Agendabundel

Het college van burgemeester en wethouders,

Burgemeester

Secretaris

4 van 5

Raadsbesluit Gemeenteblad nr. Afdeling Registratiekeninerk

2021/77 Bestuurszaken/Juridische Zaken 1099595

De raad van de gemeente Brunssum gemeentebladnummer 2021/77; overwegende dat: de raad op 8 juni 2021 heeft ingestemd: - met de RES Zuid-Limburg (RESZL) 1.0 het bod van 1.3 TWh vast en de (eventuele) zoekgebieden voor zon en wind: - om de RESZL 1.0 aan te bieden aan het Nationaal Programma Regionale Energie Strategie (NP-RES), waarbij gemeenteraden de afwegingen en voorlopige keuzes in de RESZL van de andere gemeenten in Zuid- Limburg voor kennisgeving aannemen; hiertegen op 5 juli 2021 een bezwaarschrift is ingediend; gelezen: het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 28 september 2021, afdeling Bestuurszaken/Juridische Zaken; het advies van de commissie voor de bezwaarschriften d.d. 20 september 2021, zoals verwoord in het raadsvoorstel; dat de commissie adviseert het bezwaarschrift niet-ontvankelijk te verklaren omdat de indiener met het indienen van het bezwaarschrift via e-mail in verzuim is en geen gebruik gemaakt heeft van de gelegenheid om dit te herstellen. van mening dat het advies van de commissie voor de bezwaarschriften zorgvuldig tot stand gekomen is; overnemende het advies van de commissie voor de bezwaarschriften; gelet op het bepaalde in artikel 2:15 onder 1 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb), artikel 6:6 Awb , artikel 7:1 onder 1 Awb, artikel 7:3 aanhef en onder a.

Awb en artikel 8:1 Awb; Besluit: Het namens de stichting Behoud Leefmilieu Limburg ingediende bezwaarschrift d.d. 5 juli 2021 gericht tegen het besluit van 8 juni 2021 om in te stemmen: 1. met de RES Zuid-Limburg (RESZL) 1.0 het bod van 1.3 TWh vast en de (eventuele) zoekgebieden voor zon en wind; 2. om de RESZL 1.0 aan te bieden aan het Nationaal Programma Regionale Energie Strategie (NP-RES), waarbij gemeenteraden de afwegingen en voorlopige keuzes in de RESZL van de andere gemeenten in Zuid- Limburg voor kennisgeving aannemen; niet-ontvankelijk te verklaren, omdat gelet op artikel 6:6 van de Algemene wet bestuursrecht de indiener met het indienen van het bezwaarschrift via e-mail in verzuim is en geen gebruik gemaakt heeft van de gelegenheid om dit te herstellen.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van

3 0 NOV. 2021

5 van 5

6.2 Stemming over de motie "Groene schoolpleinen" 1 2-11-2021 Motie PvdA Groene Schoolpleinen (stemmen staken 10-10; raad 30-11-21).docx

Motie: Groene Schoolpleinen De gemeenteraad van Brunssum bijeen op 2 november 2021, gelezen het voorstel Programmabegroting 2022 gemeente Brunssum; Gemeenteblad 2021/88 versie 2. Constaterende dat: ● Veel schoolpleinen in Brunssum weinig tot geen groen bieden; ● Uit onderzoek is gebleken dat een groene omgeving zorgt dat kinderen beter kunnen omgaan met stress, de aandacht verbetert, het concentratievermogen verhoogt en zelfs het immuunsysteem een boost geeft; ● Gemeenten verantwoordelijk zijn voor de huisvesting van scholen in het basisonderwijs en voortgezet onderwijs. Overwegende dat: ● Het schoolplein een plek kan zijn om te ontdekken en te verwonderen. Juist in deze tijd is het belangrijk dat kinderen niet alleen kennis maken met de virtuele wereld, maar vooral ook met de echte wereld; ● De gemeente Brunssum een positieve bijdrage kan leveren aan de leeromgeving van kinderen op school door het stimuleren van de aanleg van groene schoolpleinen; ● Het onderhoud van deze groene schoolpleinen vaak een heikel punt is voor zowel leerkrachten als ouders.

Roept het college op om: ● In overleg te treden met de schoolbesturen in Brunssum, om hun ambities over het vergroenen van schoolpleinen te bespreken; ● Een voorstel aan de raad voor te leggen in voorjaar 2022, waarin de mogelijkheden voor een fonds en onderhoudscontracten via bijvoorbeeld Betere Buren worden voorgelegd; ● Cofinanciering voor dit project te zoeken bij de Provincie Limburg of andere financieringsbronnen. En gaat over tot de orde van de dag.

6.3 Stemming over de motie "Bijverdienen in de bijstand" 1 2-11-2021 Motie SP bijverdienen in de bijstand (stemmen staken 10-10; raad 30-11-21).docx

Motie bijverdienen in de bijstand De gemeenteraad van Brunssum in vergadering bijeen op 2 november 2021, Constaterende dat: • • • •

•

De huidige Coronacrisis voor veel mensen een verlies aan inkomen betekent en de kans groot is dat er meer mensen een bijstandsuitkering zullen aanvragen. In de gemeente Brunssum mogelijkheid bestaat om bij te verdienen als je in de bijstand zit voor een half jaar. De gemeente Amsterdam heeft besloten om na een pilot van 3 jaar, vanaf maart 2021 structureel een bijverdienpremie in te voeren voor bijstandsgerechtigden. Uit de pilot bleek dat de bijverdienpremie leidde tot een groei van het aantal bijstandsgerechtigden dat in deeltijd werkt én een stijging in uitstroom naar voltijdwerk. De groep deelnemers van 50 jaar en ouder succesvol uitstromen.

Overwegende dat: • •

•

De gemeente streeft naar uitstroom uit de bijstand. Voor bijstandsgerechtigden die een langere afstand hebben tot de arbeidsmarkt ( zoals bv mensen van 50 jaar en ouder) vaak meer moeite hebben om weer aan het werk te komen. Een bijverdienpremie van een half jaar te kort is om uit te stromen naar een volledige baan.

Verzoekt het college: •

Ook in Brunssum een experiment uit te voeren van minstens 2 jaar om de mensen te laten bijverdienen in de bijstand.

En gaat over tot de orde van de dag.

6.4 ISD BOL 2e Berap 2021 gemeente Brunssum; Gemeenteblad 2021/78 1 Raadsvoorstel 78 ISD BOL 2e bestuursrapportage 2021.docx

Raadsvoorstel Collegeverg. d.d. Registratiekenmerk Gemeentebladnr. Afdeling Behandelend ambtenaar Bereikbaar onder

: : : :

30 november 2021 1108185 2021/78 Maatschappelijke ontwikkeling

: T.F.M.H. Peters : 045-5278665 theo.peters@brunssum.nl Behandelvoorstelnr. : 1108185 Portefeuillehouder : H. Janssen Raadsverg. d.d. : 30 november 2021 Uiterlijke datum : (Motivering, wettelijke verplichting c.q. toezegging) Aan de raad, 1. Onderwerp ISD BOL 2e bestuursrapportage 2021 2. Uitgangssituatie (WAAROM?) a. Aanleiding De uitvoering van de Participatiewet en aanverwante wetten is door de gemeenten Brunssum, Beekdaelen (voormalig postcodegebied Onderbanken) en Landgraaf, opgedragen aan ISD BOL. De 2e Bestuursrapportage ISD BOL 2021 is ontvangen op 29 september 2021. Via deze bestuursrapportage wordt u geïnformeerd over de stand van zaken m.b.t. het voorgenomen beleid, nieuwe ontwikkelingen en financiële consequenties. Op grond van art. 23 lid 2 van de Gemeenschappelijke Regeling van ISD BOL (GR), wordt de voorlopig vastgestelde 2e Berap 2021 ISD BOL aan de gemeenteraad toegezonden. Op grond van art. 23 lid 3 van de GR kunnen de raden van de deelnemende gemeenten (binnen 8 weken nadat de bestuursrapportage hen is toegezonden) daartegen schriftelijk bezwaar indienen bij het Algemeen Bestuur. ISD BOL is ervan op de hoogte dat de Brunssumse commissie- en raadsvergadering op respectievelijk 9/16 november en 30 november 2021 zullen plaatsvinden. Een reactie van de gemeenteraad kan worden meegenomen voor de definitieve vaststelling van de 2e Berap 2022.

