CConstaterende datBorger-Odoorn
Koppel je AI →
Document · PDF

Toelichting bestemmingsplan 4 dorpen

RAAD: Raadsvergadering 7 juli 2022, gemeente Borger-OdoornBij agendapunt: VERDAAGD NAAR SEPTEMBER: Gewijzigd bestemmingsplan Buinen, Klijndijk, 2e Exloërmond en Valthe14.156 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 2

Omvang bouwvlak bij uitbreiding Via een wijzigingsbevoegdheid kan het bouwvlak van een grondgebonden veehouderij en een akkerbouwbedrijf worden uitgebreid tot een totale oppervlakte van maximaal 2 ha, mits wordt voldaan aan een aantal voorwaarden, waaronder landschappelijke inpassing. Voor grondgebonden agrarische bedrijven in Buinen, Klijndijk en 2e Exloërmond geldt dat deze uitbreiding - voor zover mogelijk - achter en aansluitend aan het bestaande bouwperceel moet worden gerealiseerd. Deze gronden maken deel uit van het buitengebied. Het bouwvlak van een volwaardige intensieve veehouderij kan ook via een wijzigingsbevoegdheid worden uitgebreid tot 2 ha, maar alleen als de noodzaak tot vergroting voortvloeit uit gewijzigde wet- en regelgeving voor dierenwelzijn en/of als er sprake is van milieuwinst. Overige voornemens Voor Buinen, Klijndijk en 2e Exloërmond zijn verder nog de volgende in het planMER onderzochte ontwikkelingen van belang: aanleg gereguleerde overnachtingsplaatsen voor kampeerauto’s; woningbouw; functiewijziging vrijgekomen agrarische bebouwing (VAB-regeling). De laatste twee ontwikkelingen zijn niet verder in de effectbeoordeling betrokken.

5.3

Effect van het voornemen

Uit de beoordeling van de milieueffecten van het voornemen blijkt dat er vooral effecten op de natuur en de geur verwacht worden. De effecten op (een deel van) de natuur zijn negatief tot zeer negatief beoordeeld. Alle overige effecten zijn hooguit licht negatief en daarmee acceptabel. Uit de beoordeling blijkt dat de effecten die als zeer negatief zijn beoordeeld, worden veroorzaakt door de toename van de stikstofdepositie (als stikstofverbinding) op Natura 2000-gebieden. Vooral dit milieueffect is een probleem voor het vaststellen van het bestemmingsplan. Zoals uit de passende beoordeling (zie hoofdstuk 11 van het planMER) blijkt, is een ‘significant negatief effect’ op Natura 2000-gebieden door een toename van de stikstofdepositie in het voornemen niet uit te sluiten. Dit betekent dat uitwerking van het bestemmingsplan op basis waarvan het voornemen in strijd is met de Wet natuurbescherming dan ook niet zo kan worden vastgesteld. Er dient een alternatief te worden uitgewerkt waarbij significante effecten niet optreden.

5.4

Alternatief

Om het bestemmingsplan vast te kunnen stellen, moet het (ontwerp)bestemmingsplan ten minste zo worden aangepast, dat de milieueffecten op de natuur worden beperkt. Hierbij moeten de effecten op de natuur zo worden beperkt dat 'negatieve effecten' op Natura 2000-gebieden zijn uit te sluiten. Hiervoor is het alternatief uitgewerkt. De in het alternatief opgenomen maatregel is zo bepaald dat de regels van het bestemmingsplan de milieueffecten wanneer nodig voorkomen of beperken, maar daarbij ook de bouw- en gebruiksmogelijkheden op en van de gronden niet meer dan nodig beperken. Dit betekent dat het bestemmingsplan een kader blijft bieden voor ontwikkelingen. Binnen dit kader heeft de agrariër de ruimte om zijn agrarisch bedrijf te ontwikkelen. 5.4.1

Uitwerking alternatief naar bestemmingsplanregeling

Hieronder wordt allereerst de uitgewerkte regeling weergegeven. Onder de regeling volgt een toelichting. Regeling Onder strijdig gebruik met deze bestemming wordt begrepen het gebruik dat afwijkt van de bestemmingsomschrijving, waaronder in elk geval wordt begrepen: a.

het gebruik van gronden en bebouwing binnen het agrarisch bouwperceel voor het houden van vee, indien dit leidt tot een toename van de stikstofdepositie ten opzichte van de bestaande situatie vanaf het betreffende agrarisch bouwperceel op de maatgevende voor stikstof gevoelige habitats in Natura 2000-gebieden;

30

bestemmingsplan Buinen, Klijndijk, 2e Exloërmond en Valthe

In het planMER was ook nog de volgende regeling opgenomen: b.

het bepaalde in sub a geldt niet voor het gebruik, waarbij het aantal stuks vee op gronden en in bebouwing binnen het agrarisch bouwperceel toeneemt en deze toename van de veestapel, afzonderlijk of in combinatie met andere projecten of handelingen, niet leidt tot een zodanige toename van de stikstofdepositie op de maatgevende voor stikstof gevoelige habitats in Natura 2000-gebieden dat deze, in de periode waarvoor het Programma Aanpak Stikstof als bedoeld in artikel 2.1 van het Besluit natuurbescherming geldt, de grenswaarde overschrijdt zoals vastgesteld in het artikel 2.12 van het Besluit natuurbescherming.

