, € 0,5 miljoen

Onderstaande cirkeldiagram geeft de uitgaven per programma voor 2024 weer. Hier zijn ook de mutaties van de reserves in verwerkt, totaal € 71,7 miljoen. 0. Bestuur en ondersteuning, 19%, € 12,8 miljoen 1. Veiligheid, 3%, € 2,0 miljoen 7%

2. Verkeer, vervoer en waterstaat, 6%, € 4,2 miljoen

18% 11% 3%

13%

30%

3. Economie, 13%, € 8,9 miljoen 4. Onderwijs, 4%, € 3,2 miljoen 5. Sport, cultuur en recreatie, 8%, € 5,9 miljoen 6. Sociaal domein, 30%, € 21,8 miljoen

4% 8%

7. Volksgezondheid en milieu, 11%, € 8,2 miljoen 8. Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing, 7%, € 4,7 miljoen

Beheer overige gebouwen Overhead Treasury Belastingen Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds Overige baten en lasten Vennootschapsbelasting Subtotaal alg. dekkingsmiddelen Raming saldo baten en lasten

Algemene dekkingsmiddelen

Bestuur en ondersteuning excl. algemene dekkingsmiddelen Veiligheid Verkeer, vervoer en waterstaat Economie Onderwijs Sport, cultuur en recreatie Sociaal domein Volksgezondheid en milieu Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing Subtotaal programma's

Omschrijving programma Bestuur en ondersteuning Correctie algemene dek k ingsmiddelen

Bedragen x € 1.000,-

-174 5.708 -311 -5.042 -34.073 -2 -33.895 853

238 288 1.032 5.357 34.073 343 41.331 65.626

65 5.995 721 314 341 7.436 66.479

-174 5.622 -304 -4.995 -34.140 7 -33.984 925

238 288 1.087 5.307 34.140 343 41.403 65.943

65 5.910 783 311 350 7.418 66.868

-174 5.635 -343 -4.952 -36.627 232 -36.230 -2.392

238 288 1.068 5.257 36.627 343 43.821 70.809

65 5.923 725 304 575 7.591 68.416

-166 5.607 -335 -4.908 -36.521 137 -36.187 -2.950

238 288 980 5.207 36.521 343 43.578 71.190

72 5.895 645 298 480 7.391 68.240

-172 5.889 -388 -4.275 -33.567 -557 -33.070 -2.250

-33.483 -473 359 -33.810 -8.150

840 34.747 6.597 24.295 7.437 59.043

841 34.909

6.651 24.540

7.492 59.449

-635 33.837

11.101 26.987

10.466 60.825

-1.983 33.237

6.721 27.612

4.738 60.850

-1.461 30.820

-4.981 25.661

-403 4.708 -248 -4.270

1.540 1.987 3.706 474 2.367 5.001 16.736 2.097 351 9 672 5.706 773 671 3.970 5.548

1.891 1.995 4.378 6.180 3.140 5.671 20.706 7.645

1.546 1.988 3.664 495 2.378 5.026 16.805 2.166

351 9 672 5.624 773 801 4.061 5.599

1.897 1.997 4.336 6.119 3.151 5.827 20.866 7.765

1.556 1.989 3.581 475 2.384 5.053 17.233 2.200

351 9 672 3.379 784 819 3.877 5.996

1.907 1.998 4.253 3.854 3.168 5.872 21.110 8.196

1.539 2.022 3.477 482 2.330 5.134 18.009 2.227

351 9 702 8.446 835 819 3.777 5.953

1.890 2.031 4.179 8.928 3.165 5.953 21.786 8.179

1.122 1.986 3.232 397 2.189 4.828 16.304 2.224

1.348 1.877 2.786 239 1.953 4.367 15.970 2.102

Begrotingsjaar Raming begrotingsjaar Rekening Begroting 2027 2026 2025 2024 2023 2022 Saldo Baten Lasten Saldo Baten Lasten Saldo Baten Lasten Saldo Baten Lasten Saldo Saldo -32.364 42.008 9.644 -32.462 42.104 9.642 -33.019 44.490 11.471 -31.863 44.447 12.584 -22.477 -24.313 -33.905 41.658 7.753 -34.008 41.753 7.745 -34.575 44.139 9.564 -33.402 44.096 10.694 -23.598 -25.661

1.2 Totaaloverzicht 2024 - 2027

Veiligheid Corona Dekking kapitaallasten Verkeer, vervoer en waterstaat Dekking kapitaallasten Economie Corona Marktgelden Dekking kapitaallasten Sport, cultuur en recreatie Corona Toekomstvisie Gemeentelijk erfgoed Dekking kapitaallasten Sociaal domein Corona Sociaal domein Risicoverevening jeugdzorg Volksgezondheid en milieu Algemene dienst Rioolrechten Afvalstoffenheffing Begraafrechten Dekking kapitaallasten Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing Grondexploitatie Bovenplanse voorzieningen Oostmaat Startersleningen Stimulering- en vangnetlening Dekking kapitaallasten Bestuur en ondersteuning Algemene dienst Corona Dekking kapitaallasten Bovenplanse voorzieningen Mutatie in de reserves Raming na mutatie in reserves Resultaat Begrotingsresultaat

(last = storting ; bate = onttrekking)

