Document · PDF

Raadsvoorstel 202659484 (bijlage) - ISD-BOL Meerjarenbegroting 2027 versie 2.1

Commissie Burgerzaken 19 mei 2026, gemeente BrunssumBij agendapunt: Raadsvoorstel ISD BOL Ontwerpbegroting 2027 en voorlopige jaarrekening 202518.966 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Begroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030 versie 2.1 25 februari 2026

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 1 van 68

versie 2.1

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 2 van 68

versie 2.1

Inhoudsopgave Samenvatting

Inleiding en leeswijzer

Beleidsbegroting

1.1 Programmaplan

1.1.1

Wat willen we bereiken?

Algemeen

Omvang van het budget Participatie

Omvang van het budget BUIG

Ontwikkeling cliëntaantallen

Meerjarenbegroting 2027 – 2030

1.1.2

Wat gaan we daarvoor doen?

Algemeen

Het bevorderen van de uitstroom

Het beperken van de instroom

Maatschappelijke participatie

1.1.3

Wat mag het kosten?

Programma Bevorderen van de uitstroom

Programma Beperken van de instroom

Programma Maatschappelijke participatie

Bedrijfsvoering

Projecten

Overzicht van de kosten van overhead

Vennootschapsbelasting

Onvoorzien

1.2 De paragrafen

1.2.1 Weerstandsvermogen en risicobeheersing

1.2.2 Financiering

1.2.3 Bedrijfsvoering

Financiële begroting

2.1 Meerjarig overzicht van baten en lasten

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 3 van 68

versie 2.1

2.1.1 Cumulatief overzicht

2.1.2 Toerekening salarissen naar de kerntaken

2.1.3 Kerntaak: bevorderen uitstroom

2.1.4 Kerntaak: beperken instroom

2.1.5 Kerntaak: maatschappelijke participatie

2.1.6 Bedrijfsvoeringskosten

2.1.7 Projecten

2.2 Overzicht van baten en lasten per taakveld

2.2.1 Overzicht incidentele baten en lasten

2.3 Geprognosticeerde balans

Bijlagen

A. Verdeling kosten

B. Gerealiseerde baten en lasten per gemeente

C. Beleidsindicatoren

D. Overzicht compensabele BTW

E. Lijst van afkortingen

F. Vaststellingsbesluit

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 4 van 68

versie 2.1

Samenvatting Voor u ligt de Begroting 2027 inclusief de Meerjarenraming 2028-2030 van ISD BOL. Met het vaststellen van de begroting worden de kaders bepaald voor de komende jaren. Met de indeling voldoet de begroting aan de voorschriften van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV). Om de leesbaarheid te vergroten is een uitgebreide inleiding, een leeswijzer en deze samenvatting opgenomen. De meerjarenbegroting is opgebouwd uit 2 delen: de beleidsbegroting en de financiële begroting. In de beleidsbegroting worden de missie, visie en doelen waar ISD BOL voor staat vertaald naar concrete activiteiten. Onveranderd is het gegeven dat activiteiten zijn gekoppeld aan indicatoren, dit om de resultaten van de acties te meten en indien nodig bij te sturen. We hebben gekozen voor een beperkt aantal indicatoren met een hoge beleidsresistentie. Alleen die indicatoren zijn opgenomen die onder praktisch alle beleidsomstandigheden een toegevoegde waarde hebben in relatie tot de huidige doelstellingen van ISD BOL. De uitslag van gemeentelijke verkiezingen (18 maart 2026) bepaalt welke politieke prioriteiten in de meerjarenbegroting worden vastgelegd. Nieuwe coalities sturen investeringen en bezuinigingen die meerdere jaren doorwerken. Hierdoor hebben verkiezingen niet alleen invloed op het eerstvolgende begrotingsjaar, maar op de financiële koers van de hele bestuursperiode.

In de financiële begroting wordt een overzicht van baten en lasten gegeven en de uiteenzetting van de financiële positie. Onderstaand is een totaaloverzicht gegeven waarbij ter volledigheid ook de cijfers van de jaarstukken 2025 en de begroting 2026 zijn opgenomen. Totaaloverzicht bedragen in Euro

Werkelijk 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Begroting 2029

Begroting 2030

Bevorderen uitstroom Beperken instroom Maatschappelijke participatie Bedrijfsvoering Projecten

1.253.594 34.538.006 3.065.146 5.236.842 1.750.292

1.159.136 34.190.505 2.910.233 5.140.958 0

1.137.378 36.482.309 3.025.016 5.361.613 1.880.833

1.137.378 35.878.888 2.967.816 5.435.632 1.795.735

1.137.378 35.295.580 2.911.916 5.489.112 1.795.735

1.137.378 34.692.160 2.857.316 5.543.936 1.795.735

Totaal programma's

45.843.880

43.400.831

47.887.149

47.215.449

46.629.720

46.026.525

Enkele opvallende zaken in de tabel zijn: -

De totale lasten in 2026 ten opzichte van de overige jaren zijn lager doordat de projecten niet zijn geraamd in de begroting 2026. De projectgelden in 2027 en daaropvolgende jaren zijn hoger dan 2025 door met name het project leefgeld Oekraïne en Wet inburgering;

Er is een toename op de BUIG in 2027 ten opzichte van 2026 van € 2.101.276. Bij de raming is rekening gehouden met een daling van de cliëntaantallen van 2% voor beide gemeenten;

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 5 van 68

versie 2.1

De kosten van bedrijfsvoering dalen met € 21.758. Dit komt met name de aframing van het budget inhuur en uitzendkrachten. Daarnaast is een indexering verwerkt op de budgetten van 2,3% (Centraal Planbureau, consumentenprijsindex CPI).

Voor zowel de gemeente Brunssum als de gemeente Landgraaf wordt als prognose van de ontwikkeling van de cliëntenaantallen voor de komende jaren een daling van 2% aangehouden. Indien nieuwe ontwikkelingen daartoe aanleiding geven, zullen de prognoses op de ontwikkeling van de cliëntaantallen via de normale Planning & Control-cyclus van ISD BOL aangepast worden. Het Dagelijks Bestuur

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 6 van 68

versie 2.1

Inleiding en leeswijzer Inleiding Voor u ligt de Begroting 2027 inclusief de Meerjarenraming 2028-2030 van ISD BOL. Met ingang van het begrotingsjaar 2004 is voor gemeenten de programmabegroting van kracht geworden die toegesneden is op het dualisme. De formele voorwaarden daarvoor zijn neergelegd in het Besluit Begroting en Verantwoording voor provincies en gemeenten (BBV). De minister van BZK heeft daarnaast besloten om het BBV volledig van toepassing te verklaren op samenwerkingsverbanden tussen gemeenten, de zogenaamde Gemeenschappelijke Regelingen. In haar vergadering van 29 september 2022 en van 29 november 2022 heeft de Raad van de gemeente Landgraaf respectievelijk de Raad van de gemeente Brunssum het MeerJarenBeleidsplan ISD BOL 2023 – 2026 vastgesteld. Het MeerJarenBeleidsplan stelt de doelen, ambities en kaders vast en geeft de uitdagingen voor de komende periode weer. De doelen, ambities en kaders uit het MeerJarenBeleidsPlan vinden vervolgens in een te ontwikkelen programma (het bedrijfsplan) hun vertaling in missie, visie en doelen van ISD BOL voor de komende jaren en worden daarbij vertaald naar concrete activiteiten. Vaste leidraad zijn de drie kerntaken ‘bevorderen uitstroom’, ‘beperken instroom’ en ‘maatschappelijke participatie’. Het MeerJarenBeleidsplan loopt in principe zoveel als mogelijk gelijk aan de zittingsperiode van de gemeenteraden.

Het MeerJarenBeleidsplan 2026-2030 zal na de gemeenteraadsverkiezingen worden opgesteld en dient voor 1 november 2026 ter goedkeuring en vaststelling te worden voorgelegd aan de raden van de deelnemende gemeenten. Eventuele mutaties worden verwerkt in de 1e BERAP 2027. Verder is in de begroting gekozen voor een beperkt aantal indicatoren met een hoge beleidsresistentie. Dat wil zeggen dat de begroting beleidsarm is opgesteld. Alleen die indicatoren zijn opgenomen die onder praktisch alle beleidsomstandigheden een toegevoegde waarde hebben in relatie tot de doelstellingen van de ISD BOL. In de notitie incidentele baten en lasten 2024 en 2025 zijn nieuwe financiële kaders vastgesteld voor de verwerking van incidentele baten en lasten. De soort of de eigenschap van een begrotingspost binnen een taakveld is in eerste instantie bepalend of een post als incidenteel of structureel aangemerkt wordt. Deze notitie heeft ertoe geleid dat in de Begroting 2027 en Meerjarenraming 2028-2030 de structurele projecten zijn geraamd. Met zowel de gemeente Brunssum als de gemeente Landgraaf is overeengekomen dat vanaf 2026 er rekening wordt gehouden met een daling van de clientaantallen van 2% per jaar.

