Vast te stellen bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
Tekst van het document
in buitenstedelijk gebied: voor een weg, bestaande uit vijf of meer rijstroken: 600 meter; voor een weg, bestaande uit drie of vier rijstroken: 400 meter; voor een weg, bestaande uit een of twee rijstroken: 250 meter. Deze zonering geldt niet: c. voor wegen die zijn gelegen binnen een als woonerf aangeduid gebied; d. voor wegen waarvoor een maximumsnelheid van 30 kilometer per uur geldt; e. wegen waarvan op grond van een door de gemeenteraad vastgestelde geluidsniveau vaststaat dat de geluidsbelasting op 10 meter uit de as van de meest nabij gelegen rijstrook 48 dB (A) of minder bedraagt (art. 74, lid 3 Wgh). Het plangebied is gelegen aan de Weerselosestraat 304 in Hertme, een drukke verbindingsweg tussen Borne en Weerselo (60 km/u). In de Wet geluidhinder worden woningen en andere geluidsgevoelige gebouwen beschermd. In het kader van het wijzigigen van het bestemmingsplan heeft Buijvoets Bouwen Geluidsadvisering een aanvullend akoestisch onderzoek uitgevoerd (werknummer: 20.116). Deze is opgenomen in Bijlage 3. Berekenen geluidbelasting Bij het berekenen van de geluidbelasting wordt rekening gehouden met een prognose van de verkeersgegevens voor een weekdag in de toekomstige situatie over 10 jaar (2031). De weg- en verkeersgegevens zijn afkomstig van de gemeente Borne (telling werkdag 2019, zie bijlage I). Een weekdag komt overeen met 0.91 x een werkdag.
Voor de autonome groei van het verkeer tot 2031 wordt gerekend met 1% per jaar. De voertuigcategorieën zijn afkomstig van de telling 2019. De gegevens zijn opgenomen in tabel I.
32
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
Figuur 4.2: Berekende geluidbelasting en toetsing Voor de rekeninvoergegevens wordt verwezen naar de berekening in Bijlage 3. De geluidbelasting is in punt 1 (woning C op de situatie in Bijlage 3 maximaal 50 dB en hoger dan de ambitie/voorkeursgrenswaarde van 48 dB. De maximaal toelaatbare hogere grenswaarde van 53 dB uit het gemeentelijk geluidbeleid wordt niet overschreden. Bij de andere woning in punt 4 (woning A op de situatie) is de geluidbelasting maximaal 44 dBA en wordt de ambitie/voorkeursgrenswaarde niet overschreden. Maatregelen reductie geluidbelasting Conform het geluidbeleid moet worden onderzocht welke maatregelen mogelijk zijn om de geluidbelasting in rekenpunt 1 te reduceren in de volgorde van bron – overdracht – ontvanger. Bron- en overdrachtsmaatregelen zijn overwogen maar niet mogelijk. De woning beschikt over een geluidsluwe buitenruimte. In alle gevallen waarin ontheffing wordt verleend, worden eisen gesteld aan het binnenniveau en de indeling van de woning. De binnenwaarde, waaraan bij het realiseren van de nieuwe woning zal moeten worden voldaan, bedraagt 33 dB. Na dat het definitieve ontwerp gereed is kunnen de noodzakelijke geluidwerende maatregelen worden vastgesteld overeenkomstig criterium 5. Voor één woning kan een hogere waarde worden vastgesteld van 50 dB.
Spoorweglawaai- en industrielawaai Daarnaast zijn er in de directe omgeving van het plangebied geen spoorwegen en/of geluidsgezoneerde bedrijventerreinen aanwezig. Voor de toetsing van het aspect 'geluid' van de naastgelegen milieubelastende bestemmingen (horeca, bedrijf en kantoor) wordt verwezen naar paragraaf 4.2. Geconcludeerd kan worden dat het aspect 'geluid' geen belemmering vormt voor de uitvoerbaarheid van dit bestemmingsplan.
4.5
Luchtkwaliteit
Om een goede luchtkwaliteit in Europa te garanderen heeft de Europese unie een viertal kaderrichtlijnen opgesteld. De hiervan afgeleide Nederlandse wetgeving is vastgelegd in hoofdstuk 5, titel 2 van de Wet milieubeheer. Deze wetgeving staat ook bekend als de Wet luchtkwaliteit. In de Wet luchtkwaliteit staan onder meer de grenswaarden voor de verschillende luchtverontreinigende stoffen. Onderdeel van de Wet luchtkwaliteit zijn de volgende Besluiten en Regelingen: Besluit en de Regeling niet in betekenende mate bijdragen (luchtkwaliteitseisen); Besluit gevoelige bestemmingen (luchtkwaliteitseisen). Besluit en de Regeling niet in betekenende mate bijdragen
Toelichting
33
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
Het Besluit niet in betekenende mate bijdragen (NIBM) staat bouwprojecten toe wanneer de bijdrage aan de luchtkwaliteit van het desbetreffende project niet in betekenende mate is. Het begrip 'niet in betekenende mate' is gedefinieerd als 3% van de grenswaarden uit de Wet milieubeheer. Het gaat hierbij uitsluitend om stikstofdioxide (NO2) en fijn stof (PM10 en PM2,5). Toetsing aan andere luchtverontreinigende stoffen uit de Wet luchtkwaliteit vindt niet plaats. In de Regeling NIBM is een lijst met categorieën van gevallen (inrichtingen, kantoor- en woningbouwlocaties) opgenomen die niet in betekenende mate bijdragen aan de luchtverontreiniging. Enkele voorbeelden zijn: woningen: 1500 met een enkele ontsluitingsweg; woningen: 3000 met twee ontsluitingswegen; kantoren: 100.000 m² bruto vloeroppervlak met een enkele ontsluitingsweg. Als een ruimtelijke ontwikkeling niet genoemd staat in de Regeling NIBM kan deze nog steeds niet in betekenende mate bijdragen. De bijdrage aan NO2 en PM10 moet dan minder zijn dan 3% van de grenswaarden. Besluit gevoelige bestemmingen Dit besluit is opgesteld om mensen die extra gevoelig zijn voor een matige luchtkwaliteit aanvullend te beschermen. Deze 'gevoelige bestemmingen' zijn scholen, kinderdagverblijven en verzorgings-, verpleegen bejaardentehuizen. Woningen en ziekenhuizen/ klinieken zijn geen gevoelige bestemmingen.
De grootste bron van luchtverontreiniging in Nederland is het wegverkeer. Het Besluit legt aan weerszijden van rijkswegen en provinciale wegen zones vast. Bij rijkswegen is deze zone 300 meter, bij provinciale wegen 50 meter. Bij realisatie van 'gevoelige bestemmingen' binnen deze zones is toetsing aan de grenswaarden die genoemd zijn in de Wet luchtkwaliteit nodig. Toets Met voorliggende ontwikkeling wordt per saldo één vrijstaande woning toegevoegd. De ontwikkeling van één vrijstaande woning zorgt voor een toename van de verkeersgeneratie. Als wordt uitgegaan van een worst-case scenario kan het aantal verkeersbewegingen op maximaal 8,6 per dag gesteld worden (bron: CROW, kencijfers parkeren en verkeersgeneratie). Er zal geen sprake zijn van vrachtverkeer, waardoor het percentage vrachtverkeer op 0% gezet kan worden. In onderstaand figuur is de worst-case berekening weergegeven met het verwachte aantal extra voertuigbewegingen.
Figuur 4.3: Worst-case berekening voor bijdrage van extra verkeer (bron: infomil.nl) Uit deze berekening volgt dat de bijdrage van het extra verkeer niet in betekende mate is. Er is geen
34
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
nader onderzoek nodig. Uit de jaarlijkse rapportage van de luchtkwaliteit blijkt bovendien dat er, in de omgeving van het plangebied, langs wegen geen overschrijdingen van de grenswaarden aan de orde zijn. Een overschrijding van de grenswaarden is ook in de toekomst niet te verwachten. Aanvullend onderzoek naar de luchtkwaliteit is derhalve niet nodig.
