(043) Programmabegroting 2025-2028 - D443922

Bouwgrondexploitatie Ten aanzien van de bouwgrondexploitatie moet een rente (percentage) worden toegerekend, dat gerelateerd is aan de werkelijk te betalen rente over het vreemd vermogen (de leningen). Voor de complexen leidt dit tot een rentebelasting van 0,50%. Over de waarde van de grondexploitatie wordt rente berekend en geboekt als bate in de exploitatie. Van 2016 tot en met 2024 was de rentetoerekening gebaseerd op het gemiddelde rentepercentage over het vreemd vermogen. Vanaf 2025 dient de rente-omslag ook gebruikt te worden voor de rente die toe te rekenen is aan de grondexploitatie. Het te hanteren percentage volgt uit het renteschema.

81

Renteschema Schema renteomslag berekening

2024

2025

2026

2027

2028

€ 680.443

€ 719.927

€ 968.859

€ 1.106.949

€ 1.235.133 +

€ 2.961

€ 2.961

€ 2.961

€ 2.961

€ 2.961 +

-€ 213.764 -€ 208.586 -€ 199.008

-€ 197.666

-€ 197.666 -

€ 469.640

€ 514.302

€ 772.812

€ 912.244

€ 1.040.428 +

-€ 69.067

€0

€0

€0

€0 -

-€ 2.961

-€ 2.961

-€ 2.961

-€ 2.961

-€ 2.961 -

€-

€-

€-

€-

€- +

€ 397.612

€ 511.341

€ 769.851

€ 909.283

€ 1.037.467 +

d1 Bij: Rente over het eigen vermogen

€0

€0

€0

€0

€0 +

d2 Bij: Rente over voorzieningen

€0

€0

€0

€0

€0 +

€ 397.612

€ 511.341

€ 769.851

€ 909.283

€ 1.037.467 +

e. Af: De aan taakvelden toegerekende rente (rente-omslag)

-€ 509.990 -€ 444.959 -€ 684.348

-€ 912.382

-€ 902.953 -

f.

-€ 112.378

€ 66.382

€ 85.503

-€ 3.099

€ 134.514

Rente-omslag per jaar

0,53%

0,62%

0,89%

1,01%

1,13%

Te hanteren rente-omslag mag afgerond op 0,5% cf. BBV

0,50%

0,50%

0,75%

1,00%

1,00%

a. Externe rentelasten over de korte en lange financiering a1. Rente afgesloten leningen a3. Lening tbv. De Stichting Welzijn Brummen b. Af: De externe rentebaten over de lange en korte financiering

Saldo rentelasten en rentebaten c1. Af :De rente die direct aan de grondexploitatie wordt doorgerekend c2 Af: De rente van projectfinanciering die direct aan het betreffende taakveld / product wordt toegerekend (lening SWB) c3 Bij: De rentebaten van doorverstrekte leningen, als daarvoor een specifieke lening is aangetrokken en als deze bate rechtstreeks aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend

Aan taakvelden toe te rekenen externe rente

Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente (via rente-omslag)

Renteresultaat op het taakveld Treasury

Vennootschapsbelasting Gemeenten kunnen te maken hebben met de vennootschapsbelasting. De gemeente Brummen is niet vennootschapsbelastingplichtig.

82

E. Bedrijfsvoering Algemeen Het realiseren van doelstellingen is mede afhankelijk van een goede sturing en van een goede interne bedrijfsvoering. In deze paragraaf gaan we in op actuele ontwikkelingen op het terrein van de bedrijfsvoering.

Planning en Control Als vertegenwoordiger van de inwoners van onze gemeente heeft de gemeenteraad een kaderstellende en controlerende rol. Middels deze begroting stelt de raad vast voor 2025 welke doelen de gemeente nastreeft, de maatregelen die daarvoor worden genomen en de middelen (personeel en geld) die hiervoor beschikbaar zijn. Via de twee bestuursrapportages kan hierop gecontroleerd en bijgestuurd worden. Bij het vaststellen van de Perspectiefnota 2025-2028 heeft uw raad gekozen voor scenario 1: scherp op de wind varen en er op voorhand van uit gaan, dat steeds vacatures open zullen blijven staan en dientengevolge niet al het aangekondigde beleid kan worden ingevuld. En vervolgens dit 'voordeel' inboeken. Deze methode van ramen houdt in dat de omvang van de uitgaven stringent zal moeten worden bewaakt, en dat de tussentijdse rapportages gedurende het jaar in belang verder zullen toenemen.

Rechtmatigheidsverantwoording Als gemeente leggen we verantwoording af aan onze inwoners. Met de begroting laten we zien wat onze plannen zijn. Door de jaarstukken te presenteren, tonen we wat we hebben bereikt en wat dit heeft gekost. Om te laten zien dat de jaarstukken betrouwbaar zijn, worden twee verklaringen afgegeven: één over rechtmatigheid en één over getrouwheid. Rechtmatigheid betekent dat alle (financiële) handelingen van de gemeente volgens de wet- en regelgeving zijn uitgevoerd. Getrouwheid betekent dat de jaarstukken een juist en volledig beeld geven van het boekjaar. Sinds 2023 legt het college van burgemeester en wethouders aan de raad verantwoording af over rechtmatigheid. Dit gaat bijvoorbeeld over de inkoop van goederen, diensten en werken, verstrekken van subsidies en het innen van leges. Wijkt het college af van vastgestelde regels, dan licht zij dit actief toe in de rechtmatigheidsverantwoording. Op deze wijze kunnen raad en college hierover met elkaar het gesprek voeren. De accountant geeft (vanuit extern perspectief) een oordeel over de getrouwheid van de jaarstukken. Daarbij controleert de accountant óók de juistheid en volledigheid van de rechtmatigheids-verantwoording. Kaders Uw raad stelt jaarlijks het normenkader vast waarbinnen het college verantwoording aflegt over rechtmatig handelen.

