Nota reserves en voorzieningen 2023 Boxtel-bijlage 1 Nota reserves en voorzieningen 2023 Boxtel (1322324)
Tekst van het document
Nota reserves en voorzieningen 2023 gemeente Boxtel
1
Inhoud 1.
Inleiding ............................................................................................................................................ 3
2.
Wettelijk kader en toegepaste uitgangspunten ................................................................................ 4 Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) ........................................................................................ 4 Reserves .............................................................................................................................................. 5 Voorzieningen ...................................................................................................................................... 7
3.
Doorlichting van reserves en voorzieningen op basis van de jaarrekening 2022 ............................ 9 Overzicht reserves Boxtel per 31-12-2022 .......................................................................................... 9 Algemene reserve ............................................................................................................................ 9 Bestemmingsreserves ...................................................................................................................... 9 Overzicht voorzieningen Boxtel per 31-12-2022 ............................................................................... 16
4.
Samenvatting beslispunten en uitkomsten actualisatie ................................................................. 21 Samenvatting beslispunten ................................................................................................................ 21 Reserves: ....................................................................................................................................... 21 Voorzieningen: ............................................................................................................................... 22 Uitkomsten actualisatie ...................................................................................................................... 23
Bijlage 1 Reserves ................................................................................................................................. 25 Algemene reserve: ............................................................................................................................. 25 Bestemmingsreserves ....................................................................................................................... 26 Op basis van een bufferfunctie op een specifiek benoemd terrein ................................................ 26 Op basis van een bestedingsfunctie .............................................................................................. 27 Op basis van een egalisatiefunctie ................................................................................................ 30 Dekkingsreserve afschrijvingslastenlasten (afgeronde) investeringen .......................................... 33 Bijlage 2: Voorzieningen ........................................................................................................................ 34 Voor verplichtingen en verliezen ........................................................................................................ 34 Voor kosten die in een volgend begrotingsjaar zullen worden gemaakt ...........................................
35 Voor middelen van derden waarvan de bestemming gebonden is ................................................... 37
2
1. Inleiding In de financiële verordening ex artikel 212 Gemeentewet van de gemeente Boxtel is vastgelegd (art. 11 lid 1) dat het college periodiek een nota reserves en voorzieningen aanbiedt aan de gemeenteraad en dat in deze nota de bestaande reserves en voorzieningen worden doorgelicht. De laatste nota reserves en voorzieningen die is vastgesteld door de raad van de gemeente Boxtel dateert uit 2014. Tussentijds zijn wel wijzigingen door de raad geaccordeerd via de planning- en controldocumenten. Meestal gebeurde dat via een bestuursrapportage. Met de komst van Esch en een nieuw gemeentelijk bestuur is het tijd voor een nieuwe nota reserves en voorzieningen. De reserves en voorzieningen die vanuit de voormalige gemeente Haaren naar Boxtel zijn overgekomen voor het aandeel Esch, zijn in deze notitie meegenomen. Voor sommige onderwerpen geldt dat wettelijk is bepaald hoe te handelen indien een bepaalde situatie zich voordoet. In andere gevallen heeft een gemeente vrijheid bij de instelling en toepassing van een reserve of voorziening. Met de inzet van reserves en voorzieningen hebben gemeenten de mogelijkheid om beleid te realiseren. Binnen de kaderstellende en controlerende taak van de gemeenteraad is het van belang dat er goed zicht bestaat op de financiële positie van de gemeente.
Dit zicht moet niet beperkt blijven tot de jaarlijkse baten en lasten in de exploitatiebegroting, maar is tevens van toepassing op de reserves, voorzieningen en het weerstandsvermogen. Reserves en voorzieningen maken een integraal onderdeel uit van de financiële positie van de organisatie. Het regelgevend kader over de reserves en voorzieningen ligt vast in wettelijke voorschriften. Deze wetgeving wordt in het volgende hoofdstuk kort beschreven. Het algemene uitgangspunt is terughoudendheid bij het instellen van reserves en voorzieningen, zowel qua aantal als omvang. Voorkomen moet worden dat de aanwezigheid van veel bestemmingsreserves leidt tot uitholling van het bestuurlijk afwegingsproces. Vermeden moet worden dat bestemmingsreserves te lang blijven bestaan of onvoldoende duidelijk worden gedefinieerd waarmee financiële middelen worden gealloceerd en dus niet beschikbaar zijn voor integrale afweging.
Samenvatting en leeswijzer Met deze nota actualiseren we het doel en nut van de bestaande reserves en voorzieningen. Na beschrijving van het wettelijk kader en een overzicht van de huidige reserves en voorzieningen per 31 december 2022 met de voorgestelde aanpassingen volgt een hoofdstuk met een samenvatting van de beslispunten en de uitkomsten van de actualisatie. Ten slotte is een overzicht toegevoegd van standaardgegevens in bijlage 1 voor elke reserve en in bijlage 2 voor elke voorziening ná verwerking van de voorgestelde aanpassingen. Op 11 juli 2023 is een geactualiseerde financiële verordening vastgesteld. Daarin is opgenomen dat een nieuwe nota reserves en voorzieningen aan de raad wordt aangeboden wanneer daar aanleiding toe is. Dus niet meer het uitgangspunt van eens in de 4 jaar. Tussentijdse wijzigingen kunnen aan de raad worden voorgelegd via de P&C-documenten. Bij de instelling van een nieuwe reserve of voorziening zal ook het format worden gevuld (conform bijlagen 1 en 2).
3
2. Wettelijk kader en toegepaste uitgangspunten Het kader voor reserves en voorzieningen wordt gevormd door artikel 42 tot en met 45 van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV). Daarnaast heeft de commissie BBV via notities, stellige uitspraken en richtlijnen het kader verder ingevuld. De commissie BBV is een landelijke commissie en bevordert een eenduidige intepretatie en toepassing van het BBV.
Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Artikel 42 1 Het eigen vermogen bestaat uit de reserves en het gerealiseerde resultaat volgend uit het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening. 2 Het in het eerste lid bedoelde resultaat wordt afzonderlijk opgenomen als onderdeel van het eigen vermogen. Artikel 43 1 In de balans worden de reserves onderscheiden naar: a. de algemene reserve; b. de bestemmingsreserves. 2 Een bestemmingsreserve is een reserve waaraan de gemeenteraad een bepaalde bestemming heeft gegeven. Artikel 44 1 Voorzieningen worden gevormd wegens: a. verplichtingen en verliezen waarvan de omvang op de balansdatum onzeker is, doch redelijkerwijs te schatten; b. op de balansdatum bestaande risico's ter zake van bepaalde te verwachten verplichtingen of verliezen waarvan de omvang redelijkerwijs is te schatten; c. kosten die in een volgend begrotingsjaar zullen worden gemaakt, mits het maken van die kosten zijn oorsprong mede vindt in het begrotingsjaar of in een voorafgaand begrotingsjaar en de voorziening strekt tot gelijkmatige verdeling van lasten over een aantal begrotingsjaren; d. de bijdragen aan toekomstige vervangingsinvesteringen, waarvoor een heffing wordt geheven als bedoeld in artikel 35, eerste lid, onder b.
2 Tot de voorzieningen worden ook gerekend van derden verkregen middelen die specifiek besteed moeten worden, met uitzondering van de voorschotbedragen, bedoeld in artikel 49, onderdeel b. 3 Voorzieningen worden niet gevormd voor jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume. Artikel 45 Rentetoevoegingen aan voorzieningen zijn niet toegestaan. Voor een goed begrip is het van belang eerst in te gaan op het onderscheid tussen reserves en voorzieningen. In onderstaande tabel is kort het onderscheid tussen de reserves en de voorzieningen samengevat.
