(123) Beleid duurzame ontwikkeling (D428312)

•

Externe stakeholders: − Brummen Energie (energiecoöperatie) − Landschapsnetwerk Brummen − Veluwonen (woningcorporatie) − Waterschap Vallei en Veluwe − Provincie Gelderland (circulaire economie/circulaire woningbouw)

•

Bouwers en ontwikkelaars: − Draisma Bouw − Ciclewood − Veluwonen

Beleidskader gemeente Brummen | 20945-738056

1

3.2

Geraadpleegde documentatie

Dit beleidskader houdt rekening met en sluit aan bij de volgende vigerende beleidsstukken: • Coalitieakkoord Brummen 2022-2026 • Integrale visie beheer openbare ruimte (2018) • Programma Water en Riolering 2023-2027 (2022, gemeente Brummen) • Versnelling woningbouw: Routekaart (2023, gemeente Brummen) • Omgevingsvisie 1.0 (2021, gemeente Brummen) • Landelijke Maatlat voor groene en klimaatadaptieve omgeving (2023, RVO) • Samen versnellen: het nieuwe normaal (2023, Cirkelstad) • Houtbouwmythes ontkracht (2021, AMS Instituut) • Programma Groen gemeente Brummen (juni 2023) • De Groene Baten Planner: Groene Baten Planner | Atlas Natuurlijk Kapitaal • Afspraken klimaatadaptief bouwen Utrecht (2021) • Beleidskader natuurinclusief bouwen gemeente Groningen (2022) • Uitvoeringsprogramma klimaatadaptatie 2023-2027 gemeente Brummen (2023) • Doelgroepenverordening gemeente Brummen 2023 • Landschapsbeleidsplan Brummen (2008) • Landschapsnetwerk Brummen - Groenblauwe dooradering voor natuurinclusieve landbouw en een biodivers landschap (2022) • Veluwonen – Verduurzamen bestaande woningen: strategieën voor een aardgasvrije woningvoorraad (2022) • Wegingsmodel ruimtelijke initiatieven stad en dorp gemeente Apeldoorn • Woonzorgvisie 2021-2030 gemeente Brummen

Beleidskader gemeente Brummen | 20945-738056

Op al onze diensten en mededelingen is DNR 2011 van toepassing. DNR 2011 is gepubliceerd op onze website onder www.dwa.nl/dnr.

2

Bijlage 4 - Voorbeeld gebruik afwegingskader Je kunt de thema’s en de niveaus in een schema zetten. Dan heb je een duidelijk beleidskader om in te vullen. Dat is hieronder gedaan. Daarmee maak je afspraken met (markt)partijen die de gebiedsontwikkeling uitvoeren. In het Beleidskader vullen wij alle vakken uit dit schema in. Dus alle wetgeving, alles wat er kan en alles wat ambitieus is. Maar interessant om te willen staat in het Beleidskader. In de ambtelijke voorbereiding hebben we alles wat er kan en alles wat ambitieus is in beeld gebracht. En daarmee hebben we ook aanscherpingen en verbeteringen uitgevoerd. Hieronder staan een paar voorbeelden van de invulling van dit schema. In dit voorbeeld staat op hoofdlijnen hoe je dit schema kunt gebruiken. 1. Alles wat wettelijk verplicht is, daarvoor zijn de afspraken eenvoudig. Al die vakjes zijn aangevinkt. 2. Het niveau ‘Kunnen’. Hiervoor kan je afspreken dat ontwikkelaars of marktpartijen daar minimaal aan moeten voldoen. Anders mogen ze niet bouwen in Brummen. Ontwikkelaars bedenken dan zelf hoe ze aan dat niveau voldoen. Hiervan straks nog een voorbeeld. 3. Het hoogste niveau ‘Willen. ’Je kan de markt uitdagen om te laten zien hoe ver ze kunnen komen. Ze bedenken dan zelf hoe ze dat willen gaan doen. Samen met de gemeente uitwerken binnen de ontwikkeling. ‘Samen met de gemeente’ wordt bewust genoemd.