4.6
Externe veiligheid
Externe veiligheid is een beleidsveld dat is gericht op het beheersen van risico's die ontstaan voor de omgeving bij de productie, de opslag, de verlading, het gebruik en het transport van gevaarlijke stoffen. Nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen moeten worden getoetst aan wet- en regelgeving op het gebied van externe veiligheid. Concreet gaat het daarbij om risicovolle bedrijven, vervoer gevaarlijke stoffen per weg, spoor en water en transport gevaarlijke stoffen via buisleidingen. Op de diverse aspecten van externe veiligheid is afzonderlijke wetgeving van toepassing. Voor risicovolle bedrijven gelden onder meer: het Besluit externe veiligheid inrichtingen (Bevi); de Regeling externe veiligheid (Revi); het Registratiebesluit externe veiligheid; het Besluit risico's zware ongevallen 2015 (Brzo 2015); het Vuurwerkbesluit. Voor vervoer gevaarlijke stoffen geldt het Besluit externe veiligheid transportroutes en de Regeling Basisnet. Op transport gevaarlijke stoffen via buisleidingen zijn het Besluit externe veiligheid buisleidingen (Bevb) en de Regeling externe veiligheid buisleidingen (Revb) van toepassing. Het doel van wetgeving op het gebied van externe veiligheid is risico's waaraan burgers in hun leefomgeving worden blootgesteld vanwege risicovolle inrichtingen en activiteiten tot een aanvaardbaar minimum te beperken.
Het is noodzakelijk inzicht te hebben in de kwetsbare en beperkt kwetsbare objecten en het plaatsgebonden en het groepsrisico. Plaatsgebonden risico (PR): Risico op een plaats buiten een inrichting, uitgedrukt als een kans per jaar dat een persoon onafgebroken en onbeschermd op die plaats zou verblijven, overlijdt als rechtstreeks gevolg van een ongewoon voorval binnen een inrichting waarbij een gevaarlijke stof betrokken is. Groepsrisico (GR): Cumulatieve kansen per jaar dat ten minste 10, 100 of 1000 personen overlijden als rechtstreeks gevolg van hun aanwezigheid in het invloedsgebied van een inrichting en een ongewoon voorval binnen de inrichting waarbij een gevaarlijke stof betrokken is. In het BEVI zijn de risiconormen wettelijk vastgelegd. Deze normen zijn niet effectgericht maar gebaseerd op een kansberekening. Tevens geven de risiconormen alleen de kans weer om als direct gevolg van een ongeval met gevaarlijke stoffen te overlijden. Gezondheidsschade en de kans op verwonding of materiële schade zijn daarin niet meegenomen. Er is in het BEVI geen harde norm voor het groepsrisico vastgesteld. Voor het groepsrisico geldt geen norm maar slechts een oriënterende waarde. Er is sprake van een verantwoordingsplicht in geval van een toename van het groepsrisico. Risicokaart Aan hand van de Risicokaart is een inventarisatie verricht van risicobronnen in en rond het plangebied.
Op de Risicokaart staan meerdere soorten risico's, zoals ongevallen met brandbare, explosieve en giftige stoffen, grote branden of verstoring van de openbare orde. In totaal worden op de Risicokaart dertien soorten rampen weergegeven. Toets
Toelichting
35
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
Figuur 4.4: Uitsnede risicok aart (bron: infomil.nl) Uit de inventarisatie blijkt dat binnen een straal van 1,4 kilometer van het plangebied geen risico's op basis van de externe veiligheid zijn gelegen, derhalve geldt dat het plangebied: zich niet bevindt binnen de risicocontour van Bevi- en Brzo-inrichtingen, danwel inrichtingen die vallen onder het Vuurwerkbesluit (plaatsgebonden risico); zich niet bevindt binnen een gebied waarbinnen een verantwoording van het groepsrisico nodig is; niet is gelegen binnen de veiligheidsafstanden van het vervoer gevaarlijke stoffen; niet is gelegen binnen de veiligheidsafstanden van buisleidingen voor het vervoer van gevaarlijke stoffen. Een en ander brengt met zich mee dat het project in overeenstemming is met wet- en regelgeving met betrekking tot externe veiligheid.
4.7
Water
Een belangrijk instrument om waterbelangen in ruimtelijke plannen te waarborgen is de watertoets, die sinds 1 november 2003 wettelijk is verankerd. Initiatiefnemers zijn verplicht in ruimtelijke plannen een beschrijving op te nemen van de gevolgen van het plan voor de waterhuishouding. Het doel van de wettelijk verplichte watertoets is te garanderen dat waterhuishoudkundige doelstellingen expliciet en op een evenwichtige wijze in het plan worden afgewogen. Deze waterhuishoudkundige doelstellingen betreffen zowel de waterkwantiteit (veiligheid, wateroverlast, tegengaan verdroging) als de waterkwaliteit (riolering, omgang met hemelwater, lozingen op oppervlaktewater). Waterbeleid De Europese Kaderrichtlijn Water is richtinggevend voor de bescherming van de oppervlaktewaterkwaliteit in de landen in de Europese Unie. Aan alle oppervlaktewateren in een stroomgebied worden kwaliteitsdoelen gesteld die in 2015 moeten worden bereikt. Ruimtelijk relevant
36
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
rijksbeleid is verwoord in de SVIR en het Nationaal Waterplan (inclusief de stroomgebiedbeheerplannen). Op provinciaal niveau zijn de Omgevingsvisie en de bijbehorende Omgevingsverordening richtinggevend voor ruimtelijke plannen. Het Waterschap Vechtstromen heeft de beleidskaders van rijk en provincie nader uitgewerkt in het Waterbeheerplan 2016-2021. De belangrijkste ruimtelijk relevante thema's zijn de Kaderrichtlijn Water en retentiecompensatie. Daarnaast is de Keur van Waterschap Vechtstromen een belangrijk regelstellend instrument waarmee in ruimtelijke plannen rekening moet worden gehouden. Op gemeentelijk niveau zijn het in overleg met Waterschap Vechtstromen opgestelde gemeentelijk Waterplan en het gemeentelijk Rioleringsplan van belang bij het afwegen van waterbelangen in ruimtelijke plannen. Waterbeheerplan 2016-2021 Watersysteem In het waterbeheer van de 21e eeuw worden duurzame, veerkrachtige watersystemen nagestreefd. Dit betekent concreet dat droge perioden worden doorstaan zonder droogteschade, vissterfte en stank, en dat in natte perioden geen overlast optreedt door hoge grondwaterstanden of inundaties vanuit oppervlaktewateren. Problemen worden niet afgewenteld op andere gebieden of latere generaties. Het principe "eerst vasthouden, dan bergen, dan pas afvoeren" is hierbij leidend.
Rijk, provincies en gemeenten hebben in het Nationaal Bestuursakkoord Water doelen vastgelegd voor het op orde brengen van het watersysteem. Afvalwaterketen Het zoveel mogelijk scheiden van vuil en schoon water is belangrijk voor het bereiken van een goede waterkwaliteit. Door te voorkomen dat grote hoeveelheden relatief schoon hemelwater door rioolstelsels worden afgevoerd, neemt het aantal overstorten van verontreinigd rioolwater op oppervlaktewater af en neemt de doelmatigheid van de rioolwaterzuivering toe. Hierdoor verbetert zowel de kwaliteit van oppervlaktewateren waarop overstorten plaatsvinden als de kwaliteit van het effluent ontvangende oppervlaktewater. Indien het schone hemelwater door middel van infiltratie in het gebied wordt vastgehouden alvorens het wordt afgevoerd naar oppervlaktewater, draagt dit bovendien bij aan de duurzaamheid van het watersysteem. Vandaar dat het principe "eerst schoonhouden, dan scheiden, dan pas zuiveren" een belangrijk uitgangspunt is bij nieuwe stedelijke ontwikkelingen. Als het hemelwater niet wordt aangekoppeld of wordt afgekoppeld van het bestaande rioolstelsel is oppervlakkige afvoer en infiltreren in de bodem uitgangspunt. Als infiltratie in de bodem niet mogelijk is, is lozing op het oppervlaktewater via een bodempassage gewenst.
Watertoetsproces Op 26-01-2021 is via www.dewatertoets.nl de digitale watertoets verricht, zie Bijlage 4 Watertoets. Op basis van de watertoets geldt de korte procedure. Dit houdt in dat direct doorgegaan kan worden met de planvorming. Het waterschap heeft op voorhand geen bezwaren tegen de voorgenomen ontwikkeling. Het aspect 'water' vormt geen belemmering voor de uitvoering van voorliggend plan.