4
Reserve
Voorziening
Verantwoordelijkheid
De raad is bevoegd
Het college is bevoegd
Wijziging bestemming
Mogelijk
Niet mogelijk
Onderdeel van het
Eigen vermogen
Vreemd Vermogen
Mutaties
Goedkeuring door raad
Verplicht obv vereiste omvang
Reserves Binnen de reserves zijn dus 2 soorten te onderscheiden 1. Algemene reserve Aan deze reserve is geen concrete bestemming gegeven. De reserve dient om risico’s in algemene zin op te vangen (bufferfunctie). 2. Bestemmingsreserves Dit zijn reserves waar de raad een bepaalde bestemming aan heeft gegeven. Wij maken hierbij onderscheid in de volgende onderverdeling: Bestemming op basis van: a) een bufferfunctie voor risico’s op een specifiek benoemd terrein; b) een bestedingsfunctie waarbij gespaard wordt voor iets dat specifiek benoemd is; c) een egalisatiefunctie om baten en lasten gelijkmatig te verdelen over de jaren; deze reserves maken het mogelijk maken dat niet bestede, specifiek benoemde budgetten aan het einde van het jaar niet vrijvallen (egalisatie op basis van de uitkomsten van de jaarrekening) d) dekkingsreserve ter dekking van afschrijflasten van investeringen. Onttrekkingen aan en stortingen in reserves hebben in het algemeen een incidenteel karakter. Een gouden regel bij goed financieel beleid is dat structurele uitgaven worden gedekt door structurele inkomsten. Dus niet door een incidentele inkomst zoals een beroep op een reserve. In een enkel geval hebben onttrekkingen in reserves echter een structureel karakter. Dit is het geval bij de dekkingsreserve kapitaallasten.
Toevoegingen en onttrekkingen aan elk van de bestemmingsreserves kunnen worden verwerkt tot maximaal het bedrag dat via de begroting(swijziging) door de raad is goedgekeurd voor de betreffende bestemmingsreserve. Een uitzondering op deze regel vormen de raadsbesluiten die regelen dat specifiek benoemde saldi, ongeacht hun omvang, bij de jaarrekening altijd ten gunste of ten laste van de specifieke bestemmingsreserve worden gebracht. Voorbeelden hiervan zijn bestemmingsreserves met een egalisatiefunctie. Voor de dekkingsreserve afschrijflasten geldt dat de looptijd per onderdeel gelijk is aan de afschrijvingstermijn van de betreffende investering. Voor de overige bestemmingsreserves geldt dat er geen beperkingen gesteld hoeven te worden aan de looptijd van reserves, maar dat het gelet op de functie van integrale afweging van de gemeenteraad wel verstandig is om periodiek de reserves te beoordelen. Hierbij kan gedacht worden aan éénmaal per bestuursperiode. Indien het niet gewenst is om een einddatum van een reserve te bepalen wordt dit expliciet aangegeven. De gemeenteraad is bevoegd een reserve in te stellen en op te heffen en autoriseert vooraf de mutaties in de reserves. Dat kan via een concrete begrotingswijziging of via een besluit zoals 5
hierboven genoemd om bij de jaarrekening specifiek benoemde saldi, ongeacht hun omvang, altijd ten gunste of ten laste van een specifieke bestemmingsreserve te brengen. Geadviseerd wordt om alleen als het gaat om een (toekomstig) substantieel bedrag de instelling van een nieuwe bestemmingsreserve toe te staan. In deze nota reserves en voorzieningen zijn verder de volgende uitgangspunten gehanteerd: •
• •
•
• • • •
geen structurele toekomstige mutaties met uitzondering van de afschrijvingslasten dekkingsreserve en het jaarlijks spaarbedrag in de reserve Toekomstige investeringen onderwijshuisvesting. Feitelijk zijn deze jaarlijkse afschrijvingslasten en spaarbedragen eindig, nl. tot dat de afschrijvingstermijn van de betreffende investering is verstreken dan wel de raad besloten heeft over een concreet investeringskrediet onderwijshuisvesting; de dekkingsreserve kapitaallasten beperkt zich tot de afschrijvingslasten van afgeronde investeringen. De rentelasten lopen niet via deze dekkingsreserve; er wordt een nieuwe reserve gevormd voor toekomstige investeringen openbare ruimte (niet zijnde onderwijshuisvesting), waarin opgenomen de investeringsbedragen voor toekomstige investeringen openbare ruimte waartoe de gemeenteraad reeds besloten heeft; er wordt een nieuwe reserve gevormd voor toekomstige investeringen onderwijshuisvesting waarin, jaarlijkse spaarbedragen gestort worden en eventuele eenmalige bijdragen voor onderwijshuisvesting waartoe de gemeenteraad besluit; voor alle bestemmingsreserves wordt een maximale omvang vastgelegd.
Dit om te voorkomen dat er te grote spaarpotten gaan ontstaan; voor de Algemene reserve en voor bestemmingsreserves met een bufferfunctie voor risico’s op een specifiek benoemd terrein wordt een gewenste minimale omvang bepaald; aan de reserves wordt geen rente toegevoegd; reserves en voorzieningen die afkomstig zijn vanuit de voormalige gemeente Haaren worden zoveel als mogelijk toegevoegd aan eenzelfde Boxtelse reserve of voorziening.
Per 31 december 2022 zijn de volgende reserves opgenomen in de jaarrekening van de gemeente Boxtel: Naam Algemene reserve: Algemene reserve Algemene Reserve, vanuit Haaren Totaal algemene reserve Bestemmingsreserves voor: a. een bufferfunctie voor risico's op een specifiek benoemd terrein Sociaal Domein Grondexploitatie b. een bestedingsfunctie waarbij gespaard wordt voor iets dat specifiek benoemd is Noodzakelijke Maatschappelijke Opgaven Boven normatieve onderwijsvoorzieningen (LvC) Ruimtelijke plannen/Anterieure overeenkomsten Parkeervoorzieningen Budget infrastructuur stedelijk gebied (MOVE snelfietsroute) c. een egalisatiefunctie om baten en lasten gelijkmatig te verdelen over de jaren Egalisatie MGD budgetten IV/ICT/Veranderprogr's Egalisatie Loonkostenontwikkeling MGD Egalisatie onderhoud speelvoorzieningen
6
Stand per 31-12-2022 7.592.587 675.210 8.267.797
2.500.000 1.319.053
2.000.000 1.784.633 760.127 208.913 124.152 635.569 132.658 124.192
Groenbeheer Plattelandsvernieuwing Duurzame ontwikkeling d. dekking afschrijvingen afgeronde investeringen Dekkingsreserve kapitaallasten afgeronde investeringen Bestemmingsreserves vanuit Haaren Totaal bestemmingsreserve
635.197 785.166 2.190.989 7.418.600 1.157.641
TOTAAL RESERVES
21.776.890 30.044.687
In het volgende hoofdstuk worden deze reserves doorgelicht en in hoofdstuk 4 worden de hiermee samenhangende uitkomsten aan u voorgelegd. In bijlage 1 wordt een overzicht gegeven van de reserves na besluitvorming over de beslispunten genoemd in het hoofdstuk ‘Samenvatting beslispunten en uitkomsten actualisatie’. Voor elke reserve zijn in bijlage 1 enkele standaardgegevens vermeld.
Voorzieningen Binnen de voorzieningen zijn dus 5 soorten te onderscheiden: • • • • •
Voor verplichtingen en verwachte verliezen Voor bestaande risico’s Voor egalisatie van (onderhouds) kosten Voor bijdragen aan toekomstige vervangingsinvesteringen waarvoor een heffing wordt geheven Voor middelen van derden waarvan de bestemming gebonden is
Voorzieningen moeten naar beste schatting dekkend zijn voor de achterliggende verplichtingen en risico’s. Ze mogen niet groter of kleiner zijn dan de verplichtingen of risico’s waarvoor ze zijn ingesteld, rekening houdend met een periode van minimaal 4 jaar. Als het verwachte verlies of risico verandert, dient de voorziening gemuteerd te worden. Bij het egaliseren van kosten via een voorziening gaat het om (toekomstige) lasten waar de gemeente niet ‘onderuit’ kan. Hierbij valt met name te denken aan het cyclisch (terugkerend) onderhoud van kapitaalgoederen zoals bijvoorbeeld wegen, riolering en gebouwen. Er moet een causale relatie zijn tussen de toekomstige kosten en de gebeurtenis in het lopende/voorafgaande jaar. Voorzieningen die worden gevormd om de onderhoudslasten van een kapitaalgoed te egaliseren kunnen (vorming van een voorziening op grond van art. 44 lid 1c is niet verplicht maar facultatief) alleen worden ingesteld en gevoed op basis van een beheer-/onderhoudsplan van het desbetreffende kapitaalgoed. Dit onderhoudsplan dient actueel te zijn - niet ouder dan 5 jaar- en door het gemeentebestuur, de gemeenteraad, te zijn vastgesteld. Mutaties in voorzieningen krachtens art 44 lid 1c worden door de provincie als toezichthouder aangemerkt als vallende onder de structurele baten en lasten.
