CConstaterende datBorger-Odoorn
Koppel je AI →
Document · PDF

Jaarstukken 2020.pdf

RAAD: Raadsvergadering 24 juni 2021, gemeente Borger-OdoornBij agendapunt: Jaarstukken 202025.869 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 4

3.3 Monitoring van het resultaat via het uitvoeren van klanttevredenheids-onderzoeken.

Toelichting 1.1 Het uitvoeringsprogramma dienstverlening wordt verder uitgewerkt in een deelproject van de Omgevingswet. 1.2 We hebben in 2020 hier nog geen uitvoering aan kunnen geven. Dit staat voor 2021 op de planning.

26

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

2.3 Dit is een continu proces. 3.2 Dit wordt in 2021 verder opgepakt.

27

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

WAT HEEFT HET GEKOST? Onze inwoners Taakvelden

Begroting 2020

Rekening 2020

Lasten Baten Saldo Lasten

Baten

Saldo

T0.2

Burgerzaken

847

349

498

679

248

431

T4.1

Openbaar basisonderwijs

138

24

114

137

17

120

T4.3

Onderwijsbeleid en leerlingzaken

1.221

389

832

1.339

561

779

T5.1

Sportbeleid en activering

445

108

337

440

209

231

T6.1

Samenkracht en burgerparticipatie

1.131

-12

1.143

1.154

50

1.104

T6.2

Wijkteams

3.905

3.905

3.976

T6.3

Inkomensregelingen

9.014

1.268

10.777

T6.4

Begeleide participatie

5.737

5.737

5.178

T6.5

Arbeidsparticipatie

787

15

772

594

2

593

T6.6

Maatwerkvoorziening (WMO)

664

10

654

1.002

15

987

T6.71

Maatwerkdienstverlening 18+

6.036

46

5.990

6.279

78

6.201

T6.72

Maatwerkdienstverlening 18-

5.804

5.804

6.864

20

6.844

T6.81

Geëscaleerde zorg 18+

26

26

26

26

T6.82

Geëscaleerde zorg 18-

742

742

627

627

T7.1

Volksgezondheid

1.069

1.040

1.089

Totaal

7.746

20

3.976 9.788

989 5.178

20

1.020

37.586 8.695 28.891 40.112 11.008 29.106

28

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

ONZE ECONOMIE ONZE ECONOMIE Een ondernemersvriendelijke gemeente met een gezond vestigingsklimaat. Mogelijkheden vinden en benutten om de ontwikkelingen in de agrarische sector lokaal te stimuleren. Behoud van de toppositie van Borger-Odoorn als Drentse gemeente met de meeste werkgelegenheid in Recreatie & Toerisme.

Economische ontwikkeling Ambitie Borger-Odoorn zet als plattelandsgemeente in op een samenleving waarin ondernemerschap en leefbaarheid elkaar versterken. Als ondernemersvriendelijke gemeente met een aantrekkelijk ondernemersklimaat willen we zowel bestaande als potentiële ondernemers zo goed mogelijk faciliteren. Veelvuldige contacten tussen gemeente en bedrijfsleven (bedrijfsbezoeken en -ontvangsten en bijeenkomsten) worden gebruikt om ontwikkelingen te volgen en waar gewenst op in te spelen. Door actief deel te nemen aan de Regiodeal zal de gemeente via de pijler “werken” gaan profiteren van de bestendiging en versterking van het regionale en dus lokale economisch klimaat.

Doelstellingen Economische ontwikkeling Wat willen we bereiken? 1. Een aantrekkelijk vestigingsklimaat behouden.

Wat gaan we daarvoor doen?

T1

T2

1.1 Aanleggen van glasvezel.

1.2 Wonen in combinatie met werken faciliteren. 1.3 Vestigingsmogelijkheden bieden in de vorm van bedrijventerreinen. 1.4 Arbeidsvoorziening voor bedrijfsleven. 2. Een Ondernemersvriendelijke gemeente blijven.

2.1 Actieve ondersteuning bij vestiging / uitbreiding van bedrijven. 2.2 Informatie verstrekken voor ondersteunings- en startersmogelijkheden. 2.3 Communicatie via bedrijfsbezoeken, bijeenkomsten. 2.4 Ondersteuning van lokale promotie (Open Bedrijvendagen, onderneming van het jaar).

29

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

2.5 MKB-vriendelijk inkopen.

3. Een veerkrachtige en 3.1 Versterken samenwerking innovatieve regio waar bedrijfsleven, onderwijs en onderwijs aansluit op de overheid op diverse terreinen arbeidsmarkt (pijler w.o. vrijetijdseconomie en Zorg. “Werken” Regiodeal). 3.2 Bouwen/versterken van innovatie-omgevingen gericht op leren, werken en onderzoek waardoor met competent personeel de innovatiekracht wordt vergroot. 3.3 Ondersteunen digitale transitie via vouchers voor het inhuren van expertise (digitaliseringsplan en/of uitvoering). Toelichting 1.1 Het aanleggen van het netwerk in het buitengebied is voor de witte adressen afgerond. waarmee het project is gerealiseerd. De particuliere markt pakt nu de aanleg van de grijze adressen op. 1.2 De aanleg van glasvezel in het buitengebied heeft de mogelijkheden voor het combineren van wonen en werken vergroot. Nu thuiswerken door Covid-19 een grote vlucht heeft genomen is het percentage thuiswerkers enorm gestegen. Veel mensen willen dit ook voor een of meerdere dagen per week voortzetten. 1.4 Voor alle onderdelen van het beleid economische zaken geldt dat de invloed van de maatregelen tegen de verspreiding van het Covid-19 virus een grote invloed op de economische ontwikkeling van de gemeente heeft. Door de ondersteunende maatregelen is de daadwerkelijke impact nog niet zichtbaar.