Dit niveau vraagt echt een extra inspanning alle partijen. Dus naar mijn mening ook van de gemeente.

Hierna volgen drie voorbeelden die elk voor een thema inzicht geven in de mogelijkheden.

Beleidskader gemeente Brummen | 20945-738056

3

Voorbeeld 1: thema Energie en binnenklimaat

3

De overtreffende trap is het maken van een energieleverend gebied. Als je alleen maar een zonneweide bouwt, dan lukt het wel. Maar als je een gebied bebouwt met woningen waar parkeerruimte moet zijn en groen omheen moet liggen, dan wordt dit een uitdaging. Hier komt de samenwerking met de gemeente om de hoek kijken. Misschien komt het verzoek van de ontwikkelaar om ook zonepanelen op gevels te plaatsen. Daar had je als gemeente misschien nog niet over nagedacht. Of misschien wil de ontwikkelaar veel opslagcapaciteit voor elektriciteit maken. Daarvoor moet de indeling of afmeting van woningen aanpassen. Of is daar ruimte voor nodig in de openbare ruimte van de nieuwe wijk. Een laatste optie is dat de ontwikkelaar met de gemeente wil samenwerken. Samen buiten het bouwkavel energie opwekken. De energie (voor een deel) te gebruiken voor de woningen binnen het project. Je maakt dan een zogeheten Smart Electric Grid om energie met elkaar te verdelen. Op die momenten moet je als gemeente gaan meedenken om de doelen op dit niveau haalbaar te maken.

2

De ontwikkelaar kan uitgedaagd worden om een gebied helemaal energieneutraal te ontwikkelen. Dit is dus een stapje verder. Een ontwikkelaar mag dan zelf aangeven hoe hij dat voor elkaar krijgt. Onderzoek naar de maximaal haalbare energie-opwek in het gebied. Maar ook het minimaliseren van het energieverbruik van alle gebouwen. Dit is dan de uitdaging voor de marktpartijen die graag een gebied in Brummen willen ontwikkelen.

1

Wettelijk is vastgelegd dat alle nieuwbouw aardgasvrij moet zijn. Nieuwbouw moet voldoen aan het Bouwbesluit en de BENG-norm. Dat staat voor Bijna Energie Neutraal Gebouw. Het energieverbruik van nieuwe woningen of andere gebouwen kan in een gebied nog verder omlaag.

Beleidskader gemeente Brummen | 20945-738056

4

Voorbeeld 2: thema Circulariteit

3

De ambitie van Brummen, is dat duurzame nieuwbouw kansen creëert voor lokale boeren. Naar mijn mening is dit een ‘nice-to-have’, De regionale samenwerking denkt na over het lokaal telen van gewassen. Het toepassen van gewassen als bijvoorbeeld biobased isolatiemateriaal. Naar mijn mening is op het mini congres op 7 september hiervoor nog wel opschaling nodig is. Opschaling van de productiecapaciteit van de boeren. Er moet nog worden nagedacht over hoe de kostprijs van deze producten omlaag kan. Daar komt de samenwerking met de gemeente weer om de hoek kijken. Een ontwikkelaar krijgt dit misschien niet helemaal alleen voor elkaar. Door samenwerking met de gemeente misschien wel.

2

Als gemeente Brummen kan je aanvullende afspraken maken met een ontwikkelaar. Dat de ontwikkelaar zich inzet om zoveel mogelijk hergebruikte materialen toe te passen in zijn project. Denk daarbij aan tegelwerk, constructies, kozijnen of gevelafwerking. Doordat veel gebouwen tegenwoordig een Materialenpaspoort hebben, is er een database ontstaan. In de database zie je zien welke gebouwen welke materialen bevatten. Bij gesloopte gebouwen met een materiaalpaspoort, kan een ontwikkelaar kijken of hij daar iets van kan gebruiken. De ontwikkelaar kan dat materiaal toepassen in zijn ontwerp voor een gebied.