Specificatie mutatie in reserves

183

16 -3 -515 300

-11

-58 593 300

-124 33 -35 77 -1

890 -129 253 -50 1.514 -6.636 7.222 586

-1 -2 -5

-0 -4 -4 -12

-10 843 843

327 65.953 65.953

317 66.796 66.796

-24 901 901

350 66.294 66.294

327 67.195 67.195

1.655 -737 -737

318 71.126 71.126

1.973 70.389 70.389

2.785 -164 -164

518 71.708 71.708

3.304 71.544 71.544

9.467 7.217 -7.217 -

-18 18 -18 18 1.607 18

1.625

2960

2.978

9.226

-1 -2 1 2

-90 147

-76 152 -72 -5

-34

0 -5

-1 -2

72 5

18 5

-6

1 2

147

152

-1 -2

-90 147

-99 112 -73 -5

-34

0 -5

-6

1 2

147

-90

18 5

-90

-1 -2

895

-123

112

73 5

280

-34

0 -5

72 5

18 5

-6

-67 50 -72 -5

280

-39 9 -69 -5

-50 50 -34

0 -5

-6

1 2

69 5

-149 -126 -11 -5 9

250

-87 -50

17 5

-15

0 -5

-21 -2 -5

-10

-8

-26 -2

2. PROGRAMMAPLAN

2.0 Bestuur en ondersteuning (Commissie Bestuur en Financiën, portefeuillehouders M. van de Groep en R.J. Beukers)

Omschrijving programma (missie) De gemeente Bunschoten vormt een hechte gemeenschap waar naar elkaar wordt omgezien. Het unieke karakter van de gemeente met grote sociale cohesie en kenmerkende ondernemersgeest weerspiegelt zich in een sterk en betrokken gemeentebestuur. Een actief, zichtbaar bestuur, dat open en bereikbaar is voor de Bunschoter gemeenschap en ruimte biedt aan initiatieven van inwoners, organisaties en ondernemers uit de verschillende kernen. Het goede financiële beleid wordt voortgezet, er is een hoog voorzieningenniveau en eventuele kwetsbaarheden worden verminderd door samen te werken met anderen. De gemeente ontwikkelt zich qua dienstverlening tot een laagdrempelige en efficiënte organisatie waar inwoners, bedrijven en instellingen via on- en offlinekanalen terecht kunnen. Werkprocessen worden zoveel mogelijk vanuit de optiek van de klant uitgevoerd. Vanuit het adagium: digitaal waar het kan, persoonlijk als het moet! biedt de gemeente persoonlijk maatwerk voor producten of doelgroepen die daarom vragen. Uitgangspunt is een sluitende meerjarenbegroting, waarbij de structurele uitgaven worden gedekt door structurele inkomsten.

Het programma bestaat uit de volgende taakvelden: ▪ Bestuur ▪ Burgerzaken ▪ Beheer overige gebouwen en gronden ▪ Overhead ▪ Treasury ▪ OZB (niet) woningen ▪ Parkeerbelasting (niet van toepassing) ▪ Belastingen overig ▪ Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds ▪ Overige baten en lasten ▪ Vennootschapsbelasting ▪ Mutaties reserves ▪ Resultaat van de rekening van baten en lasten

Context en achtergrond Bestuur Het coalitieakkoord ‘Bouwen aan de toekomst 2022-2026’ is naast de Toekomstvisie 2025, leidend voor de doelen van het bestuur en het gemeentelijk beleid. De gemeente werkt op diverse terreinen samen met partners om zelfstandig te kunnen blijven en zo de doelstellingen te realiseren en de dienstverlening aan de inwoners, bedrijven en organisaties hoog te houden. Burgerzaken Op 6 juni 2024 zijn er Europese verkiezingen. Overige taakvelden Niet alle taakvelden worden apart toegelicht. Een aantal taakvelden worden uitgebreid behandeld in de paragrafen (vanaf pagina 87).

Kaderstellende beleidsnota’s ▪ ▪

Coalitieakkoord 2022 - 2026 ‘Bouwen aan de toekomst’ Toekomstvisie 2025 ‘Gemeente Bunschoten zijn we samen!’

Taakveld Bestuur Wat willen we bereiken? ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Een sterk en betrokken gemeentebestuur dat gericht is op samenwerking en participatie. Duurzaam verankeren van kinderparticipatie: een stevig fundament voor toekomstige deelname van kinderen aan onze democratische samenleving. Transparante, gedragen besluiten en resultaten. In stand houden van waarden die kenmerkend zijn voor de identiteit en het unieke karakter van de gemeente en haar inwoners. De kwaliteiten van de gemeente behouden en versterken.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Inwoners en politiek dichter bij elkaar brengen door met elkaar in gesprek te gaan en ruimte te bieden aan initiatieven uit de samenleving. Begeleiden kinderburgemeester en organiseren van een kindergemeenteraad. Zorgen voor transparante besluitvorming en verantwoording afleggen over genomen besluiten. Stimuleren van waarden en doorgeven van immaterieel erfgoed aan volgende generaties. Investeren om de kwaliteit van de gemeente te behouden en te versterken.

Indicator Bestuur Omschrijving

E Bron P Aantal af te leggen Vergader werkbezoeken commissie P schema raad E = effectindicator en P = prestatie-indicator

Werkelijk 2021

Werkelijk 2022

2024

Streefwaarden 2025 2026 2027 3

Taakveld Burgerzaken Wat willen we bereiken? ▪ ▪

Verzorgen van Europese verkiezingen. Goede (digitale) dienstverlening voor burgers

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪

Alle zaken rondom de verkiezingen regelen. De voorbereidingen starten december 2023 /januari 2024 Focussen op doorontwikkeling van digitale aanvragen c.q. afhandeling

Indicator Burgerzaken Omschrijving

E Bron P Aantal digitale transacties per Online jaar (digitale dienstverlening) omgeving E gem. Bunschoten E = effectindicator en P = prestatie-indicator

Werkelijk 2021

Werkelijk 2022

2024

4.043

3.623

3750

Streefwaarden 2025 2026 2027 *

* Mede afhankelijk van ontwikkelingen op macroniveau, bijvoorbeeld doorontwikkeling www.mijnoverheid.nl of Digitale Agenda 2024. De gemeente streeft naar meer webafhandelingen/ e-diensten. Burgers zijn vrij om een contactkanaal te kiezen.

Taakveld Treasury Wat willen we bereiken? ▪ ▪ ▪

Geld lenen tegen een zo laag mogelijk percentage, met inachtneming van de voorwaarden uit het treasurystatuut en het schatkistbankieren. Een goede balans tussen financiering met kort en lang geld op basis van actuele financieringsplanningen. Het op peil houden van een gezond weerstandsvermogen dat in staat is voorkomende tegenvallers op te vangen zonder direct ingrijpende beleidswijzigingen te hoeven doen.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪ ▪

Actief treasurybeleid en -beheer Uitwerken van risicoanalyse en bepalen van het weerstandsratio. Begrotingsoverschotten en positieve resultaten van de tussentijdse bestuursrapportages worden aan de algemene reserve toegevoegd.

