Raadsvoorstel 202655817 (bijlage) Jaarstukken 2025 Gemeente Brunssum

4.3

De dienstverlening van Kredietbank Limburg (KBL) voldoet aan de vereisten van de basisdienstverlening schuldhulpverlening onder de wet Gemeentelijke Schuldhulpverlening (Wgs).

De dienstverlening is in 2025 geactualiseerd en aangepast aan de wettelijke vereisten. Onder meer is nazorg formeel toegevoegd en wordt er volop ingezet op preventie en vroegsignalering in samenwerking met de lokale ketenpartners. In december 2025 heeft het algemeen bestuur het nieuwe dienstverleningsconcept van KBL vastgesteld.

4.4

De nieuwe bekostigingsstructuur van KBL is geïmplementeerd en is een reële verdeling van kosten onder de deelnemende gemeenten.

De nieuwe structuur is door het AB vastgesteld in februari 2025 en daarmee worden de kosten opgedeeld in vaste kosten (bestaanslasten) en variabele kosten (verbruikslasten).

4.5

Het gebruik van de Voorzieningenwijzer stijgt naar minimaal 40 adviesgesprekken in 2025.

Het aantal afgeronde checks Voorzieningenwijzer in 2025 is 86.

4.6

In 2025 wordt een nieuw beleidsplan schuldhulpverlening vastgesteld.

Door de doorontwikkeling van het dienstenportfolio van KBL rondom schuldhulpverlening is in 2025 ervoor gekozen om het opstellen van een nieuw beleidsplan uit te stellen tot na de gemeenteraadsverkiezingen, waardoor er ook ruimte komt voor eventuele nieuwe inzichten.

5

5.1

5.2

Doel: Wat wilden we bereiken Uitvoeringsprogramma 18: Integraal jeugdbeleid/passende jeugdhulp Resultaat: Wat hebben we daarvoor Terugblik gedaan De inzet van partners in het Het triageoverleg vindt wekelijks plaats en de voorliggend veld wordt vergroot door samenwerking loopt voorspoedig. Hierdoor worden de ondersteuningsvragen te bespreken ondersteuningsvragen aan de voorkant al verdeeld en op en verdelen in het triageoverleg de juiste plek opgepakt. tussen team jeugd, CMWW en POHjeugd. Om eerder de juiste hulp te kunnen geven, aan alle jeugdigen, wordt gestuurd op een betere instroom,

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

Het werken met procesregie is nog steeds een belangrijk middel om eerder de juiste hulp te kunnen geven aan alle jeugdigen in Brunssum. Op dit moment wordt ook op deze

30

5.3

6

6.1

6.2

7

7.1

doorstroom en uitstroom van jeugdigen in de geïndiceerde jeugdhulp d.m.v. procesregie.

manier gewerkt, maar door de hoeveelheid ontwikkelingen is er nog winst te behalen in de inzet hiervan.

De operationalisering en harmonisatie rondom de transformatie van de jeugdhulp wordt in de gemeenten Brunssum, Kerkrade en Simpelveld gezamenlijk opgepakt binnen het ontwikkeltraject. Waarbij in de uitvoering zo veel mogelijk wordt samengewerkt op Parkstad breed niveau.

Er is sprake van een nauwe samenwerking binnen de Parkstad gemeenten als het gaat over het aandachtsgebied Jeugd. De transformatie van de jeugdhulp loopt en daarin is de samenwerking tussen Brunssum, Kerkrade en Simpelveld van meerwaarde.

Doel: Wat wilden we bereiken Overige speerpunten: Thuis blijven wonen en meedoen in eigen omgeving Resultaat: Wat hebben we daarvoor Terugblik gedaan Op basis van de inventarisatie Het versterken van de voorzieningen in het voorliggend voorliggend veld gaan we aan de slag veld wordt door onze partners zoals het CMWW met het efficiënter inrichten van het voortdurend gedaan. Dit heeft geleid tot het oppakken van voorliggend veld. 2.780 casussen door het CMWW en 13.498 geregistreerde contactmomenten. Een brede herziening wordt verder uitgevoerd o.b.v. de te ontwikkelen koers in het sociaal domein (richtinggevend denk- en doekader), waarbij hetgeen de inwoner nodig heeft qua ondersteuning in zijn/haar nabije omgeving leidend is. We herzien het ondersteuningsaanbod Regionaal belegde taken hebben we terug naar onze voor mantelzorgers en nemen dit mee gemeente getrokken, zodat we een integrale lokale aanpak in het versterken van de sociale basis. hebben. Het ondersteuningsaanbod is beter afgestemd op de wensen van mantelzorgers en hulpvragers. Doel: Wat wilden we bereiken Overige speerpunten: Inkomensregelingen / participatie Resultaat: Wat hebben we daarvoor Terugblik gedaan Aan medewerkers van Betere Buren De taakstelling van het Rijk om 22 Beschut Werk-plekken te met een grote afstand tot de realiseren, wordt uiterlijk in 2028 ingevuld.

Eind 2025 is arbeidsmarkt wordt een aan 10 inwoners een arbeidsovereenkomst aangeboden arbeidsovereenkomst aangeboden, bij binnen de regeling Beschut Werk. voorkeur onder de regeling Beschut Werk.

7.2

Het plan van aanpak voor Sociaal Ontwikkelbedrijven wordt (mede) gefinancierd door het Rijk en geïmplementeerd.

7.3

Voor het versnellen van de uitstroom Het plan van aanpak is geïmplementeerd en wordt in Q1 van Statushouders op de arbeidsmarkt van 2026 voor het eerst geëvalueerd. wordt het plan van aanpak geïmplementeerd.

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

De financiering is toegezegd en in de decembercirculaire opgenomen. Het plan van aanpak is in concept gereed en wordt bestuurlijk ingebracht.

31

FINANCIËLE AFWIJKINGEN WAT HEEFT HET GEKOST? Taakvelden (x €1.000) LASTEN XT-61 - Samenkracht en burgerparticipatie XT-621 - Toegang en eerstelijnsvoorzieningen WMO XT-622 - Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Jeugd XT-63 - Inkomensregelingen XT-64 - Begeleide participatie XT-65 - Arbeidsparticipatie XT-660 - Hulpmiddelen en diensten WMO XT-6711 - Hulp bij het huishouden (WMO) XT-6712 - Begeleiding (WMO) XT-6714 - Overige maatwerkarrangementen (WMO) XT-6751 - Jeugdhulp ambulant lokaal XT-6752 - Jeugdhulp ambulant regionaal XT-6753 - Jeugdhulp ambulant landelijk XT-6761 - Jeugdhulp met verblijf lokaal XT-6762 - Jeugdhulp met verblijf regionaal XT-6763 - Jeugdhulp met verblijf landelijk XT-6791 - PGB Wmo XT-6792 - PGB Jeugd XT-6821 - Jeugdbescherming XT-6822 - Jeugdreclassering XT-691 - Coördinatie en beleid WMO XT-692 - Coördinatie en beleid Jeugd Totaal LASTEN

Begroting 2025 Realisatie 2025 3.357 582 995 19.359 11.868 957 1.682 4.770 3.202 116 137 7.918 176 647 2.676 101 877 220 935 73 1.867 1.385 63.899

3.275 597 901 18.916 12.405 1.059 1.971 4.794 3.221 97 467 8.176 107 135 3.926 95 577 216 603 142 1.840 1.363 64.884

-82 15 -94 -442 538 102 288 24 19 -19 331 258 -69 -511 1.250 -6 -300 -4 -332 69 -26 -22 984

-143

9 -11 61 -462 -306 9 -0 46 -12 -666 318

BATEN XT-61 - Samenkracht en burgerparticipatie XT-621 - Toegang en eerstelijnsvoorzieningen WMO XT-63 - Inkomensregelingen XT-64 - Begeleide participatie XT-65 - Arbeidsparticipatie XT-660 - Hulpmiddelen en diensten WMO XT-6711 - Hulp bij het huishouden (WMO) XT-6714 - Overige maatwerkarrangementen (WMO) XT-6752 - Jeugdhulp ambulant regionaal Totaal BATEN

-14.364

-134 -11 -13.608 -462 -306 -124 -0 -374 -12 -15.031

RESULTAAT

49.535

49.853

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

Afwijking

-13.668 -0 -133 -420

32

Toelichting belangrijkste afwijkingen LASTEN XT-61 - Samenkracht en burgerparticipatie (voordeel € 82.000) Na de zomer zijn we aan de slag gegaan met het organisatorisch vormgeven van de drie pijlers zodat we de stap van denken naar doen op een goede manier kunnen zetten. Doordat we deze stap zorgvuldig hebben gezet, zijn er minder middelen nodig geweest voor de uitvoering. Het niet benutte budget bij de lokale inclusie agenda komt door een lichte vertraging in het laten toetsen van de gemeentelijke gebouwen door een adviesbureau (en dus ook het doorvoeren van eventuele aanpassingen o.b.v. deze adviezen). Daarnaast, bij het schrijven van de lokale inclusie agenda is er een inschatting gemaakt over het laten meekijken van het adviesbureau bij ver- en nieuwbouwprojecten. Die inschatting blijkt achteraf te optimistisch en zal naar verwachting plaatsvinden in 2026. XT-63 – Inkomensregelingen (voordeel € 442.000) Het voordeel kan grotendeels worden verklaard vanuit meerdere posten: In 2025 zijn minder uitgaven aan Bbz-uitkeringen en IOAZ voor zelfstandigen geweest. Ook zijn er minder ondernemers aangemeld voor schuldhulpverlening dan voorzien. Daarnaast zijn er lagere uitvoeringskosten vanuit ISD BOL gerealiseerd. Op basis van een uitspraak van de Belastingdienst is eerder betaalde BTW met betrekking tot afgenomen dienstverlening gecorrigeerd over de jaren 2021-2024.

