CConstaterende datBorne
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage: Eindrapport Lysias - Voorstellen kerntakendiscussie ter bespreking op Bestuurdersdag

Beeldvormende commissievergadering 13 mei 2025, gemeente BorneBij agendapunt: Besluitvorming kerntakendiscussie SamenTwente27.336 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 4

Er is een groot tekort aan forensisch artsen voor de controles bij euthanasie en de gemeentelijke lijkschouw. Om deze zorg 24/7 beschikbaar te hebben, wordt al samengewerkt met 5 GGD’en binnen Kring Oost Nederland. Diverse financieringsstromen zijn van toepassing bij deze taak: financiering uit de gemeentelijke bijdrage, van de politie en van Justitie en Veiligheid.

N.B.: Doordat de forensisch arts van de GGD ook medische arrestanten zorg (MAZ) verricht, maakt dat de 24/7 uitvoering van de taak kostendekkend is. De tarieven voor de FMO en MAZ worden door het ministerie van Justitie &Veiligheid bepaald. De aanbesteding MAZ loopt, waarbij het nog onzeker is of deze taak weer aan de GGD wordt gegund. Het is de enige variabele in de gemeentelijke bijdragen.

Om de inzet van forensisch artsen in de regio te kunnen behouden is sprake van een kostenstijging die structureel is, o.a. door stijging artsentarieven van de beschikbaarheidsvergoedingen. Voor de jaren 2024, 2025 en 2026 zijn incidenteel extra middelen beschikbaar gesteld. Zonder deze incidentele extra middelen opereert Twente onder het kernscenario en is Twente niet in staat de wettelijke taak uit te voeren.

Financieel effect op begroting SamenTwente: PM Het is op dit moment nog niet helder of deze situatie zich gaat voordoen en als hij zich gaat voordoen of en zo ja welke financiële consequenties dit heeft.

Voorstel: Budgetten forensische geneeskunde met ingang van 2027 structureel verhogen.

Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Publieke Gezondheid & Leefomgeving, voorstel 3, scenario Kern.

Bij dit voorstel wordt wel rekening gehouden met tegenvallende kosten, die niet meegenomen zijn in het voorstel uit scenario Kern. Kosten kunnen bijvoorbeeld tegenvallen als de GGD de forensisch artsen in dienst moet nemen als blijkt dat sprake is van schijnzelfstandigheid. Mogelijke effecten zijn:

• Er blijft capaciteit beschikbaar in de regio Twente voor de uitvoering van lijkschouw (w.o. euthanasie), medische arrestantenzorg (MAZ) en forensisch medisch (FMO) onderzoek. • Onvoldoende capaciteit kan tot gevolg hebben dat bijvoorbeeld geen lijkschouwing kan plaatsvinden na euthanasie zodat dit moet worden uitgesteld naar een ander moment. • Bij tegenvallende kosten, bijvoorbeeld door hogere beschikbaarheidsvergoedingen of het wegvallen van de MAZ, zijn de financiële consequenties groter.

16. Handhaven adviserende rol gezondheidsbevordering voor gemeenten Op basis van de Wpg heeft de GGD wettelijke taken op het vlak van gezondheidsbevordering. Het adviseren over een gezonde levensstijl is hier onderdeel van. De taken vloeien ook voort uit de Lokale preventieakkoorden en het Regioplan Twente (IZA/GALA). Voorstel:

Handhaven adviserende rol gezondheidsbevordering voor gemeenten.

54

Mogelijke effecten zijn: • Het huidige niveau van dienstverlening wordt gehandhaafd. Financieel effect op begroting SamenTwente: €0,Dit voorstel heeft geen budgettaire consequenties. Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Publieke Gezondheid & Leefomgeving, voorstel 6, scenario Kern. • Pijler Publieke Gezondheid & Leefomgeving, voorstel 15, scenario Ambitie. Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Kennisontwikkeling en Kennisdeling, voorstel 1, scenario Kern. • Pijler Kennisontwikkeling en Kennisdeling, voorstel 4, scenario Koers. • Pijler Kennisontwikkeling en Kennisdeling, voorstel 2, scenario Ambitie. • Pijler Kennisontwikkeling en Kennisdeling, voorstel 3, scenario Ambitie.

Publieke gezondheid en leefomgeving: Scenario Ambitie 11. Opleiden trainen en oefenen crisisbeheersing (OTO) De GGD is een crisisorganisatie en moet hiervoor een aantal taken uitvoeren. Het trainen en geoefend houden van crisisfunctionarissen (OTO) is onderdeel van de taak crisisbeheersing. De GGD werkt hierin samen met de GHOR. Het is van belang dat bij een crisis weet wat er van hem of haar wordt verwacht. Het is niet expliciet bepaald hoe vaak sprake moet zijn van OTO. GHOR Twente adviseert om jaarlijks een scenario-oefening te doen en daarnaast jaarlijks een opleiding of training te geven.

Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met: Pijler Publieke Gezondheid & Leefomgeving, voorstel 3, scenario Kern

12. Pandemische paraatheid in Twente Onder pandemische paraatheid vallen diverse taken. Onder de infectieziektebestrijding hoort volgens de Wpg in ieder geval het nemen van algemene preventieve maatregelen op gebied van infectieziekten, het bestrijden van TB en SOA’s en het bron- en contactonderzoek bij meldingen. N.a.v. de coronapandemie is landelijk het programma Versterking Infectieziektebestrijding en Pandemische Paraatheid GGD (VIP) gelanceerd. De GGD heeft in het kader van dit programma versterkende taken opgepakt: • Het bijdragen aan het Landelijke Functie Opschaling Infectieziektebestrijding; • Het synchroniseren van de werkwijze aan het nieuwe landelijke systeem voor informatievoorziening • Het bijdragen aan de basisstructuur voor coronavaccinaties (38 prikken per week voor GGD Twente) • Het bijdragen aan campagnes over COVID-19. De incidentele financiële impuls n.a.v. COVID-19 stopt eind 2024. De SPUK gericht op de COVID-19 campagnes wordt met 10% gekort. In het nieuwe regeerakkoord zitten bezuinigingen op de paraatheid voor gezondheidscrises, maar de landelijke opdracht is nog ongewijzigd. Voorstel: De versterkende taken blijven uitvoeren ook als de rijksoverheid hiervoor geen middelen meer beschikbaar stelt. Mogelijke effecten zijn:

Dit voorstel is ingetrokken, omdat er geen gemeentelijke bijdrage is vereist. OTO crisisbeheersing intensiveren om paraat te staan in tijden van crisis.

• Paraat zijn als zich een nieuwe pandemie voordoet. Er is geleerd van de fouten die zijn gemaakt tijdens de Corona pandemie en er vindt geen doorontwikkeling plaats om goed voorbereid te zijn op een nieuwe pandemie. • Er wordt bijgedragen aan de ontwikkeling van een landelijk informatievoorzieningslandschap dat ondersteunend is bij een pandemie.

55

Financieel effect op begroting SamenTwente: + €373.000,Uitvoering van dit voorstel vraagt om een structurele uitzetting van €373.000,-. Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Publieke Gezondheid & Leefomgeving, voorstel 4, scenario Kern.

13. Verbreding seksualiteitshulpverlening In Twente is in de afgelopen jaren het aantal SOA consulten onder jongeren toegenomen. Ook het aantal positieve SOA testen neemt toe. Inwoners van Twente ervaren de GGD als laagdrempelig voor vragen op het vlak van seksuele gezondheid. Om zoveel mogelijk inwoners te bereiken in de bevordering van gezonde en gewenste seksuele relaties zou de GGD in Twente hét loket kunnen worden voor alle doelgroepen voor seksualiteitshulpverlening. Nu is dit alleen voor jongeren tot 25 jaar beschikbaar. Voorstel: Seksualiteitshulpverlening aanbieden voor alle inwoners van en doelgroepen in Twente. Mogelijke effecten zijn: • Het wordt voor inwoners helder waar ze moeten zijn. De laagdrempeligheid van de GGD zorgt ervoor dat inwoners vrij anoniem om hulp kunnen vragen. • Het aantal consulten zal stijgen. • De financiering van de hulpverlening voor inwoners ouder dan 25 jaar loopt via de zorgverzekeraar. Als het AB besluit tot dit voorstel zullen gesprekken gevoerd moeten worden om de consulten gefinancierd te krijgen. Twentse Koers kan een rol spelen bij die contractonderhandelingen. Financieel effect op begroting SamenTwente: Meerkosten. Uitvoering van dit voorstel zal naar verwachting meerkosten met zich meebrengen. Hoe hoog deze kosten zijn, is afhankelijk van de verdere uitwerking van de verwachtingen.

Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Publieke Gezondheid & Leefomgeving, voorstel 1 en 2, scenario Kern. Dit voorstel heeft een relatie met de voorstellen Gezonde School Aanpak: • Pijler Jeugd, voorstel 2, scenario Kern • Pijler Jeugd, voorstel 5, scenario Koers • Pijler Jeugd, voorstel 10, scenario Ambitie

14. GGD is adviseur van gemeenten op vlak van milieu & gezondheid ihkv omgevingswet M&G draagt bij aan het beschermen en bevorderen van een gezonde leefomgeving in Twente. Hierbij staat de relatie tussen milieufactoren en gezondheid centraal. Basistaken zijn het signaleren van situatie, adviseren over risico’s bij rampen of calamiteiten zoals brand of schimmel in woningen, onderzoek verrichten of beantwoorden vragen. Dit is een wettelijke taak die regionaal moet worden uitgevoerd. Met de komst van de Omgevingswet wordt de GGD vaker om advies gevraagd. Voorstel: De GGD vervult een belangrijke adviesrol over gezondheid aan gemeenten in het kader van de Omgevingswet. Zij heeft een rol bij casussen op de omgevingstafels en bij het meedenken en participeren in lokale trajecten voor Omgevingsvisies en Omgevingsplannen. Mogelijke effecten zijn: • De kennis die aanwezig is bij de GGD kan door gemeenten worden benut. • Er ontstaat ruimte om kansen te pakken op gemeentelijk niveau gezondheid en milieu meer te verbinden. Het gaat om een verbinding tussen het fysieke, sociale en publieke domein. • Kennis en expertise blijft in de regio op niveau; ook de kwaliteit van advisering aan inwoners bij crises of calamiteiten blijft onafhankelijk en op niveau.

56

Financieel effect op begroting SamenTwente: + €134.000,Uitvoering van dit voorstel vraagt om een structurele uitzetting van €134.000,-. Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Publieke Gezondheid & Leefomgeving, voorstel 5, scenario Kern. • Pijler Publieke Gezondheid & Leefomgeving, voorstel 8, scenario Koers. Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Kennisontwikkeling en Kennisdeling, voorstel 1, scenario Kern. • Pijler Kennisontwikkeling en Kennisdeling, voorstel 4, scenario Koers. • Pijler Kennisontwikkeling en Kennisdeling, voorstel 2, scenario Ambitie. • Pijler Kennisontwikkeling en Kennisdeling, voorstel 3, scenario Ambitie.

Mogelijke effecten zijn: • Meer informatie voor gemeenten die zij kunnen gebruiken voor het effectief maken van lokaal gezondheidsbeleid. • Dit voorstel sluit aan bij de bestaande ambities van SamenTwente. Er zal meer capaciteit nodig zijn bij de GGD. Dit heeft financiële consequenties. Financieel effect op begroting SamenTwente: + €100.000,Uitvoering van dit voorstel vraagt om een structurele uitzetting van €100.000,-. Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Publieke Gezondheid & Leefomgeving, voorstel 6, scenario Kern. • Pijler Publieke Gezondheid & Leefomgeving, voorstel 16, scenario Koers.

15. Intensiveren adviserende rol gezondheidsbevordering voor gemeenten Op basis van de Wpg heeft de GGD wettelijke taken op het vlak van gezondheidsbevordering. Het adviseren over een gezonde levensstijl is hier onderdeel van. De taken vloeien ook voort uit de Lokale preventieakkoorden en het Regioplan Twente (IZA/GALA).

Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Kennisontwikkeling en Kennisdeling, voorstel 1, scenario Kern. • Pijler Kennisontwikkeling en Kennisdeling, voorstel 4, scenario Koers. • Pijler Kennisontwikkeling en Kennisdeling, voorstel 2, scenario Ambitie. • Pijler Kennisontwikkeling en Kennisdeling, voorstel 3, scenario Ambitie.

Voorstel: Adviesrol gezondheidsbevordering voor gemeenten intensiveren. Concreet betekent dit: • De GGD adviseert en monitort proactief op het effect van gezondheidsbevorderende maatregelen in gemeenten. • Zij werkt meer samen met gemeenten en voert verdiepende analyses uit, bijvoorbeeld op wijkniveau in gemeenten. • Ze ontwikkelt daarbij nieuwe vormen van monitoring die meer aansluiten op de wens van inwoners waardoor aantal respondenten groeit en representatief blijft.

57

Hoofdstuk 3: Veiligheid Algemeen Er wordt binnen SamenTwente door meerdere organisatieonderdelen gewerkt aan taken die verband houden met de veiligheid van inwoners in Twente. Het grootste deel van de taken wordt uitgevoerd door Veilig Thuis Twente. Zij heeft de wettelijke taak om advies te geven over geweld in afhankelijkheidsrelaties, is meldpunt voor gevallen of vermoedens van huiselijk geweld en kindermishandeling (HGKM) en doet veiligheidsbeoordelingen. VTT fungeert ook als crisisdienst voor spoedeisende zaken HGKM en eerste acties rondom de Wet Tijdelijk Huisverbod. Daarnaast wordt door de GGD invulling gegeven aan openbare geestelijke gezondheidszorg, waar het meldpunt zorgwekkend gedrag en meldpunt woningvervuiling worden bemenst. Ook dit zijn wettelijke taken op grond van de wet Verplichte GGZ respectievelijk WMO. Voor het Centrum Seksueel Geweld geldt dat financiering voortkomt uit de twee centrumgemeenten. Ook dit is een verplichte taak voor gemeenten op grond van de WMO. De regio Twente werkt hier samen met de regio Achterhoek. Ontwikkelingen en opgaven In Twente is zowel het aantal meldingen als het aantal adviezen bij VTT sterk gestegen. Ook is uit onderzoek gebleken dat er sprake is van hoge recidive. Deze groei heeft ertoe geleid dat er wachtlijsten zijn ontstaan waardoor het niet meer lukt om te voldoen aan de wettelijke doorlooptijden.

Hierdoor is de focus vrijwel volledig op het primaire proces komen te liggen, ten koste van maatwerktaken op het gebied van advies, voorlichting en preventie. Ook bij de meldpunten Zorgwekkend gedrag en Woningvervuiling is het aantal meldingen gestegen in de afgelopen jaren. Het laatste meldpunt kampt sinds geruime tijd met een wachtlijst. Het aantal huishoudens op deze lijst schommelt tussen de 8 tot 10 huishoudens. Zij moeten in ieder geval circa 6-8 weken wachten, met zelfs uitschieters van 3 maanden. Bij het Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming is de oprichting van een regionaal veiligheidsteam voorzien. Hier wordt VTT onderdeel van. De vorm waarin dit moet worden georganiseerd is nog niet bekend en wordt door het rijk bepaald. In opdracht van centrumgemeente Enschede heeft bureau HHM een voorstel ontwikkeld hoe hier vorm aan gegeven kan worden. Er is eveneens opdracht gegeven door de centrumgemeente om de ketensamenwerking waar VTT onderdeel van is, onder de loep te nemen. Ook deze opdracht is afgerond en geeft aanbevelingen om meer te investeren in het goed laten functioneren van de keten en het blijven investeren in gezamenlijk leren en deskundigheidsbevordering. In de werksessie die deze zomer heeft plaatsgevonden is benoemd dat er behoefte is aan een expertise op het gebied van HGKM.

58

Koers en beleid De strategische koers van SamenTwente richt zich op gezond, veilig en vitaal opgroeien, leven en oud worden. Ingezet wordt op veerkracht versterken, normaliseren, demedicaliseren en het versterken van preventie. Daarnaast hebben gemeenten voor de periode 2023-2026 de Regiovisie Huiselijk Geweld en Kindermishandeling vastgesteld. De visie richt zich op maatregelen met als doel de cirkel van geweld te doorbreken. De aandachtspunten uit de visie zijn meer bewustwording op de impact en de omvang van HGKM, betere preventie en vroegsignalering met als doel geweld te voorkomen, het verder uitrollen van de ‘visie gefaseerd samenwerken aan veiligheid’ met als doel duurzame veiligheid inclusief traumaherstel te creëren, het ontwikkelen van professionals ook op het gebruik van de meldcode en het verstevigen van een integrale aanpak en domein overstijgende en intersectorale samenwerking op vlak van zorg en veiligheid. Ambities en doelen uit de Regiovisie Jeugd (2022) en de visie Publieke Gezondheid richten zich indirect op de effecten van HGKM op mensen. Denk dan aan het inzetten van ondersteuning zo licht als mogelijk voor jongeren die slachtoffer zijn van KM, systeemgericht kijken en de focus op mentale gezondheid en leefstijl. Veel van de risicofactoren die spelen bij HGKM zijn dezelfde als die spelen bij de verbetering van leefstijl en mentale gezondheid.