Veel tijd gaat zitten in het voorlichten en ondersteunen van ondernemers over de Rijks/ en Drentse gemeentelijke aanpak. 2.1 Er zijn verschillende overleg mogelijkheden met de gemeente. Via de website zijn de mogelijkheden op de bedrijventerreinen in beeld gebracht. 2.2 De informatieverstrekking in 2020 was vooral gericht op de Covid-19 regelingen ter ondersteuning van de ondernemers. 2.3 De meeste contacten met de ondernemers hebben telefonisch plaatsgevonden. Tijdens de zomerperiode zijn veel bezoeken afgelegd aan de toeristische ondernemers en winkeliers. Alleen in het voorjaar heeft een fysieke ondernemersbijeenkomst plaatsgevonden, 'Covid-19 proof' in de tuin van het Hunebedcentrum om met ondernemers uit de verschillende sectoren in gesprek te gaan over de gevolgen voor hun bedrijfstak. 30

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

2.4 De publieke activiteiten zoals de Drentse Open Bedrijvendagen waaraan de gemeente meedoet hebben in 2020 niet plaats kunnen vinden in de vorm waarin ze bedoeld zijn. Er hebben wel digitale varianten plaats gevonden waaronder de Drentse onderneming van het jaar, waarbij ook veel aandacht was voor de winnaar van 2019 Avitec B.V.. 2.5 De gemeentelijke inkoop wordt in BOCE verband uitgevoerd. Bij de opdrachten tot € 70.000,00 kan enkelvoudig onderhands worden gegund, waarmee ook de lokale en regionale MKB in aanmerking kunnen komen voor gemeentelijke opdrachten. 3.1 Door de gevolgen van de Covid-19 crisis en het grote effect hiervan op het voortgezet onderwijs hebben er na begin maart geen gesprekken meer plaats gevonden over stage mogelijkheden. Met NHL Stenden Hogeschool is een samenwerking gestart met de opleiding Leisure & Events Management waarin studenten ondernemers helpen met projecten op het gebied van vrije tijd en vitaliteit. 3.2 In 2020 is een bijdrage vanuit de Regiodeal ontvangen om de haalbaarheid van de Open Science Hub Exloo te onderzoeken. 3.3 Met een bijdrage vanuit de Regiodeal is het digitaliseringsproject voor de vrijetijdseconomie van start gegaan, waarbij ondernemers door middel van een cursus worden geïnformeerd over de digitale mogelijkheden voor hun bedrijf. In 2021 wordt met de ervaringen van het afgelopen jaar een nieuw traject uitgezet.

31

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

Recreatie en Toerisme Ambitie Behoud van de toppositie van Borger-Odoorn als Drentse gemeente met het grootste aandeel R&T in de lokale werkgelegenheid. De sector zorgt voor een hoog voorzieningenniveau en is daarmee een prominente pijler onder onze lokale leefbaarheid. Meer bezoekers, een langer verblijf en meer spreiding over het jaar moeten leiden tot een toename in bestedingen, werkgelegenheid en leefbaarheid. Om dit te bereiken faciliteert en stimuleert de gemeente de sector door te investeren in infrastructuur (o.a. wandelknooppunten, fietspaden (e-bikes) en hippische routes). En met ondersteuning van productontwikkeling, promotie en netwerkvorming, kennisondersteuning en informatievoorziening. De gemeente werkt zoveel mogelijk samen met de sector zelf. Hierbij spelen de BOCE-samenwerking, Geopark De Hondsrug, de provincie, het Recreatieschap en Marketing Drenthe een belangrijke rol. De Stichting Bestemming Borger-Odoorn (SBBO) vormt in promotioneel opzicht een belangrijke schakel tussen gemeente en ondernemers en werkt hierin nauw samen met de andere Hondsruggemeenten.

Doelstellingen Recreatie en Toerisme Wat willen we bereiken? 1. Bevorderen samenwerking met verschillende partijen.

Wat gaan we daarvoor doen?

T1

T2

1.1 Netwerkvorming lokale ondernemers via SBBO door bijeenkomsten (structureel). 1.2 Organisatie van bijeenkomsten en beurzen. 1.3 Gezamenlijke promotie van De Hondsrug Unesco Geopark. 1.4 Routevorming fietsen veenkoloniaal gebied.

2. Faciliteren van de sector.

2.1 Lokale promotie en informatievoorziening door de Toerist Informatie Punten (TIP). 2.2 Aanleg en onderhoud van infrastructuur zoals wandelknooppuntensysteem, fietsroutes Hunzevallei en E-bike routes Zuidoost Drenthe. 2.3 Ondersteuning ontwikkeling Open Science Hub. 2.4 Ondersteuning via project Vitale Vakantieparken. 2.5 Meedenken en participeren in lokale initiatieven. 2.6 Stimuleren digitalisering (scan/uitvoering) R&T sector via vouchers (Pijler Werken Regiodeal).

32

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

Toelichting 1.1 Ondanks de Covid-19 crisis heeft nog een aantal fysieke bijeenkomsten plaats gevonden. 1.2 Door Covid-19 wel minder en vaker digitaal. 1.3 SBBO en de andere Hondsruggemeenten hebben samen met het Geopark en Marketing Drenthe in 2020 gewerkt aan een merkactivatieplan van de Hondsrug. Dit gaat vanaf 2021 worden uitgevoerd. 1.4 Gratis te verkrijgen routeboekjes zijn via TIP en ondernemers uitgezet. Ondernemers zijn content met dit initiatief omdat het leidt tot meer bezoekers/interesse. Daarnaast zijn in BOCE-verband veenkoloniale arrangementen laten maken en uitzetten. 2.1 Tip in Borger heeft in 2020 een zeer drukke zomer beleefd. Meer dan ooit werd er namelijk vakantie gevierd in binnenland. Drenthe en dus BO hebben hier volop van mee geprofiteerd. 2.2 Fietsknooppuntennetwerk is in 2020 geüpdatet. Routes komen nu vaker door dorpen en langs horeca. Wandelknooppuntennetwerk wordt voorjaar 2021. E-bike route Zuidoost Drenthe heeft nu aandacht van de provincie als onderdeel van doorfietsroutenetwerk. Variantenstudie moet aangeven welk traject gevolgd zal worden. 2.4 Samen met Taskforce VVP wordt o.a. gewerkt aan terugbrengen permanente bewoning. Er zijn gesprekken gevoerd met de besturen van een aantal parken. Ook via het VVP heeft een van de lokale parken voor verdere ontwikkeling een REXregeling aangevraagd.