De uitspraak van de Raad van State van 29 mei 2019 heeft een streep gezet door de vergunningverlening-systematiek gebaseerd op het PAS. Geoordeeld is dat de zogenaamde ‘hypotheek op de toekomst’ (de vergunningen verlenen voordat de natuurherstelmaatregelen zijn uitgevoerd en de stikstofdeposititie naar beneden is gebracht) niet is toegestaan. De Raad van State oordeelt dat de natuurgebieden eerst hersteld moeten worden. Als gevolg hiervan is het gestelde onder b. niet meer in het voorliggende bestemmingsplan opgenomen. Toelichting Het uitgangspunt van de bovengenoemde regeling is dat de ammoniakemissie van de veehouderijbedrijven niet mag toenemen. Dit uitgangspunt is in de gebruiksregels uitgewerkt in een verbod om de stikstofdepositie vanaf ieder afzonderlijk agrarisch bouwperceel op de maatgevende Natura 2000-gebieden te laten toenemen. Hierdoor wordt een (significant) negatief effect voorkomen. Deze gebruiksregel biedt ruimte voor een (beperkte) toename van de ammoniakemissie voor met name bedrijven die op grotere afstand van een Natura 2000-gebied liggen. Hiermee past een mogelijke toename van de ammoniakemissie binnen de gebruiksregel. Van belang is nog te bepalen wat wordt verstaan onder de ‘bestaande situatie’. In de begrippen (artikel 1 van de regels) wordt uitgegaan van – voor agrariërs – de meest gunstige situatie, die als volgt wordt bepaald: a. b.

Indien een Wnb-vergunning is verkregen, wordt de daarin vergunde depositie vanaf het betreffende agrarisch bedrijf ten tijde van de vaststelling van het plan gezien als ‘bestaand’. indien er geen Wnb-vegunning is, dan geldt feitelijk bestaande en planologisch legale situatie ten tijde van de vaststelling van het plan als 'bestaand'

Naast de bovengenoemde mogelijkheid voor het uitbreiden van vee geldt nog dat de huidige situatie van de stallen van dien aard is, dat in de meeste gevallen niet de best beschikbare technieken van toepassing zijn. Als per bedrijf de huidige stallen worden vervangen door de best beschikbare technieken, ontstaat een vermindering van de emissie en daarmee van de depositie. Deze ruimte kan vervolgens weer worden benut door het uitbreiden van de veestapel. De hoeveelheid uitbreidingsruimte per bedrijf hangt dus tevens af van de emissiewinst die geboekt kan worden door het vervangen van de huidige stalsystemen door de best beschikbare technieken. Deze mogelijkheden verschillen vanzelfsprekend per bedrijf. De toename van stikstofdepositie en geurhinder wordt met dit alternatief uitgesloten. Hierdoor treden geen negatieve milieueffecten meer op. Effecten alternatief Los van het bovenstaande is het alternatief overeenkomstig het voornemen. Ten aanzien van landschap is er geen verschil tussen de effecten van het voornemen en het alternatief. Ten aanzien van bodem, water en natuur zijn de effecten aanmerkelijk gunstiger: Omdat de depositie van stikstof niet toeneemt, treden er geen negatieve effecten op Natura 2000-gebieden en andere natuurgebieden. 5.4.2

Uitvoerbaarheid bestemmingsplan

Door de maatregel die in het alternatief is opgenomen is er geen sprake van een ‘negatief effect’ op Natura 2000-gebieden. Ook zijn de overige milieueffecten in het alternatief voor andere aspecten geringer dan wel afwezig. Met het alternatief kunnen alle effecten die als negatief tot zeer negatief zijn beoordeeld worden ondervangen. Dit betekent ook dat het alternatief niet in strijd is met de Wet natuurbescherming en dat het bestemmingsplan op basis van het alternatief kan worden vastgesteld.

31

bestemmingsplan Buinen, Klijndijk, 2e Exloërmond en Valthe

Het bestemmingsplan met de in het alternatief opgenomen maatregel wordt uitvoerbaar geacht. Met andere woorden: ook met toepassing van de in het alternatief opgenomen gebruiksregels kan in het algemeen gebruikgemaakt worden van de ontwikkelingsmogelijkheden die het bestemmingsplan biedt. Toetsingsadvies Commissie m.e.r. De Commissie m.e.r. heeft een advies uitgebracht omtrent het PlanMER. Dit advies betrof op- en aanmerkingen omtrent de referentiesituatie voor de bepaling van de effecten door stikstofdepositie op nabijgelegen Natura 2000-gebieden (vergunde situatie in plaats van de huidige feitelijke situatie), het niet inzichtelijk maken of de geboden planologische ontwikkelingsruimte daadwerkelijk kan worden benut (betreft uitvoerbaarheid binnen de kaders van de Wet natuurbescherming, Wet geurhinder en veehouderij en het Besluit luchtkwaliteit) en de beschrijving voor landschap die onvoldoende is gedifferentieerd om als basis te kunnen dienen voor de effectbeschrijving. Daarmee zijn de beschreven effecten van het voornemen en het alternatief niet navolgbaar. Wat betreft deze aspecten is een oplegnotitie ten behoeve van het planMER opgesteld die als Bijlage 4 aan dit bestemmingsplan is toegevoegd. Het advies van de Commissie m.e.r. heeft geen gevolgen voor de inhoud van het bestemmingsplan.

32

bestemmingsplan Buinen, Klijndijk, 2e Exloërmond en Valthe

Hoofdstuk 6 6.1

Juridische vormgeving

Algemeen

Het bestemmingsplan 'Kernen Buinen, Klijndijk, 2e Exloërmond en Valthe' is een bestemmingsplan dat is gebaseerd op artikel 3.1 Wet ruimtelijke ordening. Het primaire doel van het voorliggendebestemmingsplan is het actualiseren van het geldende planologische regime. Het is dan ook in overwegende mate een zogenaamd conserverend plan of beheersplan. In het plan is daarnaast wel ruimte voor enige nieuwe ontwikkelingen; deze zijn (voor zover voorzienbaar) zoveel mogelijk meegenomen. Het plan is overeenkomstig artikel 3.1.6 Besluit ruimtelijke ordening vervat in: a. b. c.