De definitieve vaststelling van de 2e Berap 2021 gebeurt samen met de behandeling van eventuele bezwaren van de deelnemende gemeenten tijdens de DB- en AB-vergadering van respectievelijk 12 en 26 januari 2022. b. Huidige situatie/probleemstelling Door middel van de 2e Bestuursrapportage 2021 doet het Dagelijks Bestuur (DB) van ISD BOL verslag over de periode januari tot en met juli 2021. Analoog aan de begroting geschiedt dit aan de hand van de beleidsthema's: - bevorderen uitstroom; - beperken instroom; - maatschappelijke participatie; - toelichting op de bedrijfsvoering. Omdat de begroting 2021 al vroeg, in februari/maart 2020 is opgesteld, is kritisch gekeken of bijstelling van de budgetten noodzakelijk is. Dit aan de hand van de jaarrekening 2020, begroting 2021 en het bedrijfsplan 2021. Onderstaand volgt een kort overzicht van de belangrijkste beleids- en cijfermatige conclusies. De financiële doorvertaling van deze conclusies voor Gemeente Brunssum vindt u onder paragraaf 4.c. van dit voorstel.

1 van 7

Algemeen De verantwoording in de 2e Bestuursrapportage 2021 van ISD BOL (verder: 2e Berap 2021) is gebaseerd op het Bedrijfsplan 2021 ISD BOL, waarbij het stramien van de programmabegroting gevolgd wordt. Het Bedrijfsplan 2021 is de uitwerking van het Meerjarenbeleidsplan ISD BOL 2019-2022 en de vastgestelde programmabegroting 2021. Klantaantallen Doel is om door een betere inzet van de gehele uitstroomketen (ISD BOL - gemeentelijke mensontwikkelbedrijven WSP Parkstad) over 5 jaar de cliëntaantallen met 10% te laten afnemen. Dat betekent dat voor de jaren 2018 t/m 2022 wij een jaarlijkse daling van 2% op de cliëntaantallen willen realiseren. Brunssum

Realisatie 2017

PW Brunssum IOAW Brunssum

-3,62% 842 +1,03% 37

Realisatie 2018 -9,90% 759 -16,00% 31

Realisatie 2019 -2,10% 743 -16,00% 26

Realisatie 2020 -0,9% 736 -19,00% 21

2021

2022

-2,00% 721 -2,00% 21

-2,00% 707 -2,00% 20

Bij de realisatie tot 31 juli 2021 zien we grote verschillen tussen de BOL-gemeenten, maar ook met de andere ZuidLimburgse gemeenten. In bijna alle gemeenten stegen de clientenaantallen aan het begin van het jaar en kwam er in het 2e kwartaal een daling op gang. Dit heeft er toe geleid dat in Landgraaf eind juli de cliëntenaantallen met 1,4% zijn gedaald in Beekdaelen gestabiliseerd zijn. In Brunssum zijn de cliëntenaantallen per 1 augustus met 5% afgenomen (per 1 september zelfs met 6,25%), hetgeen de sterkste daling in Zuid-Limburg is. Hiermee liggen we vóór op de doelstelling voor 2021: een afname met 2%. De verwachting is dat wanneer per 1 oktober de meeste steunmaatregelen voor bedrijven stoppen, dit zal leiden tot een toename van faillissementen en werkloosheid. Daarnaast is het maar afwachting hoe de pandemie zich vanaf de herfst gaat ontwikkelen. De doelstelling voor 2021 zal naar verwachting wel gehaald worden, maar of de afname voortgezet kan worden of verandert in een toename is nog ongewis. Bij de IOAW zien we per 1 augustus een realisatie van 21, een stabilisatie na de sterke afname in 2020. Maatschappelijke participatie Naast het uitvoeren van de minimaregelingen (zoals de collectieve ziektekostenverzekering en de individuele inkomenstoeslag) vallen hier ook de kosten voor bewindvoering en voorzieningen voor wonen onder.

Verder valt op dat de uitgaven voor bewindvoering weer stijgen. Dit heeft waarschijnlijk te maken met de gevolgen van de Coronacrisis. Daarnaast is er sprake van een sterke stijging van de uitgaven voor 'Overige voorzieningen voor wonen'. Dit komt omdat onder deze post de uitgaven voor de TONK-regeling verantwoord wordt. Hiervoor krijgt de gemeente aanvullende middelen vanuit het rijk. Tot slot valt op dat de ophoging van de inkomensgrens voor de minimaregelingen naar 120% niet heeft geleid tot een stijging van de uitgaven, maar dat deze uitgaven zelfs gedaald zijn. Bedrijfsvoering Hier zien we een lichte stijging van de kosten t.o.v. de 1e berap, voor Brunssum is er echter sprake van een verlaging van deze kosten. Conclusies ISD BOL ligt vóór op de doelstelling voor 2021 (-2%), met een daling van het cliëntenbestand van 2,8%. Brunssum steekt daarbij positief af met een daling van 5%. De uitgaven voor maatschappelijke participatie stijgen voor ISD BOL licht, dalen echter fors voor de gemeente

2 van 7

Brunssum. 3. Gewenste situatie a. Wat willen we bereiken? Uw gemeenteraad kennis te laten nemen van de 2e Bestuursrapportage ISD BOL 2021 en uw gemeenteraad te adviseren om geen bezwaar te maken en bijgaande zienswijze af te geven. De wijzigingen naar aanleiding van de 2e Bestuursrapportage 2021 ISD BOL zijn gedeeltelijk verwerkt in de Brunssumse 2e Berap 2021 en worden voor het overige deel meegenomen in de jaarrekening. Tevens wordt een voorstel gedaan voor de oormerking van het Participatiebudget 2022, conform de fictieve rijksoormerking. b. Kaders 1. eerdere besluitvorming (BBV nr. ) 982339: 1e Berap 2021 ISD BOL 2. traject tot dusverre 08-09-2021: voorlopige vaststelling door DB ISD BOL 22-09-2021: voorlopige vaststelling door AB ISD BOL 3. Rol/ bevoegdheden college van B en W Het College adviseert de gemeenteraad. 4. algemene beleidskaders (landelijk/ provinciaal/ lokaal) - Participatiewet - Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers (IOAW) - Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen (IOAZ) - Gemeentewet 5. past het voorstel in de strategische visie/ relatie met programmabegroting en uitvoeringsagenda? Ja. c.

Argumenten en overwegingen Onderstaand wordt de 2e Berap 2021 vertaald naar de gevolgen voor onze gemeentelijke financiële huishouding: 1.Werkdeel ISD BOL 2.Kinderopvang 3.Bijdrage gem. I-deel incl. BBZ, IOAW, IOAZ 4.Maatschappelijke participatie 5.Bedrijfsvoering 6.Minima Effect Rapportage 7.Onderzoek rechtmatigheid 8.Subtotaal

ISD BOL 2e Berap 2021 € 700.021 € 96.000 € 11.900.175

Eigen begroting € 700.021 € 30.000 € 11.912.775

Saldo/ruimte -€ 66.000 +€ 12.600

€ 1.168.000 € 2.906.517 € 6.584 € 20.743

€ 1.198.000 € 2.975.700 € 6.584 € 20.743

+€ 30.000 +€ 69.183 +€ 45.783

1.Werkdeel ISD BOL Van het re-integratiebudget is voor 2021 € 700.021 geoormerkt voor de re-integratieactiviteiten van ISD BOL en dit geldt tevens als budgetplafond. Dit bedrag is ook in onze gemeentelijke begroting opgenomen. 2.Kinderopvang In de 1e Berap 2021 ISD BOL zijn de kosten kinderopvang op €30.000 geraamd. Deze prognose wordt in de 2e Berap 2021 ISD BOL naar boven bijgesteld naar €96.000. Het gemeentelijke budget bedraagt na bijstelling n.a.v. de 1e Berap 2021 ISD BOL eveneens €30.000. Daadwerkelijke afrekening vindt plaats aan het eind van het boekjaar. Het betreft hier voornamelijk de kosten voor kinderopvang waarbij een Sociaal Medische Indicatie (SMI) is afgegeven. In 2021 zien we een forse toename van deze kosten, welke in de afgelopen jaren voortdurend fluctueren. Het betreft slechts enkele plekken, deze zijn echter vaak heel duur. Zo is er aan één plek in 2021 al € 17.000, één € 7.000 en een andere € 8.000 betaald. 3.Inkomensdeel incl. BBZ, IOAW, IOAZ In mei 2021 zijn de nader voorlopige budgetten voor de Gebundelde Uitkering bekend gemaakt (in oktober 2021 wordt zoals gebruikelijk dit budget definitief vastgesteld). De bijstelling van het nader voorlopig budget is een tussenstand.