In de controleverordening (artikel 213 Gemeentewet) van gemeente Brummen staan de kaders van de accountantscontrole vastgelegd.

Personeel en Organisatie Personeel en Organisatie De gemeentelijke organisatie werkt vanuit de kernwaarden dichtbij, aandacht, samen en bewust. We hebben te maken met een arbeidsmarkt waar schaarste heerst. Daarom is het noodzakelijk om

83

te werken aan het versterken van onze positie op de arbeidsmarkt. Wat maakt Brummen als werkgever aantrekkelijk en uniek? Focus en oplossingsrichtingen De focus ligt de komende jaren op het in balans brengen en prioriteren van de ambities en zorgdragen voor voldoende personeel met de benodigde kwalificaties. Het is een uitdaging om op een andere manier aan te kijken tegen de personeelskrapte. Tot nu toe was het de reflex dat meer werk/nieuwe taken gelijk staat aan meer mensen. Er werd onvoldoende gekeken naar wat we niet meer gaan doen, in plaats van het kritisch kijken naar werk dat we niet meer gaan doen. Niet of moeilijk in te vullen vacatures schoven we standaard door naar externen. Meer met elkaar doen kan ook door te sturen op: - duurzame inzetbaarheid en vitaliteit; - verminderen van verzuim; - binden en boeien; - innovatie, het werk slimmer organiseren; - samenwerken zowel in- als extern wat zorgt voor meer slagkracht; - vergroten wendbaarheid en interne mobiliteit. Formatiebegroting In 2024 zijn we gestart met het sturen we op een organisatie brede, vastgestelde fte begroting. Uitbreiding van capaciteit wordt via een vastgesteld proces beoordeeld. In maandelijkse driehoeksoverleggen tussen HR, financiën en management worden de formatie, de loonsom en inhuurkosten gemonitord. Voor het jaar 2025 zijn twee wijzigingen op de formatie verwerkt.

In de Programmabegroting 20232026 is budget geraamd voor de inzet van een jeugdconsulent op scholen. Deze is nu opgenomen in de formatie. Daarnaast is bij de Perspectiefnota 2025-2028 budget geraamd voor beleidscapaciteit voor de Cultuurvisie. Ook deze formatie is toegevoegd. Loonsomontwikkeling De loonsom over 2025 laat een toename zien van € 362.000 ten opzichte van de loonsom in 2024. De toename van circa € 86.000 voor de jeugdconsulent wordt gedekt door een bestaand budget in programma 3. Voor de extra beleidsformatie voor de Cultuurvisie is in de Perspectiefnota 2025-2028 een budget geraamd. De loonontwikkeling in 2024 viel hoger uit dan in de vorige meerjarenraming werd verwacht. Dit werkt door in de loonsom voor 2025. De loonontwikkeling voor 2025 wordt nu verwacht op 4,4%. In het kader van scherper ramen is gekeken naar de uitputting van de loonsom in de voorgaande jaren. Vanwege onderbezetting blijft er jaarlijks geld over. Dit is berekend op 3,9%, of bijna € 680.000, van de loonsom.

84

Bedragen x 1.000

FTE

Programmabegroting 2024-2027

Loonsom 190,9

16.392

Administratieve correctie

0,1

0,1

-

-

Jeugdconsulent op scholen

1,0

1,0

86

86

0,4

0,4

33

33

Perspectiefnota 2024 Beleidsadviseur cultuurvisie

Ontwikkelingen programmabegroting 2024-2027 Herrekening 2024

198

Indexatie 2025 (4,4%)

724

Concerncorrectie (-3,9%)

-679

Programmabegroting 2025-2028

243

192,4

16.754

De ontwikkeling van de formatie (in aantal fte’s) ziet er als volgt uit: Omschrijving Griffie Ambtelijke organisatie Totaal

1-1-2024

1-1-2025

2,1

2,1

190,9

192,4

193,0

194,5

Raming 2024

Raming 2025

Personeelslasten Bedragen x 1.000 Omschrijving Griffie Ambtelijke organisatie Totaal

€ 203

€ 206

€ 16.392

€ 16.754

€ 16.595

€ 16.960

Integriteitsbeleid De gemeente beschikt over een gedragscode integriteit. Deze gedragscode is opgenomen in het Personeelshandboek. De gedragscode is de basis en geldt als minimumkader en is aanvullend op bestaande wet- en regelgeving. In de gedragscode zijn onder andere regels opgenomen over het aannemen van geschenken, melden van nevenwerkzaamheden, gedrag in de privésfeer, et cetera. Nieuwe medewerkers zijn verplicht een Verklaring Omtrent Gedrag te overleggen en ondertekenen een verklaring Informatiebeveiliging & Privacy. Na indiensttreding wordt de ambtseed of -belofte afgenomen en uitleg gegeven over de gedragscode. Ingehuurde personeelsleden zijn verplicht een Verklaring Omtrent Gedrag te overleggen en ondertekenen een integriteitsverklaring en een verklaring Informatiebeveiliging & Privacy.

Niet-financiële onrechtmatigheden wet Fido De totale aflossing mag niet hoger zijn dan 20% van de begroting van het betreffende jaar. In 2025 verwachten wij dit niet te overschrijden.

