Bijlage: Bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
Tekst van het document
Situatie plangebied
Voorliggende ontwikkeling voorziet niet in de realisatie van geluidgevoelige objecten. Nadere toetsing van het initiatief aan de Wet geluidhinder kan achterwege blijven. Voor wat betreft de invloed van individuele bedrijven op de nieuwe functie wordt verwezen naar de paragraaf 5.2, waar nader op het aspect milieuzonering wordt ingegaan. 5.1.3
Conclusie
De Wet geluidhinder vormt geen belemmering voor de uitvoering van het voorgenomen plan.
5.2
Bedrijven en milieuzonering
5.2.1
Kader
In het kader van een goede ruimtelijke ordening dient in ruimtelijke plannen rekening te worden gehouden met afstemming tussen gevoelige functies en milieuhinderlijke functies. Uitgangspunt daarbij is dat nieuwe en bestaande bedrijven niet in hun bedrijfsvoering worden beperkt en dat ter plaatse van woningen sprake is van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat. Voor de afstemming tussen functies kunnen de richtlijnen in de VNG-handreiking 'Bedrijven en milieuzonering' (2009) gehanteerd worden om de afstand te bepalen tussen woningen en de verschillende bedrijfscategorieën. Deze afstemming beperkt zich tot de volgende milieuaspecten met een ruimtelijke dimensie: geluid, geur, gevaar en stof.
Toelichting
35
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
5.2.2
Gebiedstypen
In de VNG-uitgave 'Bedrijven en Milieuzonering is een tweetal gebiedstypen onderscheiden; 'rustige woonwijk' en 'gemengd gebied'. Een rustige woonwijk is een woonwijk die is ingericht volgens het principe van functiescheiding. Overige functies komen vrijwel niet voor. Langs de randen is weinig verstoring van verkeer. Het omgevingstype 'gemengd gebied' wordt in de VNG-uitgave 'Bedrijven en milieuzonering' omschreven als een gebied met een matige tot sterke functiemenging waarbij bijvoorbeeld direct naast woningen andere functies voor kunnen komen zoals winkels, horeca en kleine bedrijven. Doordat het plangebied in de schil van het centrum van Borne ligt en er in de directe omgeving sprake is van verschillende functies, wordt in voorliggend geval uitgegaan van het gebiedstype 'gemengd gebied'. Hierna zijn de richtafstanden behorende bij de gebiedstypen aangegeven.
5.2.3
Situatie plangebied
5.2.3.1 Algemeen Aan de hand van vorenstaande regeling is onderzoek verricht naar de feitelijke situatie. Hierbij spelen twee vragen een rol: 1. past de nieuwe functie in de omgeving? (externe werking); 2. laat de omgeving de nieuwe functie toe? (interne werking). 5.2.3.2 Externe werking Hierbij gaat het met name om de vraag of de voorgenomen ruimtelijke ontwikkeling leidt tot een situatie die, vanuit hinder of gevaar bezien, in strijd is te achten met een goede ruimtelijke ordening. Daarvan is sprake als het woon- en leefklimaat van omwonenden in ernstige mate wordt aangetast. In dit geval wordt een bestaand gebouw uitgebreid ten behoeve van de kantoren en de raadszaal van de gemeentelijke organisatie van de gemeente Borne. Een dergelijke functie wordt in de basiszoneringslijst van de VNG-uitgave omschreven als 'openbaar bestuur (kantoren e.d.)'. Voor deze functie geldt milieucategorie 1, met als grootste richtafstand 10 meter voor het aspect 'geluid'. Voor de Op basis van het gebiedstype 'gemengd gebied' kan deze richtafstand worden teruggebracht naar 0 meter. Voor de overige aspecten 'geur', 'stof' of 'gevaar' hebben in beginsel een richtafstand van 0 meter. Dit betekent dat de functies direct naast woningen zijn toegestaan.
Gelet op het vorenstaande wordt gesteld dat de voorgenomen ontwikkeling geen onevenredige aantasting van het woon- en leefklimaat van omwonenden met zich mee brengt.
36
Toelichting
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
5.2.3.3 Interne werking Hierbij gaat het om de vraag of de nieuwe functies binnen het plangebied hinder ondervinden van bestaande functies in de omgeving of dat de ontwikkeling leidt tot belemmeringen in de bedrijfsvoering van de bestaande functies. Kantoren worden in beginsel beschouwd als een milieugevoelig functie in het kader van bedrijven en milieuzonering. Ze worden wel als geurgevoelig object gezien volgens Wet geurhinder en veehouderij. De milieubelastende functies rondom het plangebied betreffen uitsluitend milieucategorie 1 en 2 functies. In het 'gemengd gebied' geldt voor dergelijke functies een richtafstand van 0 meter en 10 meter. Omliggende milieubelastende functies liggen niet op een kortere afstand van 10 meter ten opzichte van de uitbreiding van het gebouw. Gelet op het vorenstaande wordt ter plaatse van het plangebied een aanvaardbaar leefklimaat verwacht in het kader van een goede ruimtelijke ordening. Andersom resulteert het voornemen niet in een aantasting van de mogelijkheden van omliggende milieubelastende functies. 5.2.4
Conclusie
Het aspect milieuzonering vormt geen belemmering voor de uitvoerbaarheid van dit plan.
5.3
Bodem
5.3.1
Kader
Volgens artikel 3.1.6 van het Besluit ruimtelijke ordening dient in verband met de uitvoerbaarheid van een plan onderzoek te worden verricht naar de bodemgesteldheid in het plangebied. Bij functiewijzigingen dient te worden bekeken of de bodemkwaliteit voldoende is voor de beoogde nieuwe functie. Nieuwe bestemmingen dienen bij voorkeur op schone gronden te worden gerealiseerd. 5.3.2
Situatie plangebied
In beginsel is de uitbreiding beoogd op de bestaande parkeerkelder. Voor de uitbreiding zijn nieuwe bodemingrepen vereist. Op basis van de Beleidsnota 'De bodemkwaliteit onderzoek - Beleidsnota voor het uitvoeren van bodemtoets en/of bodemonderzoek bij ruimtelijke plannen, de omgevingsvergunning voor bouwen en milieu en melding Activiteitenbesluit', zoals vastgesteld op 5 november 2019 door de gemeente Borne, is wanneer een bestemmingsplan (incidenteel) nieuwe ontwikkelingen mogelijk maakt, minimaal een historisch onderzoek conform NEN5725 noodzakelijk voor het deel van het plangebied waar ontwikkelingen mogelijk worden gemaakt. Het historisch bodemonderzoek wordt voorafgaand aan de vaststelling van dit bestemmingsplan uitgevoerd en afgerond. Indien uit het historisch bodemonderzoek blijkt dat (een gedeelte van) de locatie verdacht is ten aanzien van bodemverontreiniging wordt een bodemonderzoek conform NEN5740 uitgevoerd. Gelet op het huidige en historische gebruik van de gronden worden geen onoverkomelijke belemmeringen verwacht.
Toelichting
37
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
5.4
Archeologie & cultuurhistorie
5.4.1
Archeologie
5.4.1.1 Algemeen Voor archeologie geldt de Erfgoedwet op rijksniveau als wettelijke basis. In de Erfgoedwet zijn de uitgangspunten opgenomen in het Verdrag van Malta binnen de Nederlandse wetgeving geïmplementeerd. De wet regelt de bescherming van archeologisch erfgoed in de bodem, de inpassing ervan in de ruimtelijke ontwikkeling en de financiering van opgravingen: 'de veroorzaker betaalt'. Voor gebieden waar archeologische waarden voorkomen of waar reële verwachtingen bestaan dat ter plaatse archeologische waarden aanwezig zijn, dient door de initiatiefnemer, voorafgaand aan bodemingrepen, archeologisch onderzoek te worden uitgevoerd. De uitkomsten van het archeologisch onderzoek dienen vervolgens volwaardig in de belangenafweging te worden betrokken. Het belangrijkste doel is de bescherming van het archeologische in de bodem (in situ) omdat de bodem doorgaans de beste garantie biedt voor een goede conservering. Er wordt uitgegaan van het basisprincipe de 'verstoorder' betaalt voor het opgraven en het documenteren van de aangetroffen waarden als behoud in de bodem niet tot de mogelijkheden behoort. 5.4.1.2 Situatie plangebied De gemeente Borne heeft de gemeentelijke verwachtings- en advieskaart doorvertaald in dubbelbestemmingen van het geldende bestemmingsplan.