3 van 7

Ook de kosten voor het 'Onderzoek rechtmatigheid' worden uit het I-deel (BUIG) betaald. Deze kosten zijn niet veranderd. Na bijstelling n.a.v. de 1e Berap 2021 ISD BOL bedraagt de bijdrage van de gemeente Brunssum I-deel € 11.912.775. Uit de 2e Berap 2021 ISD BOL blijkt de bijdrage van de gemeente Brunssum in het I-deel €11.900.175 te bedragen. Een positief verschil van € 12.600. 4.Maatschappelijke participatie In de 2e berap 2021 ISD BOL zijn de uitgaven voor maatschappelijke participatie lager dan geraamd. Deze worden voor Brunssum geraamd op €1.168.000. In de gemeentelijke begroting is een bedrag opgenomen van €1.198.000. Een verschil van €30.000 positief. 5.Bedrijfsvoering In de 2e Berap 2021 ISD BOL zijn de bedrijfsvoeringskosten licht gestegen. Voor Brunssum leidt de bijstelling op de bedrijfsvoeringskosten (op de eigen begroting) echter tot een ruime positieve bijstelling van €69.183. Daarnaast vallen onder de kosten voor bedrijfsvoering de kosten van de Minima Effect Rapportage, welke gelijk gebleven zijn. 8.Subtotaal De wijzigingen naar aanleiding van de 2e Berap 2021 ISD BOL zijn gedeeltelijk verwerkt in de Brunssumse 2e Berap 2021 en worden voor het overige deel meegenomen in de jaarrekening. Risico's ISD BOL bouwt geen weerstandvermogen op. Financiële risico's ten aanzien van de programmakosten worden afgedekt door de aan de ISD BOL verbonden partijen.

Hierom zijn de reserves en voorzieningen ondergebracht bij de drie BOLgemeenten. Het is de verantwoordelijkheid van de gemeenten om de gevormde reserves en voorzieningen in stand te houden en in relatie tot de potentiële risico's aan te passen. ISD BOL heeft wel een post voor onvoorziene uitgaven ad € 24.654 opgenomen in de begroting. Verder te benoemen financiële risico's zijn: Extra kosten coronamaatregelen Het virus is nog steeds niet onder controle. De onduidelijkheid of er nog verdere maatregelen moeten worden genomen duurt voort. Tot nu toe heeft ISD BOL in 2021 nog geen aanvullende maatregelen hoeven nemen die hebben geleid tot extra kosten. Gezien de onzekerheid over de ontwikkeling van het virus en de mogelijke gevolgen hiervan is het ongewis of ISD BOL geconfronteerd zal worden met extra kosten in de loop van 2021. Wet Bundeling van uitkeringen inkomensvoorziening aan gemeenten (BUIG) De verstrekte voorlopige BUIG-budgetten 2021 (bekend gemaakt september 2020) liet voor de gemeente Brunssum een bedrag zien van € 12.160.687. In april 2021 werd vervolgens de vastgestelde nader voorlopige budgetten 2021 bekend gemaakt. Voor de gemeente Brunssum werd het budget naar beneden bijgesteld tot € 12.056.717. Het definitieve budget is nog niet bekend. De ontwikkeling van het budget van het inkomensdeel is altijd onduidelijk en niet op voorhand te calculeren.

De batenkant van het inkomensdeel blijft om deze reden onzeker en dus risicovol. Wat betreft de lastenkant is er sprake van een open eindregeling. BIO - AVG Voor een veilige digitale overheid is vanaf 1 januari 2020 de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) van kracht. De BIO is het basisnormenkader voor informatiebeveiliging binnen alle overheidslagen (Rijk, gemeenten, provincies en waterschappen). Had voorheen iedere overheidslaag zijn eigen baseline, nu is er met gezamenlijke inspanning één BIO voor de gehele overheid. De steeds verder gaande en niet meer te stoppen digitalisering zal om steeds meer verdergaande maatregelen vragen om gegevens van burgers voldoende te beschermen. Implementatie van deze maatregelen zal kosten met zich meebrengen.

4 van 7

De bedrijfsvoeringskosten Met de overdracht van verantwoordelijkheden van ISD BOL voor specifieke doelgroepen naar de mensontwikkelbedrijven verschuift een deel van de werkzaamheden naar de mensontwikkelbedrijven. Een aantal taken blijft de verantwoordelijkheid van ISD BOL. Dit zal van verdere invloed zijn op de benodigde formatie bij ISD BOL. ISD BOL houdt hier rekening mee door te werken met een flexibele schil. Indien deze flexibele schil niet voldoende blijkt te zijn, bestaat er een risico dat er in de toekomst weer bijgeraamd moet worden op het salarisbudget. Bedrijfsvoeringskosten omvat het geheel van de zogenaamde PIOFACH-functies (Personeel, Informatievoorziening, Organisatie, Financiën, Administratieve organisatie, Communicatie en Huisvesting): een verzamelterm voor activiteiten die een organisatie moet verrichten wil de organisatie op het gebied van de primaire processen goed kunnen functioneren. Ongeacht de omvang van de werkzaamheden in de primaire processen zal de organisatie de PIOFACH-functies moeten verrichten, onderhouden en ontwikkelen. De bedrijfsvoeringskosten zullen dan ook niet in gelijke verhouding afnemen als de teruggang in werkzaamheden bij ISD BOL. Daarnaast nemen de ondersteunende werkzaamheden door ISD BOL aan de gemeentelijke mensontwikkelbedrijven toe.

Het is dan ook twijfelachtig of de overheveling van verantwoordelijkheden op termijn zal leiden tot een afname van de bedrijfsvoeringskosten. Nieuwe financieringssystematiek Bbz-kapitaalverstrekking De nieuwe financieringssystematiek voor de Bbz-kapitaalverstrekking is vanaf 1 januari 2020 van kracht. In het jaar volgend op de feitelijke Bbz-kapitaalverstrekking ontvangt de gemeente 100% financiering van het Rijk. Echter, in de daaropvolgende vijf jaren vordert het Rijk 75% van die financiering terug van de gemeente Dat gaat in vijf jaarlijkse stappen van achtereenvolgens 20%, 20%, 15%, 10% en 10%. Per saldo ontvangt de gemeente van het Rijk dus uiteindelijk 25% van het bedrag dat de gemeente heeft verstrekt als Bbzbedrijfskapitaal. Voor de bekostiging van de overige 75% van het door de gemeente verstrekte Bbz-bedrijfskapitaal is de gemeente zelf verantwoordelijk. Daartoe mag de gemeente alle terug ontvangsten uit die kapitaalverstrekking (rente en aflossing) zelf houden. Participatiebudget 2021 Het Participatiebudget maakt deel uit van de 'integratie-uitkering Sociaal Domein' van het gemeentefonds. In het Participatiebudget zit dus geld waarmee gemeenten mensen die een beroep doen op de Participatiewet naar werk begeleiden. Ook kunnen gemeenten met geld uit het Participatiebudget mensen betalen die vallen onder de oude Wswregeling.

Gemeenten ontvangen in dit kader ook geld voor de nieuwe doelgroepen. Dat zijn mensen met een arbeidsbeperking die wel mogelijkheid hebben om te werken. In het verleden ontvingen deze mensen een Wajonguitkering. In de mei-circulaire 2021 is aangegeven dat het Participatiebudget voor gemeente Brunssum in 2021 €10.924.136 bedraagt. Middels dit voorstel wordt geadviseerd om voor volgend jaar de fictieve budgetten re-integratie en SW als onderdeel van het Participatiebudget te oormerken op basis van de mei-circulaire 2021: het fictieve budget reintegratie ad. €1.756.518 te oormerken voor re-integratiedoeleinden voor de doelgroep Participatiewet en het fictieve budget SW ad. €9.167.618 te oormerken voor de uitkeringen in het kader van de sociale werkvoorziening. d. Opties en keuze Er wordt geadviseerd om in te stemmen met de voorliggende beslispunten ten aanzien van de 2e Berap ISD BOL 2021 met de daarin opgenomen begrotingswijzigingen, alsook met de voorgestelde oormerking van het Participatiebudget 2022. Tevens wordt u geadviseerd om de raad voor te stellen om bijgaande zienswijze af te geven. 4. Bijlagen - 1107240: 2e bestuursrapportage 2020; - 1108199: zienswijze gemeenteraad.