(Dit in tegenstelling tot de bestemmingsreserves met een egalisatiefunctie voor onderhoudskosten waar de mutaties als incidenteel kwalificeren). De accountant toetst of het beheerplan, de stand van de voorziening en de dotaties op elkaar aansluiten. Er zijn twee belangrijke gronden op basis waarvan voorzieningen moeten worden gevormd voor van derden verkregen middelen waarvan de bestemming gebonden is. Dat geldt voor schenkingen en
7
legaten met een specifieke bestedingsverplichting en voor tariefegalisatie van heffingen van derden met een restitutieplicht, zijnde afvalstoffen- en rioolheffing. Aan de voorzieningen wordt geen rente toegevoegd. De gemeenteraad stelt een voorziening in, heft ze op en besluit tot dotaties daarin. Omdat voorzieningen een verplichtend karakter hebben, m.u.v. die van art. 44 lid 1c (toekomstige lasten), heeft de raad hierbij echter weinig keuzes. De voeding van de voorziening vindt plaats via de exploitatie. De gemeenteraad besluit niet over de onttrekkingen aan voorzieningen. Aanwendingen worden rechtstreeks op de voorziening geboekt, zonder begrotingswijziging. Per 31 december 2022 zijn de volgende voorzieningen opgenomen in de jaarrekening van de gemeente Boxtel: Naam Voorzieningen voor: verplichtingen en verwachte verliezen (art. 44 lid 1a) APPA bestuurders Wachtgeld voormalige bestuurders Nazorg Vlagheide (Stadsgewest) Nog te maken kosten afgesloten grexen egalisatie van (onderhouds)kosten (art. 44 lid 1c) Wegenbeheer Kunstwerken Gemeentelijk vastgoed middelen van derden waarvan de besteding gebonden is (art. 44 lid 2) St. Jan's Baptistfonds Schenking Dr. Hoekstichting Egalisatie reinigingstarieven Rioolbeheer Voorzieningen vanuit Haaren TOTAAL VOORZIENINGEN
Stand per 31-12-2022
885.593 54.308 109.036 1.497.356 260.666 3.513.685 9.527 30.723 533.782 11.563.501 1.363.315 19.821.492
In het volgende hoofdstuk worden deze voorzieningen doorgelicht en in hoofdstuk 4 worden de hiermee samenhangende uitkomsten aan u voorgelegd. In bijlage 2 wordt een overzicht gegeven van de voorzieningen na besluitvorming over de beslispunten genoemd in het hoofdstuk ‘Samenvatting beslispunten en uitkomsten actualisatie’. Voor elke voorziening zijn in bijlage 2 enkele standaardgegevens vermeld.
8
3. Doorlichting van reserves en voorzieningen op basis van de jaarrekening 2022 Hieronder worden de reserves en voorzieningen per 31-12-2022 van Boxtel doorgelicht. En worden voorstellen gedaan voor een mogelijke opheffing of een andere mutatie (verschuiving naar andere reserve bijvoorbeeld). In aanvulling op het wettelijk kader heeft de gemeenteraad van Boxtel voor enkele reserves een nadere norm bepaald voor de gewenste minimale omvang van de betreffende reserve. Dit geldt voor: • •
Algemene reserve norm: 5% van begrotingsomvang + 5% (van vaste activa – totale reserves). Reserve Grondexploitatie (voor het afdekken van risico’s bouwgrondexploitatie) norm: 10% van het saldo van de boekwaarde + 5% van de nog te realiseren opbrengsten.
De raad heeft eerder voor de volgende reserves een maximale omvang bepaald: • • •
reserve Grondexploitatie norm: 150% van de norm voor de minimale omvang. reserve Egalisatie loonkostenontwikkeling MGD norm: het Boxtels aandeel in 10% van het structurele personeelsbudget van MGD. reserve Sociaal domein norm: een bedrag van € 2,5 mln.
Overzicht reserves Boxtel per 31-12-2022 Algemene reserve De Algemene reserve dient primair ten behoeve van het afdekken van risico’s opgenomen in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing, waarvoor geen bestemmingsreserve of voorziening is gevormd. De omvang van de Algemene reserve dient derhalve op enig ogenblik minimaal gelijk te zijn aan de omvang van deze gekwantificeerde risico’s. Op basis van de jaarrekeningcijfers 2022 resulteert de volgende uitkomst voor de door de gemeenteraad gestelde norm voor de minimale omvang van de Algemene reserve: 0,05 x € 101.696.000 zijnde begrotingsomvang + 0,05 x (€ 71.951.000 zijnde vaste activa - € 37.693.000 zijnde totale reserves)= € 5.084.800+ € 1.712.900= € 6.797.700. Exclusief het resultaat van de jaarrekening 2022 maar inclusief de stand van de overgekomen Algemene reserve vanuit Haaren is de stand van de Algemene reserve per ultimo 2022 € 8.267.797, waarmee geconstateerd kan worden dat voldaan wordt aan de door de gemeenteraad bepaalde norm. Advies 1. De vanuit Haaren ingebrachte Algemene reserve toevoegen aan de Boxtelse Algemene reserve.
Bestemmingsreserves 1. met een bufferfunctie voor risico’s op een specifiek benoemd terrein Dit betreft: - reserve Sociaal domein Op dit moment kent de reserve Sociaal domein hoofdzakelijk een egalisatiefunctie. In 2017, 2018 en 9
2019 zijn bij de jaarrekening per saldo tekorten ten laste van deze reserve gekomen, in 2020, 2021 en 2022 per saldo overschotten. Daarnaast worden soms expliciet via een begrotingswijziging gewenste mutaties van de reserve Sociaal domein aan de raad voorgelegd. Per einde 2022 bevond de reserve zich op het door de raad vastgestelde maximum van € 2.500.000. Voorgesteld wordt de reserve Sociaal domein voortaan aan te merken als een reserve met een egalisatiefunctie. De nieuwe maximumnorm voor de reserve Sociaal domein is nader te bepalen op 10% van de uitgaven exclusief kostentoedeling van MGD in het laatste jaar van de meerjarenbegroting van de beleidsproducten Jeugdzorg exclusief het beheersproduct jeugd- en jongerenwerk, Inkomensvoorziening, Participatie en WMO. Voor Boxtel komt dit dan nu uit op afgerond € 3,4 mln. - reserve Grondexploitatie Voor de reserve Grondexploitatie geldt dat na de economische crisis, waarbij gemeenten geconfronteerd werden met teruglopende resultaten bij het gemeentelijk grondbedrijf, de reserve Grondexploitatie niet meer aan de door gemeenteraad gestelde minimumnorm heeft kunnen voldoen. De raad heeft in 2014 de norm tijdelijk buiten werking gesteld. - ingebracht vanuit Haaren: reserve Bouwgrondexploitatie Vanuit Haaren is 1 grondexploitatie ingebracht, nl. Reigerskant. Voorzien is dat de exploitatie hiervan sluit met een positief saldo.
Het saldo van de reserve Bouwgrondexploitatie ad € 423.000 kan worden toegevoegd aan de Boxtelse reserve Grondexploitatie. Per einde 2022 zijn er 3 complexen exploitaties, nl. Vorst B (waarop Greentech Park Brabant wordt ontwikkeld) en dat per 1-1-2023 een verliesvoorziening kent van € 1.744.510, het vanuit Haaren ingebrachte winstgevende complex Reigerskant waarvoor geen verliesvoorziening is gevormd en het in 2022 gevormde complex Albinonistraat dat eveneens geen verliesvoorziening kent. Op basis van de jaarrekeningcijfers 2022 resulteert de volgende uitkomst voor de door de raad gestelde norm voor de gewenste minimale omvang van de reserve Grondexploitatie: 0,10 x € 8.106.420 zijnde totale boekwaarde + 0,05 x € 15.139.413 zijnde nog te realiseren opbrengsten = € 1.567.613. Met een stand van de reserve Grondexploitatie incl. de Haarense reserve Bouwgrondexploitatie, per ultimo 2022 van € 1.742.053 kan geconstateerd worden dat de reserve Grondexploitatie weer voldoet aan de norm voor de minimale omvang. Met een stand van € 1.742.053 blijft de reserve Grondexploitatie ook binnen de norm van de maximale omvang van € 2.351.420. Advies 2. Reserve Sociaal domein voortaan kenschetsen als een egalisatiereserve overig.