Een ander park heeft gebruik gemaakt van de RET-regeling. 2.5 Ondanks de Covid-19 crisis of wellicht dankzij is er ook in 2020 sprake geweest van diverse initiatieven. In sommige gevallen gaat het om grotere projecten. Waar mogelijk biedt de gemeente ondersteuning door mee te denken en te werken. 2.6 De vraag naar digitaliseringworkshops was lager dan gepland.

Verbonden partijen Verbonden partij

Recreatieschap Drenthe

Rechtsvorm

Gemeenschappelijke regelingen

Doelstelling

Recreatieschap Drenthe staat midden in de recreatietoeristische sector in Drenthe. De organisatie ondersteunt, ontwikkelt en voert uit met oog voor de omgeving en in de wetenschap dat R&T van groot belang is voor de vitaliteit van Drenthe. In 2020 is samen met gemeenten, provincie, Marketing Drenthe en de sector gewerkt aan het Perspectief op Bestemming Drenthe 2030, waarin de balans tussen R&T, inwoners en natuur centraal staat. Doel is de kracht te benutten van de vrijetijdssector voor bestemming Drenthe, waarbij bezoekers zich verbonden voelen met Drenthe, bedrijven zich kunnen ontwikkelen en bewoners hun trots delen. 1. Ontzorgen van gemeenten op gebied van toeristischrecreatief beleid. 2. Doorgroeien naar hét routebureau van Drenthe. 3. Aanjagen van de bestedingen in de Drentse toeristisch-recreatieve sector, zodat de werkgelegenheid op peil blijft. 4. Recreatieschap zet met haar kennis/kunde en het stimuleringsfonds alle zeilen bij voor de gemeenten,

Beleidsontwikkeling

Actiepunten

33

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

sector en inwoners om sterker uit de crisis te komen. Toerisme moet een bron blijven van banen/inkomens en van bescherming van cultureel/natuurlijk erfgoed. 5. Nog meer inzet op groeiende behoefte aan (verbeterde) data en op inzichten over bezoekersgedrag.

34

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

WAT HEEFT HET GEKOST? Onze economie Taakvelden

Begroting 2020

Rekening 2020

Lasten Baten Saldo Lasten

T3.1

Economische ontwikkeling

42

T3.2

Fysieke bedrijfsinfrastructuur

T3.3

Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

55

56

T3.4

Economische promotie

473 570

Totaal

35

42

Baten

36

Saldo 36

217

179

38

-1

48

55

-7

1.205

-732

501

1.496

-995

1.261

-691

802

1.730

-928

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

ONZE TOEKOMST ONZE LEEFOMGEVING Een aantrekkelijke en groene leefomgeving voor inwoners en toeristen Borger-Odoorn is een aantrekkelijke gemeente waarin het prettig wonen is, nu en in de toekomst. Toekomstbestendige wegen door inventief omgaan met onze middelen. Iedereen voelt zich veilig in Borger-Odoorn.

Duurzame ontwikkeling Ambitie Duurzaamheid is en blijft één van onze belangrijke speerpunten. In samenwerking met overheden, bedrijven en onze inwoners werken we aan projecten met doelen als duurzaam energie opwekken en energiebesparing. De duurzaamheidslening is hiervan een voorbeeld. De gemeente wil door middel van educatie ook de jeugd meer betrekken bij duurzaamheidsvraagstukken. In 2020 werken we met de duurzaamheidsagenda. Hierbij geven we uitvoering aan de doelen die zijn gepresenteerd door het Rijk. De gemeente wil niet achterblijven bij haar inwoners en onderneemt zelf ook stappen op het gebied van duurzame maatregelen, zoals zonnepanelen, isolatie, slimme verlichting, renovatie en onderhoud bij de eigen gemeentelijke gebouwen. Het aanpakken van het gemeentelijk vastgoed leidt niet alleen tot energie-, CO2- en geldbesparing, maar betekent tevens een hogere vastgoedwaarde, meer comfort en een betere verhuurbaarheid van de gebouwen. In het afvalbeleid nemen we maatregelen om de hoeveelheid restafval per inwoner omlaag te brengen. Ook hier zet de gemeente stappen door afvalscheiding in het gemeentehuis stap voor stap verder te stimuleren.

Doelstellingen Duurzame ontwikkeling Wat willen we bereiken?

Wat gaan we daarvoor doen?

T1

T2

1. Aansluiten bij de 1.1 Deelnemen aan de Regionale nationale en Energie Strategie. internationale afspraken energietransitie. 1.2 Onderzoeken welke mogelijkheden er zijn om woningen aardgasvrij te maken. 1.3 Opstellen monitor/dashboard voor het volgen van het resultaat. 1.4 Opstellen van transitievisie Warmte.

36

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

2. Een energieneutrale 2.1 Gemeente draagt bij aan het Drentse woonomgeving verduurzamen van in 2040. (koop)woningen door het verstrekken van duurzaamheidsleningen. Hierbij wordt onderzocht of een nieuw financieringsmodel mogelijk is zodat elke woningeigenaar hiervan gebruik kan maken. 2.2 Prestatieafspraken met woningcorporaties. 2.3 Ondersteunen van het Drents Energieloket. 3. Het goede voorbeeld geven als gemeente.