Taken Veiligheid

Wettelijke taak met

Wettelijke taak

Taak met een

Taak in opdracht van de

indirecte financiering,

met indirecte

wettelijke basis die

rijksoverheid, waarvoor

verplicht collectief

financiering,

in opdracht van

directe financiering

Keuze collectief

gemeenten wordt

beschikbaar is

als basistaak

uitgevoerd

Uitvoeren advies- en meldpunt HGKM (VTT)

X

Centrum Seksueel Geweld (AGZ)

X

Crisisdienst voor gemeenten (VTT)

X

OOGZ meldpunten Woningvervuiling en Zorgwekkend

X

gedrag (AGZ) Jeugdbeschermingstafels (OZJT)

X

Adviseren gemeenten (VTT)

X

Voorlichting en preventie (VTT)

X

Tijdelijk huisverbod (VTT)

X

Expertisecentrum Geweld in afhankelijkheidsrelaties (VTT)

X

59

Overzicht voorstellen Veiligheid Voorstellen naar aanleiding van autonome ontwikkelingen: Wettelijke taken Veilig Thuis Scenario Kern Voorstel 1: Wettelijke taken VTT melding en advies Wettelijke taken op een minimum niveau uitvoeren. Concreet betekent dit: • focus op de afhandeling van meldingen en het geven van adviezen; • na overdracht nog 2 monitoringsmomenten te hebben.

Fin. Effect + 983k

Scenario Koers Voorstel 4: Wettelijk taken VTT melding en advies Wettelijke taken uitvoeren met een focus op uitvoering en voorlichting en preventief werken.

Fin. Effect + 1.257k

Scenario Ambitie Voorstel 6: Wettelijk taken VTT melding en advies VTT werkt wachtlijstvrij op meldingen en ontwikkelt door naar een expertisecentrum HGKM voor de regio. Ze doet mee in trajecten om de samenwerking in de keten te verbeteren en is klaar voor de rol in de op te richten RVT’s.

Fin. Effect + 1.570k

Voorstellen over specifiek thema: Meldpunten Woningvervuiling en Zorgwekkend gedrag Scenario Kern Voorstel 9: Meldpunt Woningvervuiling (OGGZ) Stoppen met inzet van extra capaciteit en accepteren van een wachtlijst.

Fin. Effect 0

Scenario Koers Voorstel 5: Handhaven Meldpunt Woningvervuiling (OGGZ) Handhaven van de extra inzet Meldpunt Woningvervuiling door de extra inzet vanaf 2026 structureel te maken.

Fin. Effect 0, inc. wordt structu reel

Scenario Ambitie Voorstel 7: Intensiveren Meldpunt Woningvervuiling (OGGZ) Intensiveren Meldpunt Woningvervuiling door structureel versterken inzet om zoveel als mogelijk wachtlijstvrij te werken.

Fin. Effect +95k

60

Voorstel 3: Meldpunt Zorgwekkend gedrag (OGGZ) Beëindigen extra inzet (politiemeldingen) meldpunt Zorgwekkend gedrag.

0

Voorstel 10: Handhaven Meldpunt Zorgwekkend gedrag (OGGZ) Handhaven extra inzet Meldpunt Zorgwekkend gedrag en deze structureel maken. Financiering vanuit gemeentelijke bijdrage.

+117k

Voorstel 11: Intensiveren Meldpunt Zorgwekkend gedrag (OGGZ) Intensiveren inzet Meldpunt Zorgwekkend gedrag. Structureel financieren vanuit gemeentelijke bijdrage.

+257k

Voorstellen over specifiek thema: Samenvoegen crisisdiensten en meldpunten Scenario Ambitie Voorstel 8: Crisisdiensten en meldpunten Onderzoek of crisisdiensten en meldpunten samengevoegd kunnen worden in een meldkamer voor Twente.

Fin. Effect PM

Voorstel over specifiek thema: Maatwerkadvisering, voorlichting en preventie Deze voorstellen hebben samenhang met de voorstellen uit pijler 4 Kennisontwikkeling en Kennisdeling Scenario Kern Voorstel 2: maatwerkadvisering, voorlichting en preventie VTT stopt met maatwerkadvisering, voorlichting en preventie. Dit voorstel is ingetrokken en is in scenario kern niet mogelijk als alleen de wettelijke taken nog worden uitgevoerd. Dan is er überhaupt geen ruimte om deze taak uit te voeren.

Fin. Effect -

61

Veiligheid: Scenario Kern 1. Wettelijke taken VTT melding en advies Veilig Thuis Twente voert op grond van de WMO de wettelijke taken van een advies- en meldpunt huiselijk geweld en kindermishandeling (HGKM) uit. Ze geeft advies en zo nodig ondersteuning als er een vermoeden is van HGKM, fungeert als meldpunt en doet zo nodig onderzoek. Na overdracht naar lokale teams vindt monitoring plaats door VTT. In 2024 zijn incidenteel extra middelen beschikbaar gesteld. Deze zijn ingezet om wachtlijsten weg te werken. Bij het gelijk blijven van het aantal meldingen is deze capaciteit structureel nodig om te blijven voldoen aan de wettelijke taak. Het toekomstscenario kind en gezinsbescherming heeft gevolgen voor VTT. Wat en hoeveel capaciteit dit van VTT gaat vragen en wat daar voor nodig is, is nu nog niet helder. De verwachting is dat dit medio 2025 helderder wordt. Voorstel: Wettelijke taken op een minimum niveau uitvoeren. Concreet betekent dit: • focus op de afhandeling van meldingen en het geven van adviezen; • na overdracht nog 2 monitoringsmomenten te hebben. Mogelijke effecten zijn: • Toegankelijkheid voor ketenpartners om te sparren over alle vormen van geweld in afhankelijkheidsrelaties neemt af. Het gaat dan om: hoe signalen te duiden, welke stappen zetten om geweld te doorbreken, expertise in het voeren van gesprekken in dit soort complexe situaties.

• De rol van lokale teams bij het voeren van regie op veiligheid wordt groter. Zij moeten vragen om advies aan de voorkant zelf oppakken. Hiervoor is nodig dat er lokaal voldoende capaciteit, expertise en kennis aanwezig is. Uit de onderzoeken die onlangs zijn afgerond blijkt dat dit op veel plekken nog onvoldoende aanwezig is. • Er zal nog steviger moeten worden geïnvesteerd in lokale teams, zowel op het vlak van kennis als op capaciteit. • Advisering vindt enkel plaats op basis van casuïstiek die op dat moment actueel is.

• De taak van VTT wordt hierdoor nog meer uitvoerend. Hiervoor verliest zij aan kennis en specifieke kennis op dit vlak. Synergievoordelen van een regionale aanpak gaan verloren. Het afsluiten van cases na twee monitoringsmomenten leidt ertoe dat sommige onveilige cases worden afgesloten. De ene gemeente kan deze cases goed overnemen en de andere gemeente minder goed. Positief effect is een vermindering van het aantal cases dat te lang in vrijwillig kader blijft en dat wellicht passender wordt opgeschaald. Vaker opschalen leidt wel tot een grotere capaciteitsvraag bij bijvoorbeeld de Raad voor de Kinderbescherming en gemeenten. • Gemeente worden zelf verantwoordelijk voor het beleggen van deze specifieke taken. Dit vraagt om kennis en capaciteit lokaal. • Er vindt versnippering en daarmee verlies aan kennis en expertise plaats. • Het gebruik van de meldcode kan afnemen, wat betekent dat partners in het veld signalen niet meer melden of signalen aan de voorkant niet opvangen. Dit kan tot gevolg hebben dat in een potentieel onveilige situatie ook daadwerkelijk HGKM gaat plaatsvinden. • De deelname van SamenTwente aan ketensamenwerking beperkt zich tot het bespreken van casuïstiek. SamenTwente participeert niet in overleggen over doorontwikkeling.

