12.39 SABEWA Jaarstukken 2023
Tekst van het document
Jaarstukken 2023
Datum: 16-04-2024 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
Inhoudsopgave 1. Inleiding ........................................................................................................................................... 2 1.1.
Financieel resultaat ................................................................................................................. 4
1.2.
Totstandkoming rekeningresultaat .......................................................................................... 4
1.3.
Leeswijzer ................................................................................................................................ 5
1.4.
Kerngegevens.......................................................................................................................... 6
1.5.
Bestuur .................................................................................................................................... 8
1.6.
Beleidsindicatoren bestuur en organisatie .............................................................................. 9
Jaarverslag ............................................................................................................................................ 10 2.
3.
Programmaverantwoording ........................................................................................................... 11 2.1.
Programma Waarderen ......................................................................................................... 11
2.2.
Programma Heffen ................................................................................................................ 13
2.3.
Programma Innen .................................................................................................................. 15
2.4.
Overzicht algemene dekkingsmiddelen en overhead............................................................ 18
2.5.
Overzicht onvoorzien en vennootschapsbelasting ................................................................ 22
Paragrafen ..................................................................................................................................... 23 3.1.
Algemeen............................................................................................................................... 23
3.2.
Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing ........................................................... 23
3.3.
Paragraaf financiering ........................................................................................................... 25
3.4.
Paragraaf bedrijfsvoering ...................................................................................................... 25
3.5.
Wet Open Overheid ............................................................................................................... 29
Jaarrekening .......................................................................................................................................... 30 4.
Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening ......................................................................... 31 4.1.
5.
6.
Overzicht van baten en lasten ............................................................................................... 31
Toelichting overzicht baten en lasten in de jaarrekening .............................................................. 32 5.1.
Verschillenanalyse ................................................................................................................. 32
5.2.
Overzicht onvoorzien ............................................................................................................. 35
5.3.
Overzicht van incidentele baten en lasten ............................................................................. 35
5.4.
Overzicht structurele toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves ................................ 35
5.5.
Begrotingsrechtmatigheid ...................................................................................................... 35
5.6.
WNT....................................................................................................................................... 37
5.7.
Overzicht taakvelden ............................................................................................................. 39
Balans ............................................................................................................................................ 40 6.1.
Balans .................................................................................................................................... 40
6.2.
Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling .............................................................. 41
6.3.
Toelichting op balans ............................................................................................................. 43
7.
Rechtmatigheidsverantwoording ................................................................................................... 47
8.
Controleverklaring van de onafhankelijke accountant ................................................................... 48
9.
Besluit ............................................................................................................................................ 48 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
1
1. Inleiding Voor u liggen de jaarstukken 2023. Sabewa Zeeland is een samenwerkingsverband binnen een gemeenschappelijke regeling van gemeenten en het waterschap in Zeeland. Als uitvoeringsorganisatie zorgt Sabewa Zeeland voor haar deelnemers en burgers voor een correcte, tijdige en volledige aanslagoplegging en inning van lokale belastingen en de uitvoering van de wet WOZ. Om dit te realiseren verwerkt Sabewa Zeeland o.a. de bevolkingsmutaties en kadastrale mutaties. Voor het waterschap legt Sabewa Zeeland de zuiveringsheffing, ingezetenen heffing, watersysteemheffing en verontreinigingsheffing op. Voor de deelnemende gemeenten legt Sabewa Zeeland de gemeentelijke belastingen op zoals de onroerende zaakbelasting, afvalstoffenheffing, rioolheffing, toeristen- en forensenbelasting. Onderdeel hiervan is het waarden van circa 138.000 objecten. De totale belastingopbrengst voor het waterschap en deelnemende gemeenten is circa € 250 miljoen per heffingsjaar. Sabewa Zeeland voert de programma’s Waarderen, Heffen en Innen uit met circa 50,77 fte. Negatief resultaat Het resultaat over 2023 is € 263.000,- negatief. Dit negatieve resultaat wordt met name veroorzaakt door de grote stijging van het aantal ingediende WOZ-bezwaarschriften, veroorzaakt door de gestegen WOZ-waarden als gevolg van de marktontwikkeling.
Het aantal ingediende bezwaarschriften door no cure no pay bureaus is hierdoor flink toegenomen en als gevolg daarvan ook de uitgekeerde proceskostenvergoedingen. Verder zijn er extra kosten gemaakt om het grote aantal bezwaarschriften tijdig af te kunnen handelen. Bestuurlijk is afgesproken deze extra kosten nog niet mee te nemen in de eerste begrotingswijziging 2023. Begrotingswijziging In 2023 is er een begrotingswijziging vastgesteld door het Algemeen Bestuur. De volgende ontwikkelingen zijn verwerkt in de begrotingswijziging: incidentele kosten ter versterking van de organisatie (€ 681.685,-); structurele kosten ter versterking van de organisatie (€ 167.764,-); structurele stijging van de personeelslasten als gevolg van de nieuwe CAO (€ 296.274,); structurele doorwerking hogere lasten op basis van jaarrekening 2022 (€ 69.300,-); structurele hogere inkomsten en besparingen (- € 65.277,-); structurele hogere kosten vanaf 2023 (€ 27.878,-); incidentele kosten ter vervanging van een langdurig zieke medewerker (€ 49.857,-); hogere niet compensabele BTW ten laste van het Waterschap (€ 53.443,-). Plan versterking organisatie In 2023 is het Visiedocument 2023-2027 vastgesteld waarin de koers staat beschreven om tot een burgergerichte, kwalitatief hoogwaardige en efficiënte uitvoeringsorganisatie te komen.
Hierbij is gekeken naar de oorzaken van de problemen en is in beeld gebracht weke stappen moeten worden gezet om deze problemen op te lossen. In 2023 lag de nadruk op het op orde brengen van de basis. Ook in het jaar 2024 zal hierop de focus liggen. Om de basis op orde te brengen is in 2023 geïnvesteerd in: het verminderen van de kwetsbaarheid van de organisatie (door middel van inhuur van externe medewerkers, structurele uitbreiding van de formatie; automatisering van de processen, kennisverbreding onder de medewerkers en optimaliseren van de administratieve organisatie en interne controle); het wegwerken van achterstanden (door middel van inhuur van externe medewerkers); het verbeteren van de datakwaliteit (door middel van het project “Data op orde”); Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
2
het verbeteren van het waarderingsproces (door middel van meer mogelijkheden tot kwaliteitszorg).
Vooruitblik Sabewa Zeeland blijft zich voortdurend ontwikkelen om een burgergerichte, kwalitatief hoogwaardige en efficiënte uitvoeringsorganisatie te zijn op het gebied van gemeentelijke en waterschapsbelastingen in Zeeland. In 2024 ligt de focus op het verder wegwerken van de (resterende) achterstanden, het verbeteren van de datakwaliteit, slimmer werken en kennis verbreden en verdiepen. Vanaf 2025 kan toegewerkt worden naar het volgende niveau. Het volgende niveau houdt in dat vanaf 2027: vier sterren behaald zijn bij de Waarderingskamer (lees: oordeel uitvoering Wet WOZ ‘goed’); onze processen worden beheerst wat leidt tot een hogere kwaliteit van dienstverlening; controles, (interne) audits en steekproeven onderdeel zijn van de kwaliteitszorg en procesbeheersing; automatisering en robotisering gemeengoed zijn en zorgen voor een efficiënte uitvoering van de kernprocessen; de processen LEAN zijn ingericht; dat er sprake is van een PDCA-cyclus die zorgt voor continue verbetering en optimalisatie. Het uiteindelijke doel van het Visiedocument 2023-2027 is het verminderen van de kwetsbaarheid, het verhogen van de kwaliteit en het kostenefficiënt uitvoeren van de werkzaamheden
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
3
1.1.