4. Faciliteren van initiatieven uit de gemeenschap.

5. Reduceren van het afval tot maximaal 100 kg restafval per inwoner in 2020.

3.1 Ondersteunen van het Koploperproject waarbij MKBbedrijven geholpen worden om duurzamer te ondernemen. 3.2 Het verduurzamen van gemeentelijke gebouwen. 3.3 Versneld verduurzamen van de openbare verlichting (LED) in 6 jaar tijd. 3.4 Plaatsen van E-laadpalen in de gemeente. 3.5 Ondersteunen van IVN voor natuur-, milieu- en duurzaamheidseducatie. 4.1 Ondersteunen initiatieven van inwoners, bedrijven en instellingen. 4.2 Oog voor belangen van inwoners bij duurzaamheidsinitiatieven en de uitvoering daarvan, o.a. bij windmolen-plannen en zonneakkers (participatie-eisen). 5.1 Optimaliseren van het afvalbrengpunt.

5.2 Directe communicatie met inwoners over

5.3 (Jaarlijks) uitvoeren van sorteeranalyses waarbij de samenstelling van het huishoudelijk rest- en PMD afval wordt onderzocht. 5.4 (Jaarlijks) opstellen van een grondstoffenmonitor

37

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

5.5 Maatregelen uitvoeren om te komen tot een nog betere afvalscheiding.

Toelichting 1.3 De provincie heeft aangegeven ons te willen ondersteunen met het ontwikkelen van een dashboard, maar dit moet nog worden opgepakt.

38

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

De veranderende rol van de gemeente Ambitie Meer en beter inspelen op de ontwikkelingen in de samenleving, waar inwoners steeds vaker de samenwerking zoeken met de gemeente. De gemeente neemt hierin een meer regisserende en faciliterende rol op zich. Zij is hierdoor in staat maatschappelijke vraagstukken samen met inwoners en andere partners integraal op te pakken, met de blik naar buiten gericht.

Doelstellingen De veranderende rol van de gemeente Wat willen we bereiken? 1. Betrekken van de inwoners bij beleidsvoorbereiding, uitvoering en besluitvorming.

Wat gaan we daarvoor doen?

T1

T2

1.1 Ervaring opdoen (bijvoorbeeld in de vorm van een pilot) met vernieuwende participerende werkvormen en deze breder inzetten. 1.2 Dorpsbudgetten effectueren in samenwerking met de 18 dorpsverenigingen.

1.3 In kaart brengen wat de invoering van de Omgevingswet betekent voor de gemeentelijke dienstverlening en communicatie. 1.4 Introduceren van de Omgevingsdialoog.

2. De organisatie voorbereiden op de nieuwe Omgevingswet.

2.1 Het inrichten van de werkprocessen naar de vereisten die de Omgevingswet stelt. 2.2. Het inrichten van ICTondersteuning om de werkprocessen te ondersteunen en een koppeling te maken met het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO). 2.3 Het concreet maken van de participatie-vereisten uit de Omgevingswet en deze vertalen naar de praktijk in BorgerOdoorn.

39

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

2.4 Het toewerken naar een totaal ontwikkelaanbod zodat kennis en vaardigheden en houding en gedrag (cultuur) van onze medewerkers in lijn worden gebracht met de nieuwe ontwikkelingen die de organisatie van ons vraagt. 2.5 Het opstellen van een nota van uitgangspunten. Deze vormt een opmaat naar de omgevingsvisie. Toelichting

Verbonden partijen Verbonden partij

Eems Dollard Regio (EDR)

Rechtsvorm

Gemeenschappelijke regeling

Doelstelling

Bevorderen van de regionale grensoverschrijdende samenwerking van haar deelnemers op het gebied van ruimtelijke ordening, infrastructuur, bevordering van de regionale economie, cultuur e.d. Zie onderstaande actiepunten.

Beleidsontwikkeling Actiepunten

Actiepunten op het gebied van grensoverschrijdende samenwerking tussen Nederlandse en Duitse bedrijven en het stimuleren van studentenuitwisseling via het onderwijs.

Verbonden partij

Vereniging Drentse Gemeenten (VDG)

Rechtsvorm

Stichtingen en verenigingen

Doelstelling

Het bieden van een platform aan de Drentse gemeenten met vier functies: kennis en expertise, netwerken en ontmoeten, afstemmen en samenwerken en interne en externe verbindingen realiseren. Er is een strategische agenda opgesteld met verschillende opgaven. De zes opgaven waaraan gewerkt gaan worden zijn: leefbaarheid en krimp, klimaat, goede en bereikbare zorg, problematische schulden, goed openbaar bestuur en de omgevingswet.

Beleidsontwikkeling Actiepunten

Verbonden partij

Cittaslow International

Rechtsvorm

Stichtingen en verenigingen

Doelstelling

Tot de top behoren op het gebied van leefomgeving, landschap, streekproducten, gastvrijheid, milieu, infrastructuur, cultuurhistorie en behoud van identiteit (internationaal keurmerk).

40

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

Beleidsontwikkeling

Actiepunten

Inmiddels zijn in Nederland 11 gemeenten lid van dit netwerk. Wereldwijd zijn 272 gemeenten lid. Doel van het internationale en landelijke netwerk is om kennis te delen. 1. Uitdragen waarden Cittaslow. 2. Leren van elkaar (nationaal en internationaal netwerk).

41

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

WAT HEEFT HET GEKOST? Onze toekomst Taakvelden T0.1

Bestuur

T5.3

Begroting 2020

Rekening 2020

Lasten Baten Saldo Lasten

Baten

Saldo

2.121

310

1.811

2.125

311

1.815

Cult.presentatie, -productie en -partic.

136

16

120

182

29

154

T5.4

Musea

205

4

200

207

4

203

T5.6

Media

644

100

544

635

100

535

T7.4

Milieubeheer

831

19

812

843

46

797

449 3.487

3.992

Totaal

3.937

42

490 3.504

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

ONZE LEEFOMGEVING ONZE LEEFOMGEVING Een aantrekkelijke en groene leefomgeving voor inwoners en toeristen Borger-Odoorn is een aantrekkelijke gemeente waarin het prettig wonen is, nu en in de toekomst. Toekomstbestendige wegen door inventief omgaan met onze middelen. Iedereen voelt zich veilig in Borger-Odoorn.