Voor de gemeente Brunssum betekent dit een wijziging ten opzichte van het jaar 2025 waarin rekening werd gehouden met de nullijn, voor de gemeente Landgraaf betekent dit een continuering van de al ingezette lijn van een daling van 2% ten aanzien van de ontwikkeling van de cliëntaantallen. Bij het opstellen van deze begroting zijn de cijfers dan ook gekoppeld aan de afgesproken daling van 2% per jaar voor beide gemeenten.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 7 van 68

versie 2.1

Leeswijzer De structuur van de begroting is als volgt weer te geven: 1 Beleidsbegroting 1.1 Programmaplan 1.2 Paragrafen 2 Financiële begroting 2.1 Meerjarig overzicht van baten en lasten 2.2 Overzicht baten en lasten per taakveld 2.3 Geprognosticeerde balans 3 Bijlagen Verder omvat de begroting een samenvatting en deze inleiding met leeswijzer. De onderdelen van de begroting zijn zo opgesteld dat zij afzonderlijk geraadpleegd kunnen worden. Wie vooral geïnteresseerd is in het beleidsmatige aspect van de begroting kan hiervoor de beleidsbegroting raadplegen. In het programmaplan worden de drie beleidsvelden vertaald naar de 3 W-vragen (wat willen we bereiken, wat gaan we daarvoor doen en wat gaat dat kosten) waarbij de laatste vraag inzicht geeft in de baten en lasten per kerntaak. De financiële toelichting is uitgebreid in de programmabegroting opgenomen om nadrukkelijker de link te leggen tussen beleid en financiën. In de paragrafen (hoofdstuk 1.2) staat over een aantal specifieke onderwerpen uitgebreidere informatie. De paragrafen zijn primair bedoeld om een goed inzicht te geven in de financiële positie en het financiële beheer van de gemeente. Doel daarbij is dat onderwerpen die versnipperd in de begroting staan worden gebundeld in een kort overzicht. De paragrafen geven een dwarsdoorsnede van de begroting.

Wie vooral geïnteresseerd is in de financiën van de begroting kan hiervoor deel 2 van de begroting raadplegen. In dit hoofdstuk is een recapitulatie opgenomen van de financiële positie van ISD BOL. Het hoofdstuk begint met een meerjarig overzicht van baten en lasten. In de meerjarenraming is rekening gehouden met de dingen die we nu zien aankomen. Ongetwijfeld zullen er zich veranderingen voordoen, zowel op rijksniveau als op lokaal niveau, die we nu nog niet voorzien. Jaarlijks zal daarom de meerjarenraming worden bijgesteld aan de hand van de dan beschikbare kennis. Voorts is in dit hoofdstuk het overzicht van baten en lasten per taakveld opgenomen. Ten slotte is hierin nog de geprognosticeerde balans opgenomen.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 8 van 68

versie 2.1

Deel 1

Deel 1 Beleidsbegroting

Beleidsbegroting

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 9 van 68

versie 2.1

1.1 Programmaplan In het programmaplan wordt het beleidsplan ‘Iedereen doet mee naar vermogen!’ vertaalt naar de volgende drie W-vragen: -

Wat willen we bereiken?

Wat gaan we daarvoor doen?

Wat mag dat kosten?

1.1.1 Wat willen we bereiken? Algemeen Vanaf 1 januari 2026 is de Participatiewet in balans van kracht. De wet heeft als doel het systeem van ondersteuning en participatie eerlijker, menselijker en eenvoudiger te maken. De overheid wil af van regels die onnodig hard uitpakken en ervoor zorgen dat mensen in de knel komen. Daarom wordt ingezet op meer rechtszekerheid, zodat inwoners beter weten waar ze aan toe zijn en niet onverwacht worden geconfronteerd met strenge maatregelen. Een belangrijk uitgangspunt is dat professionals meer ruimte krijgen om maatwerk te bieden. Niet iedereen past in dezelfde regels, en daarom moet de menselijke maat centraal staan. Door ondersteuning beter af te stemmen op iemands persoonlijke situatie en mogelijkheden, ontstaat er meer ruimte voor duurzame participatie. Werk blijft belangrijk, maar ook andere vormen van meedoen tellen mee. De participatie-opdracht voor de inwoners van de gemeenten Brunssum en Landgraaf ligt bij de gemeentelijke mensontwikkelbedrijven en het WSP. Door veel van de administratieve taken direct verbonden aan de uitvoeringstaken van de ontwikkelcoaches over te nemen ondersteunt ISD BOL maximaal in de uitvoering van deze re-integratie taak. Door deze administratieve ontzorging krijgen de ontwikkelcoaches meer tijd en ruimte om de klanten te begeleiden.

Omvang van het budget Participatie De gemeenten bepalen jaarlijks de omvang van het Participatiebudget dat aan ISD BOL ter beschikking wordt gesteld. Onderstaand is voor het begrotingsjaar 2027 e.v. de omvang van het re-integratiebudget opgenomen voor ISD BOL op basis van het door de gemeenten vastgestelde budget 2026. In de 1e BERAP zal het begrotingsbedrag voor 2026 ook aangepast worden naar het vastgestelde budget 2026. gemeente Brunssum Landgraaf Totaal

2024 €

2025 €

2026 €

2027 €

2028 €

1.192.107

981.717

981.810

960.209

519.047 673.060

481.084 500.633

506.805 475.005

467.262 492.947

2029 €

467.262 492.947 960.209

2030 €

467.262 492.947 960.209

Zoals hierboven gemeld bepalen de gemeenten jaarlijks de omvang van het budget. Het kan dan ook voorkomen dat er jaarlijks door de gemeenten bijgeraamd moet worden.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 10 van 68

versie 2.1

Omvang van het budget BUIG Het budget van het inkomensdeel per gemeente (BUIG) wordt bepaald met behulp van een zogenaamde historische kosten verdeelmodel én een objectief verdeelmodel. Voor de vaststelling van de uitkering uit het macrobudget voor gemeenten tussen de 15.000 en 40.000 inwoners (middelgrote gemeenten) wordt deels gebruik gemaakt van de objectief vastgestelde

gemeentelijke

uitkeringslasten

van

gerealiseerde

(historische)

gemeentelijke lasten (gecorrigeerd voor groei of krimp van huishoudens). De uitkering is dus een mix bestaande uit een historisch en een objectief bepaald deel. Bij het historisch bepaald deel wordt gekeken naar de daadwerkelijke bijstandsuitgaven van twee jaar geleden. Bij het objectief bepaald deel wordt berekend wat de objectieve kans is dat een huishouden afhankelijk is van een bijstandsuitkering. Die kans is afhankelijk van kenmerken van het desbetreffende huishouden (zoals leeftijd, samenstelling, gezondheid), de buurt waar dit huishouden woont (overlast en onveiligheid) en de gemeente (arbeidsmarktkansen). De basis voor dit model is een statistische analyse dat uitgaat van de kans dat een huishouden bijstand ontvangt. Welk deel objectief en welk deel historisch wordt bepaald hangt af van het aantal inwoners. Bij een stijgend aantal inwoners loopt het aandeel dat objectief wordt bepaald lineair op van 0% bij 15.000 inwoners tot 100% bij 40.000 inwoners. Oftewel, hoe meer inwoners, hoe kleiner het aandeel dat historisch wordt bepaald, hoe groter het aandeel dat objectief wordt bepaald. Per 1 januari 2025 bedroeg het inwonersaantal van de gemeente Landgraaf 36.839. Dat betekent dat het BUIG-budget grotendeels gebaseerd is op de objectieve berekening en slechts een klein deel op een historische berekening. De gemeente Brunssum telde per 1 januari 2025 27.534 inwoners.