Deze zijn in 2025 verrekend. XT-64 - Begeleide participatie (nadeel € 538.000) De lasten WSP die hoger zijn dan begroot zijn budgettair neutraal met de hogere baten WSP (zie baten). Dit geldt ook voor de lasten WOZL. De kosten die gerelateerd zijn aan de uitstroom van inburgeraars zijn hoger, maar zijn deels gecorrigeerd middels een onttrekking uit de reserve Re-integratie statushouders. Er is een overschrijding op de kosten uitvoering banenafspraak. Door de nieuwe CAO (resp. 2% en 1,8%) en een nabetaling op een salaris heeft dit geleid tot hogere loonkosten van de medewerkers onder de banenafspraak. XT-65 – Arbeidsparticipatie (nadeel € 102.000) De uitgaven wet inburgering zijn hoger uitgevallen dan begroot, wat zorgt voor een overschrijding. Dit bedrag is declarabel via de SPUK Inburgering (zie baten). Daarnaast is er een onder uitputting dat veroorzaakt wordt door het feit dat Betere Buren in 2025 geen beroep op de gemeentelijke bijdrage heeft gedaan. XT-660 – Hulpmiddelen en diensten (Wmo) (nadeel € 288.000) Deze overschrijding wordt veroorzaakt door meerdere factoren: 1. In het kader van de afhandeling van het contract met de oude leverancier heeft in 2025 een forse nabetaling plaatsgevonden. Dit was pas in het tweede deel van 2025 afgerond en betreft een incidentele correctie. 2.

Er is sprake van een lichte volumestijging, zowel bij nieuwe verstrekkingen (inwoners die een hulpmiddel en/of woningaanpassing nodig hebben om fatsoenlijk thuis te kunnen blijven wonen en mee te doen) als bij aanpassingen aan bestaande hulpmiddelen. Dit hangt mede samen met het feit dat de nieuwe leveranciers het volledige bestand hebben overgenomen en geactualiseerd, waarbij extra noodzakelijke aanpassingen aan hulpmiddelen zijn geconstateerd. 3. Daarnaast is sprake van (lichte) indexatie van de tarieven voor woningaanpassingen en hulpmiddelen. XT-622/XT-6751/XT-6752/XT-6753/XT-6761/XT-6762/XT-6821/XT-6822 Jeugdhulp (Nadeel 868.000) De uitgaven Jeugdhulp komen per saldo hoger uit dan begroot. Doordat er een nieuwe IV3-indeling heeft plaatsgevonden en deze niet tijdig verwerkt is, was monitoring per product erg lastig. Daarnaast was de informatie vanuit centrumgemeente Maastricht niet altijd juist en volledig. Derhalve beperken de toelichtingen zich op hoofdlijnen met de belangrijkste afwijkingen ten opzichte van 2024: • De toeslag exceptioneel GIK-J laat een stijging zien ten opzichte van 2024. • In de laatste helft van 2025 hebben er twee forse nabetalingen PGB, naar aanleiding van bezwaar/beroep, plaatsgevonden. KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

33

•

In de laatste helft van 2025 zijn er voor twee jeugdigen maatwerkovereenkomsten afgesloten, omdat het verblijf dusdanig specifiek was dat dit niet geleverd kon worden door de gecontracteerde aanbieders. • Mutaties met terugwerkende kracht over 2024 zijn nog verwerkt. • Er heeft nog een correctie over 2023 plaatsgevonden. • De uitgaven Jeugdhulp Toegang, voorliggend veld en eerstelijnsvoorzieningen komen lager uit dan begroot, onder andere door de afrekening Doelgroep Arrangementen (DGA) 2024 en lagere kosten voor de aanpak van verwarde personen, mede door inzet vanuit de Wmo-formatie. Voor wat betreft de uitgaven Veilig Thuis veroorzaakt de doorwerking van de index 2025 een overschrijding. XT-6791 - PGB WMO (voordeel € 300.000) Deze onderbenutting wordt veroorzaakt doordat het gericht inzetten op meer pgb in plaats van zorg in natura, conform vastgestelde ombuiging door uw raad, minder succesvol is gebleken dan beoogd. Dit als gevolg van de keuzevrijheid die de hulpvragende inwoner heeft. Daarnaast moet een pgb-budgethouder ook beschikken over bepaalde vaardigheden om het budget toereikend te kunnen beheren, dit is niet altijd het geval. BATEN XT-63 – Inkomensregelingen (nadeel € 61.000) Vanuit de afrekening TOZO moet er een deel worden terugbetaald aan het Rijk. Dit zorgt voor een onderschrijding van dit budget.

XT-64 - Begeleide participatie (voordeel €462.000) De afrekening uit de jaarrekening WSP 2024 is positiever dan eerder ingeschat en is in 2025 uitbetaald. Ook de afrekening uit de jaarrekening WOZL 2024 is gunstiger en is in 2025 uitbetaald. Daarnaast is er meer subsidie ontvangen van het Rijk dan begroot. XT-65 – Arbeidsparticipatie (voordeel €306.000) Een deel van de uitgaven in 2025 is declarabel via de SPUK Inburgering.

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

34

PROGRAMMA 4 VOLKSGEZONDHEID TERUGBLIK Het thema gezondheid is en blijft de komende jaren een belangrijk onderdeel van het landelijke en gemeentelijke beleid. Een gezonde generatie in 2040 met weerbare gezonde mensen die opgroeien, leven, werken en wonen in een gezonde leefomgeving met een sterke sociale basis is het uitgangspunt van het Integraal Zorgakkoord (IZA) en het Gezond en Actief Leven akkoord(GALA). Daarmee werk je planmatig, domein overstijgend en met activiteiten op meerdere pijlers aan gezondheidsvraagstukken. Het geeft meer samenhang in de aanpak en een meer afgestemde inzet op de vaak complexe gezondheidssituatie van inwoners. Zo moet meer impact ontstaan. Ondanks de inzet van activiteiten ter bevordering van de gezondheid op meerdere beleidsterreinen blijft Brunssum iets achter op de rest van de regio. Op het thema leefstijl en gedrag maar ook op het thema lichamelijk gezondheid scoren wij volgens de Gezondheidsatlas Zuid Limburg slechter dan de regio.

WAT WILDEN WE BEREIKEN EN WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN?

1

1.1

2

2.1

Doel: Wat wilden we bereiken Uitvoeringsprogramma 25: Opstellen herstelplan corona Resultaat: Wat hebben we daarvoor Terugblik gedaan Monitoring en terugkoppeling via de Het fonds is met de jaarrekening 2024 beëindigd. P&C cyclus. Doel: Wat wilden we bereiken Uitvoeringsprogramma 29: Voldoende AED’s en reanimatie-vrijwilligers Resultaat: Wat hebben we daarvoor Terugblik gedaan Burgers enthousiasmeren om Brunssum heeft een goed werkend (met voldoende hulpverlener te worden en cursus te dekking van AED’s en hulpverleners) AED volgen en het netwerk te promoten. burgerhulpverleningsnetwerk. In totaal zijn er 269 burgerhulpverleners en 28 actieve AED’s waarvan er 23 24/7 beschikbaar zijn. In 2025 heeft in Sporthal Rumpen de Reanimatie-estafette plaatsgevonden, hiermee hebben we het netwerk weer goed onder de aandacht gebracht en nieuwe burgers geënthousiasmeerd om burgerhulpverlener te worden.