Ruimte en groen Ambitie Borger-Odoorn biedt een aantrekkelijke openbare ruimte voor bewoners, recreanten en toeristen. De karakteristieke kenmerken van het gebied –zand en veen- blijven behouden door de eenvoudige en ruimtelijke groene inrichting. Met toepassing van eenvoudig groen met minder intensief onderhoud. Uitgangspunt is een eenduidige keuze voor een duurzaam kwaliteitsniveau, dat ruimte biedt aan flora en fauna.

Doelstellingen Ruimte en groen Wat willen we bereiken?

Wat gaan we daarvoor doen?

T1

T2

1. Zo efficiënt, effectief en 1.1 Na vaststelling uitvoeren integraal mogelijk Beleidsnota Integraal Beheer invulling geven aan de Openbare Ruimte (IBOR). onderhoudskwaliteit v/d gehele openbare ruimte(wegen, riolering, groen, water en meubilair). De beleidsnota IBOR maakt duidelijk in welke gebieden welk niveau van beeldkwaliteit 2. Zorgen voor een 2.1 Opstellen van een gezond en veilig bomenvisie met bomenbestand. boombeheerplan. 3. Behoud van 3.1 Herzien bosbeheerplan. cultuurhistorische karakteristieke elementen: zoals lanen, brinken, houtwallen, bossen en singels. 4.1 Bevorderen van de 4.1 Biodiversiteit verhogen om biodiversiteit, zoals de habitat van de natuurlijke alternatieve vormen van vijanden van de beheer, educatie, eikenprocessierups te ecologisch beheer verbeteren. Dit kan bereikt bermen. worden met bloemrijke bermen, plaatselijk aanpassen

43

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

maaibeleid en een gevarieerder bomen- en struikenbestand.

5. Voldoende graf- en 5.1 Consequent uitvoeren huidig urncapaciteit met beleid. keuzemogelijkheden. 6. Begraafplaatsen met 6.1 Renovatie van delen van de een eenduidig begraafplaatsen. kwaliteitsniveau en een goede toegankelijkheid voor mindervaliden. 7. Een watersysteem 7.1 Doorgaan met het waarbij (afval)water op afkoppelen van het regenwater een zo efficiënt mogelijke van de riolering om bij de manier wordt ingezameld koplopers van Nederland te en verwerkt zodat de blijven behoren. In de kosten voor de burger gemeente Borger-Odoorn is beperkt blijven. inmiddels 38% afgekoppeld (1 ha per jaar). 8. Een klimaatrobuust 8.1 Vanuit de Samenwerking in ingerichte leefomgeving. waterketen uitvoeren van stresstesten om de risico’s voor wateroverlast, hitte, droogte en overstroming in beeld te brengen. De maatregelen die daaruit voortvloeien opnemen in het Gemeentelijk Riolerings Plan (GRP). Toelichting 1.1 De beleidsnota IBOR is 4 februari 2021 gepresenteerd aan de gemeenteraad. Het is de verwachting dat vanaf het tweede kwartaal in 2021 beleidskeuzes worden gemaakt. Vervolgens zal de uitvoering op de beleidskeuzes worden afgestemd. 2.1 Er zijn verkennende gesprekken geweest over een plan van aanpak. In het tweede kwartaal van 2021 gaan we ermee verder. 3.1 Er wordt gewerkt aan de bosvisie, de verwachting is dat deze in het tweede kwartaal van 2021 gepresenteerd kan worden.

4.1 Dit is een continu proces. Bij (her)inrichtingsprojecten wordt onderzocht of en in welke mate de biodiversiteit in het projectbereik versterkt kan worden. 6.1 In 2020 zijn op de begraafplaatsen in Valthermond-West en Nieuw Buinen 32 renovaties uitgevoerd. In Borger is een nieuwe toegangspoort bij de aula geplaatst. De renovaties worden per begraafplaats gefaseerd uitgevoerd en waar mogelijk gecombineerd met het ruimen van graven.

Verbonden partijen Verbonden partij

Agenda voor de Veenkoloniën

Rechtsvorm

Overige verbonden partijen

Doelstelling

Bundeling van krachten voor de ontwikkeling van het veenkoloniaal gebied.

44

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

Beleidsontwikkeling

Actiepunten

Vanuit de Agenda is vooral gewerkt aan het Innovatieprogramma Landbouw Veenkoloniën 20122020 om vanuit de bestaande kracht en dynamiek aan vernieuwing, verduurzaming en versterking te werken van het gehele agro-complex in de Veenkoloniën. -

Verbonden partij

P10 gemeenten

Rechtsvorm

Overige verbonden partijen

Doelstelling

Krachtenbundeling om gezamenlijk steviger gesprekspartner te zijn, bij het behartigen van de specifieke belangen van grote plattelandsgemeenten met meerdere kernen. Doorontwikkelen tot een krachtige lobby-organisatie. Er zijn inmiddels 29 gemeenten bij P-10 aangesloten. In 2020 heeft P10 zich vooral bezig gehouden met: 1. Aandacht vragen voor een eerlijke herverdeling gemeentefonds. 2. Werken aan een agenda platteland.

Beleidsontwikkeling Actiepunten

45

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

Wonen en leefbaarheid Ambitie Borger-Odoorn biedt een aantrekkelijk woonmilieu voor bewoners van alle leeftijden, nu en in de toekomst. Organisaties en bewoners zetten zich actief in om de leefbaarheid en de kwaliteit van het wonen hoog te houden.

Doelstellingen Wonen en leefbaarheid Wat willen we bereiken? 1. Eigen beheer en exploitatie van gemeentelijke accommodaties waar mogelijk bij inwoners en verenigingen, op basis van eigen verantwoordelijkheid, initiatief en kracht.

Wat gaan we daarvoor doen?