• Door minder te monitoren wordt de kans op toename van recidive groter en kan ook tot gevolg hebben dat vaker wordt opgeschaald naar bijvoorbeeld de Raad voor de Kinderbescherming. • Er ontstaan eerder wachtlijsten en die wachtlijsten zullen sneller oplopen. Door de capaciteit af te stemmen op een minimum niveau is er geen ruimte om een toename van meldingen op te vangen. De kwaliteit komt hiermee onder druk te staan. Situaties van onveiligheid bij inwoners blijven langer bestaan waardoor de problematiek verergert met het risico op calamiteiten. • Uit onderzoek en lopend traject toekomstscenario (BMC en HHM) blijkt dat er bij ketenpartners veel behoefte is aan kennis en expertise over HGKM. Ook is het wenselijk dat meer wordt geïnvesteerd in samenwerking in de keten (zelfde taal, processen en verwachtingen helder). VTT heeft geen capaciteit om hier aan mee te doen, waardoor het vraagstuk dat in deze onderzoeken is blootgelegd, zal blijven bestaan. Financieel effect op begroting SamenTwente: + €983.000,Uitvoering van dit voorstel vraagt om een structurele uitzetting van €983.000,-

62

Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Veiligheid, voorstel 4, scenario Koers. • Pijler Veiligheid, voorstel 6, scenario Ambitie.

2. Maatwerkadvisering, voorlichting en preventie Veilig Thuis Twente adviseert gemeenten over specifieke vragen die er zijn rond HGKM. Het kan dan gaan om hoe om te gaan met crisissituaties, huisverboden of het uitvoeren psychodiagnostisch onderzoek voor het gezinssysteem. Ook heeft zij specifieke deskundigheid waar het gaat om vormen van HGKM, zoals eer gerelateerd geweld of ouderenmishandeling. Ze organiseert preventie- en deskundigheidsactiviteiten voor de partners in het veld, zoals huisartsen, onderwijs, kinderopvang en adviseert over het gebruik van de meldcode. Voorstel: VTT stopt met maatwerkadvisering, voorlichting en preventie.

Mogelijke effecten zijn: • Er ontstaan wachtlijsten waardoor meldingen niet meer op de korte termijn opgepakt kunnen worden. • Ongewenste situaties blijven hierdoor ontstaan, met als risico dat calamiteiten plaatsvinden. • Als melders zien dat er op de korte termijn niets met hun melding wordt gedaan, neemt de bereidheid om te melden af. • Als meldingen niet meer door de GGD opgepakt kunnen worden, worden ze rechtstreeks doorgestuurd naar de gemeenten. Financieel effect op begroting SamenTwente: 0,De bekostiging van de extra inzet komt uit een ZonMW subsidie. Deze loopt af op 1 juli 2025. Uitvoering van dit voorstel heeft daarom structureel gezien geen budgettaire consequenties.

Dit voorstel is ingetrokken, omdat VTT niet kan stoppen met deze taak binnen het scenario kern. Als VTT de wettelijke taak op het wettelijk minimum uitvoert, dan voert zij überhaupt geen maatwerkadvisering, preventie en voorlichting uit.

Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Veiligheid, voorstel 9, scenario Kern. • Pijler Veiligheid, voorstellen 5 en 10, scenario Koers. • Pijler Veiligheid, voorstellen 7, 8 en 11 scenario Ambitie.

3. Meldpunt Zorgwekkend gedrag (OGGZ)

9. Meldpunt Woningvervuiling (OGGZ)

De GGD draagt zorg voor het beschermen van de volksgezondheid van de individuele gezondheid van inwoners in kwetsbare omstandigheden. Inwoners kunnen signalen geven via het meldpunt Zorgwekkend gedrag dat door de GGD wordt uitgevoerd. Dit is een taak die hoort bij de uitvoering van de openbare geestelijke gezondheidszorg. Door een toename van het aantal (politie)meldingen bij het meldpunt Zorgwekkend gedrag is voor 2024 tot juni 2025 tijdelijk extra budget beschikbaar gesteld. Verwachting is dat het aantal meldingen hoog blijft waardoor de extra incidentele capaciteit een structureel zou moeten worden.

De GGD draagt zorg voor het beschermen van de volksgezondheid tegen vervuiling en verspreiden van ziektes. Inwoners kunnen signalen geven via het meldpunt Woningvervuiling dat door de GGD wordt uitgevoerd. Dit is een taak die hoort bij de uitvoering van de openbare geestelijke gezondheidszorg. SamenTwente zit bij deze taak aan het eind van de keten en kijkt samen met aanwezige hulpverlening wat nodig is en hoe hulpverlening het best kan worden ingezet. Vervolgens zijn gemeenten weer aan zet.

Voorstel: Beëindigen extra inzet (politiemeldingen) meldpunt Zorgwekkend gedrag.

Het meldpunt Woningvervuiling had tot voor kort een wachtlijst met een wachttijd tussen de 6-8 weken. Door de huidige financiële impuls is er geen sprake meer van wachtlijsten. Wachtlijsten zullen opnieuw ontstaan als de middelen wegvallen of verminderen.

63

Om het toenemende aantal meldingen aan te kunnen is meer capaciteit nodig. Hierbij kan onderscheid worden gemaakt tussen zoveel als mogelijk wachtlijstvrij werken of de wachtlijsten terug te dringen door alleen spoedzaken op te nemen. Voorstel: Stoppen met inzet van extra capaciteit en accepteren van een wachtlijst. Mogelijke effecten zijn: • Er gaan weer wachtlijsten ontstaan, waarbij gestreefd wordt de meldingen met meer risico op calamiteiten direct worden opgepakt. • Mentale problematiek zal verergeren voordat een melding een spoedzaak wordt en wordt opgepakt. • Door de spoedzaken wel op te pakken blijft het in ernstige gevallen zichtbaar dat actie wordt ondernomen, wat een positieve invloed heeft op de meldingsbereidheid van inwoners. Financieel effect op begroting SamenTwente: -/- € 95.000, De incidentele investering voor de uitvoering van het Meldpunt stopt. Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Veiligheid, voorstel 3, scenario Kern. • Pijler Veiligheid, voorstellen 5 en 10, scenario Koers. • Pijler Veiligheid, voorstellen 7, 8 en 11, scenario Ambitie.

Veiligheid: Scenario Koers 4. Wettelijk taken VTT melding en advies

In dit voorstel richt VTT zich zowel op de afhandeling van meldingen en legt zij ook focus op voorlichtingen, ondersteuningstrajecten in gemeenten en participeert zij in keten overleggen en MDO’s. SamenTwente kan in dit voorstel voldoen aan de wettelijke taken en op een minimaal niveau participeren in de keten. Het toekomstscenario kind en gezinsbescherming heeft gevolgen voor VTT. Wat en hoeveel capaciteit dit van VTT gaat vragen en wat daar voor nodig is, is nu nog niet helder. De verwachting is dat dit medio 2025 helderder wordt. Voorstel: Wettelijke taken uitvoeren met een focus op uitvoering en voorlichting en preventief werken. Mogelijke effecten zijn: • Doordat geschoven kan worden in werkzaamheden, zoals afschalen voorlichting en preventief werken, kunnen pieken en toenames van het aantal meldingen beter worden opgevangen dan in het voorstel uit scenario Kern. • Er kan in principe wachtlijstvrij worden gewerkt. • Op basis van lopende onderzoeken is er veel behoefte aan kennis en expertise HGKM. VTT kan hier een adviserende rol -ook in het preventief kader- in vervullen. • De deelname van SamenTwente aan ketensamenwerking beperkt zich tot het bespreken van casuïstiek. SamenTwente participeert niet in overleggen over doorontwikkeling. • Dit voorstel vraagt een investering in de lokale teams.

Financieel effect op begroting SamenTwente: + €1.257.000,Uitvoering van dit voorstel vraagt om een structurele uitzetting van €1.257.000,-. Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Veiligheid, voorstel 1, scenario Kern. • Pijler Veiligheid, voorstel 6, scenario Ambitie.

Veilig Thuis Twente voert op grond van de WMO de wettelijke taken van een advies- en meldpunt huiselijk geweld en kindermishandeling (HGKM) uit. Ze geeft advies en zo nodig ondersteuning als er een vermoeden is van HGKM, fungeert als meldpunt en doet zo nodig onderzoek. Na overdracht naar lokale teams vindt monitoring plaats door VTT.