6.2

een verbeelding met bijbehorende verklaring, waarop de bestemming van de in het plan begrepen gronden is aangewezen; een omschrijving van de bestemming, waarbij het toe te kennen doel is of de toe te kennen doeleinden zijn aangegeven; regels omtrent het gebruik van de in het plan begrepen grond en van de zich daarop bevindende opstallen.

Opzet

Een bestemmingsplan kan op verschillende manieren worden opgezet. Er kan globaal of gedetailleerd worden bestemd en er kan met zogenaamde flexibiliteitsbepalingen worden gewerkt. Het is afhankelijk van de gewenste sturing die de gemeente wil geven welke plansystematiek wordt gekozen. Daarnaast spelen ook de leesbaarheid voor de burger en de kosten van het opstellen van een plan een rol bij het bepalen van de zogenaamde plansystematiek. In het geval van het bestemmingsplan 'Kernen Buinen, Klijndijk, 2e Exloërmond en Valthe' is qua systematiek gekozen voor een tussenvorm, waarbij de bestemmingen Wonen, Gemengd en Agrarisch het meest bepalend zijn. Het bestemmingsplan is opgezet overeenkomstig de Standaard Vergelijkbare BestemmingsPlannen (SVBP). De standaard heeft betrekking op de presentatie van de verbeelding en de hoofdopzet van de regels. Alle bestemmingen zijn bij deze systematiek in alfabetische volgorde opgenomen. Verder wordt onderscheid gemaakt tussen aanduidingen en verklaringen. Het laatste zijn niet juridische gegevens zoals de GBKN en de plangrens.

6.3

Bestemmingen

In het bestemmingsplan wordt onderscheid gemaakt tussen de volgende bestemmingen: Agrarisch; Bedrijf; Bedrijf - Openbaar nut; Bedrijf - Zonnepanelen; Bedrijventerrein; Bos; Detailhandel; Gemengd; Groen; Horeca; Maatschappelijk; Maatschappelijk - Begraafplaats; Natuur - 2; Sport; Verkeer; Verkeer - Verblijf; Water;

33

bestemmingsplan Buinen, Klijndijk, 2e Exloërmond en Valthe

Wonen; Wonen - Voormalige boerderij; Woongebied; Leiding – Gas (dubbelbestemming); Leiding - Hoogspanningsverbinding (dubbelbestemming); Waarde – Archeologie 1 (dubbelbestemming); Waarde - Archeologie 3 (dubbelbestemming); Waarde - Archeologie 4 (dubbelbestemming); Waarde - Landschap en cultuurhistorie 1 (dubbelbestemming); Waarde - Landschap en cultuurhistorie 3 (dubbelbestemming). Voor zover nodig wordt in het navolgende op de verschillende bestemmingen ingegaan. Agrarisch De bestemming Agrarisch betreft in dit bestemmingsplan vooral grondgebonden bedrijven, aangeduid als ‘akkerbouw’ of ‘grondgebonden veehouderij’. In Klijndijk is een paardenhouderij aanwezig die als zodanig is aangeduid. De overige functies bij deze bestemming hangen allemaal samen met de uitoefening van het agrarische bedrijf. De bestaande intensieve veehouderijbedrijven en intensieve neventakken zijn op de verbeelding specifiek van een aanduiding voorzien. Nagenoeg alle agrarische bouwvlakken hebben een afmeting van 1,5 ha, of groter als er sprake is van een bestaande situatie. Uitbreiding van agrarische bouwvlakken naar 2 ha is mogelijk voor agrarische bedrijven in Buinen, Klijndijk en 2e Exloërmond (dit is onderzocht in het planMER), maar op grond van het provinciaal beleid is een uitbreiding van de bestaande intensieve veehouderijen alleen mogelijk als dit samengaat met winst voor het milieu.

Een eventuele uitbreiding van de agrarische bedrijven mag alleen achter de bestaande bedrijven, op gronden die in het buitengebied liggen. Deze gronden vallen buiten het plangebied van dit bestemmingsplan. Daarom wordt hiervoor in het bestemmingsplan Buitengebied Borger-Odoorn een wijzigingsbevoegdheid opgenomen, die de uitbreiding naar 2 ha mogelijk maakt. Alle agrarische bebouwing moet binnen het bouwvlak worden gebouwd. Het is niet zonder meer mogelijk om de bestaande stalvloeroppervlakte te vergroten om de veestapel te kunnen uitbreiden, omdat – als uitvloeisel van de resultaten uit het planMER – in het bestemmingsplan een regeling moest worden opgenomen om te voorkomen dat de stikstofdepositie in de daarvoor gevoelige Natura 2000-gebieden toeneemt. Een agrariër zal zijn uitbreidingsplannen daarom eerst moeten toetsen aan de natuurwetgeving, alvorens hij de veestapel kan uitbreiden. In hoofdstuk 5 (Resultaten uit het planMER) wordt verder op deze problematiek ingegaan. In het bestemmingsplan zijn geen binnenplanse afwijkings- of wijzigingsmogelijkheden opgenomen voor het bouwen van een tweede bedrijfswoning. Als agrariërs binnen het bij recht bestemde bouwvlak nieuwe gebouwen of overkappingen willen bouwen met een grotere oppervlakte dan 500 m3 , moet het bouwplan vergezeld gaan van een erfinrichtingsplan.