Financieel resultaat
Voor u liggen de jaarstukken 2023 van de Gemeenschappelijke Regeling Belastingsamenwerking Sabewa Zeeland. De jaarstukken zijn opgesteld conform het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV). Met de jaarrekening 2023 legt het dagelijks bestuur verantwoording af over het gevoerde beleid in 2022 en de bijbehorende financiën. De verantwoording over het beleid vindt plaats in het jaarverslag. In de jaarrekening worden de financiën nader toegelicht. Sabewa Zeeland sluit het jaar af met een nadelig rekeningresultaat van € 263.114,- Het rekeningresultaat is als volgt opgebouwd:
€ 621.364,€ 358.250,€ 263.114,- nadelig
Hogere kosten Hogere opbrengsten Gerealiseerd resultaat
1.2.
Totstandkoming rekeningresultaat
Aan het tot stand komen van het resultaat gaan de volgende begroting en wijzigingen aan vooraf: - 2022: Begroting 2023; - 2023: 1e Begrotingswijziging 2023 Het werkelijk gerealiseerd resultaat na bestemming is € 263.114,- nadeliger dan begroot. Hieronder volgt een overzicht van de realisatie per programma met de saldo’s van de begroting na wijziging en de afwijking daarop. Lasten
Baten
Saldo
(bedragen x € 1.000,-)
Programma
Saldo Saldo begroting 2023 begroting Begrotingna 2023 na 1e wijz
Afwijking t.o.v. begroting 2023 na 1e wijz
Waarderen
€
3.439 €
- €
-3.439 €
-2.335 €
-3.112 €
Heffen
€
1.839 €
- €
-1.839 €
-1.478 €
-1.860 €
21
Innen
€
1.510 €
443 €
-1.068 €
-1.177 €
-1.450 €
382 -63
-327
Algemene dekkingsmiddelen
€
229 €
7.637 €
7.408 €
6.121 €
7.472 €
Onvoorzien
€
- €
- €
- €
-10 €
-10 €
10
Overhead
€
1.414 €
- €
-1.414 €
-1.121 €
-1.168 €
-246
Vennootschapsbelasting
€
- €
- €
- €
- €
- €
-
Saldo van baten en lasten
€
8.431 €
8.080 €
-351 €
0 €
-128 €
-223
Toevoeging aan Reserves
€
- €
- €
- -
€
- €
-
Onttrekking aan reserves
€
- €
128 €
128 €
- €
128 €
-
Toevoeging aan voorzieningen
€
40 €
- €
-40 €
-
Onttrekking aan voorzieningen
€
- €
- €
- €
Gerealiseerd resultaat
€
8.471 €
8.208 €
-263 €
- € 0
€
-40
- €
-
€
-263
Op hoofdlijnen kan het nadelige saldo verklaard worden door de hogere lasten bij het programma Waarderen, de hogere baten bij het programma Innen en de hogere Overheads-lasten. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar hoofdstuk 2 (programmaverantwoording) en hoofdstuk 5.1 (Verschillen analyse).
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
4
1.3.
Leeswijzer
De jaarstukken 2023 bestaan uit 2 onderdelen: Jaarverslag Programmaverantwoording In totaal zijn er 3 programma’s. In de verantwoording over deze programma’s beschrijven wij de hoofdlijnen van de realisatie van het beleid in 2023. Daarnaast is per programma het financiële resultaat opgenomen. Paragrafen Naast de 3 programma’s heeft Sabewa Zeeland 3 van toepassing zijnde paragrafen. Deze paragrafen betreffen onderwerpen die meerdere of alle programma’s aangaan. Jaarrekening Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening en de toelichting Dit bestaat uit het overzicht van baten en lasten per programma en een analyse van de verschillen tussen begroot en gerealiseerd. Daarnaast worden de incidentele baten en lasten vermeld en wordt ingegaan op de begrotingsrechtmatigheid. Balans en de toelichting De balans geeft het overzicht van de bezittingen, schulden en het eigen vermogen met de toelichting daarop.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
5
1.4.
Kerngegevens
Deelnemers aan de gemeenschappelijke regeling Sabewa Zeeland zijn: Gemeente Borsele, Goes, Hulst, Kapelle, Reimerswaal, Sluis, Terneuzen, Tholen en het Waterschap Scheldestromen. Eenheden per organisatie Onderstaande tabel geeft de gegevens weer zoals bij de begroting is gehanteerd voor de verdeling van de lasten per programma. De rekening is volgens deze begrotingsmethodiek ook uitgangspunt. Stuurgegevens ten behoeve van begroting 2023: Organisaties Aantal Inwoners Objecten Woningen Niet woningen Niet woningen > 5 mln Agrarisch (Bouw-) terrein Sluimerende objecten onbekend Totaal Aanslagregels OZB eig.woning OZB niet eig.woning OZB gebr nieuwe woning Afvalstoffenheffing Afvalstoffen dif.tar. Korting afval scheiden Reinigingsrechten Rioolheffing eigenaar Rioolheffing gebruiker Hondenbelasting Toeristenbelasting Forensenbelasting Revclamebelasting Havengeld/Liggeld Precario Biz Precario compensatie gebruikers (zj, vh, io) Bedrijven Eigenaren Retributies Totaal
Borsele 22.818
Goes 38.594
Kapelle 12.882
Tholen 26.085
R'waal 22.896
Hulst 27.569
Sluis 23.168
10.443 814 23 386 402 116
19.763 1.931 24 151 328 460
5.961 449 8 103 78 53
12.461 968 9 326 332 98
9.463 998 4 323 106 91
13.870 983 4 308 181 169
19.399 1.773 7 437 199 324
29.231 2.187 42 342 331 346
12.184
22.657
6.652
14.194
10.985
15.515
22.139
32.479
10.664 1.501 1.388 10.350
20.020 2.203 2.034 19.041 19.041
5.997 607 592 5.693 5.693
12.424 1.502 1.402 12.043
9.484 1.475 1.444 9.458
13.850 1.471 1.319 14.578
19.390 2.484 2.289 15.159
29.159 2.806 2.499 27.804
19.814 20.703 0 98 212 321
11.404 11.526 2.145
19.895
6.056 1.031 47 105
14.493 2.862
17.946 2.105 778 3.214 133
295 10.221 10.425 2.070 211
319
27 27
Terneuzen Waterschap 54.463
Totaal
0
136.805
30.709
184
4.109 59 207
527 1
154
462 175
10.962 366.187 16.251 351.567 58.088
103.641
25.821
52.765
42.337
48.757
63.960
97.527
734.005
1.226.901
Het totaal aantal inwoners van de provincie Zeeland per 1 januari 2023 was 391.142. Eenheden per organisatie: Organisatie Gemeente Borsele Gemeente Goes Gemeente Hulst Gemeente Kapelle Gemeente Reimerswaal Gemeente Sluis Gemeente Terneuzen Gemeente Tholen Waterschap
Objecten 12.184 22.657 15.515 6.652 10.985 22.139 32.479 14.194 0
Aanslagregels 58.088 103.641 48.757 25.821 42.337 63.960 97.527 52.765 734.005
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
6
Exploitatielasten 2023: € 4.003.368,Personeelslasten 2023: € 4.467.378,Aantal formatie-eenheden toegestaan in 2023 is 51,77 fte. Aantal formatie-eenheden per 31-12-2023 is 47,46 fte. De kosten worden als volgt over de deelnemers verdeeld: Programma Waarderen: op basis van het aantal objecten. Programma Heffen: op basis van het aantal aanslagregels. Programma Innen: op basis van het aantal aanslagregels.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
7
1.5.