2.2

3

3.1

AED's worden goed onderhouden en indien noodzakelijk vervangen.

Samen met Hartveilig worden alle AED’s uit het netwerk continu gemonitord en daar waar nodig onderhouden en/of vervangen.

Doel: Wat wilden we bereiken Overige speerpunten: Een gezond(er) leven voor alle inwoners Resultaat: Wat hebben we daarvoor Terugblik gedaan Brede vormen van voorlichting GGD ZL zet bij de programmalijnen Rookvrije Start en rondom gezondheid aanbieden zoals Rookvrije Kind omgeving in op het beschermen van voorlichting over de gezondheid

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

35

bedreigende gevolgen van roken en overmatig alcohol gebruik. Rookvrije ruimten bevorderen. Landelijke initiatieven zoals de gezonde sportkantine en de rookvrije sportomgeving brengen we onder de aandacht bij verenigingen.

kinderen tegen tabaksrook en het ontmoedigen van de verleiding te gaan roken. Het Zuid-Limburgse uitvoeringsplan Preventie en Handhaving Jeugd en Middelen 2025-2028 is voorbereid en vastgesteld.

3.2

Inwoners voldoende ondersteuning bieden bij een gezonde leefstijl zodat medische zorg niet of minder nodig is.

Inwoners zijn gestimuleerd en in de gelegenheid gesteld deel te nemen aan activiteiten ter bevordering van de gezondheid zoals Healthy-life, 50+ wekelijkse beweegactiviteiten, buitenschoolse sportactiviteiten. Op de scholen worden groente en fruit aangeboden. Zie ook bij programma 8. Sport en bewegen.

3.3

Deelnemen aan het Zuid-Limburgse programma "Trendbreuk" met als doel de gezondheidsachterstanden ten opzichte van Nederland terug te dringen.

Door deelname aan de regionale trendbreukprogramma’s wordt hard gewerkt aan het verkleinen van de gezondheidsachterstand, de gezondheid van de Brunsummer ligt lager dan in de regio. Voor de kinderen van 0-12 jaar heeft een kindmonitor in het najaar plaatsgevonden. De uitslag daarvan wordt medio 2026 verwacht.

3.4

Inwoners ouder dan 18 jaar met overgewicht of obesitas een leefstijlprogramma aanbieden (Healthy life), kinderen vanaf 2 t/m 12 jaar drinken water en eten fruit en groenten. Kinderen op de basisschool krijgen het JOGG-programma aangeboden.

De programma's JOGG en HealthyLife zijn uitgevoerd. JOGG is een aanpak waarbij we de leefomgeving (school, sportvereniging, woonomgeving) van inwoners gezonder proberen te maken. Er zijn 14 HealthyLIFE groepen gestart met in totaal 112 deelnemers.

3.5

Onderzoeken van de haalbaarheid van de aanpak "Welzijn op Recept" in samenwerking met huisartspraktijken en het welzijnswerk van het CMWW.

De interventie Welzijn op recept is in 2025 uitgebreid naar alle huisartsenpraktijken in Brunssum. De samenwerking tussen huisartsen en het CMWW is verder vormgegeven. Hierdoor worden cliënten op verschillende manieren doorverwezen naar het CMWW (Zorgdomein maar ook via de telefoon wat moeilijker te registreren is). Om duidelijkheid in data te krijgen zijn er gedurende het jaar afspraken gemaakt om alle cliënten via Zorgdomein te registreren. Sindsdien zijn er 50+ cliënten via Zorgdomein doorverwezen vanuit de huisarts naar het CMWW.

3.6

Gebruik maken van de subsidieregeling "Brede SPUK " door uitvoering te geven aan het Gezond Actief Leven Akkoord en het Integraal Zorg Akkoord.

De SPUKS GALA en IZA zijn volledig benut. Vanuit diverse domeinen zetten we interventies in om de sociale basis te versterken.

3.7

Het opzetten van een ketenaanpak valpreventie voor thuiswonende ouderen (65+) met een valrisico.

De ketenaanpak Valpreventie is volledig operationeel in 2025 in Brunssum. Interventies worden aangeboden door diverse fysiotherapiepraktijken in Brunssum. Samen hebben zij 8 interventies aangeboden met elk 12 deelnemers.

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

36

FINANCIËLE AFWIJKINGEN WAT HEEFT HET GEKOST? Taakvelden (x € 1.000) LASTEN XT-71 - Volksgezondheid Totaal LASTEN

Begroting 2025 Realisatie 2025

Afwijking

1.950 1.950

1.938 1.938

-13 -13

BATEN XT-71 - Volksgezondheid Totaal BATEN

-290 -290

-254 -254

36 36

RESULTAAT

1.661

1.684

24

Toelichting belangrijkste afwijkingen Geen toelichting noodzakelijk.

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

37

PROGRAMMA 5 ONDERWIJS EN EDUCATIE TERUGBLIK In 2025 zijn belangrijke beleidslijnen uitgezet voor de toekomst van het gemeentelijk onderwijsbeleid, zowel inhoudelijk als m.b.t. onderwijshuisvesting. Dit betreft de vaststelling van het Onderwijsachterstandenbeleid (periode 2025-2030), de route met alle partners naar de Lokaal Educatieve Agenda Brunssum (2025-2035) en de voorbereiding van het beleidsplan KansKracht. In deze beleidsdocumenten is de visie vastgelegd (gebaseerd op de strategische visies uit het Koersdocument “Mijn (t)huis”, de Herijking sociaal domein en de programma’s Brunssum Noord en Oost) om voor ieder kind gelijke ontwikkelingskansen te creëren. De samenhangende beleidslijnen zijn: inclusie, preventie, ouderparticipatie, veerkracht van kinderen en gezinnen, gelijke kansen en talentontwikkeling. Centraal staat het welzijn en de maximale ontplooiing van elk kind. Vanuit een brede blik, nieuwsgierigheid en betrokkenheid luisteren wij naar onze burgers. Wij verwachten hiermee aan de Brunssumse samenleving te kunnen bouwen, waarin iedereen zich thuis voelt en waarin kinderen opgroeien met kansen, kracht en verbondenheid. Ouderparticipatie -in de vorm van partnerschap- is een belangrijk onderdeel van onze visie op onderwijsbeleid.

Met het onderwijsbeleid heeft een belangrijke preventie werking: voorkomen dat kinderen en gezinnen geïndiceerde zorg nodig hebben vanuit o.a. de Jeugdwet. Deze beleidslijn op onderwijs-inhoud gaat hand in hand met ons beleid op onderwijshuisvesting. In 2025 zijn ook t.a.v. onderwijshuisvesting belangrijke stappen gezet. Het integraal huisvestingsplan (IHP) en het protocol onderwijshuisvesting (Op Overeenstemming Gericht Overleg) zijn door de Gemeenteraad vastgesteld. Verder zijn de beleidslijnen m.b.t. de Verordening Onderwijshuisvesting (en de daarbij behorende plannen, zoals Inclusief Kindcentrum Oost en de huisvesting van Gereformeerde basisschool Benjamin) voorbereid. Beleidslijnen zijn: duurzaamheid, toekomstgericht, alle kinderen kunnen in hun eigen wijk naar school en groene schoolpleinen. Daarnaast hebben wij in 2025 samen met de partners onderzoek gedaan naar de haalbaarheid van internationaal onderwijs in Brunssum. Partners zijn o.a. Afnorth Internationaal School, JFC, LVO en Movare. Hiermee willen wij een brede doelgroep bereiken. Zowel de kinderen van NAVO-militairen en overige expats, als de Brunssumse leerlingen. In 2026 wordt een nader onderzoek gedaan. Een vorm van internationaal onderwijs is voor de economie van Brunssum en de regio aantrekkelijk. Ook toekomstgericht voor de keuze van de positionering van de Einsteintelescoop.

WAT WILDEN WE BEREIKEN EN WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN?

1

1.1

Doel: Wat wilden we bereiken Uitvoeringsprogramma 20, 21 & 22: Kansengelijkheid en goed onderwijs Resultaat: Wat hebben we daarvoor Terugblik gedaan Verder stimuleren gelijke kansen in Op basis van het Onderwijsachterstandenbeleid zijn de het onderwijs middels inzet van voorliggende voorzieningen, zoals de coaches in de voorondersteuning om vroegtijdig en en vroegscholen, het schoolmaatschappelijk werk en de laagdrempelig taalstimulering voortgezet. ontwikkelingsachterstanden te De projecten preventieve aanpak dyslexie en dyscalculie signaleren en te bestrijden. Dit zijn voortgezet in 2025. Voor het project dyscalculie heeft gebeurt onder andere door middel van de gemeente Brunssum subsidie ontvangen van het

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

38

het aanbieden van voldoende plekken voorschoolse educatie op de kinderopvang, bestrijding dyslexie en dyscalculie op de basisscholen, logopedische screening en het bekostigen van de "startklas" voor kleuters die nog onvoldoende schoolrijp zijn.