Onderstaand is de omvang van het budget BUIG voor ISD BOL opgenomen op basis van voorlopig budget 2026 zoals dit gepubliceerd is door het Ministerie SZW. gemeente

2024 €

2025 €

2026 €

2027 €

2028 €

2029 €

2030 €

Brunssum Landgraaf

12.793.705 13.424.269 13.686.317 13.686.317 13.686.317 16.033.606 16.338.109 17.754.145 17.754.145 17.754.145

13.686.317 13.686.317 17.754.145 17.754.145

Totaal

28.827.311 29.762.378 31.440.462 31.440.462 31.440.462

31.440.462 31.440.462

Normaliter worden de bedragen vanaf 2027 gebaseerd op het voorlopig macrobudget 2026.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 11 van 68

versie 2.1

Ontwikkeling cliëntaantallen Regionale ontwikkelingen De arbeidsmarkt in Zuid-Limburg blijft ook in 2027 zeer krap. Het aantal vacatures is de afgelopen jaren sterk toegenomen, terwijl het arbeidsaanbod blijft dalen. Werkgevers ervaren hierdoor groeiende wervingsproblemen. Door de vergrijzing verlaten de komende jaren veel werknemers de arbeidsmarkt, terwijl de instroom beperkt blijft. Hierdoor ontstaat in vrijwel alle sectoren een structureel tekort aan personeel. Een leven lang ontwikkelen en investeren in vaardigheden is cruciaal om mensen inzetbaar te houden. Technologie en AI bieden kansen, maar vragen ook om nieuwe competenties. Ontwikkelingen ISD BOL Onderstaand wordt de ontwikkeling van de cliëntenaantallen over de afgelopen jaren getoond.

In 2024 werd het jaar afgesloten met een kleine daling van de cliëntaantallen voor de gemeente Landgraaf en voor de gemeente Brunssum met een stabilisatie van de cliëntaantallen. In 2025 zagen we bij de uitvoering van de Participatiewet in beide gemeenten een stijging van de cliëntaantallen. Voor zowel de gemeente Brunssum als de gemeente Landgraaf wordt als prognose van de ontwikkeling van de cliëntenaantallen voor de komende jaren een daling van 2% aangehouden. Indien nieuwe ontwikkelingen daartoe aanleiding geven, zullen de prognoses op de ontwikkeling van de cliëntaantallen via de normale Planning & Control-cyclus van ISD BOL aangepast worden.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 12 van 68

versie 2.1

Om meer inzicht te geven in de opbouw van de totale cliëntaantallen, worden in onderstaande tabellen de geprognosticeerde ontwikkelingen van de cliëntaantallen afzonderlijk getoond van de PW (Participatiewet) en de IOAW (Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers).

In onderstaande tabel worden de aantallen PW gepresenteerd. Gemeente

2026

2027

2028

2029

2030

Brunssum

-2%

Landgraaf

-2%

Realisatie

Ultimo

2025

2026

2027

2028

2029

2030

Brunssum

649

637

625

613

601

589

Landgraaf

921

902

884

866

849

832

TOTAAL

1.570

1.539

1.509

1.479

1.450

1.421

Aantallen

In onderstaande tabel worden de aantallen IOAW gepresenteerd. Gemeente

2026

2027

2028

2029

2030

Brunssum

-2%

Landgraaf

-2%

Realisatie

Ultimo

2025

2026

2027

2028

2029

2030

Brunssum

Landgraaf

TOTAAL

Aantallen

Meerjarenbegroting 2027 – 2030 In het kader van de samenstelling van de (financiële) meerjarenbegroting gelden onderstaande uitgangspunten: Indicator

2026

2027

2028

2029

2030

bedrag per uitkering PW

19.528

20.114

proc. stijging minimumloon * 4,62%*

3%**

***

stijgingsbedrag is procentuele stijging minimumloon van 2025 naar 2026, exclusief ontvangsten terugvordering en verhaal.

stijgingsbedrag 3,00% is gemiddelde stijging van het minimumloon over de jaren 2022 t/m 2025. In tegenstelling tot voorgaande berekeningen, is het jaar 2023 niet meegenomen in verband met de eenmalige verhoogde toename van het minimumloon van 10,15%. Dit omdat het minimumloon de laatste 2 jaar fors is gestegen ten opzichte van de jaren daarvoor.

***

het is niet mogelijk om een uitspraak te doen over de jaren 2028 t/m 2030.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 13 van 68

versie 2.1

1.1.2 Wat gaan we daarvoor doen? Algemeen In dit hoofdstuk worden de drie kerntaken, de zogenaamde beleidsvelden benoemd die bijdragen aan de gewenste twee belangrijkste effecten: bevorderen van de uitstroom en beperken van de instroom. De beleidsvelden zijn voorzien van de acties die resulteren in het gewenste doel (resultaat) per veld. De (stuur)gegevens van de verschillende activiteiten zijn opgenomen in de vorm van outputindicatoren.

Beleidsvelden De onderstaande kerntaken zijn de hoofdactiviteiten die afgestemd zijn op het realiseren van de twee belangrijkste effecten van ISD BOL. Kerntaken

Omschrijving

Beleidsveld

Het bevorderen van de uitstroom

Beleidsveld

Het beperken van de instroom

Beleidsveld

Maatschappelijke participatie

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 14 van 68

versie 2.1

Het bevorderen van de uitstroom Met het bevorderen van de uitstroom wordt het volgende doel nagestreefd: Doel: het bevorderen van de uitstroom Alle re-integratietaken voor de bijstand cliënten worden uitgevoerd door de mensontwikkelbedrijven. Door veel van de administratieve taken direct verbonden aan de uitvoeringstaken van de ontwikkelcoaches over te nemen biedt ISD BOL maximale ondersteuning aan de ontwikkelcoaches in de uitvoering van hun taken. Door deze administratieve ontzorging krijgen de ontwikkelcoaches meer tijd en ruimte om de klanten te begeleiden.

De participatie-opdracht voor de inwoners van de gemeenten Brunssum en Landgraaf ligt bij de gemeentelijke mensontwikkelbedrijven en het WSP. Voor de gemeente Brunssum en de gemeente Landgraaf wordt vanaf 2026 rekening gehouden met de daling van de cliëntenaantallen van 2% per jaar. Bij cliënten met een werkfitheid van 0, die (tijdelijk) volledig traject- en arbeidsongeschikt zijn, wordt een keer per twee jaar de actuele situatie uitgevraagd. ISD BOL legt hiertoe contact met de cliënt door middel van een digitaal serviceformulier. Doel: •

Klant is actueel in beeld en hulp op maat is ingezet;

•

Bevorderen doorstroom;

•

Gezamenlijke (keten)dienstverlening wordt geoptimaliseerd.

•

Armoedebestrijding

In haar vergadering van 29 september 2022 en van 29 november 2022 heeft de Raad van de gemeente Landgraaf respectievelijk de Raad van de gemeente Brunssum het MeerJarenBeleidsplan ISD BOL 2023 – 2026 vastgesteld. Het MeerJarenBeleidsplan stelt de doelen, ambities en kaders vast en geeft de uitdagingen voor de komende periode weer. Het MeerJarenBeleidsplan loopt in principe zoveel als mogelijk gelijk aan de zittingsperiode van de gemeenteraden. De doelen, ambities en kaders uit het MeerJarenBeleidsPlan vinden vervolgens in een te ontwikkelen programma (het bedrijfsplan) hun vertaling in missie, visie en doelen van ISD BOL voor de komende jaren en worden daarbij vertaald naar concrete activiteiten. Het MeerJarenBeleidsplan loopt in principe zoveel als mogelijk gelijk aan de zittingsperiode van de gemeenteraden. Het MeerJarenBeleidsplan 2026-2030 zal na de gemeenteraadsverkiezingen worden opgesteld en dient voor 1 november 2026 ter goedkeuring en vaststelling te worden voorgelegd aan de raden van de deelnemende gemeenten. Eventuele mutaties worden verwerkt in de 1e BERAP 2027. Het bedrijfsplan voor 2026 is vastgesteld door het Dagelijks Bestuur. De volgende activiteiten zullen in dit beleidsveld in ieder geval uitgevoerd worden: •

Maximale ontzorging door middel van overname van vrijwel alle administratieve taken ontwikkelcoaches;

•

Permanente screening (‘hulp op maat’) met aandacht voor armoedebestrijding.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 15 van 68

versie 2.1

Het beperken van de instroom Met het beperken van de instroom wordt het volgende doel nagestreefd: Doel: het beperken van de instroom ISD BOL wil voorkomen, dat mensen onnodig een beroep moeten doen op een algemene bijstandsuitkering. Het is daarom van belang, dat instroom van nieuwe PW-cliënten kritisch bekeken wordt. Handhaving van wetten en regels en het intensief bestrijden van fraude zijn evenzeer belangrijk. Daarbij wordt de menselijke maat niet vergeten.