Bestuur
Aan het hoofd van Sabewa Zeeland staat een algemeen bestuur, bestaande uit zoveel leden als er deelnemers zijn, waaronder de voorzitter. Het dagelijks bestuur van het waterschap en elk van de colleges van burgemeester en wethouders van de gemeenten wijst uit zijn midden één lid aan en voor elk aangewezen lid een plaatsvervanger aan die dat lid bij verhindering vervangt. Algemeen bestuur: Gemeente Borsele: dhr. A.P. Witkam Gemeente Goes: dhr. S. Meulblok Gemeente Hulst: dhr. D.K.E. Steijaert Gemeente Kapelle: dhr. J.H. Herselman Gemeente Reimerswaal: dhr. N. van der Hoest Gemeente Sluis: dhr. C. Simons Gemeente Terneuzen: dhr. drs. F. O. van Hulle Gemeente Tholen: dhr. drs. P.W.J. Hoek Waterschap Scheldestromen: dhr. A.J.G. Poppelaars Dagelijks Bestuur: Het dagelijks bestuur bestaat uit drie leden, waaronder een voorzitter. De samenstelling van het dagelijks bestuur is als volgt: a. één lid namens het waterschap; b. twee leden namens de gemeenten. De voorzitter en de overige leden van het dagelijks bestuur worden door en uit het midden van het algemeen bestuur gekozen. Leden: Gemeente Kapelle: Gemeente Terneuzen Waterschap Scheldestromen:
dhr. J.H. Herselman (voorzitter) dhr. F.O. van Hulle dhr. A.J.G. Poppelaars
Adresgegevens: Sabewa Zeeland Bezoekadres : Kennedylaan 1 Postbus 1155 4538 AE Terneuzen Telefoon: 088-99 95 800 E-mail: info@sabewazeeland.nl Website: www.sabewazeeland.nl
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
8
1.6.
Beleidsindicatoren bestuur en organisatie
De effecten van het beleid dienen toegelicht te worden door middel van een vaste set van beleidsindicatoren op te nemen in de begroting en de jaarrekening. De meeste van deze indicatoren zijn te vinden op www.waarstaatjegemeente.nl, onder dashboard „besluit Begroting en Verantwoording“. Een aantal van deze indicatoren dient echter uit de eigen gegevens of de eigen begroting of jaarrekening berekend te worden. Aangezien Sabewa Zeeland geen programma bestuur en organisatie heeft, zijn deze in dit hoofdstuk opgenomen. Nr
Naam indicator
Eenheid
B2023
W2023
1 Formatie
Fte per 1.000 inwoners
0,13
0,13
2 Bezetting
Fte per 1.000 inwoners
0,14
0,12
3 Apparaatskosten
kosten per inwoner
4 Externe inhuur
Kosten als % van totale loonsom
16,13%
Totale kosten inhuur externen
616.710 1.308.100
Kosten als % van totale lasten
14,86%
5 Overhead
€ 12,29 € 12,88 30,11%
16,77%
1. Formatie Definitie: het gaat hier om de toegestane formatie in fte van het ambtelijk apparaat van de organisatie voor het begrotingsjaar op peildatum 1 januari. 2. Bezetting Definitie: het werkelijk aantal fte dat werkzaam is, dus niet de toegestane formatie omvang. 3. Apparaatskosten Definitie: apparaatskosten (ofwel organisatiekosten) zijn de noodzakelijke financiële middelen voor het inzetten van het personeel (salarissen), organisatie-, huisvestings-, materieel-, automatiseringskosten en dergelijke voor de uitvoering van de organisatorische taken. Apparaatskosten zijn dus alle personele en materiële kosten die verbonden zijn aan het functioneren van de organisatie, exclusief griffie en bestuur. 4. Externe inhuur Definitie: het uitvoeren van werkzaamheden in opdracht van een bij de organisatie in dienst zijnde opdrachtgever, door een private organisatie met winstoogmerk, door middel van het tegen betaling inzetten van personele capaciteit en deskundigheid, zonder dat daar een arbeidsovereenkomst of aanstelling tussen de organisatie en de daarbij ingezette personen aan ten grondslag ligt. 5. Overhead Definitie: alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerker in het primaire proces.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
9
Jaarverslag
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
10
2. Programmaverantwoording 2.1.
Programma Waarderen
Doelstelling Uitvoering van de Wet waardering onroerende zaken. Bestaand beleid Wet waardering onroerende zaken en Waarderingsinstructie. Wat willen we bereiken Sabewa Zeeland voert de processen uit binnen de normen en criteria van de Wet WOZ. Dit wordt jaarlijks gecontroleerd door de toezichthouder, de Waarderingskamer. Voor de interne beheersing van deze processen willen we de beoordeling “goed” (4 sterren) van de Waarderingskamer behalen en vooral houden. In 2023 zijn daarvoor al een aantal belangrijke stappen gezet. In 2024 willen we de borgingsmaatregelen verder aanscherpen en ook de processen verder optimaliseren. Wat hebben we ervoor gedaan In 2023 zijn de WOZ-beschikkingen (aanslagbiljetten) tijdig verzonden en geresulteerd in een hausse aan bezwaren, wat ook het landelijk beeld was. Door extra inzet en inhuur is 95% van deze bezwaren tijdig taxatie technisch afgehandeld. Parallel hieraan is er hard gewerkt om de achterstanden verder weg te werken, wat op onderdelen goed gelukt is. Wel lopen deze activiteiten in 2024 nog door. Hiermee wordt niet alleen fors geïnvesteerd in het wegwerken van achterstanden, maar ook de kwaliteit van de data krijgt een grote noodzakelijke- kwaliteitsimpuls. Dit heeft weer een positieve effecten op andere deelprocessen zoals de bezwarenafhandeling en vooral het vertrouwen van de burger in de gegevens. Wat heeft het gekost Lasten en baten:
Lasten Baten
Begroting Begroting 2023 Jaarrekening Afwijking 2023 na 1e wijz. 2023 € 2.334.847 € 3.112.097 € 3.438.768 € 326.671 € - € - € - € -
Saldo van baten en lasten
€
Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves
€
Gerealiseerd resultaat
€
-2.334.847 €
-3.112.097 €
-3.438.768 €
-326.671
€
€ 52.009 €
- € 52.009 €
-
-2.334.847 €
-3.060.088 €
-3.386.759 €
-326.671
-
Toelichting: De proceskostenvergoedingen voor de afhandeling van WOZ-bezwaarschriften zijn € 317.008,- hoger uitgevallen dan begroot. Daarbij dient wel opgemerkt te worden dat er op 1 januari 2024 nog 730 bezwaarschriften van no cure no pay bureaus afgehandeld dienden te worden. Naar schatting leidt dit in 2024 nog tot € 92.000,- aan proceskostenvergoedingen, welke in 2024 verantwoord zullen worden. Het aantal ingediende bezwaarschriften ligt in 2023 hoger dan de afgelopen jaren. Dit als gevolg van de stijging van de WOZ-waarden die samenhangt met de marktontwikkeling. Het aantal ingediende bezwaarschriften door no cure no pay bureaus is hierdoor ook hoger, evenals de uitgekeerde procesvergoedingen. Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
11
Hieronder volgen enkele vergelijkende cijfers over afgelopen jaren: 2023
2022
2021
2020
Aantal objecten onder bezwaar
9.291
5.175
4.837
3612
Aantal bezaren ncnp
4.766
2.773
2.315
1478
Percentage gegrond woningen particulier
33%
57%
49%
22%
Percentage gegrond woningen ncnp
20%
27%
26%
6%
Percentage gegrond niet-woningen particulier
49%
35%
53%
41%
Percentage gegrond niet-woningen ncnp
0%
12%
21%
23%
Jaar
Uitgekeerde proceskostenvergoedingen
2023
€
717.413
2022
€
379.771
2021
€
301.774
2020
€
309.533
Specificatie taakvelden 2023: Omschrijving
Lasten
Baten
Saldo
0.61 OZB Woningen
€ 3.000.272
€ -3.000.272
0.62 OZB niet woningen
€
€
Totaal
€ 3.438.768 €
438.495
Prestaties(indicatoren) Het binnen de wettelijke termijn (28-02-2023) afgeven van een WOZ-beschikking Bezwaar en beroepsafschriften afwikkelen binnen de gestelde wettelijke termijn (31-12-2023)
-438.495
- € -3.438.768
Norm
Realisatie
95%
95%
100%
75%
Binnen de wettelijk vastgestelde termijn van 8 weken is de WOZ-beschikking afgegeven van 95% van alle WOZ-objecten. De afhandeling van de WOZ-bezwaren is voor 75% binnen de geselde norm voldaan. Voor het restant van 25% zijn verdagingsbrieven verstuurd en vindt de afhandeling in januari en februari 2024 plaats, binnen de wettelijke verdagingstermijn. Het feit dat de gestelde norm voor afhandeling niet gehaald is wordt veroorzaakt de stijging van het aantal ingediende bezwaarschriften.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
12
2.2.