Ministerie OCW, via de Gelijke Kansen Alliantie. De subsidie is voor 2025 en 2026. Met bovenstaande voorzieningen stimuleren wij gelijke kansen en inclusie.

1.2

Ontwikkelen van een nieuw OAB-plan in samenhang met een nieuwe Lokaal Educatieve Agenda (LEA).

In september 2025 is het nieuwe Plan Onderwijsachterstandenbeleid (OAB) door de gemeenteraad vastgesteld. De LEA is in concept opgesteld in 2025.

1.3

Realiseren van een brede taalrijke voorziening in Brunssum, Kanskracht.

Het beleidsplan KansKracht is in 2025 opgesteld (en in januari 2026 door het College vastgesteld). KansKracht is een laagdrempelige en toegankelijke ontmoetingsplek, waar kinderen spelenderwijs kunnen leren en groeien, samen met hun ouders. Kinderen worden gestimuleerd in het ontdekken van hun talenten. Ouders voelen zich gesteund en verbonden. Kernbegrippen hierbij zijn: normaliseren (in plaats van problematiseren), preventie (in plaats van diagnosticeren), veerkracht en inclusie, zodat gezinnen sterker staan in hun eigen leefwereld. De locatie is voor alle kinderen van 0-12 jaar en hun gezinnen.

1.4

Alle jonge kinderen op alle Brunssumse (voor)scholen krijgen groente en fruit, waardoor we het concept 'de Gezonde basisschool van de Toekomst' op een praktisch uitvoerbare wijze verbreden.

De gemeente heeft enkele jaren op 1 school ingezet op de Gezonde Basisschool van de Toekomst. In 2025 is besloten het vaste concept los te laten, waarbij de succesvolle onderdelen zijn voortgezet en verankerd in een bredere aanpak voor een gezonde leer- en leefomgeving: groente en fruit op alle scholen, gezonde scholen en focus op (extra) bewegen.

1.5

Bevorderen van kinderparticipatie via de kindergemeenteraad en de kidsreporters.

Via de Kindergemeenteraad konden onze jonge ambassadeurs meedenken over gemeentelijk beleid en lokale vraagstukken. Daarnaast vervulden de (loco) kinderburgemeester en kids-reporters een zichtbare rol. Ter bevordering van het lees- en schrijfplezier zijn er initiatieven gestart zoals een leesclub en een schrijversclub. In samenwerking met afdeling duurzaamheid zijn Junior Klimaat Coaches ingezet. Verder heeft de kindergemeenteraad meegedacht over een inclusieve speeltuin in Treebeek, zodat kinderen met verschillende fysieke en sociale behoeften samen kunnen spelen. Daarnaast is een natuurspeelplek in het Schutterspark gerealiseerd en een Libellenwandelroute, waar kinderen spelenderwijs in contact komen met natuur en beweging. De Kindergemeenteraad is hierbij betrokken als gebruikers, meedenkers en ambassadeurs van een gezonde en actieve leefstijl. Om kinderen kennis te laten maken met het gemeentehuis en het democratisch proces, bezoeken alle groepen 6 van de Brunssumse basisscholen het gemeentehuis, inclusief rondleidingen en interactieve

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

39

kennismaking met gemeentelijke taken. Ook worden verkiezingen voor de Kindergemeenteraad georganiseerd in de raadzaal, waardoor kinderen ervaring opdoen met stemmen, campagne voeren en representatie. 1.6

Ervoor zorgdragen, dat iedere jongere een startkwalificatie behaalt en zoveel mogelijk leerlingen de reguliere onderwijsroute volgen.

1.7

Inzet van ondersteuning in Zie ook 1.1. voorliggend veld voor leerlingen in het In het voortgezet onderwijs zetten wij vanuit de gemeente primair en voortgezet onderwijs en ook schoolmaatschappelijk werk in. hun gezinnen, die dat nodig hebben. Internationaal onderwijs

2

2.1

De leerplicht en kwalificatieplicht is in 2025 door Bureau Leren en Doorstromen uitgevoerd (voorheen Bureau Voortijdig Schoolverlaten). Eind 2025 waren er in Brunssum 12 thuiszitters.

Er is in 2025 een verkennende studie verricht naar de haalbaarheid van internationaal onderwijs in Brunssum. Er zijn diverse scenario’s onderzocht, waarnaar in 2026 vervolgonderzoek wordt gedaan.

Doel: Wat wilden we bereiken Uitvoeringsprogramma 23: Klimaatbeheersing/Vergroening basisscholen Resultaat: Wat hebben we daarvoor Terugblik gedaan Samen met schoolbesturen realiseren In iedere businesscase zijn de eisen ten aanzien van Frisse van een goed binnenklimaat volgens Scholen B-kwaliteit meegenomen. Bij de overige scholen de normen van Frisse Scholen Bwaarvoor (nog) geen businesscase is opgesteld, worden Kwaliteit in de schoolgebouwen. deze ambities gekoppeld aan de natuurlijke vervangingsmomenten om daarmee de middelen doelmatig in te zetten.

2.2

De resultaten van het onderzoek goede klimaatbeheersing scholen uitgevoerd in 2023/2024 worden in samenwerking met de schoolbesturen (geen gemeentelijk eigendom) in de loop van 2024/2025 uitgewerkt in een operationeel plan. De scholen in eigendom van gemeente worden hierin meegenomen.

De onderzoeken zijn uitgevoerd en in de businesscases meegenomen. Zie ook antwoord 2.1.

2.3

Vergroening van schoolpleinen wordt in gezamenlijk overleg met schoolbesturen in 2024/2025 aan de orde gesteld en realisatie van de schoolpleinen wordt fasegewijs uitgevoerd.

In 2024 en 2025 zijn bij twee scholen groene schoolpleinen (Tiny Forest) gerealiseerd en bij twee scholen groenimpulsen in de vorm van voedselbosjes. Medio 2025 is gestart met een evaluatie van deze pilots, die heeft geleid tot een beleidskader voor de doorontwikkeling van groene schoolpleinen. Dit vormt de basis voor een gefaseerde uitrol naar alle schoolpleinen. Het kader is tevens geïntegreerd in het Integraal Huisvestingsplan (IHP).

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

40

3

3.1

Doel: Wat wilden we bereiken Overige speerpunten: Aanbod onderwijsvoorzieningen Resultaat: Wat hebben we daarvoor Terugblik gedaan Ouders hebben vrije keuze in de Conform afspraak met de schoolbesturen, kunnen in school voor hun kind. In iedere wijk principe alle kinderen in de eigen wijk naar school. Ouders hebben wij een voorschool en hebben wel een vrije schoolkeuze. basisschool. Ieder kind kan in Brunssum naar een voorschool en basisschool (c.q. school voor speciaal basisonderwijs).

3.2

Realiseren van het IHP op basis van de laatste leerlingenprognoses en opstellen nieuwe Verordening Onderwijshuisvesting.

In 2025 is gewerkt aan de uitvoering van het IHP op basis van de meest recente leerlingenprognoses. Daarnaast is gestart met de voorbereiding van een nieuwe verordening onderwijshuisvesting. De vaststelling van het IHP heeft plaatsgevonden op 9 december 2025, vaststelling van de verordening vindt plaats in januari 2026.

3.3

Het nader uitwerken van het IKC (Integraal Kind Centrum) Oost en het toewerken naar het nader uitwerken van de huisvesting van basisschool de Benjamin.

In 2025 zijn het IKC Oost en de businesscase basisschool de Benjamin uitgewerkt. Besluitvorming hieromtrent vindt plaats in januari 2026.

3.4

Behoud voortgezet onderwijs in Brunssum (Compass).

Hiervoor wordt een raadsvoorstel voorbereid in combinatie met het eventueel verplaatsen van de bibliotheek en/of CMWW. De besluitvorming hieromtrent vindt plaats in 2026. De gemeente zorgt vanuit de gemeentelijke kanalen voor verdere naamsbekendheid van Compass.

3.5

Nadere planvorming inzake het 'Romboutsgebouw' na oplevering van de businesscase 'gezonde exploitatie'.

Zie 3.4.