1

Het Beleidskader waar wij nu over spreken gaat over nieuwbouw. Dit betekent over het algemeen dat er veel materiaal wordt toegevoegd aan de gebouwde omgeving. Hier valt veel winst te halen door te sturen op het thema Circulariteit. De wettelijke norm hiervoor wordt bepaald door de Milieu Prestatie Gebouw, of MPG. De MPG geeft aan wat de milieubelasting is van de materialen die in een gebouw worden gebruikt. De milieubelasting van alle materialen die gebruikt worden leveren samen een afgesproken score op. Dit om bijvoorbeeld om een woning te bouwen. Hoe hoog deze score mag zijn is wettelijk opgeschreven in de MPG-norm. Het berekenen van de MPG-score is wettelijk verplicht. Demissionair minister Hugo de Jonge is voornemens (zoals dat zo mooi heet) om de MPG-norm per 1 januari 2025 aan te scherpen. De norm is 0,8 en wordt 0,5. Dit stond kortgeleden in een kamerbrief. Zijn doel is om biobased bouwen verder te stimuleren. Biobased materialen hebben over het algemeen namelijk een lagere MPG-score.

Beleidskader gemeente Brummen | 20945-738056

1

Voorbeeld 3: thema groen en ecologie

3

De overtreffende trap kan zijn het uitdagen van ontwikkelaars. Uitdagen om een gebied te ontwikkelen met een maximale groene omgeving. Het zo weinig mogelijk gebruiken van verharde oppervlaktes. Dat betekent niet alleen groene tegels op parkeerplaatsen. Dit betekent ook meer groen in het gebied. Extra groen hoger dan gemiddeld. Normaal is vaak maximaal 25% van een gebied groen. Je kunt bijvoorbeeld 40% groen proberen. We verwachten daarmee een leuker gebied om in te wonen of wandelen. Mensen die in een groene omgeving wonen voelen zich ook gelukkiger. Uit onderzoek blijkt groen in je omgeving goed is voor rust en creatief zijn. Meer groen heeft een keerzijde. Misschien het bouwen van minder woningen binnen de grenzen van de kavel. Of het bouwen van meer gestapelde woningen. Dit kan niet voorzien zijn door de gemeente. Dan moet je samen met de ontwikkelaar bespreken wat er kan en wat er wenselijk is.

2

Een stap van een hoger niveau is om niet alleen kwetsbare soorten te beschermen. Maar alle soorten die in een gebied leven te beschermen. Dat betekent dat een ontwikkelaar zich inspant om maximaal natuurinclusief te bouwen. Een gebiedsontwikkeling heeft zonder twijfel invloed op de omgeving. In het planontwerp kun je beschermen dat er voor al die soorten ruimte is in het gebied. Dit doe je van tevoren aan het ontwikkelproces. Je voert een compleet onderzoek naar soorten uit. Een ontwikkelaar kan zich maximaal inspannen om het gevolg op de omgeving zo klein mogelijk te houden. Dit kan bijvoorbeeld door voor alle soorten een leefgebied te maken. Een leefgebied waar ze zich thuis voelen. Bijvoorbeeld door aanbrengen van de juiste beplanting. Door ook rekening te houden met hoogte en felheid van straatverlichting. Maar ook door geschikte nestelplaatsen te maken in het gebied.

1

In de wet staat dat je de natuur geen schade aan mag doen. Dat betekent het beschermen van bijzondere dier- en plantensoorten. Je wilt in een gebied bouwen. Dan moet je daar onderzoek doen naar schade aan de natuur. Je moet aangeven hoe je schade aan de natuur gaat voorkomen.

Beleidskader gemeente Brummen | 20945-738056

1