Programma Heffen
Doelstelling Op basis van de door de deelnemers vastgestelde belastingverordeningen uitvoering geven aan de belastingheffing aan de hand van de vigerende kohierplanning. Bestaand beleid Binnen de wettelijke mogelijkheden zoals de Gemeente- en Waterschapswet, Algemene wet inzake rijksbelastingen en diverse beleidsregels zorgdragen voor een tijdige verzending van de aanslagen. Over de data van verzenden van de belastingaanslagen worden jaarlijks nadere afspraken gemaakt en vastgelegd in de zogenaamde kohierplanning. Wat willen we bereiken Tijdige en correcte aanslagoplegging gecombineerd met de WOZ beschikking. Het percentage te verzenden aanslagen in de initiële ronde dient minimaal 95% te zijn. In basis versturen we enkel juiste en tijdige aanslagen. Indien er correcties noodzakelijk zijn, voeren wij deze meteen uit zodat er meteen duidelijkheid is voor de burger over de impact. De burgers worden op een persoonlijke en duidelijke manier benaderd en ontvangen bericht binnen de gestelde reactietermijnen. Proces van inboeken en afhandelen van de bezwaren is geborgd en wordt gemonitord zodat deze binnen de gestelde termijnen afgehandeld worden. Er wordt gestuurd op managementinformatie per belastingsoort en deelnemers worden hierover per kwartaal geïnformeerd via de managementrapportage.
Wat hebben we ervoor gedaan Het in 2022 opgestelde projectplan voor het opschonen van de basisgegevens is ook nog doorgelopen in 2023. De achterstanden zijn in 2023 nog niet volledig weggewerkt. Dit heeft te maken met het langdurig wegvallen van enkele medewerkers, waarvoor maar beperkt vervanging kon worden ingehuurd. De krapte op de arbeidsmarkt draagt hier ook niet aan bij en maakt het zeer lastig om vacatures ingevuld te krijgen. Daarnaast heeft een van onze toeleveranciers (drinkwaterbedrijf Evides) problemen gekend met het tijdig leveren van bestanden vanwege achterstanden aldaar. Dit heeft direct effect op de tijdigheid van de op te leggen waterschapheffingen. Dit probleem lijkt overigens nu opgelost te zijn bij de toeleverancier, waardoor wij nu de resterende achterstanden voor dit onderdeel ook weg kunnen werken. Naast de focus op het wegwerken van de resterende achterstanden is ook gestart met de opzet van gestructureerde (kwaliteit)controles. Ook zijn diverse processen geanalyseerd en is gekeken om zaken slimmer uit te voeren. Zo is in 2023 een WOZ-bezwarenmodule ontwikkeld die voor een grote versnelling van afhandeling heeft gezorgd, zonder aan kwaliteit in te boeten.
Echter, vanwege de hausse aan WOZ-bezwaren (meer dan 2x de reguliere hoeveelheid, wat ook het landelijk beeld is) en de ontwikkeling van deze applicatie midden in het belastingjaar heeft ervoor gezorgd dat we circa 15% van de bezwaren eind 2023 hebben moeten verdagen en daarmee niet geheel de kpi die hiervoor geformuleerd is (100%) gehaald hebben.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
13
Wat heeft het gekost Lasten en baten
Lasten Baten
Begroting Begroting 2023 Jaarrekening Afwijking 2023 na 1e wijz. 2023 € 1.478.220 € 1.859.586 € 1.838.816 € -20.770 € - € - € - € -
Saldo van baten en lasten
€
Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves
€
Gerealiseerd resultaat
€
-1.478.220 €
-1.859.586 €
-1.838.816 €
20.770
€
€ 42.554 €
- € 42.554 €
-
-1.478.220 €
-1.817.032 €
-1.796.262 €
20.770
-
Specificatie taakvelden 2023 Omschrijving
Lasten
Baten
Saldo
0.61 OZB Woningen
€
156.755 €
- €
-156.755
0.62 OZB niet woningen
€
41.915 €
- €
-41.915
0.64 Belastingen overig
€ 1.148.175 €
- € -1.148.175
2.3 Recreatieve Havens
€
552 €
- €
-552
2.4 Economische Havens
€
201 €
- €
-201
3.3 Bedrijfsloket en bedrijfsregelingen
€
241 €
- €
-241
3.4 Economische promotie
€
49.432 €
- €
-49.432
7.2 Riolering
€
246.311 €
- €
-246.311
7.3 Afval
€
195.233 €
- €
-195.233
Totaal
€ 1.838.816 €
Prestaties(indicatoren) Aanslagen juist, volledig en tijdig opleggen Verzoek, bezwaar en beroepsafschriften afwikkelen binnen de gestelde wettelijke termijn
- € -1.838.816
Norm 100%
Realisatie 99 %
100%
95 %
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
14
2.3.
Programma Innen
Doelstelling Zorgdragen voor tijdige inning en invordering van belastingschulden. Bestaand beleid Uitvoering bepalingen Gemeente- en Waterschapswet, de Invorderingswet 1990, de Leidraad Invordering 2016 Belastingsamenwerking Sabewa Zeeland en de Leidraad kwijtschelding gemeentelijke- en waterschapsbelastingen. Het streven is om meer te digitaliseren en gegevens en informatie meer elektronisch en minder op papier te ontvangen en te verstrekken. Wat willen we bereiken - Automatisering van de werkprocessen. - Een doorlooptijd van het debiteurenbeheer van maximaal één kalenderjaar. - Goede informatie en communicatie met de burger over het invorderingsproces. - De aanvraag voor de kwijtschelding is goed toegankelijk en duidelijk voor de burger. De afdoening van de verzoeken en beroepen gebeurt binnen de gestelde termijn (uit de leidraad) en waar kan eerder). Wat hebben we ervoor gedaan Het proces voor automatische incasso is aangepast ter voorbereiding op de aanslagoplegging 2024. Er wordt gestuurd op automatisering door het scannen van de QR-code op het aanslagbiljet. Dit scheelt veel handmatig werk voor de financiële administratie en voorkomt fouten. In 2023 is de implementatie van de Beslagvrije voet volledig afgerond. Hierdoor konden loonvorderingen automatisch verwerkt worden en is het mogelijk om loonvorderingen bij betalingsachterstanden in te zetten.
