Bijlage 2 beantwoording technische vragen: Sturen op resultaten

Wat vindt de (ambtelijke) begeleidingsgroep waarmee gesproken is? ― Vertrouwen en verantwoordelijkheid wordt gezien als een belangrijk uitgangspunt in ieder toekomstig model, ongeacht de verdere invulling. ― De ambtelijke voorkeur gaat uit naar een model waarbij er sprake is van strategisch partnerschap met een overzichtelijk aantal aanbieders. Een (geheel) open markt model geniet minder de voorkeur. Toetreding van nieuwe aanbieders moet mogelijk zijn, maar dan wel door middel van periodieke selectie. ― De begeleidingsgroep hecht waarde aan het bewaken van een goede balans tussen vraag en aanbod, zowel waar het gaat om geografische spreiding van het aanbod als de balans tussen grote en kleine aanbieders. ― De begeleidingsgroep gaat uit van een toekomstmodel waarbij de toegang tot specialistische hulp en ondersteuning voornamelijk via de gemeente verloopt. Verwijsbevoegden consulteren of informeren altijd de gemeente. De reeds ingezette lijn van het versterken van de toegang moet worden doorgezet, met aandacht voor het (meer) integraal organiseren van de toegang. In een aantal subregio’s is hier al sprake van. ― Sturen op resultaten betekent volgens de ambtelijke begeleidingsgroep ook een mechanisme waarmee beloond kan worden op behaalde resultaten. Bijvoorbeeld door behoud van toelating tot de markt of omvang van het marktaandeel.

Transparantie met betrekking tot behaalde resultaten en kwaliteit is gewenst (‘digitale marktplaats’). ― Waar mogelijk moet er zoveel mogelijk keuzevrijheid zijn voor de cliënt. De bekostiging is bij voorkeur cliëntvolgend.

― Samenwerking met zorgkantoren en zorgverzekeraars wordt door aanbieders gezien als een stap voor de lange termijn (en niet reëel geacht voor 2020) © 2017 KPMG Advisory N.V., ingeschreven bij het handelsregister in Nederland onder nummer 33263682, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige ondernemingen die verbonden zijn aan KPMG International Cooperative (‘KPMG International’), een Zwitserse entiteit. Alle rechten voorbehouden.

41

Bijlage IV: aandachtspunten Wmo

Bijlage IV: Aandachtspunten Wmo

Aandachtspunten Wmo gevat in discussiedocument “sturen op resultaten: de ontwikkelrichting” dd. 19 juni 2017 Toelichting Voor Wmo is gedurende de workshops en het traject afgesproken te werken aan een ontwikkelrichting als uitkomst van de door de regio gekozen uitgangspunten (begeleidingsgroep, bestuurders en aanbieders). Een combinatie van alle gekozen uitgangspunten leidde tot een model waarin samenwerking (in ultieme vorm langs de lijnen van consortia) centraal stond. Deze ontwikkelrichting is besproken met de begeleidingsgroep. Men heeft unaniem aangegeven niet toe te zijn aan deze ontwikkelrichting omdat die te significant afwijkt van hoe het nu is georganiseerd. Deze ontwikkelrichting wordt in verband met de haalbaarheid voor 2020 dan ook niet opportuun geacht en is niet opgenomen in dit advies. In het eerder opgeleverde discussiedocument (zie ook pagina 27) is het toen besproken model uitgebreid toegelicht. Daarom wordt het hier niet herhaald. Voor de specifieke uitgangspunten rondom Wmo verwijzen wij dus naar het opgeleverde discussiedocument (“Sturen op resultaten: de ontwikkelrichting – discussiedocument” dd. 19-06-2017).

© 2017 KPMG Advisory N.V., ingeschreven bij het handelsregister in Nederland onder nummer 33263682, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige ondernemingen die verbonden zijn aan KPMG International Cooperative (‘KPMG International’), een Zwitserse entiteit. Alle rechten voorbehouden.

43

Bijlage V: aandachtspunten basisondersteuning

Bijlage V: Aandachtspunten basisondersteuning

Visie basisondersteuning 's-Hertogenbosch Huidige situatie Er is sprake van verschotting binnen de gemeente 's-Hertogenbosch tussen basisondersteuning en Wmo/Jeugd. Dit betekent dat er geen inhoudelijke uitlijning is over (transformatie)doelen, inhoudelijke programma’s en dat er geen afstemming is over budget en inkoop. De contracten met de 4 ingekochte partijen in de basisondersteuning lopen in 2018 af en moeten dus voor 2019 al vernieuwd worden.