Het plangebied is, ter plekke van de beoogde uitbreiding, op basis van het geldende bestemmingsplan voor een klein deel voorzien van de dubbelbestemming 'Waarde - Archeologie zeer hoog'. Op basis van deze archeologische dubbelbestemming geldt een archeologische onderzoeksplicht indien er sprake is van bodemingrepen over een oppervlak groter van 100 m² en een diepte van meer dan 40 cm. In voorliggend vindt de uitbreiding plaats op het bestaande parkeergarage. Er wordt vanuit gegaan dat de bodem reeds geroerd is en dat er geen sprake is van archeologische waarden. Het uitvoeren van een archeologisch onderzoek is dan ook niet noodzakelijk. De bestaande archeologische dubbelbestemmingen blijven in voorliggend bestemmingsplan gehandhaafd
5.4.2
Cultuurhistorie
5.4.2.1 Algemeen De Monumentenwet 1988 is per 1 juli 2016 vervallen. Een deel van de wet is op deze datum overgegaan naar de Erfgoedwet. Het deel dat betrekking heeft op de besluitvorming in de fysieke leefomgeving gaat over naar de Omgevingswet, wanneer deze op 1 januari 2024 in werking treedt. Vooruitlopend op de datum van ingang van de Omgevingswet zijn deze artikelen te vinden in het Overgangsrecht in de Erfgoedwet, waar ze ongewijzigd van toepassing blijven zolang de Omgevingswet nog niet van kracht is. 5.4.2.2 Situatie plangebied Op 18 februari 1988 heeft de Minister van WVC, nadat er al jarenlange plannen waren, bij brief besloten om Oud Borne aan te gaan wijzen als beschermd dorpsgezicht, waarbij de toenmalige minister voornemens was om het volgende gebied als beschermd dorpsgezicht aan te wijzen:
38
Toelichting
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
Afbeelding 5.1: Voornemen aanwijzing beschermd dorpsgezicht Minister WVC (d.d. 18 februari 1988) Om de gronden aan te kunnen wijzen als beschermd dorpsgezicht is door de Rijksdienst voor Monumentenzorg (Minister van WVC) een formele procedure gestart die tot daadwerkelijke aanwijzing moet leiden. De Monumentenraad, Gedeputeerde Staten en de gemeenteraad worden daaromtrent gehoord. De gemeenteraad van Borne heeft op 28 april 1988 besloten dat zij in grote lijnen in konden stemmen met de begrenzing van het beschermd dorpsgezicht, waarbij echter wel een aangepaste begrenzing is voorgesteld. De gemeenteraad vond het destijds wenselijk om ook de Bijenkorf met de daar bijbehorende Oude Pastorie, de eerste woningen langs de Bekenhorst en de Keizerskroon in de aanwijzing op te nemen. Als reden is daarvoor genoemd dat de Bijenkorf met de daaraan gekoppelde voormalige Nederlands-Hervormde pastorie het zeker waard is om te beschermen, aangezien de pastorie al uit de voorgaande eeuw dateert en een bijzondere bouwstijl heeft. Om die panden te beschermen heeft de gemeenteraad besloten om die panden alsnog in het beschermd dorpsgezicht op te nemen. Daarmee kan het slopen van die waardevolle panden gereguleerd worden.
Op 6 juni 1988 is het besluit van de gemeenteraad voor de begrenzing van het beschermd dorpsgezicht per brief kenbaar gemaakt aan de Minister van Welzijn, Volksgezondheid en cultuur. Op basis daarvan is bij besluit van 17 oktober 1991, door de toenmalige ministers van WVC en VROM, het gebied Oud Borne aangewezen als beschermd dorpsgezicht in de zin van de Monumentenwet 1988. Concreet is het gebied in de gemeente Borne zoals aangegeven op de bij het genoemde besluit behorende tekening (nr. 329, originele datum 1988, herziene datum 1991) aangewezen als beschermd dorpsgezicht in de zin van artikel 1, onder g van de Monumentenwet 1988. In onderstaande afbeelding is het beschermd dorpsgezicht weergegeven.
Toelichting
39
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
Abeelding 5.2: Definitieve aanwijzing beschermd dorpsgezicht (d.d. 17 oktober 1991) Als gevolg van het aanwijzingsbesluit waarin Oud Borne is aangemerkt als beschermd dorpsgezicht was het noodzakelijk om op grond van artikel 36, lid 2 van de Monumentenwet 1988 een nieuw beschermend bestemmingsplan vast te stellen, aangezien het geldende bestemmingsplan 'Oud Borne' (daterend uit 1977) onvoldoende bescherming bood. Derhalve is in september 1996 het bestemmingsplan “Oud Borne” vastgesteld waarin de beschermende planologische regeling is opgenomen. Het bestemmingsplan Oud Borne heeft getracht om zowel voor het gebied dat op basis van het aanwijzingsbesluit van de ministers van WVC en VROM als beschermd dorpsgezicht is aangemerkt, alsmede voor het gebied dat buiten het beschermd dorpsgezicht is gelegen te beschermen door in de voorschriften te bepalen dat deze gronden primair zijn gericht op het behoud en de versterking van de ruimtelijke (inclusief verkeers- en groenstructuur) en functionele karakteristiek van zowel het 'beschermd dorpsgezicht' als van de in de nabijheid daarvan gelegen gronden. Daarnaast was het gevolg van de aanwijzing dat het slopen van gebouwen gereguleerd kon worden. Zowel in het aanwijzingsbesluit (d.d.
17 oktober 1991) als het bestemmingsplan “Oud Borne” (1996) wordt aangegeven dat de ruimtelijke karakteristiek van het beschermd dorpsgezicht Oud Borne onder andere bepaald wordt door de vanouds aanwezige doorgaande wegen Marktstraat met Koppelsbrink, de Brinkstraat en Ennekerdijk en de Grotestraat met de daarbij behorende secundaire straten ter ontsluiting van het daartussen gelegen gebied. De ruimtelijke karakteristiek van het 'verstedelijkt' westen van het beschermd dorpsgezicht wordt daarbij ook bepaald door de opeengelegen bebouwing en relatief grote gebouwen. Daarnaast ook door een groot aantal rijksmonumenten, gemeentelijke monumenten, beeldbepalende en beeldondersteunende panden. Daarbij is in het raadsbesluit van 28 april 1988 expliciet aangegeven dat de locatie van het huidige Kulturhus (voormalige Bijenkorf) opgenomen moest worden ter bescherming van de Bijenkorf met de daaraan gekoppelde voormalige
40
Toelichting
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
Nederlands-Hervormde pastorie. Daarbij moet worden opgemerkt dat de voormalige Bijenkorf inmiddels is gesloopt en is vervangen door nieuwbouw. Daarvoor heeft een bestemmingsplanherziening plaatsgevonden in 2001. De Rijksdienst voor de Monumentenzorg heeft op 18 september 2001, in het kader van vooroverleg, het volgende aangegeven: “Het plan maakt de nieuwbouw mogelijk ten behoeve van het reeds op deze locatie gevestigde sociaal-cultureel centrum. Daarbij worden de cultuurhistorisch waardevolle onderdelen van het huidige complex geïntegreerd in de nieuwe ontwikkelingen. De regels van het vigerende beschermende plan blijven van kracht. Tegen deze plannen heb ik dan ook geen bezwaren. Het predikaat 'strekt tot bescherming van de bij de aanwijzing als beschermd dorpsgezicht gesignaleerde' waarden komt aldus niet in gevaar”. Met de huidige uitbreiding van het Kulturhus ten behoeve van de gemeente organisatie worden twee nieuwe bouwvolumes aan het bestaande Kulturhus toegevoegd. Bij het bouwplan wordt rekening gehouden en aansluiting gezocht bij de karakteristiek van het beschermd dorpsgezicht Oud Borne. Het concept van het bestaande Kulturhus is een ensemble van verschillende volumes, een 'kralenketting' van verschillende vormen, met elk een eigen architectonische beeldtaal en materialisatie.