85

Informatievoorziening Data gedreven werken Data gedreven werken is een innovatieve en strategische ontwikkeling die voor inwoners, bedrijven, overheden, organisaties en de samenleving als geheel veel voordelen kan bieden. Data kunnen worden gebruikt om meer kennis en inzicht te verwerven en meer gefundeerde beslissingen te nemen, met als doel de organisatie te verbeteren of innoveren. Bovendien maakt data gedreven werken de dienstverleningsprocessen inzichtelijker en kunnen we deze monitoren en bijsturen. Data zijn daardoor ondersteunend, zo niet noodzakelijk bij een goede bedrijfsvoering. Onze organisatie heeft al een eerste stap gezet richting data gedreven werken, maar er is nog veel ruimte voor verdere ontwikkeling. Met gerichte datapilots, zoals de Monitor Sociaal Domein, gaan we onze fundamentele (data)kennis opbouwen, datatoepassingen ontwikkelen en verkrijgen we beter inzicht in wat organisatorisch en financieel op de lange termijn nodig is. Digitaal archief Het juist vastleggen en toegankelijk houden van de digitale informatie wordt steeds meer noodzakelijk in onze dagelijkse werkzaamheden. We spreken dan niet alleen over het zaaksysteem, maar ook over andere backoffice applicaties waarin zaakgericht gewerkt en gearchiveerd wordt. De juiste informatie moet teruggevonden kunnen worden door de juiste personen op het juiste moment.

Daarnaast wordt het door het juist vastleggen van die informatie het ook mogelijk om managementinformatie te genereren, wat weer van belang is voor data gedreven werken en sturen. Deze werkwijze wordt de norm in een digitale- en data gedreven toekomst. De focus zal daarom niet alleen liggen in technische ontwikkelingen, maar ook in hernieuwde werkafspraken, houding en gedrag en de sturing daarop. Archiveren by design is de basis van zaakgericht werken en alle informatiewetten die de komende jaren in werking treden. Archiveren begint al bij de aanbesteding en later de inrichting van een nieuwe applicatie waarin informatie verwerkt wordt. E-formulieren zullen aan de basis staan van het digitaal archiveren en dragen bovendien bij aan een betere digitale dienstverlening. Intussen is er een e-depot beschikbaar bij het Regionaal Archiefcentrum Zutphen (hierna RAZ). Op dit moment staan daar voornamelijk bouwdossiers, maar in de toekomst zullen ook onze overige te bewaren zaakdossiers naar dit e-depot gebracht worden. We gaan van archiefruimte naar serverruimte. De komende jaren bereiden we ons verder voor om zoveel mogelijke (bouw)dossiers te digitaliseren en aan te bieden via het e-depot. Inwoners en collega’s kunnen dan zelf hun informatie opvragen bij het RAZ.

86

F. Verbonden partijen Algemeen Deze paragraaf gaat in op de doelstellingen, activiteiten en de mate van de financiële betrokkenheid van de samenwerkingsverbanden waarin onze gemeente deelneemt en verder een bepaalde bestuurlijke invloed kan uitoefenen. Een “verbonden partij” is een privaat- of publiekrechtelijke organisatie waarin de gemeente een bestuurlijk en financieel belang heeft. Bestuurlijk belang is: “zeggenschap, hetzij uit hoofde van vertegenwoordiging in het bestuur hetzij uit hoofde van stemrecht”. Financieel belang is: “indien een aan de verbonden partij ter beschikking gesteld bedrag niet verhaalbaar is als de verbonden partij failliet gaat onderscheidenlijk het bedrag waarvoor aansprakelijkheid bestaat indien de verbonden partij haar verplichtingen niet nakomt”. In lijn met de BBV-voorschriften geven we in deze paragraaf aandacht aan de visie die onze gemeente heeft op de verbonden partijen in relatie tot de uitvoering van de gemeentelijke doelstellingen. Wat willen we met deze partijen? Hoe past de uitvoering van de taken binnen onze gemeentelijke programma’s? Hoe dragen zij bij aan het uitvoeren van het door gemeente gewenste beleid? Ook komen beleidsvoornemens van de partijen zelf aan de orde. De laatst beschikbare cijfers over vermogens en resultaten staan per verbonden partij vermeld.

De verbonden partijen van onze gemeente zijn: I – Deelname in vennootschappen 1. Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) 2. Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) 3. Circulus B.V. 4. Vitens II – Deelname in gemeenschappelijke regelingen 5. Veiligheidsregio Noord en Oost Gelderland (VNOG) 6. Regio Stedendriehoek / Cleantech Regio 7. Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Noord en Oost Gelderland (GGD NOG) 8. Omgevingsdienst Veluwe IJssel (OVIJ) 9. Vervoerscentrale PlusOv 10. Tribuut III – Overige samenwerkingsvormen 11. Regionaal Archief Zutphen 12. Stichting Archipel 13. Leisure Lands In het door het Ministerie van VWS opgestelde Implementatieplan Hervormingsagenda 2023-2028 is opgenomen dat gemeenten binnen de inkoop van zorg voor jeugdigen moeten komen tot het vormen van een gemeenschappelijke regeling. Binnen onze zorgregio wordt onderzocht hoe we dat vorm gaan geven. Verwacht wordt dat deze nieuwe verbonden partij in 2026 operationeel zal zijn.

87

1.