Maximumnorm voor reserve Sociaal domein bepalen op 10% van de uitgaven exclusief kostentoedeling MGD in het laatste jaar van de meerjarenbegroting van de beleidsproducten Jeugdzorg exclusief het beheersproduct jeugd- en jongerenwerk, Inkomensvoorziening, Participatie en WMO. 3. De vanuit Haaren afkomstige reserve Bouwgrondexploitatie opheffen en toevoegen aan de Boxtelse reserve Grondexploitatie. De reserve Grondexploitatie met de huidige raadsnorm voorlopig handhaven. 2. met een bestedingsfunctie waarbij gespaard wordt voor iets specifieks benoemd Er worden twee reserves gevormd waarbij gespaard wordt voor toekomstige investeringen, één voor toekomstige investeringen onderwijshuisvesting en één voor de overige toekomstige investeringen openbare ruimte. Intern zal een nadere onderverdeling worden bijgehouden van de verschillende investeringen die ten laste komen van deze reserve. Op het moment dat een investering in uitvoering komt en kapitaallasten gaan optreden, wordt het investeringsbudget overgeboekt naar de dekkingsreserve voor afschrijvingslasten van afgeronde investeringen. 10
- reserve Toekomstige investeringen openbare ruimte Hieronder gaan vallen bijdragen voor: •
• •
investeringen PHS Esch (overgekomen vanuit Haaren) tot een bedrag van € 584.514 (waarvoor conform Bestuursakkoord met de Eerste bestuursrapportage 2023 een investeringsbudget voor ditzelfde bedrag in de begroting is opgenomen); Move snelfietsroute tot een bedrag van €124.152 (afkomstig vanuit (dekkings)reserve kapitaallasten nog uit te voeren investeringen infrastructuur); Vervanging speelvoorzieningen tot een bedrag van € 124.192 (afkomstig van op te heffen reserve Egalisatie onderhoud speelvoorzieningen).
- reserve Toekomstige investeringen onderwijshuisvesting Verderop wordt voorgesteld het voordeel op de dekkingsreserve kapitaallasten afgeronde investeringen voor een bedrag van € 1.892.705 toe te voegen aan de nieuw te vormen reserve Toekomstige investeringen onderwijshuisvesting. Verder wordt jaarlijks een bedrag gespaard voor investeringen in onderwijshuisvesting waarvan de omvang op dit moment nog onduidelijk is. In de begroting zijn twee posten met een structureel budget opgenomen voor onderwijshuisvesting. Voorgesteld wordt deze bedragen (van circa € 31.000 en € 50.000 jaarlijks te storten in de nieuwe reserve Toekomstige investeringen onderwijshuisvesting. - reserve Noodzakelijke maatschappelijke opgaven Deze reserve is gevormd bij de 2e burap 2022. Met de inzet van een aanvangsbedrag van € 2,0 mln. in 2022 is flexibiliteit en ruimte gecreëerd voor de uitdagingen die de komende jaren afkomen op de gemeente Boxtel. De reserve wordt verhoogd met € 3,0 mln. in 2024 en € 4,0 mln. in 2025. - reserve Bovennormatieve onderwijsvoorzieningen Deze reserve is ingesteld in de raadsvergadering van 20 december 2022 nadat een raadswerkgroep had geadviseerd over de opheffing en inzet van de voorziening Legaat van Cooth en de vanuit Haaren afkomstige reserve Legaat van Cooth.
- reserve Onderwijskundige projecten Deze reserve is ingesteld in de raadsvergadering van 20 december 2022 nadat een raadswerkgroep had geadviseerd over de opheffing en inzet van de voorziening Legaat van Cooth en de vanuit Haaren afkomstige reserve Legaat van Cooth. Deze reserve wordt gevoed vanuit de jaarlijkse dividendopbrengst van de BNG-aandelen die zijn aangeschaft vanuit de gelden uit het door de gemeente verkregen legaat van Cooth. - reserve Ruimtelijke plannen/anterieure overeenkomsten Hierbij wordt gespaard voor (bovenwijkse) voorzieningen Bij het afsluiten van anterieure overeenkomsten worden naast bijdragen voor concrete verplichtingen voortvloeiend uit het plan/project ook bedragen opgenomen voor bovenwijkse, bovenplanse voorzieningen en ruimtelijke ontwikkeling (€ 8,38 per m2 in 2021 met jaarlijkse indexering). Tot en met de jaarrekening 2020 werden de hiervoor ontvangen bedragen gestort in de reserve Ruimtelijke plannen/anterieure overeenkomsten. In 2021 en 2022 is dit niet gebeurd en zijn voor de ontvangen bijdragen vanuit de anterieure overeenkomst verplichtingen op de balans opgenomen.
Voorgesteld wordt om de benaming van deze reserve te veranderen in reserve Anterieure overeenkomsten en vanaf 2023 de bijdrage vanuit anterieure overeenkomsten voor de bovenwijkse/bovenplanse voorzieningen (dus niet de concrete verplichtingen voortvloeiend uit het plan/project) te storten in de reserve Anterieure overeenkomsten. Er is een nadere onderbouwing nodig van de toekomstige 11
bestedingen van de in de reserve gestorte bedragen. Dit komt aan de orde in de nota kostenverhaal die eind 2023 zal verschijnen. - reserve Parkeervoorzieningen Hierbij wordt gespaard voor de aanleg van parkeerplaatsen. Aanvragers van een bouwvergunning die niet voldoen aan de parkeernorm betalen € 5.000 per niet aangelegde parkeerplek en dat wordt gestort in de reserve Parkeervoorzieningen. Met geld uit deze reserve kan de gemeente elders parkeerplekken aanleggen. Eerder is besloten vanuit deze reserve dekking te bieden voor de aanleg van parkeerplaatsen omgeving centrum. De afgelopen jaren zijn de kapitaallasten van het activum Parkeren omgeving centrum ten laste van deze reserve gebracht. Omdat deze investering is afgerond wordt de nog te dekken boekwaarde van € 102.000 nu overgebracht naar de reserve Afdekking afschrijvingslasten afgeronde investeringen. Dan resulteert daarna nog een saldo van € 106.913 dat beschikbaar is voor nog aan te leggen parkeerplaatsen. Ingebracht vanuit Haaren (tussen haakjes de omvang per 31-12-2022): • • • •
reserve Oude mannengasthuis (€ 100.265) reserve Kwaliteitsverbetering landschap (€ 40.264) reserve Vrijkomende agrarische gronden (€ 9.597) reserve Programma Hoogfrequent Spoor (PHS) (€ 584.514).
Voor de reserves Oude mannengasthuis, Kwaliteitsverbetering landschap en Vrijkomende agrarische gronden geldt dat Boxtel voor deze onderwerpen geen reserve of voorziening heeft en dat binnen de begroting van Boxtel voldoende middelen zijn begroot voor het specifiek benoemde. Daarom wordt voorgesteld deze 3 reserves te laten vrijvallen en toe te voegen aan de Boxtelse Algemene reserve. De reserve PHS is te kenschetsen als een reserve die spaart voor toekomstige investeringen openbare ruimte. Advies 4. Instemmen met een nieuw te vormen reserve Toekomstige investeringen openbare ruimte (niet zijnde investeringen onderwijshuisvesting) met inbreng van de reserve Programma Hoogfrequent Spoor (ingebracht vanuit Haaren) en de (dekkings)reserve Kapitaallasten nog uit te voeren investeringen infrastructuur i.c. bijdrage aan investering Move snelfietsroute en de reserve Onderhoud en vervanging speelvoorzieningen. Vervolgens de reserves Investeringsbudget infrastructuur stedelijk gebied en Onderhoud en vervanging speelvoorzieningen opheffen. 5. Instemmen met een nieuw te vormen reserve Toekomstige investeringen onderwijshuisvesting met een eenmalige inbreng van € 1.890.585 en waarbij jaarlijks een bedrag wordt gestort. 6.
De benaming van de reserve Ruimtelijke plannen/anterieure overeenkomsten veranderen in reserve Anterieure overeenkomsten waarin uitsluitend de bijdragen vanuit anterieure overeenkomsten voor bovenwijkse/bovenplanse voorzieningen worden gestort. 7. Vanuit de reserve Parkeervoorzieningen de nog te dekken boekwaarde van € 102.000 voor de afgeronde investering Parkeren omgeving centrum overbrengen naar de reserve Afdekking afschrijvingslasten afgeronde investeringen. Restant reserve Parkeervoorzieningen handhaven.