Karakteristieke panden zijn als zodanig aangeduid en door middel van een regeling in de regels beschermd. NEVENACTIVITEITEN Wat betreft de nevenactiviteiten moet onderscheid worden gemaakt in enerzijds agrarisch gerelateerde activiteiten, zoals een intensieve veehouderijtak bij een grondgebonden agrarisch bedrijf of een mestvergistingsinstallatie en anderzijds (ondergeschikte) niet-agrarische nevenactiviteiten. In alle gevallen gaat het om activiteiten die niet rechtstreeks tot de bedrijfsvoering van de agrarische hoofdactiviteit behoren en die op basis van de standaard opbrengst (SO) norm daaraan ondergeschikt zijn, hierbij kan worden gedacht aan glastuinbouw, intensieve veehouderij of mestvergisting. In 2e Exloërmond komt een zorgboerderij voor, die is aangeduid. Het is niet mogelijk om een nieuwe neventak intensieve veehouderij te beginnen bij een bestaande grondgebonden veehouderij of een akkerbouwbedrijf. Mestvergisting is bij recht alleen toegestaan als het gaat om mono-vergisting: het kleinschalig vergisten van uitsluitend mest tot een hoeveelheid van maximaal 25.000 m3 mest per jaar. Voor deze activiteit is geen

34

bestemmingsplan Buinen, Klijndijk, 2e Exloërmond en Valthe

Omgevingsvergunning Milieu nodig. Een Omgevingsvergunning Beperkte Milieutoets (OBM) is voldoende. In het Activiteitenbesluit zijn algemene regels voor mono-vergisting opgenomen. Bij afwijking van de gebruiksregels is biovergisting van mest als nevenactiviteit opgenomen. Het moet wel gaan om een zogenaamde bedrijfseigen agrarische activiteit, meestal in combinatie met een veehouderij of een akkerbouwbedrijf. Voor deze activiteit is altijd een Omgevingsvergunning Milieu nodig. Ondergeschikte niet-agrarische nevenactiviteiten die staan genoemd in de bij de regels opgenomen Bijlage 1 Lijst nevenactiviteiten bij recht bij agrarische bedrijven zijn bij recht toegestaan. Dit betreft dagrecreatie en educatie, zorgactiviteiten, stalling en opslag, detailhandel in ter plaatse voortgebrachte of streekeigen producten en horeca ten dienste van extensieve recreatie, zoals een theeschenkerij. Via een afwijking van de gebruiksregels is het mogelijk om als nevenactiviteit een kleinschalig kampeerterrein met maximaal 25 standplaatsen te realiseren. AFWIJKINGSBEVOEGDHEID In de bestemming Agrarisch is een afwijkingsbevoegdheid opgenomen, teneinde het gebruik te wijzigen naar wonen of bedrijvigheid (VAB-beleid). Dit naar aanleiding van het door de raad d.d.

10 december 2015 breed aangenomen amendement inzake bepalingen toepassen VAB dat in het kader van de voorgelegde nota van uitgangspunten bestemmingsplan Buitengebied aan de orde was. Via een afwijkingsmogelijkheid is het mogelijk om een (voormalige) agrarische bedrijfswoning te gebruiken als zogenaamde plattelandswoning. De woning blijft dan wel onderdeel uitmaken van de agrarische bestemming, maar wordt niet meer als bedrijfswoning gebruikt. Bedrijf De bestemming Bedrijf is bedoeld voor bedrijven in de categorieën 1 en 2 van de bij dit plan behorende Staat van bedrijven. De gebouwen mogen uitsluitend binnen het bouwvlak worden gebouwd en er geldt een maximale goot- en bouwhoogte. Daarnaast zijn bestaande bedrijven overeenkomstig de bestaande bedrijfsvoering toegestaan. Het tankstation (zonder lpg) in 2e Exloërmond is apart aangeduid. Er is een afwijkingsbevoegdheid opgenomen om productgebonden detailhandel toe te staan en om bedrijven toe te staan die niet zijn genoemd in de milieucategorieën 1 en 2 maar die wat milieueffecten daarmee kunnen worden gelijkgesteld. Ook kunnen via een afwijking bedrijven worden toegestaan uit een naast hogere categorie indien deze naar aard en effecten kunnen worden gelijkgesteld met bedrijven uit de categorieën 1 en 2. Bedrijf – Openbaar Nut De bestemming Bedrijf – Openbaar Nut omvat (openbare) nutsvoorzieningen.

Bedrijf - Zonnepanelen Dit betreft het zonnepark op de locatie Zuiderdiep 158 in 2e Exloërmond, waarvoor in 2012 een bestemmingsplan is vastgesteld. Bedrijventerrein Het bedrijventerrein Noorderkijl in 2e Exloërmond is als Bedrijventerrein bestemd. Op het bedrijventerrein zijn activiteiten tot en met milieucategorie 3.1 toegestaan. Voor het bedrijventerrein golden verschillende bestemmingsplannen. In het voorliggende bestemmingsplan is de goot- en bouwhoogte voor alle bedrijfsbebouwing op respectievelijk maximum 7 m en 10 m gezet. Bedrijfswoningen zijn alleen toegestaan voor zover bestaand. Bij afwijking kunnen bedrijven worden toegestaan die niet in de bedrijvenlijst zijn genoemd. Ook kunnen bedrijven worden toegelaten met activiteiten van milieucategorie 3.2 die wat betreft milieueffecten gelijk gesteld kunnen worden met milieucategorie 3.1. De waterberging en het afschermend groen zijn aangeduid.