Het college van burgemeester en wethouders,

5 van 7

Burgemeester

Secretaris

6 van 7

Raadsbesluit Gemeenteblad nr. : 2021/78 Afdeling : Maatschappelijke ontwikkeling Registratiekenmerk : 1108185

De Raad van de gemeente Brunssum gemeentebladnummer 2021/78; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 12 oktober 2021, afdeling Maatschappelijke ontwikkeling gelet op het bepaalde in de Gemeenschappelijke Regeling ISD BOL; Besluit: 1. Kennis te hebben genomen van de 2e Bestuursrapportage 2021 ISD BOL; 2. Bijgaande zienswijze af te geven; 3. Voor het jaar 2022 de fictieve budgetten re-integratie en sociale werkvoorziening als onderdeel van het Participatiebudget te oormerken op basis van de mei-circulaire 2021: - het fictieve budget re-integratie ad. €1.756.518 te oormerken voor re-integratiedoeleinden voor de doelgroep Participatiewet en; - het fictieve budget sociale werkvoorziening ad. €9.167.618 te oormerken voor de uitkeringen in het kader van de sociale werkvoorziening.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van

De Raad voornoemd,

Voorzitter

griffier

7 van 7

1 Raadsvoorstel 78 (bijlage) 2e Berap ISD BOL 2021.pdf

2e bestuursrapportage 2021 versie 2.0

Pagina 2 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

Voorwoord Voor u ligt de 2e bestuursrapportage (BERAP) 2021 van ISD BOL. In deze rapportage geven wij de voortgang weer van de programmabegroting ISD BOL 2021 over de maanden januari tot en met juli 2021. Daar waar ontwikkelingen in de afgelopen maanden vragen om bijstelling van budgetten, zijn deze opgenomen in de begrotingswijziging. De 2e BERAP maakt onderdeel uit van de planning & control(P&C)-cyclus. De P&C-cyclus bestaat uit meerdere documenten (begroting, beleidsplan, bedrijfsplan, bestuursrapportages en jaarstukken). De volgtijdelijkheid van de verschillende documenten is belangrijk. Gevolg hiervan is dat de (primitieve) programmabegroting 2021 in maart 2020 is opgesteld welke op 1 juli 2020 door het Algemeen Bestuur is vastgesteld. De verantwoording in deze BERAP is gebaseerd op het Bedrijfsplan 2021 ISD BOL, waarbij het stramien van de programmabegroting wordt gevolgd. Conform dit stramien wordt gerapporteerd over de drie kerntaken te weten: kerntaak bevorderen uitstroom, kerntaak beperken instroom en kerntaak maatschappelijke participatie. Het Bedrijfsplan 2021 is de uitwerking van het Beleidsplan 2019-2022: "Iedereen doet mee naar vermogen!". In het Bedrijfsplan 2021 ISD BOL zijn 5 beleidsinhoudelijke activiteiten opgenomen waarover we in deze BERAP rapporteren. Door op deze wijze te rapporteren wordt de verbinding gelegd naar de maandrapportages van ISD BOL.

Hiermee wordt invulling gegeven aan de PDCA-cyclus voor de P(lanning) & C(ontrol)-documenten binnen ISD BOL en wordt over het hele verslagjaar gelijkluidend gerapporteerd. Uittreding Per 31-12-2021 zal het grondgebied ‘voormalig Onderbanken’ uittreden. Door Haute Equipe is een advies uitgebracht over de gevolgen en financiële schade bij uittreding van voormalig Onderbanken. Het Dagelijks Bestuur van ISD BOL en het college van B&W van de gemeente Beeldalen hebben zich op 12 juli 2021 resp. 13 juli 2021 geconformeerd aan dit advies. De financiële consequenties van de uittreding, zoals opgenomen in het adviesrapport van Haute Equipe, zijn beschreven in deze 2e BERAP 2021. COVID 19 In februari 2020 werd de eerste COVID-19 besmetting (coronavirus) vastgesteld in Nederland. Nederland, net als de rest van de wereld, kwam volledig in de ban van dit virus. Alsof aan de noodrem werd getrokken kwam de hele samenleving tot stilstand. Bij de oplevering van de 2e BERAP 2021 is COVID-19 nog steeds de wereld niet uit maar de samenleving komt langzaam weer op gang. COVID-19 heeft inmiddels wel littekens achtergelaten in de samenleving. In de risicoparagraaf zal hier aandacht aan worden besteed. Het Dagelijks Bestuur ISD BOL.

Pagina 3 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

Pagina 4 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

Inhoudsopgave

Voorwoord

3

Inhoudsopgave

5

1.

Inleiding

7

2.

Algemeen

8

3.

Uittreding voormalige gemeente Onderbanken

11

4.

Financiële risico’s

15

5.

Dashboard

19

Ontwikkeling cliëntenaantallen PW per ultimo maand

6.

24

Monitoring

27

Monitoring 1: De instroomreden per doelgroep

27

Monitoring 2: De inzet van de preventiemedewerker aan de poort

28

Monitoring 3: Het beperken van de instroom aan de poort

29

Monitoring 4: De uitgaven op de bijzondere bijstand en het minimabeleid

30

Monitoring 5: De uitgaven op het participatiebudget (W-deel)

33

Monitoring 6: De uitgaven op de LKS, additionele kosten en kosten persoonlijke ondersteuning

34

Monitoring 7: Het aantal uitkeringen met inkomstenkorting en de hoogte van het gekorte bedrag

35

Monitoring 8: De inzet van trajecten voor laaggeletterdheid

36

Monitoring 9: De bevordering van de financiële kracht

37

Monitoring 10: De uitstroomreden uit de uitkering

38

Monitoring 11: De ziekteverzuimcijfers

40

Pagina 5 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

7.

Kerntaken conform beleidsplan 7.1 Kerntaak:

41

Bevorderen uitstroom

42

Activiteit 1: Uitstroom doelgroep 80-100 werkfit

42

Activiteit 2: Verkleinen van de afstand tot de arbeidsmarkt door ISD BOL

45

7.2 Kerntaak:

46

Beperken instroom

Activiteit 3: Fraudebestrijding

46

Activiteit 4: Kwetsbare jongeren – VSO PRO

48

Activiteit 5: Debiteurenontvangsten

50

8.

Financiële verantwoording per kerntaak

51

8.1 Toerekening salarissen naar de beleidsvelden

52

8.2 Kerntaak: bevorderen uitstroom

55

8.3 Kerntaak: beperken instroom

58

8.4 Kerntaak: maatschappelijke participatie

61

8.5 Financiële verantwoording bedrijfsvoeringkosten

63

8.6 Financiële verantwoording projecten

65

BIJLAGEN

68 A. Begrotingswijziging 2de BERAP 2021

69

B. Verdeling kosten

80

C. Overzicht compensabele BTW

81

D. Totaaloverzicht baten en lasten per gemeente

82

E. Lijst van gebruikte afkortingen

86

Pagina 6 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

1.

Inleiding

De begroting 2021 is ingedeeld volgens het bekende stramien van de programmabegroting. Dat betekent dat inzicht wordt gegeven in de financiële situatie van de drie kerntaken van het beleidsplan 2019-2022: bevorderen uitstroom, beperken instroom en maatschappelijke participatie. Voor de uitvoering van de drie kerntaken maakt ISD BOL bedrijfsvoeringskosten. ISD BOL houdt dit stramien ook aan in deze 2e BERAP 2021, aangevuld met het programma Projecten. Het betreft hier projecten die ISD BOL op verzoek uitvoert voor de 3 deelnemende gemeenten. Deze worden apart geadministreerd en dus ook apart inzichtelijk gemaakt. In deze BERAP wordt conform bovenomschreven stramien de stand van zaken over de maanden januari tot en met juli 2021 beschreven. Hierbij zal per kerntaak gerapporteerd worden over de uitgevoerde beleidsinhoudelijke activiteiten, zoals opgenomen in het bedrijfsplan 2021. In de voorgestelde bijstelling van de budgetten is rekening gehouden met de uitgaven over de maanden januari tot en met juli 2021. De voorgestelde begrotingswijziging is op detailniveau als bijlage bij deze 2e BERAP 2021 opgenomen. Ter informatie: in deze 2e BERAP wordt gesproken over de gemeente Beekdaelen. Daar waar u leest ‘gemeente Beekdaelen’ wordt het voormalig postcodegebied Onderbanken bedoeld.