De maat en schaal van de verschillende volumes sluiten enerzijds aan bij de schaal van Oud Borne en verzorgen anderzijds de schaalsprong richting het noordelijk gelegen grote volume van Het Dijkhuis. De toegepaste materialen zoals metselwerk, hout, riet en koper zijn zoveel mogelijk streekeigen en hebben een natuurlijke en warme uitstraling. Daarnaast bestaat het (nieuwe) gebouw uit een ei-vormig, koperen volume als entree, een balk-vormig kantoorvolume van metselwerk, een trapeziumvormig, houten volume van het theater en een rond volume met rieten gevel. Het voormalige koetshuis en parochiegebouw zijn geïntegreerd in het totaalconcept. Voor deze gebouwen is, zoals aangegeven, een beschermende planregeling ('specifieke bouwaanduiding – beschermingswaardig') opgenomen. De nieuwbouwvolumes voegen zich qua positie, maat en schaal in de context van Oud Borne en De Aak. Het zuidelijk volume vormt tevens de schakel met Oud Borne en draagt bij aan de verbinding van Oud Borne met het centrum. Geconcludeerd wordt dat het plan geen afbreuk doet aan het beschermd dorpsgezicht. Ten aanzien van de ruimtelijke karakteristiek geldt dat het plan geen afbreuk doet aan de vanouds aanwezige doorgaande wegen, het plan geen afbreuk doet aan de cultuurhistorische en monumentale waarden van het beschermd dorpsgezicht.
Ten aanzien van het bouwplan wordt verder opgemerkt dat het plan, gelet op het principe van de 'kralenketting' bijdraagt aan een gevarieerde opbouw van het dorpsgezicht. Voor wat betreft de functionele karakteristiek geldt dat het plan een positieve bijdrage levert aan het levendige karakter en het historische beeld van Oud Borne. Doelstelling voor het beschermd dorpsgezicht Oud Borne is het beschermen en daar waar nodig het verbeteren en herstellen van historische structuren en gebouwen. Tegelijkertijd mag Oud Borne geen openluchtmuseum worden. In de 'Integrale stedenbouwkundige visie Oud Borne' (2012) is het plangebied gelegen in het gebied 'Noordelijke entree'. In de Noordelijke entree wordt onder andere aangegeven dat er een accentpunt gecreëerd kan worden. Het accentpunt leent zich voor een autonoom gebouw, dat zich niet zozeer richt naar het beschermde gezicht maar een duidelijke functie heeft op het plein, zoals ook het oude gedeelte van het Kulturhus dat heeft. Hoewel de locatie van het accentpunt niet op de locatie van de uitbreiding van het Kulturhus ten behoeve van het gemeentehuis beoogd was, draagt de uitbreiding wel bij aan de doelen van het beoogde accentpunt: de bezoeker leiden richting Oud Borne. De uitbreiding aan de zijde van Oud Borne betreft immers de (multifunctionele) raadzaal wat ook bezoekers aantrekt.
Door het verbinden van functies en disciplines, het creëren van een laagdrempelige en warme ontmoetingsplek voor onze inwoners is de uitbreiding van het Kulturhus een logische locatie om te komen tot een maatschappelijk plein, waar een centrale toegang op voorzieningen als cultuur, ontspanning, zorg, welzijn en inkomen op één plek gecreëerd kan worden. Anderzijds kan de verbinding met het centrum van Borne versterkt worden omdat passantenstromen gebundeld kunnen worden, waardoor winkels op hun beurt beter kunnen functioneren. Voor wat betreft de bouwregels geldt op grond van de dubbelbestemming 'Waarde – Beschermd dorpsgezicht' dat de zichtbare gevels in eigentijdse materialen worden uitgevoerd en/of aansluiten bij het bestaande materiaalgebruik. In het beeldkwaliteitplan is onder andere het kleur- en materiaalgebruik vastgelegd, aansluitend bij het bestaande Kulturhus. Het bouwplan is derhalve niet in strijd met de
Toelichting
41
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
bouwregels van het beschermd dorpsgezicht. Geconcludeerd kan worden dat het plan geen afbreuk doet aan het beschermd dorpsgezicht en de karakteristieke bebouwing in het plangebied. 5.4.3
Conclusie
Geconcludeerd kan worden dat geen archeologisch onderzoek benodigd is en geen sprake is van negatieve effecten op de cultuurhistorische waarden.
5.5
Waterparagraaf
5.5.1
Beleid
5.5.1.1 Europees- en rijksbeleid De Europese Kaderrichtlijn Water (2000/60/EG) is op 22 december 2000 in werking getreden en is bedoeld om in alle Europese wateren de waterkwaliteit chemisch en ecologisch verder te verbeteren. De Kaderrichtlijn Water omvat regelgeving ter bescherming van het binnenlandse oppervlaktewater, overgangswateren (waaronder estuaria worden verstaan), kustwateren en grondwater. Voor het uitwerken van de doelstellingen worden er op (deel)stroomgebied plannen opgesteld. In deze (deel)stroomgebiedbeheersplannen staan de ambities en maatregelen beschreven voor de verschillende (deel)stroomgebieden. Met name de ecologische ambities worden op het niveau van de deelstroomgebieden bepaald. Het Rijksbeleid op het gebied van waterbeheer is vastgelegd in het Nationaal Water Programma (NWP) 2022-2027 (vastgesteld op 18 maart 2022). In het NWP 2022-2027 beschrijft de Rijksoverheid de hoofdlijnen van het nationale waterbeleid en de uitvoering ervan in de rijkswateren en -vaarwegen. Het NWP geeft een overzicht van de ontwikkelingen binnen het waterdomein en legt nieuw ontwikkeld beleid vast. We werken aan schoon, veilig en voldoende water dat klimaatadaptief en toekomstbestendig is. Ook is er aandacht voor de raakvlakken van water met andere sectoren. 5.5.1.2 Provinciaal beleid In de Omgevingsvisie Overijssel wordt ruim aandacht besteed aan de wateraspecten.
De ambities zijn, naast de uitvoering van de Kaderrichtlijn Water, gericht op de verbetering van de kwaliteit van de kleinere wateren, de veiligheid, de grondwaterbescherming, bestrijding van wateroverlast, de kwantiteit en kwaliteit van grond- en oppervlakte water en waterbeleving zowel in de groene ruimte als stedelijk gebied. 5.5.1.3 Waterschap Vechtstromen Het waterbeheerprogramma 2022-2027 is op 15 december 2021 vastgesteld door het algemeen bestuur van Vechtstromen. Het waterbeheerprogramma gaat in op alle aspecten van het watersysteembeheer (met uitzondering van het rioleringsbeheer en de drinkwaterzorg). Voor partners en ingezetenen verschaft het programma inzicht in de wijze waarop het waterschap omgaat met het water in het beheergebied. Het waterbeheerprogramma volgt inhoudelijk op de Watervisie 2050, die op 14 april 2021 door het algemeen bestuur is vastgesteld. Het waterbeheerprogramma beschrijft welke maatregelen Vechtstromen wil nemen in de planperiode 2022-2027 om te werken aan de ambities uit de Watervisie. Daarbij kan gaan om zowel nieuw beleid als staand beleid en maatregelen. Voor het nieuwe beleid, dat nog niet is vastgesteld door dagelijks en/of algemeen bestuur en waarbij het participatieproces nog niet voltooid is, heeft het waterbeheerprogramma een agenderende functie.
Dit betekent dat invulling van de inhoud van dit nieuwe beleid buiten de scope van het waterbeheerprogramma ligt.