35

bestemmingsplan Buinen, Klijndijk, 2e Exloërmond en Valthe

Bos Aan de westkant van Valthe zijn de bestaande bospercelen bestemd als Bos. Het bouwen van gebouwen is hier niet toegestaan. Detailhandel Het aantal winkels dat valt onder de bestemming Detailhandel is beperkt; het gaat om enkele verspreide winkels. Gemengd De bestemming Gemengd kent een grote diversiteit aan functies. Naast een woonfunctie zijn bij afwijking kleinschalige bedrijfsactiviteiten en publieksgerichte dienstverlening toegestaan. De twee laatst genoemde functies zijn alleen toegestaan in combinatie met de woonfunctie. Groen De bestaande groenvoorzieningen en inpassingsgroen zijn bestemd als Groen. Het bouwen van gebouwen is hier niet toegestaan. Horeca De bestaande horecabedrijven - meest restaurants of hotel-restaurants - zijn bestemd als Horeca met de aanduiding 'horeca van categorie 3'. Maatschappelijk en Maatschappelijk - Begraafplaats De bestemming Maatschappelijk heeft betrekking op een diversiteit aan functies, die als gemeenschappelijk kenmerk hebben dat zij dienstbaar zijn aan de woonfunctie. De volgende functies vallen onder deze bestemming: educatieve voorzieningen; religieuze voorzieningen; sociaal-culturele voorzieningen; museale voorzieningen. Op de verbeelding zijn een zorgwoning (2e Exloërmond), zorgappartementen (Klijndijk), een zorgboerderij (Klijndijk) en een zorg- en logeerboerderij (Buinen) middels een aanduiding aangegeven.

De begraafplaatsen in Valthe en 2e Exloërmond hebben een geëigende bestemming gekregen. Natuur - 2 Ten noordwesten van het dorp Valthe zijn enkele percelen aangewezen als Natuurnetwerk Nederland (NNN). De gronden zijn mede aangewezen voor het behoud, het herstel en de ontwikkeling van de natuurlijke en landschappelijke waarden. Sport De bestemming Sport heeft betrekking op de sport- en speelvoorzieningen in de vier dorpen. De ijsbaan in 2e Exloërmond, de tennisbaan en het verenigingsleven in de dorpen zijn eveneens aangeduid. Nieuwe gebouwen zijn tot een maximum bebouwingspercentage van 5% buiten de bouwvlakken mogelijk. Verkeer en Verkeer - Verblijf De wegen met een doorgaande functie hebben de bestemming Verkeer. De wegen met een functie van ontsluitingsweg zijn bestemd als Verkeer - Verblijf. Water

36

bestemmingsplan Buinen, Klijndijk, 2e Exloërmond en Valthe

De belangrijkste watergangen en zijn als zodanig bestemd. Wonen, Wonen -Voormalige boerderij en Woongebied Bij de bestemmingen Wonen heeft betrrekking op de solitaire woonbebouwing in de dorpen en de bestemming Woongebied op de meer seriematige uitbreidingen van de woonbebouwing. De bestemming Wonen - Voormalige boerderij heeft betrekking op boerderijpanden, al dan niet met voormalige agrarische bedrijfsbebouwing. Bij deze bestemming zijn er via een wijzigingsbevoegdheid mogelijkheden voor woningsplitsing en wijziging naar en andere functie (maatschappelijk of bedrijf), met behoud van de woonfunctie. BEBOUWING De bestemming maakt onderscheid tussen hoofdgebouwen en bijbehorende bouwwerken. Deze gebouwen zijn met name te onderscheiden in de maatvoering. Voor de hoofdgebouwen is een maximale bouw- en goothoogte en dakhelling opgenomen. De hoofdgebouwen mogen uitsluitend binnen het bouwvlak worden gebouwd. De maximale bouwdiepte van de woningen, met uitzondering van voormalige boerderijen, bedraagt 15 m. BIJGEBOUWEN Het bouwen van bijbehorende bouwwerken is afzonderlijk geregeld in de regels, er gelden een maximale bouw- en goothoogte en een maximale totale oppervlakte voor bijbehorende bouwwerken. Het spreekt vanzelf dat buiten het bouwvlak geen bebouwing is toegestaan.

Voor de dorpen Buinen, Klijndijk en Valthe geldt in de bestemming Wonen een maximale oppervlakte aan bijbehorende bouwwerken van 60 m2 , voor 2e Exloërmond een oppervlakte van 75 m2 . In de bestemming Woongebied geldt overal een oppervlakte van 75 m2 . Voor voormalige boerderijen geldt een oppervlakte van 150 m2 aan bijbehorende bouwwerken. MANTELZORG Het aspect mantelzorg is niet opgenomen in de regels, omdat er voldoende mogelijkheid is om vergunningsvrij een mantelzorgwoning te realiseren. Per 1 november 2014 is in bijlage II van het Besluit omgevingsrecht een regeling opgenomen om een deel van een woning of een al dan niet vrijstaand bijbehorend bouwwerk vergunningsvrij te gebruiken als mantelzorgwoning. Daarbij is het mogelijk dat de mantelzorgwoning wordt gebruikt door de persoon die mantelzorg ontvangt of door degene die de mantelzorg verleent. In de regels is opgenomen dat bovenop de totale toegestane oppervlakte aan bijbehorende bouwwerken tijdelijk een verplaatsbare mantelzorgunit worden geplaatst van maximaal 100 m2 . In alle gevallen moet de zorgbehoevende wel door middel van een officiële verklaring de noodzaak van een mantelzorgwoning (kunnen) aantonen.