4.8
Ecologie
Bij een ruimtelijk plan moeten de gevolgen van de voorgenomen ontwikkeling met betrekking tot aanwezige natuurwaarden in beeld worden gebracht. Daarbij wordt ingegaan op de relatie van het plan met beschermde gebieden, beschermde soorten, en het Natuurnetwerk Nederland (NNN). De wettelijke kaders hiervoor worden gevormd door Europese richtlijnen (Vogelrichtlijn en Habitatrichtlijn), nationale regelgeving (Wet natuurbescherming) en provinciale regelgeving (NNN in provinciale verordening). Toetsing Bij dit bestemmingsplan wordt hiervoor gebruik gemaakt van een quickscan natuurwaarden [kenmerk:
Toelichting
37
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
2912, versie 1.0], zie ook bijlage Bijlage 5 Quickscan Natuurwaardenonderzoek. De resultaten zijn in de volgende alinea's opgenomen. Het plangebied is op 13 oktober 2020 onderzocht op de (potentiële) aanwezigheid van beschermde planten, dieren en beschermde nesten, holen, vaste rust- en voortplantingslocaties. Ook is onderzocht of de voorgenomen activiteiten een negatief effect hebben op beschermd (natuur)gebied, zoals Natura 2000 en het Natuurnetwerk Nederland. Wettelijk e consequenties m.b.t. gebiedsbescherming: Het plangebied behoort niet tot het Natuurnetwerk Nederland of Natura 2000-gebied. Vanwege de ligging buiten het Natuurnetwerk Nederland, leiden de voorgenomen activiteiten niet tot wettelijke consequenties, omdat de bescherming van het Natuurnetwerk Nederland geen externe werking kent in Overijssel. Gelet op de aard en omvang van de voorgenomen activiteiten en de afstand tussen Natura 2000-gebied en het plangebied, is het niet aannemelijk dat uitvoering van de voorgenomen activiteiten zal leiden tot een negatief effect op instandhoudingsdoelen van Natura 2000-gebied. Stikstof Het dichtstbijzijnde Natura 2000-gebied is het Lonnekermeer op circa 6,6 kilometer afstand van het plangebied. Om te bepalen wat het effect is van een ontwikkeling op een Natura 2000-gebied zijn twee factoren van belang.
Enerzijds de omvang en het type ontwikkeling en anderzijds de afstand tot Natura 2000-gebied. De Omgevingsdienst Twente (ODT) heeft een adviesmemo opgesteld wanneer zij een stikstofdepositieonderzoek (AERIUS berekening) verlangen en wanneer een kwalitatieve wijze kan worden gemotiveerd dat significante negatieve effecten als gevolg van stikstofdepositie kunnen worden uitgesloten. Dit kan worden gedaan door de afstand tot het gebied in relatie tot de omvang van het project te beschrijven. De ODT heeft hiervoor een handvat ontwikkeld waaruit beoordeeld kan worden of het indienen van een gedetailleerd stikstofdepositieonderzoek (AERIUS berekening) noodzakelijk is. Op basis van deze berekeningen is een afstand tot het Natura 2000 gebied afgeleid. Wanneer het betreffende project op grotere afstand is gelegen is een gedetailleerd stikstofdepositie onderzoek niet noodzakelijk en kan in beginsel worden volstaan met een kwalitatieve onderbouwing.
Figuur 4.5: afstand tot Natura 2000 gebied en noodzakelijkheid AERIUS berekening (bron: ODT) Met voorliggend bestemmingsplan worden alle bestaande opstallen en de bedrijfswoning gesloopt. Hiervoor worden twee nieuwe woningen gebouwd inclusief bijgebouwen. Als we uitgaan van de zwaarste categorie: 'bestemmingsplan: sloop 1 woning en bouw 5 woningen', dan wordt door de ODT een
38
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
stikstofdepositieonderzoek verlangt wanneer het plangebied binnen een afstand van 2 kilometer ligt. Het dichtstbijzijnde Natura 2000 gebied ligt op 6,6 kilometer afstand. Er zijn dan ook geen significante effecten te verwachten, gezien de omvang van het project en de afstand tot Natura 2000-gebied. Vanwege de lokale invloedsfeer hebben de voorgenomen activiteiten geen negatieve effecten op deze Natura 2000- of Natuurnetwerk Nederland gebieden. Er is geen nader onderzoek nodig in het kader van gebiedsbescherming en er hoeft geen ontheffing van de Omgevingsverordening Overijssel of Wet natuurbescherming aangevraagd te worden. De uitvoering van fysieke activiteiten in een plangebied zou kunnen leiden tot een negatief effect op instandhoudingsdoelen van een Natura 2000-gebied in de omgeving van een plangebied. Als gevolg van sloop- en bouwwerkzaamheden kunnen negatieve effecten optreden, zoals een toename van geluid, trillingen, kunstlicht, visuele verstoring, areaalverlies en aantasten hydrologie. Gelet op de aard, omvang en duur van de voorgenomen activiteiten en de afstand tussen het plangebied en Natura 2000-gebied, wordt in voorliggend geval een negatief effect op instandhoudingsdoelen van Natura 2000-gebied uitgesloten.
De invloedsfeer van de voorgenomen activiteiten is lokaal en gelet op de afstand tussen het plangebied en het meest nabij gelegen Natura 2000-gebied is een negatief effect uitgesloten. Ten behoeve van de ontwikkeling (sloop schuren, bouw van twee woningen), wordt materieel met een verbrandingsmotor ingezet en vindt er een tijdelijke toename plaats van verkeersbewegingen als gevolg van de aan- en afvoer van sloop- en bouwmaterialen, materieel en personeel. De stikstofemissie gedurende de ontwikkelfase is gering en vindt plaats gedurende een korte periode (enkele maanden). Gelet op de ligging van het plangebied, op minimaal 6,6 kilometer afstand van stikstofgevoelige habitattypen in Natura 2000-gebied, kan een negatief effect op Natura 2000-gebied uitgesloten worden. Deze conclusie wordt getrokken op basis van ervaring met stikstofberekeningen voor soortgelijke projecten, zowel qua omvang, als afstand tussen plangebied en stikstofgevoelige habitattypen in Natura 2000-gebied. Als gevolg van de bewoning van (per saldo) één extra woning vindt er een beperkte toename plaats van het aantal verkeersbewegingen van en naar het plangebied. De woning wordt gasloos gebouwd waardoor er geen aardgas verbruikt wordt in de gebruiksfase. Het verkeer gaat snel op in het heersende verkeersbeeld.
Het is niet aannemelijk dat de toename van verkeer zal leiden tot een toename van stikstofdepositie op stikstofgevoelige habitattypen in Natura 2000-gebied. Deze conclusie wordt getrokken op basis van ervaring met stikstofberekeningen voor soortgelijke projecten, zowel qua omvang, als afstand tussen plangebied en stikstofgevoelige habitattypen in Natura 2000-gebied. Het uitvoeren van een stikstofberekening wordt niet noodzakelijk geacht. Wettelijk e consequenties m.b.t. soortbescherming: De inrichting en het gevoerde beheer maken het plangebied niet tot een geschikte groeiplaats voor beschermde planten, maar wel tot een geschikt functioneel leefgebied van verschillende beschermde diersoorten. Beschermde dieren benutten het plangebied hoofdzakelijk als foerageergebied, maar mogelijk bezetten beschermde grondgebonden zoogdieren er een vaste rust- en voortplantingsplaats, bezetten amfibieën er een (winter)rustplaats en nestelen er vogels in het plangebied. Vleermuizen bezetten geen vaste rust- of voortplantingsplaats in het plangebied. Van de in het plangebied nestelende vogelsoorten, is uitsluitend het bezette nest beschermd, niet het oude nest of de nestplaats. Bezette vogelnesten zijn beschermd en mogen niet beschadigd of vernield worden. Gelet op de aard van de werkzaamheden kan geen ontheffing verkregen worden voor het beschadigen of vernielen van bezette vogelnesten.