42
Toelichting
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
De uitvoering van het beleid en de maatregelen wordt gepland in de programmabegrotingen, die jaarlijks in november door het algemeen bestuur worden vastgesteld. 5.5.1.4 Gemeentelijk beleid Het Watertakenplan Borne 2022-2026 (voorheen gemeentelijk rioleringsplan) is in november 2021 door de raad vastgesteld. Met de naamgeving van Watertakenplan wordt beter aangesloten op de maatschappelijke en brede wateropgaven en de geplande ambities. Het veranderende klimaat vraagt steeds meer om maatregelen in de openbare ruimte. Het Watertakenplan beschrijft de maatregelen die voor ons liggen, wat we op korte en lange termijn willen realiseren, wat we doen en hoe we dit zo duurzaam mogelijk willen financieren. Centraal terugkerende thema's in het plan zijn klimaatontwikkelingen en samenwerking. Waarbij het accent meer ligt op maatschappelijke betrokkenheid en vergroten van de bewustwording. Doelstelling is om te werken aan een gezonde en klimaatbestendige leefomgeving. 5.5.1.4.1
Afvalwaterketen
In de keten is het tegenwoordig een (hard) uitgangspunt om vuil- en schoonwater te scheiden. Traditioneel werd het vuile en schone water gemengd afgevoerd naar de zuivering. Door te voorkomen dat grote hoeveelheden schoonwater door het rioolstelsel stroomt neemt de belasting op de zuivering af en verminderd de wateroverlast in het stedelijk gebied. Met het ontkoppelen van schoonwater en lokaal vast te houden van het hemelwater is de bijdrage op de vernatting van de bodem gunstig en blijft het grond- en oppervlaktewater op een acceptabel peil. 5.5.1.4.2
Klimaataspecten
Het Deltaplan Ruimtelijke adaptatie 2018 (DPRA) is een gezamenlijk plan van gemeenten, waterschappen, provincies en het Rijk om Nederland voor 2050 klimaatbestendig en waterrobuust in te richten. Het DPRA kent meerdere ambities en versnelt en intensiveert de aanpak. Na het in beeld brengen van de klimaateffecten is een belangrijk onderdeel in het proces het voeren van dialogen met stakeholders. In 2019 is hiertoe de Klimaatatlas Twents Waternet ontwikkeld. De atlas geeft een beeld van de verwachte toekomstige klimaateffecten ten aanzien van wateroverlast, droogte en hitte. Tot op perceelniveau zijn de effecten op de drie thema's inzichtelijk. De atlas biedt een uitgebreide set aan informatie over mogelijke klimaateffecten. In paragraaf 5.5.2.2 wordt per thema een korte toelichting verstrekt op basis van de klimaatverandering en het (gewijzigde)bestemmingsplan. 5.5.2
Watertoets
5.5.2.1 Algemeen Zoals in voorgaande paragrafen uiteen is gezet, wordt in het moderne waterbeheer (waterbeheer 21e eeuw) gestreefd naar duurzame, veerkrachtige watersystemen met minimale risico's op wateroverlast of watertekorten. Belangrijk instrument hierbij is de watertoets, die sinds 1 november 2003 in ruimtelijke plannen is verankerd. In de toelichting op ruimtelijke plannen dient een waterparagraaf te worden opgenomen. Hierin wordt verslag gedaan van de wijze waarop rekening is gehouden met de gevolgen van het plan voor de waterhuishoudkundige situatie (watertoets). Het doel van de watertoets is te garanderen dat waterhuishoudkundige doelstellingen expliciet en op een evenwichtige wijze in het plan worden afgewogen. Deze waterhuishoudkundige doelstellingen betreffen zowel de waterkwantiteit (veiligheid, wateroverlast, tegengaan verdroging) als de waterkwaliteit (riolering, omgang met hemelwater, lozingen op oppervlaktewater).
Toelichting
43
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
5.5.2.2 Situatie plangebied Het waterschap Vechtstromen is geïnformeerd over het plan door gebruik te maken van de digitale watertoets. De beantwoording hiervan heeft er toe geleid dat de zogenaamde 'korte procedure' van toepassing is. De bestemming en de grootte van het plan hebben een geringe invloed op de waterhuishouding. De procedure in het kader van de watertoets is goed doorlopen. Het waterschap Vechtstromen geeft een positief wateradvies. De bij het plan behorende watertoetsresultaat is opgenomen in bijlage 2 bij deze toelichting. Hieronder worden de uitgangspunten op de waterhuishouding in het plangebied voorgeschreven. Waterhuishouding en klimaateffecten Afvalwater: Het afvalwater afkomstig van de uitbreiding wordt aangesloten op het bestaande gemeentelijke afvalwaterriool. Hemelwater: Het algemene uitgangspunt dat de gemeente hanteert, is dat gebouwen en percelen geen hemelwater lozen op het gemeentelijk riolering, tenzij dit in belang van de leefbaarheid of volksgezondheid noodzakelijk is. Wateroverlast: De omgeving rondom het plangebied kleurt donkerblauw voor het thema wateroverlast bij extreme regenval. Er is gekeken naar neerslag van 70 mm per uur (kans van ongeveer eens in de 100 jaar voor het klimaat in 2050) en 160 mm neerslag in 48 uur. De aanwezige waterhoeveelheid op maaiveld bij een intensieve bui is verontrustend.
Stijging van het waterniveau tot 25 cm boven maaiveldhoogte is niet uit te sluiten. Dit kan betekenen dat objecten onder (zoals de parkeergarage) of zelfs met een beperkte hoogte (vloerpeilen lager dan 25 cm) boven maaiveld onder water kunnen komen te staan. Hiervoor moet voldoende aandacht en bescherming komen. Hitte: Het KNMI heeft in het "warmste" klimaatscenario berekend dat de zomertemperatuur zo'n 2,5 graad toeneemt vergeleken met het huidige klimaat. De hittekaart geeft van de omgeving een ongunstig beeld. Het terrein is grotendeels verhard uitgevoerd en in de directe omgeving, nabij de nieuwbouw, is weinig groen en beperkt schaduw aanwezig. Volgens de atlas zal in de toekomst de temperatuur in warmere perioden behoorlijk toenemen door de aanwezige verharding. Advies om in het plangebied meer groen en bomen te integreren zodat tijdens warmere dagen lagere temperaturen optreden. Dat kan tevens de nachtrust en leefcomfort verbeteren. Tevens valt te denken aan andere technieken in en buiten het pand om het klimaat te verduurzamen. Droogte: De gemiddeld laagste grondwaterstand in de huidige situatie schommelt tussen de 1,5m tot 2,0m -mv. Overige: Het plangebied ligt in de nabijheid van de waterloop en waterpartij in beheer van waterschap Vechtstromen.
Uit de kansenkaart voor riothermie blijkt dat de bestaande ondergrondse afvalwater-transportleiding langs de rondweg N743 zeer geschikt is voor benutting van de energietransitie. Het aanbod aan constante temperatuur van warm afvalwater is ruim voldoende aanwezig. Bij belangstelling kan 't Dijkhuis (Welbions en Meulenbelt zorginstelling) en Kulturhus aansluiten. Randvoorwaarden In het bouwplan dienen de volgende randvoorwaarden te worden meegenomen. adviespeil vloerpeil minimaal 30 cm boven maaiveld;
44
Toelichting
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
afvalwater en hemelwater in nieuwe situatie apart inzamelen en transporteren; afvalwater aansluiten op bestaande gemengde rioolstelsel (grijze leidingen) bergingseis hemelwater is 20 mm in het bestaand stedelijk gebied; hemelwater bij voorkeur bovengronds en zichtbaar opvangen (bijvoorbeeld wadi). Bij niet voldoende berging bovengronds, ondergrondse voorziening bijplaatsen; diepte wadi is max. 0,40m -mv, waarbij slok-op op 0,10m -mv staat, maximale waterdiepte wadi is 0,30 cm; overtollig hemelwater afvoeren naar openbare ruimte. De verantwoordelijkheid hiervoor ligt bij gemeente Borne; reguleren van grondwater door aanleg drainage; onderzoek bodem ten behoeve van infiltratievoorzieningen; bereikbaarheid hulpdiensten garanderen; onderzoek naar riothermie (zie onderbouwing bij onderdeel "Overige"); hergebruik van hemelwater voor toilet spoeling.