FINANCIËLE AFWIJKINGEN WAT HEEFT HET GEKOST? Taakvelden (x € 1.000) LASTEN XT-41 - Openbaar basisonderwijs XT-42 - Onderwijshuisvesting XT-43 - Onderwijsbeleid leer Totaal LASTEN

Begroting 2025 Realisatie 2025

Afwijking

5 2.855 2.290 5.150

5 3.148 2.305 5.458

0 293 15 308

BATEN XT-42 - Onderwijshuisvesting XT-43 - Onderwijsbeleid leer Totaal BATEN

-1.421 -962 -2.382

-1.411 -1.229 -2.639

10 -267 -257

RESULTAAT

2.768

2.819

51

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

41

Toelichting belangrijkste afwijkingen LASTEN XT-42 – Onderwijshuisvesting (nadeel € 293.000) De overschrijding bestaat uit verschillende oorzaken waaronder verhoging van de jaarlijkse bijdrage exploitatie aan de Brede scholen en kosten uitbreiding/renovatie Benjamin. Ook waren er onvoorziene uitgaven achterstallig onderhoud aan het gebouw Rombouts en extra onvoorziene uitgaven BMV Bronsheim. De nieuwe schoonmaakcontracten voor de accommodaties laten een verhoging zien ten opzichte van voorgaande jaren. Daarnaast is in de verschillende accommodaties een overschrijding van energielasten van gas en elektra. BATEN XT-43 - Onderwijsbeleid leer (voordeel € 267.000) Vanuit de SPUK Onderwijsachterstandenbeleid is er meer ontvangen dan begroot. Daarnaast is er vanuit de Regiodeal een bedrag ontvangen i.v.m. de afrekening Gezonde Basisschool van de toekomst 20242025.

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

42

PROGRAMMA 6 VERKEER, VERVOER EN WATERSTAAT TERUGBLIK Op basis van het vastgestelde Uitvoeringsprogramma Mobiliteit hebben we gewerkt aan de voorbereiding van de daarin geprioriteerde mobiliteitsprojecten. De afwaardering van de Merkelbeekerstraat naar 30 km/h voerden we succesvol uit en we troffen voorbereidingen om te komen tot aanpassingen aan de Meelovenstraat, de Wieenweg – Hendrik van Veldekestraat en de Kruisbergstraat. We hebben gewerkt aan de invoering van schoolzones en het creëren van veilige schoolomgevingen. Op een aantal plekken (Bredeschool Treebeek en Bredeschool Langeberg) hebben we parkeerplaatsen aangepast, zijn we gaan werken met parkeerschijfzones en zijn oversteekvoorzieningen aangebracht, om het parkeren rond de scholen beter te reguleren. Het IBOR vormt het kader voor de meerjarenonderhoudsplanningen, die voor verschillende disciplines/assets worden opgesteld. Onder het IBOR liggende beleid- en beheerplannen worden leidend voor de budgettering in het IBOR. Er is gewerkt aan het wegenbeheerplan en het verkeersbeheerplan. Ook is het uitvoeringsbeleid laadinfrastructuur vastgesteld.

WAT WILDEN WE BEREIKEN EN WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN?

1

1.1

Doel: Wat wilden we bereiken Overige speerpunten: Mobiliteit Resultaat: Wat hebben we daarvoor gedaan Waar mogelijk in overleg met Parkstad het fietsdeelsysteem uitbreiden en verdere verkenningen uitvoeren naar de mogelijkheden om een deelauto systemen binnen de gemeente in te voeren.

Terugblik Het fietsdeelsysteem Velocity is failliet gegaan en Parkstad verkent een doorstart via een andere aanbieder. Afgesproken is dat vanuit Brunssum voorlopig niet wordt aangesloten.

1.2

Het vaststellen van het gemeentelijk laadpalenbeleid.

Het Uitvoeringsbeleid laadinfrastructuur is vastgesteld. Hierin zijn de beleidsdoelstelling opgenomen over de spreiding en uitbreiding van laadpalen in de openbare ruimte.

1.3

Het actualiseren van het verkeerscirculatieplan.

Er zijn eerste verkenningen gedaan om inzicht te krijgen in de bestaande verkeersstromen.

2

2.1

2.2

Doel: Wat wilden we bereiken Overige speerpunten: Openbare ruimte Resultaat: Wat hebben we daarvoor Terugblik gedaan In 2025 worden de projecten zoals Voor vervanging en projecten zie Paragraaf 3, Onderhoud benoemd in paragraaf 3 Onderhoud kapitaalgoederen, behorende bij deze jaarrekening. kapitaalgoederen, onderdeel "wegen", opgepakt. Het opstellen van een kwaliteitskader openbare ruimte met als doel vanuit

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

De eerste voorbereidingen voor dit kwaliteitskader zijn getroffen.

43

de integrale blik opgaven ruimtelijk in te passen rekening houden met een duurzaam, prettig en gezond woon- en leefklimaat. 2.3

Het opstellen en actualiseren van het beheersplan openbare verlichting en het Riolering kostendekkingsplan ter uitvoering van het in 2024 vastgestelde IBOR 2024-2028.

Het beheersplan Openbare Verlichting is opgesteld en in concept gereed. Het kostendekkingsplan Riolering is in concept gereed en zal deel gaan uitmaken van het programma Water & Klimaat van de omgevingswet.

2.4

Opstellen van een optimalisatieplan prullenbakken openbare ruimte.

Eind 2025 zijn alle locaties van de uitstaande prullenbakken in Brunssum geactualiseerd en in kaart gebracht.

3

3.1

4

4.1

4.2

Doel: Wat wilden we bereiken Overige speerpunten: Verkeersveiligheid Resultaat: Wat hebben we daarvoor Terugblik gedaan De volgende wegen worden in 2025 Het project Merkelbeekerstraat is volledig afgerond. afgewaardeerd van 50 naar 30 km/h: Daarnaast is gestart met de uitvoering van de Wieënweg – - Merkelbeekerstraat, tussen Hendrik van Veldekestraat. Kennedylaan en Clemensdomein Voorbereidende werkzaamheden hebben plaatsgevonden - Wieënweg - Hendrik van voor de reconstructie van de Kruisbergstraat. Veldekestraat - Kruisbergstraat Doel: Wat wilden we bereiken Overige speerpunten: Parkeren Resultaat: Wat hebben we daarvoor gedaan Het doorlopend uitvoeren van parkeeronderzoek en toetsen van ruimtelijke initiatieven aan de gemeentelijke parkeernormering. Evalueren van de fietsenstalling centrum/Buro Brunssum.

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

Terugblik In het centrum van Brunssum hebben we parkeerdrukonderzoeken uitgevoerd. Alle ruimtelijke initiatieven worden getoetst aan de parkeernormen zoals opgenomen in de parkeernota 2022. De evaluatie heeft plaatsgevonden. Op basis van het relatief beperkt gebruik van de bewaakte fietsenstalling is besloten om hier geen vervolg meer aan te geven. Als alternatieve maatregel zijn twee fietskluizen gerealiseerd bij zwembad De Bronspot.

44

FINANCIËLE AFWIJKINGEN WAT HEEFT HET GEKOST? Taakvelden (x € 1.000) LASTEN XT-21 - Verkeer en vervoer XT-22 - Parkeren Totaal LASTEN

Begroting 2025 Realisatie 2025

Afwijking

4.801 111 4.912

5.299 108 5.408

498 -3 495

BATEN XT-21 - Verkeer en vervoer Totaal BATEN

-395 -395

-630 -630

-235 -235

RESULTAAT

4.517

4.777

260

Toelichting belangrijkste afwijkingen LASTEN XT-21 - Verkeer en vervoer (nadeel € 498.000) Er is een onderschrijding met betrekking tot de kapitaallasten straatverlichting/VRI met name door het geraamde krediet voor de vervanging van de verkeersregelinstallaties op de Prins Hendriklaan, dat nog niet is uitgevoerd. In 2025 is de aannemer begonnen met het inhalen van de achterstand van onderhoud en vervanging van de openbare straatverlichting. Dit zorgt voor een overschrijding. Deze was ontstaan door personeelstekort in de voorafgaande jaren. Als gevolg van het nog niet volledig benutten van het krediet vervangingsinvesteringen wegen is er enerzijds een onderschrijding van de kapitaallasten MOP-wegen doordat gestarte investeringen pas worden afgerekend in het komende jaar en anderzijds een overschrijding omdat er een bedrag is gedoteerd in een voorziening voor een project dat pas in het jaar 2026 gestart zal worden. Door het omzetten van de reserve MOP-onderhoud wegen naar een voorziening, ontstaat er op dit taakveld een overschrijding van de uitgaven. Het betreft hier een budgettair neutrale overschrijding doordat er op het taakveld XT-010 Mutaties reserves (Programma 11) meer baten ontstaan door het vrijvallen van de betreffende reserve.