N.V. Bank Nederlandse Gemeenten

Het openbaar belang dat de verbonden partij behartigt: BNG Bank is de bank van en voor overheden en instellingen voor het maatschappelijk belang. De bank draagt duurzaam bij aan het laag houden van de kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de burger. Het eigenaarschap van gemeenten, provincies en de Staat, alsmede het door de statuten beperkte werkterrein van de bank, bieden financiers het vertrouwen dat het risico van kredietverlening aan dit instituut zeer beperkt is. Dat vertrouwen uit zich in de AAA-rating, de hoogste rating die er is. BNG Bank bundelt de uiteenlopende vraag van klanten tot een beroep op de financiële markten dat aansluit op de behoefte van beleggers wat betreft volume, liquiditeit en looptijd. Door de combinatie van beide elementen heeft de bank toegang tot financieringsmiddelen tegen scherpe prijzen, die weer worden doorgegeven aan decentrale overheden en aan instellingen voor het maatschappelijk belang. Dat leidt voor de burger uiteindelijk tot lagere kosten voor tal van voorzieningen. Wij vragen altijd bij de BNG een offerte bij het aangaan van een nieuwe lening (zie paragraaf D). Brummen heeft zeggenschap in de BNG via het stemrecht op aandelen die de gemeente in bezit heeft. Het financiële belang: De gemeente bezit 702 aandelen van € 2,50 per stuk, wat een waarde van € 1.755 vertegenwoordigt.

Dat aantal is 0,00126% van het totaal aantal aandelen dat de BNG heeft uitgegeven. Ontwikkelingen: Het financieringsbeleid van BNG Bank blijft onveranderd gericht op permanente toegang tot de gelden kapitaalmarkt voor de gewenste looptijden en volumes tegen zo laag mogelijke kosten. "Het loket is altijd open." De volatiliteit op de financiële markten zal dit jaar naar verwachting groot blijven. Dat bemoeilijkt het doen van voorspellingen over het verwachte nettoresultaat 2024. Wij houden rekening met een dividendopbrengst in 2025 en volgende jaren van € 400. Balansgegevens Bedragen x 1.000.000

2019

2020

2021

2022

2023

Eigen vermogen

€ 4.887

€ 5.097

€ 5.062

€ 4.615

€ 4.721

Vreemd vermogen

€ 144.802

€ 155.262

€ 143.995

€ 112.074

€ 110.819

Langlopende kredietportefeuille

€ 84.184

€ 85.981

€ 87.111

€ 89.624

€ 96.344

€ 163

€ 221

€ 236

€ 300

€ 254

Nettowinst (na belastingen)

88

2.

Vereniging Nederlandse Gemeenten

Het openbaar belang dat de verbonden partij behartigt: Belangenbehartiging van alle gemeenten bij andere overheden. Tweede Kamer, Kabinet en maatschappelijke organisaties zijn belangrijke gesprekspartners. Dienstverlening: advisering aan alle leden over actuele ontwikkelingen (pro-actief) en advisering aan individuele leden (op verzoek). De platformfunctie wordt uitgeoefend via de VNG-commissies, provinciale afdelingen, congressen, studiedagen en ledenraadplegingen. Vanuit de VNG, vestigingsplaats Den Haag, wordt regelmatig overlegd met besluitvoorbereiders van departementen en provincies. Zo vindt in een vroeg stadium beïnvloeding, in voor gemeenten gunstige zin, van wet- en regelgeving plaats. Deze belangenbehartiging zet zich voort in het gehele proces van besluitvorming bij de rijksoverheid en provincies. De VNG initieert bestuurlijk overleg waarbij een delegatie van VNG-bestuurders en directieleden onderhandelt namens de gemeenten met ministers en staatssecretarissen. De VNG-belangenbehartiging richt zich ook op Tweede en Eerste Kamer en belangrijke maatschappelijke organisaties. De soms tegenstrijdige belangen van grote en kleine gemeenten en de rol van de VNG daarbij is regelmatig punt van aandacht binnen de VNG. De VNG heeft een nota uitgebracht en laten vaststellen door de Algemene Ledenvergadering, die de strategie aangeeft voor na 2023.

Gefocust wordt op meer samenwerking tussen de gemeenten, met de VNG als centraal knooppunt. Het financiële belang: De bijdrage van onze gemeente in 2024 aan de VNG bedraagt in totaal € 1,858 per inwoner (2024: € 1,766). De bijdrage als opgenomen in de begroting bestaat uit de contributie aan de VNG, contributie aan de VNG afdeling Gelderland en een bijdrage voor de Gelderland Academie. De definitieve hoogte van de financiële bijdrage (contributie) wordt in de Algemene Ledenvergadering in juni bepaald. Daarnaast loopt de financiering van de gezamenlijke gemeentelijke activiteiten via het Fonds Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering (GGU). Dankzij een prijsverhoging van 4,2% en een investering in de nieuwe proposities Lokale Agenda bestaanszekerheid, asiel en migratie en versterking gezamenlijke wetgeversfunctie stijgt de bijdrage van de gemeente Brummen aan het Fonds GGU tot € 4,574 per inwoner (2024: € 3,79). Ontwikkelingen: Geen specifieke ontwikkelingen. Balansgegevens Bedragen x 1.000

2018

2019

2020

2021

2022

2023

Vaste Activa

€ 69.933

€ 75.102

€ 75.657

€ 78.997

€ 68.555

€ 74.307

Vlottende Activa

€ 70.917

€ 78.510

€ 81.441

€ 100.870

€ 95.943

€ 100.813

Groepsvermogen

€ 61.975

€ 64.627

€ 62.379

€ 63.912

€ 51.704

€ 56.301

Voorzieningen

€ 2.068

€ 2.764

€ 3.739

€ 2.981

€ 2.154

€ 2.150

Kortlopende schulden

€ 76.807

€ 86.221

€ 90.980

€ 112.971

€ 110.640

€ 116.669

89

3.