64

5. Handhaven Meldpunt Woningvervuiling (OGGZ) De GGD draagt zorg voor het beschermen van de volksgezondheid tegen vervuiling en verspreiden van ziektes. Inwoners kunnen signalen geven via het meldpunt Woningvervuiling dat door de GGD wordt uitgevoerd. Dit is een taak die hoort bij de uitvoering van de openbare geestelijke gezondheidszorg. SamenTwente zit bij deze taak aan het eind van de keten en kijkt samen met aanwezige hulpverlening wat nodig is en hoe hulpverlening het best kan worden ingezet. Vervolgens zijn gemeenten weer aan zet.

Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Veiligheid, voorstellen 3 en 9, scenario Kern. • Pijler Veiligheid, voorstel 10, scenario Koers. • Pijler Veiligheid, voorstellen 7, 8 en 11 scenario Ambitie.

10. Handhaven meldpunt Zorgwekkend Gedrag (OGGZ)

Het meldpunt Woningvervuiling had tot voor kort een wachtlijst met een wachttijd tussen de 6-8 weken. Door de huidige financiële impuls is er geen sprake meer van wachtlijsten. Wachtlijsten zullen opnieuw ontstaan als de middelen wegvallen of verminderen. Om het toenemende aantal meldingen aan te kunnen is meer capaciteit nodig. Hierbij kan onderscheid worden gemaakt tussen zoveel als mogelijk wachtlijstvrij werken of de wachtlijsten terug te dringen door alleen spoedzaken op te nemen.

De GGD draagt zorg voor het beschermen van de volksgezondheid van de individuele gezondheid van inwoners in kwetsbare omstandigheden. Inwoners kunnen signalen geven via het meldpunt Zorgwekkend gedrag dat door de GGD wordt uitgevoerd. Dit is een taak die hoort bij de uitvoering van de openbare geestelijke gezondheidszorg. Door een toename van het aantal (politie)meldingen bij het meldpunt Zorgwekkend gedrag is voor 2024 tot juni 2025 tijdelijk extra budget beschikbaar gesteld. Verwachting is dat het aantal meldingen hoog blijft waardoor de extra incidentele capaciteit een structureel zou moeten worden.

Voorstel: Continueren van de extra inzet Meldpunt Woningvervuiling door de extra inzet vanaf 2026 structureel te maken.

Voorstel: Handhaven inzet meldpunt Zorgwekkend gedrag en deze structureel maken. Financiering vanuit gemeentelijke bijdrage.

Mogelijke effecten zijn: • Op dit moment kan er wachtlijstvrij worden gewerkt met de inzet waarvoor tijdelijke middelen beschikbaar zijn gesteld. Dit wordt gecontinueerd bij gelijk blijven van het aantal meldingen. • Mentale problematiek zal verergeren voordat een melding een spoedzaak wordt en wordt opgepakt. • Door de spoedzaken wel op te pakken blijft het in ernstige gevallen zichtbaar dat actie wordt ondernomen, wat een positieve invloed heeft op de meldingsbereidheid van inwoners.

Mogelijke effecten zijn: • Op dit moment kan er zo goed als wachtlijstvrij gewerkt worden. Dit wordt gecontinueerd als het aantal politiemeldingen gelijk blijft. • Samenwerking met lokale zorgpartijen en het sociaal domein worden versterkt.

Financieel effect op begroting SamenTwente: 0,Voor de begroting van SamenTwente betekent dit dat vanaf 2026 de huidige bijdrage van gemeenten (structurele en extra incidentele bijdrage) structureel worden.

Financieel effect op begroting SamenTwente: € 117.000, Instemmen met dit voorstel betekent een structurele uitzetting van € 117.000, -. De bekostiging van de extra inzet is tot 1 juli 2025 gedekt uit een ZonMW subsidie. Het structureel maken van deze inzet betekent dat hiervoor een structurele financiering moet plaatsvinden vanuit de gemeentelijke bijdrage. Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Veiligheid, voorstellen 3 en 9, scenario Kern.

65

• Pijler Veiligheid, voorstel 5, scenario Koers. • Pijler Veiligheid, voorstellen 7, 8 en 11 scenario Ambitie.

Veiligheid: Scenario Ambitie 6. Wettelijk taken VTT melding en advies Veilig Thuis Twente voert op grond van de WMO de wettelijke taken van een advies- en meldpunt huiselijk geweld en kindermishandeling (HGKM) uit. Ze geeft advies en zo nodig ondersteuning als er een vermoeden is van HGKM, fungeert als meldpunt en doet zo nodig onderzoek. Na overdracht naar lokale teams vindt monitoring plaats door VTT. In dit voorstel ontwikkelt VTT zich naast de afhandeling van meldingen naar een expertisecentrum HGKM voor de regio. In de werksessies die deze zomer heeft plaatsgevonden, is de wens uitgesproken om tot een expertisecentrum te komen. Dit past ook in de ontwikkeling van het toekomstscenario en de vorming van regionale veiligheidsteams. Om hier capaciteit voor beschikbaar te hebben kan ook uitvoering gegeven worden aan de aanbevelingen uit het onlangs gehouden onderzoek over samenwerking in de keten (BMC) en de ontwikkelingen toekomstscenario. VTT is in dit voorstel robuust waardoor wachtlijstvrij werken mogelijk blijft bij pieken zonder af te schalen van de overige activiteiten. Er is ruimte om mee te doen en mee te denken aan het verbeteren van de samenwerking in de keten en mee te denken over de invulling van de rol die van VTT wordt verwacht in regionale veiligheidsteams (RVT) die ingesteld worden (Toekomstscenario Kind en Gezinsbescherming).

Voorstel: VTT werkt wachtlijstvrij op meldingen en ontwikkelt door naar een expertisecentrum HGKM voor de regio. Ze doet mee in trajecten om de samenwerking in de keten te verbeteren en is klaar voor de rol in de op te richten regionale veiligheidsteams.

• Er wordt wachtlijstvrij worden gewerkt. Als er pieken zijn door toename aantal meldingen en adviezen, kunnen worden opgevangen zonder dat dit merkbaar is voor de inzet op voorlichting en preventie. • De behoefte die in de regio is aan meer kennis en expertise op vlak van HGKM wordt ingevuld door een logische partner die zelf ook onderdeel is van de samenwerkingsketen. • Er kan opvolging worden gegeven door VTT aan de aanbevelingen die voortkomen uit het onderzoek ketensamenwerking huiselijk geweld en kindermishandeling regio Twente (BMC) en regionale invulling van het regionale veiligheidsteam op basis van het Toekomstscenario Kind- en gezinsbescherming. • Als het AB niet besluit tot dit voorstel dan is er een risico dat de expertise over dit onderwerp bij SamenTwente afneemt voordat het regionaal veiligheidsteam functioneert. • Dit vraagt om een (structurele) uitzetting van het budget. • De deelname van SamenTwente aan ketensamenwerking gaat zowel over casuïstiek als over doorontwikkeling. N.B.: Met dit voorstel ontstaan ook mogelijkheden om de expertisefunctie HGKM uit te breiden door deze te verbinden en kennis te bundelen met andere regionale expertisecentra, zoals Zorg En Veiligheidshuis, Centrum Seksueel Geweld, vrouwenopvang, mensenhandel en de jeugdbeschermingstafel.

Kennis en expertise wordt dan gebundeld en er ontstaat een duidelijke structuur waar de brede kennis beschikbaar is. Door uitwisseling kan er onderling ook veel van elkaar worden geleerd. Financieel effect op begroting SamenTwente: + € 1.570.000, Uitvoering van dit voorstel vraagt om een structurele uitzetting van € 1.570.000, -. Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Veiligheid, voorstel 1, scenario Kern. • Pijler Veiligheid, voorstel 4, scenario Koers.

Mogelijke effecten zijn:

66

7. Intensiveren Meldpunt Woningvervuiling (OGGZ)

8. Crisisdiensten en meldpunten

De GGD draagt zorg voor het beschermen van de volksgezondheid tegen vervuiling en verspreiden van ziektes. Inwoners kunnen signalen geven via het meldpunt Woningvervuiling dat door de GGD wordt uitgevoerd. Dit is een taak die hoort bij de uitvoering van de openbare geestelijke gezondheidszorg.

Binnen SamenTwente zijn verschillende crisisdiensten en meldpunten ingericht die allen op de een of andere manier gaan over casuïstiek in het domein van zorg en veiligheid. Veel van deze diensten vragen een 24/7 bereikbaarheid.