Geadviseerd wordt de beplanting en bebouwing te verwijderen buiten de voortplantingsperiode. Als gevolg van het verwijderen rommel, opgeslagen goederen, strooisel en bladeren en uitvoeren van grondverzet, wordt mogelijk een beschermd grondgebonden zoogdier en amfibie gedood en wordt mogelijk een vaste (winter)rust- en voortplantingsplaats van een beschermd grondgebonden zoogdier en amfibie beschadigd en vernield. Voor de beschermde grondgebonden zoogdier- en amfibieënsoorten, die een vaste (winter)rust- en/of voortplantingsplaats in het plangebied bezetten, en die mogelijk gedood
Toelichting
39
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
worden, geldt een vrijstelling van de verbodsbepalingen ‘doden’ en het ‘beschadigen/vernielen van vaste rust- en voortplantingsplaatsen’. Door uitvoering van de voorgenomen activiteiten neemt de betekenis van het plangebied als foerageergebied voor de in het plangebied foeragerende grondgebonden zoogdieren, vleermuizen, amfibieën en vogels niet af. Samenvattende conclusie: Als gevolg van de voorgenomen activiteiten wordt mogelijk een beschermd dier gedood en een vaste rust- en/of voortplantingsplaats van een beschermd dier beschadigd en/of vernield. Voor de meeste beschermde dieren, die mogelijk gedood worden of waarvan de vaste rust- of voortplantingsplaats beschadigd of vernield wordt, geldt een vrijstelling van de verbodsbepalingen omdat de voorgenomen activiteiten uitgevoerd worden in het kader van een ruimtelijke ontwikkeling. Deze vrijstelling geldt echter niet voor vogels. Vogels mogen niet gedood worden en bezette vogelnesten mogen niet verstoord, beschadigd of vernield worden. Mits bij de uitvoering rekening wordt gehouden met mogelijk aanwezige bezette vogelnesten, leiden de voorgenomen activiteiten niet tot wettelijke consequenties. Wettelijk e consequenties samengevat: • Werkzaamheden afstemmen op voortplantingsperiode van vogels;
4.9
Archeologie en Cultuurhistorie
Nederland heeft in 1992 het verdrag van Malta ondertekend. Het verdrag van Malta heeft als doel het archeologisch erfgoed in de bodem beter te beschermen. Voor gebieden waar archeologische waarden voorkomen of waar een reële verwachting bestaat dat er archeologische waarden aanwezig zijn dient er een archeologisch onderzoek uit te worden gevoerd, voordat er bodemingrepen plaatsvinden. Op 1 juli 2016 is de Erfgoedwet in werking getreden ter vervanging van de Monumentenwet 1988. Een deel van de monumentenwet is op deze datum overgegaan naar de Erfgoedwet. Het deel dat betrekking heeft op de besluitvorming in de fysieke leefomgeving gaat over naar de Omgevingswet, wanneer deze in werking treedt. Tot die tijd blijven deze onderdelen van de Monumentenwet 1988 gelden als overgangsrecht binnen de Erfgoedwet. Gemeenten hebben een archeologische zorgplicht en initiatiefnemers van projecten waarbij de bodem wordt verstoord zijn verplicht rekening te houden met de archeologische relicten die in het plangebied aanwezig (kunnen) zijn. Hiervoor is onderzoek noodzakelijk: het archeologisch vooronderzoek. Als blijkt dat in het plangebied behoudenswaardige archeologische vindplaatsen aanwezig zijn, dan kan de initiatiefnemer verplicht worden hiermee rekening te houden.
Dit kan leiden tot een aanpassing van de plannen, waardoor de vindplaatsen behouden blijven, of tot een archeologische opgraving en publicatie van de resultaten. Archeologie Het plangebied ligt in de laag 'dekzandwelvingen en -vlakten'. Voor deze laag geldt een middelmatige archeologische verwachting. Archeologisch onderzoek is noodzakelijk in plangebieden groter dan 5000 m² bij bodemingrepen dieper dan 40 cm. Voor gebieden kleiner dan 5000 m² en voor gebieden in de bebouwde kom geldt vrijstelling van archeologisch onderzoek.
40
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
Figuur 4.6: Uitsnede archeologische verwachtingenkaart (bron: RAAP-rapport 1713) Toets Bij voorliggende ontwikkeling is het plangebied waar dieper dan 40 cm wordt afgegraven kleiner dan 5000 m². Op basis hiervan is archeologisch onderzoek niet noodzakelijk. Het voorliggende plan heeft geen negatieve gevolgen voor het aspect 'archeologie'. Cultuurhistorie Onder cultuurhistorische waarden worden alle structuren, elementen en gebieden bedoeld die cultuurhistorisch van belang zijn. Zij vertellen iets over de ontstaansgeschiedenis van het Nederlandse cultuurlandschap. Vaak is er een sterke relatie tussen aardkundige aspecten en cultuurhistorische aspecten. De bescherming van cultuurhistorische elementen is vastgelegd in de Monumentenwet 1988 (die nog geldt als overgangsrecht binnen de Erfgoedwet). Deze wet is vooral gericht op het behouden van historische elementen voor latere generaties. Toets Uit de Cultuurhistorische waardenkaart van de provincie Overijssel kan worden afgeleid dat de Weerselosestraat is aangemerkt als historische infrastructuur. De voorliggende ontwikkeling doet hier geen afbreuk aan. Er kan worden geconcludeerd dat in de directe omgeving van de plangebieden geen cultuurhistorisch waardevolle elementen aanwezig zijn waarop het voorliggende plan mogelijk een negatieve impact heeft.
Het voorliggende plan heeft geen negatieve gevolgen voor het aspect 'cultuurhistorie'.
Toelichting
41
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
Figuur 4.7: Uitsnede cultuurhistorische waardekaart (bron: infomil.nl)
4.10
Verkeer / parkeren
Verkeer Het plangebied wordt ontsloten via de Weerselosestraat (60 km/u). Deze weg kan de (zeer beperkte) toename van verkeersbewegingen als gevolg van de realisatie van één Rood voor Rood-woning eenvoudig afwikkelen. Daarnaast worden de (voormalig) agrarische bedrijfsactiviteiten op het perceel gestaakt. Ten aanzien van een agrarisch bedrijf vinden ook verkeersbewegingen plaats (bijvoorbeeld bevoorrading, verkeer ten behoeve van bewerking van het land/uitvoeren landbouw). Met voorliggende ontwikkeling neemt het aantal verkeersbewegingen dan ook af. Het aspect 'verkeer' levert geen belemmeringen op voor dit plan. Parkeren Op 3 juli 2018 heeft de raad van de gemeente Borne de Nota "Parkeernormen gemeente Borne" vastgesteld. De Nota parkeernormen heeft betrekking op het stellen van een eis tot het aanbrengen van parkeer-/stallingsruimte op eigen terrein. De nota heeft ook betrekking op de wijze van bepalen van de hoeveelheid benodigde parkeer- en stallingsplaatsen in verband met aanvragen voor alle activiteiten, initiatieven en/of ontwikkelingen in de openbare ruimte. Algemeen uitgangspunt is dat de nieuwe ontwikkelingen niet mogen leiden tot (toename van) een parkeertekort in de omgeving. De Nota parkeernormen richt zich niet alleen op het parkeren van auto's, maar ook op parkeren voor fietsers.
Per functie is de parkeervraag mede afhankelijk van het gebied waarin de functie ligt. Ter bepaling van de toe te passen parkeernormen is daarnaast ook de stedelijkheidsgraad van het gebied van bepaling. Voor het bepalen van de parkeernormen voor de gemeente Borne is gebruik gemaakt van de publicatie 317 van CROW "Kencijfers parkeren en verkeersgeneratie". Onderhavig plan betreft de realisatie van twee woningen (waarvan één bestaand woonrecht en één 42
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
compensatiewoning d.m.v doorlopen Rood voor Rood). Op basis van de beleidsnota "Parkeernormen gemeente Borne" geldt voor vrijstaande woningen een parkeernorm van 2,0 op eigen terrein en 0,7 in de openbare ruimte. Het parkeren vindt plaats op eigen terrein, waar voldoende ruimte is om in parkeerplaatsen te voorzien. Het aspect 'parkeren' levert derhalve geen belemmeringen op voor dit plan.