De ISD BOL voert de Participatiewet, IOAW, IOAZ en Bbz uit voor de burgers van het voormalig postcodegebied Onderbanken. De in deze 2e BERAP opgenomen gegevens hebben dan ook betrekking op de uitgaven voor de bewoners van dit gebied binnen de gemeente Beekdaelen.

Pagina 7 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

2.

Algemeen

Clientaantallen In 2018 is voor de ontwikkeling van de aantallen bijstandspartijen gekozen voor een middellange termijn prognose. Door een betere inzet van de gehele uitstroomketen (ISD BOL - gemeentelijke mensontwikkelbedrijven – WSP Parkstad) is het streven uitgesproken om over de jaren 2018 t/m 2022 een daling van het aantal bijstandspartijen te realiseren van 10%. Voor de gemeente Beekdaelen wordt de nullijn gehanteerd. De reden hiervoor is dat hieromtrent geen beleid is vastgesteld. Voor de jaren 2018 en 2019 werd deze doelstelling behaald, de jaren werden afgesloten met een afname van de cliëntaantallen van -6,2% respectievelijk -3,2%. De uitbraak van COVID-19 in 2020 zette de daling van de cliëntaantallen direct onder druk, het jaar 2020 is dan ook afgesloten met een toename van de cliëntaantallen van 3,1%. Direct aan het begin van het jaar 2021 zagen wij de cliëntaantallen toenemen. De ontwikkelingen die daarop volgden verschillen nogal per gemeente: -

Gemeente Brunssum: na een lichte stijging van de cliëntaantallen aan het begin van het jaar boog dit vanaf eind maart om in een daling;

-

Gemeente Beekdaelen: de cliëntaantallen fluctueren voortdurend rondom de 0%, dan laten de aantallen een toename zien, een ander moment een afname;

-

Gemeente Landgraaf: stegen de cliëntaantallen sterk vanaf het begin van het jaar, vanaf eind juni 2021 is een neergaande lijn te zien.

Eind juli 2021 noteert ISD BOL organisatie-breed een daling van de cliëntaantallen met -2,8%. Per gemeente ziet het er als volgt uit: 

Gemeente Brunssum:

- 5,0%



Gemeente Beekdaelen:

0,0%



Gemeente Landgraaf:

- 1,4%

Dat de cliëntaantallen nu een dalende lijn laten zien heeft vooral te maken met een dalende instroom. Dat heeft meerdere redenen: 1. Door de uitgebreide steun- en herstelmaatregelen door de overheid in het leven geroepen om de economische gevolgen als gevolg van Covid-19 zoveel als mogelijk te beperken is de toename van het aantal WW-uitkeringen tot nu toe beperkt gebleven. En daarmee ook een verhoogde doorval naar de bijstand. Vooral de Tijdelijke Noodmaatregel Overbrugging voor Werkgelegenheid (NOW) is hier debet aan. Op basis hiervan konden werkgevers met een substantieel omzetverlies als gevolg van de coronacrisis bij het UWV een aanvraag indienen voor een tegemoetkoming in de loonkosten. Hiervoor ontvangen ze een voorschot. Daarmee kunnen zij werknemers, die noodgedwongen minder uren of helemaal niet werken, toch doorbetalen. En vallen er geen ontslagen;

Pagina 8 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

2. In de loop van de tweede helft van 2020 begon de arbeidsmarkt tekenen van herstel te vertonen, in 2021 zette dit door en laat zelfs een sterke groei zien. Deze sterk aantrekkende arbeidsmarkt zorgt ervoor dat er veel vacatures zijn. Alle branches ervaren dat er sprake is van krapte in het arbeidspotentieel, vooral in de branches horeca, zorg, ICT en techniek is de krapte het sterkst voelbaar. Het lukt regelmatig niet om vacatures op te vullen, gekwalificeerd personeel ontbreekt. In overleg met de gemeenten is besloten dat voor het jaar 2021 de gemeente Brunssum en de gemeente Landgraaf blijft uitgaan van een daling van 2% van de cliëntaantallen. De gemeente Beekdaelen blijft uitgaan van de nullijn. Door de sterk stijgende cliëntaantallen in het begin van dit jaar voor de gemeente Landgraaf, is het budget ‘Periodieke uitkeringen PW’ naar boven bijgesteld om zo realistisch mogelijk te ramen (zie pag. 58 en 59). Om meer inzicht te geven in de opbouw van de totale cliëntaantallen, worden in onderstaande tabellen de geprognosticeerde ontwikkelingen van de cliëntaantallen van de PW en de IOAW afzonderlijk getoond.

In onderstaande tabel worden de aantallen PW gepresenteerd. Gemeente

2021

2022

2023*

2024

2025

Brunssum

-2%

-2%

0%

0%

0%

Beekdaelen

0%

Landgraaf

-2%

-2%

0%

0%

0%

Aantallen

Ultimo

Ultimo

Ultimo

Ultimo

Ultimo

2021

2022

2023

2024

2025

Brunssum

722

708

708

708

708

Beekdaelen

118

Landgraaf

973

968

968

968

968

TOTAAL

1.847

1.695

1.695

1.695

1.695

* Er is nog geen meerjarenraming gemaakt voor de cliëntaantallen vanaf 2023

Pagina 9 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

In onderstaande tabel worden de aantallen IOAW gepresenteerd. Gemeente

2021

2022

2023

2024

2025

Brunssum

-2%

-2%

0%

0%

0%

Beekdaelen

0%

Landgraaf

- 2%

-2%

0%

0%

0%

Aantallen

Ultimo

Ultimo

Ultimo

Ultimo

Ultimo

2021

2022

2023

2024

2025

Brunssum

21

21

21

21

21

Beekdaelen

6

Landgraaf

44

43

43

43

43

TOTAAL

73

66

66

66

66

Pagina 10 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

3.

Uittreding voormalige gemeente Onderbanken

Met ingang van 1 januari 2019 is de gemeente Beekdaelen ontstaan, een fusie van de gemeenten Nuth, Schinnen en Onderbanken. Op 17 december 2019 heeft de raad van Beekdaelen: 

Voor zo ver het raadsbevoegdheden betreft ingestemd met het zo spoedig als mogelijk laten uittreden van het grondgebied/postcodegebied ‘voormalig Onderbanken’ van de gemeente Beekdaelen uit de gemeenschappelijke regeling ISD BOL om dit grondgebied/postcode gebied daarna zo spoedig als mogelijk te laten toe treden tot de gemeenschappelijke regeling ISD Kompas;



Voor zo ver het collegebevoegdheden betreft, toestemming te verlenen aan het college van burgemeester & wethouders om het grondgebied/postcodegebied ‘voormalig Onderbanken’ van de gemeente Beekdaelen zo spoedig als mogelijk te laten uittreden uit de gemeenschappelijke regeling ISD BOL om dit grondgebied/ postcodegebied daarna zo spoedig als mogelijk te laten toe treden en



De als gevolg van de uittreding van het grondgebied/postcodegebied ‘voormalig Onderbanken’ van de gemeente Beekdaelen uit de gemeenschappelijke regeling ISD BOL op grond van artikel 28 van diezelfde regeling ontstane en nog in gezamenlijkheid via een onafhankelijk bindend advies vast te stellen financiële schade (uittredingskosten) ten laste te brengen van de begroting Beekdaelen 2021.

Bij brief van 7 juli 2020 heeft Burgemeester en Wethouders van Beekdaelen aan het Dagelijks en Algemeen Bestuur van ISD BOL te kennen gegeven om het grondgebied ‘voormalig Onderbanken’ per 31-12-2021 te laten uittreden uit de gemeenschappelijke regeling ISD BOL. Tevens heeft het College het Algemeen en Dagelijks Bestuur van ISD BOL verzocht om samen het proces van uittreding en de overdracht naar de gemeenschappelijke regeling ISD Kompas te starten. In dit proces zijn achtereenvolgens de volgende stappen gezet: 4 november 2020: Het Dagelijks Bestuur ISD BOL stelt het startdocument uittredingsproces ‘voormalig Onderbanken’ vast waarin de werkzaamheden en opdracht voor de externe deskundige in relatie tot de uittreding zijn beschreven. 10 november 2020: Het college van de gemeente Beekdaelen accordeert in haar vergadering het startdocument. In het startdocument is opgenomen dat Haute Equipe Partners in Public (verder te noemen: Haute Equipe) wordt verzocht om als onafhankelijke deskundige de gevolgen van de uittreding in kaart te brengen en daarover te adviseren. Haute Equipe gaat aan de slag met deze opdracht. 15 december 2020: In een eerste overleg met de controllers van de deelnemende gemeenten worden de voorgestelde uitgangspunten over de te volgen berekeningssystematiek besproken.