De inzet van de preventiemedewerker aan de poort zorgt voor een versterkte aandacht voor het tegengaan van mogelijk frauduleus handelen van cliënten. De volgende activiteiten zullen in dit beleidsveld uitgevoerd worden: •

Inzet van de preventiemedewerker aan de poort om het frauduleus handelen van cliënten te bestrijden;

•

Inzet van een interventieteam voor integrale beoordeling en maatwerk.

Maatschappelijke participatie Met de maatschappelijke participatie wordt het volgende doel nagestreefd: Doel: maatschappelijke participatie Het scheppen van de mogelijkheid om mee te doen is de leidende gedachte voor de uitvoering door ISD BOL. Cliënten die in staat zijn tot werk of maatschappelijke participatie, worden hiertoe uitgedaagd en begeleid. Participatie in de samenleving geeft mensen perspectief en draagt bij aan het functioneren en de kwaliteit van de stad/wijk. Daar waar er financiële belemmeringen bestaan voor participatie, investeert ISD BOL, samen met de gemeente, in het wegnemen daarvan. Het minimabeleid en de bijzondere bijstand zijn hier instrumenten voor.

De monitoring op de uitgaven voor het minimabeleid blijft ook voor 2026-2029 belangrijk. Bij deze regelingen is immers sprake van open-eind regelingen. De volgende regelingen zijn daarom benoemd: •

Uitgaven minimaregelingen (maatschappelijke participatie volwassenen, internet kinderen en VGZ-bijdrage);

•

Uitgaven reguliere bijzondere bijstand;

•

Uitgaven budgetbeheer;

•

Uitgaven bewindvoering;

•

Uitgaven individuele inkomenstoeslag. 2026

2027*

Minimaregelingen

471.000

479.400

Bijzondere bijstand

348.000

393.900

Budgetbeheer

10.000

9.800

Bewindvoering

1.340.000

1.366.200

475.000

512.200

Individuele inkomenstoeslag

* Deze zijn gebaseerd op de cijfers uit de jaarrekening 2025.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 16 van 68

versie 2.1

De volgende activiteiten zullen in dit beleidsveld uitgevoerd worden: •

Continuering en doorontwikkeling van de gedigitaliseerde en geautomatiseerde weg (Digid) om een aanvraag voor een voorziening in te dienen;

•

De mogelijkheid voor cliënten om op afspraak een aanvraag in het kader van de minimaregelingen, bijzondere bijstand en de IIT in te dienen;

•

Afhandelen van de aanvragen in het kader van de minimaregelingen, bijzondere bijstand en de IIT.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 17 van 68

versie 2.1

1.1.3 Wat mag het kosten? Programma Bevorderen van de uitstroom Werkelijk 2025

bevorderen van de uits troom bedragen in Euro las ten w-deel trajecten w-deel B administratieve ontzorging BB w-deel urenverantwoording kinderopvang salarissen en sociale lasten kinderopvang totaal las ten baten toegekend budget aan ISD BOL bijdrage gemeente re-integratie bijdrage administratieve ontzorging BB bijdrage gemeente kinderopvang bijdrage toerekening salariskosten en sociale lasten totaal baten

Raming 2026

Raming 2027

543.746 40.409 397.562 250.509 21.368

557.744 39.626 384.440 162.000 15.326

503.464 42.719 414.027 162.000 15.169

1.253.594

1.159.136

1.137.378

543.746 397.562 40.409 250.509 21.368

557.744 384.440 39.626 162.000 15.326

503.464 414.027 42.719 162.000 15.169

1.253.594

1.159.136

1.137.378

s aldo programma

Een nadere uitsplitsing van het taakveld in de verschillende onderdelen per gemeente treft u aan in hoofdstuk 2.1 Meerjarig overzicht van baten en lasten.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 18 van 68

versie 2.1

Programma Beperken van de instroom Werkelijk 2025

Raming 2026

Raming 2027

36.300 11.380 52.356 19.271 -2.121 37.881 11.490 29.192.518 571.299 168.970 1.719.035 5.129 2.714.498

21.000 19.000 36.000 33.000 6.000 33.000 15.000 28.222.526 659.000 231.000 1.910.000 50.000 2.954.979

30.000 21.000 55.000 37.000 4.000 22.000 16.000 30.653.802 617.000 183.000 1.670.000 50.000 3.123.507

34.538.006

34.190.505

36.482.309

baten Debiteurenontvangsten Bbz 16.691 Bijdrage gemeente rijksvergoeding uitbestede onderzoekskosten 11.380 Bijdrage gemeente eigen aandeel programmakosten Bbz 19.609 Bijdrage gemeente Bbz uitbestede apparaatskosten 52.356 Debiteurenontvangsten PW 619.354 Bijdrage gemeente rijksvergoeding programmakosten 29.762.378 Bijdrage gemeente eigen aandeel programmakosten 1.336.611 Bijdrage gemeente overige kosten 5.129 Bijdrage gemeente salarissen en sociale lasten 2.714.498

17.000 4.000 36.000 19.000 416.000 28.429.096 2.264.430 50.000 2.954.979

18.000 12.000 55.000 21.000 620.000 31.440.462 1.142.340 50.000 3.123.507

34.538.006

34.190.505

36.482.309

beperk en van de ins troom bedragen in Euro las ten Bbz gevestigd kapitaalverstrekking rentedragend Bbz gevestigd uitbestede onderzoekskosten Bbz uitbestede apparaatskosten Bbz gevestigd uitk. levensond. om niet Bbz gevestigd uitk. levensond. renteloos Bbz starters uitk. levensond. om niet Bbz starters uitk. levensond. renteloos Periodieke uitkeringen PW Periodieke uitkeringen IOAW Periodieke uitkeringen IOAZ Loonkostensubsidie Overig-onderzoekskosten rechtmatigheid Salarissen en sociale lasten totaal las ten

totaal baten s aldo programma

Een nadere uitsplitsing van het taakveld in de verschillende onderdelen per gemeente treft u aan in hoofdstuk 2.1 Meerjarig overzicht van baten en lasten.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 19 van 68

versie 2.1

Programma Maatschappelijke participatie Werkelijk 2025

maats c happelijk e partic ipatie bedragen in Euro las ten Medische keuringen Directe levensbehoeften (a) Voorzieningen voor het huishouden (b) Kosten inrichting/huisraad (c) Inrichtingskosten statushouders (c) Overige voorzieningen voor wonen (c) Peuteropvang (d) Overige voorzieningen voor opvang (d) Vervoerskst en overige kosten maatschappelijke zorg (e) Rechtsbijstand (f) Overige kosten financiële transacties (f) Medische dienstverlening (h) Individuele inkomenstoeslag (k) Maatschappelijke participatie (j) Bewindvoering (e) Budgetbeheer (e) VGZ-bijdrage(m) Overige bijzondere bijstand (g), (i), (l) Minima-effectrapportage Klanttevredenheidsonderzoek Salarissen en sociale lasten totaal las ten baten Bijdrage gemeente programmakosten Debiteurenontvangsten Bijdrage minima-effectrapportage Bijdrage klanttevredenheidsonderzoek Bijdrage gemeente salarissen en sociale lasten totaal baten

Raming 2026

Raming 2027

4.514 178.128 1.093 4.016 24.151 47.655 1.462 3.756 42.394 80.691 2.213 11.312 522.770 355.500 1.394.155 10.153 133.920 1.836 0 4.523 240.904

2.000 80.000 4.000 50.000 6.000 50.000 4.000 3.000 27.000 75.000 5.000 7.000 475.000 326.000 1.340.000 10.000 145.000 35.000 12.126 2.585 251.522

4.400 174.400 1.000 3.800 23.600 46.600 1.300 3.600 41.400 79.000 2.100 11.000 512.200 348.300 1.366.200 9.800 131.100 1.700 0 4.523 258.993

3.065.146

2.910.233

3.025.016

2.752.301 67.418 0 4.523 240.904

2.569.000 75.000 12.126 2.585 251.522

2.693.500 68.000 0 4.523 258.993

3.065.146

2.910.233

3.025.016

s aldo programma

Een nadere uitsplitsing van het taakveld in de verschillende onderdelen per gemeente treft u aan in hoofdstuk 2.1 Meerjarig overzicht van baten en lasten.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 20 van 68

versie 2.1

Bedrijfsvoering Werkelijk 2025

bedrijfsvoering bedragen in Euro

Raming 2026

Raming 2027

lasten Salariskosten Overige personeelskosten Inhuur en uitzendkrachten Huisvestings- en kantoorkosten Automatisering Representatie Communicatie en promotiekosten Vakliteratuur Accountantskosten Advieskosten Algemene kosten Treasury Overige baten en lasten