Toelichting
43
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
44
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
Hoofdstuk 5 5.1
Juridische toelichting
Planopzet en systematiek
De in Hoofdstuk 2 beschreven planopzet is juridisch-planologisch vertaald in een bestemmingsregeling, die bindend is voor overheid, bedrijven en burgers. Het bestemmingsplan bestaat uit een verbeelding (plankaart) en regels en is voorzien van een toelichting. De regels en verbeelding (plankaart) vormen het juridisch bindende deel. Op de verbeelding worden de toegekende bestemmingen en aanduidingen visueel weergegeven. De regels bevatten het juridische instrumentarium voor het regelen van het gebruik van de gronden, bepalingen omtrent de toegelaten bebouwing, regelingen betreffende het gebruik van aanwezige en/of op te richten bouwwerken. De toelichting heeft zelf geen juridische bindende werking, maar moet worden beschouwd als handvat voor de uitleg en de onderbouwing van de opgenomen bestemmingen.
5.2
Toelichting op de regels
5.2.1
Opbouw
In deze paragraaf wordt de systematiek van de regels en de wijze waarop de regels gehanteerd dienen te worden, uiteengezet. De regels van het plan bestaan uit vier hoofdstukken, waarin achtereenvolgens de inleidende regels, de bestemmingsregels, de algemene regels en de overgangs- en slotregels aan de orde komen. Voor de systematiek is aangesloten op de SVBP2012, zoals verplicht is sinds 1 juli 2013. Dit houdt onder meer in dat het plan IMRO-gecodeerd wordt opgeleverd. Navolgend wordt de opbouw, indeling en systematiek van de regels kort toegelicht. Inleidende regels Begrippen In deze bepaling zijn omschrijvingen gegeven van de in het bestemmingsplan gebruikte begrippen. Deze worden opgenomen om interpretatieverschillen te voorkomen. Begripsbepalingen zijn alleen nodig voor begrippen die gebruikt worden in de regels en die tot verwarring kunnen leiden of voor meerdere uitleg vatbaar zijn. Wijze van meten Om op een eenduidige manier afstanden, oppervlakten en inhoud van gebouwen en/of bouwwerken, geen gebouwen zijnde, te bepalen wordt in de wijze van meten uitleg gegeven wat onder de diverse begrippen wordt verstaan. Ten aanzien van de wijze van meten op de verbeelding (plankaart) geldt steeds dat het hart van een lijn moet worden aangehouden. Bestemmingsregels De opbouw van de bestemmingen ziet er als volgt uit: bestemmingsomschrijving: De omschrijving van de doeleinden.
Hierbij gaat het in beginsel om een beschrijving van de aan de grond toegekende functies; bouwregels: In de bouwregels worden voor alle bouwwerken de van toepassing zijnde bebouwingsregels geregeld. Waar en met welke maatvoering mag worden gebouwd, wordt hier vastgelegd. Indien mogelijk wordt verwezen naar bouwvlakken en aanduidingen op de verbeelding (plankaart); afwijk en van de bouwregels: Bij een omgevingsvergunning kan onder voorwaarden worden afgeweken van de bouwregels ten aanzien van het oppervlak en de vorm van bijbehorende bouwwerken; specifieke gebruiksregels:
Toelichting
45
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
In dit onderdeel is aangegeven welke vormen van gebruik in ieder geval zijn toegestaan dan wel strijdig zijn met de bestemming. Daarbij zijn niet alle mogelijke toegestane en strijdige gebruiksvormen genoemd, maar alleen die functies, waarvan het niet op voorhand duidelijk is. Het gaat hierbij in feite om een aanvulling/verduidelijking op de in de bestemmingsomschrijving genoemde functies; afwijk en van de gebruik sregels: Bij een omgevingsvergunning kan onder voorwaarden worden afgeweken van het in de bestemmingsomschrijving beschreven gebruik van hoofdgebouwen; wijzigingsregels In dit onderdeel is aan burgemeester en wethouders de bevoegdheid gegeven het plan te wijzigen. Het gaat hier om wijzigingsbevoegdheden gekoppeld aan de desbetreffende bestemming. De criteria, die bij toepassing van de wijzigingsbevoegdheid in acht moeten worden genomen, zijn aangegeven.
Algemene regels Anti-dubbeltelregel: Deze bepaling is opgenomen om te voorkomen dat, wanneer volgens een bestemmingsplan bepaalde gebouwen en bouwwerken niet meer dan een bepaald deel van een bouwperceel mogen beslaan, het opengebleven terrein nog eens meetelt bij het toestaan van een ander gebouw of bouwwerk, waaraan een soortgelijke eis wordt gesteld; Algemene bouwregels: In dit artikel worden de algemene bouwregels voor het bouwen beschreven, onverminderd het bepaalde in de overige artikelen; Algemene gebruiksregels: Deze bepaling bevat een opsomming van strijdig gebruik van gronden en bouwwerken in algemene zin; Algemene afwijkingsregels: In deze bepaling is aan burgemeester en wethouders de bevoegdheid gegeven om af te wijken van bepaalde, in het bestemmingsplan geregelde, onderwerpen. De criteria, die bij toepassing van de afwijkingsbevoegdheid in acht moeten worden genomen, zijn aangegeven; Algemene wijzigingsregels: In deze bepaling is aan burgemeester en wethouders de bevoegdheid gegeven het plan te wijzigen. Het gaat hier om wijzigingsbevoegdheden met een algemene strekking.
De criteria, die bij toepassing van de wijzigingsbevoegdheid in acht moeten worden genomen, zijn aangegeven; Overige regels: Hier staan regels geformuleerd ten aanzien van bijvoorbeeld welstand en wegverkeerslawaai en er wordt de mogelijkheid geboden om nadere eisen aan de plaats en de afmetingen van de bebouwing. Overgangs- en slotregels Overgangsrecht: Bouwwerken welke op het moment van inwerkingtreding van het bestemmingsplan bestaan (of waarvoor een bouwvergunning is aangevraagd) mogen blijven bestaan, ook al is er strijd met de bebouwingsregels. De overgangsbepaling houdt niet in dat het bestaand, illegaal opgerichte, bouwwerk legaal wordt, noch brengt het met zich mee dat voor een dergelijk bouwwerk alsnog een bouwvergunning kan worden verleend. Burgemeester en wethouders kunnen in beginsel dus nog gewoon gebruik maken van hun handhavingsbevoegdheid. Het overgangsrecht is opgenomen zoals opgenomen in artikel 3.2.1 Bro. Het gebruik van de grond en opstallen, dat afwijkt van de regels op het moment van inwerkingtreding van het plan mag eveneens worden voortgezet; Slotregel: Deze bepaling geeft aan op welke manier de regels kunnen worden aangehaald.
46
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
5.2.2
Bestemmingen
Naast de inleidende regels (begrippen en wijze van meten), algemene regels (zoals bouwregels, gebruiksregels en proceduregels) en de overgangs- en slotregels, zijn de volgende bestemmingen in dit plan opgenomen: Bestemmingen Wonen De voor 'Wonen' aangewezen gronden zijn bestemd voor wonen, de uitoefening van een beroep-aan-huis, inwoning in de woning en de aangebouwde bijgebouwen en hobbymatig agrarische medegebruik. Aan de Weerselosestraat 304 worden alle (agrarische) opstallen gesaneerd en de bedrijfsactiviteiten voor zover nog aanwezig - gestaakt, zodoende vindt er een omschakeling naar een regulier woonerf plaats en wordt de bestemming 'Wonen' toegekend. Aan de Weerselosestraat 304 mag op basis van het rood voor rood-beleid een compensatiewoning gerealiseerd worden (inclusief bijgebouwen) en deze wordt conform het beleid voorzien van een passende woonbestemming. De nieuw te bouwen woning mag alleen binnen het woonvlak worden gesitueerd. Er worden twee (nieuwe) woningen toegelaten. De inhoud van de woningen mag niet meer bedragen dan 750 m³. Bij het eerste woonrecht is maximaal 101 m2 aan bijgebouwen toegestaan. Bij het tweede woonrecht is maximaal 365 m2 aan bijgebouwen toegestaan. De oppervlakte aan bijgebouwen bij de woningen is middels een specifieke bouwaanduiding bepaalt.