T1

T2

1.1 Overdragen eigendom en verstrekken huisvestingssubsidie aan dorpshuizen, als onderdeel van Kern en Kader.

1.2 Overdragen eigendom en verstrekken huisvestingssubsidie en/of exploitatiesubsidie aan buitensportaccommodaties, als onderdeel van leefgebied en sport.

1.3 Onderzoek financiële haalbaarheid nieuwbouw Esdal College in Borger.

2. Een aantrekkelijk toekomstbestendig woonmilieu in 2025: aandacht voor leefbaarheid, woonbehoeften en voor iedere doelgroep een betaalbare woning.

2.1 Inzetten op kwaliteit woningvoorraad: verduurzamen en toekomstbestendig maken.

2.2 Gerichte aanpak in buurten door renovatie van huurwoningen en woonomgeving (eigen kracht, zelfredzaamheid). Zoals in de gebiedsagenda de Monden.

46

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

2.3 Voldoende betaalbaar aanbod voor mensen met een laag inkomen.

2.4 Inspelen op woonbehoeften van bijzondere doelgroepen, zoals starters, wonen en zorg en

2.5 Centrumplan Borger (afrondende fase), Visie BorgerWest en Verkenning op de Gloep.

3. Inspelen op de 3.1 Opstellen masterplan verwachte demografische woningbouw 2018+: omvang en ontwikkelingen. kwaliteit van de woningvoorraad inpassen in de demografische ontwikkelingen en het ontwikkeling woon dashboard voor monitoring van de staat van het wonen in onze gemeente. 3.2 Aantal te bouwen woningen bijstellen brengen o.b.v. prognose woonvisie en woningmarkt-onderzoeken (plancapaciteit). 3.3 Actualiseren van bestemmingsplannen (Actualiseren van de vijf komdorpen). 4. Het ontwikkelen van 4.1 Wij ontwikkelen een een aanpak om te komen gebiedsaanpak (proeftuin tot een toekomst‘toekomstbestendig wonen’) in bestendige het Mondengebied om de woningvoorraad voor bestaande woningvoorraad woningeigenaren met een kwalitatief te verbeteren op het laag inkomen (uitwerking gebied van duurzaamheid en regiodeal). levensloopbestendigheid. 5. Leefbaarheid in het 5.1 Uitvoering geven aan de Mondengebied vergroten projecten van de Gebiedsagenda (1e Exloërmond, 2e de Monden. Exloërmond en Valthermond). Toelichting 1.1 Onderzocht wordt of er behoefte is aan een doorstart van dorpshuis de Wenakker. Door Covid-19 heeft de afronding van dit project vertraging opgelopen. 1.2 Een locatieonderzoek voor het sportpark in Odoorn is gaande.

47

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

1.3 Is bijna afgerond. Medio 2021 zal de raad een definitief besluit nemen. 2.1 Is onderdeel van beleidskader Wonen op korte termijn en ook lange termijn visie (vastgesteld raad) 2.2 Wordt o.a. opgepakt in de herstructureringsopgave in 2e Exloermond (omgeving Anne de Vriesstraat en omgeving Middenlaan) 2.3 Onderdeel wordt meegenomen in de jaarlijkse prestatieafspraken met woningcorporaties. Komt o.a. ook aan bod in onze proeftuin 'Toekomstbestendig 2e Exloermond'. 2.4 Onderdeel beleidskader Wonen (en woningmarktonderzoek) 2.5 Verkenning op de Gloep: inmiddels afgerond bestemmingsplan, gaat richting uitvoer/realisatie woningen. Visie Borger-West: traject is momenteel bezig. 3.1 Is een onderdeel van beleidskader Wonen (vastgesteld Raad: 18-02-2021) 3.2 Onderdeel van het vastgestelde beleidskader Wonen (Raad, 18-02-2021) 4.1 De onderzoeksfase is inmiddels afgerond en de resultaten zijn opgeleverd. In deze fase is de focus gelegd op de 70 particulieren die in de twee geselecteerde straten wonen. Er zijn buurtprofielen opgesteld en gesprekken met inwoners gevoerd. Op deze manier is inzicht verkregen in de drijfveren van bewoners voor verduurzaming. Daarnaast zijn potentiële inzetbare instrumenten onderzocht, die bijdragen aan de verduurzamingsslag. Inmiddels zijn we begonnen met fase 2 waarbij een verdiepingsslag zal plaatsvinden op de opgeleverde resultaten van fase 1.

Daarnaast wordt alles gereed gemaakt voor de uitvoering van de proeftuin (fase 3). De raad wordt nog apart geïnformeerd over dit project en de andere projecten uit de Regio Deal ZOD in onze gemeente. 5.1 Wordt momenteel gekeken hoe er verdere invulling wordt gegeven aan het programma.

Verbonden partijen Verbonden partij

Regionale Uitvoeringsdienst Drenthe (RUD)

Rechtsvorm

Gemeenschappelijke regelingen

Doelstelling

De RUD Drenthe is ingesteld ter behartiging van de belangen van de deelnemers (gemeenten en provincie Drenthe) op het gebied van de uitvoering van taken van toezicht op en handhaving van de milieuvoorschriften krachtens de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht en van de milieuwet- en regelgeving van het betreffende ministerie, alsook voor de uitvoering van taken op het gebied van vergunningverlening krachtens deze wet- en regelgeving.