Gedurende het jaar is er een verdere inhaalslag gemaakt in de afhandeling van openstaande oude debiteurenposten. Door burgers actief te contacten over de vorderingen, zijn gelden alsnog binnen gekomen. Indien op geen enkele mogelijkheid meer contact mogelijk was, zijn de posten afgeboekt. We zijn burgers en ondernemers waar mogelijk tegemoet gekomen in een betalingsregeling of uitstel van betaling, waarbij we altijd samen met de burger kijken naar de persoonlijke situatie en maatwerk toepassen. We hopen op deze manier een goede service te leveren naar de Zeeuwse burgers en tevens de belastingen tijdig te innen voor onze deelnemers. De verzoeken voor kwijtschelding zijn in 2023 binnen de gestelde termijn afgehandeld. Door aanpassingen in de brieven hebben we de communicatie naar de burger nog duidelijker gemaakt. Ook hebben we in 2023 fysieke bijeenkomsten gehouden voor de formulierenbrigades om actualiteiten te bespreken en ze mee te nemen in de gewijzigde wetgeving omtrent kwijtschelding. Dit alles om de toegankelijkheid voor de burger te bevorderen. De aanvragen kwijtschelding 2023 lagen in lijn met de aanvragen in 2022.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
15
In onderstaande tabel is het overzicht opgenomen van de kwijtscheldingsverzoeken met betrekking tot het jaar 2023 (peildatum 31-12-2023). Kw ijtschelding achteraf
Kw ijtschelding Vooraf
Ingediend*
Beroepen
Afgerond
Ingediend Afgerond
Borsele
193
163
92%
15
87%
Goes
747
537
95%
35
81%
Hulst
313
212
92%
13
92%
Kapelle
94
69
97%
9
50%
Middelburg
1296
1154
92%
76
83%
Reimersw aal
212
173
89%
9
78%
Terneuzen
997
632
94%
42
80%
Tholen
280
251
92%
12
82%
Veere
145
103
97%
6
83%
Vlissingen
1.527
1187
93%
61
81%
Schouw en-Duiveland
395
274
93%
27
91%
Noord-Beveland
96
84
97%
6
40%
Sluis
294
250
90%
100%
6.589
273 5.362
97% 94%
21 17 349
79%
Overig Totaal
79%
Wat heeft het gekost Lasten en baten Begroting Begroting 2023 Jaarrekening Afwijking 2023 na 1e wijz. 2023 1.233.278 € 1.534.095 € 1.510.334 € -23.761 56.392 € 84.392 € 442.643 € 358.251
Lasten Baten
€ €
Saldo van baten en lasten
€
-1.176.886 €
-1.449.703 €
-1.067.691 €
382.012
Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves
€
- € €
33.035 €
€ 33.035 €
-
Gerealiseerd resultaat
€
-1.176.886 €
-1.416.668 €
-1.034.656 €
382.012
Toelichting De hogere baten worden met name veroorzaakt door de ontvangen rente op de rekeningcourantrekeningen bij de schatkist van het Ministerie van Financiën. Over 2023 lag de rentestand gemiddeld rond de 3%. Deze rentebaten waren niet begroot. Ten tijde van het opstellen van de begroting was de spaarrente namelijk nog nihil. De spaarrente is vanaf juli 2022 gestegen doordat de Europese Centrale Bank voor het eerst in elf jaar haar rentetarieven verhoogde en dit sindsdien nog een aantal maal heeft gedaan.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
16
Specificatie taakvelden 2023 Omschrijving
Lasten
Baten
Saldo
0.61 OZB Woningen
€
135.362 €
7.099 €
-128.263
0.62 OZB niet woningen
€
36.196 €
1.898 €
-34.297
0.64 Belastingen overig
€
950.131 €
401.005 €
-549.127
2.3 Recreatieve Havens
€
476 €
- €
-476
2.4 Economische Havens
€
174 €
- €
-174
3.3 Bedrijfsloket en bedrijfsregelingen
€
208 €
- €
-208
3.4 Economische promotie
€
6.501 €
- €
-6.501
7.2 Riolering
€
212.695 €
17.477 €
-195.218
7.3 Afval
€
168.592 €
15.164 €
-153.427
Totaal
€ 1.510.334 €
Prestaties(indicatoren) Kwijtscheldingsverzoeken afhandelen binnen de gestelde termijn (leidraad) Bezwaar en beroepsschriften afhandelen binnen de gestelde termijn % openstaande posten dienstjaar t.o.v. opgelegde aanslagen dienstjaar
442.643 € -1.067.691
Norm
Realisatie
100%
94%
95%
79%
Max 3%
4,15%
Het feit dat het percentage openstaande posten dienstjaar t.o.v. de opgelegde aanslagen dienstjaar hoger ligt dan de gestelde norm wordt veroorzaakt doordat de aanslagen forensenbelasting voor de gemeente Sluis met dagtekening 30 november 2023 zijn opgelegd. De betalingstermijn voor deze aanslagen verloopt pas in 2024. Voor de overige deelnemers ligt het percentage openstaande posten over het algemeen rond de 3%.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
17
2.4.
Overzicht algemene dekkingsmiddelen en overhead
Doelstelling Onder de programma’s zijn alleen de inkomsten en uitgaven opgenomen die daarmee een direct verband hebben. Aangezien Sabewa Zeeland, als uitvoeringsorganisatie voor de WOZ en het heffen en invorderen van belastingen een afwijkende programma indeling heeft, is er voor gekozen de deelnemersbijdragen, evenals voorgaande jaren, op dit onderdeel te begroten en te verantwoorden. Daarnaast worden hier eventuele andere algemene kosten en opbrengsten begroot die niet bij de programma’s zijn opgenomen. Op dit programma worden de bijdragen van de deelnemers geraamd en eventuele andere algemene kosten en opbrengsten die niet op de programma’s zijn begroot. Wat willen we bereiken Het binnen de kaders van het gestelde kwaliteitsniveau voldoen aan de gestelde eisen ten aanzien van de kostenontwikkeling. Wat hebben we bereikt Door middel van de bestuursrapportage is het dagelijks- en algemeen bestuur geïnformeerd omtrent verwachte kostenoverschrijdingen en hogere opbrengsten. Wat heeft het gekost Lasten en baten
Lasten Baten
Begroting Begroting 2023 Jaarrekening Afwijking 2023 na 1e wijz. 2023 € 112.160 € 165.603 € 228.942 € 63.339 € 6.233.335 € 7.637.393 € 7.637.392 € -1
Saldo van baten en lasten
€
6.121.175 €
7.471.790 €
7.408.450 €
-63.340
Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves
€
- €
€ - €
- € - €
-
Toevoeging aan voorzieningen € Onttrekking aan voorzieningen €
- € - €
- € - €
39.649 € - €
39.649 -
€
6.121.175 €
7.471.790 €
7.368.801 €
-102.989
Gerealiseerd resultaat
Toelichting Lasten: De lasten betreffen de niet verrekenbare BTW voor rekening van het waterschap Scheldestromen. Baten: De baten betreffen de bijdragen van de deelnemers in de exploitatiekosten. Voorzieningen: De toevoeging aan voorzieningen van € 39.649,- betreft de toevoeging aan de voorziening voor verlofsparen door de medewerkers. Op basis van de CAO SGO kunnen medewerkers vanaf 1 januari 2022 bovenwettelijke verlofuren sparen. Met dit verlofsparen kunnen medewerkers passend bij hun levensfase hun bovenwettelijke verlofuren inzetten op een manier die aansluit bij hun persoonlijke levens- en carrièreplanning. Deze verlofuren verjaren niet. Aangezien er bij verlofsparen sprake is van arbeidskosten gerelateerde verplichtingen die een niet voorspelbare opbouw en daarmee ook onvoorspelbare afbouw kennen, dient hier een voorziening voor gevormd te worden. De dotatie aan Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
18
de voorziening verlofsparen betreft de toename van de omvang van het bovenwettelijk verlof per 31 december 2023 ten opzichte van 31 december 2022. In onderstaande tabel zijn de begrote verantwoorde bijdragen opgenomen.
Het algemeen bestuur heeft in zijn vergadering van 8 september 2023 besloten om een begrotingswijziging vast te stellen. Dit heeft geleid tot de volgende wijziging: Deelnemer
Deelnemersbijdrage
Deelnemersbijdrage na
Verhoging
primaire begroting 2023
na wijzigingen
deelnemersbijdrage
Borsele
406.865
501.860
94.995
Goes
747.890
922.376
174.486
Hulst
450.754
559.260
108.506
Kapelle
204.637
253.588
48.951
Reimerswaal
338.016
418.703
80.688
Sluis
661.680
813.739
152.058
Terneuzen
925.461
1.150.364
224.903
Tholen
433.793
537.093
103.300
Totaal gemeenten
4.169.097
5.156.984
987.887
Waterschap
2.064.238
2.480.409
416.172
Totaal
6.233.335
7.637.393
1.404.057
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
19
Specificatie taakvelden 2023 Omschrijving
Lasten
Baten
Saldo
0.4 Overhead
€
- € 1.601.778 € 1.601.778
0.61 OZB Woningen
€
- € 3.292.573 € 3.292.573
0.62 OZB niet woningen
€
- €
0.64 Belastingen overig
€
0.8 Overige baten en lasten
€
- €
15.626 €
15.626
0.9 Vennootschapsbelasting
€
- €
- €
-
1.0 Mutaties reserves
€
- €
- €
-
0.11 Saldo van de rekening van baten en lasten
€
- €
- €
-
2.3 Recreatieve havens
€
- €
1.098 €
1.098
2.4 Economische havens
€
- €
400 €
400
3.3 Bedrijfsloket en bedrijfsregelingen
€
- €
480 €
480
3.4 Economische promotie
€
- €
58.743 €
58.743
7.2 Riolering
€
- €
447.210 €
447.210
7.3 Afval
€
- €
351.235 €
351.235
Totaal
€
516.928 €
516.928
228.942 € 1.351.320 € 1.122.378
228.942 € 7.637.392 € 7.408.450
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
20
Overzicht overhead Middels een voorgeschreven programmaplan worden, in een apart overzicht, de kosten van overhead weergegeven. In de programma’s zelf zijn de kosten opgenomen die direct betrekking hebben op het primaire proces. De definitie voor Overhead van Vensters voor bedrijfsvoering is gehanteerd als uitgangspunt. Deze luidt: alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van medewerkers in het primaire proces. Overhead bestaat in ieder geval uit: 1. Leidinggevende primair proces. 2. Financiën, toezicht en controle eigen organisatie. 3. P&O / HRM 4. Inkoop. 5. In- en externe communicatie. 6. Juridische zaken m.u.v. behandeling bezwaar- en beroepsschriften en juristen die primaire taken verrichten (bijv. vergunningverlening) 7. Bestuurszaken en bestuursondersteuning. 8. Informatievoorziening en automatisering (exclusief hetgeen functioneel is ten behoeve van het primaire proces). 9. Facilitaire zaken en huisvesting. 10. Documentaire informatievoorziening. 10. Managementondersteuning primair proces. Bovenstaande indeling kan teruggebracht worden tot de volgende uitgangspunten als men naar de gehele organisatie kijkt. • Directe kosten zoveel mogelijk direct toerekenen aan de betreffende taakvelden. • Ondersteunende taken zijn niet direct dienstbaar aan de externe klant of het externe product en behoren derhalve tot de overhead.