5.6
Wet natuurbescherming
5.6.1
Kader
Bescherming in het kader van de natuur wet- en regelgeving is op te delen in gebieds- en soortenbescherming. Sinds 1 januari 2017 is het wettelijk kader ten aanzien van gebieds- en soortenbescherming vastgelegd in de Wet natuurbescherming. Bij gebiedsbescherming heeft men te maken met de Natuurbeschermingswet en het Natuur Netwerk Nederland (voorheen EHS). Soortenbescherming gaat uit van de bescherming van dier- en plantensoorten. 5.6.2
Soortenbescherming
Om te beoordelen of de ontwikkeling in het kader van flora en fauna uitvoerbaar is, is er een quickscan natuurwaardenonderzoek uitgevoerd door de Natuurbank Overijssel. Het volledige onderzoek is bijgevoegd in Bijlage 3. Hierna wordt samengevat ingegaan op de conclusies uit dit onderzoek. 5.6.2.1 Onderzoeksresultaten De inrichting en het gevoerde beheer maken het plangebied niet tot een geschikte groeiplaats voor beschermde plantensoorten, maar wel tot geschikt functioneel leefgebied voor verschillende beschermde dieren. Beschermde diersoorten benutten het plangebied hoofdzakelijk als foerageergebied, maar mogelijk nestelen er vogels en bezetten beschermde grondgebonden zoogdieren en amfibieën er een (vaste) rust- of voortplantingsplaats. Vleermuizen bezetten geen vaste rust- of voortplantingsplaats in het plangebied maar gebruiken het wel als foerageergebied. Van de in het plangebied nestelende vogelsoorten, is uitsluitend het bezette nest beschermd, niet het oude nest of de nestplaats. Bezette vogelnesten zijn beschermd en mogen niet beschadigd of vernield worden. Gelet op de aard van de werkzaamheden kan geen ontheffing verkregen worden voor het beschadigen of vernielen van bezette vogelnesten.
Indien de beplanting verwijderd en de bebouwing gesloopt wordt tijdens de voortplantingsperiode, wordt geadviseerd vooraf een broedvogelscan uit te voeren om de aanwezigheid van een bezet vogelnest uit te kunnen sluiten. Als gevolg van de voorgenomen activiteiten worden mogelijk beschermde grondgebonden zoogdieren en amfibieën gedood en wordt mogelijk een (vaste) rust- en voortplantingsplaats van een beschermd grondgebonden zoogdier en amfibie beschadigd of vernield. Voor de beschermde grondgebonden zoogdiersoorten en amfibieën, die een (vaste) rust- en voortplantingsplaats in het plangebied bezetten, geldt een vrijstelling van de verbodsbepalingen het 'beschadigen/vernielen van vaste rust- en voortplantingsplaatsen’. Er geldt geen vrijstelling voor het doden van beschermde grondgebonden zoogdieren en amfibieën.
Toelichting
45
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
Door uitvoering van de voorgenomen activiteiten neemt de betekenis van het plangebied als foerageergebied voor verschillende diersoorten af. Dit leidt echter niet tot wettelijke consequenties. 5.6.3
Gebiedsbescherming
5.6.3.1 Algemeen Natura 2000 is een samenhangend netwerk van natuurgebieden in Europa. Natura 2000 bestaat uit gebieden die zijn aangewezen in het kader van de Europese Vogelrichtlijn (79/409/EEG) en gebieden die zijn aangemeld op grond van de Europese Habitatrichtlijn (92/43/EEG). Deze gebieden worden in Nederland op grond van de Wet natuurbescherming beschermd. Het Natuurnetwerk Nederland (NNN) is de kern van het Nederlandse natuurbeleid. De NNN is in provinciale structuurvisies uitgewerkt. In of in de directe nabijheid van de NNN geldt het 'nee, tenzij' principe. In principe zijn er geen ontwikkelingen toegestaan als zij de wezenlijke kenmerken of waarden van het gebied aantasten 5.6.3.2 Situatie plangebied 5.6.3.2.1
Natura 2000-gebieden
Het plangebied ligt niet binnen een Natura 2000-gebied. Het meest nabijgelegen stikstofgevoelige Natura 2000-gebied is het 'Lonnekermeer' op een afstand van circa 6,3 kilometer. Om de gevolgen van de gewenste ontwikkeling wat betreft stikstofdepositie op Natura 2000-gebieden in kaart te brengen is een aeriusberekening door BJZ.nu uitgevoerd. Deze is in bijlage 4 bij deze toelichting bijgevoegd. In de komende alinea worden de belangrijkste conclusies uiteengezet. Uit de berekening blijkt dat per saldo geen sprake is van rekenresultaten hoger dan 0,00 mol/ha/j. Er is daarmee geen sprake van een stikstofdepositie met significant negatief effect op Natura 2000-gebieden. Het project is in het kader van de Wet natuurbescherming, ten aanzien van de effecten van stikstofdepositie op Natura 2000-gebieden, niet vergunningsplichtig. Tot slot wordt opgemerkt dat, vanwege de ruime afstand van het plangebied tot Natura 2000-gebieden, op voorhand wordt geconcludeerd dat het voornemen door geluid, licht of trillingen geen negatieve effecten veroorzaakt voor Natura 2000-gebieden. 5.6.3.2.2
Natuurnetwerk Nederland
Het Natuurnetwerk Nederland (NNN) is de kern van het Nederlandse natuurbeleid. Het NNN is in provinciale structuurvisies uitgewerkt. In of in de directe nabijheid van het NNN geldt het 'nee, tenzij'principe. In principe zijn er geen ontwikkelingen toegestaan als zij de wezenlijke kenmerken of waarden van het gebied aantasten. De locatie is niet gelegen binnen het concreet begrensde NNN. Het dichtstbijzijnde NNN gebied ligt op circa 1,3 kilometer afstand van het plangebied. Gezien de onderlinge afstand en de aard en omvang van de ontwikkeling wordt gesteld dat als gevolg van voorliggend initiatief geen aantasting plaatsvindt van de wezenlijke kenmerken en waarden van het NNN. 5.6.4
Conclusie
Op basis van het vorenstaande wordt geconcludeerd dat ten aanzien van de gebieds- en soortenbescherming geen belemmeringen zijn voor de voorgenomen ontwikkeling.
46
Toelichting
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
5.7
Luchtkwaliteit
5.7.1
Kader
Volgens de Wet milieubeheer is het nodig een planontwikkeling te toetsen aan luchtkwaliteitseisen. Op 1 augustus 2009 is het Nationaal Samenwerkingsprogramma Luchtkwaliteit (NSL) in werking getreden, met als doel om alle overschrijdingen van de luchtkwaliteitsnormen op te lossen. Het NSL omvat een omvangrijk pakket maatregelen om de luchtkwaliteit te verbeteren. 5.7.1.1 'Niet in betekenende mate' Alleen projecten die 'niet in betekende mate' (NIBM) bijdragen aan een verslechtering van de luchtkwaliteit kunnen zonder toetsing aan de grenswaarden voor het aspect luchtkwaliteit uitgevoerd worden. Een project draagt niet in betekende mate bij aan de luchtverontreiniging wanneer aannemelijk is (door berekening of motivering) dat de 3% grens niet wordt overschreden. Deze grens is 3% van de grenswaarde voor de jaargemiddelde concentratie van fijn stof (PM10) of stikstofdioxide (NO2). Dit komt overeen met 1,2 microgram/m3 voor zowel PM10 als NO2. Dit criterium is een 'of-benadering', wanneer een project voor één stof de 3%-grens overschrijdt, dan verslechtert het project 'in betekenende mate' de luchtkwaliteit.
De 3%-grens is voor een aantal categorieën projecten in een ministeriële regeling omgezet in getalsmatige grenzen, bijvoorbeeld: woningbouw: 1.500 woningen netto bij 1 ontsluitingsweg, 3.000 woningen bij 2 ontsluitingswegen; kantoorlocaties: 100.000 m2 bruto vloeroppervlak bij 1 ontsluitingsweg, 200.000 m2 bruto vloeroppervlak bij 2 ontsluitingswegen. 5.7.1.2 Grenswaarden De Wet luchtkwaliteit stelt grenzen aan de concentraties van luchtverontreinigende stoffen. De meest kritische stoffen ten gevolge van het verkeer zijn stikstofdioxide (NO2) en fijn stof (PM10). In 2011 moet aan de grenswaarden (jaargemiddelde en 24-uursgemiddelde concentratie) voor PM10 worden voldaan. Het jaargemiddelde concentratie mag maximaal 40 µg/m3 zijn en maximaal 35 dagen overschrijding van de 24 uurs gemiddelde concentratie PM10. Voor NO2 geldt dat vanaf 2015 moet worden voldaan aan de (jaargemiddelde en uurgemiddelde) grenswaarden. Het jaargemiddelde concentratie mag maximaal 40 µg/m3 zijn en maximaal 35 dagen overschrijding van de 24 uurs gemiddelde concentratie NO2. 5.7.1.3 Besluit gevoelige bestemmingen Dit besluit is opgesteld om mensen die extra gevoelig zijn voor een matige luchtkwaliteit aanvullend te beschermen. Deze 'gevoelige bestemmingen' zijn scholen, kinderdagverblijven en verzorgings-, verpleegen bejaardentehuizen. Woningen en ziekenhuizen/klinieken zijn geen gevoelige bestemmingen.