Het meldpunt Woningvervuiling heeft een wachtlijst met een wachttijd tussen de 6-8 weken. Om het toenemende aantal meldingen aan te kunnen is meer capaciteit nodig. Ook is de verwachting dat de complexiteit gaat toenemen door vergrijzing en toename armoedeproblematiek. Er kan onderscheid worden gemaakt tussen zoveel als mogelijk wachtlijstvrij werken of de wachtlijsten terug te dringen door alleen spoedzaken op te nemen. Voorstel: Intensiveren Meldpunt Woningvervuiling door structureel versterken inzet om zoveel als mogelijk wachtlijstvrij te werken. Mogelijke effecten zijn: • Er zijn geen tot nauwelijks wachtlijsten. Spoedmeldingen worden direct opgepakt. • Dit vraagt om een (structurele) uitzetting van het budget. Financieel effect op begroting SamenTwente: + € 95.000, Uitvoering van dit voorstel vraagt om een structurele uitzetting van € 95.000, -. Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Veiligheid, voorstellen 3 en 9, scenario Kern. • Pijler Veiligheid, voorstellen 5 en 10, scenario Koers. • Pijler Veiligheid, voorstellen 8 en 11 scenario Ambitie.

Dit voorstel gaat in ieder geval over alle meldpunten en crisisdiensten binnen SamenTwente, zoals de meldpunten en crisisdiensten die uitgevoerd worden door VTT alsook de OGGZmeldpunten ‘Woningvervuiling’ en ‘Zorgwekkend Gedrag’, de loketten voor huiselijk geweld en kindermishandeling, het spreekuur voor dak- en thuislozen, het meldpunt Jeugdhulp, het meldpunt GGZ en het meldpunt Onbegrepen Gedrag. Voorstel: Onderzoek of crisisdiensten en meldpunten samengevoegd kunnen worden in een meldkamer voor Twente. Mogelijke effecten zijn: • Door de diensten samen te voegen kunnen inwoners zich in alle crisissituaties richten tot de centrale meldkamer. Vandaaruit vindt triage plaats en wordt de inwoner doorverwezen naar de juiste plek. Goede doorgeleiding is essentieel om te voorkomen dat de meldkamer een extra schakel wordt die belemmerend werkt. • Samenwerking tussen diensten wordt geïntensiveerd en schaalvoordelen worden benut. • Het kan voor medewerkers een interessante functie zijn die uitdaging biedt, waardoor medewerkers behouden blijven voor de sector zorg en veiligheid. • Het vraagt om meer kennis en expertise van de personen die moeten triageren. Hierop moet geïnvesteerd worden. Financieel effect op begroting SamenTwente: PM Het is nog niet mogelijk om dit voorstel financieel te vertalen omdat het voorstel nog om verdere uitwerking en verdieping vraagt op onderdelen.

Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Veiligheid, voorstellen 3 en 9, scenario Kern.

67

• Pijler Veiligheid, voorstellen5 en 10, scenario Koers. • Pijler Veiligheid, voorstellen 7 en 10, scenario Ambitie.

11. Intensiveren meldpunt Zorgwekkend Gedrag (OGGZ)

Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Veiligheid, voorstellen 3 en 9, scenario Kern. • Pijler Veiligheid, voorstel 5 en 10, scenario Koers. • Pijler Veiligheid, voorstel 7 en 8, scenario Ambitie.

De GGD draagt zorg voor het beschermen van de volksgezondheid van de individuele gezondheid van inwoners in kwetsbare omstandigheden. Inwoners kunnen signalen geven via het meldpunt Zorgwekkend gedrag dat door de GGD wordt uitgevoerd. Dit is een taak die hoort bij de uitvoering van de openbare geestelijke gezondheidszorg. Door een toename van het aantal (politie)meldingen bij het meldpunt Zorgwekkend gedrag is voor 2024 tot juni 2025 tijdelijk extra budget beschikbaar gesteld. Verwachting is dat het aantal meldingen hoog blijft waardoor de extra incidentele capaciteit een structureel zou moeten worden. Voorstel: Intensiveren inzet meldpunt Zorgwekkend gedrag. Financiering vanuit gemeentelijke bijdrage. Mogelijke effecten zijn: • Het meldpunt is goed voorbereid op verwachte stijgingen van het aantal meldingen. • Samenwerking met lokale zorgpartijen en het sociaal domein kan nog meer worden versterkt, o.a. omdat er meer capaciteit en ruimte om deel te nemen aan afstemmingsoverleggen. • Er is meer ruimte voor maatwerk, denk aan huisbezoeken. • Er kan betere monitoring en kwaliteitscontrole plaatsvinden. • Digitalisering en automatisering kan verder worden ontwikkeld. Financieel effect op begroting SamenTwente: € 257.000, De bekostiging van de extra inzet is tot 1 juli 2025 gedekt uit een ZonMW subsidie.

Het voorstel is gericht om meer capaciteit in te zetten dan nu tijdelijk ingezet is geweest. Het structureel maken van deze inzet betekent dat hiervoor een structurele financiering moet plaatsvinden vanuit de gemeentelijke bijdrage. Instemmen met dit voorstel betekent een structurele uitzetting van € 257.000, -.

68

Hoofdstuk 4: Kennisontwikkeling en kennisdeling Algemeen Binnen SamenTwente is veel data aanwezig die wordt gegenereerd door de taken die zij uitvoert en het gerichte onderzoek dat wordt verricht. De GGD is op basis van de Wet publieke gezondheidszorg verplicht om grootschalige onderzoeken te doen voor de doelgroepen kinderen, jeugd, (jong)volwassenen en ouderen. Op basis van deze onderzoeken ontstaat er een goed beeld hoe het gaat met de inwoner van Twente. Het vormt handelingsperspectieven voor gemeenten en maatschappelijke partners om de ontwikkeling, effectieve uitvoering en evaluatie van lokaal gezondheidsbeleid te stimuleren. Daarnaast voert Kennispunt Twente in opdracht van SamenTwente de monitoren van het sociaal domein in Twente uit. Om samen goed beleid te kunnen maken, zijn betrouwbare informatie en verdiepende analyses nodig. Data over Jeugdhulp, WMO en samenloop van Onderwijs-Jeugdhulp wordt verzameld, geanalyseerd en geduid. Deze taak wordt regionaal in opdracht gegeven en uitgevoerd om eenheid in de wijze van uitvraag en registratie te hebben zodat informatie binnen de regio goed kan worden gemonitord en vergeleken. De voorstellen uit dit hoofdstuk richten zich op het werk dat SamenTwente uitvoert. Hiertoe behoren ook de werkzaamheden die Kennispunt Twente uitvoert in opdracht van SamenTwente.

Ontwikkelingen en opgaven Gemeenten komen in toenemende mate voor keuzes te staan waar zij hun middelen op inzetten. Weten welke ingezette beleidsmaatregelen of activiteiten effectief zijn, wordt daarmee nog belangrijker. Het behouden van een goed regiobeeld zorgt ervoor dat gemeenten onderling van elkaar kunnen leren en het wiel niet opnieuw hoeven uit te vinden. Tijdens de werksessies is aangegeven dat gemeenten veel behoefte hebben om meer datagericht te werken en zij zien SamenTwente daarin als een logische partner. Koers en beleid De strategische koers van SamenTwente richt zich op gezond, veilig en vitaal opgroeien, leven en oud worden. Ingezet wordt op veerkracht versterken, normaliseren, demedicaliseren en het versterken van preventie. In de leidende principes, die onderdeel zijn van de strategische koers, wordt aangegeven dat SamenTwente complementair is aan de lokale situatie. Ze wil aanvullend en versterkend zijn op wat gemeenten en partners lokaal doen.

69

Datagedreven en kennisgestuurd werken is eveneens benoemd als leidend principe. Het delen van kennis en uitvoeren van verbindende data-analyses biedt mogelijkheden en kansen voor het (nog meer en beter) onderbouwen van de beleids- en besluitvorming van SamenTwente, de gemeenten, maatschappelijke partners en samenwerkingsverbanden in de regio Twente. SamenTwente vervult een regionale schakelfunctie in de verbinding met bovenregionale en/of landelijke kennisnetwerken. In de visie publieke gezondheid ‘Gezonde generaties in Nederland’ (2024) is gericht investeren voor gelijke kansen een belangrijk speerpunt. Beeldvorming over waar de vraagstukken spelen is dan randvoorwaarde. Onderzoek en monitoring zijn dan belangrijke instrumenten om hier goede keuzes in te kunnen maken.