Taakveld Belastingen Wat willen we bereiken? ▪ ▪

Een lokale lastendruk die, voor de OZB in lijn is met ontwikkeling inflatie. Voor de riool- en begraafrechten en afvalstoffenheffing kostendekkende tarieven.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪

Jaarlijks bij de kadernota afwegen hoe dit uitgangspunt in stand kan blijven. Jaarlijks bij de kadernota in beeld brengen of aanpassing van tarieven nodig is.

Taakveld Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds Wat willen we bereiken? ▪

Het in beeld houden van de geldstromen vanuit het rijk.

Wat gaan we er voor doen? ▪

Rapporteren over de effecten van de diverse circulaires en andere gegevens verwerken tot een actuele stand van de algemene uitkering uit het gemeentefonds.

Taakveld Mutaties reserves Wat willen we bereiken? ▪ ▪ ▪

Een solide weerstandsvermogen voor opvang van risico’s en aandacht voor een goede solvabiliteit. Geen beschikking over reserves voor structurele dekking. Buffer in de (tarief)egalisatiereserves voor opvang van jaarlijkse schommelingen.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪ ▪ ▪

Jaarlijks uitvoeren van de financiële houdbaarheidstest van de VNG. In beeld brengen van de risico’s en dat jaarlijks actualiseren. Opnemen in de uitgangspunten voor samenstellen kadernota. In beeld brengen wat een reële omvang is van de (tarief)egalisatiereserves.

Verbonden partijen Bestuur en ondersteuning Gemeenschappelijk belastingkantoor Lococensus-Tricijn Het GBLT richt processen zodanig in dat gemeentelijke (en waterschaps)belastingen maximaal worden geheven en geïnd en WOZ- en basisregistratieve taken efficiënt worden uitgevoerd. Voor Bunschoten zijn dat de volgende belastingen en heffingen: ▪ Onroerendezaakbelastingen ▪ Rioolheffing ▪ Afvalstoffenheffing en het reinigingsrecht ▪ Forensenbelasting ▪ Precariobelasting ▪ Marktgelden en havengelden ▪ BIZ-heffing Bureau regio Amersfoort Bureau Regio Amersfoort is een samenwerkingsverband om op een duurzame en effectieve manier strategisch samen te werken aan oplossingen voor regionale vraagstukken. Het doel is bijdragen leveren aan de versterking van de regio Amersfoort als een unieke plek om te wonen, werken en leven. Er ligt nu vanuit dit bureau een verzoek om intensivering van de ondersteuning ten behoeve van gebiedsprocessen. Dit wordt in het komende jaar verder uitgewerkt.

Indicatoren Bestuur en ondersteuning Indicator Formatie Bezetting Apparaatskosten Externe inhuur* Overhead

Eenheid Fte per 1.000 inwoners Fte per 1.000 inwoners Kosten per inwoner Kosten inhuur externen als % van totale loonsom % van totale lasten

Begroting 2024 5,7 5,1 € 560,72 0% 8,24%

* Externe inhuur is op begrotingsbasis op € 0,- geraamd, omdat de salarislasten zijn geraamd op basis van de benodigde formatie voor de uitvoering van taken. In werkelijkheid wordt er wel ingehuurd op eventuele openstaande vacatures of bij ziekte.

Wat mag het kosten? Programma Bestuur en ondersteuning (bedragen x € 1.000,-) Rekening Raming Raming 2022 2023 2024 Lasten programmaonderdeel Bestuur Burgerzaken Beheer overige gebouwen en gronden Overhead Treasury OZB (niet) woningen Belastingen overig Algemene uitkering Overige baten en lasten Vennootschapsbelasting Mutaties reserves Resultaat van de rekening van baten en lasten Totaal lasten Baten programmaonderdeel Bestuur Burgerzaken Beheer overige gebouwen en gronden Overhead Treasury OZB (niet) woningen Belastingen overig Algemene uitkering Overige baten en lasten Vennootschapsbelasting Mutaties reserves Resultaat van de rekening van baten en lasten Totaal baten

Meerjarenraming 2025 2026

2027

1.330 444

1.365 454

1.403 487

1.420 487

1.423 474

1.417 474

75 5.156 219 0 233 0 -99 359 2.681

78 6.131 449 0 306 0 -201 0 12.135

72 5.895 645 0 298 0 480 0 3.304

65 5.923 725 0 304 0 575 0 1.973

65 5.910 783 0 311 0 350 0 327

65 5.995 721 0 314 0 341 0 317

7.222

17.621

20.722

12.584

11.471

9.642

9.644

105 322

115 276

59 292

479 448 468 4.432 71 33.483 374 0 1.167

251 242 837 4.821 67 33.567 356 0 2.667

238 288 980 5.133 74 36.521 343 0 519

238 288 1.068 5.183 74 36.627 343 0 318

238 288 1.087 5.233 74 34.140 343 0 351

238 288 1.032 5.283 74 34.073 343 0 327

586

41.934

43.199

44.447

44.490

42.104

42.008

Rekening Raming Raming 2022 2023 2024 Saldo programmaonderdeel Bestuur Burgerzaken Beheer overige gebouwen en gronden Overhead Treasury OZB (niet) woningen Belastingen overig Algemene uitkering Overige baten en lasten Vennootschapsbelasting Mutaties reserves Resultaat van de rekening van baten en lasten Totaal saldo