Beleidsontwikkeling

Op basis van een integraal onderzoek in 2017 is een Ontwikkelprogramma opgesteld om te komen tot een robuuste, toekomstbestendige organisatie. 1. Met het Ontwikkelprogramma heeft de RUD Drenthe een deel van de basis op orde gebracht en daarmee ook inzicht gekregen in waar die basis nog verdere versterking behoeft. Zo is onder andere duidelijk geworden wat er nodig is om het locatiebestand op orde te houden. 2. In 2020 is voor het eerst risicogericht toezicht uitgevoerd. Het reguliere toezicht bij de bedrijven was niet meer op basis van de Drentse Maat methodiek geprogrammeerd, maar op basis van een aan branches gekoppelde risicobenadering. Mede door de twee perioden van lockdown is het aantal bezoeken nog te

Actiepunten

48

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

gering om op basis van de bijbehorende data conclusies te trekken. 3. De RUD Drenthe heeft actief deelgenomen aan het Omgevingsplatform Drenthe. Zodat alle ketenpartners zich gedegen voorbereiden op de Omgevingswet. Verbonden partij

Waterleidingsmaatschappij Drenthe (WMD)

Rechtsvorm

Vennootschappen en coöperaties

Doelstelling

Werken aan een duurzame en efficiënte drinkwatervoorziening in Drenthe. Verbeteren van de kwaliteit van het drinkwater op een duurzame en efficiënte manier. 1. Samenwerken in de waterketen. 2. Deelnemen van onderzoeksprojecten. 3. Het ontwikkelen van energieconcepten. 4. Het ontwikkelen van maatwerkoplossingen voor grootschalige energieverbruikers.

Beleidsontwikkeling Actiepunten

49

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

Wegen en verkeer Ambitie De gemeente Borger-Odoorn zet in op veilige en toekomstbestendige wegen. We hanteren daarbij de algemene normen voor wegenonderhoud (CROW) en onze eigen prioriteitstelling voor het onderhoud van de doorgaande en kernontsluitingswegen. We hebben speciale aandacht voor landbouwwegen die mede worden gebruikt voor toeristisch–recreatieve doeleinden. In onze aanpak zoeken we naar slimme combinaties om het onderhoud en de ontwikkeling van groen, riolering en verkeer gelijktijdig aan te pakken. Bij het uitvoeren van verkeersmaatregelen is het Gemeentelijk Verkeer- en Vervoersplan het richtinggevende kader.

Doelstellingen Wegen en verkeer Wat willen we bereiken?

Wat gaan we daarvoor doen?

T1

T2

1. Veilige en toekomstbestendige wegen in de gemeente Borger-Odoorn.

1.1 Inzet van extra middelen (2018-2023) voor het groot onderhoud om de algehele kwaliteit van de wegen te verbeteren. 1.2 Uitvoeringsprogramma wordt opgesteld middels de door de raad geaccordeerde prioriterings-sytematiek. 1.3 Inventief combineren van onderhoud/ontwikkeling groen, riolering en verkeer met aanpak wegen. 2. Verbeteren 2.1 Gedurende de inzet van plattelandswegen. extra middelen (2018-2023) wordt jaarlijks € 400.000 geïnvesteerd in verbetering van plattelandswegen. (Fiets-) Plattelandswegen die worden gebruikt door recreanten en toeristen krijgen hierbij prioriteit. 2.2 Uitvoering in overleg met LTO, agrarische loonwerkbedrijven (Cumela), recreatieschap en ondernemers. (eigen kracht, zelfredzaamheid). 2.3 Zo mogelijk wordt gebruik gemaakt van (goedkopere) technische alternatieven voortkomend uit proef Denktank Plattelandswegen. 3. Uitvoering geven aan 3.1 Jaarlijks projecten uitvoeren nieuw Gemeentelijk die komen uit het Verkeers- en Vervoerplan uitvoeringsprogramma van het (GVVP). GVVP.

50

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

4. Alleen verlichten waar 4.1 Per situatie wordt in overleg nodig. met de inwoners gekeken naar de meest efficiënte en veilige vorm van verlichting. 5. Onderzoek Oost-West- 5.1 Dit onderzoek als onderdeel verbinding van het GVVP uitvoeren. 6. Netwerk 6.1 Het vormen van een visie op snelfietsroutes. bereikbaarheid in BOCE verband. Het netwerk snelfietsroutes is daar onderdeel van. Toelichting 2.3 De Denktank is officieel afgesloten (B&W-advies). De adviezen uit de Denktank zijn opgenomen in de meerjarenplanning REAL. 3.1 Er zijn diverse projecten, maatregelen en quick-wins uitgevoerd. Hierbij kan gedacht worden aan: invoering 60 km/u-zone omgeving Strengenweg, invoering 30 km/u-zone 72e Laan en Bolsterlaan in Valthermond, invoering 30 km/u op en rondom De Goorns in Odoorn, invoering van 30 km/u in Nieuw-Buinen op alle wegen ten noorden van het Noorderdiep en ten westen van het Dwarsdiep, instellen van een 30 km/u-zone op het Noorderdiep te Nieuw-Buinen (tussen Mondenweg en Prins Bernhardlaan), invoering 30 km/u-zone op het Noorderdiep in 2e Exloërmond (ten oosten van de Nijverheidsstraat), invoering 30 km/u-zone in de wijk Hunzedal in Borger, instellen van een 60 km/u-zone op het Zuiderdiep tussen 2e Exloërmond en Musselkanaal (als proef om effect te kunnen bekijken van het alleen plaatsen van verkeersborden op dit soort wegen), invoering 60 km/u-zone op veel plattelandswegen,

planvorming Melkweg Klijndijk, start met een verkeersonderzoek naar de oost-westverbinding in de zuidkant van de gemeente, planvorming Zuiderdiep Valthermond (gezamenlijk met wegenonderhoud), verbeteren fietsroute oost-west door Borger.

51

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

Openbare orde en veiligheid Ambitie Borger-Odoorn zet in op een sterk veiligheidsbewustzijn. De gemeente faciliteert inwoners hierin een eigen rol te pakken door een beroep te doen op het onderling vertrouwen, vriendelijkheid, alertheid en verbinding. De gemeentelijke organisatie vervult hierin een voorbeeldfunctie in de dienstverlening en bij de naleving van lokale en wettelijke regelgeving. De gemeente maakt daarbij maximaal gebruik van en neemt actief deel in de veiligheidshulpstructuren in lokaal en regionaal/landelijk verband.

Doelstellingen Openbare orde en veiligheid Wat willen we bereiken?