Ook is wettelijk vastgelegd dat de mantelzorgwoning na beëindiging van de mantelzorg weer wordt teruggebracht tot een ruimte die functioneel ondergeschikt is aan het hoofdgebouw, dat wil zeggen dat de eventuele slaapkamer, keuken of badkamer in de mantelzorgwoning weer ontmanteld of gesloopt moet worden. Dit ontmantelen of slopen geldt alleen voor een vrijstaand gebouw dat op een grotere afstand dan 4 m van het oorspronkelijke hoofdgebouw staat. AGRARISCHE HOBBYACTIVITEITEN Voor de uitoefening van agrarische hobbyactiviteiten is in de afwijkingsregels voor het bouwen een mogelijkheid geboden voor het vergroten van de gezamenlijke oppervlakte aan bijbehorende bouwwerken tot maximaal 250 m2 . Deze afwijkingsmogelijkheid mag alleen worden toegepast voor het bouwen van stalruimte voor dieren en/of de opslag van materieel dat wordt gebruikt voor het onderhoud van eigen gronden. Ook moet er aansluitend aan het bouwperceel minimaal 5.000 m2 aan agrarische cultuurgrond ineigendom aanwezig zijn voor het uitoefenen van de agrarische hobbyactiviteiten. AAN HUIS VERBONDEN BEROEP OF BEDRIJF

37

bestemmingsplan Buinen, Klijndijk, 2e Exloërmond en Valthe

Ook kan via de afwijkingsregels voor het bouwen de oppervlakte aan bijbehorende bouwwerken worden uitgebreid voor het uitoefenen van een aan huis verbonden beroep of bedrijf. Hieronder worden beroepen verstaan die door de bewoner van een woning worden uitgeoefend. Het betreft dienstverlenende beroepen die traditioneel onder de zogenaamde vrije beroepen vallen, zoals huisarts en architect. Onder de bedrijven worden kleinschalige bedrijfsactiviteiten verstaan overeenkomende met de categorieën 1 en 2 van de bij dit plan behorende Staat van bedrijven. De woonfunctie van de woning moet in overwegende mate gehandhaafd blijven en er mogen geen verkeersaantrekkende activiteiten ontstaan. Parkeren dient op het eigen erf te geschieden en detailhandel is slechts aanvaardbaar voor zover het in een rechtstreekse relatie staat tot het bedrijf en beroep. Alvorens een omgevingsvergunning wordt verleend, dient afweging van de toetsingscriteria plaats te vinden. Leiding – Gas In het plangebied liggen een aantal hoofdaardgastransportleidingen. Deze leidingen met de bijbehorende belemmeringenstrook hebben de dubbelbestemming Leiding – Gas gekregen. Leiding - Hoogspanningsverbinding De bovengrondse 110 kV hoogspanningsleiding door het zuidelijk deel van het plangebied van Klijndijk is met de bijbehorende belemmeringenstrook bestemd als Leiding - Hoogspanningsverbinding.

De regeling is gericht op het borgen van de veiligheid. In deze dubbelbestemming worden geen gebouwen toegestaan, met uitzondering van de bestaande gebouwen. Ook is een omgevingsvergunningstelsel van kracht voor werken en werkzaamheden. Waarde – Archeologie 1, 3 en 4 De gronden met een archeologische waarde, een hoge archeologische waarde of een zeer hoge archeologische waarden zijn bestemd als Waarde - Archeologie 1. Voor deze gebieden geldt alleen een onderzoeksvrijstelling voor bouwwerken tot een diepte van niet meer dan 0,30 m en voor niet bodemkerende werkzaamheden tot 0,10 m onder de bouwvoor. De gronden met Waarde - Archeologie 3 hebben een hoge archeologische verwachtingswaarde en daarom geldt voor deze gronden een onderzoeksplicht. Voor deze gebieden geldt een onderzoeksvrijstelling bij een oppervlakte van niet meer dan 500 m2 en een diepte van niet meer dan 0,30 m. De gronden met een hoge of middelhoge verwachtingswaarde zijn bestemd als Waarde - Archeologie 4. Voor deze gebieden geldt een onderzoeksvrijstelling bij een oppervlakte van niet meer dan 1.000 m2 en een diepte van niet meer dan 0,30 m. Waarde - Landschap en cultuurhistorie Landschappelijke, aardkundige en cultuurhistorische waarden zijn in belangrijke mate bepalend voor het karakter van het landelijk gebied.

Stimulering van het behoud en de ontwikkeling van landschappelijke, aardkundige en cultuurhistorische kwaliteiten leiden uiteindelijk tot een verdere verbetering van de ruimtelijke kwaliteit en een betere herkenbaarheid van het gebied. Dit komt de beleefbaarheid van het gebied voor de burgers en de bezoekers ten goede. Binnen de dubbelbestemming ligt het accent op het behoud, herstel en de versterking van de aanwezige landschappelijke, aardkundige en cultuurhistorische waarden in onderlinge samenhang. De dubbelbestemming Waarde - Landschap en cultuurhistorie 1 is gekoppeld aan de Hondsrug. De eeuwenlange bewoningsgeschiedenis is op de Hondsrug nog duidelijk afleesbaar. Hier zijn de landschappelijke en cultuurhistorische kenmerken in onderlinge samenhang nog duidelijk aanwezig. Ook de aardkundige waarden zijn benoemd. De dubbelbestemming richt zich op het behoud van deze onderlinge samenhang door het egaliseren of afvlakken van (natuurlijk) reliëf niet toe te staan in het essenlandschap en delen van de woudontginningen. Ook het verharden van zandpaden of het vervangen van klinkerwegen door andersoortige bestrating (zoals asfalt en beton) is niet toegestaan.