Meerjarenraming 2025 2026

2027

1.225 123

1.250 178

1.345 194

1.362 194

1.364 182

1.358 182

-403 4.708 -248 -4.432 162 -33.483 -473 359 1.514

-172 5.889 -388 -4.515 239 -33.567 -557 0 9.467

-166 5.607 -335 -5.133 224 -36.521 137 0 2.785

-174 5.635 -343 -5.183 230 -36.627 232 0 1.655

-174 5.622 -304 -5.233 237 -34.140 7 0 -24

-174 5.708 -311 -5.283 240 -34.073 -2 0 -10

6.636

-24.313

-22.477

-31.863

-33.019

-32.462

-32.364

2024

2025

2026

2027

413.000

151.220

242.550

Investeringen (Bedragen x €1,-) Automatisering Tractie

130.100

96.000

Bedrijfsvoering

115.000

50.000

Toekomstvisie

50.000

Totaal

578.000

281.320

146.000

242.550

Toelichting Op het taakveld bestuur is de hogere bijdrage aan Bureau regio Amersfoort en het Fonds Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering van de VNG verwerkt. De daling op het taakveld Overhead komt doordat er een wijziging is gemaakt in het doorberekenen van de loonkosten naar overhead. De loonkosten worden meer verantwoord op de taakvelden waar de werkzaamheden betrekking op hebben en minder op overhead. In principe een budgettair neutraal effect. De toename van de lasten op het taakveld Treasury is een effect van de stijgende rente op bestaande leningen en nieuw aan te trekken leningen. Bij de baten ontvangen we juist rente bij het schatkistbankieren. Deze hogere rente levert de gemeente geld op. De OZB opbrengsten zijn aangepast met inflatie en areaaluitbreiding, dit verklaart de toename. De raming van de algemene uitkering is gebaseerd op de meicirculaire 2023. In meerjarenperspectief is de daling van de algemene uitkering duidelijk zichtbaar. Dit wordt veroorzaakt door onder andere de gevolgen herijking gemeentefonds (€ 0,8 miljoen) en opschalingskorting (€ 0,6 miljoen). Voor Bunschoten is dat al een structureel nadeel van afgerond € 1,4 miljoen. De mutatie in de reserves heeft betrekking op de geraamde netto-opbrengst grond vrijkomende schoolgebouwen (doorgeschoven van 2023) en grondverkopen grond van de algemene dienst.

Dit zijn incidentele opbrengsten, waarvan is besloten dat die worden toegevoegd aan de algemene reserve.

2.1 Veiligheid (Commissie Bestuur en Financiën, portefeuillehouder M. van de Groep)

Omschrijving programma (missie) De gemeente is een mooie, fijne en veilige omgeving om in te leven, recreëren en werken. De uitdaging is om dit te borgen en, waar mogelijk, te verbeteren. Het uitgangspunt is dat eenieder zich veilig voelt. Dat vraagt om blijvende toewijding, aandacht en creativiteit. Het programma bestaat uit de volgende taakvelden: ▪ Crisisbeheersing en brandweer ▪ Openbare orde en veiligheid

Context en achtergrond ▪ Crisisbeheersing en brandweer De gemeente Bunschoten maakt onderdeel uit van de VRU. De VRU zet zich in voor een gedegen brandweerzorg, geneeskundige hulpverlening en crisisbeheersing in de regio Utrecht. Dit gebeurt volgens de Gemeenschappelijke Regeling VRU. De gemeente en de VRU hebben de onderlinge afspraken vastgelegd in een taakuitvoeringsovereenkomst. ▪ Openbare orde en veiligheid Onder dit taakveld vallen onder andere openbare orde, sociale veiligheid en leefbaarheid. De gemeente streeft ernaar dat iedereen in de gemeente Bunschoten zich veilig kan voelen. Dit draagt ook bij aan een prettige woon- en leefomgeving in de gemeente. We blijven actief om dit verder te verbeteren. Daarbij is onder andere de bereikbaarheid en beschikbaarheid van politie en Boa’s van belang, net als een goede interactie met bewoners en ketenpartners. Hiernaast heeft de gemeente ook belang bij veilige bedrijfsterreinen en winkelgebieden. De gemeente investeert in een veilig ondernemersklimaat.

Kaderstellende beleidsnota’s ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Coalitieakkoord 2022 - 2026 ‘Bouwen aan de toekomst’ Gemeenschappelijke regeling VRU Bestuursagenda Veiligheidsregio Utrecht 2024 – 2027 Handboek bevolkingszorg gemeentelijke crisisbeheersing 2.0 Regionaal risicoprofiel 2023 Regionaal Crisisplan Utrecht 2024 – 2027 Rampbestrijdings- en Incidentbestrijdingsplannen Dekkingsplan 2.0 Veiligheidszorg op Maat Regionale veiligheidsstrategie 2023 – 2026 Wie praat, die gaat 3.0 Integraal Veiligheidsplan BES 2023 – 2026 Convenant Veilig Uitgaan 2023 – 2026 Convenant veiligheid amateurvoetbal Bunschoten seizoen 2023/2024 Convenant arbeidsmigranten Horeca- en evenementennota 2020 - 2024 ‘Bruisend Bunschoten’ Terrassennota, nota Standplaatsenbeleid Marktverordening Centrumvisie Bunschoten-Spakenburg 2017 – 2023 Beleidskader mensenhandel (afrondende fase)

Taakveld Crisisbeheersing en brandweer Wat willen we bereiken? ▪ ▪ ▪

De VRU voert de wettelijke en gezamenlijke taken uit op het bestuurlijk gewenst niveau. Brandveilige en veilige fysieke leefomgeving. Een crisisorganisatie die snel en adequaat reageert op crisis.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪ ▪ ▪

▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Het monitoren van de uitvoering van de afspraken met de VRU, zoals vastgelegd in het gezamenlijk basistakenpakket en het individueel gemeentelijk pluspakket. Het monitoren of de bestuursagenda VRU 2024-2027 wordt uitgevoerd. Controles op brandveiligheid op gebouwen van onder andere bedrijven, scholen en (gezondheids-)instellingen en bij evenementen. Projecten uitvoeren op het gebied van stimulerende preventie in samenwerking met de VRU en andere partners. Bij stimulerende preventie worden inwoners geattendeerd op het voorkomen van brand en het waarschuwen van de aanwezigen, waardoor zij zichzelf in veiligheid kunnen brengen en de brandweer sneller kunnen alarmeren. Implementeren van de herijking bevolkingszorg 3.0 binnen de gemeente Bunschoten. Implementeren crisiscommunicatie als een eigenstandig proces bij de gemeente Bunschoten. Lokaal blijven zorgdragen voor een voldoende bezetting, training en bijdragen aan de regionale crisisorganisatie en regionale ontwikkelingen. Voortzetten versterken van de samenwerking binnen Eemland op het gebied opleiden, trainen en oefenen lokale functies (bijvoorbeeld juristen, notulisten en het KCC) in relatie tot crisisbeheersing. Leren van incidenten, implementeren van adviezen en handelingsperspectieven.