Circulus B.V.

Het openbaar belang dat de verbonden partij behartigt: Circulus BV verzorgt de inzameling van al het huishoudelijk afval voor o.a. de gemeente Brummen. Naast de lediging van groene en grijze containers ook de inzameling van onder meer papier, glas, chemisch afval, snoeiafval, kunststoffen en grof huishoudelijk afval. Verder houdt Circulus zich ook actief bezig met ongediertebestrijding en beheert het de afvalbrengpunten in de gemeente Brummen. Missie Circulus "Wij zien een mooie, aantrekkelijke wereld voor ons waarin het prettig is om te leven. Onze beschikbare bronnen benutten we maximaal, voor verspilling is geen plaats meer. We werken samen aan duurzame, houdbare oplossingen. Een inclusieve wereld waarin iedereen naar vermogen meedoet. We laten de aarde beter achter." Deze benadering sluit goed aan op ons gemeentelijk grondstoffenplan. Doelstelling hierin is o.a. het terugdringen van het huishoudelijk afval per inwoner tot 80 kg eind 2025. Het financiële belang: De gemeente is aandeelhouder van Circulus. De waarde van deze deelneming in de balans is gebaseerd op de historische inbrengwaarde in de voorloper van deze BV en is toen bepaald op € 37.210. Brummen heeft 461 van de aandelen in haar bezit. Op basis van een jaarlijkse dienstverleningsovereenkomst wordt de hoogte van de bijdrage van onze gemeente bepaald.

In 2025 gaat het daarbij om een bedrag van afgerond € 1.692.000 (incl. meerwerk). De komende jaren wordt er geen dividend uitgekeerd. Balansgegevens Bedragen x 1.000.000

2018

2019

2020

2021

2022

2023

Netto Omzet

€ 53

€ 57

€ 61

€ 60

€ 59

€ 65

Bedrijfsresultaat

€ 1,7

€ 1,3

€ 1,6

€ 2,0

€ 0,6

€ 1,4

Balanstotaal Eigen Vermogen

€ 14

€ 15

€ 15

€ 16

€ 16

€ 17

Balanstotaal Voorzieningen

€2

€3

€3

€3

€3

€3

Balanstotaal

€ 47

€ 57

€ 54

€ 54

€ 56

€ 58

90

4.

Vitens

Het openbaar belang dat de verbonden partij behartigt: Vitens zorgt voor de drinkwatervoorziening in vijf provincies waaronder Gelderland. Het 100% overheidsbedrijf wint, zuivert en levert drinkwater dat betrouwbaar, betaalbaar en duurzaam is. Het financiële belang: De gemeente bezit 21.364 aandelen die een boekwaarde op de balans hebben van € 454. Ontwikkelingen: Voor de komende jaren is de verwachting dat Vitens geen dividend zal uitkeren als gevolg van de lage Weighted average cost of capital (WACC), gecombineerd met de grote investeringsbehoefte, waardoor het eigen vermogen moet worden versterkt. De sturing op de WACC verloopt langs 4 sporen: 1. Met het programma Waterbesparing en optimalisering van het investeringsportfolio wordt er ingezet op het vaststellen van een zo optimaal mogelijk investeringsniveau dat nodig is voor de uitvoering van de wettelijke taken van Vitens. 2. Daarnaast wordt een actieve lobby gevoerd voor een WACC-regulering die de geschetste problematiek oplost, zodat Vitens met een financieel gezonde bedrijfsvoering het investeringsportfolio kan realiseren. 3. Ondertussen moet de positie van Vitens worden bepaald in het geval een situatie ontstaat waarin de WACC ontoereikend is. Uit een eerste juridische analyse blijkt dat er aanleiding is om de wettelijke leveringsplicht van hogere orde te beschouwen dan te voldoen aan de WACC.

Voorwaardelijk hierin is dat de opties van het versterken van het eigen vermogen actief zijn verkend. 4. Het verkennen van de mogelijkheid om op andere wijze het eigen vermogen te versterken, bijvoorbeeld door bijstorten van aandeelhouders, achtergestelde leningen of andere vormen van aantrekken van vermogen. Balansgegevens Bedragen x 1.000.000

2019

2020

2021

2022

2023

Bedrijfsopbrengsten

€ 365

€ 390

€ 396

€ 407

€ 471

Bedrijfsresultaat

€ 41

€ 52

€ 44

€ 34

€ 60

Netto Resultaat

€ 11

€ 24

€ 19

€8

€ 27

Balanstotaal Eigen Vermogen

€ 533

€ 557

€ 600

€ 650

€ 678

Balanstotaal Vreemd Vermogen

€ 1.293

€ 1.340

€ 1.388

€ 1.347

€ 1.212

91

5.