12
8. De vanuit Haaren afkomstige reserves Oude mannengasthuis, Kwaliteitsverbetering Landschap en Vrijkomende agrarische gronden opheffen en toevoegen aan de Algemene reserve. 9. De vanuit Haaren afkomstige reserve Programma Hoogfrequent Spoor opheffen en toevoegen aan de nieuw te vormen reserve Toekomstige investeringen openbare ruimte.
3. met een egalisatiefunctie Dit betreft: * Egalisatiereserves MGD - reserve Egalisatie MGD budgetten IV/ICT/Veranderprogramma’s Na de vorming van MGD is besloten de voor IV, ICT en Veranderprogramma’s begrote budgetten die aan het eind van het jaar niet besteed zijn door MGD, te reserveren door beide gemeenten en beschikbaar te houden voor MGD. Benoemde veranderprogramma’s waren: Omgevingswet, Van buiten naar binnen en Digitaal. Daarvan is alleen Omgevingswet nog actueel en hier is inmiddels het project Doorontwikkeling MGD aan toegevoegd. Voorgesteld wordt om de norm voor de maximumstand van deze reserve te bepalen als zijnde het aandeel van Boxtel in 100% van het structurele ICT-budget van MGD. - reserve Egalisatie loonkostenontwikkeling MGD Bij de eerste bestuursrapportage 2020 is besloten om vanaf 2020 te gaan werken met gemeentelijke egalisatiereserves loonkostenontwikkeling. Hierbij worden de resultaten die ontstaan op de personele budgetten van MGD na afloop van een jaar verrekend met de beide gemeentelijke egalisatiereserves. Op deze wijze is het mogelijk begrote budgetten beschikbaar te houden voor MGD. Hierdoor kan ook na afloop van een jaar de inzet van tijdelijke krachten doorlopen indien dat voor de voortgang van de werkzaamheden nodig is en/of om personele knelpunten te kunnen oplossen.
De norm voor de maximumstand is aandeel van Boxtel in 10% van het structurele personeelsbudget van MGD. Advies 10. De twee egalisatiereserves MGD handhaven en de maximumnorm voor de reserve Egalisatie MGD budgetten IV/ICT/Veranderprogramma’s te bepalen op aandeel van gemeente in 100% van het structurele ICT-budget van MGD. * Egalisatiereserves onderhoudskosten Boxtel heeft nu nog één reserve m.b.t. egalisatie onderhoudskosten, nl. - reserve Onderhoud en vervanging speelvoorzieningen De raad wordt binnenkort een nieuw speelruimteplan tot 2030 aangeboden waarbij dekking van het onderhoud plaatsvindt uit de exploitatie en vervanging van speelvoorzieningen vanuit nog te voteren investeringskredieten. De reserve Onderhoud en vervanging speelvoorzieningen wordt daarbij opgeheven. Voorgesteld wordt het saldo van deze reserve toe te voegen aan de reserve Toekomstige investeringen openbare ruimte. Advies 11. De reserve Onderhoud en vervanging speelvoorzieningen opheffen en toevoegen aan de reserve Toekomstige investeringen openbare ruimte. * Dekkingsreserves kapitaallasten - dekkingsreserve kapitaallasten afgeronde investeringen - dekkingsreserve kapitaallasten nog uit te voeren investeringen infrastructuur In de Nota reserves en voorzieningen 2014 zoals die door de raad is vastgesteld is een reserve 13
opgenomen genaamd Afdekking kapitaallasten afgeronde investeringen. Tot op heden worden in deze dekkingsreserve kapitaallasten afgeronde investeringen voor de rente- en afschrijvingslasten gestort en onttrokken. Per saldo is dit voor de rentelasten budgettair neutraal en rondpompen van rentebedragen. Daarom wordt voorgesteld om vanaf 2023 in de dekkingsreserve kapitaallasten alleen nog de afschrijvingslasten te betrekken en af te zien van de rentelasten. Zoals in het Dekkingsplan begroting 2020-2023 is aangegeven hanteren we voortaan een restwaarde op de (gedane) investeringen economisch vastgoed. Een deel van deze investeringen kent een dekking vanuit de dekkingsreserve kapitaallasten afgeronde investeringen. Omdat nu ook deze afschrijvingslasten dalen, hoeft de omvang van de nieuwe reserve Afdekking afschrijvingslasten afgeronde investeringen minder hoog te zijn. Onder de noemer van dekkingsreserve kapitaallasten afgeronde investeringen waren de volgende specifieke dekkingsreserves kapitaallasten opgenomen: • • • •
Onderwijs IHP (jaarlijks storting van € 31.000 gaat naar nieuwe reserve Toekomstige investeringen onderwijshuisvesting) Buitenschoolse kinderopvang Verbouwing Ursula (jaarlijkse storting van € 54.600 kan vervallen) Dommelbad.
Onder de noemer van dekkingsreserve kapitaallasten nog uit te voeren investeringen infrastructuur waren opgenomen een bijdrage in het activum van Herstraten Markt en een bijdrage in het activum Move snelfietsroute. Omdat de investering Herstraten Markt inmiddels is afgerond, wordt de te dekken boekwaarde van Herstraten Markt nu overgebracht naar de nieuwe reserve Afdekking afschrijvingslasten afgeronde investeringen. De bijdrage voor de nog uit te voeren investering in Move snelfietsroute wordt overgebracht naar de nieuwe reserve Toekomstige investeringen openbare ruimte. Hiervoor is bij de reserve Parkeervoorzieningen al aangegeven dat vanuit daar € 102.000 voor parkeerplaatsen omgeving centrum wordt overgebracht naar de nieuwe reserve Afdekking afschrijvingslasten afgeronde investeringen. De benodigde omvang van de nieuwe reserve Afdekking afschrijvingslasten afgeronde investeringen komt uit op € 3.949.499. Onderstaand een overzicht van de activa, jaarlijkse afschrijvingslast en te dekken boekwaarde ten laste van de reserve Afdekking afschrijvingslasten afgeronde investeringen. omschrijving
loopt tot jaarlijkse en met afschrijving jaar
Herstraten Markt, gedekt uit de reserve Parkeren omgeving centrum Fellenoord Omgeving JRL De Oversteek Nieuwbouw Verbouw Petrusschool Brede School Selissen Angelaschool Opwaarderen Vorsenpoel Opwaarderen Hoofdgebouw St. Willibrordusschool Nieuwbouw VSO-afdeling 2e Onderwijscarrousel De Beemden Verbouw Openbare Bibliotheek tbv Bloedstichting 14
2039 2047 2034 2033 2031 2034 2033 2039 2038 2039 2034
59.995 4.000 4.651 63.859 43.123 34.084 3.614 13.549 6.552 15.115 3.890
te dekken aandeel boekwaarde 1.001.115 102.000 55.136 690.066 377.833 399.055 39.025 233.727 107.772 258.738 47.998
Aandeel in Sporthal VMBO Dommelbad, Bouwkundig deel Verbouw Gymzaal Selissen tbv Jeu de Boules Verbouwing Frontoffice Ursulacomplex TOTAAL
2038 2030 2026 2028
16.495 14.286 6.228 36.763 326.204
268.538 115.152 27.829 225.517 3.949.499
Advies 12. De dekkingsreserve kapitaallasten afgeronde investeringen om te vormen tot (dekkings)reserve Afdekking afschrijvingslasten afgeronde investeringen en te verminderen tot € 3.949.499. Het restant plus inbreng vanuit de reserve Parkeervoorzieningen van in totaal € 3.571.141, dat grotendeels bestemd was voor rentelasten onderwijsinvesteringen voor een bedrag van € 1.892.705 toe te voegen aan de nieuwe reserve Toekomstige investeringen onderwijshuisvesting en voor € 1.680.556 aan de Algemene reserve. De dekkingsreserve kapitaallasten nog uit te voeren investeringen infrastructuur opheffen nadat - € 1.001.115 voor de benodigde afschrijvingslasten van de reeds afgeronde investering Herstraten Markt is overgebracht naar de nieuwe reserve Afdekking afschrijvingslasten afgeronde investeringen; - € 124.152 voor bijdrage investering MOVE snelfietsroute is overgebracht naar de nieuwe reserve Toekomstige investeringen openbare ruimte. * Overige egalisatiereserves Om jaarlijks overhevelingen op enkele terreinen te voorkomen zijn er voor een drietal onderwerpen egalisatiereserves in het leven geroepen. Hierdoor wordt het mogelijk dat activiteiten meteen doorgang kunnen vinden en niet hoeven wachten op bestuurlijke goedkeuring m.b.t. overhevelingen.