Taken Kennisontwikkeling en kennisdeling

Wettelijke taak met

Wettelijke taak met

Taak met een wettelijke

Taak in opdracht van de

indirecte financiering,

indirecte

basis die in opdracht

rijksoverheid, waarvoor

verplicht collectief

financiering,

van gemeenten wordt

directe financiering

Keuze collectief als

uitgevoerd

beschikbaar is

basistaak Onderzoeken en monitoren over gezondheidssituaties van kinderen,

X

jeugd, (jong)volwassenen en ouderen. (STAF) Monitoring en reflectie Twentse monitoren sociaal domein (OZJT i.o.v.

X

Samen14) Datagedreven werken (STAF)

Benchmark (GGD 2021)

X

Twente

Landelijk gemiddelde

Aantal fte epidemiologie per 100.000 inwoners

0,6

0,6

Aantal fte gezondheidsbevordering per 100.000 inwoners (Staf)

1,03

1,5

70

Overzicht voorstellen Kennisontwikkeling en Kennisdeling Deze voorstellen hebben samenhang met diverse voorstellen uit voorgaande pijlers: • Voorstellen over Advisering Milieu & Gezondheid • Voorstellen over Advisering gezondheidsbevordering • Het voorstel over maatwerkadvisering/voorlichting/preventie bij Veilig Thuis Twente Scenario Kern Voorstel 1: Onderzoeken en monitoren gezondheidssituaties Alleen nog wettelijk verplichte onderzoeken uitvoeren waarbij de data op regionaal niveau zonder duiding en presentatie aan gemeenten wordt teruggegeven. Monitoren vindt niet meer plaats.

Fin. Effect -/- 25k

Scenario Koers Voorstel 4: Onderzoeken en monitoren gezondheidssituaties Handhaven huidige niveau van onderzoeken en monitoren gezondheidssituaties

Fin. Effect 0

Scenario Ambitie

Fin. Effect

Voorstel 2: Samenbrengen en verbinden data en onderzoeken Werk maken van datagedreven werken binnen SamenTwente breed en hiervoor actieve samenwerking zoeken met Kennispunt Twente. Starten met een of meerdere pilots om dit verder vorm te geven.

Meerkosten

Voorstel 3: Samenwerking met gemeenten GGD intensiveert de samenwerking met gemeenten door gericht onderzoek en actieve inzet als adviseur gezondheid en advisering over gezonde leefstijl. SamenTwente gaat vaker kwalitatief onderzoek uitvoeren dat volgt op huidige kwantitatieve onderzoeken.

+ 100k

71

Kennis: Scenario Kern 1. Onderzoeken en monitoren gezondheidssituaties De GGD is wettelijk verplicht om grootschalige gezondheidsonderzoeken uit te voeren voor de doelgroepen kind, jeugd, (jong)volwassenen en ouderen. Zij duidt de onderzoeksresultaten en presenteert deze aan gemeenten. Voorstel: Alleen nog wettelijk verplichte onderzoeken uitvoeren waarbij de data op regionaal niveau zonder duiding en presentatie aan gemeenten wordt teruggegeven. Monitoren vindt niet meer plaats. Mogelijke effecten zijn: • Gemeenten ontvangen slechts tabellenboeken met data en zijn zelf verantwoordelijk voor de duiding en vertaling naar het lokale niveau. Dit vraagt capaciteit en ook kennis om de data goed te kunnen lezen en vertalen. Waar dit niet aanwezig is zal dit voor gemeenten vragen om een extra investering om hier op in te huren of om het niet meer te doen. Als voor deze laatste wordt gekozen verslechtert de lokale kennis over gezondheid op basis waarvan kan worden gestuurd in keuzes voor beleid of activiteiten. • De recent vernieuwde website twentsegezondheidsverkenning.nl wordt niet meer onderhouden. • Het regiobeeld verschraalt en de meerjaren blik verdwijnt. Trends en ontwikkelingen worden op regionaal niveau niet meer gesignaleerd. • De lijnen tussen de GGD en landelijke data-organisaties zoals het CBS worden langer en verdwijnen op den duur.

• Er ontstaat een versnipperd beeld als elke gemeente het zelf gaat doen. • Onderzoeken zijn mogelijk niet meer te vergelijken met elkaar. • Gemeenten die behoefte hebben aan maatwerkonderzoek moeten daarvoor terecht bij de markt, omdat SamenTwente geen capaciteit meer heeft om deze vragen op te pakken. • Dit voorstel raakt aan voorstellen die gedaan zijn in andere pijlers over de advies- en expertrol van SamenTwente t.o.v. gemeenten. Met minder beschikbare data kan SamenTwente moeilijker optreden als adviseur en expert.

Financieel effect op begroting SamenTwente: -/- €25.000,Uitvoering van dit voorstel levert een structurele besparing op van €25.000,Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Publieke Gezondheid & Leefomgeving, voorstellen 5 en 6, scenario Kern • Pijler Publieke Gezondheid & Leefomgeving, voorstel 8, scenario Koers. • Pijler Publieke Gezondheid & Leefomgeving, voorstellen 14 en 16, scenario Ambitie.

Kennis: Scenario Koers 4. Onderzoeken en monitoren gezondheidssituaties De GGD is wettelijk verplicht om grootschalige gezondheidsonderzoeken uit te voeren voor de doelgroepen kind, jeugd, (jong)volwassenen en ouderen. Zij duidt de onderzoeksresultaten en presenteert deze aan gemeenten. Voorstel: Handhaven huidige niveau van onderzoeken en monitoren gezondheidssituaties Mogelijke effecten zijn: • Gemeenten blijven informatie ontvangen en huidige niveau van dienstverlening wordt gehandhaafd. • De recent vernieuwde website twentsegezondheidsverkenning.nl wordt actueel gehouden. Financieel effect op begroting SamenTwente: € 0,Met de keuze voor dit voorstel wordt de huidige situatie gecontinueerd, dus geen budgettaire veranderingen ten opzichte van de huidige situatie. Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met:

72

• Pijler Publieke Gezondheid & Leefomgeving, voorstellen 5 en 6, scenario Kern • Pijler Publieke Gezondheid & Leefomgeving, voorstel 8, scenario Koers. • Pijler Publieke Gezondheid & Leefomgeving, voorstellen 14 en 15, scenario Ambitie.

Kennis: Scenario Ambitie 2. Samenbrengen en verbinden data en onderzoeken Binnen SamenTwente is veel data en informatie aanwezig. Data wordt gegenereerd uit de taakuitvoering binnen SamenTwente of is afkomstig door onderzoeken die worden uitgevoerd. De uitvoering van de onderzoeken vindt plaats door de GGD of Kennispunt Twente (in opdracht van Samen14). Zo worden gezondheidsonderzoeken uitgevoerd en wordt ook de Twentse monitoring sociaal domein in opdracht van Samen14 uitgevoerd door Kennispunt Twente. De onderzoeken en alle beschikbare data staan nu nog los van elkaar. Door deze meer aan elkaar te verbinden en deze te duiden, ontstaat er een rijk beeld over de inwoners van Twente. Gemeenten kunnen dit gebruiken om beeld te krijgen bij effectiviteit van beleid of het maken van keuzes. Voorstel: Werk maken van datagedreven werken binnen SamenTwente breed en hiervoor actieve samenwerking zoeken met Kennispunt Twente. Starten met een of meerdere pilots om dit verder vorm te geven. Mogelijke effecten zijn: • SamenTwente sluit aan bij de ontwikkelingen die gaande zijn bij coalitions of the willing, zoals binnen Twentse Koers. • Resultaten van verschillende onderzoeken worden beter met elkaar verbonden. • Er kan beter worden gestuurd en er kunnen betere afwegingen worden gemaakt bij besluitvorming.

• Alle data die SamenTwente beschikbaar heeft worden omgezet naar toegankelijke informatie voor gemeenten die dat kunnen gebruiken als input voor beleidskeuzes of evaluatie van maatregelen of beleid.

• SamenTwente kan gebruik maken van de kennis en systemen c.q. kennisbanken waar Kennispunt Twente toegang toe heeft. • Onderzoeksfuncties worden breder ingezet, er kan beter worden geleerd van elkaar. • Er kan qua ontwikkeling beter aangesloten worden bij andere GGD-en. Financieel effect op begroting SamenTwente: Meerkosten Het is nog niet mogelijk om dit voorstel financieel te vertalen omdat het voorstel nog om verdere uitwerking en verdieping vraagt op onderdelen. Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met de voorstellen uit vrijwel alle pijlers die raken aan taken waar op basis van data informatie en duiding gegeven kan worden over hoe het met de inwoner van Twente gaat.