Agrarisch met waarden De reeds geldende bestemming 'Agrarisch met waarden' met bijbehorende aanduidingen blijft gehandhaafd. Op de verbeelding worden de aanduidingen ten behoeve van behoud van beplantingselementen, de bijzondere waterhuishouskundige situatie en hoogteverschillen geborgd. Verkeer Op de reeds geldede bestemming 'Verkeer' is de aanduiding 'pad' opgenomen. Deze gronden zijn uitsluitend bestemd voor onverharde wegen met bijbehorende groenvoorzieningen (bermen).
Toelichting
47
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
48
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
Hoofdstuk 6
Economische uitvoerbaarheid
Bij de voorbereiding van een ontwerpbestemmingsplan dient op grond van artikel 3.1.6, eerste lid, sub f van het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) onderzoek plaats te vinden naar de uitvoerbaarheid van het plan. Artikel 6.12 van de Wet ruimtelijke ordening stelt dat de gemeenteraad gelijktijdig met de vaststelling van het bestemmingsplan moet besluiten om al dan niet een exploitatieplan vast te stellen. Hoofdregel is dat een exploitatieplan moet worden vastgesteld bij elk bestemmingsplan. Er zijn echter uitzonderingen. Het is mogelijk dat de raad verklaart dat met betrekking tot een bestemmingsplan geen exploitatieplan wordt vastgesteld indien het verhaal van kosten van de grondexploitatie anderszins is verzekerd of het stellen van nadere eisen en regels niet noodzakelijk is. De gemeentelijke kosten, waaronder leges en planschadekosten, komen voor rekening van de aanvrager. Hiermee is het kostenverhaal anderzins verzekerd en kan de raad op grond van artikel 6.12, lid 2 onder a besluiten geen exploitatieplan vast te stellen.
Toelichting
49
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
50
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
Hoofdstuk 7 7.1
M aatschappelijke uitvoerbaarheid
Vooroverleg
Artikel 3.1.1 van het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) schrijft voor dat het bestuursorgaan, dat belast is met de voorbereiding van een bestemmingsplan overleg pleegt met instanties, zoals gemeenten, waterschappen, provinciale diensten en Rijk, die betrokken zijn bij de zorg voor ruimtelijke ordening of belast zijn met de behartiging van belangen welke in het plan in het geding zijn. In het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) zijn de nationale belangen die juridische borging vereisen opgenomen. Het Barro is gericht op doorwerking van nationale belangen in gemeentelijke bestemmingsplannen. Geoordeeld wordt dat dit bestemmingsplan geen nationale belangen schaadt. Daarom is afgezien van het voeren van vooroverleg met het Rijk. Provincie Overijssel De provincie Overijssel heeft in juli 2016 een uitzonderingslijst opgesteld van categorieën bestemmingsplannen en projectbesluiten van lokale aard waarvoor vooroverleg niet noodzakelijk is. Het plan valt onder categorie B onder 4, waardoor vooroverleg niet nodig is. Waterschap Vechtstromen Op 26-01-2021 is het plan via de digitale watertoets kenbaar gemaakt bij het waterschap Vechtstromen. De conclusie van die digitale toets is dat het waterschap een positief advies geeft. Hiermee is voldaan aan het verplichte vooroverleg.
7.2
Zienswijzen
Het ontwerpbestemmingsplan heeft met ingang van 15 juli 2021 voor een periode van zes weken ter inzage gelegen. Binnen deze periode kon een ieder zijn of haar zienswijze ten aanzien van dit bestemmingsplan kenbaar maken. Tijdens de termijn van de terinzagelegging zijn geen zienswijzen binnengekomen.
Toelichting
51
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
52
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
Bijlagen bij de toelichting
Bijlagen bij de toelichting
53
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Weerselosestraat 304
Bijlage 1 Ruimtelijk kwaliteitsplan
54
Bijlagen bij de toelichting
R U I M T E L I J K K W A L I T E I T S P L A N R O O D VO O R R O O D •
Weerselosestraat 304 - Hertme •
Tubbergen, 15 maart 2021 - Versie 2 Definitief
Project: Rood voor rood
2
Afbeelding: Ontwikkeling Weerselosestraat 304 (Bron: N+L Landschapsontwerpers)
Ruimtelijk kwaliteitsplan Project:
Rood voor rood
Locatie: Weerselosestraat Hertme
Titel rapport
RKP rood voor rood - Weerselosestraat 304 Hertme
Opgesteld:
24 december 2020, Tubbergen
Gewijzigd:
15 maart 2021
Status:
Versie 1 - Definitief
Auteur:
N+L Landschapsontwerpers NH Oldenzaalseweg 7651 KC Tubbergen info@nl-landschap.nl www.nl-landschap.nl
3
4
1. Aanleiding
05
2. Huidige situatie
06
3. Beleid
08
4. Nieuwe situatie
14
Aanleiding De aanvrager woont aan de Weerselosestraat 304 in Hertme. Ter plaatse is sprake van een gestaakt agrarisch bedrijf met enkele schuren en een woning. De schuren hebben geen functie meer en raken langzaam in verval. De aanvrager is daarom voornemens om de schuren te slopen om vervolgens via de rood voor rood regeling een extra woning te realiseren. Op de locatie zijn voldoende sloopmeters voorhanden om te kunnen voldoen aan het gestelde beleid. Totaal is er sprake van circa 1500 m2 landschap ontsierende schuren. Als gevolg hiervan is het plan opgevat om deze schuren (in totaal circa 1.500 m²) te saneren en in te brengen in het kader van het Rood voor Rood beleid van het samenwerkingsverband Groene Metropool Twente (GMT). Het plan omvat de sloop van de bestaande stallen en het terugbouwen van een compensatiewoning (inclusief bijgebouwen) op het erf. Daarnaast bestaat ook het voornemen om de bestaande verouderde bedrijfswoning te slopen en elders op het erf te herbouwen. Om de ontwikkeling mogelijk te maken eist de gemeente een landschappelijke inpassing van het plangebied inclusief een ruimtelijke onderbouwing. In dit document wordt daarom de landschappelijke inpassing uiteengezet door middel van een ruimtelijk kwaliteitsplan. Er wordt een beschrijving gegeven van het plangebied en het omliggende landschap.
Daarna worden het beleid en de uitgangspunten van de actoren in beeld gebracht. Dit vormt de basis voor de beschrijving van de nieuwe situatie, inclusief de landschappelijke inpassing die voldoet aan het beleid opgesteld door de gemeente Borne.
5
Huidige situatie Het plangebied ligt in een landschap dat omschreven kan worden als dekzandvlakte. Het landschap dat is ontstaan tijdens de laatste ijstijd waarbij hoogteverschillen zijn bepaald door het landijs en de wind. Rondom het plangebied is er sprake geweest van hoogteverschillen door verschillende dekzandkopjes, maar rondom het plangebied is er een relatief egaal gebied met geen of geringe hoogteverschillen. Verschillen die er waren zijn nog eens minder geworden of verdwenen door de grootschalige ontginningen, ruilverkaveling en/of de moderne landbouw. Heideontginning Het erf lig in een overgang richting het kampenlandschap, maar is zelf gelegen in de heideontginning. Het (landschap) was in beginsel kleinschalig met een veelvoud aan landschapselementen. Door de jaren heen heeft het kleinschalig karakter plaats gemaakt voor een meer open landschap met houtwallen en houtsingels langs bestaande structuren als wegen en beken, afgewisseld met enkele boscomplexen. De elementen vormen een groen raamwerk en zijn vaak robuust. Het gebied heeft daardoor de kenmerken van een kleinschalige, laag dynamische heideontginning. Nieuwe elementen Het toevoegen van beplanting zorgt niet altijd voor een verbetering van de ruimtelijke kwaliteit. Gelet op het huidige landschap moeten de bestaande kenmerken behouden blijven.