Indicatoren Crisisbeheersing en brandweer Omschrijving E Bron P Aantal uitrukken E VRU Het aantal loze meldingen P Idem E = effectindicator en P = prestatie-indicator

Werkelijk 2021 126 40

Werkelijk 2022 159 38

Streefwaarden 2024 2025 2026 2027 <150 <145 <140 <135 <35 <35 <35 <35

Taakveld Openbare orde en veiligheid Wat willen we bereiken? ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Veilige omgeving voor wonen, werken en recreëren. Toezicht en handhaving op het gebied van leefbaarheid en veiligheid. Een veilig en leefbaar uitgaansgebied. Veilige evenementen binnen Bunschoten. Borgen van de openbare orde en veiligheid bij risicovolle voetbalwedstrijden. Verminderen van onveiligheidsgevoelens bij inwoners. Een integrale aanpak tegen ondermijnende criminaliteit. Bewustzijn van digitale criminaliteit en de weerbaarheid ertegen vergroten.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Uitvoering geven aan het uitvoeringsplan integrale veiligheid BES 2023/2024. Het ontwikkelen van een strategie toezicht & handhaving in de openbare ruimte, waarin de inzet en de prioriteiten van de Boa’s worden beschreven. Uitvoeren audit veiligheid bij de voetbalverenigingen VV IJsselmeervogels, SV Spakenburg en VV Eemdijk. Uitvoeren van het Convenant Veilig Uitgaan, een samenwerking tussen lokale horecaondernemers, politie en gemeente waarin onder andere wordt ingezet op het verminderen van alcohol- en drugsgebruik onder jongeren. Aansluiten bij de regionale horecapoule regio Utrecht. Hiermee kan er capaciteit en expertise op het gebied van de Alcoholwet in de gemeente worden ingezet. Uitvoering geven aan de 2020 - 2024 ‘Bruisend Bunschoten’. In 2024 de horeca- en evenementennota 2020 - 2024 evalueren en op basis hiervan het beleid aanpassen of continueren. Faciliteren en stimuleren van burgerinitiatieven op gebied van veiligheid. 30

▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Inzet op activiteiten op het gebied van andere veiligheidsthema’s, uitvoeren van wettelijke taken en reageren op incidenten en urgente vragen vanuit de samenleving. Aanpak van ondermijnende criminaliteit, onder andere door middel van een lokaal en regionaal ondermijningsoverleg in samenwerking met partners. De meldingsbereidheid bij inwoners, bedrijven en organisaties vergroten over mogelijke ondermijnende criminaliteit. Het verbeteren van de informatiepositie op het gebied van ondermijnende criminaliteit. Een eenduidig en BES-breed (Bibob)beleid implementeren en borgen. Een gerichte aanpak van drugshandel- en productie, in combinatie met het terugdringen van zogenaamde “jonge aanwas” ontwikkelen en uitvoeren. Binnen de BES wordt gewerkt volgens “de aanpak van problematische jeugdgroepen in Midden-Nederland, 7 stappen aanpak”. Intensieve persoonsgerichte aanpak gericht op jongeren die structureel overlast veroorzaken of crimineel gedrag vertonen. Weerbaarder maken van onze lokale samenleving tegen digitale criminaliteit. Eigen digitale huis op orde.

Verbonden partijen Veiligheid Veiligheidsregio Utrecht De VRU organiseert de hulpverlening, rampenbestrijding en crisisbeheersing in de regio. Zij adviseren gemeenten, verlenen hulp bij ongevallen en houden toezicht op veiligheid binnen de Veiligheidsregio.

Indicatoren Veiligheid Indicator

Eenheid

Bron

Verwijzingen Halt

Aantal per 1.000 inwoners van 12-17 jaar Aantal per 1.000 inwoners Aantal per 1.000 inwoners Aantal per 1.000 inwoners Aantal per 1.000 inwoners

Winkeldiefstal Geweldsmisdrijven Diefstal uit woning Vernieling en beschadiging

Bureau Halt

Bunschoten 2022 4

Nederland 2022 8

CBS

0,4

2,3

CBS

2,7

4,6

CBS

0,9

1,4

CBS

4,5

6,0

Wat mag het kosten? Programma Veiligheid (bedragen x € 1.000,-) Rekening Raming Raming 2022 2023 2024

Meerjarenraming 2025 2026

2027

Lasten programmaonderdeel Crisisbeheersing en brandweer Openbare orde en veiligheid

1.313 576

1.364 630

1.482 549

1.475 524

1.474 523

1.474 522

Totaal lasten

1.889

1.994

2.031

1.998

1.997

1.995

Baten programmaonderdeel Crisisbeheersing en brandweer Openbare orde en veiligheid

2 10

0 8

0 9

Totaal baten

Saldo programmaonderdeel Crisisbeheersing en brandweer Openbare orde en veiligheid

1.311 567

1.364 622

1.482 540

1.475 515

1.474 514

1.474 513

Totaal saldo

1.877

1.986

2.022

1.989

1.988

1.987

2024

2025

2026

2027

Elektrische fietsen boa's

14.500

Totaal

14.500

Investeringen (Bedragen x €1,-)

Toelichting De lasten op het taakveld Crisisbeheersing en brandweer hebben vooral betrekking op de meerjarenbegroting 2024-2027 van de VRU.