BATEN XT-21 - Verkeer en vervoer (voordeel € 235.000) De gemeente heeft op basis van de Regeling kunststofproducten voor eenmalig gebruik in het jaar 2025 de hiermee gemoeide vergoedingen ontvangen die betrekking hadden op de jaren 2023 en 2024. Daarnaast ontving de gemeente een vergoeding van derden ten behoeve van openbare prullenbakken. Deze ontvangsten leiden tot een hogere inkomsten inzake straatreiniging. Er werden meer vergoedingen ontvangen van derden voor herstelwerkzaamheden die uitgevoerd zijn door de gemeente naar aanleiding van door hun uitgevoerde werkzaamheden binnen onze gemeente. Dit overschot is toegevoegd aan "reserve wegen" omdat herstelwerkzaamheden veelal later volgen.

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

45

PROGRAMMA 7 SPORT, CULTUUR EN RECREATIE TERUGBLIK Een breed scala aan culturele activiteiten op het gebied van muziek, dans, cultuurhistorie, evenementen, educatie en verenigingsleven voor jong en oud is georganiseerd. De herijkte kadernota Cultuur is vastgesteld. Voorbereidingen zijn getroffen voor de evaluatie van het Open Lucht Theater, een nieuw accommodatiebeleid, een nieuw evenementenbeleid en de realisatie van een museale functie in filtergebouw 4. Op sportgebied liet de gemeente Brunssum wederom zien dat sportstimulering, vitaliteit en bewegen in haar DNA zit. Door herontwikkeling van het Lifestylepark, nieuwe investeringen in het Vijverpark en het vaststellen van een ambitieus uitvoeringsprogramma Schutterspark heeft de gemeente Brunssum laten zien te hechten aan veel maatschappelijke waarde aan haar vrijetijdsvoorzieningen. Het traject om te komen tot een Omgevingsprogramma Natuur is van start gegaan. Dit begint met een analyse van wetenschappelijke en beleidsmatige kaders, waarbij het KoersKompas als belangrijke leidraad dient, gevolgd door diverse sessies met stakeholders en de raad. In het Schutterspark realiseren we in samenspraak met de kindergemeenteraad een inclusieve speelplek. Ook de speeltuin Treebeek wordt als proef toegankelijk gemaakt voor kinderen met een beperking.

Samen met betrokkenen evalueerden we de projecten Spoorstraat, Wilhelminastraat en Merkelbeekerstraat. Tijdens een fietstocht langs het groen bespreken we daarnaast het thema wortelopdruk. Met de realisatie van het wandelnetwerk Knopen Lopen eind 2025 bereiken we een belangrijke recreatieve mijlpaal. Het netwerk verbindt de toeristisch-recreatieve hoogtepunten van Brunssum en maakt het eenvoudig om de gemeente te voet te ontdekken via zelf samengestelde wandelroutes. De opening van de Parkstadroute werd gecombineerd met het vernieuwde Emmapark en het in 2025 gerealiseerde Mind Walk.

WAT WILDEN WE BEREIKEN EN WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN?

1

1.1

Doel: Wat wilden we bereiken Uitvoeringsprogramma 30, 31, 32 & 33: Cultuur Resultaat: Wat hebben we daarvoor Terugblik gedaan We stimuleren de samenwerking van In samenwerking met SMK muziek & dans heeft in mei culturele verenigingen en organisaties 2025 het jubileumfestival van het SMK plaatsgevonden in door onder andere het voortzetten de Brikke Oave. Brunssumse muziekverenigingen en van ambities uit het Muziekakkoord en zangkoren hebben de mogelijkheid gekregen zich op deze de vernieuwde samenwerking tussen dag te presenteren aan alle bezoekers. Brunssumse carnavalsverenigingen. In samenwerking met zes carnavalsverenigingen hebben we in 2025 de nieuwe stichting Vasteloavend in Broenssem

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

46

opgericht. In deze stichting werken verschillende carnavalsverenigingen samen en zetten we in op een toekomstbestendig carnaval in de gemeente Brunssum. 1.2

Meer zichtbaar maken van het bestaande culturele aanbod door meer communicatie. We breiden ons platform Brunssum Beweegt en Ons Culturele Brunssum uit. Het aanbod presenteren we ook via Sjors Creatief.

Door de ondersteuning van de cultuurcoach van de gemeente Brunssum maken steeds meer verenigingen en culturele aanbieders gebruik van het platform Brunssum Beweegt, Sjors Creatief en Ons Culturele Brunssum. Ook worden periodiek de huis-aan-huis-brochure ‘Typisch Brunssum’ en de programmering van het Open Lucht Theater verspreid en is het Brunssumse cultureelrecreatieve aanbod prominenter zichtbaar in de communicatie uitingen van Visit Zuid-Limburg. Verschillende stadsjournaals kenden een cultureel thema, zoals de nieuwe carnavalsloods, de historische badhokjes en het cultureel erfgoed van de Koempelclub. Hierdoor wordt het steeds zichtbaarder wat Brunssum allemaal heeft te bieden op cultureel vlak.

1.3

We zetten in op cultuureducatie en participatie door de cultuurcoach te positioneren in heel Brunssum. We organiseren culturele activiteiten in de wijk in de voor- en najaarsvakantie. In de zomervakantie zetten we weer een Zomer Doe-Week op. Zo kom en meer inwoners en kinderen in aanmerking met cultuur. Daarnaast kunnen alle kinderen op alle Brunssumse basisscholen muziekles volgen door het programma ‘Meer Harmonie in de Samenleving’.

In de voorjaarsvakantie zijn diverse culturele activiteiten georganiseerd: ‘Brunssum Beweegt on Tour’. In de zomer hebben de Zomer Doe Weken weer plaatsgevonden.

1.4

We starten met een inhaalslag wat betreft het onderhoud en herstel van kunstwerken in de openbare ruimte op basis van een geactualiseerd onderhoudsplan.

Buiten het regulier onderhoud van kunstwerken in de openbare ruimte, zijn diverse beschadigde en ontvreemde kunstwerken hersteld, waaronder het Veteranenmonument in het Vijverpark en De Bundeling op het Treebeekplein.

1.5

In de samenwerking met het culturele veld wordt de Kadernota Cultuur van de gemeente Brunssum herijkt én starten we met een gezamenlijk jaarlijks uitvoeringsprogramma Cultuur.

De gemeenteraad heeft in september 2025 de herijkte kadernota Cultuur vastgesteld. Aan deze kadernota is een uitvoeringsplan 2025-2026 gekoppeld.

1.6

Het evalueren van de professionalisering van het Openluchttheater, waaronder het programma, personele inzet, samenwerking met externe partijen, bedrijfsvoering en de horeca.

De evaluatie van de professionalisering van het Openluchttheater heeft plaatsgevonden.

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

We hebben ingezet op lokale trots en verbondenheid door in oktober een Maand van de Geschiedenis te organiseren, met activiteiten voor jong en oud. Alle kinderen op de basisscholen hebben deelgenomen aan het project ‘Meer Harmonie in de Samenleving’ en daarmee kwalitatief muziekonderwijs gevolgd. Daarbij is het mogelijk om via het SMK muziek & dans gebruik te maken van het naschools aanbod, waaronder diverse slagwerk- en blazersklassen.

47

2

2.1

Doel: Wat wilden we bereiken Uitvoeringsprogramma 34: Sport Resultaat: Wat hebben we daarvoor gedaan Uitvoeren actiepunten "Uitvoeringsagenda sport- en beweegbeleid 2024-2033".

Terugblik Een groot deel van de actiepunten uit het uitvoeringsprogramma Sport en Beweegbeleid zijn in uitvoering gebracht. Daarbij is ingezet op activiteiten gericht op de gezondheid en vitaliteit van onze inwoners. Diverse programma’s zijn gestart en voortgezet zoals valpreventie, HealthyLIFE, Move4vitality, senioren beweeggroepen, QR-fit wandelgroepen, de Roda JC Wijktoer, Sjors Sportief en Creatief, Stimuliz (motorische testen en BMI-metingen in het basisonderwijs) en een naschools-beweegprogramma. Door de inzet van een clubondersteuner is meer inzicht gekregen in de ondersteuningsvraag van sportverenigingen.

2.2

3

3.1

4

4.1

Een uitvoeringsagenda voor het gebruik en de inzet van sportaccommodaties wordt opgesteld op basis van de kaders die worden opgenomen in het nieuwe Vastgoeden Accommodatiebeleid.

De voorbereiding van het nieuwe Vastgoed- en Accommodatiebeleid is van start gegaan.