2.449.600 318.512 88.297 812.552 1.290.381 6.957 2.688 54.888 40.233 60.355 71.692 40.688 0

2.445.403 283.714 65.000 914.809 1.151.735 7.703 7.000 62.546 42.864 70.359 46.476 43.350 0

2.603.067 254.278 0 866.246 1.339.799 7.880 5.000 63.985 42.864 71.977 65.658 40.859 0

totaal lasten

5.236.842

5.140.958

5.361.613

111.196 76.375 31.938

50.550 73.885 20.000

49.128 71.394 25.000

5.236.842

5.140.958

5.361.613

baten Salarisbaten Huisvestings- en kantoorkosten Algemene kosten

totaal baten saldo programma

Een nadere uitsplitsing van het taakveld in de verschillende onderdelen per gemeente treft u aan in hoofdstuk 2.1 Meerjarig overzicht van baten en lasten.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 21 van 68

versie 2.1

Projecten Werkelijk 2025

Projecten bedragen in Euro lasten Bijdrage eigen risico ZVW Brunssum Bijdrage eigen risico ZVW Landgraaf Mantelzorgcompliment Landgraaf Project vroegsignalering WSG Project bieb abonnement regeling Voorzieningenwijzer Project wet inburgering Project leefgeld Oekraine Project kinderkledingpakket Project kinderopvangtoeslagaffaire Project stadspas Project alleenverdienersproblematiek Project OV minima Project Participatiewet in balans Project monitoring regionale werkhubs totaal lasten baten Bijdrage eigen risico Zorgverzekeringswet Brunssum Bijdrage eigen risico ZVW Landgraaf Mantelzorgcompliment Landgraaf Project vroegsignalering WSG Project bieb abonnement regeling Voorzieningenwijzer Project wet inburgering Project leefgeld Oekraine Project kinderkledingpakket Project kinderopvangtoeslagaffaire Project stadspas Project alleenverdienersproblematiek Project OV minima Project Participatiewet in balans Project monitoring regionale werkhubs

Raming 2026

Raming 2027

96.459 48.684 80.060 47.126 2.151 20.571 761.288 584.955 10.689 826 6.696 65.579 2.718 20.163 2.328

0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

96.459 48.684 80.060 47.636 2.208 20.571 888.999 584.955 0 640 0 84.458 0 20.163 6.000

1.750.292

1.880.833

96.459 48.684 80.060 47.126 2.151 20.571 761.288 584.955 10.689 826 6.696 65.579 2.718 20.163 2.328

0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

96.459 48.684 80.060 47.636 2.208 20.571 888.999 584.955 0 640 0 84.458 0 20.163 6.000

1.750.292

1.880.833

totaal baten totaal baten saldo programma

Een nadere uitsplitsing van het taakveld in de verschillende onderdelen per gemeente treft u aan in hoofdstuk 2.1 Meerjarig overzicht van baten en lasten.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 22 van 68

versie 2.1

Overzicht van de kosten van overhead Conform het BBV dient inzicht gegeven te worden in de totale kosten van overhead. Van de tabel totale kosten bedrijfsvoering zijn dit alle kosten met uitzondering van de kosten van de accountant, onvoorzien, kapitaallasten en het renteresultaat.

Raming 2026

Raming 2027

2.449.600 318.512 88.297 812.552 1.290.381 6.957 2.688 54.888 60.355 71.692

2.445.403 283.714 65.000 914.809 1.151.735 7.703 7.000 62.546 70.359 46.476

2.603.067 254.278 0 866.246 1.339.799 7.880 5.000 63.985 71.977 65.658

Totale lasten

5.155.921

5.054.744

5.277.890

Baten Salariskosten bedrijfsvoering Huisvestings- en kantoorkosten Algemene kosten Bijdrage gemeenten

111.196 76.375 31.938 4.769.984

50.550 73.885 20.000 4.964.146

49.128 71.394 25.000 5.146.205

Totale baten

4.989.493

5.108.581

5.291.727

saldo overhead

-166.428

53.837

13.837

Overzicht overhead bedragen in Euro Lasten Salariskosten bedrijfsvoering Overige personeelskosten Inhuur en uitzendkrachten Huisvestings- en kantoorkosten Automatisering Representatie Communicatie en promotiekosten Vakliteratuur Advieskosten Algemene kosten

Werkelijk 2025

Vennootschapsbelasting De activiteiten van de GR ISD BOL zijn vrijgesteld van vennootschapsbelasting. Derhalve is er geen bedrag opgenomen voor de heffing van de vennootschapsbelasting. V ennootschapsbelasting bedragen in Euro

Werkelijk 2025

Lasten vennootschapsbelasting

Begroting ISD BOL 2027

Raming 2026 0

Pagina 23 van 68

Raming 2027 0

versie 2.1

Onvoorzien De post ‘onvoorzien’ is bedoeld als dekking voor (een schatting van) uitgaven die niet zijn voorzien in de begroting. Het bedrag hiervoor wordt voor de begroting in zijn geheel geraamd. Het is wettelijk voorgeschreven dat er een post ‘onvoorzien’ wordt opgenomen in de begroting. Er wordt echter niet verplicht gesteld wat de hoogte van deze post is. Onvoorzien bedragen in Euro

Werkelijk 2025

Onvoorzien

Begroting ISD BOL 2027

Raming 2026 0

Pagina 24 van 68

Raming 2027 0

versie 2.1

1.2 De paragrafen De paragrafen zijn bedoeld om een goed inzicht te geven in de financiële positie en het financiële beheer. Dit proberen we door onderwerpen die versnipperd in de begroting staan te bundelen in een kort overzicht. De paragrafen geven een dwarsdoorsnede van de begroting. Voor de gemeenschappelijke regeling ISD BOL zijn de volgende paragrafen opgenomen: 1. Weerstandsvermogen en risicobeheersing; 2. Financiering; 3. Bedrijfsvoering. De overige paragrafen die het BBV voorschrijft zijn niet van toepassing op ISD BOL.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 25 van 68

versie 2.1

1.2.1 Weerstandsvermogen en risicobeheersing De paragraaf weerstandsvermogen en risico’s geeft een indicatie in welke mate het vermogen van ISD BOL toereikend is om financiële risico’s op te vangen. Het begrip weerstandsvermogen kent twee componenten: weerstandscapaciteit en risico’s. De relatie tussen beide noemt men het weerstandsvermogen. Het weerstandsvermogen is het vermogen om financiële risico’s op te vangen om taken te kunnen voortzetten. Met weerstandscapaciteit wordt bedoeld: alle elementen waarmee tegenvallers kunnen worden bekostigd. Op grond van artikel 11 BBV bevat de paragraaf weerstandsvermogen: •

Een inventarisatie van de weerstandscapaciteit/het beleid over weerstandscapaciteit en risico’s;

•

Een inventarisatie van de risico’s;

•

Een kengetal voor de solvabiliteitsratio.

Weerstandscapaciteit / het beleid over weerstandscapaciteit en risico’s Onder weerstandscapaciteit wordt verstaan het geheel van middelen en mogelijkheden waar de ISD BOL over beschikt om niet geraamde kosten te dekken, die onverwacht substantieel zijn, zonder dat dit ten koste gaat van de uitvoering van bestaande taken. ISD BOL bouwt geen weerstandsvermogen op. De gemeenschappelijke regeling ISD BOL schrijft voor dat ISD BOL een eventuele tussentijdse onder- of overschrijding van de begroting bij de tussentijdse rapportages verrekent met de deelnemende gemeenten. Datzelfde geldt voor de jaarrekening, een positief of negatief resultaat wordt verrekend met de deelnemende gemeenten. Verrekening geschiedt op voorhand, voor de definitieve vaststelling. Hierdoor heeft ISD BOL geen eigen vermogen. Resultaat ten aanzien van het verlofsparen wordt gevormd in een voorziening. Dit is vastgelegd in de Financiële verordening ex. artikel 212 Gemeentewet. Financiële risico’s ten aanzien van de programmakosten worden afgedekt via het weerstandsvermogen van de twee deelnemende gemeenten. Het is de verantwoordelijkheid van de gemeenten om gevormde reserves en voorzieningen op peil te houden en indien nodig aan te passen. Risico's Deze paragraaf geeft een overzicht van de belangrijkste risico’s voor ISD BOL.