2.2 Verkeer, vervoer en waterstaat (Commissie Ruimte, portefeuillehouder R.J. Beukers. Voor het taakveld havens is P. van Asselt portefeuillehouder, commissie Samenleving)

Omschrijving programma (missie) De gemeente Bunschoten draagt zorg voor een goede bereikbaarheid en een veilige, schone en goed onderhouden openbare ruimte, die bijdraagt aan de leefbaarheid van de gemeente. Het programma bestaat uit de volgende taakvelden: ▪ Verkeer en vervoer ▪ Parkeren ▪ Recreatieve havens ▪ Economische havens en waterwegen ▪ Openbaar vervoer

Context en achtergrond Dit programma heeft betrekking op het onderdeel wegen, verkeer en aanverwante openbare ruimte binnen de gemeente Bunschoten. Hieronder vallen onderdelen zoals: advisering en regulering verkeer, grote infrastructurele projecten, bruggen, de gemeentelijke rol in het openbaar vervoer, fietsmaatregelen, openbare verlichting, wegmeubilair, bermverhardingen en beheer en onderhoud van het wegennet.

Kaderstellende beleidsnota’s ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Coalitieakkoord 2022 - 2026 ‘Bouwen aan de toekomst’ Mobiliteitsplan (2020) Toekomstplan parkeren Spakenburg centrum 2022 - 2026 Beheerplan wegen 2022 - 2026 Beheerplan bruggen Bunschoten 2022 - 2036 Beleidsplan gladheidsbestrijding 2021 - 2030 Verlichtingsbeleid 2014 - 2023 Studie verkeersnetwerk 2010 Beheerplan Havens Gemeente Bunschoten en Laaksluis De Kooi 2020 - 2035 Beheerplan Oeververdediging en frontmuren 2016 - 2030

Taakveld Verkeer en vervoer Wat willen we bereiken? ▪ ▪

Het beeld van de wegen, voet- en fietspaden en bijbehorende voorzieningen als bruggen en openbare verlichting zijn in overeenstemming met de door de gemeenteraad vastgestelde eisen. Het beheer wordt zoveel mogelijk integraal aangepakt, met oog voor duurzaamheid. Voor een aantal wegen, voet- en fietspaden de inrichting aanpassen op het huidige gebruik.

Wat gaan we er voor doen? ▪

▪ ▪

Een aantal asfaltwegen wordt gerehabiliteerd overeenkomstig de planning in de ‘Visie wegen buitengebied’. Op basis van de in 2023 uitgevoerde weginspectie wordt de rehabilitatie van de Fokjesweg uitgevoerd in 2024 (in plaats van 2025) en de Westsingel in 2025 (in plaats van 2024). Een aantal straten wordt herstraat volgens de op basis van de weginspecties 2023 opgestelde planning voor elementverharding. De planning wordt gebieds- en wijkgericht aangepakt en wordt afgestemd op andere disciplines. Het kleine onderhoud in de wijken wordt uitgevoerd door de buitendienst. Daar waar meer inzet nodig is worden derden ingezet.

▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Door middel van de uitvoering van het Mobiliteitsplan wordt de verkeersveiligheid verder verbeterd, waaronder het aanpassen van de inrichting van de Beethovenlaan en de Zuidwenk tussen Schouw en Oostelijke Randweg, zodat de inrichting past bij een snelheid van 30 km/u. In 2024 wordt een onderzoek uitgevoerd naar de hoofdwegenstructuur (capaciteit) van Bunschoten-Spakenburg. Het beheer en onderhoud aan de openbare verlichting wordt uitgevoerd volgens de lopende overeenkomst met CityTec. Daarnaast wordt het beheer en onderhoud van de openbare verlichting in 2024 opnieuw aanbesteed. In 2024 wordt een aantal oude lichtmasten en armaturen vervangen. De investeringen van de nieuwe masten met energiezuinige ledverlichting worden door de gemeente zelf gefinancierd en komen in eigendom van de gemeente. In 2024 wordt nieuw verlichtingsbeleid opgesteld. Er wordt een aantal (bruggen) in de gemeente vervangen overeenkomstig het Meerjarenoverzicht beheer bruggen 2022-2028. Een aantal afsluiters wordt vervangen volgens het door de gemeenteraad vastgestelde GWRP 2022-2026 en het daaraan gekoppelde kostendekkingsplan. De duikers die de watergangen met elkaar verbinden zijn schoon. Afsluiters in duikers zijn in goede staat van onderhoud en functioneren naar behoren.

Indicator Verkeer en vervoer Omschrijving

E Bron P

% meldingen ‘Snel Herstel’ die binnen 5 werkdagen zijn afgehandeld, of waarover binnen P Fixi 5 werkdagen terugkoppeling naar de melder heeft plaatsgevonden E = effectindicator en P = prestatie-indicator

Werkelijk 2021

Werkelijk 2022

2024

100

99,29

Streefwaarden 2025 2026 2027 95

Taakveld Parkeren Wat willen we bereiken? ▪ ▪

Waar mogelijk voldoende parkeergelegenheid binnen de gemeente voor alle inwoners en voor alle bezoekers. Binnen het centrum van Spakenburg een nieuw parkeervergunningensysteem invoeren met vereenvoudigde regelingen.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪ ▪

Bij de aanleg en inrichting van nieuwe woonwijken en bedrijventerreinen wordt voorzien in de aanleg van voldoende parkeerplaatsen. Het parkeren blijft gratis. Waar dat mogelijk is, wordt gekozen voor ondergronds parkeren. Invoering van een digitaal vergunningensysteem met één vergunningengebied met eenduidige criteria, wanneer men voor een vergunning in aanmerking komt.

Taakveld Recreatieve/Economische havens Wat willen we bereiken? ▪ ▪ ▪

Al decennialang zijn de havens van de gemeente Bunschoten een toeristische trekpleister. Het gebruik van de havens is veilig voor bezoekers en gebruikers. In het beheerplan Havens Gemeente Bunschoten en Laaksluis de Kooi 2020-2035 worden de daarin aangegeven investeringen en onderhoud voor dit jaar uitgevoerd. De historische kade van de Nieuwe Haven is veilig voor gebruikers. Alle watergangen zijn op diepte en de waterafvoer in deze watergangen is gewaarborgd. Watergangen zijn recreatief van waarde voor burgers en gebruikers. Gemeente en Waterschap spannen zich daarvoor in.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪ ▪ ▪

Beheer en onderhoud in de havens stemmen we af met de watersportvereniging. Het Beheerplan Havens Gemeente Bunschoten en Laaksluis de Kooi 2020-2035 is leidend als het gaat om onderhoud en vervanging en daarmee kunnen we een veilig gebruik waarborgen. De historische kade van de Nieuwe haven wordt nader onderzocht. Hiermee willen we de oorzaak van het weglopen van het zand achter de kade en onder de bestrating achterhalen. Periodiek is er controle op reddingsmiddelen op de wal.