Pagina 11 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

26 januari 2021: In een tweede overleg met de controllers van de deelnemende gemeenten en de gemeentelijke beleidsmedewerkers worden de definitieve uitgangspunten geformuleerd en vastgesteld waarop het adviesrapport en de financiële berekeningen wordt gebaseerd. 28 januari 2021: Het Dagelijks Bestuur van ISD BOL neemt de afgesproken uitgangspunten over. 28 januari 2021: Het Algemeen Bestuur van ISD BOL wordt geïnformeerd over de afgesproken uitgangspunten. 9 februari 2021: Ook het college van de gemeente Beekdaelen stemt in met de geformuleerde uitgangspunten: De cliënten uit de gemeenten Brunssum en Landgraaf mogen geen hinder



ondervinden van de uittreding; De peildatum op basis waarvan de financiële schade wordt berekend is 31 december



2019 (basis is de jaarrekening 2019 ISD BOL); 

De structurele lasten (personeelskosten/salarissen, contracten en overige kosten bedrijfsvoering) worden verdeeld op basis van de overeengekomen verdeelsleutel, te weten het aantal cliënten voor voormalig Onderbanken per 31-12-2019 (= 6,03%);



Indien wordt gekozen voor betaling in één keer wordt voor de berekening van de Netto Contante Waarde een rentepercentage gehanteerd van 0,5%;



Alle incidentele kosten die rechtstreeks te relateren zijn aan de uittreding van grondgebied Onderbanken komen volledig voor rekening van de uittredende partij;



Voor de berekening van de uittreedkosten wordt uitgegaan van een periode van 5 jaren, waarbij voor iedere volgende jaarschijf een korting van 20% wordt toegepast totdat uiteindelijk de 5 jaarschijven zijn doorlopen;



Voor de vaststelling van de berekeningssystematiek staat eerlijkheid, transparantie en eenvoud voorop.

29 april 2021: Haute Equipe bespreekt het conceptrapport met de controllers en beleidsambtenaren van de deelnemende gemeenten. 21 mei 2021: Haute Equipe biedt de definitieve versie ‘Adviesrapport Uittreding voormalig Onderbanken uit de Gemeenschappelijke Regeling ISD BOL’ aan. 12 juli 2021: Het Dagelijks Bestuur van ISD BOL conformeert zich aan het definitieve ‘Adviesrapport Uittreding voormalig Onderbanken uit de Gemeenschappelijke Regeling ISD BOL’ van Haute Equipe.

Pagina 12 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

12 juli 2021: Het Algemeen Bestuur van ISD BOL wordt geïnformeerd over het definitieve ‘Adviesrapport Uittreding voormalig Onderbanken uit de Gemeenschappelijke Regeling ISD BOL’ van Haute Equipe. 13 juli 2021: Het college van B&W van de gemeente Beekdaelen conformeert zich aan het definitieve ‘Adviesrapport Uittreding voormalig Onderbanken uit de Gemeenschappelijke Regeling ISD BOL’ van Haute Equipe en besluit de financiële schade te voldoen via de methode Netto Contante Waarde (betaling in één keer). 14 juli 2021: De raden van de drie deelnemende gemeenten van ISD BOL worden gezamenlijk geïnformeerd over het definitieve ‘Adviesrapport Uittreding voormalig Onderbanken uit de Gemeenschappelijke Regeling ISD BOL’ van Haute Equipe, d.m.v. een videoraadsinformatiebijeenkomst. 15 juli 2021: De raden van de drie deelnemende gemeenten van ISD BOL worden geïnformeerd over het definitieve ‘Adviesrapport Uittreding voormalig Onderbanken uit de Gemeenschappelijke Regeling ISD BOL’ van Haute Equipe, d.m.v. een raadsinformatiebrief. De consequenties van de uittreding De door het Dagelijks Bestuur van ISD BOL en het college van B&W van de gemeente Beekdaelen vastgestelde uitkomsten van het adviesrapport van Haute Equipe zijn als volgt: A.

De uittreedsom in verband met wegvallende dekking overhead en indirecte functies voor uittreding van "voormalig Onderbanken", berekend volgens de Netto Contante Waarde methode (betaling in 1 keer), is vastgesteld op € 739.399,-; B. De uittreding van voormalig Onderbanken effect heeft op 5,02 fte van de volledige formatie van ISD BOL; C. Van deze 5,02 fte zijn 2,89 fte direct toe te rekenen aan de uitvoering van de ondersteuning van cliënten van voormalig Onderbanken; D. Bij deze 2,89 directe fte het principe ‘mens volgt werk’ geldt en het de volgende functies betreft: -

W/P-consulent voor 0,71 fte;

-

Banenmakelaar voor 0,12 fte;

-

I-consulent voor 1,05 fte;

-

Medewerker uitkeringsadministratie voor 0,71 fte;

-

Sociaal rechercheur voor 0,24 fte en

-

Wijkconsulent voor 0,06 fte;

E. Wanneer ISD Kompas geen of niet alle directe functies overneemt (principe ‘mens volgt werk’ geheel of gedeeltelijk wordt losgelaten), de bij ISD BOL achterblijvende directe functies die toegerekend worden aan de ondersteuning van de cliënten voormalig Onderbanken financieel gecompenseerd dienen te worden door de gemeente Beekdaelen. Deze kosten komen dan nog boven op de uittreedsom. De jaarlijkse salariskosten van de genoemde directe functies bedragen € 174.084;

Pagina 13 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

F. De incidentele kosten die gepaard gaan met de uittreding en de overdracht van de cliënten van ISD BOL naar ISD Kompas nu nog niet bekend zijn. Deze kosten komen ook volledig voor rekening van de gemeente Beekdaelen; G. Voor de daadwerkelijke (financiële) afwikkeling zullen het Dagelijks Bestuur van ISD BOL en het college van B&W van de gemeente Beekdaelen in een later stadium een vaststellingsovereenkomst sluiten.

Pagina 14 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

4.

Financiële risico’s

In deze 2e BERAP 2021 wordt inzicht gegeven in de bijstelling van de budgetten uitgaande van de ontwikkelingen vanuit de afgelopen periode en naar de meest actuele situatie. In deze paragraaf geeft ISD BOL een overzicht van de belangrijkste risico’s die mogelijk van invloed kunnen zijn op de uiteindelijke financiële huishouding van ISD BOL. COVID-19 (coronavirus) Al 1,5 jaar zijn we in de ban van het Coronavirus. Aan het einde van de 3de golf in april 2021 presenteerde het kabinet een 6-stappenplan dat Nederland in principe in 3 maanden moest leiden terug naar het ‘nieuwe normaal’. Op 26 juni waren bijna alle deuren geopend, het aantal besmettingen in Nederland steeg echter sneller gestegen dan voorzien. Met als gevolg dat met ingang van 10 juli de maatregelen wederom werden verscherpt. Nederland ging weer vrijwel volledig terug naar de situatie zoals deze was voor april 2021. Begin augustus kondigde het kabinet aan dat met ingang van het nieuwe studiejaar studenten, weliswaar onder bepaalde randvoorwaarden, weer fysiek les kunnen volgen aan het mbo, hbo en universiteiten. De 1,5 meter afstand geldt dan ook niet meer. Alle overige beperkende maatregelen voor onze samenleving worden wel verlengd tot 19 september. Tevens kondigde het kabinet aan het voornemen te hebben om vanaf 20 september de 1,5 meter afstand los te laten.

Waarmee dan ook de meeste andere maatregelen zullen vervallen. Met dit voornemen van het kabinet in het vooruitzicht zal ISD BOL na de zomervakantie starten met de voorbereidingen om stap voor stap terug te kunnen keren naar het ‘nieuwe normaal’. Het ‘hybride werken’ krijgt hierin ook een plaats. Hybride werken staat voor het flexibel kiezen van de locatie waar het werk plaatsvindt, medewerkers werken gedeeltelijk op kantoor en deels thuis. Daarbij is voor de keuze waar het werk daadwerkelijk plaatsvindt het type werk, het doel van de activiteit, de gewenste mate van interactie, de efficiëntie van communicatie en de persoonlijke voorkeuren van cliënten en medewerkers bepalend. Dit vraagt om een goede voorbereiding, uitgangspunt is dat de dienstverlening aan onze cliënten te allen tijde 100% gewaarborgd blijft. Het virus is echter wereldwijd nog steeds niet onder controle. Diverse varianten (mutaties van het oorspronkelijke virus) steken her en der de kop op en zorgen opnieuw voor veel besmettingen. Op dit moment is vooral de deltavariant van het coronavirus, voorheen de Indiase variant genoemd, in opmars. Niet alleen in Nederland maar ook elders in de wereld rukt deze variant op, onder meer in bij Nederlanders populaire vakantielanden. In de zomervakantie zijn veel Nederlanders naar het buitenland op vakantie gegaan.