De grootste bron van luchtverontreiniging in Nederland is het wegverkeer. Het Besluit gevoelige bestemmingen legt aan weerszijden van rijkswegen en provinciale wegen zones vast. Bij rijkswegen is deze zone 300 meter, bij provinciale wegen 50 meter. Bij realisatie van 'gevoelige bestemmingen' binnen deze zones is toetsing aan de grenswaarden die genoemd zijn in de Wet luchtkwaliteit nodig. 5.7.2
Situatie plangebied
Gelet op de aard en omvang van dit project, in verhouding tot de categorieën van gevallen zoals hiervoor beschreven, kan worden gesteld dat voorliggend project 'niet in betekenende mate bijdraagt' aan de luchtverontreiniging. Tot slot wordt geconcludeerd dat de ontwikkeling niet wordt aangemerkt als een gevoelige bestemming
Toelichting
47
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
in het kader van het 'Besluit gevoelige bestemmingen'. Het plangebied ligt echter niet binnen de vastgestelde zones voor rijks- of provinciale wegen. 5.7.3
Conclusie
Het aspect luchtkwaliteit vormt geen belemmering voor de in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling.
5.8
Externe veiligheid (inrichtingen en vervoer gevaarlijke stoffen)
5.8.1
Kader
Externe veiligheid is een beleidsveld dat is gericht op het beheersen van risico's die ontstaan voor de omgeving bij de productie, de opslag, de verlading, het gebruik en het transport van gevaarlijke stoffen. Bij nieuwe ontwikkelingen moet worden voldaan aan strikte risicogrenzen. Een en ander brengt met zich mee dat nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen moeten worden getoetst aan wet- en regelgeving op het gebied van externe veiligheid. Concreet gaat het om risicovolle bedrijven, vervoer gevaarlijke stoffen per weg, spoor en water en transport gevaarlijke stoffen via buisleidingen. Op de diverse aspecten van externe veiligheid is afzonderlijke wetgeving van toepassing. Voor risicovolle bedrijven gelden onder meer: het Besluit externe veiligheid inrichtingen (Bevi); de Regeling externe veiligheid (Revi); het Registratiebesluit externe veiligheid; het Besluit risico's Zware Ongevallen 2015 (Brzo 2015); het Vuurwerkbesluit. Voor vervoer van gevaarlijke stoffen geldt de ‘Wet Basisnet vervoer gevaarlijke stoffen’ (Wet Basisnet). Dat vervoer gaat over water, spoor, wegen of door de lucht. De regels van het Basisnet voor ruimtelijke ordening zijn vastgelegd in: het Besluit externe veiligheid transportroutes (Bevt); de Regeling basisnet; de (aanpassing) Regeling Bouwbesluit (veiligheidszone en plasbrandaandachtsgebied).
Voor transport van gevaarlijke stoffen per buisleiding geldt het Besluit externe veiligheid buisleidingen (Bevb Het doel van wetgeving op het gebied van externe veiligheid is het tot een minimum beperken van risico's waaraan burgers in hun leefomgeving worden blootgesteld vanwege risicovolle inrichtingen en activiteiten. Het is noodzakelijk inzicht te hebben in de kwetsbare en beperkt kwetsbare objecten en het plaatsgebonden en het groepsrisico. 5.8.2
Situatie plangebied
Aan hand van de Risicokaart is een inventarisatie verricht van risicobronnen in en rond het plangebied. Op de Risicokaart staan meerdere soorten risico's, zoals ongevallen met brandbare, explosieve en giftige stoffen, grote branden of verstoring van de openbare orde. In totaal worden op de Risicokaart dertien soorten rampen weergegeven. In afbeelding 5.3 is een uitsnede van de Risicokaart met betrekking tot het plangebied (indicatief aangegeven met de blauwe omlijning) en de omgeving weergegeven.
48
Toelichting
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
Afbeelding 5.3 Uitsnede risicokaart (Bron: risicokaart.nl)
Uit de inventarisatie blijkt dat het plangebied: zich niet bevindt binnen de risicocontour van Bevi- en Brzo-inrichtingen danwel inrichtingen die vallen onder het Vuurwerkbesluit (plaatsgebonden risico); zich niet bevindt binnen een gebied waarbinnen een verantwoording van het groepsrisico nodig is; niet is gelegen binnen de veiligheidsafstanden van het vervoer gevaarlijke stoffen, namelijk het vervoer van gevaarlijke stoffen over het spoor ten zuiden van het plangebied; niet is gelegen binnen de veiligheidsafstanden van buisleidingen voor het vervoer van gevaarlijke stoffen. Opgemerkt wordt dat ten noorden van het plangebied een tankstation met LPG aanwezig is. De inrichting van het tankstation ligt op circa 240 meter afstand van het plangebied. Ter plaatse van de LPG-afleverinstallatie, het LPG-vulpunt en het LPG-reservoir is een risicocontour (10-6) opgenomen. De grootste contour bedraagt 35 meter. Hierdoor kan worden gesteld dat deze risicobronnen geen belemmering vormen voor de voorgenomen ontwikkeling.
Toelichting
49
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
5.8.3
Conclusie
Geconcludeerd wordt dat het aspect externe veiligheid geen belemmering vormt voor voorliggend voornemen.
5.9
Besluit milieueffectrapportage
5.9.1
Algemeen
De milieueffectrapportage is een wettelijk instrument met als doel het aspect milieu een volwaardige plaats in deze integrale afweging te geven. Een bestemmingsplan kan op drie manieren met milieueffectrapportage in aanraking komen: Op basis van artikel 7.2a, lid 1 Wm (als wettelijk plan); Er ontstaat een m.e.r.-plicht wanneer er een passende beoordeling op basis van art. 2.8, lid 1 Wet natuurbescherming nodig is. Op basis van Besluit milieueffectrapportage (bestemmingsplan in kolom 3); Er ontstaat een m.e.r.-plicht voor die activiteiten en gevallen uit de onderdelen C en D van de bijlage van dit besluit waar het bestemmingsplan genoemd is in kolom 3 (plannen). Op basis van Besluit milieueffectrapportage (bestemmingsplan in kolom 4); Er ontstaat een m.e.r.-(beoordelings)plicht voor die activiteiten en gevallen uit de onderdelen C en D van de bijlage van dit besluit waar het bestemmingsplan genoemd is in kolom 4 (besluiten). In het Besluit m.e.r. neemt het bestemmingsplan een bijzondere positie in, want het kan namelijk tegelijkertijd opgenomen zijn in zowel kolom 3 als in kolom 4 van het Besluit m.e.r.. Of het bestemmingsplan in deze gevallen voldoet aan de definitie van het plan uit kolom 3 of aan de definitie van het besluit uit kolom 4 is afhankelijk van de wijze waarop de activiteit in het bestemmingsplan wordt bestemd.
Als voor de activiteit eerst één of meerdere uitwerkings- of wijzigingsplannen moeten worden vastgesteld dan is sprake van 'kaderstellend voor' en voldoet het bestemmingsplan aan de definitie van het plan. Is de activiteit geheel of gedeeltelijk als eindbestemming opgenomen voldoet het aan de definitie van het besluit. Een belangrijk element in het Besluit m.e.r. is het (in feite) indicatief maken van de gevalsdefinities (de drempelwaarden in kolom 2 in de D-lijst). Dit betekent dat het bevoegd gezag meer moet doen dan onder de oude regelgeving. Kon vroeger worden volstaan met de mededeling in het besluit dat de omvang van de activiteit onder de drempelwaarde lag en dus geen m.e.r. (beoordeling) noodzakelijk was, onder de nu geldende regeling moet een motivering worden gegeven. Voor deze toets wordt de term vormvrije m.e.r.-beoordeling gehanteerd. 5.9.2
Situatie plangebied
5.9.2.1 Artikel 2.8 van de Wet natuurbescherming Het plangebied ligt niet binnen of nabij een Natura 2000-gebied. Het dichtstbijzijnde Natura 2000-gebied ligt op circa 6,3 kilometer afstand van het plangebied. Uit de uitgevoerde AERIUS-berekening opgenomen in Bijlage 4 blijkt dat voor de voorgenomen ontwikkeling geen sprake is van rekenresultaten hoger dan 0,00 mol/ha/j. Er is daarmee geen sprake van een stikstofdepositie met significant negatief effect op Natura 2000-gebieden. Het project is in het kader van de Wet natuurbescherming, ten aanzien van de effecten van stikstofdepositie op Natura 2000-gebieden, niet vergunningsplichtig. Er is dus geen sprake van een m.e.r.-plicht op basis van artikel 7.2a van de Wet milieubeheer.