Ravijnjaar Door de gemeenten is in 2024 de aandacht gevestigd op de gemeentelijke begrotingstekorten vanaf 2026, ook wel bekend als het ‘financieel ravijn’. Bij de directie en de leden van het bestuur van ISD BOL is in 2025 de opdracht neergelegd om de uitgaven dusdanig bij te stellen dat dit resulteert in een verlaging van de gemeentelijke bijdrage vanaf 2026, waarbij uitgegaan wordt van een structurele taakstelling van minimaal 5%. De mutaties zijn verwerkt in de Begroting 2026.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 26 van 68

versie 2.1

Ook in 2027 blijven gemeenten te maken hebben met aanzienlijke financiële tekorten. De daling van de rijksbijdrage zet door en de extra middelen die het Rijk beschikbaar stelt, verzachten de klap slechts gedeeltelijk. Hierdoor blijft de financiële ruimte beperkt. Ontwikkelingen op de arbeidsmarkt De arbeidsmarkt in Nederland, en met name in Zuid-Limburg, blijft in 2027 onder druk staan. De werkloosheid neemt toe en het aantal huishoudens dat afhankelijk is van een bijstandsuitkering stijgt verder. Ondanks een hoge arbeidsparticipatie blijft de arbeidsmarkt krap door vergrijzing en toenemende maatschappelijke opgaven, terwijl de instroom van arbeidsfitte kandidaten beperkt blijft. Veel bijstandscliënten beschikken niet over een startkwalificatie en hebben te maken met financiële of gezondheidsproblemen. Dit vraagt veel van onze ketenpartners, zoals het WSP en de mensontwikkelbedrijven. Aan ISD BOL de taak om in nauwe samenwerking met hen maximale ondersteuning te bieden. Wereldwijde onrust De internationale situatie blijft in 2027 instabiel. De wereldwijde ontrust drukt zwaar op de wereldeconomie: energie- en grondstofprijzen blijven hoog en transportkosten stijgen verder. Dit kan leiden tot hogere bedrijfsvoeringskosten voor ISD BOL. Daarnaast nemen de geopolitieke en technologische dreigingen toe.

Cyberaanvallen, spionage en pogingen tot technologische beïnvloeding vormen risico’s voor bedrijven, vitale sectoren en burgers. Deze dreigingen kunnen de veiligheid en stabiliteit van Nederland raken. Het blijft daarom noodzakelijk dat Nederland alert blijft en blijft investeren in een sterke digitale en economische weerbaarheid. Vluchtelingen uit Oekraïne Sinds de Russische inval in Oekraïne verblijven veel Oekraïense vluchtelingen langdurig in Nederland. Per 31 december 2025 ontvangen in gemeente Brunssum 32 personen leefgeld en in gemeente Landgraaf 117 personen. Zij worden opgevangen in zowel gemeentelijke (GOO) als particuliere opvang (POO). De EU-Richtlijn Tijdelijke Bescherming (RTB), die hun rechten en opvang regelt, is verlengd tot 4 maart 2027. De betrokken gemeenten hebben ISD BOL gevraagd om het leefgeld uit te betalen, eigen bijdragen te innen en bijzondere kosten te beoordelen. Dit brengt extra uitvoeringslasten en personele inzet met zich mee. Het kabinet werkt aan een langetermijnregeling voor de periode ná afloop van de RTB. Oekraïners die nu onder de RTB vallen, krijgen dan een tijdelijk transitiedocument voor drie jaar, waarmee zij onder meer mogen werken, een zorgverzekering kunnen afsluiten en tegen laag tarief kunnen studeren. Opvang wordt waar mogelijk omgezet naar reguliere huisvesting.

In het voorjaar van 2026 volgt meer duidelijkheid over de precieze rechten en plichten.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 27 van 68

versie 2.1

De gevolgen voor gemeenten en uitvoeringsorganisaties zijn nog onzeker. Mogelijk ontstaat recht op bijstand, wat kan leiden tot een toename van het aantal klanten. Tegelijkertijd kan de RooO-regeling (leefgeld en eigen bijdrage) op termijn vervallen, waardoor deze werkzaamheden juist afnemen. BUIG-budget Het budget van het inkomensdeel per gemeente (BUIG) wordt bepaald met behulp van een zogenaamde historische kosten verdeelmodel én een objectief verdeelmodel. Voor de vaststelling van de uitkering uit het macrobudget voor gemeenten tussen de 15.000 en 40.000 inwoners (middelgrote gemeenten) wordt deels gebruik gemaakt van de objectief vastgestelde

gemeentelijke

uitkeringslasten

van

gerealiseerde

(historische)

De verhouding objectieve berekening/ historische berekening noodzakelijk voor vaststelling van het toekomende BUIG-budget is voor de gemeente Brunssum daarmee ongeveer gelijk. De ontwikkeling van het budget van het inkomensdeel voor komende jaren is altijd onduidelijk en niet op voorhand te calculeren. De batenkant van het inkomensdeel blijft om deze reden onzeker en dus risicovol. Wat betreft de lastenkant is er sprake van een open eindregeling. De deelnemende gemeenten van ISD BOL moeten het weerstandsvermogen om deze reden op peil houden om mogelijke financiële tegenvallers op het inkomensdeel op te vangen. Wetgeving en verantwoording De uitvoering van de Participatiewet en aanverwante regelingen is gebaseerd op de wet. De rechtmatigheid van de verstrekte uitkeringen is van groot belang. De verantwoording van de uitvoering van de PW is gebaseerd op strikte regels. Zowel de financiële verantwoording aan het Rijk als de verantwoording van de aantallen aan het CBS bepalen, gezien de opbouw van het budget van het inkomensdeel, de basis van het te ontvangen budget van het inkomensdeel in de toekomst. Een adequate informatievoorziening is heel belangrijk, reden waarom de ISD BOL daarin blijft investeren.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 28 van 68

versie 2.1

Ratio’s Naar aanleiding van nieuwe regelgeving van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties wordt vanaf 2017 de solvabiliteitsratio getoond.

Kengetallen Solvabiliteitsrisico

Jaarverslag 2025 0%

Verloop van de kengetallen Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029 0% 0% 0%

Begroting 2030 0%

Ondanks dat het solvabiliteitsratio op 0% staat kan ISD BOL aan al haar financiële verplichtingen voldoen. De ratio staat bij ISD BOL op 0% omdat ISD BOL geen eigen vermogen heeft en dit onderdeel is van de berekening van de solvabiliteitsratio. Nieuwe financieringssystematiek Bbz-kapitaalverstrekking De nieuwe financieringssystematiek voor de Bbz-kapitaalverstrekking is vanaf 1 januari 2020 van kracht. In het jaar volgend op de feitelijke Bbz-kapitaalverstrekking ontvangt de gemeente 100% financiering van het Rijk. Echter, in de daaropvolgende vijf jaren vordert het Rijk 75% van die financiering terug van de gemeente. Dat gaat in vijf jaarlijkse stappen van achtereenvolgens 20%, 20%, 15%, 10% en 10%. Per saldo ontvangt de gemeente van het Rijk dus uiteindelijk 25% van het bedrag dat de gemeente heeft verstrekt als Bbz-bedrijfskapitaal. Voor de bekostiging van de overige 75% van het door de gemeente verstrekte Bbzbedrijfskapitaal is de gemeente zelf verantwoordelijk. Daartoe mag de gemeente alle terug ontvangsten uit die kapitaalverstrekking (rente en aflossing) zelf houden. Het debiteurenrisico inclusief de terugbetalingsverplichting van 75% ligt volledig bij de deelnemende gemeenten. Daartoe mag de gemeente alle terug ontvangsten uit die kapitaalverstrekking (rente en aflossing) zelf houden.