Is vakantie gevierd in eigen land betekent dit ook vaak dat mensen veel meer op pad zijn. Al dit maakt dat het nog onduidelijk is of de trek naar het buitenland of het meer op pad zijn leidt tot mogelijk meer besmettingen in het najaar.

Pagina 15 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

Eén van de belangrijkste wapens om het corona-virus onder controle te krijgen is vaccineren. De eerste vaccinatie van Nederland vond plaats op woensdag 6 januari 2021, na de nodige aanloopproblemen is het vaccinatieprogramma in Nederland nu goed op stoom. Halverwege augustus 2021 waren er in Nederland ongeveer 22 miljoen prikken gezet, bijna 10 miljoen inwoners waren op dat moment volledig gevaccineerd. Daarmee was op dat moment ongeveer 58% van de Nederlandse bevolking van 12 jaar en ouder volledig gevaccineerd. Ook in de rest van de wereld is men bezig in een race tegen de klok om door middel van zo breed mogelijk verspreid vaccineren het virus onder controle te krijgen. Of dit gaat lukken en daarmee een volgende golf aan besmettingen uitblijft is ongewis. Of het weer leidt tot beperkende maatregelen, mogelijk ook economisch, blijft dan ook onduidelijk. En daarmee ook wat dit mogelijk voor consequenties heeft voor ISD BOL. Extra kosten coronamaatregelen Het virus is nog steeds niet onder controle. De onduidelijkheid of er nog verdere maatregelen moeten worden genomen duurt voort. Tot nu toe heeft ISD BOL in 2021 nog geen aanvullende maatregelen hoeven nemen die hebben geleid tot extra kosten. Gezien de onzekerheid over de ontwikkeling van het virus en de mogelijke gevolgen hiervan is het ongewis of ISD BOL geconfronteerd zal worden met extra kosten in de loop van 2021.

Wet Bundeling van uitkeringen inkomensvoorziening aan gemeenten (BUIG) Voor de vaststelling van de uitkering uit het macrobudget voor gemeenten tussen de 15.000 en 40.000 inwoners (middelgrote gemeenten) wordt deels gebruik gemaakt van de objectief vastgestelde gemeentelijke uitkeringslasten en van de gerealiseerde (historische) gemeentelijke lasten (gecorrigeerd voor groei of krimp van huishoudens). De uitkering is dus een mix bestaande uit een historisch en een objectief bepaald deel. Bij het historisch bepaald deel wordt gekeken naar de daadwerkelijke bijstandsuitgaven van twee jaar geleden. Bij het objectief bepaald deel model wordt berekend wat de objectieve kans is dat een huishouden afhankelijk is van een bijstandsuitkering. Die kans is afhankelijk van kenmerken van het desbetreffende huishouden (zoals leeftijd, samenstelling, gezondheid), de buurt waar dit huishouden woont (overlast en onveiligheid) en de gemeente (arbeidsmarktkansen). De basis voor dit model is een statistische analyse dat uitgaat van de kans dat een huishouden bijstand ontvangt. Welk deel objectief en welk deel historisch wordt bepaald hangt af van het aantal inwoners. Bij een stijgend aantal inwoners loopt het aandeel dat objectief wordt bepaald lineair op van 0% bij 15.000 inwoners tot 100% bij 40.000 inwoners.

Oftewel, hoe meer inwoners, hoe kleiner het aandeel dat historisch wordt bepaald, hoe groter het aandeel dat objectief wordt bepaald. Per 1 januari 2021 bedroeg het inwonersaantal van de gemeente Landgraaf 37.261, dat betekent dat het BUIG-budget grotendeels gebaseerd is op de objectieve berekening en slechts een klein deel op een historische berekening. De gemeente Brunssum telde per 1 januari 2021 27.682 inwoners, de verhouding objectieve berekening/ historische berekening

Pagina 16 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

noodzakelijk voor vaststelling van het toekomende BUIG-budget is voor de gemeente Brunssum daarmee ongeveer fifty/fifty. De verstrekte voorlopige BUIG-budgetten 2021 (bekend gemaakt september 2020) liet voor de gemeente Brunssum een bedrag zien van € 12.160.687 en voor de gemeente Landgraaf € 15.612.121. In april 2021 werd vervolgens de vastgestelde nader voorlopige budgetten 2021 bekend gemaakt. Voor zowel de gemeente Brunssum en de gemeente Landgraaf werd het budget naar beneden bijgesteld, € 12.056.717 respectievelijk € 15.478.654. Het definitieve budget is nog niet bekend. De ontwikkeling van het budget van het inkomensdeel is altijd onduidelijk en niet op voorhand te calculeren. De batenkant van het inkomensdeel blijft om deze reden onzeker en dus risicovol. Wat betreft de lastenkant is er sprake van een open eindregeling. De deelnemende gemeenten van ISD BOL moeten het weerstandsvermogen om deze reden op peil houden om mogelijke financiële tegenvallers op het inkomensdeel op te vangen. BIO - AVG De maatschappij digitaliseert. De overheid gaat daarin mee. Voor veel burgers en overheidsinstanties is digitalisering een positieve ontwikkeling. Zo is contact makkelijk en snel gelegd. Informatie snel uitgewisseld. Om haar diensten digitaal te kunnen uitvoeren wordt inwoners om persoonlijke informatie gevraagd. Informatie die digitaal wordt opgeslagen.

Het gaat daarbij om de basisadministratie met Burgerservicenummers en persoonsgegevens, maar ook om de uitkeringenadministratie of eventuele schuldsanering. Voor een veilige digitale overheid is vanaf 1 januari 2020 de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) van kracht. De BIO is het basisnormenkader voor informatiebeveiliging binnen alle overheidslagen (Rijk, gemeenten, provincies en waterschappen). Had voorheen iedere overheidslaag zijn eigen baseline, nu is er met gezamenlijke inspanning één BIO voor de gehele overheid. De steeds verder gaande en niet meer te stoppen digitalisering zal om steeds meer verdergaande maatregelen vragen om gegevens van burgers voldoende te beschermen. Implementatie van deze maatregelen zal kosten met zich meebrengen. Ook is per 25 mei 2018 de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) van toepassing. ISD BOL heeft de regels omtrent de AVG geïmplementeerd in de organisatie. De AVG is volledig nieuwe wetgeving. Jurisprudentie omtrent deze wetgeving kan leiden tot het doorvoeren van noodzakelijke aanpassingen in de organisatie. Dit kan extra kosten met zich meebrengen. De bedrijfsvoeringskosten Met de overdracht van verantwoordelijkheden van ISD BOL voor specifieke doelgroepen naar de mensontwikkelbedrijven verschuift een deel van de werkzaamheden naar de mensontwikkelbedrijven.

Begin 2019 is in overleg met de mensontwikkelbedrijven in een plan van aanpak voor overdracht van deze verantwoordelijkheden vastgesteld wanneer deze overdracht plaatsvindt en in welke omvang. De overdracht vindt gefaseerd plaats gedurende de jaren 2019 en 2020 (en voor Landgraaf gedeeltelijk ook in 2021). Een aantal taken blijft de verantwoordelijkheid van ISD BOL. Dit zal van verdere invloed zijn op de benodigde

Pagina 17 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

formatie bij ISD BOL. ISD BOL houdt hier rekening mee door te werken met een flexibele schil. Indien deze flexibele schil niet voldoende blijkt te zijn, bestaat er een risico dat er in de toekomst weer bijgeraamd moet worden op het salarisbudget. Bedrijfsvoeringskosten omvat het geheel van de zogenaamde PIOFACH-functies (Personeel, Informatievoorziening, Organisatie, Financiën, Administratieve organisatie, Communicatie en Huisvesting): een verzamelterm voor activiteiten die een organisatie moet verrichten wil de organisatie op het gebied van de primaire processen goed kunnen functioneren. Ongeacht de omvang van de werkzaamheden in de primaire processen zal de organisatie de PIOFACH-functies moeten verrichten, onderhouden en ontwikkelen. De bedrijfsvoeringskosten zullen dan ook niet in gelijke verhouding afnemen als de teruggang in werkzaamheden bij ISD BOL. Daarnaast nemen de ondersteunende werkzaamheden door ISD BOL aan de gemeentelijke mensontwikkelbedrijven toe. ISD BOL houdt haar uitgaven scherp in de gaten. Ook stellen wij ons voortdurend de vraag of een uitgave noodzakelijk of nuttig is. Tevens zoeken wij continu naar manieren om onze bedrijfsvoering efficiënter en daarmee goedkoper uit te kunnen voeren.