3. Samenwerking met gemeenten Er lopen in Twente verschillende projecten die zijn gericht op de gezondheid en de vitaliteit van inwoners, mede door het regioplan Twente (IZA/GALA). Doel van deze projecten is meer impact te generen om gezond en vitaal te leven en oud te worden. Gerichte monitoring die aansluit op de wens van inwoners, verdiepend onderzoek (op wijkniveau) en het delen van resultaten helpt om inzicht te krijgen in effectiviteit van projecten en maatregelen en zo kunnen gemeenten onderling van elkaar leren. De GGD kan de rol als adviseur op het vlak van gezondheid en gezondheidsbevordering gerichte adviezen geven. Voorstel: SamenTwente intensiveert de samenwerking en zoekt meer aansluiting met gemeenten door gericht onderzoek en actieve inzet als adviseur gezondheid en advisering over gezonde leefstijl. SamenTwente gaat vaker kwalitatief onderzoek uitvoeren dat volgt op huidige kwantitatieve onderzoeken. Mogelijke effecten zijn: • De samenwerking kan bijdragen dat gemeenten beter inzicht krijgen in de effectiviteit van projecten en maatregelen.

73

• Door meer aansluiting en samenwerking kan de gemeente meer en beter gebruik maken van de kennis die SamenTwente heeft op dit vlak. Zij hoeft daar dan niet zelf in te investeren. • Door dit regionaal te doen, ontstaat er ook een goed regiobeeld. Gemeenten kunnen van elkaar leren en kunnen gebruik maken van best practices. • Dit voorstel volgt op voorstel 2 uit deze pijler. Het is niet mogelijk om voor dit voorstel te kiezen als ook gekozen wordt voor het voorstel uit het kernscenario. Financieel effect op begroting SamenTwente: + €100.000,Uitvoering van dit voorstel levert een structurele uitzetting op van €100.000,Relatie met andere voorstellen: Dit voorstel heeft een relatie met: • Pijler Publieke Gezondheid & Leefomgeving, voorstellen 5 en 6, scenario Kern • Pijler Publieke Gezondheid & Leefomgeving, voorstel 8, scenario Koers. • Pijler Publieke Gezondheid & Leefomgeving, voorstel 14 en 15, scenario Ambitie.

74

Hoofdstuk 5: Inkoop, contractmanagement en -beheer Algemeen Sinds 2015 voert SamenTwente voor de Twentse gemeenten regionaal contractmanagement en -beheer uit voor jeugdhulp en WMO. Ze is accounthouder voor een klein aantal bovenregionale strategische aanbieders. Dit houdt in dat ze actie moet ondernemen als er risico op discontinuïteit is, bijvoorbeeld door liquidatieproblemen. Ook geeft zo nodig uitvoering aan juridische trajecten als niet wordt voldaan aan de afspraken. Ook verzorgt SamenTwente samen met gemeenten de inkoop van de jeugdhulp. In 2024 heeft een nieuw inkooptraject plaatsgevonden. SamenTwente organiseert het proces en zorgt inhoudelijk voor het formuleren van indicatoren waarmee wordt gestuurd op het realiseren van ambities die in de regiovisie Jeugd zijn benoemd. De regio Twente is voorloper op de inzet van het Kwaliteit en Integriteitsinstrument (KIT) dat ingezet wordt voor de gunning van aanbieders. SamenTwente coördineert de inzet van KIT en voert op onderdelen screeningsactiviteiten uit, bijvoorbeeld op basis van de wet Bibob. In de afgelopen periode is door gemeenten ook een beroep gedaan op SamenTwente voor de uitvoering van contractmanagement en contractbeheer bij huishoudelijke ondersteuning en doelgroepenvervoer.

Ontwikkelingen en opgaven Er ligt bestuurlijk focus op de inkoop van jeugdhulp, omdat er in Twente een stijgend beroep op jeugdhulp wordt gedaan. Hiermee is er een toenemend belang van samenhang tussen de vraag naar jeugdhulp en sturing op het terugdringen van die vraag, o.a. door inkoopvoorwaarden. De Hervormingsagenda Jeugd omvat een omvangrijk pakket afspraken met als doel de jeugdzorg te verbeteren en financieel gezond te maken. Een van de acties uit deze hervormingsagenda is dat de beschikbaarheid van jeugdzorg voor de meest kwetsbare kinderen moet verbeteren. Het voorstel is dat regionale samenwerking tussen gemeenten versterkt moet worden en dat de regionale contractering van de specialistische jeugdzorg moet verbeteren. Hiervoor is Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg voorbereid. Het wetsvoorstel moet nog worden behandeld. Koers en beleid De strategische koers van SamenTwente richt zich op gezond, veilig en vitaal opgroeien, leven en oud worden. Ingezet wordt op veerkracht versterken, normaliseren, demedicaliseren en het versterken van preventie. Daarnaast hebben gemeenten in 2022 de Regiovisie Jeugd vastgesteld. Hierin is bepaald dat de jeugdige in zijn omgeving centraal staat en dat ondersteuning zo licht als mogelijk en zo nabij als mogelijk wordt ingezet vanuit het principe thuis, tenzij.

Daarnaast moet de inzet ook zo zwaar en specialistisch als nodig ingezet kunnen worden. Normaliseren is het uitgangspunt met als doel de instroom naar geïndiceerde zorg af te laten nemen.

75

Taken Inkoop, contractmanagement en -beheer

Regionaal contractmanagement en contractbeheer Jeugdhulp (OZJT en

Wettelijke taak met

Wettelijke taak met

Taak met een

Taak in opdracht van

indirecte financiering,

indirecte

wettelijke basis

de rijksoverheid,

verplicht collectief

financiering,

die in opdracht

waarvoor directe

Keuze collectief als

van gemeenten

financiering

basistaak

wordt uitgevoerd

beschikbaar is

X

Samen14) Regionaal contractmanagement en contractbeheer WMO (OZJT en

X

Samen14) Inkoop Jeugdhulp

X

Contractmanagement en contractbeheer huishoudende ondersteuning

X

(Samen14) Ondersteuning aanbesteding en contractmanagement

X

doelgroepenvervoer (Samen14)

76

Overzicht voorstellen Inkoop, Contractmanagement en -beheer Voorstellen over specifieke thema’s Deze voorstellen hebben samenhang met de voorstellen 7 en 12 uit pijler 1 Jeugd Scenario Koers Voorstel 2: Contractmanagement Jeugdhulp Andere invulling geven aan contractbeheer en contractmanagement Jeugdhulp. Concreet betekent dit: • Meer samenhang tussen beleidsdoelen & ambities en de contractvoorwaarden die zorgen voor gewenste transformatie in zorglandschap. • Samen met zorgaanbieder op zoek naar optimum in contractvoorwaarden en beheersen administratieve last. • Minder financieel maar meer inhoudelijk gestuurde criteria meegeven.

Fin. Effect PM

Scenario Ambitie Voorstel 3: Strategische verbindingen leggen bij inkoop en contractmanagement Jeugdhulp OZJT benut kansen om verbindingen te leggen tussen de inkoop en contractmanagement van jeugdhulp en de strategische agenda. OZJT ziet toe op gezamenlijk leren en ontwikkelen.

Fin. Effect PM

Voorstel over specifiek thema: KIT Scenario Kern Voorstel 1: Stoppen met de coördinatie op KIT. Stoppen met de coördinatie op KIT.

Fin. Effect PM

77

Inkoop, contractmanagement en -beheer: Scenario Kern 1. Stoppen met de coördinatie op KIT Als onderdeel van de inkoop jeugdhulp wordt het Kwaliteit en Integriteitsinstrument Twente (KIT) toegepast. Twente is hiermee voorloper. Doel is om kwaliteit van zorg te borgen en te zorgen voor rechtmatige besteding van zorggelden. SamenTwente voert de coördinatie en de uitvoering van de KIT uit. Voorstel: Stoppen met de coördinatie op KIT. Mogelijke effecten zijn: • Zorgaanbieders met andere bedoelingen krijgen weer meer ruimte om toe te treden tot het zorglandschap in Twente. Financieel effect op begroting SamenTwente: PM Het is nog niet mogelijk om dit voorstel financieel te vertalen omdat deze werkzaamheden onderdeel zijn van een breder takenpakket dat verband houdt met inkoop, contractmanagement en contractbeheer.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Borne&id=894177b6-a919-4195-a4eb-83e1dffbf315