Wanneer deze ondersteunende taken worden uitbesteed, behoren de uitbestedingskosten bedrijfsvoering tot de overhead (bijv. salarisadministratie). • Sturende taken vervult door hiërarchisch leidinggevenden behoren tot de overhead. De bijbehorende loonkosten behoren ondeelbaar tot de overhead. • De positionering van een functie binnen de organisatie heeft geen invloed op de beoordeling of er sprake is van overhead.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
21
Wat heeft het gekost Lasten en baten
Lasten Baten
Begroting Begroting 2023 Jaarrekening Afwijking 2023 na 1e wijz. 2023 € 1.121.221 € 1.168.001 € 1.414.238 € 246.236 € - € - € - € -
Saldo van baten en lasten
€
Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves
€ €
Gerealiseerd resultaat
€
-1.121.221 € -
-1.121.221 €
-1.168.001 €
-1.414.238 €
-246.236
€ €
- € - €
-
-1.168.001 €
-1.414.238 €
-246.236
Toelichting De hogere werkelijke lasten dan begroot worden vooral veroorzaakt door hogere personeelslasten en huisvestingslasten. De hogere personeelslasten kwamen tot stand doordat de vacatures voor juridisch advies en informatie-adviseur niet ingevuld konden worden, waardoor externe inhuur noodzakelijk was om deze functies in te kunnen vullen en externe inhuur is nu eenmaal duurder. Verder vallen de werkelijke lasten voor de dienstverleningsovereenkomsten met Waterschap Scheldestromen hoger uit doordat de begrote lasten waren gebaseerd op de oude dienstverleningsovereenkomst.
2.5.
Overzicht onvoorzien en vennootschapsbelasting
Onvoorzien
Lasten Baten
Begroting Begroting 2023 Jaarrekening Afwijking 2023 na 1e wijz 2023 € 10.000 € 10.000 € - € -10.000 € € - € -
Saldo van baten en lasten
€
Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves
€ €
Gerealiseerd resultaat
€
-10.000 €
-10.000 €
- €
10.000
-
€ €
- € - €
-
-10.000
€
- €
10.000
Vennootschapsbelasting Begroting 2023 Lasten Baten
€ €
Begroting 2023 Jaarrekening Afwijking na 1e wijz. 2023 - € - € - € - € - € - € -
Saldo van baten en lasten
€
- €
- €
- €
-
Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves
€ €
- € - €
- € - €
- € - €
-
Gerealiseerd resultaat € - € - € - € De taken die Sabewa Zeeland verricht zijn vrijgesteld van vennootschapsbelasting.
-
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
22
3. Paragrafen 3.1.
Algemeen
Op grond van het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) is het ook voor de gemeenschappelijke regeling Sabewa Zeeland verplicht, voor zover van toepassing, de paragrafen op te stellen. De paragrafen lokale heffingen, onderhoud kapitaalgoederen, verbonden partijen en grondbeleid zijn niet van toepassing voor deze gemeenschappelijke regeling.
3.2.
Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing
Het weerstandsvermogen bestaat uit de relatie tussen: a) De weerstandscapaciteit, zijnde de middelen en de mogelijkheden waarover de gemeenschappelijke regeling beschikt of kan beschikken om niet begrote kosten te dekken; b) Alle risico’s waarvoor geen maatregelen zijn getroffen en die van materiële betekenis kunnen zijn in relatie tot de financiële positie. Weerstandscapaciteit In de weerstandscapaciteit worden alleen die middelen opgenomen die in een begrotingsjaar en de daarop volgende begrotingsjaren vrij aanwendbaar zijn zonder dat dit effect heeft op de gewenste kernactiviteit van de organisatie. Sabewa Zeeland heeft geen vrij aanwendbare middelen en derhalve geen weerstandscapaciteit. De algemene reserve, gevormd uit het batig slot van de jaarrekening 2022, is bestemd voor incidentele kosten Ingevolge wetgeving (BTW) en regelgeving (Vereniging Zeeuwse Gemeenten) is dit slechts beperkt toegestaan. Risico’s De voor het weerstandsvermogen relevante risico’s zijn die risico’s waarvoor geen maatregelen (bijvoorbeeld verzekering of voorziening) zijn getroffen en die van materiële betekenis zijn in relatie met de financiële positie. Een risico van materiële betekenis en welke Sabewa Zeeland zelf slechts beperkt kan beïnvloeden, zijn de proceskosten voor de no-cure-no-pay-bureaus met betrekking tot de bezwaarschriften.
Oorlog Rusland-Oekraïne In februari 2022 startte de Russische invasie van Oekraïne. Deze oorlog is in de eerste plaats een menselijke tragedie. Daarnaast heeft deze oorlog gevolgen voor de wereldwijde economie en dus ook de Nederlandse economie. Door de oorlog is de inflatie verergerd en is een Europese energieprijzencrisis ontstaan. Door de hogere energiekosten stijgen ook de productiekosten van voedsel en dus de voedselprijzen. Sabewa Zeeland ondervindt de gevolgen van de inflatie maar de oorlog heeft geen effect op de bedrijfsvoering van Sabewa Zeeland. Risicomanagement Maatregelen worden getroffen om de risico’s zo beperkt mogelijk te houden. Eén van die maatregelen is te komen tot het verbeteren van de processen. Zo zijn alle processen in beeld gebracht en beschreven, en vinden er controles plaats die worden vastgelegd. In 2021 is een intern frauderisicoanalyse vastgesteld. In 2023 is gestart met een algemene risico-analyse, welke begin 2024 afgerond is.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
23
Kengetallen Voor het Besluit begroting en verantwoording (BBV) zijn een verplichte basisset van vijf financiële kengetallen. Het gaat om de kengetallen voor netto schuldquote en netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen, solvabiliteitsratio, structurele exploitatieruimte, belastingcapaciteit en grondexploitatie. De kengetallen van de belastingcapaciteit en grondexploitatie zijn niet van toepassing voor Sabewa Zeeland. De kengetallen moeten inzicht geven in de financiële positie van Sabewa Zeeland en de mogelijkheid bieden tot vergelijking met anderen. Kengetallen rekening 2023 Jaarrekening Kengetal 2022 Netto Schuldquote -3,86% Netto schuldquote gecorigeerd voor alle verstrekte leningen -3,86% Solvabiliteitsratio -2,05% Structurele exploitatieruimte 1,43%
Begroting Jaarrekening 2023 2023 0% 2,19% 0% 2,19% 0% -2,18% 0% -4,34%
Kengetal: Netto schuldquote De netto schuldquote geeft inzicht in het niveau van de schuldenlast van de Sabewa Zeeland ten opzichte van de eigen middelen. Geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en aflossingen op de exploitatie. Kengetal: Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Om inzicht te verkrijgen in hoeverre sprake is van doorlenen wordt de netto schuldquote zowel in- als exclusief doorgeleende gelden weergegeven. Op deze wijze wordt duidelijk in beeld gebracht wat het aandeel van de verstrekte leningen is en wat het betekend voor de schuldenlast. De wijze waarop de netto schuldquote gecorrigeerd voor de doorgeleende gelden wordt berekend is gelijk aan de netto schuldquote, met dien verstande dat bij de financiële activa ook alle verstrekte leningen worden opgenomen. Kengetal: Solvabiliteitsratio De solvabiliteitsratio geeft inzicht in de mate waarin de medeoverheid in staat is aan zijn financiële verplichtingen te voldoen. Onder de solvabiliteitsratio wordt verstaan het eigen vermogen als percentage van het totale balanstotaal. Bij dit kengetal moet wel de kanttekening gemaakt worden dat gemeenschappelijke regelingen beperkt zijn in het vormen van (permanente) reserves.