De huidige openheid, afgewisseld met de bestaande houtstructuren kennen een goed evenwicht. Erven mogen in dit landschap gezien worden en hoeven niet verstopt te worden, maar moeten wel ingepast zijn. In deze situatie is er sprake van een dichte bebouwingsgraad door de samensmelting met het naastgelegen erf. De transformatie biedt een goede kans om het bebouwingsbeeld (fysiek) op te delen in twee individuele 6
erven door de aanplant van groen. Erfopzet Het erf komt voor op topografische kaarten van omstreeks 1935. In deze periode worden veel heidegebieden ontgonnen en daarmee ontstaan ook de erven in deze landschappen. Omliggend zijn herkenbare landschapsstructuren herkenbaar. Gebruikelijk is dat de erven relatief kort en haaks op de weg zijn gelegen. Ook in deze erfsituatie ligt de (woon)boerderij kort op de weg. Achter de woning zijn enkele schuren gelegen welke georiënteerd zijn op de Weerselosestraat. Er is één uitzondering voor een schuur die achterop het erf is gelegen. Deze volgt het kadastrale eigendom en heeft geen binding met het omliggende landschap. Direct naast het erf, ten noorden ervan, is het naastgelegen perceel van een hotel / restaurant gelegen. Hoewel er ooit sprake is geweest van twee afzonderlijke erven hebben diverse uitbreidingen tot gevolg gehad dat het bebouwingsbeeld aaneengesloten is geraakt. Hetgeen nadelige gevolgen heeft voor de ruimtelijke kwaliteit. De voorgenomen plannen zijn een eenmalige aanleiding om dit beeld te verzachten om daarmee de erven (fysiek) uit elkaar te trekken. Het erf kent een hoofdontsluiting aan de noordwest zijde, maar ook is er sprake van een informele ontsluiting aan de zuidoostzijde. Een dergelijke ontsluiting kan behouden blijven, mits informeel.
Planlocatie omstreeks 1935. (Bron: topotijdreis.nl)
Locatie plangebied ten zuidoosten van Hertme. (Bron: geo.overijssel.nl)
Plangebied. (Bron: geo.overijssel.nl)
7
Beleid 3.1 Omgevingsvisie Overijssel Het provinciaal beleid van Overijssel is verwoord en vastgelegd in meerdere plannen. De belangrijkste is de Omgevingsvisie 2017. In de visie bakent de provincie af wat zij voor de fysieke leefomgeving in Overijssel van provinciaal belang vinden. De Omgevingsvisie Overijssel is dé provinciale visie voor de fysieke leefomgeving van Overijssel. In de visie worden onderwerpen als ruimtelijke ordening, milieu, water, verkeer en vervoer, ondergrond en natuur bekeken in samenhang met een duurzame ontwikkeling van onze leefomgeving. Het beleid staat primair in dienst van de sociaaleconomische ontwikkeling van Overijssel om het toekomstbestendig te houden.
ruimtegebruik, waterveiligheid, externe veiligheid, LOG gebieden en begrenzingen als Nationale Landschappen, NNN-gebieden (natuurnetwerk Nederland) en de EHS zijn voorbeelden van generieke beleidskeuzes. Daarnaast zijn er gebied specifieke beleidskeuzes. De beleidskeuzes hebben geen invloed op de voorgenomen ontwikkeling.
Rode draden en beleidsambities De opgaven en kansen zijn vertaald in centrale beleidsambities en negen beleidsthema’s. Deze worden benaderd vanuit de rode draden duurzaamheid, ruimtelijke kwaliteit en sociale kwaliteit waarvoor thema overstijgende kwaliteitsambities zijn geformuleerd. Vanuit het uitvoeringsmodel (of, waar en hoe) worden generieke beleidskeuzes, ontwikkelingsperspectieven en gebiedskenmerken beschreven.
Ontwikkelingsperspectieven: In de visie zijn drie ontwikkelingsperspectieven voor de groene omgeving en drie voor de stedelijke omgeving. Deze perspectieven schetsen een ruimtelijk perspectief voor een combinatie van functies en geven aan welke beleids- en kwaliteitsambities leidend zijn. Het plangebied is aangemerkt als “Wonen en werken in het kleinschalige mixlandschap”. Dat betekent dat diverse functies verweven moeten worden. Het belangrijkste land gebruik blijft melkveehouderij en akkerbouw, maar aan de andere kant is er ruimte voor landschap, natuur, milieubescherming, cultuurhistorie, recreatie, wonen en andere bedrijvigheid. In elk geval staat de ambitie, “voortbouwen op kenmerkende structuren van de agrarische cultuurlandschappen”, voorop. De voorgenomen ontwikkeling past bij de gestelde ambitie indien de kenmerken waar mogelijk behouden blijven.
Generieke beleidskeuzes: Deze keuzes vloeien voort uit keuzes van EU, Rijk of Provincie. Het zijn keuzes die bepalend zijn of ontwikkelingen nodig dan wel mogelijk zijn. Vooral reserveringen voor integraliteit, toekomstbestendigheid, concentratiebeleid,
Gebiedskenmerken Tenslotte wordt de voorgenomen ontwikkeling getoetst aan de gebiedskenmerken. Er zijn vier lagen te onderscheiden (natuurlijke laag, laag van het agrarisch-cultuurlandschap, stedelijke laag en laag van de beleving).
8
Ontwikkelingsperspectief, beide plangebieden zijn lichtgroen wat betekent “Wonen en werken in het kleinschalige mixlandschap. (Bron: overijssel.tercera-ro.nl)
9
Er gelden specifieke kwaliteitsvoorwaarden en -opgaven voor ruimtelijke ontwikkelingen. Er staat omschreven in een catalogus gebieds-kenmerken welke kenmerken diverse gebieden hebben en hoe een ontwikkeling invulling dient te krijgen. De gebieds-kenmerken zijn richtinggevend op aspecten als landschap, infrastructuur, milieu, bodem en cultuurhistorie. De stedelijke laag en de laag van de beleving zijn niet opgenomen; deze zijn niet relevant wat betreft de voorgenomen ontwikkeling.
en het kampenlandschap hebben een meer onregelmatig patroon en waren van oorsprong kleinschaliger. Ontwikkelingen in de landbouw hebben onherstelbare gevolgen gehad voor het landschap. Het landschap is nog te herkennen, maar wel aanzienlijk grootschaliger geworden. De voorgenomen ontwikkeling is mogelijk als de bestaande indeling van het landschap wordt gerespecteerd. 3.2 Rood voor Rood beleid Groene Metropool Twente
Natuurlijke laag De natuurlijke laag is aanvankelijk ontstaan zonder toedoen van de mens door onder andere invloeden van abiotische processen als ijstijden, wind en water. Het plangebied ligt in een gebied dat is aan te duiden als dekzandvlakte. Er was sprake van geen of nauwelijks sprake van hoogteverschillen. Hoogteverschillen zijn vervolgens minimaal geworden, maar nog wel waar te nemen. Laag van cultuurlandschap Door menselijk ingrijpen in de natuurlijke omstandigheden ontstaat er een (agrarisch) cultuurlandschap. De mens heeft de heide ontgonnen om meer ruimte voor de landbouw te realiseren. Dit gebeurde na de opkomst van kunstmest. Het plangebied ligt in de samenkomst van het jonge heideontginningslandschap en het kampenlandschap. Tijdens het in gebruik nemen van de landschappen heeft men nooit nagedacht over de schoonheid van het landschap. Nu waarderen wij juist de ingrepen die destijds plaats hebben gevonden. Het ontginningslandschap is in dit geval een halfopen landschap met rationele regelmatige blokverkaveling. Het matenlandschap
10
Regionale spelregels voor het buitengebied in Zuid Twente (concept) Het vigerende rood voor rood beleid met gesloten beurs is opgesteld in 2006 en is nog gebaseerd op oud provinciaal beleid dat naderhand is vervangen door de Omgevingsvisie van Provincie Overijssel. In de Omgevingsvisie wordt ruimte geboden voor nieuwe functies en grootschalige ontwikkelingen in het landelijk gebied onder voorwaarde van toepassing van de Kwaliteitsimpuls Groene Omgeving (KGO). Voor de toepassing van de KGO zijn samen met gemeenten uitgangspunten en referenties voor de praktijk uitgewerkt (Werkboek KGO, sept. 2010). De gemeente Borne maakt samen met diverse Twentse gemeenten, deel uit van het samenwerkingsverband de Groene Metropool Twente (GMT). De variatie tussen gemeenten in de eigen beleidskaders en ruimtelijke plannen binnen de GMT gemeenten bemoeilijkt de uitleg van beleid aan initiatiefnemers, eerlijk speelveld en de onderlinge samenhang van de KGO binnen de
Links: natuurlijke laag. Plangebied is omschreven als: “dekzandvlakte”. Rechts: laag van Cultuurlandschap. Plangebieden is omschreven als: “heideontginning”. (Bron: overijssel.tercera-ro.nl)
11
GMT. Om deze redenen zijn de mogelijkheden voor het harmoniseren van beleidskaders op regionaal niveau, vertaald naar ontwikkelruimte passend bij de regio Groene Metropool Twente. Binnen deze regionale uitgangspunten, blijft er op gemeentelijk niveau ruimte voor eigen invulling en maatwerk. Naar verwachting worden de regionale spelregels voor het buitengebied in ZuidTwente medio 2020 ter visie gelegd. Vervolgens zullen de spelregels ter vaststelling aan de gemeenteraad worden aangeboden en wordt voorgesteld om de vigerende regeling in te trekken. Uitgangspunt compensatiewoning en bijgebouw(en) - Bij de sloop van minimaal 1.000 m² aan landschapsontsierende bebouwing kan één nieuwe woningbouwkavel worden uitgegeven. Een tweede bouwkavel kan worden gerealiseerd, mits er in totaal minimaal 2.500 m² wordt gesloopt. - Naast de sloop van de genoemde 1.000 m² (voor 1 woning) of 2.500 m² (voor 2 woningen) is het uitgangspunt dat alle landschapsontsierende bebouwing wordt gesloopt, met uitzondering van de (bedrijfs)woning of karakteristieke, beeldbepalende of cultuurhistorisch waardevolle bebouwing. - Voor de meer te slopen m² (boven de 1.000 m² of de 2.500 m²) geldt dat er een compensatiemogelijkheid is in de vorm van een grotere woning (meer inhoud) en/of een groter bijgebouw, mits passend in de omgeving.