Visie op basisondersteuning in 2020 Er bestaan in 2020 mengvormen tussen formele (beroepsmatige) en informele ondersteuning (vrijwilligers, sociaal netwerk). Op wijkniveau worden allianties gevormd die dit mogelijk maken. De ambitie is om gezamenlijk met de specialistische zorg (jeugd en wmo) programma’s (opgaves/resultaatgebieden: bijvoorbeeld ‘opvoeden en opgroeien’) te ontwikkelen die als een satéprikker door de huidige schotten heen prikken. Op die manier wordt in de wijk één lijn getrokken. Het is vanuit de BO geredeneerd niet nodig om de huidige lumpsumsystematiek overhoop te gooien. Er wordt gekeken naar wat er in de wijk nodig is (en niet op een hoger niveau, namelijk de stad.) Vanaf 2019 wordt in 's-Hertogenbosch al in 2 wijken gestart met nieuwe programma’s. Vanuit basisondersteuning is de ambitie ‘gewoon doen’. Het is aan te raden de samenhang op inhoud tussen BO, Wmo en Jeugd te borgen door elkaar in ieder geval te informeren over de ambities, plannen en voortgang. En over de activiteiten op wijkniveau. Informeer de toegang en equipeer hen met meer kennis over de samenhang tussen BO en specialistisch. Daarnaast is het aan te raden o.b.v. de doelstellingen passende KPI’s te ontwikkelen. Die gaan over de inhoud, maar ook over de verschuiving van specialistische ondersteuning naar de basisondersteuning.

De meest voor de hand liggende KPI is het verwijspatroon door de toegang: adviseren zij vaker een plan waarbij basisondersteuning wordt betrokken? Let op dat er

sprake is van 2 vormen van toegang: ten eerste de Boschwijzer en ten tweede het wijkteam. Ten tweede kunnen de aanbieders BO gevraagd worden om per kwartaal een inschatting van het aantal cliënten te leveren. Er is een behoefte om de bestaande schotten binnen de gemeente 'sHertogenbosch te doorbreken. Dat wil zeggen: de schotten tussen Wmo, Jeugd, P-wet, onderwijs en specifiek ook schuldhulpverlening. Zodat er niet vanuit producten/aanbod, maar vanuit de vraag wordt geredeneerd. Het ontwikkelen van opgaves/resultaatgebieden past hier goed bij.

Visie op resultaatsturing Er is behoefte aan inzicht in het effect van interventies, dat is er nu nog niet. Start met het definiëren van een beperkt aantal programma’s (opgaves of resultaatgebieden) in gezamenlijkheid met Wmo en Jeugd. Breng de bestaande relaties tussen aanbieders BO en specialistisch in kaart en bespreek dit met de desbetreffende aanbieders. Vraag bijvoorbeeld aan aanbieders met een plan te komen om de opgaves/resultaatgebieden in de praktijk uit te werken. Monitor de volgende gegevens: op- en afschaling tussen BO en specialistisch (via de toegang en periodieke uitvraag aan aanbieders) en resultaten op wijkniveau. Gebruik hiervoor de bestaande buurt- en wijkmonitorinformatie. Vraag periodiek aan de ingekochte aanbieders BO een set aan basisinformatie uit gebaseerd op de resultaatgebieden. Let op dat je afspraken maakt met de Boschwijzer, het wijkteam en de aanbieders over waar de regie komt te liggen wanneer een cliënt in zowel BO als specialistisch naar voren komt. Dat kan primair bij het wijkteam, dat afspraken maakt met de aanbieder. Dit past bij een arrangerend wijkteam.

Visie op een passende bekostiging In 2020 is de behoefte om de uitvoering van BO veel beter toe te spitsen op wat er in de wijk aan problematiek bestaat en wat daar inhoudelijk bij past. Er wordt gedacht over wijkgericht inkopen, maar daar is men nog niet aan

© 2017 KPMG Advisory N.V., ingeschreven bij het handelsregister in Nederland onder nummer 33263682, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige ondernemingen die verbonden zijn aan KPMG International Cooperative (‘KPMG International’), een Zwitserse entiteit. Alle rechten voorbehouden.

45

Bijlage V: Aandachtspunten basisondersteuning

Visie basisondersteuning 's-Hertogenbosch toe. De prioriteiten de vanuit BO worden gezien zijn de volgende: ― Gebieds- of wijkgericht gaan inkopen. ― Het speelveld van aanbieders verruimen. ― Werken vanuit één inhoudelijk opdrachtkader met opgaves, uitgaand vanuit de leefwereld en het gezin.