Aan het eind van elk jaar kunnen via de egalisatiereserves Groenbeheer, Duurzame ontwikkeling en Plattelandsvernieuwing de volgende resultaten geëgaliseerd worden: • • •
de categorie 3.4 (overige goederen en diensten) van de beheersproducten Openbaar groen, Natuur en landschap Projecten groen en Waterbeheer; alle categorieën met uitzondering van de kostentoedeling MGD van het beheersproduct Duurzaamheid; alle categorieën met uitzondering van de kostentoedeling MGD van het beheersproduct Plattelandsvernieuwing.
Geconstateerd wordt dat de laatste jaren overschotten van incidentele posten met incidentele dekking vanuit deze 3 reserves ook worden overgeheveld. Daarmee is de oorspronkelijke motivatie van deze 3 reserves eigenlijk komen te vervallen. Omdat deze 3 reserves per 31-12-2022 aanzienlijke saldi kennen, hebben we het beleidsteam gevraagd om te onderbouwen waarom geen vrijval gewenst is. - reserve Groenbeheer Het beleidsteam geeft aan dat het saldo van de reserve Groenbeheer vooral benodigd is voor het inhalen van achterstanden bij het bomenonderhoud. Egalisatie aan het eind van elk jaar blijft wenselijk. Daarom wordt voorgesteld de reserve Groenbeheer te handhaven en de maximumnorm te bepalen op 20% van het jaarlijks te egaliseren budget. - reserve Duurzame ontwikkeling Met betrekking tot de reserve Duurzame ontwikkeling geeft het beleidsteam aan dat men het liefst de reserve in de huidige vorm wil handhaven. Dus behoud van de middelen voor duurzaamheid via 15
jaarlijkse egalisatie van het saldo van het product Klimaatadaptatie en energietransitie exclusief de kostentoedeling MGD (structureel saldo van ca € 482.000). Recent is de uitvoering van de nota Duurzaamheid uit 2018 geëvalueerd. Gemeld is dat hieruit geen verplichtingen meer voortvloeien die gedekt moeten worden vanuit de reserve Duurzame ontwikkeling. Gelet op de ambities van het kabinet Rutte IV en van het beleidsakkoord 2021-2026 Samen aan de slag voorziet het beleidsteam nieuwe aanwendingen op het terrein van duurzaamheid in de periode t/m 2026. Concrete verzoeken voor aanwending zullen bij een komende begroting, een bestuursrapportage of een afzonderlijk raadsvoorstel aan de raad worden voorgelegd. - reserve Plattelandsvernieuwing De reserve Plattelandsvernieuwing kent momenteel van € 785.166. Gelet op de ambitie blijft egalisatie aan het eind van het jaar wenselijk. Voorgesteld wordt deze reserve te handhaven als egalisatiereserve. Advies 13. De reserve Groenbeheer handhaven en de maximumstand te bepalen op 20%. 14. Reserve Duurzame ontwikkeling handhaven. 15. De reserve Plattelandsvernieuwing handhaven.
Overzicht voorzieningen Boxtel per 31-12-2022 In het voorgaande hebben we de volgende soorten voorzieningen onderscheiden: • • • • •
Voor verplichtingen en verwachte verliezen (art 44 lid 1a) Voor bestaande risico’s (art 44 lid 1b Voor egalisatie van (onderhouds) kosten (art 44 lid 1c) Voor bijdragen aan toekomstige vervangingsinvesteringen waarvoor een heffing wordt geheven (art 44 lid 1d) Voor middelen van derden waarvan de bestemming gebonden is (art 44 lid 2).
Van de te onderscheiden 5 soorten voorzieningen heeft Boxtel voor 3 soorten voorzieningen in het leven geroepen. Voor de soort bestaande risico’s (art. 44 lid 1b) en voor bijdragen aan toekomstige vervangingsinvesteringen waarvoor een heffing wordt geheven (art. 44 lid 1d), heeft Boxtel geen voorzieningen. In aanvulling op het wettelijk kader heeft de gemeenteraad van Boxtel voor de voorzieningen Egalisatie afvalheffing en Egalisatie rioolheffing een bandbreedte vastgesteld. Beide voorzieningen zijn op niveau bij een stand aan het einde van de geldende meerjarenbegroting tussen € 0 en een bedrag gelijk aan 20% van de jaarlijkse opbrengst. Komt de voorziening uit op een negatieve stand dan dienen de tarieven opwaarts aangepast te worden en wel zodanig dat de stand van de voorziening weer binnen de marge valt. Komt de voorziening aan het eind van de meerjarenperiode uit op een stand groter dan 20% van de jaaropbrengst dan dienen de tarieven naar beneden bijgesteld te worden zodanig dat de stand van de voorziening weer binnen de marge komt.
* Voor verplichtingen en verwachte verliezen (art. 44 lid 1a) Dit betreft de volgende 4 voorzieningen: - voorziening APPA bestuurders 16
De voorziening APPA bestuurders is gevormd bij de jaarrekening 2019. De verplichtingen die de gemeente Boxtel heeft met betrekking tot ouderdoms- en nabestaandenpensioen van (ex)-wethouders waren verzekerd en daarvoor is een beleggingstegoed opgebouwd. Inmiddels is de verzekeraar met deze verzekering gestopt, maar het beleggingstegoed is nog gebleven; bij het bereiken van de AOWleeftijd van de (ex)-wethouder ontvangt Boxtel het verzekerde kapitaal en dat wordt dan toegevoegd aan de voorziening. Voortaan worden de verplichtingen in beeld gebracht op basis van een door een extern bureau uitgevoerde actuariële waardeberekening, rekening houdende met de sterftekansen. De voorziening APPA bestuurders wordt hierop jaarlijks aangepast. - voorziening Wachtgeld voormalige bestuurders De voorziening Wachtgelden voormalige wethouders is gevormd bij de jaarrekening 2020. Wethouders die in 2021 zijn afgetreden en wethouders die in de toekomst aftreden, kunnen een beroep doen op wachtgeld voor een periode van maximaal 3 jaar en twee maanden. Voormalige wethouders die nog niet pensioengerechtigd zijn worden door een extern bureau begeleid naar een nieuwe baan. Op het moment dat zij hiervan inkomsten genieten wordt dit gekort op de door de gemeente te verstrekken wachtgelduitkering.
De voorziening moet worden gevuld bij het ontstaan van de verplichting en jaarlijks moet het restant van de verplichting worden geactualiseerd op basis van de maximaal mogelijke aanspraak die nog resteert. - voorziening Nazorg Vlagheide De gemeente Boxtel is deelnemer in de gemeenschappelijke regeling Stadsgewest ’s-Hertogenbosch (aandeel van 9,33%). Het Stadsgewest is belast met het beheer van de voormalige stortplaats de Vlagheide tot aan het moment van de overdracht aan de provincie. Bij overdracht dient het Stadsgewest een bedrag aan de provincie te betalen voor eeuwigdurende nazorg. In 2020 hebben de deelnemende gemeenten het bestaande negatief vermogen afgerekend met het Stadsgewest en daardoor is de Boxtelse voorziening Nazorg Vlagheide op € 0 gekomen. Besloten is dat de overdracht aan de provincie tot 2025 niet zal plaatsvinden. Hoewel het aan de provincie te betalen bedrag nu nog onzeker is, wordt volgens de begroting 2022 van het Stadsgewest niet verwacht dat hiervoor in de komende jaren een beroep moet worden gedaan op de gemeenten. Dit betekent feitelijk dat de voorziening Nazorg Vlagheide nu kan worden opgeheven. Vanaf 2021 tot 2025 betalen gemeenten een jaarlijkse bijdrage in de exploitatie gebaseerd op een bedrag per inwoner. Dit bedrag is in de Boxtelse begroting begroot. Voorgesteld wordt om de voorziening Nazorg Vlagheide per 1-1-2023 op te heffen.
- voorziening Nog te maken kosten afgesloten grexen. Bij de jaarrekening 2021 zijn de grondexploitaties In Goede Aarde, Princenlant en Spoorzone afgesloten. Voor enkele verplichtingen m.b.t deze grondexploitaties waaraan de gemeente nog moet voldoen is een nieuwe voorziening Nog te maken kosten afgesloten grexen gevormd. Per einde 2022 zijn er alleen nog verplichtingen voor Princenlant. Advies 1. De voorziening Nazorg Vlagheide per 1-1-2023 opheffen. 2. Voorzieningen APPA bestuurders, Wachtgeld voormalige bestuurders en Nog te maken kosten afgesloten grexen handhaven.