Kengetal: Structurele exploitatie ruimte Dit kengetal is van belang om te kunnen beoordelen welke structurele ruimte men heeft om de eigen lasten te dragen, of welke structurele stijging van de baten of structurele daling van de lasten daarvoor nodig is. Voor de beoordeling van het structurele en reële evenwicht van de begroting wordt het onderscheid gemaakt tussen structurele en incidentele lasten en baten. De structurele exploitatie ruimte wordt bepaald door het saldo van de structurele baten en lasten en het saldo van de structurele onttrekkingen en toevoegingen aan reserves gedeeld door de totale baten en uitgedrukt in een percentage.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
24
3.3.
Paragraaf financiering
Rekening-courant Sabewa Zeeland heeft een rekening-courantovereenkomst bij de Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) tot maximaal de toegestane kasgeldlimiet, zijnde 8,2% van het begrotingstotaal (kasgeldlimiet 2023 € 515.698,-). De kasgeldlimiet is in 2023 niet overschreden. 2023 1e kw
2e kw
3e kw
4e kw
€ 515.698
€ 515.698
€ 515.698
gemiddeld kwartaalsaldo rc Kasgeldllimiet
3.4.
€ 515.698
Paragraaf bedrijfsvoering
Bedrijfsvoering De bedrijfsvoering wordt gekenmerkt door een efficiënte inrichting van de organisatie. De organisatie is gericht op uitvoering van de programma’s Waarderen, Heffen en Innen. Het uit te voeren beleid wordt door de deelnemende organisaties opgesteld. De efficiënte inrichting komt onder andere tot uitdrukking in het organogram van de organisatie. Kenmerkend is de platte organisatie van de gemeenschappelijke regeling. De directeur, de teammanagers, de staf, en de medewerkers uit de teams Waarderen, Aanslagoplegging en Betalingen & Burgercontacten vormen de gehele organisatie. Daarbij zijn slechts 3 hiërarchische lagen. De programma’s Waarderen, Heffen en Innen worden op een zo doelmatig mogelijke wijze uitgevoerd waarbij zoveel mogelijk gebruik wordt gemaakt van digitale informatievoorziening. Het adequaat besturen en managen van een organisatie vraagt om een goede planning en control. Hieronder wordt verstaan het gehele besturings- en managementinstrumentarium waarmee binnen een organisatie zowel de planningsfunctie als de controlefunctie optimaal kan worden uitgevoerd. Om dit te kunnen bereiken zijn dienstverleningsovereenkomsten afgesloten. Formatie De toegestane vaste formatie bedraagt 51,77 fte. De werkelijke bezetting bedroeg per 31 december 2023 47,46 fte.
Het feit dat de werkelijke bezetting lager ligt dan de toegestane formatie wordt veroorzaakt door de krapte op de arbeidsmarkt waardoor het nog niet gelukt is om enkele openstaande vacatures in te vullen. Werkzaamheden van deze openstaande vacatures worden daarom tijdelijk opgevangen door externe inhuur. Arbeidsomstandigheden Voor de arbeidsomstandigheden is aansluiting gezocht bij de door de gemeente Terneuzen ingehuurde arbodienst. Ziekteverzuim Het ziekteverzuimpercentage voor 2023 bedraagt 6,76% (2017 5,93%, 2018 4,86%, 2019 3,73%, 2020 1,93% 2021 1,39%, 2022 4,06% ). Het ziekteverzuim is hoger dan afgelopen drie jaar. Dit wordt veroorzaakt door de langdurig ziekteverzuim van twee medewerkers. De stijging van het ziekteverzuim pas in het landelijke beeld. Afname diensten De personeels- en salarisadministratie wordt uitgevoerd door de gemeente Terneuzen. De dienstverlening op het gebied van huisvesting, (kantoor)automatisering, financiële administratie en facilitaire zaken wordt geleverd door het waterschap. Met de gemeente Terneuzen is een Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
25
dienstverleningsovereenkomst afgesloten. De dienstverleningsovereenkomst met Waterschap Scheldestromen is opgezegd per 31 december 2022. De oude dienstverleningsovereenkomst is verlengd tot en met 30 juni 2023. Inmiddels is er op hoofdlijnen een akkoord over een nieuwe dienstverleningsovereenkomst voor de periode 1 juli 2023 t/m 31 december 2024. Informatisering/automatisering Diensten op het gebied van de informatisering en automatisering worden via een dienstverleningsovereenkomst afgenomen van het waterschap. Planning en Control Het Treasurystatuut en de Financiële verordening en Controleverordening op grond van resp. artikel 212 en 213 van de Gemeentewet zijn in 2023 door het bestuur vastgesteld. Huisvesting De gemeenschappelijke regeling is gehuisvest in het waterschapskantoor te Terneuzen. Bedrijfshulpverlening Aangesloten is bij de in het kantoor Terneuzen van het waterschap aanwezige bhv-dienst. Communicatie Van belang is dat onze deelnemers weten wat ze van ons kunnen verwachten op het gebied van communicatie. Kortom: de interne en externe communicatie. Beide aspecten zijn vervat in een helder communicatieplan. Een essentieel onderdeel van dit plan vormt de jaarplanner waarin uiteengezet is wanneer Sabewa Zeeland communiceert, aan welke doelgroep en welke middelen hiervoor worden ingezet. De jaarplanner is verzonden aan de deelnemers en wordt periodiek geëvalueerd.
Afhandeling klachten
Het aantal klachten laat nog steeds een dalende lijn zien ten opzichte van voorgaande jaren. Het verbeteren van de processen, het verstrekken van juiste en tijdige informatie, en duidelijke communicatie vanuit de Front Office dragen hieraan bij. Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
26
Rechtmatigheid Op 19 december 2019 is een overeenkomst gesloten met DataB voor de duur van één jaar. Aan het einde van de looptijd wordt de overeenkomst steeds automatisch, stilzwijgend, verlengd voor de duur van 12 maanden, tenzij de overeenkomst schriftelijk wordt opgezegd met inachtneming van een opzegtermijn van 3 maanden. De overeenkomst is aangegaan voor de volgende diensten: Implementatie en abonnement Mijn Overheid; Abonnement Multichannel; Implementatie en abonnement Dboxx; Het opmaken, printen en versturen van aanslagbrieven en betalingspost WOZ en andere gemeentelijke belastingen; Het aanbieden van digitale betaaloplossingen (DPLA); Het opmaken, printen en versturen van aanslagbrieven en betalingspost WOZ en andere gemeentelijke belastingen naar de Mijn Overheid Berichtenbox; Het opmaken, printen en versturen van op naam gestelde informatie; Het scannen van inkomende post; Porto en verzending middels Postnl. Het Europese drempelbedrag dat geldt van 1 januari 2022 tot en met 31 december 2023 voor overheidsopdrachten voor sociale en andere specifieke diensten bedraagt € 750.000,-. In 2022 is in totaal € 415.937,- betaald aan DataB op basis van de overeenkomst en in 2023 € 476.451,- . Dit betekent voor 2023 een overschrijding van € 476.451,- ten opzichte van het Europese drempelbedrag.