Doel: Wat wilden we bereiken Uitvoeringsprogramma 35: Opwaarderen urbanpark Resultaat: Wat hebben we daarvoor Terugblik gedaan In 2025 wordt het plan op basis van De gemeenteraad heeft ingestemd met de volledige het gekozen scenario verder renovatie van het skatepark naar een Lifestylepark. uitgewerkt, aanbesteed en wordt Deze stap is mede mogelijk gemaakt door de gestart met de realisatie van het park. samenwerking met en subsidieverstrekking vanuit de Provincie. In de ontwerpfase is het plan verder aangescherpt door actief gebruik te maken van de expertise van verschillende stakeholders. Inmiddels zijn diverse aanbestedingen gestart en hebben de eerste werkzaamheden aan de skatebowl plaatsgevonden. Doel: Wat wilden we bereiken Uitvoeringsprogramma 47: Akkerbrug Resultaat: Wat hebben we daarvoor gedaan In 2025 pogen we te verkennen of we vanuit een bredere gebiedsontwikkeling vanuit gronden aanliggend aan de potentiële

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

Terugblik Nieuwe kansen voor de Akkerbrug ontstaan als er ter plaatse een grotere gebiedsontwikkeling gaat plaatsvinden.

48

Akkerbrug alsnog tot een gemotiveerde ontwikkeling kunnen komen waaraan meerdere partijen zich committeren.

5

5.1

6

6.1

Doel: Wat wilden we bereiken Uitvoeringsprogramma 50: Vijverpark Resultaat: Wat hebben we daarvoor gedaan Het starten van de uitvoering van de plannen om te komen tot een opwaardering van het Vijverpark.

Terugblik Aan het uitwerken van het uitvoeringsontwerp voor het Vijverpark is gewerkt en de voorbereiding van de aanbestedingsprocedure voor de paden is gestart. Parallel hieraan zijn de benodigde vergunningen voorbereid en aangevraagd. De vijvers en openbare ruimte zijn schoongemaakt. Hierbij zijn algen, slib en bladafval verwijderd om het water en de omgeving weer veilig en aantrekkelijk te maken. In het najaar zijn de natuurvriendelijke oevers aangelegd en is gestart met de sloop van de bestaande bruggen, gevolgd door de aanleg van nieuwe bruggen richting het einde van het jaar.

Doel: Wat wilden we bereiken Uitvoeringsprogramma 51: Schutterspark Resultaat: Wat hebben we daarvoor Terugblik gedaan Opstellen plan van aanpak In december 2025 stelde de raad het Beeldkwaliteitsplan Schutterspark. en het Uitvoeringsprogramma Schutterspark vast. Deze stukken vormen de basis voor de toekomstige (her)inrichting van de openbare ruimte in het park.

6.2

Opstellen van een plan van aanpak ten In een gezamenlijk traject met de Kindergemeenteraad, is behoeve van de renovatie van de een nieuwe inclusieve natuurspeelplek in het Schutterspark natuurspeelplek Schutterspark. gerealiseerd. Deze is gelegen in de directe nabijheid van de Mini Haven en de vernieuwde trap aan de oostzijde van het Schutterspark. De nieuwe speelplek is samen met de kindergemeenteraad geopend.

6.3

De resultaten van het verdiepingsonderzoek van een museale functie in het Schutterspark worden opgeleverd.

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

Het verdiepingsonderzoek naar een museale functie in Filtergebouw 4 in het Schutterspark heeft plaatsgevonden en geleid tot een Masterplan waarin het museaal concept, beleid en begroting, organisatie, huisvesting en exploitatie zijn uitgewerkt. Het vervolgtraject (de ontwerpfase) heeft daarin ook vorm gekregen. Intussen is er contact gehouden met stakeholders en zijn mogelijke subsidiestromen en fondsen in beeld gebracht.

49

7

7.1

Doel: Wat wilden we bereiken Uitvoeringsprogramma 53: Bomen en groen Resultaat: Wat hebben we daarvoor Terugblik gedaan In Q2 vindt een fietstocht plaats, op Tijdens de fietstocht, waarvoor ook de raadsleden zijn basis van de bevindingen van de uitgenodigd, zijn diverse projecten bezocht die zijn fietstocht worden bomen bijgeplant. afgerond, in uitvoering zijn of op korte termijn starten. Ook het Schutterspark is bezocht. Tijdens de fietstocht is de nadruk gelegd op beeldkwaliteit. Daarnaast is de aanwezige problematiek rondom wortelopdruk besproken, waarbij mogelijke aandachtspunten voor toekomstige aanplant zijn benoemd.

7.2

Opstellen van een natuurvisie voor heel Brunssum.

Het proces om te komen tot een Omgevingsprogramma Natuur is van start gegaan met een analyse van wetenschappelijke- en beleidskaders (met het KoersKompas prominent in beeld als leidraad). Deze analyse is gecombineerd met stakeholders- en raadsessies. Het concept omgevingsprogramma Natuur is opgebouwd uit vier complementaire thema's: Sterke Natuur, Gezondheid, Identiteit en Klimaatadaptatie. Deze kernthema’s vertalen zich in opgaves op verschillende schaalniveaus: regio, stad, wijk/buurt en de directe woonomgeving.

7.3

De Bomenverordening wordt geactualiseerd.

Het actualiseren van zowel de verordening als het beleid vraagt meer voorbereidingstijd. Dat vloeit voort uit de zorgvuldigheid die betracht dient te worden bij het opstellen van beide documenten. Het aanwijzen van waardevolle bomen en beschermwaardige structuren is daarin een belangrijke bouwsteen.

7.4

Een Beleids- en beheersplan groen wordt opgesteld.

Met het concept Omgevingsprogramma Natuur als uitgangspunt is eind 2025 een begin gemaakt aan het Beleids- en Beheersplan Groen.

7.5

Het Bomenbeleidsplan wordt geactualiseerd.

Een begin is gemaakt met een gedegen voorbereiding van het nieuwe Bomenbeleidsplan.

8

8.1

Doel: Wat wilden we bereiken Uitvoeringsprogramma 55: Kwaliteit fysieke wijkprojecten Resultaat: Wat hebben we daarvoor Terugblik gedaan Eind 2025 worden de bevindingen uit Bij de afronding van de projecten Spoorstraat, de uitgevoerde evaluaties gedeeld. Wilhelminastraat en Merkelbeekerstraat hebben wij als gemeente respectievelijk de aannemer een evaluatie gehouden. Deze evaluatie heeft in een informele setting plaatsgevonden bij de vooroplevering van het werk. De animo hiervoor verschilde per project.

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

50

In de Spoorstraat is bij de oplevering geen inwoner aanwezig geweest. Voor het project Merkelbeekerstraat heeft de aannemer een score van 9.8 ontvangen. In de toekomst willen we deze evaluatie formaliseren middels een bewonersenquête.

9

9.1

9.2

Doel: Wat wilden we bereiken Overige speerpunten: Evenementen, volksfeesten en herdenkingen Resultaat: Wat hebben we daarvoor Terugblik gedaan Het herijken van evenementenbeleid Er is een start gemaakt met het herijken van ons van de gemeente Brunssum. evenementenbeleid. Dit moet goed aansluiten bij de herijking van het sociaal domein en het programma ‘Ons nieuwe centrum’. Organiseren van het Oranjeconcert op Koningsdag en de 4 mei herdenking in samenwerking met lokale verenigingen en partners.

We hebben in het kader van Koningsdag het jaarlijkse Oranjeconcert georganiseerd. Het Rumpens Mannenkoor RMK1921 en Muziekvereniging Brunssum hebben de muzikale invulling van het concert verzorgd. Op 4 mei 2025 hebben we in samenwerking met JFC HQ Brunssum en een aantal lokale partijen de nationale dodenherdenking in Brunssum georganiseerd.

Doel: Wat wilden we bereiken 10 Overige speerpunten: Bibliotheek Resultaat: Wat hebben we daarvoor Terugblik gedaan 10.1 Inrichten van een volwaardige Het beleidsvoornemen tot het inrichten van een bibliotheek, die de 5 maatschappelijke volwaardige bibliotheekfunctie is gerealiseerd. functies uit de wet (Wsob) uitvoert. 10.2 Uitvoeren van Activiteitenplan SPUK toekomstbestendige lokale bibliotheekvoorzieningen, waarmee de bestaande beperkte bibliotheekvoorziening wordt doorontwikkeld naar een volwaardige bibliotheekvestiging.

Gestart is met het verankeren van de maatschappelijke functies en het vormen van netwerken rondom basisvaardigheden. Samen met deze nieuwe partners wordt de bibliotheekfunctie verder ontwikkeld en proberen we landelijke concepten lokaal te verankeren en uit te rollen. Op basis van de programmering en nieuwe activiteiten hebben we een extra impuls aan de collectie gegeven. Tot slot heeft een uitbreiding van de openingsuren plaatsgevonden.