De bedrijfsvoeringskosten De klantgerichte re-integratietaken worden uitgevoerd door de ontwikkelcoaches van de mensontwikkelbedrijven. ISD BOL ondersteunt de mensontwikkelbedrijven door de administratieve verwerking van re-integratieactiviteiten te verzorgen en daarnaast de financiële verantwoording en betaling van ingezette trajecten te borgen, zodat de ontwikkelcoaches zich volledig konden richten op de klantgerichte begeleiding. Een belangrijk deel van de bedrijfsvoeringskosten bestaat uit de salarislasten van alle functionarissen. ISD BOL kent functionarissen in uitvoerende functies, ondersteunende functies en indirecte functies (zie hoofdstuk 2.1.3: tabel met het overzicht van functionarissen). Onder bedrijfsvoeringskosten wordt ook verstaan het geheel van de zogenaamde SCOPAFIJTH-functies (Security, Communicatie, Organisatie, Personeel, Administratieve Organisatie, Financiën, Informatievoorziening, Juridisch, Technologie en Huisvesting): een acroniem voor de ondersteunde processen die een organisatie moet verrichten wil de organisatie op het gebied van de primaire processen goed kunnen functioneren. Ongeacht de omvang van de werkzaamheden in de primaire processen zal de organisatie de SCOPAFIJTH-functies moeten verrichten, onderhouden en ontwikkelen.

De bedrijfsvoeringskosten zullen dan ook niet in gelijke verhouding af- of toenemen als de teruggang of toename in werkzaamheden bij ISD BOL.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 29 van 68

versie 2.1

De verwachting is ook dat de ondersteunende werkzaamheden door ISD BOL aan de gemeentelijke mensontwikkelbedrijven verder zal toenemen. ISD BOL houdt haar uitgaven scherp in de gaten. Ook stellen wij ons voortdurend de vraag of een uitgave noodzakelijk of nuttig is. Ook zoeken wij continu naar manieren om onze bedrijfsvoering efficiënter en daarmee goedkoper uit te kunnen voeren. Ons streven daarbij is om onder het niveau van de (bijgestelde) begrotingen te blijven om daarmee de financiële last voor de deelnemende gemeenten zo laag mogelijk te houden. Krapte op de arbeidsmarkt De krapte op de arbeidsmarkt is ook bij ISD BOL voelbaar. Er is sprake van verloop van personeel en het invullen van ontstane vacatures gaat moeizaam. De dienstverlening aan de burger mag hierdoor echter geen gevaar lopen. Er wordt dan ook alles in het werk gesteld om ontstane vacatures in te vullen of wordt intern naar (soms tijdelijke) oplossingen gezocht om de burger zo optimaal mogelijk te kunnen blijven bedienen. De verwachting is dat de krapte op de arbeidsmarkt blijft aanhouden, ISD BOL zal hier ook de last van ondervinden bij het invullen van vacatures. Als interne medewerkers ‘doorstromen’ naar een nieuwe functie kan dat mogelijk tot gevolg hebben dat extra geïnvesteerd moet worden in opleidingen en zal dit kostenverhogend werken.

Informatiebeveiliging Informatie blijft in 2027 cruciaal voor een betrouwbare en efficiënte dienstverlening. Door verdere

digitalisering

technologische

ontwikkelingen

zoals

AI,

data-analyse

cloudoplossingen neemt de complexiteit van de informatievoorziening toe. Tegelijkertijd groeit het aantal cyberdreigingen, waardoor het waarborgen van vertrouwelijkheid, integriteit en beschikbaarheid van informatie belangrijker wordt dan ooit. Nieuwe risico’s, waaronder AI-gedreven aanvallen en aangescherpte wet- en regelgeving zoals NIS2 en updates van de AVG, vragen om een proactieve aanpak. Dit betekent dat ISD BOL kritisch blijft kijken naar samenwerkingen, beveiligingseisen in contracten versterkt en het informatiebeveiligingsbeleid regelmatig actualiseert. Ook medewerkers spelen een sleutelrol, onder meer via goed toegangsbeheer, training en bewustwording. Recent is duidelijk geworden dat ISD BOL onder de reikwijdte van de Cyberbeveiligingswet wat leidt tot aanvullende eisen aan governance, informatiebeveiliging en verantwoording. Wet Inburgering 2013 en 2021 De uitvoering van de Wet Inburgering 2013 en 2021 zijn zowel door de gemeente Brunssum als de gemeente Landgraaf gedelegeerd aan ISD BOL. De ontwikkelcoaches van de mensontwikkelbedrijven zijn verantwoordelijk voor de inzet van het juiste traject naar werk/participatie voor de inburgeraar en de welzijnsorganisaties van de gemeenten zijn verantwoordelijk voor de maatschappelijke begeleiding.

ISD BOL voert alle administratieve taken en verantwoording rondom de inburgeringswet uit en ontzorgt daarmee de ontwikkelcoaches en mensontwikkelbedrijven. Uiteraard brengt de uitvoering van deze ondersteunende taken kosten met zich mee.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 30 van 68

versie 2.1

Invoering Participatiewet in balans De invoering van Participatiewet in balans brengt voor gemeenten verschillende organisatorische risico’s met zich mee. Omdat veel wijzigingen tegelijk worden doorgevoerd, vraagt dit om aanpassing van processen, systemen en werkwijzen. Dit legt extra druk op teams die vaak al met beperkte capaciteit werken. Daarnaast moeten medewerkers nieuwe vaardigheden ontwikkelen om maatwerk en de menselijke maat goed toe te passen. Als dit onvoldoende gebeurt, kan dat leiden tot verschillen in uitvoering en risico op rechtsongelijkheid. Ook ICT-aanpassingen zijn noodzakelijk en kunnen fouten of vertraging veroorzaken als ze niet tijdig worden doorgevoerd. Tot slot vraagt de nieuwe werkwijze om andere vormen van toezicht en goede samenwerking met ketenpartners. Zonder duidelijke kaders en afstemming kan de kwaliteit van de uitvoering onder druk komen te staan. Financiële kengetallen In het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) is bepaald dat er financiële kengetallen opgenomen moeten worden in de begroting en de jaarstukken. Het opnemen van financiële kengetallen past in het streven naar meer transparantie. Op basis van deze set kengetallen is in één oogopslag een beeld van de financiële positie te zien. Hieronder wordt per kengetal een toelichting gegeven met ten slotte een overzicht van de normering per kengetal.

Kengetallen Solvabiliteitsrisico Netto schuldquote Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Structurele exploitatieruimte Grondexploitatie Belastingcapaciteit

Jaarverslag 2025

Verloop van de kengetallen Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029

Begroting 2030

0% 1,09%

0% 0,91%

0% 0,84%

0% 0,76%

0% 0,68%

1,09%

0,91%

0,84%

0,76%

0,68%

0% 0% 0%

1. Solvabiliteitsrisico Ondanks dat het solvabiliteitsratio op 0% staat, kan ISD BOL aan al haar financiële verplichtingen voldoen. ISD BOL komt op een ratio van 0% doordat deze ratio via een voorgeschreven formule van het ministerie van Binnenlandse Zaken berekend dient te worden. Een van de componenten van de formule betreft het eigen vermogen. Omdat ISD BOL geen eigen vermogen heeft komt de uitkomst altijd uit op 0. 2 ‘Netto schuldquote’ en 3 ‘netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen’ De netto schuldquote weerspiegelt het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen en geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie. Hoe hoger de schuld, hoe hoger de netto schuldquote. Bij ISD BOL is dit zeer

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 31 van 68

versie 2.1

gering. ISD BOL heeft ook maar 1 lening van de gemeente Brunssum ter dekking van de investeringskosten van de verbouwing en herinrichting van de gehuurde ruimten. Bij het kengetal ‘Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen’ worden tevens alle verstrekte leningen meegenomen in de berekening. Dit laatste is niet van toepassing bij ISD BOL, derhalve is dit percentage gelijk aan het eerste kengetal. 4. Structurele exploitatieruimte Dit kengetal geeft aan hoe groot de structurele exploitatieruimte is, doordat wordt gekeken naar de structurele baten en structurele lasten en deze worden vergeleken met de totale baten. Bij ISD BOL is het percentage nul, dat betekent dat de structurele baten precies toereikend zijn om de structurele lasten te dekken. 5. Grondexploitatie Dit kengetal is niet van toepassing op ISD BOL omdat ISD BOL geen grondexploitaties heeft. 6. Belastingcapaciteit Dit kengetal is niet van toepassing op ISD BOL omdat ISD BOL geen belastingen heft. Normering kengetallen Het belang van financiële kengetallen is drieledig: naast inzicht in de financiële positie en vergelijkbaarheid hebben kengetallen ook een signaalfunctie. In de Handleiding houdbaarheidstest gemeentefinanciën van de VNG zijn signaalwaarden bepaald per kengetal. Boven (of onder) deze signaalwaarde is potentieel sprake van financiële stress op het bijbehorende aandachtsgebied.