Wat heeft basisondersteuning nodig van Jeugd en Wmo? Om binnen de gemeente 's-Hertogenbosch tot betere aansluiting en samenwerking tussen specialistisch en basis te komen, worden de volgende punten genoemd: ― Werken met eenzelfde set aan opgaves (het inhoudelijke opdrachtkader) en programmasturing hierop. Jaarlijks opnieuw met elkaar bekijken wat nodig is. Op het moment zijn deze programma er wel (deels), maar zijn deze ongelijksoortig van thematiek en daardoor onvoldoende toepasbaar in de praktijk. ― Kennisuitwisseling. ― Een samenwerkingsrelatie: wederzijds contact. Dat als de basis om eenzelfde set aan opgaves ook in gezamenlijkheid te kunnen realiseren. Op het moment wordt geen samenwerkingsrelatie ervaren (“de regio ervaren we soms als een vertragende praatgroep”): hier is een mooie verbeterslag te maken.

netwerkstructuur. ― Dit vraagt ook om andere sturing van de gemeente. Niet op competitie en concurrentie, maar gericht op cocreatie, faciliteren, aanjagen, het invullen van de rol van opdrachtgever. Hier is volgens BO verbetering te behalen. ― Meer redeneren vanuit de klant en minder vanuit de eigen bedrijfsvoering. Ook de aanbieders kunnen de leefwereld meer centraal zetten. ― Flexibiliteit bij aanbieders en acceptatie dat zij zekerheid gaan inleveren wanneer je de cliënt centraal zet. Inzet gaat niet boven alles, wat nodig is moet leidend zijn.

Afsluitend De grote opgave die vanuit BO wordt bezien, is het realiseren van de integratie binnen de gemeente (organisatorisch en inhoudelijk). Hoe verbind je in de praktijk de beleidssturing en de financiering? Dit pleit ervoor om op korte termijn BO en specialistisch met elkaar te verbinden. Zie hiertoe ook het advies op pagina 11 en verder.

― Meer tempo binnen de gemeente. Er wordt veel afgestemd, maar weinig resultaat behaald.

Wat heeft basisondersteuning nodig van aanbieders? Ook in de samenwerking met aanbieders wordt punten benoemd om de samenwerking te verbeteren: ― Een lerende houding van beide kanten, gebaseerd op vertrouwen en verantwoordelijkheid. In de praktijk wordt gezocht naar een © 2017 KPMG Advisory N.V., ingeschreven bij het handelsregister in Nederland onder nummer 33263682, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige ondernemingen die verbonden zijn aan KPMG International Cooperative (‘KPMG International’), een Zwitserse entiteit. Alle rechten voorbehouden.

46

Bijlage VI: voorbeeld stappenplan resultaten op cliëntniveau

Bijlage VI: voorbeeld stappenplan resultaten op cliëntniveau

Een stapsgewijze aanpak 1. Bepalen van het niveau van segmentatie 4. Het maken van de vertaling naar volume en euro’s In de eerste stap wordt bepaald via welke ‘dwarsdoorsnede’ de Door de aantallen cliënten 2015 en 2016 te combineren met resultaatgebieden worden opgesteld. Bij het bepalen van het niveau landelijke trends kan er een voorspelling van het verwachte volume van segmentatie kijk je naar een logische verdeling van de populatie. worden gemaakt. Aandachtspunt hierbij is het vertalen van de Deze verdeling is enerzijds van belang voor de inrichting van de gerealiseerde aantallen naar de gedefinieerde resultaatgebieden. samenwerkingsverbanden (het bieden van lokaal, passend, volledig Vervolgens worden de ingeschatte aantallen gekoppeld aan de en integraal aanbod) en anderzijds voor het definiëren van integrale kostprijs per resultaatgebied. Hierbij geldt dat er sprake is resultaatgebieden en resultaatmaten. Op basis van data-analyse van één integrale kostprijs voor het toewijzen van de budgetten per wordt een beeld verkregen bij de indeling van de volledige populatie resultaatgebied. naar segment. 5. Het bepalen van de manier van afrekening Budgetten worden niet meer toegewezen aan individuele 2.