Veiligheidsregio Noord en Oost Gelderland (VNOG)

Het openbaar belang dat de verbonden partij behartigt: Op grond van de bepalingen in de Wet Veiligheidsregio’s 2010 is deze gemeenschappelijke regeling belast met de regionale brandweertaken. Hieraan wordt invulling gegeven door de samenwerking van verschillende diensten en besturen. Er wordt samengewerkt op het gebied van brandweerzorg, rampenbestrijding en crisisbeheersing, geneeskundige hulpverlening bij rampen en handhaving van de openbare orde en veiligheid. Het financiële belang: De verdeelsleutel voor de financiering van de VNOG is gebaseerd op de algemene uitkering uit het gemeentefonds voor het cluster openbare orde en veiligheid / brandweer en rampenbestrijding. De Brummense bijdrage aan de veiligheidsregio voor 2025 bedraagt € 1.424.000 (incl. GHOR). Gelijktijdig met de begroting 2025 van de VNOG is het Regionaal Beleidsplan 2025-2028 voorgelegd aan de gemeenteraden. Daarin worden 6 speerpunten voorgesteld dia volgens het Dagelijks Bestuur passen bij de opgaven van VNOG voor de komende jaren. Deze speerpunten zijn nog niet vertaald in deze begroting. Balansgegevens Bedragen x 1.000 Nog te bestemmen resultaat

2019

2020

2021

2022

2023

€ 4.148

€ 4.929

€ 5.266

€ 2.360

€ 2.832

Algemene Reserve

€ 401

€ 1.135

€ 1.135

€ 1.135

€ 1.135

Bestemmingsreserve

€ 3.239

€ 8.481

€ 9.134

€ 13.700

€ 15.023

Totaal Eigen Vermogen

€ 7.789

€ 14.546

€ 15.535

€ 17.183

€ 18.990

Totaal Vreemd Vermogen

€ 45.721

€ 42.340

€ 38.203

€ 35.715

€ 26.019

92

6.

Regio Stedendriehoek

Het openbaar belang dat de verbonden partij behartigt: De belangen voor de gemeente Brummen in de regionale samenwerking liggen concreet in de actuele ontwikkelingen in Eerbeek. Onderzoek naar bodemwarmte, hergebruik van warmte uit productieprocessen en een duurzamere papierindustrie. Ook de gezamenlijke inspanningen in de regio voor circulaire innovatie, klimaataanpak, landbouwtransitie, biodiversiteit, asbestsanering en voedselkwaliteit sluiten aan op onze belangen. Deelnemende gemeenten zijn Apeldoorn, Brummen, Deventer, Epe, Heerde, Lochem, Voorst en Zutphen. De gemeenschappelijke regeling Regio Stedendriehoek coördineert en faciliteert de samenwerking van de deelnemende gemeenten. Daarnaast ondersteunt het regiobureau de Regioraad en het Dagelijks Bestuur op het gebied van communicatie, lobby, Europese subsidies en bedrijfsvoering. De gezamenlijk opgestelde ‘Strategische Agenda Cleantech Regio 2022-2030’ heeft als prioritaire topthema’s energie-transitie en circulaire economie. Ook bevat deze regionale gebiedsagenda ambities op het gebied van: vestigingsklimaat, leefomgeving, innovatie-kracht, human capital en schone mobiliteit. Waar mogelijk benutten we de kansen die zich op regionaal niveau voordoen. Het financiële belang: De gemeentelijke bijdrage aan de regio is afhankelijk van het aantal inwoners van de gemeente.

Voor 2025 bedraagt de bijdrage in totaal € 192.269 (€ 9,11 per inwoner). Het weerstandsvermogen van de Regio Stedendriehoek is niet groot. Indien de regio niet meer aan haar verplichtingen kan voldoen moet teruggevallen worden op de deelnemende gemeenten. Ontwikkelingen: De Stedendriehoek Regio werkt verder aan de uitvoering van regionale samenwerkingsambities aan de hand van de ‘Uitvoeringsagenda 2023-2030’. Hierin wordt uitdrukkelijk een koppeling gelegd met het thema ‘Brede Welvaart’. Die samenwerking tussen Rijk en regio heeft in 2024 een enorme impuls gekregen door de toekenning van de Regio Deal Sterker in 3D, waarmee het Rijk €20 miljoen investeert in onze regio. In de loop van 2024 wordt een convenant met het Rijk gesloten, waarna de deal verder wordt ingevuld met concrete projecten en investeringen. Balansgegevens Bedragen x 1.000

2019

Algemene reserve

2020 €0

2021 €0

2022 €0

2023 €0

€0

Bestemmingsreserve

€3

€0

€0

€0

€0

Nog te bestemmen resultaat

€ 94

€ 173

€ 153

€ 147

€ 261

Totaal

€ 97

€ 173

€ 153

€ 147

€ 261

93

7.

Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Noord en Oost Gelderland.

Het openbaar belang dat de verbonden partij behartigt: GGD Noord- en Oost-Gelderland is de gezondheidsdienst van 22 gemeenten. De GGD biedt actief 'Een gezond houvast' en bewaakt, beschermt en bevordert de gezondheid van de inwoners binnen de regio. Speciale aandacht is er voor jeugd en risicogroepen. De GGD voert de Wet Publieke Gezondheid (WPG) uit. Zij wil zich profileren als een herkenbare en laagdrempelige organisatie. Daarnaast als leverancier van betrouwbare en vakkundige zorg aan haar klanten. Wethouder Ingrid Timmer heeft zitting in het Dagelijks Bestuur van de GGD-NOG en is onder meer belast met de portefeuille financiën. Het financiële belang: De bijdrage van Brummen in 2025 is geraamd op € 223.272 voor de Publieke gezondheid. Voor de Jeugdgezondheidszorg € 249.289. Deze bijdragen zijn conform afspraak via een bijdrage per inwoner over de deelnemende gemeenten verdeeld. Daarnaast is voor GGD-NOG Robuust een inwonersbijdrage noodzakelijk van € 6.807.