Het is mogelijk om een bestaande schuur, mits architectonisch en qua erfinrichting passend, te gebruiken of om te vormen tot bijgebouw. - De maximale m² blijft hierbij wel een uitgangspunt met inachtneming van het begrip ‘maatwerk’. Voor de realisatie van grotere bijgebouwen wordt een
12
verdeelsleutel van 1 op 3 gehanteerd, tot een maximaal oppervlak van in totaal 450 m² per woning. Dit betekent dat voor 3 m² gesloopte bebouwing 1 m² bijgebouw kan worden gerealiseerd. Hierbij geldt dat er een landschappelijke inpassing plaatsvindt op zowel de bouw- als slooplocatie. Toets Weerselosestraat 304 Hertme In overeenstemming met de gemeente Borne is besloten dat de voorliggende ontwikkeling aan de Weerselosestraat 340 in Hertme getoetst mag worden aan het (concept) Rood voor Rood beleid van de Groene Metropool Twente (GMT). De nieuwe bouwkavel ten behoeve van de Rood voor Rood regeling wordt op de slooplocatie aan de Weerselosestraat 304 gesitueerd. Er wordt circa 1.500 m² bvo aan voormalige agrarische bebouwing gesloopt. Daarmee voldoet de ontwikkeling ruimschoots aan de eis van 1.000 m² bvo. De overige 500 m² sloopmeters wordt ingezet voor de realisatie van grotere bijgebouwen. Hiervoor geldt een verdeelsleutel van 1 op 3. Dit betekent dat op basis van deze verdeelsleutel, 166 m² aan extra bijgebouwen ontwikkeld mag worden op het perceel aan de Weerselosestraat 304. In voorliggend plan wordt enerzijds de bestaande bedrijfswoning gesloopt. Voor dit bouwrecht wordt een nieuwe woning teruggebouwd. Anderzijds wordt door middel van het doorlopen van de Rood voor Rood regeling, een nieuw bouwrecht verkregen. Op basis van de bestaande bouwmogelijkheid
mag een woning van 750 m³ met een bijgebouw van 150 m² worden teruggebouwd. Ook voor de compensatiewoning mag een woning van 750 m³ met bijgebouw van 150 m² worden teruggebouwd. Op basis van het beleid mag dus in totaal 466 m² aan bijgebouwen gerealiseerd worden bij twee woonrechten op het perceel aan de Weerselosestraat 304. Voor de voorliggende ontwikkeling zijn deze vierkante meters als volgt verdeeld: - Bestaand woonrecht: woning van 750 m³, paardenstal 300 m² en bijgebouw van 65 m². In totaal krijgt het bestaande woonrecht dus 365 m² aan bijgebouwen. - Rood voor roodkavel: woning van 750 m³, bijgebouw van 65 m². De overige 36 m² aan aan- en bijgebouwen wordt aan de woning gebouwd. In totaal krijgt de rood voor roodkavel dus een bouwmogelijkheid van 101 m² voor aan- en bijgebouwen. In combinatie met de te slopen bedrijfswoning en terugbouwen van een nieuwe woning ontstaan twee nieuwe woningen met in totaal drie (vrijstaande) bijgebouwen op het erf aan de Weerselosetraat. De vijf nieuwe bouwwerken vormen door hun situering en de landschapsmaatregelen op deze manier een mooi ensemble van een agrarisch erf in het buitengebied. Al met al kan gesteld worden dat de ontwikkeling van het perceel
Weerselosetraat 304 in Hertme door middel van Rood voor Rood invulling geeft aan het door de regio gestelde ruimtelijk beleid. De bestaande bebouwing op het perceel zal worden gesloopt. Hiermee wordt de realisatie van een woning (inclusief bijgebouwen) op het perceel mogelijk gemaakt. Het voornemen geeft op die manier invulling aan een herontwikkeling van de locatie, levert een bijdrage aan de verbetering van de ruimtelijke kwaliteit in het buitengebied en zorgt de ontwikkeling ervoor dat landschap ontsierende bebouwing wordt gesaneerd. De verbetering van de ruimtelijke kwaliteit ter plekke moet blijken uit een aanzienlijke reductie van het bouwoppervlak en volume en uit een goede landschappelijke en architectonische inpassing. Medewerking aan de realisatie van een compensatiewoning wordt alleen verleend, indien de sloop van de agrarische bebouwing voldoende is gewaarborgd. Het vrijkomende agrarische of woonperceel dient een passende herbestemming te krijgen in een herziening van het bestemmingsplan. De milieuvergunning dient in overeenstemming met de nieuwe situatie te worden gebracht c.q. ingetrokken te worden. De compensatiewoning mag geen onevenredige aantasting van agrarische en andere belangen in de omgeving veroorzaken. De aanvraag voldoet aan het gestelde beleid.
13
Nieuwe situatie Aan de Weerselosestraat 304 in Hertme is sprake van een woning en een aantal schuren. Het agrarische bedrijf is gestaakt waarmee de functie van de schuren is komen te vervallen. Om te voorkomen dat schuren in verval raken heeft de eigenaar het voornemen om de landschap ontsierende schuren te slopen. Op basis van de Rood voor Rood regeling kan een nieuw woonrecht toegekend worden. Er wordt ongeveer 1500 m2 gesloopt, waarmee ruimschoots voldaan wordt aan de gestelde 1000 m2. Voor de overige 500 m2 geldt een verdeelsleutel 1 op 3. Het huidige erf is op gebruikelijke wijze - als gebruikelijk in ontginningslandschappen - georiënteerd op de weg. Er is daarbij altijd sprake van een hiërarchie waarbij het hoofdgebouw voor de daaraan ondergeschikte schuren is gebouwd. De huidige woning en schuren (E) worden gesloopt om meer ten zuiden een nieuwe woning (C) te kunnen bouwen. Doel is om meer afstand tussen het nieuwe erf en de bebouwing van het hotel/restaurant te verkrijgen. Er ontstaat onder meer ruimte voor een stevige groenbuffer om de erven fysiek uit elkaar te trekken. De rest van de gebouwen zijn eveneens grotendeels met de nokrichting haaks op de weg georiënteerd bestaande uit enkele bijgebouwen (B) en een tweede woning (A) achter de nieuwe hoofdwoning (C). Zij vormen samen een nieuw erfensemble (L). De erfverharding (D) versterkt dit beeld grotendeels.