10.3 Verder inrichten en door ontwikkelen van een laagdrempelig, eerstelijnshulploket waar inwoners en ondernemers terecht kunnen met vragen over de digitale overheidsdienstverlening.

We creëerden een volwaardig en lokaal verankerd informatiepunt dat wekelijks beschikbaar is voor burgers.

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

51

Doel: Wat wilden we bereiken Overige speerpunten: Recreatie Resultaat: Wat hebben we daarvoor Terugblik gedaan 11.1 Uitrollen wandelknooppuntensysteem Het wandelnetwerk Knopen Lopen is opgeleverd en direct 'Knopen Lopen'. in gebruik genomen. Er is gewerkt aan de opmaak van de informatiepanelen en aan de ontwikkeling van nieuwe wandelroutes die op korte termijn worden opgeleverd. Knopen Lopen verbindt Zuid-Limburg op een uniforme manier en verbindt in Brunssumse bijzondere plekken zoals de Brunssummerheide, het Clemensdomein, het Emmapark en het Schutterspark, waardoor wandelaars meerdere plekken met elkaar kunnen combineren. Daarmee heeft het netwerk zich bewezen als een waardevolle en toekomstbestendige basis voor verdere recreatieve ontwikkeling en beleving. 11

11.2 Uitrollen fietsroutestructuur Parkstad Limburg en nieuwe toeristischrecreatieve productontwikkeling Emmapark.

Er is gewerkt aan de uitrol van de fietsroutestructuur, met als hoogtepunt de Parkstadroute: een 35 kilometer lange belevingsroute tussen Simpelveld en Schinnen voor fietsers en wandelaars. Ook de vernieuwde Archeo Route is opgeleverd, waarmee het archeologische verhaal van Brunssum op een toegankelijke manier zichtbaar wordt en erfgoed beter bereikbaar is gemaakt. Daarnaast is in het Emmapark de Mind Walk gerealiseerd, een concept dat het aanbod aan recreatieve voorzieningen en beleving in Brunssum verder heeft versterkt.

FINANCIËLE AFWIJKINGEN WAT HEEFT HET GEKOST? Taakvelden (x € 1.000) LASTEN XT-51 - Sportbeleid en -activering XT-52 - Sportaccommodaties XT-53 - Cultuurpres. participatie & prod. XT-54 - Musea XT-55 - Cultureel erfgoed XT-56 - Media XT-57 - Openbaar groen en recreatie

Begroting 2025 Realisatie 2025

Afwijking

Totaal LASTEN

460 2.554 1.432 126 4 843 2.919 8.338

431 2.761 1.458 118 4 824 2.795 8.391

-29 207 27 -8 0 -19 -124 53

BATEN XT-51 - Sportbeleid en -activering XT-52 - Sportaccommodaties XT-53 - Cultuurpres. Participatie & prod.

-29 -726 -0

-30 -829 -14

-1 -104 -14

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

52

XT-56 - Media XT-57 - Openbaar groen en recreatie Totaal BATEN

-191 -66 -1.012

-191 -72 -1.135

0 -6 -124

RESULTAAT

7.326

7.256

-70

Toelichting belangrijkste afwijkingen LASTEN XT-52 – Sportaccommodaties (nadeel € 207.000) De overschrijding bij de sportaccommodaties wordt voornamelijk veroorzaakt door hogere energielasten. Daarnaast waren er onvoorziene uitgaven voor het cultuurtechnisch onderhoud bij een aantal accommodaties. XT-57 - Openbaar groen en recreatie (voordeel €126.000) Er is een onderschrijding van de uitgaven op de kapitaallasten plantsoenen etc. doordat de gestarte investeringen van het Vijverpark en de herinrichting Emmapark nog niet afgerond zijn en derhalve nog niet geactiveerd zijn. Dit gebeurt nadat deze werken volledig zijn afgerond. BATEN XT-52 – Sportaccommodaties (voordeel € 104.000) Er zijn meer entreegelden opgehaald in 2025 en meer huren van verenigingen ontvangen.

KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026

Paraaf: PBO

53

PROGRAMMA 8 MILIEU EN DUURZAAMHEID TERUGBLIK Belangrijke stappen zijn gezet om de leefbaarheid en duurzaamheid in de gemeente te versterken. Zo is het Leefbaarheidsfonds opgezet, dat gericht kan worden ingezet voor initiatieven die de kwaliteit van de woonomgeving verbeteren. Op 7 februari 2025 hebben gemeenten Brunssum en Beekdaelen en het Ministerie van Defensie een bestuurlijke overeenkomst gesloten. Onderdeel hiervan is het oprichten van een leefbaarheidsfonds van 5 miljoen euro (2,5 miljoen euro per gemeente) waarvoor een bestedingskader is opgenomen. Deze middelen zijn in november 2025 ontvangen. Voor de exacte inhoud van het bestedingskader wordt verwezen naar de ‘Afspraken op Hoofdlijnen die ten tijde van de ondertekening met de gemeenteraad is gedeeld. De gemeenteraad wordt in 2026 geïnformeerd over de nadere besteding van deze middelen. Ook is de Lokale Aanpak Isolatie uitgerold, waarbij veel eigenaar-bewoners benaderd zijn met ondersteuning om hun woningen energiezuiniger en aardgasvrij te maken. De eerste woningen zijn dan ook al voorzien van isolatiemaatregelen binnen dit project. Woningeneigenaren die niet in aanmerking kwamen voor dit project hebben als alternatief het aanbod gekregen voor een gratis advies op maat aan huis.

Om duidelijkheid te bieden over vergunningen en mogelijkheden voor verduurzaming, is het Ruimtelijk Kader als aanvulling op de welstandsnota uitgewerkt. Hierbij is ook gestart met de ontwikkeling van een verduurzamingsgids, die bewoners en professionals ondersteunt bij het maken van keuzes rondom energiebesparing en vergunningen. Met het oog op het goede voorbeeld en het vergroten van bewustwording rondom natuur en soortenbescherming, is een campagne gestart voor het plaatsen van permanente verblijven voor vogels en vleermuizen bij goed geïsoleerde woningen. De eerste verblijven zijn inmiddels geplaatst, waarmee een eerste concrete stap is gezet in de bewustwording om biodiversiteit ook mee te nemen bij renovaties en energiemaatregelen. In meerdere buurten wordt via de buurtgerichte aanpak onderzocht waar bewoners behoefte aan hebben bij de verbetering van hun woning. Tegelijkertijd ontstaan mooie initiatieven, zoals de aanleg van geveltuintjes in De Struiken. Dit draagt bij aan een prettigere buurt en aan een klimaatadaptieve leefomgeving. Op het gebied van klimaatadaptatie wordt toegewerkt naar een concreter uitvoeringsprogramma en worden waar mogelijk waterknelpunten aangepakt. Ook binnen de circulaire economie vinden verdere activiteiten plaats, met name gericht op kennisontwikkeling en het vergroten van bewustwording bij bewoners en binnen de gemeentelijke organisatie.

De samenwerking binnen de Stadsregio Parkstad wordt voortgezet onder regie van de Bestuurscommissie Duurzaamheid. Daarbij blijkt het eerder beoogde publiek-coöperatief energiebedrijf niet haalbaar. Hiervoor ligt een alternatieve aanpak klaar die op termijn mogelijk tot een vergelijkbaar resultaat leidt. Daarnaast wordt de samenwerking met de WoonWijzerWinkel voortgezet en verder versterkt, waardoor projecten en ondersteuning van bewoners regionaal en lokaal beter op elkaar aansluiten. De problematiek rond het elektriciteitsnet is in 2025 niet opgelost, maar ontwikkelingen op het gebied van netcongestie en opslag zijn nauw gevolgd. Regionaal is een handboek netcongestie opgesteld om projecten zoals woningbouw te ondersteunen. Bovendien is een scenariostudie gestart om gewogen keuzes te maken op het gebied van warmtetransitie, elektriciteit, opslag en netcongestie, zodat inzicht ontstaat in technische oplossingen, betaalbaarheid en de benodigde capaciteit voor duurzame opwek. Er is structureel geïnvesteerd in de informatievoorziening richting bewoners. Zo is de website aangepast, de nieuwsbrief Duurzaamheid regelmatig verspreid en de SmartTwin-applicatie geïmplementeerd en gemeentebreed beschikbaar gesteld. Met deze tool krijgen woningeigenaren snel inzicht in de KSG Audit & Assurance B.V. Behorende bij onze verklaring d.d. 17 juni 2026