Balansgegevens Bedragen x 1.000

2019

2020

2021

2022

2023

Algemene reserve

€ 1.618

€ 1.618

€ 1.618

€ 1.618

€ 1.131

Bestemmingsreserve

€ 1.220

€ 1.283

€ 1.217

€ 1.585

€ 1.141

Resultaat

€ 71

€ 69

€ 77

€ -487

€ 910

Voorzieningen

€ 177

€ 155

€ 324

€ 606

€ 373

Crediteuren

€ 356

€ 3.786

€ 6.233

€ 4.110

€ 1.697

€ 2.098

€ 3.095

€ 3.669

€ 4.071

€ 11.083

Overlopende passiva

94

8.

Omgevingsdienst Veluwe (ODVeluwe).

Het openbaar belang dat de verbonden partij behartigt: Brummen maakt deel uit van de omgevingsdienst Veluwe, vestigingsplaats Apeldoorn. De ODVeluwe is per 1 januari 2024 ontstaan uit een fusie tussen de OVIJ en de ODNV (Omgevingsdienst Noord Veluwe) en is ingesteld voor de behartiging van de belangen van de deelnemers. Belangenbehartiging richt zich op het punt van vergunningverlening, toezicht en handhaving in het kader van het omgevingsrecht ten aanzien van milieu. Het uit laten voeren van de basistaken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) door een Omgevingsdienst is een wettelijke verplichting. Wethouder Pouwel Inberg is voorzitter van het Dagelijks Bestuur van de ODVeluwe. Het financiële belang: In de begroting van 2025 is een bedrag van € 481.000 opgenomen als bijdrage voor de ODVeluwe (2024: € 436.504). Ontwikkelingen: In de wet Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving worden eisen gesteld ten aanzien van de kwaliteit en kwantiteit van de uit te voeren werkzaamheden op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving. Ook de ODVeluwe moet hieraan voldoen. Qua risico’s beperken die zich bij de ODVeluwe tot de normale bedrijfsvoeringsrisico’s. De in de tabel aangegeven jaarcijfers zijn van de OVIJ.

Balansgegevens Bedragen x 1.000 Algemene Reserve

2019

2020 € 150

2021

2022

€ 150

€ 150

2023 € 150

€ 150

Bestemmingsreserves

€ 25

€ 29

€ 108

€0

€0

Resultaat

€ 493

€ 118

€ 14

€ -335

€ -240

Voorzieningen Kortlopende schulden

€ 34

€ 24

€ 17

€ 11

€ 55

€ 2.179

€ 744

€ 1.485

€ 408

€ 871

95

9.

Vervoerscentrale PlusOv

Het openbaar belang dat de verbonden partij behartigt: PlusOV verzorgt in de gemeenten Brummen, Epe, Hattem, Heerde, Lochem en Voorst het dagbestedingsvervoer voor mensen met een WMO-indicatie (vervoer van woning naar dagbestedingslocatie), leerlingenvervoer (vervoer voor kinderen die niet zelfstandig of met begeleiding kunnen reizen of als een school te ver van huis ligt) en jeugdwetvervoer (vervoer van en naar dagbesteding of zorglocatie voor jongeren en kinderen). Ook hiervoor wordt door gemeenten een indicatie afgegeven. Wethouder Ingrid Timmer maakt deel uit van het dagelijks bestuur. Het financiële belang: De gemeentelijke bijdrage bedraagt op basis van de begroting 2025 van Plus OV € 1.098.387. De kosten zijn opgebouwd als volgt: 1. Vraagafhankelijk vervoer: € 313.063 2. Leerlingenvervoer: € 559.115 3. Dagbestedingsvervoer: € 143.874 4. Jeugdwetvervoer: € 82.335 Het aantal vervoersbewegingen is nog niet op het niveau van voor Covid-19. Voor de komende jaren wordt een verder herstel verwacht. In de meerjarenbegroting van Plus OV wordt uitgegaan van een jaarlijkse stijging van 3,5%, bovenop de inflatie. Balansgegevens Bedragen x 1.000

2019

2020

2021

2022

2023

Algemene reserve

€ 149

€0

€0

€0

€0

Bestemmingsreserve

€0

€ 461

€ 386

€ 520

€ 439

Nog te bestemmen resultaat

€ 312

€ 160

€ 24

€ 55

€1

Kortlopende schulden

€ 178

€ 333

€ 351

€ 97

€ 267

96

10. Tribuut Het openbaar belang dat de verbonden partij behartigt: Sinds 1 januari 2023 is Tribuut verantwoordelijk voor de uitvoering van de belastingwerkzaamheden, inclusief de gehele invordering en afhandeling van de bezwaren, voor de gemeente Brummen. Daarnaast nemen ook gemeenten Apeldoorn, Zutphen, Epe, Voorst en Lochem deel aan deze regeling. In totaal wordt er belasting geheven in een gebied van ruim 325.000 inwoners. In 2025 zal Tribuut naar verwachting verhuizen van Epe naar Apeldoorn-Noord. Het financiële belang: Bij de beslissing om de gemeentelijke belastingtaak over te hevelen naar Tribuut was het uitgangspunt kostenneutraliteit. Echter, de kosten zijn de laatste jaren navenant gestegen vanwege de extreme stijging van het aantal WOZ-bezwaren. Dit laatste wordt grotendeels veroorzaakt door de opkomst van No-Cure-No-Pay-(NCNP)-bureaus. Aangezien is afgesproken dat Tribuut geen financiële buffer aanhoudt om tegenvallers op te vangen, betekent een stijging in de kosten van Tribuut ook een grotere financiële bijdrage van de deelnemende gemeenten. Het resultaat van de GR wordt verdeeld in dezelfde verhouding als de bijdrage van de gemeenten over de totale begroting. Inmiddels zijn maatregelen genomen om het aantal bezwaren, met name van NCNPbureaus te laten dalen. De bijdrage aan Tribuut bedraagt voor 2025 € 546.000, de raming voor 2024 was € 531.000.