38

bestemmingsplan Buinen, Klijndijk, 2e Exloërmond en Valthe

Er is een afwijkingsregeling opgenomen voor het verharden van zandpaden en het vervangen van klinkerwegen indien dit nodig is respectievelijk ter voorkoming van onevenredige hinder voor het landbouwverkeer en voor een veilige verkeersafwikkeling. De bestaande waardevolle esrandbeplantingen, houtsingels en -wallen, bosstroken en laanbeplanting worden beschermd door een kap- en rooiverbod. Hiervan kan alleen worden afgeweken als de noodzaak kan worden aangetoond en er compensatie plaatsvindt. Op de gronden met de dubbelbestemming Waarde - Landschap en cultuurhistorie 1 zijn geen nieuwe kleinschalige kampeerterreinen toegestaan. Er is een omgevingsvergunningstelsel (aanlegvergunningen) opgenomen voor werken en werkzaamheden. De dubbelbestemming Waarde - Landschap en cultuurhistorie 3 is gekoppeld aan de Veenkoloniën. Dit sterk rationeel opgezette landschap met een systeem van diepen en wijken is al jarenlang een robuuste drager voor alle ontwikkelingen. Om de karakteristiek van dit landschap, de erven en de ondergrond te behouden, is de dubbelbestemming Waarde - Landschap en cultuurhistorie 3 opgenomen. Naast het ontginningssysteem is ook de wijdsheid en openheid van het gebied tussen de bebouwingslinten bepalend.

Omwille van de grote schaal van de openheid en omdat de landbouw de dragende functie is in de Veenkoloniën, is de bouw van mestbassins wel toegestaan, zij het bij afwijking. Er is een omgevingsvergunningstelsel (aanlegvergunningen) opgenomen voor werken en werkzaamheden. Karakteristieke panden en monumenten De karakteristieke panden zijn aangeduid op de verbeelding, dit op basis van de RAAP-inventarisatie uit 2014 die op dit moment wordt doorvertaald in de Nota Cultuurhistorie. Voor de karakteristieke panden geldt dat de bestaande karakteristieke hoofdvorm in stand moet worden gehouden. Ook mogen deze panden niet zo maar worden gesloopt, in het bestemmingsplan is geregeld dat een omgevingsvergunning nodig is om te kunnen slopen. De rijksmonumenten en provinciale monumenten zijn ook aangeduid (signalerende functie). In het bestemmingsplan is voor deze objecten geen regeling opgenomen omdat deze panden vanuit de rijks- en provinciale wetgeving worden beschermd.

6.4

Algemene regels

Onder algemene regels zijn opgenomen de anti-dubbeltelregel, de algemene gebruiksregels, de algemene aanduidingsregels, de algemene afwijkingsregels en de overige regels. Daarnaast zijn overgangsregels en een slotregel opgenomen. De anti-dubbeltelregel wordt opgenomen om te voorkomen dat, wanneer volgens het bestemmingsplan bepaalde bouwwerken niet meer dan een bepaald deel van een bouwperceel mogen beslaan, het opengebleven terrein niet nog eens meetelt bij het toestaan van een ander gebouw of bouwwerk, waaraan een soortgelijke eis wordt gesteld. In de algemene aanduidingsregels is de militaire laagvliegroute aangeduid met de aanduiding 'Vrijwaringszone - laagvliegroute'. Het bouwen van bebouwing hoger dan 40 m en het gebruik van het luchtruim boven een hoogte van 40 m voor drones of andere onbemande luchtvaartuigen zijn niet toegestaan. Ter plaatse van de aanduiding 'Milieuzone - grondwaterbeschermingsgebied' geldt een bescherming van het grondwater met het oog op de winning van grondwater voor de drinkwatervoorziening. De gebiedsaanduiding 'Overige zone - 2' is opgenomen ter bescherming van de LOFAR-radiotelescopen. Het betreft de zogenaamde 'zone II' die geldt als 'overlegzone'. Activiteiten die electromagnetische straling veroorzaken die een storend effect kunnen hebben op de telescopen zijn binnen deze zone verboden.

Via een afwijking van de gebruiksregels kan worden afgeweken van het verbod voor nieuw of gewijzigd gebruik

39

bestemmingsplan Buinen, Klijndijk, 2e Exloërmond en Valthe

(inclusief bouwen). Om helderheid te verkrijgen dat de nieuwe bebouwings- of gebruiksmogelijkheden niet tot verstoring leiden moet in een vroeg stadium overleg worden gepleegd met ASTRON, waarbij ook wordt bezien op welke wijze de ontwikkeling kan worden ingepast. In de algemene afwijkingsregels is onder andere opgenomen dat er kan worden afgeweken van de in het plan opgenomen maten en afmetingen tot 10% en voor het verschuiven van bouwgrenzen en bestemmingsgrenzen met maximaal 5 meter. Ook zijn afwijkingsregels opgenomen voor het realiseren van een bed and breakfastvoorziening in het hoofdgebouw en/of de aangebouwde bijbehorende bouwwerken van een woning of (agrarische) edrijfswoning. Verder zijn afwijkingsregels opgenomen voor het realiseren van een recreatieappartement in een vrijstaand bijbehorend bouwwerk bij een woning of (agrarische) bedrijfswoning. De voorwaarden voor de bed and breakfast en de recreatieappartementen zijn aangepast aan de beleidsnota 'Bed and breakfast voorzieningen en recreatieappartementen (2017)' die de gemeenteraad op 6 juli 2017 heeft vastgesteld. Tot slot kan via de afwijkingsregels een gereguleerde overnachtingsplaats voor campers worden gerealiseerd. Deze bepaling is opgenomen naar aanleiding van een door de raad d.d. 10 december 2015 aangenomen amendement in het kader van de nota van uitgangspunten bestemmingsplan Buitengebied.