50
Toelichting
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
5.9.2.2 Drempelwaarde Besluit m.e.r. Dit bestemmingsplan voorziet in de uitbreiding binnen bestaand stedelijk gebied ten behoeve van de vestiging van de gemeentelijke organisatie. Het plan voldoet daarmee aan de definitie van 'een besluit' als bedoeld in het Besluit m.e.r. Dit betekent dat dit bestemmingsplan m.e.r.-(beoordelings)plichtig is indien activiteiten worden mogelijk gemaakt die genoemd worden in onderdeel C of D van het Besluit m.e.r. en de daarin opgenomen drempelwaarden overschrijden of belangrijke nadelige gevolgen voor het milieu niet kunnen worden uitgesloten. In dit geval is sprake van een ontwikkeling die niet wordt genoemd in onderdeel C van het Besluit m.e.r. en is daarom niet direct m.e.r.-plichtig. Voor de beoogde ontwikkelingen is onderstaande activiteit uit de D-lijst van het Besluit milieueffectrapportage relevant, namelijk 'aanleg, wijziging of uitbreiding van een stedelijk ontwikkelingsproject met inbegrip van de bouw van winkelcentra of parkeerterreinen'. De drempelwaarden van de betreffende categorie worden niet overschreden of zijn niet van toepassing (oppervlakte van 100 ha of meer, 2.000 of meer woningen en bedrijfsvloeroppervlakte van 200.000 m² of meer). Dit betekent dat er geen sprake is van een directe m.e.r. plicht. Wel moet voorliggend plan worden aangemerkt als een stedelijk ontwikkelingsproject conform het Besluit m.e.r..
Of er namelijk sprake is van een stedelijk ontwikkelingsproject volgens het Besluit m.e.r. lijken de volgende aspecten van belang: de aard en omvang van de ontwikkeling; de vormgeving en opzet; de schaalgrootte; de ligging; de voorgenomen functie(wijziging), en; de vraag of sprake is van een bestaand of van een te realiseren bouwwerk. Aangezien het gebouw wordt uitgebreid met een oppervlakte van 1.500 m2 moet het plan worden aangemerkt als stedelijk ontwikkelingsproject volgens het Besluit m.e.r.. Daarom moet het college voorafgaand aan de terinzagelegging van het bestemmingsplan een vormvrije m.e.r.-beoordeling uitvoeren. Er is een vormvrije m.e.r.-beoordeling opgesteld. Deze is als Bijlage 5 aan deze toelichting toegevoegd. Daaruit blijkt dat het plan niet leidt tot negatieve effecten voor het milieu. 5.9.3
Conclusie
De vormvrije m.e.r.-beoordeling maakt duidelijk dat de milieueffecten als gevolg van de voorgenomen ontwikkeling beperkt zijn en dat er geen sprake is van een bijzondere omstandigheid die het opstellen van een plan MER noodzakelijk maakt.
Toelichting
51
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
52
Toelichting
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
Hoofdstuk 6 6.1
Juridische planopzet
Inleiding
De in deze toelichting beschreven planopzet is juridisch-planologisch vertaald in een bestemmingsregeling, die (digitaal) bindend is voor overheid en burgers. Het bestemmingsplan bestaat uit een verbeelding en regels en is voorzien van een toelichting. De regels en verbeelding vormen het juridisch bindende deel, terwijl de toelichting geen juridische binding heeft, maar moet worden beschouwd als handvat voor de uitleg en de onderbouwing van de opgenomen bestemmingen. De regels bevatten het juridische instrumentarium voor het regelen van het gebruik van de gronden, bepalingen omtrent de toegelaten bebouwing, regelingen betreffende het gebruik van aanwezige en/of op te richten bouwwerken. De verbeelding heeft een rol voor toepassing van de regels, alsmede de functie van visualisering van de bestemmingen.
6.2
Opbouw van de regels
In deze paragraaf wordt de systematiek van de regels en de wijze waarop de regels gehanteerd dienen te worden, uiteengezet. De regels van het plan bestaan uit vier hoofdstukken, waarin achtereenvolgens de inleidende regels, de bestemmingsregels, de algemene regels en de overgangs- en slotregels aan de orde komen. Voor de systematiek is aangesloten op de SVBP2012. Navolgend wordt de systematiek, opbouw en indeling van de regels kort toegelicht. 6.2.1
Inleidende regels
Begrippen In deze bepaling zijn omschrijvingen gegeven van de in het bestemmingsplan gebruikte begrippen. Deze worden opgenomen om interpretatieverschillen te voorkomen. Begripsbepalingen zijn alleen nodig voor begrippen die gebruikt worden in de regels en die tot verwarring kunnen leiden of voor meerdere uitleg vatbaar zijn. Wijze van meten: Om op een eenduidige manier afstanden, oppervlakten en inhoud van gebouwen en/of bouwwerken, geen gebouwen zijnde, te bepalen wordt in de wijze van meten uitleg gegeven wat onder de diverse begrippen wordt verstaan. Ten aanzien van de wijze van meten op de verbeelding (plankaart) geldt steeds dat het hart van een lijn moet worden aangehouden. 6.2.2
Bestemmingsregels
In het tweede hoofdstuk komen bestemmingen aan de orde. De opbouw van de bestemmingen ziet er als volgt uit: Bestemmingsomschrijving: de omschrijving van de activiteiten die zijn toegestaan. Hierbij gaat het in beginsel om een beschrijving van de aan de grond toegekende functies; Bouwregels: in de bouwregels worden voor alle bouwwerken de van toepassing zijnde bebouwingsregels geregeld. Waar en met welke maatvoering mag worden gebouwd, wordt hier vastgelegd; Nadere eisen (indien van toepassing): in deze bepaling wordt een opsomming gegeven van de regels waaraan burgemeester en wethouders nadere eisen kunnen stellen. Alleen daar waar het wenselijk is om bij de vergunningverlening sturend te kunnen optreden, heeft de bevoegdheid tot het stellen van nadere eisen toegevoegde waarde. De bevoegdheid tot het stellen van nadere eisen dient objectief begrensd te zijn en duidelijke criteria te bevatten;
Toelichting
53
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
Afwijken van de bouwregels (indien van toepassing): in deze regel is aan burgemeester en wethouders de bevoegdheid gegeven om bij een omgevingsvergunning af te wijken van de bouwregels in het plan; Specifieke gebruiksregels (indien van toepassing): in dit onderdeel is aangegeven welke vormen van gebruik in ieder geval zijn toegestaan dan wel strijdig zijn met de bestemming. Daarbij zijn niet alle mogelijke toegestane en strijdige gebruiksvormen genoemd, maar alleen die functies, waarvan het niet op voorhand duidelijk is. Het gaat hierbij in feite om een aanvulling/verduidelijking op de in de bestemmingsomschrijving genoemde functies; Omgevingsvergunning voor het uitvoeren van een werk, geen bouwwerk zijnde, of van werk zaamheden (indien van toepassing): werken, geen bouwwerken zijnde, of werkzaamheden die niet mogen worden uitgevoerd zonder of in afwijking van een omgevingsvergunning van bevoegd gezag; Wijzigingsbevoegdheid (indien van toepassing): in deze regel is aan burgemeester en wethouders de bevoegdheid gegeven het plan te wijzigen. 6.2.3
Algemene regels
Anti-dubbeltelregel: deze bepaling is opgenomen om te voorkomen dat, wanneer volgens een bestemmingsplan bepaalde gebouwen en bouwwerken niet meer dan een bepaald deel van een bouwperceel mogen beslaan, het opengebleven terrein nog eens meetelt bij het toestaan van een ander gebouw of bouwwerk, waaraan een soortgelijke eis wordt gesteld; Algemene bouw- en gebruiksregels: deze bepaling bevat een algemene regel omtrent ondergronds bouwen of het gebruik; Algemene afwijkingsregels: in deze bepaling is aan burgemeester en wethouders de bevoegdheid gegeven om af te wijken van bepaalde, in het bestemmingsplan geregelde, onderwerpen. De criteria, die bij toepassing van de afwijkingsbevoegdheid in acht moeten worden genomen, zijn aangegeven; Algemene wijzigingsregels: in deze bepaling is aan burgemeester en wethouders de bevoegdheid gegeven het plan te wijzigen. Het gaat hier om wijzigingsbevoegdheden met een algemene strekking. De criteria, die bij toepassing van de wijzigingsbevoegdheid in acht moeten worden genomen, zijn aangegeven; Algemene procedureregels: in deze bepaling staat aangegeven welke procedure dient te worden gevolgd bij de voorbereiding van een besluit tot het stellen van nadere eisen en het toepassen van een ontheffings- en een wijzigingsbevoegdheid. Overige regels: in dit artikel zijn bepalingen opgenomen ten aanzien van parkeren, laden en lossen. 6.2.4
Overgangs- en slotregels
Overgangsrecht: - Bouwwerken welke op het moment van inwerkingtreding van het bestemmingsplan bestaan (of waarvoor een bouwvergunning is aangevraagd) mogen blijven bestaan, ook al is er strijd met de bebouwingsregels. De overgangsbepaling houdt niet in dat het bestaand, illegaal opgerichte, bouwwerk legaal wordt, noch brengt het met zich mee dat voor een dergelijk bouwwerk alsnog een bouwvergunning kan worden verleend. burgemeester en wethouders kunnen in beginsel dus nog gewoon gebruik maken van hun handhavingsbevoegdheid; Het overgangsrecht is opgenomen zoals opgenomen in artikel 3.2.1 Bro; - Het gebruik van de grond en opstallen, dat afwijkt van de regels op het moment van inwerkingtreding van het plan mag eveneens worden voortgezet; Slotregel: deze bepaling geeft aan op welke manier de regels kunnen worden aangehaald.