De bijdrage valt hoger uit vanwege de gebruikelijke loon- en prijsstijgingen en wat extra investeringen in (beveiliging van) software. Balansgegevens Bedragen x 1.000

2020

2021

2022

2023

Algemene reserve

€0

€ 739

Bestemmingsreserve

€ 461

€ 461

€ 10

€ 31

Nog te bestemmen resultaat

€ 327

€ 163

€ 509

€ 622

Kortlopende schulden

€ 728

€ 510

€ 466

€ 526

97

€ 300

€ 93

11.

Regionaal Archief Zutphen.

Het openbaar belang dat door de verbonden partij wordt behartigd: Het Regionaal Archief Zutphen, vestigingsplaats Zutphen is een openbare archiefdienst met enkele wettelijke taken. Voor de gemeenten Brummen, Lochem en Zutphen bewaart het RAZ historische informatie en stelt deze beschikbaar. Naast het beheer van het archief levert het RAZ ook de diensten van de gemeentearchivaris. Het financiële belang: Er ligt een Dienstverleningsovereenkomst (DVO) voor het beheren van de archiefbescheiden van de gemeente Brummen. De kosten voor 2025 bedragen € 68.400.

98

12.

Stichting Archipel

Het openbaar belang dat de verbonden partij behartigt: Stichting Archipel, vestigingsplaats Zutphen, behartigt de belangen van het openbaar onderwijs in de gemeenten Brummen, Voorst en Zutphen. Het financiële belang: De stichting voert de taak van bevoegd gezag uit en ontvangt hiervoor doeluitkeringen van het rijk. Binnen deze doeluitkeringen moeten alle kosten worden opgevangen. Er is geen aanspraak op een (jaarlijkse) bijdrage van Brummen. De gemeente blijft financieel wel eindverantwoordelijk. Ontwikkelingen: De afname van het aantal leerlingen is minder dan verwacht, maar zet wel door. Dit heeft tot gevolg dat de rijksbijdragen afnemen. Bij Archipel heeft dit al geleid tot het verminderen van het aantal medewerkers en tot minder locaties. Archipel is waakzaam ten aanzien van het sluitend houden van de begroting en doet dit in goed overleg met de gemeenten. Hiermee wordt het risico op negatieve exploitaties maximaal beperkt. Het verder beperken van het aantal scholen binnen het gehele gebied van Archipel is dan ook denkbaar. In de gemeente Brummen zijn twee scholen die al meerdere jaren onder de opheffingsnorm zitten. Balansgegevens Bedragen x 1.000

2022

2023

Algemene Reserve

€ 2.604

€ 2.261

€ 2.170

€ 1.957

€ 2.248

Bestemmingsreserves

€ 835

€ 234

€ 713

€ 1.325

€ 1.471

Resultaat

2019

2020

2021

€ 449

€ -364

€ -91

€ -47

€ 437

Voorzieningen

€ 2.645

€ 2.758

€ 2.861

€ 3.068

€ 3.147

Kortlopende schulden

€ 1.452

€ 1.556

€ 1.813

€ 1.858

€ 2.124

Overlopende passiva

€ 1.202

€ 1.352

€ 868

€ 1.082

€ 1.246

99

13. Leisure Lands Het openbaar belang dat de verbonden partij behartigt: Leisure Lands beheert 20 recreatiegebieden in Gelderland en Noord-Limburg. De recreatiegebieden liggen allemaal in het buitengebied in een groen en waterrijk decor. Leisure Lands levert direct en indirect een maatschappelijke bijdrage aan de leefbaarheid en vrijetijdsbesteding in de regio waarin zij actief is. Het financiële belang: De gemeente Brummen heeft een beperkt belang van 4.305 aandelen met een nominale waarde van € 1. De aandelen staan voor nul euro op de balans van de gemeente. Ontwikkelingen: De financiële positie van Leisure Lands is eind 2023 goed. Leisure Lands heeft een positief exploitatieresultaat behaald. Het nettoresultaat valt nog veel hoger uit. Leisure Lands beschikt over een forse beleggingsportefeuille, die in 2023 een zeer goed rendement heeft kunnen realiseren. De aandeelhoudersovereenkomst is verlengd tot en met 31 december 2026. In de aandeelhoudersovereenkomst is bepaald dat aandeelhouders hun aandelen alleen aan andere publiekrechtelijke lichamen kunnen verkopen en dat de vennootschap geen dividend uitkeert. Balansgegevens Bedragen x 1.000

2018

2019

2020

2021

2022

2023

Bedrijfsopbrengsten

€ 6.456

€ 6.505

€ 7.778

€ 7.778

€ 7.476

€ 7.935

Bedrijfskosten

€ 4.807

€ 6.383

€ 4.651

€ 4.651

€ 5.706

€ 6.500

Bedrijfsresultaat

€ 1.649

€ 122

€ 3.127

€ 3.127

€ 1.770

€ 1.435

Netto Resultaat

€ -687

€ 4.422

€ 4.212

€ 4.212

€ -2.219

€ 3.841

Balanstotaal Eigen Vermogen

€ 64.471

€ 68.893

€ 73.105

€ 73.105

€ 77.432

€ 81.273

Balanstotaal Vreemd Vermogen

€ 14.781

€ 15.487

€ 15.288

€ 15.288

€ 43.172

€ 16.593

100