In de Overige regels is een uitsluiting van het gebruik als seksinrichting en een afstemmingsregel met de Wet natuurbescherming opgenomen. In verband met het schrappen van artikel 9, lid 2 van de Woningwet geldt voor bestemmingsplannen die na 29 november 2014 worden vastgesteld dat voor de parkeernormen niet langer kan worden teruggevallen op de Bouwverordening. In de Overige regels is daarom nu een regeling voor het parkeren opgenomen die is geënt op de regeling zoals die in de Bouwverordening stond. In deze regeling is aangegeven dat moet worden voldaan aan de parkeerkencijfers in de CROW-publicatie 381. De gemeente gaat hierbij uit van de parkeerkencijfers "Niet-stedelijk" en de maximale cijfers die daarbij horen (in verband met de hoge mate van autoafhankelijkheid in de gemeente Borger-Odoorn). In het geval van meerdere functies in een plangebied is het maken van een parkeerbalans (conform hoofdstuk 5 van de CROW publicatie) verplicht. Hiermee wordt voorkomen dat er een overdaad, of juist te kort, aan parkeren wordt gerealiseerd.

6.5

Overgangs- en slotregels

De gebruikelijke regeling met betrekking tot het overgangsrecht is hierin opgenomen. In de slotregel is de naamgeving van het bestemmingsplan opgenomen.

40

bestemmingsplan Buinen, Klijndijk, 2e Exloërmond en Valthe

Hoofdstuk 7

Economische uitvoerbaarheid

Dit bestemmingsplan is een conserverend plan dat op zichzelf geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk maakt. Een exploitatieplan waarin kostenverhaal wordt geregeld is daarom niet noodzakelijk. Het bestemmingsplan heeft geen financiële consequenties voor de gemeente.

41

bestemmingsplan Buinen, Klijndijk, 2e Exloërmond en Valthe

42

bestemmingsplan Buinen, Klijndijk, 2e Exloërmond en Valthe

Hoofdstuk 8 8.1

Maatschappelijke uitvoerbaarheid

Inspraak en overleg

Het voorontwerpbestemmingsplan heeft vanaf 7 oktober 2020 tot en met 12 november 2020 ter inzage gelegen. Ook is het bestemmingsplan naar de betrokken instanties gestuurd in het kader van het wettelijk vooroverleg. Er zijn 15 inspraakreacties ingediend en 6 vooroverlegreacties. Deze zijn van een reactie voorzien in de 'Nota overleg en inspraakreacties' die als Bijlage 5 bij het bestemmingsplan is gevoegd.

8.2

Zienswijzen ontwerpbestemmingsplan

Het ontwerpbestemmingsplan heeft van donderdag 11 november 2021 tot en met woensdag 22 december 2021 ter inzage gelegen. De kennisgeving van het ontwerpbestemmingsplan "kernen Buinen, Klijndijk, 2e Exloërmond en Valthe" en planMER (voor zover gelegen binnen de grenzen van drie dorpen) is op 9 november 2021 in het gemeenteblad gepubliceerd. In het huis-aan-huisblad "Week In Week Uit" van 9 november 2021 is nog een artikel opgenomen waarin een nadere toelichting wordt gegeven over gemaakte keuzes ten aanzien van woningbouw. Vanaf donderdag 11 november 2021 was het plan via de landelijke website www.ruimtelijkeplannen.nl en via de gemeentelijke website te bezoeken. Tijdens de periode van tervisielegging is een ieder in de gelegenheid gesteld om mondeling of schriftelijk een zienswijze in te dienen bij het college van burgemeester en wethouders. Er zijn 11 zienswijzen ontvangen. Instanties hebben geen aanleiding gezien om te reageren. De zienswijzen hebben geleid tot enige aanpassing van het bestemmingsplan zoals opgenomen en verwoord in de de Nota Zienswijzen (Bijlage 6) AMBTSHALVE WIJZIGINGEN Daarnaast is er een aantal ambtshalve wijzigingen, die ook leiden tot aanpassing van het bestemmingsplan (zie Bijlage 6).

De meest relevante wijzigingen betreffen het overnemen van rechten uit geldende bestemmingsplannen, het concretiseren van een omgevingsvergunning op de voormalige Dubexlocatie in 2e Exloërmond, het stellen van regels met bijbehorend onderzoek (zie bijlage voor het kinderdagverblijf in de voormalige school in Klijndijk en de herstructuering van bestaande woningen in twee woongebieden in 2e Exloërmond. De herstructurering heeft deels ook betrekking op de bouw van nieuwe woningen. Deze nieuwbouwontwikkeling zal, voor zover deze niet past binnen het vigerende plan, in een afzonderlijk plantraject opgenomen worden en valt daarmee buiten de reikwijdte van onderhavig plan. Voor het kunnen bewaken van de gehele planopzet als voor een doelmatige inzet van welstand is voor de gehele ontwikkeling in deze twee woongebieden een beeldkwaliteitsplan opgesteld, dat als apart besluit als onderdeel van de welstandsnota zal worden vastgesteld.

43

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=BorgerOdoorn&id=55662f18-179d-4d96-b594-e532df16c731