Om in de toekomst onrechtmatigheden met betrekking tot de aanbestedingswet te voorkomen is de interne controle hierop aangescherpt en er zal meer worden ingezet op contractmanagement.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
27
Voortgang plan versterking organisatie Zoals in de inleiding reeds beschreven is, is in 2023 geïnvesteerd in het op brengen van de basis. De stand van zaken hieromtrent is als volgt:
Hieronder volgt een vergelijking tussen de begrote uitgaven hiervoor en de werkelijke uitgaven in 2023: Werkelijke uitgaven 2023
Prognose nog uit te geven 2024
Verschil met
Wat gaan we doen
Begroot bedrag 2023
Inhuur externe medewerkers
€ 336.656 €
389.364 €
- € 389.364 €
52.708
Structurele uitbreiding formatie
€ 163.264 €
150.409 €
- € 150.409 €
-12.855
begroot Totaal
bedrag
Incidentele uitbreiding formatie
€ 30.029 €
34.610 €
- € 34.610 €
4.581
Project Data op Orde
€ 198.000 €
150.534 €
26.035 € 176.569 €
-21.431
Dashboards voor kwaliteitszorg
€ 15.000 €
7.000 €
- €
7.000 €
-8.000
Communicatiemiddelen om burgers beter te informeren.
€ 21.500 €
400 €
- €
400 €
-21.100 -15.000
Verkennen middelen voor opvragen secundaire objectkenmerken
€ 15.000 €
- €
- €
- €
WOZ-calculator op website
€
5.000 €
2.500 €
- €
2.500 €
-2.500
Robotiseren proces bezwaar en beroep
€ 50.000 €
35.525 €
- € 35.525 €
-14.475
Inhuur voor optimaliseren procesbeschrijvingen en interne controleplan
€ 15.000 €
25.887 €
10.000 € 35.887 €
20.887
€ 849.449 €
796.229 €
36.035 € 832.264 €
-17.185
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
28
3.5.
Wet Open Overheid
In artikel 3.5 (Openbaarheidsparagraaf) van de Wet Open overheid (Woo) wordt voorgeschreven dat bestuursorganen in de jaarlijkse begroting aandacht besteden aan de beleidsvoornemens inzake de uitvoering van deze wet en in de jaarlijkse verantwoording verslag doen van de uitvoering ervan, mede in relatie tot de beleidsvoornemens. Deze begroting en jaarlijkse verantwoording vloeien voort uit het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV). De Woo is in 2022 in werking getreden. De Woo vervangt de Wet openbaarheid van bestuur (Wob). De Woo geeft regels voor het actief openbaar en toegankelijk maken van overheidsinformatie en moet ervoor zorgen dat deze beter vindbaar, uitwisselbaar, eenvoudig te ontsluiten en goed te archiveren is. Deze wet legt de verplichting op documenten in een, voor Sabewa Zeeland, beperkt aantal categorieën openbaar te maken: Wet- en regelgeving; Organisatiegegevens; Bestuursstukken; Jaarplannen en-verslagen; Wob/Woo-verzoeken; Onderzoeken; Klachten. Sabewa Zeeland voldoet al voor het merendeel van deze categorieën aan deze verplichting, uitgezonderd van de Wob/Woo-verzoeken, onderzoeken en klachten. Ook deze categorieën zullen in de toekomst door Sabewa Zeeland in de toekomst openbaar gemaakt worden. Daarnaast verplicht de Woo overheden om de informatiehuishouding op orde te brengen.
De verwachting is wel dat met het op orde krijgen van de digitale informatiehuishouding van de overheid nog een aanzienlijke doorlooptijd zal zijn gemoeid. Voor het volledig realiseren hiervan bij het Rijk en de decentrale overheden wordt een termijn van tenminste 8 jaar genoemd (Memorie van Toelichting, kamerdossier 35112). Omdat het niet efficiënt wordt geacht dat ieder bestuursorgaan zelf het wiel uitvindt, zal de minister van BiZa een meerjarenplanning opstellen, waarbij een begin wordt gemaakt bij de digitale huishouding van het Rijk en daarna stap voor stap bij de overige overheden.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
29
Jaarrekening
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
30
4. Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening 4.1.
Overzicht van baten en lasten
In onderstaande tabel is het totaaloverzicht van lasten en baten opgenomen ingedeeld naar de programma’s uit de programmabegroting. Een toelichting op de verschillen is te vinden in de financiële analyses in het jaarverslag en de jaarrekening. (bedragen * € 1,000,-)
lasten
Begroting 2023 baten
Begroting 2023 na 1e wijz. lasten baten saldo
saldo
lasten
Rekening 2023 baten
saldo
Programma waarderen
€
2.335 €
- €
-2.335 €
3.112 €
- €
-3.112 €
3.439 €
- €
-3.439
Programma heffen
€
1.478 €
- €
-1.478 €
1.860 €
- €
-1.860 €
1.839 €
- €
-1.839 -1.068
Programma innen
€
1.233 €
56 €
-1.177 €
1.534 €
84 €
-1.450 €
1.510 €
443 €
Algemene dekkingsmiddelen
€
112 €
6.233 €
6.121 €
166 €
7.637 €
7.472 €
229 €
7.637 €
7.408
Overhead
€
1.121 €
- €
-1.121 €
1.168 €
- €
-1.168 €
1.414 €
- €
-1.414
Vennootschapsbelasting
€
- €
- €
- €
- €
- €
-
€
-
Onvoorzien
€
10 €
- €
-10 €
10 €
- €
-10
€
-
Saldo baten en lasten
€
6.290 €
6.290 €
0 €
7.849 €
7.722 €
-128 €
8.431 €
8.080 €
-351
Mutaties reserves per programma Programma waarderen
€
- €
- €
- €
- €
52 €
52 €
- €
52 €
52
Programma heffen
€
- €
- €
- €
- €
43 €
43 €
- €
43 €
43
Programma innen
€
- €
- €
- €
- €
33 €
33 €
- €
33 €
33
Algemene dekkingsmiddelen
€
- €
- €
- €
- €
- €
- €
- €
- €
-
Saldo baten en lasten
€
- €
- €
- €
- €
128 €
128 €
- €
128 €
128
Mutaties voorzieningen per programma Programma waarderen
€
- €
- €
- €
- €
- €
- €
- €
- €
-
Programma heffen
€
- €
- €
- €
- €
- €
- €
- €
- €
-
Programma innen
€
- €
- €
- €
- €
- €
- €
- €
- €
-
Algemene dekkingsmiddelen
€
- €
- €
- €
- €
- €
- €
40 €
- €
-40
Saldo baten en lasten
€
- €
- €
- €
- €
- €
- €
40 €
- €
-40
Geraamd resultaat
€
6.290 €
6.290 €
0 €
7.849 €
7.849 €
0 €
8.471 €
8.208 €
-263
De onttrekkingen aan de reserves betreffen de onttrekking van € 127.597,- aan de algemene reserve . Dit betrof het positief resultaat over 2022 dat was toegevoegd aan de algemene reserves, o.a. vanwege uitgestelde uitgaven van 2022 naar 2023.
Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 19 april 2024
31
5. Toelichting overzicht baten en lasten in de jaarrekening 5.1.
Verschillenanalyse
In onderstaande tabel wordt de totstandkoming van het rekeningresultaat ten opzichte van de begroting na wijziging weergegeven. Bedragen x € 1.000,-. Nr Programma
Voordelig Nadelig
Saldo
Raming saldo begroting 1 Waarderen Overige uitbestede werkzaamheden
18
Vergoeding proceskosten WOZ-bezwaren
317
Aandeel personeelslasten
41
Aandeel automatisering
70
Aandeel interne dienstverlening Overige afwijkingen
21 1 71
398
-326
2 Heffen Vergoeding proceskosten Heffen-bezwaren
3
Abonnementen, boeken en tijdschriften
11
Aandeel personeelslasten Aandeel automatisering