Taakveld Openbaar vervoer Wat willen we bereiken? ▪

Het gebruik van de drie buslijnen van Keolis (Syntus Utrecht) door de gemeente naar de omliggende plaatsen Amersfoort (76/N76), Nijkerk (503/603) en Soest, Baarn en Amersfoort Vathorst (572) verder stimuleren. Het gebruik van het OV op peil houden en waar mogelijk trachten een verschuiving in gebruik van auto naar OV (en fiets) te bewerkstelligen.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪ ▪

Overleg met Keolis (de vervoersmaatschappij) en de provincie Utrecht (opdrachtgever) over het gebruik van de buslijnen, de routes en de halteplaatsen. Dit overleg wordt gecontinueerd. Met de provincie Utrecht en de omliggende gemeenten uit de regio Amersfoort in overleg over randvoorwaarden voor de nieuwe OV-concessie die eind 2025 van start moet gaan. Op basis van het OV-netwerkperspectief 2025-2035 dat door de provincie Utrecht is vastgesteld, praten en denken we mee over de invulling voor de nieuwe concessie waarbij de wensen van de gemeente Bunschoten (o.a. HOV-verbinding met Amersfoort) worden ingebracht.

Wat mag het kosten? Programma Verkeer, vervoer en waterstaat (bedragen x € 1.000,-) Rekening Raming Raming 2022 2023 2024 Lasten programmaonderdeel Verkeer en vervoer Parkeren Recreatieve havens Economische havens en waterwegen Openbaar vervoer Totaal lasten Baten programmaonderdeel Verkeer en vervoer Parkeren Recreatieve havens Economische havens en waterwegen Openbaar vervoer Totaal baten Saldo programmaonderdeel Verkeer en vervoer Parkeren Recreatieve havens Economische havens en waterwegen Openbaar vervoer Totaal saldo

Meerjarenraming 2025 2026

2027

3.105 140 123

3.490 209 152

3.732 231 148

3.861 184 142

3.946 184 140

3.986 184 142

11 43

19 50

19 49

19 48

19 47

3.421

3.920

4.179

4.253

4.336

4.378

319 44 257

323 68 281

323 65 298

323 43 290

0 15

0 16

0 15

635

688

702

672

2.786 96 -134

3.167 141 -129

3.409 166 -150

3.538 141 -149

3.623 141 -151

3.663 141 -148

11 27

19 34

19 33

19 32

2.786

3.232

3.477

3.581

3.664

3.706

Investeringen (Bedragen x €1,-)

2024

2025

2026

2027

200.000

100.000

1.150.000

725.000

375.000

Bermverharding (wegenbeheerplan)

60.000

30.000

Rehabilitatie asfaltwegen 2024-2027

750.000

1.500.000

1.150.000

1.400.000

Onderzoek hoofdwegennet

30.000

Verlichting

201.500

205.500

Gladheidsbestrijding materieel

143.500

Bruggen

128.600

Mobiliteitsplan

50.000

Eemdijk fundering Snelheidsinrichting wegdek Oostsingel tussen Zuidwenk en Schouw

150.000

137.000

Stroomkasten Oude Haven

35.000

Vervanging fontein Spuiplein

19.950

Vervangen beschoeiing Spakenburger gracht

200.000

600.000

Herstel damwand langs de Binnengracht

65.000

175.000

Beschoeiing Wetering Schans

135.000

Beschoeiing Beethovenlaan

75.000

Onderzoek langere aanlegsteiger

25.000

Onderzoek historische kade Nieuwe haven

30.000

Onderzoek veilige fietsaansluiting Haarbrug-Zuid

7.000

Verbeteren (laad/los)voorziening Kerkstraat

15.000

Onderzoek parkeren bedrijventerrein bakwagens

2.000

3.229.550

3.331.500

2.039.000

1.635.500

Gebakken straatstenen Opwaarderen wegen (wegenbeheerplan)

Totaal

Toelichting De toename van de lasten op het taakveld verkeer en vervoer zijn naast inflatie toe te schrijven aan de wijziging van loonverdeling, minder overhead en meer toerekenen aan taakvelden. Dit is een budget neutrale verwerking. De investeringen over de jaren 2024-2026 waren voor een groot deel al geraamd in de vorige meerjarenbegroting. Het jaar 2027 is nieuw toegevoegd en was al in de kadernota meegenomen. De toename van de lasten in meerjarenperspectief is dan ook vooral het effect van de kapitaallasten van de geraamde investeringen. De toename van de lasten op taakveld Parkeren heeft te maken met de uitvoering van het toekomstplan parkeren.

2.3 Economie (Commissie Bestuur en Financiën, portefeuillehouder R.J. Beukers. Taakveld Economische promotie behoort in de portefeuille van P. van Asselt, commissie Samenleving)

Omschrijving programma (missie) Ondernemers zorgen voor werkgelegenheid, innovatie en productiviteit en dragen daarmee bij aan de welvaart en welzijn in de gemeente Bunschoten en de regio. Daarnaast draagt het bedrijfsleven, door innovatie, bij aan oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen op het gebied van duurzaamheid, arbeidsparticipatie en onderwijs. Het mede vormgeven aan een stimulerend, faciliterend en aantrekkelijk ondernemers- en vestigingsklimaat en het bieden van ruimte om te ondernemen, zijn belangrijke ambities van de gemeente. De gemeente Bunschoten zet in op het faciliteren van het ondernemersklimaat, een optimaal vestigingsklimaat en op de versterking van de samenwerking tussen bedrijven, inclusief gezamenlijke promotie (actief Citymarketing beleid). Binnen de regio Amersfoort wordt gezocht naar een versterking van de samenwerking. Daarnaast is het belangrijk de detailhandel in het centrum van Spakenburg aantrekkelijk te houden voor de eigen inwoners en interessant te maken voor de regionale bezoekers. Het programma bestaat uit de volgende taakvelden: ▪ Economische ontwikkeling ▪ Fysieke bedrijfsinfrastructuur ▪ Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen ▪ Economische promotie