* Voor egalisatie van (onderhouds) kosten (art 44 lid 1c) Dit betreft de volgende voorzieningen: - voorziening Wegenbeheer 17
- voorziening Onderhoud wegen (ingebracht vanuit Haaren) Met ingang van 2020 is een voorziening Wegenbeheer gevormd. Dit is gebeurd in overeenstemming met het Wegenbeheerplan Gemeente Boxtel 2019-2023 zoals vastgesteld door de gemeenteraad op 17 september 2019. Na de toevoeging van Esch per 1-1-2021 is een addendum opgesteld. De jaarlijkse storting is verlaagd kunnen worden (van € 1.250.000 naar € 1.100.000). Onderstaand de voor 2021-2026 begrote en gerealiseerde stortingen en onttrekkingen van de voorziening (b = begroting, r = rekening) : Bedragen x € 1.000
b 2021
r 2021
b 2022
r 2022
b 2023
b 2024
b 2025
b 2026
Storting in voorziening Wegenbeheer
1.100
1.122
1.122
1.273
1.301
1.335
1.271
1.308
Onttrekking uit voorziening Wegenbeheer
1.439
1.018
1.468
1.539
1.497
1.187
1.129
1.151
Voorgesteld wordt om de voorziening Onderhoud wegen ad € 69.387 die is ingebracht vanuit Haaren toe te voegen aan de Boxtelse voorziening Wegenbeheer. - voorziening Kunstwerken Met ingang van 2020 is een voorziening Kunstwerken gevormd. Dit is gebeurd in overeenstemming met het beheerplan Civiele kunstwerken Gemeente Boxtel 2020-2024 zoals vastgesteld door de gemeenteraad op 17 september 2019. In verband met de komst van Esch en het feit dat vervangingsinvesteringen vanaf 2021 niet meer ten laste van de voorziening komen is op 21 december 2021 een geactualiseerd beheerplan Civiele kunstwerken Gemeente Boxtel 2020-2024 door de gemeenteraad vastgesteld. De jaarlijkse storting is hierdoor verlaagd kunnen worden (van € 144.000 naar € 85.000). Onderstaand de voor 2021-2026 begrote en gerealiseerde stortingen en onttrekkingen van de voorziening: Bedragen x € 1.000 Storting in voorziening Kunstwerken Onttrekking uit voorziening Kunstwerken
b 2021 85
r 2021 85
b 2022 85
r 2022 85
b 2023 88
b 2024 90
b 2025 93
b 2026 96
124
0
15
140
62
113
54
30
Voorgesteld wordt de voorziening Kunstwerken te handhaven en de naam te veranderen in Onderhoud civieltechnische kunstwerken. - voorziening Openbare verlichting In de tweede bestuursrapportage 2021 van Boxtel is aangekondigd dat op 21 december 2021 een nieuw beheerplan Openbare verlichting ter vaststelling aan de raad wordt voorgelegd. Hierin is de komst van Esch verwerkt en worden vervangingsinvesteringen van lichtmasten en armaturen vanaf 2021 door de raad gevoteerd en komen derhalve niet langer ten laste van de voorziening Openbare verlichting. In de tweede bestuursrapportage 2021 is voorgesteld de voorziening Openbare verlichting op te heffen. - voorziening Gemeentelijk vastgoed - voorziening Onderhoud gebouwen (ingebracht vanuit Haaren) Met ingang van 2019 is een voorziening Gemeentelijk vastgoed gevormd. Dit is gebeurd in overeenstemming met de Meerjaren onderhoudsplannen gemeentelijk vastgoed zoals vastgesteld door de gemeenteraad op 8 oktober 2019. In verband met de komst van Esch en het feit dat vervangingsinvesteringen vanaf 2021 niet meer ten laste van de voorziening komen, is de doorrekening van de voorziening Gemeentelijk vastgoed geactualiseerd. Onderstaand de voor 2021-2026 begrote en gerealiseerde stortingen en onttrekkingen van de voorziening: Bedragen x € 1.000
b 2021
r 2021
18
b 2022
r 2022
b 2023
b 2024
b 2025
b 2026
Storting in voorziening Gemeentelijk vastgoed Onttrekking uit voorziening Gemeentelijk vastgoed
619
619
507
507
380
309
318
362
1.170
218
567
150
787
514
947
852
Voorgesteld wordt om de voorziening Onderhoud gebouwen ad € 71.841 die is ingebracht vanuit Haaren toe te voegen aan de Boxtelse voorziening Onderhoud gemeentelijk vastgoed. - voorziening Onderhoud groen, groenreconstructies restant (ingebracht vanuit Haaren) Vanuit de gemeente Haaren is vanaf 2021 een voorziening Onderhoud groen ingebracht ten bedrage van € 11.732. Boxtel heeft geen voorziening Onderhoud groen en een daaronder liggend actueel door de raad vastgesteld meerjaren onderhoudsplan groen. Daarom wordt voorgesteld dit bedrag toe te voegen aan de begrotingspost Openbaar groen algemeen voor het jaar 2024. - voorziening Reconstructie en vervanging sportvelden (ingebracht vanuit Haaren) Vanuit de gemeente Haaren is vanaf 2021 een voorziening Reconstructie en vervanging sportvelden ingebracht ten bedrage van € 14.912. Boxtel heeft geen onderhoudsvoorziening voor sportvelden en een daaronder liggend actueel door de raad vastgesteld meerjaren onderhoudsplan sportvelden. Daarom wordt voorgesteld dit bedrag toe te voegen aan de begrotingspost Buitensportaccommodaties Esch sportpark voor het jaar 2024. - voorziening Gronden en terreinen (ingebracht vanuit Haaren) Vanuit de gemeente Haaren is vanaf 2021 een voorziening Gronden en terreinen ingebracht ten bedrage van € 1.000.
Voorgesteld wordt dit bedrag toe te voegen aan de begrotingspost Beleid Onroerend Goed (OG), niet voor openbare dienst algemeen voor het jaar 2024. Advies 3. De voorziening Onderhoud wegen die is ingebracht vanuit Haaren toevoegen aan de Boxtelse voorziening Wegenbeheer. 4. De naam van de voorziening Kunstwerken veranderen in Onderhoud civieltechnische kunstwerken. 5. De voorziening Openbare verlichting opheffen. 6. De voorziening Onderhoud gebouwen die is ingebracht vanuit Haaren toevoegen aan de Boxtelse voorziening Gemeentelijk vastgoed. 7. De voorziening Onderhoud groen die is ingebracht vanuit Haaren opheffen en toevoegen aan het exploitatiebudget 2024 Openbaar groen algemeen. 8. De voorziening Reconstructie en vervanging sportvelden die is ingebracht vanuit Haaren opheffen en toevoegen aan het exploitatiebudget 2024 Buitensportaccommodaties Esch sportpark. 9. De voorziening Gronden en terreinen die is ingebracht vanuit Haaren opheffen en toevoegen aan het exploitatiebudget 2024 Beleid OG, niet voor openbare dienst algemeen.
* Voor middelen van derden waarvan de bestemming gebonden is (art 44 lid 2) Dit betreft de voorzieningen voor de legaten en de voorzieningen voor egalisatie van de tarieven voor de afvalstoffen- en rioolheffing c.q. het matchingprincipe van de hiervoor bestemde baten en lasten. 19
Met betrekking tot het legaat van Cooth is de voorziening opgeheven en zijn eind 2022 op initiatief van de raad 2 reserves gevormd. De gemeente heeft nog 2x middelen ontvangen vanuit een legaat, die nog niet volledig besteed zijn. Diegene die het legaat heeft nagelaten heeft voor de besteding van de middelen bepaald hoe de middelen aangewend moeten worden. Voor afval en riolering geldt dat alle baten en lasten via de exploitatie lopen en dat het saldo ten bate/laste komt van de voorziening. Uitgangspunt voor beide heffingen is 100% kostendekkendheid op begrotingsbasis. - voorziening St Jan’s Baptistfonds - voorziening Schenking Dr. Hoekstichting De voorzieningen St. Jan’s Baptistfonds (besteding voor ondersteuning van jeugdinitiatieven uit Liempde) en Schenking Dr. Hoekstichting (inzet voor de basisgezondheidszorg in Boxtel) zijn klein van omvang (€ 9.527 resp. € 30.723) en er zijn al jaren geen uitgaven meer gedaan ten laste van deze 2 legaten. Voorgesteld wordt om te bezien (uiterlijk eind 2023) of op korte termijn besteding mogelijk is die recht doet aan de legaten en daarna beide voorzieningen op te heffen. - voorziening Egalisatie reinigingstarieven Voorgesteld wordt de bestaande werkwijze m.b.t. de voorziening Egalisatie reinigingstarieven te handhaven.