Uitwerken van de resultaatgebieden en -paden aanbieders, maar aan samenwerkingsverbanden (in beheer door de Na de segmentatie kan de stap worden gemaakt naar het definiëren lokale partner en resultaat- en budgetverantwoordelijke toegang). De van resultaatgebieden. Per segment wordt bepaald wat het toewijzing gebeurt op basis van een inschatting van het volume gewenste resultaat is en hoe dit resultaat behaald kan worden. vermenigvuldigd met de integrale kostprijs. De invulling van het Hierbij wordt niet in detail ingegaan welk type zorg er geleverd moet budget kan zelf worden ingevuld door het samenwerkingsverband worden door welke aanbieder, maar worden de beoogde uitkomst in zelf. De uitwerking van ‘bundled payments’ is ook onderdeel van verschillende fases per resultaatgebied beschreven. deze stap. 3. Ontwikkelen van resultaatmaten Op basis van de resultaatgebieden kunnen resultaatmaten worden 6. Het vertalen van het stelsel naar governance-, inkoop-, gedefinieerd. De regio ontwikkelt normen voor minimaal te behalen contractmanagement- en relatiemanagementkeuzes resultaten per gebied. Hiermee blijft de regie bij de gemeenten De laatste stap is het vertalen van de gemaakte stelselkeuzes naar (regio) liggen. Resultaatmaten worden gedefinieerd zowel op een aantal organisatie- en cyclusprincipes. stelstelniveau als op persoonsniveau.

Op persoonsniveau wordt er zowel gekeken naar cliëntervaring op uitkomst als op proces (aspecten rondom bejegening, snelheid etcetera). De resultaatmaten worden in samenwerking tussen de regio en de aanbieders gedefinieerd.

© 2017 KPMG Advisory N.V., ingeschreven bij het handelsregister in Nederland onder nummer 33263682, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige ondernemingen die verbonden zijn aan KPMG International Cooperative (‘KPMG International’), een Zwitserse entiteit. Alle rechten voorbehouden.

48

Bijlage VI: voorbeeld stappenplan resultaten op cliëntniveau

Doel, activiteiten en de resultaten per stap

Resultaat

Activiteiten

Doel

In onderstaande tabel wordt per stap het doel, de activiteiten die minimaal uitgevoerd moeten worden en het op te leveren resultaat beschreven.

Stap 1. Niveau van segmentatie

Stap 2. Uitwerken van resultaatgebieden

Stap 3. Ontwikkelen resultaatmaten

Stap 4. Vertaling naar volume en euro’s

Stap 5. Manier afrekening bepalen

Stap 6. Inkoopkeuzes en governance

Niveau van segmentatie (verdelen van de populatie in verschillende groepen) onderzoeken en vaststellen.

Uitwerken van resultaatgebieden. Bepalen welke zorg per segment nodig is en dit vertalen naar wat dit vraagt van de organisaties.

Opstellen van resultaatmaten, vaststellen welke data ervoor nodig is en procesafspraken maken over proces van monitoring.

Uitwerken van de resultaatgebieden, berekenen van een integrale prijs per resultaatgebied en vertalen naar totaal volume en kosten

Bepalen hoe consortia worden afgerekend, beschrijven van consequenties en opstellen van governance

Vertalen van stelsel naar governance-, inkoop-, relatiemanagement en contractmanagementkeuzes

— Bijeenkomst aanbieders tbv definiëren segmenten

— Opstellen templates voor uitwerking resultaatgebieden

— Zorggebruik 2015 en 2016 vertalen naar segmenten

— Schets omvang obv data-analyse, vaststellen segmentatieniveau

— Bijeenkomst met aanbieders per segment

— Bijeenkomst met aanbieders/ cliëntenraden voor opstellen resultaatmaten

— Segment selecteren — Succesfactoren als pilotgroep huidige stelsel en cyclus benoemen — Manier afrekenen — Benodigdheden bepalen met nieuwe stelsel en pilotgroep cyclus benoemen — Governance vaststellen

— Methode voor segmentatie

— Set aan resultaatgebieden per segment

— Populatiesegmenten

— Vereisten voor functioneren stelselonderdelen

— Benodigde data definiëren — Set aan algemene en aanvullende resultaatmaten

— Berekenen van integrale prijs per resultaatgebied

— Inschatting aantal — Breed gedragen cliënten 2019/ 2020/ contractafspraken 2021 — Inschatting kosten 2019/ 2020/ 2021

— Vernieuwde set aan inkoop-, governance-, relatie- en contractmanagement afspraken

© 2017 KPMG Advisory N.V., ingeschreven bij het handelsregister in Nederland onder nummer 33263682, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige ondernemingen die verbonden zijn aan KPMG International Cooperative (‘KPMG International’), een Zwitserse entiteit. Alle rechten voorbehouden.

49

KPMG on social media

KPMG app

© 2017 KPMG Advisory N.V., ingeschreven bij het handelsregister in Nederland onder nummer 33263682, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige ondernemingen die verbonden zijn aan KPMG International Cooperative (‘KPMG International’), een Zwitserse entiteit. Alle rechten voorbehouden. De naam KPMG en het logo zijn geregistreerde merken van KPMG International.