Context en achtergrond De grootste economische aandachtspunten voor gemeente Bunschoten zijn op dit moment ruimte en arbeid. De knelpunten voor de stimulering van de lokale economie liggen in de inrichting van de bedrijfsruimte en de mogelijkheden tot uitbreiding en aanpassing op de veranderende behoeften. Het tweede aandachtspunt is de krapte op de arbeidsmarkt. Er is een tekort aan personeel op diverse niveaus. Daarnaast zorgt de opbouw van de bedrijfsstructuur ook voor een kwetsbaarheid van Bunschoten. Als een groot bedrijf vertrekt of krimpt, dan heeft het direct impact op de beschikbare ruimte en de werkgelegenheid in de gemeente. Voor de komende jaren zijn drie strategische uitgangspunten leidend. Deze uitgangspunten zijn ook een belangrijke leidraad voor het selecteren en uitvoeren van concrete projecten. 1. De gemeente Bunschoten als aantrekkelijke gemeente voor bedrijven en medewerkers. 2. De gemeente Bunschoten als ondernemersgerichte gemeente 3. De gemeente Bunschoten als bereikbare en gastvrije gemeente Bij het taakveld Fysieke bedrijfsinfrastructuur worden de projecten vermeld die horen bij grondexploitatie bedrijventerreinen.

Kaderstellende beleidsnota’s ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Coalitieakkoord 2022 - 2026 ‘Bouwen aan de toekomst’ Bunschoten toekomstvisie 2025 ‘Gemeente Bunschoten zijn we samen!’ Omgevingsvisie Bunschoten 2040 Samenwerkingsagenda Werklocaties Regio Amersfoort 2030, ‘Samen sterk’ Economische en Toeristische visie 2021 – 2024 Regionale Programma Wonen en Werken 2021 Herstructureringsplan bedrijventerrein De Kronkels Startnotitie De Kronkels-Zuid Behoefteonderzoek De Kronkels-Zuid Convenant bedrijventerreinen regio Amersfoort 2011 - 2030 Centrumvisie Spakenburg, actualisatie i.o. Kansenkaart Spakenburg Centrum 2021 – 2025

Taakveld Economische ontwikkeling Wat willen we bereiken? ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Verbeteren van het vestigingsklimaat van de gemeente Bunschoten. Het creëren van ruimte om lokale bedrijven te laten groeien. Beter informeren en ondersteunen van (startende) ondernemers. Streven naar MKB-vriendelijkste gemeente van de Provincie Utrecht. Een toekomstbestendig, vitaal en compact centrum. Met een sterke eigenheid die vervlochten is met de toeristische functies van Spakenburg. Actualisatie van de Centrumvisie Spakenburg. Streven naar een regionale bedrijventerreinenstrategie. Samenwerken met Regio Foodvalley, zoals opgenomen in toekomstvisie 2025. Samen met het bedrijfsleven belangen van de brood-koek en vissector een bijdrage leveren aan de strategische agenda programma Food.

Wat gaan we er voor doen? ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

▪ ▪

Inzet van citymarketing voor de profilering van bedrijvigheid en het aantrekken van nieuwe medewerkers. Inzet van citymarketing om meer bezoekers naar het centrum te trekken. Inzetten op de ontwikkeling van De Kronkels-Zuid fase 1 en 2. Samen met diverse partners verdere uitvoering gegeven aan het actieprogramma van de Economische visie. Verbeteren van de fietsvoorzieningen in het centrum. Het herijken van de centrumvisie, zodat er verder gebouwd kan worden aan een aantrekkelijk centrum. In samenspraak met Regio Amersfoort en Provincie Utrecht werken we samen aan een actueel behoefteonderzoek voor bedrijventerreinen (en kantoren) in de regio. Dit is input voor een regionale strategie op de realisatie en uitgifte van bedrijventerrein in de Regio Amersfoort, wat een uitwerking van het Ontwikkelbeeld regio Amersfoort. De nieuwe samenwerkingsverbanden verder versterken en ook cultuurorganisaties betrekken bij de centrumplannen. Voorstel uitwerken tot samenwerking met Regio Foodvalley voor het programma Food. Op deze wijze de kansen benutten op strategisch niveau voor de Bunschotense economie in het bijzonder in de Foodsector.

Taakveld Fysieke bedrijfsinfrastructuur Bedrijventerrein De Kronkels-Zuid Op 3 november 2022 is het bestemmingsplan en exploitatieplan door de gemeenteraad vastgesteld. Door diverse grondeigenaren is beroep tegen het bestemmingsplan en exploitatieplan ingesteld. Het is op dit moment niet duidelijk wanneer dit door de Afdeling van de Bestuursrechtspraak van de Raad van State wordt behandeld. Voor de daadwerkelijke realisatie is in beginsel overeenstemming nodig met de diverse grondeigenaren. De werkzaamheden om te komen tot de verwerving van de gronden zullen worden voortgezet, binnen de kaders van de door de raad vastgestelde grondexploitatie.

Indicator Fysieke bedrijfsinfrastructuur Omschrijving E Bron Werkelijk Werkelijk Streefwaarden P 2021 2022 2024 2025 2026 2027 Aantal hectaren te verkopen P Gemeente 0 0 0* 0 0 0 bedrijventerrein (inclusief verhuur) E = effectindicator en P = prestatie-indicator * Het is nu nog onduidelijk wanneer er grond kan worden uitgegeven voor De Kronkels-Zuid.

Taakveld Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Wat willen we bereiken? ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Aandacht voor de bereikbaarheid van Bunschoten door een goede infrastructuur. Inzetten op behoud en versterking van bedrijven en bedrijventerreinen. Het behouden en versterken van de contacten tussen het (voortgezet) onderwijs en het bedrijfsleven. Werken aan een leefbaar en economisch sterk Spakenburg-Centrum. Ondernemers en ZZP’ers goed en snel bedienen voor een optimaal ondernemersklimaat.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/13211560/1