6.3
Bestemmingen
In deze paragraaf worden de gemaakte keuzes nader onderbouwd. Hierbij zullen de bestemmingen in dezelfde volgorde als in de regels worden behandeld. Artikel 3 Gemengd
54
Toelichting
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
Het overgrote deel van het plangebied is voorzien van de bestemming 'Gemengd'. De voor 'Gemengd' aangewezen gronden zijn bestemd voor het bedrijfsmatig verrichten van activiteiten gericht op spel, vermaak en ontspanning, maatschappelijke voorzieningen en ter plaatse van de aanduiding 'parkeergarage', een ondergrondse parkeerkelder. In de bouwregels is bepaald dat hoofdgebouwen uitsluitend binnen het bouwvlak mogen worden gebouwd en dat de bouwhoogte van hoofdgebouwen maximaal de bouwhoogte bedraagt die door middel van de aanduiding 'maximum bouwhoogte (m)' is aangegeven.
Artikel 4 Groen De gronden rondom het gebouw zijn voorzien van de bestemming 'Groen'. De voor 'Groen' aangewezen gronden zijn bestemd voor groenvoorzieningen, kunstwerken en speelvoorzieningen, perceelsontsluitingswegen en uitwegen en ter plaatse van de aanduiding 'parkeergarage': tevens een ondergrondse parkeergarage. De bouwmogelijkheden binnen deze bestemming zijn beperkt tot het bouwen van bouwwerken, geen gebouwen zijnde.
Artikel 5 Verkeer - Verblijfsgebied De voor 'Verkeer - Verblijfsgebied' aangewezen gronden zijn bestemd voor verblijfsgebied met een functie voor verblijf, verplaatsing en gebruik ten dienste van de aangrenzende bestemmingen, fietsenstallingen, groenvoorzieningen, kunstwerken en speelvoorzieningen, parkeervoorzieningen, wateren waterhuishoudkundige voorzieningen en ter plaatse van de aanduiding 'parkeergarage', tevens een (ondergrondse) parkeergarage. De bouwmogelijkheden binnen deze bestemming zijn beperkt tot het bouwen van bouwwerken, geen gebouwen zijnde. Artikel 6 Waarde - Archeologie Hoog Conform het geldende bestemmingsplan, is het plangebied deels voorzien van de dubbelbestemming 'Waarde - Archeologie Hoog'. De voor 'Waarde - Archeologie Hoog' aangewezen gronden zijn, behalve voor de andere daar voorkomende bestemming(en), mede bestemd voor de bescherming en veiligstelling van te verwachten archeologische waarden.
Artikel 7 Waarde - Archeologie Zeer Hoog Conform het geldende bestemmingsplan, is het plangebied deels voorzien van de dubbelbestemming 'Waarde - Archeologie Zeer Hoog'. De voor 'Waarde - Archeologie Zeer Hoog' aangewezen gronden zijn, behalve voor de andere daar voorkomende bestemming(en), mede bestemd voor de bescherming en veiligstelling van te verwachten archeologische waarden.
Artikel 8 Waarde - Beschermd dorpsgezicht De voor 'Waarde - Beschermd dorpsgezicht' aangewezen gronden zijn, behalve voor de andere daar voorkomende bestemming(en), bestemd voor het behoud en de versterking van de ruimtelijke (inclusief verkeers- en groenstructuur) en functionele karakteristiek van het beschermd dorpsgezicht. In dit artikel zijn karakteristieken genoemd voor het gebied. Het gaat om ruimtelijke en functionele karakteristieken in sublid 8.1.1 tot en met 8.1.5 hebben betrekking op het volledige gebied in Borne dat wordt aangemerkt als beschermd dorpsgezicht. De begrenzing van dit gebied is opgenomen in Bijlage 2 van de regels.
Toelichting
55
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
56
Toelichting
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
Hoofdstuk 7
Economische uitvoerbaarheid
Artikel 6.12 van de Wet ruimtelijke ordening stelt dat de gemeenteraad gelijktijdig met de vaststelling van het bestemmingsplan moet besluiten om al dan niet een exploitatieplan vast te stellen. Hoofdregel is dat een exploitatieplan moet worden vastgesteld bij elk bestemmingsplan. Er zijn echter uitzonderingen. Het is mogelijk dat de raad verklaart dat met betrekking tot een bestemmingsplan geen exploitatieplan wordt vastgesteld indien het verhaal van kosten van de grondexploitatie anderszins is verzekerd of het stellen van nadere eisen en regels niet noodzakelijk is. Het gaat om een gemeentelijk plan. Het plan wordt gefinancierd uit gemeentelijke middelen. Het is niet noodzakelijk een exploitatieplan vast te stellen. Er zijn naast procedurele kosten geen andere kosten verbonden aan de vaststelling van dit plan. Het plan is economisch uitvoerbaar.
Toelichting
57
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
58
Toelichting
bestemmingsplan Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Marktstraat 23
Hoofdstuk 8 8.1
Overleg en inspraak
Inleiding
De procedures voor vaststelling van een bestemmingsplan zijn door de wetgever geregeld. Aangegeven is dat tussen gemeente en verschillende instanties, waar nodig overleg over het plan moet worden gevoerd alvorens een ontwerpplan ter visie gelegd kan worden. Daarnaast is er de gelegenheid om in het voortraject belanghebbenden te laten inspreken conform de gemeentelijke verordening. Pas daarna wordt de wettelijke procedure met betrekking tot vaststelling van het bestemmingsplan opgestart (artikel 3.8 Wro).
8.2
Vooroverleg
8.2.1
Rijk
In het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) zijn de nationale belangen die juridische borging vereisen opgenomen. Het Barro is gericht op doorwerking van nationale belangen in gemeentelijke plannen. Geoordeeld wordt dat dit bestemmingsplan geen nationale belangen schaadt. Daarom is afgezien van het voeren van vooroverleg met het Rijk. 8.2.2