Signaalwaarden kengetallen Solvabiliteitsratio Netto schuldquote Structurele exploitatieruimte Belastingcapaciteit

< 20% > 100% Begr < 0% <0%

Enkel bij het kengetal ‘solvabiliteitsratio’ overschrijdt ISD BOL de signaalwaarde. Zoals hierboven reeds uitgelegd komt dit doordat ISD BOL geen eigen vermogen heeft. Beleid over weerstandscapaciteit en risico’s ISD BOL heeft geen beleid vastgesteld ten aanzien van weerstandscapaciteit en risico’s. Veelal wordt bij gemeenten een Nota weerstandsvermogen en risicomanagement vastgesteld waarin gemeenteraden het beleidskader betreffende het aanhouden van weerstandsvermogen hebben benoemd. Doordat ISD BOL geen eigen vermogen heeft, is dit hier niet van toepassing.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 32 van 68

versie 2.1

1.2.2 Financiering Er zijn drie financieringsstromen te onderkennen, te weten: 1. Financiering van de programmakosten, waaronder worden verstaan alle kosten direct voortvloeiend uit de toepassing van beleid en regelgeving. 2. Financiering van de extra kosten veroorzaakt door gemeentelijk beleid zoals bijzondere bijstand. 3. Financiering van de indirecte kosten die verbonden zijn aan de uitvoering van de opgedragen taken, die via een verdeelsleutel ten laste van de gemeenten komen, de zogenaamde bedrijfsvoeringkosten. Ten aanzien van de directe programmakosten is bepaald, dat alle betalingen van het rijk aan de gemeenten met betrekking tot de uitvoering van de wettelijke regelingen direct na ontvangst door de gemeenten aan de ISD BOL worden overgemaakt. Kosten, voor zover niet gedekt door rijksbudgetten en andere ontvangsten worden als volgt in rekening gebracht bij de deelnemende gemeenten:

Participatiebudget (deel re-integratie) Afrekening 1 x per jaar.

Kinderopvang Na afloop van het kwartaal op basis van werkelijke uitgaven.

PW, IOAW, IOAZ en BBZ Na afloop van het kwartaal op basis van werkelijke uitgaven.

Bijzondere bijstand en minimaregelingen Na afloop van het kwartaal op basis van werkelijke uitgaven.

Kosten bedrijfsvoering Per kwartaal wordt op voorschotbasis cf. vastgestelde (bijgestelde) begroting ¼ van het begrotingsbedrag in rekening gebracht. Na vaststelling van een begrotingsbijstelling worden, indien nodig, bij het eerstvolgende voorschot de voorschotten over eerder gefactureerde termijnen gecorrigeerd.

Overige kosten Afrekening 1 x per jaar.

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 33 van 68

versie 2.1

Kasgeldlimiet Met de kasgeldlimiet is in de Wet Fido een norm gesteld voor het maximumbedrag waarmee de gemeenschappelijke regeling haar financiële bedrijfsvoering met kortlopende middelen (looptijd < 1 jaar) mag financieren. De kasgeldlimiet wordt bepaald door een ministerieel vastgesteld percentage (8,20%) van de totale omvang van de begroting (lasten). Hiermee wordt de maximale hoogte aangegeven van de kort aan te trekken middelen. Kasgeldlimiet

Begroting 2027

Begroting 2028

Begroting 2029

Begroting 2030

Omvang begroting (lasten)

47.887.149

47.215.449

46.629.720

46.026.525

1. Toegestane kasgeldlimiet - in procenten - in bedrag

8,20% 3.926.746

8,20% 3.871.667

8,20% 3.823.637

8,20% 3.774.175

2. Omvang vlottende korte schuld

4.024.349

4.090.517

4.067.811

4.055.691

3. Vlottende middelen - contante in kas - tegoeden in rekening-courant - overige uitstaande gelden < 1 jaar

2 15.717 6.230.768

2 14.050 6.563.295

2 14.463 6.274.196

2 14.515 6.633.562

Toets kasgeldlimiet - totaal netto-vlottende schuld (2-3) - Toegestane kasgeldlimiet - ruimte (+) c.q. overschrijding (-)

-2.222.137 3.926.746 6.148.884

-2.486.829 3.871.667 6.358.496

-2.220.849 3.823.637 6.044.486

-2.592.388 3.774.175 6.366.563

Renterisiconorm De renterisiconorm heeft als doel om het renterisico bij herfinanciering te beheersen. De renterisiconorm houdt in, dat de jaarlijkse verplichte aflossingen en de renteherzieningen niet meer mogen bedragen dan 20% van het begrotingstotaal. Het begrotingstotaal komt daarbij in de plaats van de totale vaste schuld. In de onderstaande tabel wordt de renterisiconorm weergegeven. We blijven ruimschoots binnen de norm voor het renterisico.

Renterisiconorm

Jaarverslag 2025

Begroting 2026 bedrag in €

Begroting 2027 bedrag in €

Begroting 2028 bedrag in €

Begroting 2029 bedrag in €

Begroting 2030 bedrag in €

1. Renteherziening op leningen o/g 2. Betaalde aflossingen

0 41.508

3. Renterisico (1+2)

41.508

Begrotingstotaal Het bij Min. regeling vastgestelde %

45.843.880 20%

43.400.831 20%

4. Renterisiconorm

9.168.776

8.680.166

9.577.430

9.443.090

9.325.944

9.205.305

Toets renterisiconorm - ruimte (+) c.q. overschrijding (-)

9.127.268

8.638.658

9.535.922

9.401.582

9.284.436

9.163.797

Begroting ISD BOL 2027

Pagina 34 van 68

47.887.149 47.215.449 46.629.720 46.026.525 20% 20% 20% 20%

versie 2.1

Het EMU-saldo Het EMU-saldo is het verschil tussen de inkomsten en de uitgaven van de collectieve sector (Rijk, medeoverheden en sociale fondsen). In het Verdrag van Maastricht (1992) is afgesproken dat het EMU- tekort van een land maximaal 3% BBP mag bedragen. Hierbij is gebruik gemaakt van definities en conventies van het Europese systeem van nationale en regionale rekeningen (ESR 1995). Deze definities bepalen wat het EMU-saldo en het EMUtekort van de gehele overheid is: Rijk, Sociale Fondsen en overige publiekrechtelijke lichamen (lokale overheid). In de volgende tabel is de berekening gemaakt van het EMU-saldo. Begroting 2026 bedrag in €

Begroting 2027 bedrag in €

Begroting 2028 bedrag in €

Begroting 2029 bedrag in €

Begroting 2030 bedrag in €

+2 Afschrijvingen ten laste van de exploitatie

41.508

-3 Investeringen in (im)materiele vaste activa die op de balans worden geactiveerd

41.508

EMU-saldo

1. Exploitatiesaldo

Totaal EMU-saldo

Begroting ISD BOL 2027

Jaarverslag 2025

Pagina 35 van 68

versie 2.1

1.2.3 Bedrijfsvoering Algemeen Een belangrijk deel van de bedrijfsvoeringskosten bestaat uit de salarislasten van alle functionarissen. ISD BOL kent functionarissen in uitvoerende functies, ondersteunende functies en indirecte functies (zie hoofdstuk 2.1.3: tabel met het overzicht van functionarissen). Onder bedrijfsvoeringskosten wordt ook verstaan het geheel van de zogenaamde SCOPAFIJTH-functies (Security, Communicatie, Organisatie, Personeel, Administratieve Organisatie, Financiën, Informatievoorziening, Juridisch, Technologie en Huisvesting): een acroniem voor de ondersteunde processen die een organisatie moet verrichten wil de organisatie op het gebied van de primaire processen goed kunnen functioneren. Ongeacht de omvang van de werkzaamheden in de primaire processen zal de organisatie de SCOPAFIJTH-functies moeten verrichten, onderhouden en ontwikkelen. Bedrijfsvoering betekent ook: sturing en beheersing van primaire en ondersteunende processen in een organisatie om zo de beleidsdoelstellingen te kunnen realiseren. ISD BOL zal haar beleid op rechtmatige en doelmatige wijze realiseren en het Dagelijks Bestuur (DB) legt hierover verantwoording af. Het basisuitgangspunt is, dat de organisatie ‘in control’ is. We blijven zoeken naar efficiëntere manieren van werken en samenwerken, intern en extern en verdere professionalisering van de organisatie.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Brunssum&id=5ef92e73-6de8-4890-8cd1-3d429163fff8