Het resultaat van de exploitatie van het kostendekkende product afval wordt aan het eind van het jaar verrekend met deze voorziening. Wel wordt voorgesteld de naam van de voorziening te wijzigen in Afval. - voorziening Riolering - voorziening Riool (ingebracht vanuit Haaren) Voor riolering geldt dat de gemeenteraad op 10 december 2019 het verbreed Gemeentelijk RioleringsPlan 6 heeft vastgesteld waarbij toekomstige uitgaven voor groot onderhoud riolering en kapitaallasten voor vervangingsinvesteringen rioleringen in beeld zijn gebracht. De vervangingsinvesteringen zijn/worden door de gemeenteraad gevoteerd. Per 1-1-2020 zijn de 3 rioleringsvoorzieningen voor groot onderhoud, vervangingsinvesteringen en tariefsegalisatie samengevoegd tot 1 voorziening Riolering waarbij het resultaat vanuit de exploitatie van het kostendekkende product riolering aan het eind van het jaar verrekend wordt met de voorziening Riolering. Voorgesteld wordt om de voorziening Riool die is ingebracht vanuit Haaren (€ 1.194.443) toe te voegen aan de Boxtelse voorziening Riolering. Advies 10. Bezien of op korte termijn besteding mogelijk is van de gelden in de voorzieningen St Jan’s Baptistfonds en Schenking Dr. Hoekstichting die recht doet aan de legaten en daarna beide voorzieningen opheffen. 11. Naam van de voorziening Egalisatie reinigingstarieven wijzigen in Afval. 12.
De voorziening Riool die is ingebracht vanuit Haaren toevoegen aan de Boxtelse voorziening Riolering.
20
4. Samenvatting beslispunten en uitkomsten actualisatie Alle wijzigingen die in deze notitie zijn voorgesteld, zijn vastgelegd in de 2e wijziging van de begroting 2023 en daarmee worden de structurele mutaties verwerkt in de Begroting 2024.
Samenvatting beslispunten In voorgaande hoofdstukken zijn de volgende beslispunten opgenomen:
Reserves: 1. De vanuit Haaren ingebrachte Algemene reserve toevoegen aan de Boxtelse Algemene reserve. 2. Reserve Sociaal domein voortaan kenschetsen als een egalisatiereserve overig. Maximumnorm voor reserve Sociaal domein bepalen op 10% van de uitgaven exclusief kostentoedeling MGD in het laatste jaar van de meerjarenbegroting van de beleidsproducten Jeugdzorg exclusief het beheersproduct jeugd- en jongerenwerk, Inkomensvoorziening, Participatie en WMO. 3. De vanuit Haaren afkomstige reserve Bouwgrondexploitatie opheffen en toevoegen aan de Boxtelse reserve Grondexploitatie. De reserve Grondexploitatie met de huidige raadsnorm voorlopig handhaven. 4. Instemmen met een nieuw te vormen reserve Toekomstige investeringen openbare ruimte (niet zijnde investeringen onderwijshuisvesting) met inbreng van de reserve Programma Hoogfrequent Spoor (ingebracht vanuit Haaren) en de (dekkings)reserve Kapitaallasten nog uit te voeren investeringen infrastructuur i.c. bijdrage aan investering Move snelfietsroute en de reserve Onderhoud en vervanging speelvoorzieningen. Vervolgens de reserves Investeringsbudget infrastructuur stedelijk gebied en Onderhoud en vervanging speelvoorzieningen opheffen. 5. Instemmen met een nieuw te vormen reserve Toekomstige investeringen onderwijshuisvesting met een eenmalige inbreng van € 1.890.585 en waarbij jaarlijks een bedrag wordt gestort. 6.
De benaming van de reserve Ruimtelijke plannen/anterieure overeenkomsten veranderen in reserve Anterieure overeenkomsten waarin uitsluitend de bijdragen vanuit anterieure overeenkomsten voor bovenwijkse/bovenplanse voorzieningen worden gestort. 7. Vanuit de reserve Parkeervoorzieningen de nog te dekken boekwaarde van € 102.000 voor de afgeronde investering Parkeren omgeving centrum overbrengen naar de reserve Afdekking afschrijvingslasten afgeronde investeringen. Restant reserve Parkeervoorzieningen handhaven. 8. De vanuit Haaren afkomstige reserves Oude mannengasthuis, Kwaliteitsverbetering Landschap en Vrijkomende agrarische gronden opheffen en toevoegen aan de Algemene reserve. 9. De vanuit Haaren afkomstige reserve Programma Hoogfrequent Spoor opheffen en toevoegen aan de nieuw te vormen reserve Toekomstige investeringen openbare ruimte. 10. De twee egalisatiereserves MGD handhaven en de maximumnorm voor de reserve Egalisatie MGD budgetten IV/ICT/Veranderprogramma’s te bepalen op aandeel van gemeente in 100% van het structurele ICT-budget van MGD. 11. De reserve Onderhoud en vervanging speelvoorzieningen opheffen en toevoegen aan de reserve Toekomstige investeringen openbare ruimte. 12. De dekkingsreserve kapitaallasten afgeronde investeringen om te vormen tot (dekkings)reserve Afdekking afschrijvingslasten afgeronde investeringen en te verminderen tot € 3.949.499.
Het restant plus inbreng vanuit de reserve Parkeervoorzieningen van in totaal € 3.571.141, dat grotendeels bestemd was voor rentelasten onderwijsinvesteringen voor een bedrag van € 1.892.705 toe te voegen aan de nieuwe reserve Toekomstige investeringen onderwijshuisvesting en voor € 1.680.556 aan de Algemene reserve. De dekkingsreserve kapitaallasten nog uit te voeren investeringen infrastructuur opheffen nadat - € 1.001.115 voor de benodigde afschrijvingslasten van de reeds afgeronde investering 21
Herstraten Markt is overgebracht naar de nieuwe reserve Afdekking afschrijvingslasten afgeronde investeringen; - € 124.152 voor bijdrage investering MOVE snelfietsroute is overgebracht naar de nieuwe reserve Toekomstige investeringen openbare ruimte. 13. De reserve Groenbeheer handhaven en de maximumstand te bepalen op 20%. 14. Reserve Duurzame ontwikkeling handhaven. 15. De reserve Plattelandsvernieuwing handhaven.
Voorzieningen: 1. De voorziening Nazorg Vlagheide per 1-1-2023 opheffen. 2. Voorzieningen APPA bestuurders, Wachtgeld voormalige bestuurders en Nog te maken kosten afgesloten grexen handhaven. 3. De voorziening Onderhoud wegen die is ingebracht vanuit Haaren toevoegen aan de Boxtelse voorziening Wegenbeheer. 4. De naam van de voorziening Kunstwerken veranderen in Onderhoud civieltechnische kunstwerken. 5. De voorziening Openbare verlichting opheffen. 6. De voorziening Onderhoud gebouwen die is ingebracht vanuit Haaren toevoegen aan de Boxtelse voorziening Gemeentelijk vastgoed. 7. De voorziening Onderhoud groen die is ingebracht vanuit Haaren opheffen en toevoegen aan het exploitatiebudget 2024 Openbaar groen algemeen. 8. De voorziening Reconstructie en vervanging sportvelden die is ingebracht vanuit Haaren opheffen en toevoegen aan het exploitatiebudget 2024 Buitensportaccommodaties Esch sportpark. 9. De voorziening Gronden en terreinen die is ingebracht vanuit Haaren opheffen en toevoegen aan het exploitatiebudget 2024 Beleid OG, niet voor openbare dienst algemeen. 10. Bezien of op korte termijn besteding mogelijk is van de gelden in de voorzieningen St Jan’s Baptistfonds en Schenking Dr. Hoekstichting die recht doet aan de legaten en daarna beide voorzieningen opheffen. 11. Naam van de voorziening Egalisatie reinigingstarieven wijzigen in Afval. 12.