Ons streven daarbij is om onder het niveau van de (bijgestelde) begrotingen te blijven om daarmee de financiële last voor de deelnemende gemeenten zo laag mogelijk te houden. Nieuwe financieringssystematiek Bbz-kapitaalverstrekking De nieuwe financieringssystematiek voor de Bbz-kapitaalverstrekking is vanaf 1 januari 2020 van kracht. In het jaar volgend op de feitelijke Bbz-kapitaalverstrekking ontvangt de gemeente 100% financiering van het Rijk. Echter, in de daaropvolgende vijf jaren vordert het Rijk 75% van die financiering terug van de gemeente Dat gaat in vijf jaarlijkse stappen van achtereenvolgens 20%, 20%, 15%, 10% en 10%. Per saldo ontvangt de gemeente van het Rijk dus uiteindelijk 25% van het bedrag dat de gemeente heeft verstrekt als Bbzbedrijfskapitaal. Voor de bekostiging van de overige 75% van het door de gemeente verstrekte Bbz-bedrijfskapitaal is de gemeente zelf verantwoordelijk. Daartoe mag de gemeente alle terug ontvangsten uit die kapitaalverstrekking (rente en aflossing) zelf houden.

Pagina 18 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

5.

Dashboard

Pagina 19 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

Verklarende woordenlijst Dashboard:

Aantal bijstandspartijen Betreft het aantal bijstandspartijen (alleenstaanden, alleenstaande ouders, echtparen) die op de eerste dag van de verslagmaand én op het meetmoment (laatste dag van de maand) een uitkering in het kader van de Participatiewet ontvingen naar de voor hen geldende norm.

Instroom Betreft de cumulatieve instroom Participatiewet van cliënt en eventuele partner tot en met de laatste dag van de verslagperiode.

Uitstroom Betreft de cumulatieve uitstroom Participatiewet van cliënt en eventuele partner tot en met de laatste dag van de verslagperiode.

Aantal bijstandspartijen, eindstand per gemeente Stand van het aantal bijstandspartijen Participatiewet (alleenstaanden, alleenstaande ouders, echtparen) per gemeente op de laatste dag van de maand. Aangevuld met de aantallen IOAW en LKS.

Financiële gegevens Weergave van de uitgaven ten opzichte van de vastgestelde budgetten.

Uitgaven W-deel per gemeente Het percentage uitgaven inclusief verplichtingen van het budget W-deel per gemeente tot en met de laatste dag van de verslagperiode met vermelding van de resterende budgetruimte.

Pagina 20 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

Factsheet

Pagina 21 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

Verklarende woordenlijst Factsheet:

Volume t/m Instroom: Aantal dossiers (bijstandspartijen) instroom Participatiewet (cumulatief) vanaf 01-01-2021. -

Uitstroom:

Aantal dossiers (bijstandspartijen) uitstroom Participatiewet (cumulatief) vanaf 01-01-2021. -

Bijstandspartijen:

Beginstand van het aantal dossiers Participatiewet per 01-01-2021 versus rapportageperiode.

Bijstandsvolume afgelopen 12 maanden Verloop van het aantal dossiers (bijstandspartijen) Participatiewet afgelopen 12 maanden.

Leeftijd Aantal cliënten Participatiewet vanaf 01-01-2021 versus rapportageperiode onderverdeeld naar leeftijdscategorieën.

Gediagnosticeerd Aantal cliënten Participatiewet met de bijbehorende categorie arbeidsfitheid welke ook te diagnosticeren zijn. Cliënten waarbij er geen diagnose kan worden afgenomen zijn niet meegenomen in deze percentages (denk aan cliënten die in een instelling verblijven).

Actueel beschikbaar voor reguliere arbeid Aantal cliënten Participatiewet welke binnen 6 maanden bemiddeld kunnen worden naar regulier werk (al dan niet met ondersteuning van loonkostensubsidie).

Arbeidsfitheid Indeling cliënten Participatiewet naar arbeidsfitheid begin van het jaar versus rapportage periode. Categorie 0. Onbekend = Diagnose is nog niet volledig afgerond, arbeidsfitheid nog niet vastgesteld. Categorie A. Re-integratie. Direct naar werk 80-100 = Zonder LKS bemiddelbaar naar regulier werk. Categorie A. Re-integratie. Direct naar werk, doelgroepregister/LKS 80-100 = Met LKS bemiddelbaar naar werk. Categorie A. Re-integratie. Parttime werk max haalbaar 80-100 = Parttime werk maximaal haalbaar. Categorie A. Re-integratie. Parttime werk niet max haalbaar 80-100 = Naast parttime werk, bemiddeling naar werk mogelijk Categorie B. Participatie. Ontwikkeltraject 12-24 maanden met minder arbeidspotentieel 3050 = Binnen 1 jaar in staat tot 12 uur vrijwilligerswerk/ontwikkelplek per week. Pagina 22 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

Categorie B. Participatie. Ontwikkeltraject 3-12 maanden met hoog arbeidspotentieel 50-80 = Binnen 1 jaar in staat tot 25 uur per week vrijwilligerswerk/ontwikkelplek. Categorie B. Participatie. Sociale activering 0-30 = bemiddelbaar naar een maatschappelijke participatieplaats DAO Duurzaam arbeids- en trajectongeschiktheid = duurzaam niet in staat tot werken of participatie DAU Duurzaam arbeidsongeschiktheid UWV = op grond van uitkering UWV duurzaam arbeidsongeschikt TAO Tijdelijke arbeids- en trajectongeschiktheid = 3 tot 12 maanden niet in staat tot werken of participatie 0 Zonder waarde = Diagnose niet afgenomen, arbeidsfitheid onbekend.

Uitstroom Indeling cliënten Participatiewet dat in totaal is uitgestroomd onderverdeeld naar leeftijdscategorieën.

Uitstroom naar werk Aantal cliënten Participatiewet dat maandelijks is uitgestroomd naar werk en daarmee onafhankelijk is geraakt van een bijstandsuitkering in het kader van de Participatiewet.

Uitgestroomd uit uitkering totaal Aantal cliënten Participatiewet (cumulatief) welke zijn uitgestroomd met elke voorkomende reden.

Pagina 23 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

Ontwikkeling cliëntenaantallen PW per ultimo maand progno…

Ontwikkeling cliëntenaantallen Brunssum

realisatie

750 745 740

736

735

734

739 731

aantal

730 725

727

720

727

715 710

712

705

699

700 695 1-jan

jan

feb

mrt

apr

mei

jun

jul

aug

sep

okt

nov

dec

maand

prognos

Ontwikkeling cliëntenaantallen Beekdaelen *

e

130 125 120

118

118

118

jan

feb

120

120

mrt

apr

118

117

118

jun

jul

115

aantal

110 105 100

95 90

1-jan

mei

aug

sep

okt

nov

dec

maand

* Beekdaelen (postcodegebied Onderbanken)

Pagina 24 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0

Bovenstaande grafieken monitoren de cliëntaantallen waarbij rekening is gehouden met de procentuele afname van 2% (10% over 5 jaar) voor de gemeente Brunssum en Landgraaf. De gemeente Beekdaelen (postcodegebied Onderbanken) gaat uit van de nullijn. Bovenstaande cijfers betreffen de PW aantallen. Cijfers IOAW: Brunssum 20; Beekdaelen (postcodegebied Onderbanken) 5; Landgraaf 46. De beginstand van de prognoselijn van het lopend jaar is de eindstand van de realisatielijn van voorgaand jaar. Dus het aantal cliënten per 1 januari van het lopend jaar is gelijk aan het aantal cliënten per 31 december van het voorgaand jaar. In de afgelopen maanden heeft de economie zich heel sterk hersteld. Met name de horeca heeft problemen met het vinden van personeel. De vraag naar personeel is groot en dat heeft een positieve invloed op de instroom en de uitstroom naar werk en daarmee op de cliëntaantallen.

Pagina 25 van 86 2e BERAP ISD BOL 2021

versie 2.0