Wat gaan we daarvoor doen?

1. Veiligheidshulp-

1.1 Borger-Odoorn vervult een zichtbare rol in de veiligheidshulpstructuren, zowel lokaal als regionaal/landelijk. 1.2 Borger-Odoorn heeft een aandeel in facultatieve onderwerpen die bijdragen aan het vergroten van het veiligheidsbewustzijn. 2.1 Voor medewerkers: minimaal één keer per jaar bewustwordingsbijeenkomst Regionaal Informatie en Expertisecentrum organiseren. 2.2 Op publieksmonitor in de hal van het gemeentehuis draait altijd een veiligheidsitem (eigen kracht, zelfredzaamheid).

2. Sterk veiligheidsbewustzijn binnen de gemeenschap BorgerOdoorn en de interne organisatie.

T1

T2

2.3 OOV voert kennismakingsgesprek met nieuwe bestuurders en veiligheidsrelevante nieuwe medewerkers m.b.t. thema’s ondermijning en VPT. 2.4 Verbinding zorg en veiligheid: we onderhouden een structurele samenwerkingslijn tussen OOVmedewerkers en MOmedewerkers en, rechtstreeks of middellijk, met de stichting Sociale teams Borger-Odoorn.

52

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

3. Op veiligheidsbelang toegesneden vergunningverlening, subsidieverlening en handhaving.

3.1 Actueel Bibob-beleid (Wet bevordering integriteitsbeoordelingen openbaar bestuur), evenementenbeleid, Opiumwetbeleid, prostitutiebeleid. We gaan het Bibob-beleid uitrollen naar de praktijk in de rest van de organisatie en hen daarbij ondersteunen 3.2 Deelname aan evenementenoverleg/-beleid KCC en denktank Omgevingsvisie.

3.3 Gerichte en tijdige (schriftelijke) advisering OOV op adviesaanvragen organisatie.

3.4 Borgen OOV in vergunningen-, toezicht- en handhavingsbeleid.

3.5 Coördinatie en aansturing van de buitengewoon opsporingsambtenaren (BOA) domein 1. Uitbouw van de BOAinzet buiten alleen het parkeren. Toelichting 2.1 Formatieve capaciteit liet dat niet toe. 2.3 In het laatste tijdvak zijn we niet volledig meer toegekomen aan deze gesprekken. 2.4 Is een voortgaand proces 3.1 Formatieve capaciteit liet dat niet toe; mede ook onder gevergde inzet OOV-Covid19. 3.2 Formatieve capaciteit liet dat niet toe; mede ook onder gevergde inzet OOV-Covid19. 3.3 Formatieve capaciteit liet dat niet altijd toe; mede ook onder gevergde inzet OOVCovid-19. 3.4 Formatieve capaciteit liet dat niet toe; mede ook onder gevergde inzet OOV-Covid19.

Verbonden partijen Verbonden partij

Veiligheidsregio Drenthe (VRD)

Rechtsvorm

Gemeenschappelijke regelingen

Doelstelling

Vergroten van de (fysieke) veiligheid van de inwoners en bezoekers van Drenthe.

53

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

Beleidsontwikkeling

Actiepunten

De VRD opereert vanuit vier missielijnen: 1. Wij treden op bij calamiteiten en crisis; 2. Wij vergroten de bewustwording bij burgers, bedrijven en instellingen over fysieke veiligheid; 3. We zijn onderdeel van de samenleving; 4. Wij zijn een vitale en flexibele organisatie. Het jaar 2020 stond in het licht van de Covid-19 crisis en de ondersteuning bij gevolgen daarvan. Door Covid19 is veel van het werk van de VRD anders gelopen dan was voorgenomen. Door de crisis kwam de basis van het vakmanschap onder druk te staan doordat niet tot heel weinig geoefend is in 2020. Dat geldt zowel voor de brandweerorganisatie als voor de crisisorganisatie. Een aantal werkprocessen binnen de VRD is cruciaal en moet onder alle omstandigheden doorgaan: paraatheid brandweer, crisismanagement-organisatie, de ondersteunende techniek/logistiek en de Meldkamer NNederland; het moet allemaal blijven draaien. Dit is gelukt. Na de uitbraak van Covid-19 is de werkwijze van de brandweer aangepast. Dit is gedaan om het besmettingsgevaar voor hulpverleners en getroffenen zo klein mogelijk te maken. De VRD faciliteert de crisismanagementorganisatie in het kader van de GRIP 4 Covid-19; veel medewerkers van de VRD, GGD en gemeenten hebben een (tijdelijke) rol in de stafsecties en ondersteunende processen gekregen.

De VRD is een netwerkorganisatie in een snel veranderende omgeving die een grote mate van flexibiliteit, verandering en aanpassingsvermogen van de organisatie vraagt. Daarop is de afgelopen jaren geïnvesteerd in medewerkers en de werkwijze. De Covid-19 crisis heeft laten zien dat de VRD in crisistijd héél flexibel en wendbaar is. Zo zijn er bijvoorbeeld medewerkers ingezet bij de opbouw en ondersteuning van de Covid-19 teststraten in Drenthe.

54

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

WAT HEEFT HET GEKOST? Onze leefomgeving Taakvelden T0.3

Beheer overige gebouwen en gronden

T1.1

Begroting 2020

Rekening 2020

Lasten Baten Saldo Lasten

Baten

Saldo

433

179

254

353

254

99

Crisisbeheersing en brandweer

1.407

1

1.407

1.396

3

1.393

T1.2

Openbare orde en veiligheid

163

163

172

T2.1

Verkeer en vervoer

3.395

2

3.393

3.591

550

3.041

T4.2

Onderwijshuisvesting

859

70

789

958

46

912

T5.2

Sportaccommodaties

2.067

260

1.807

2.252

263

1.989

T5.5

Cultureel erfgoed

T5.7

Openbaar groen en (openlucht) recreatie

3.491

T7.2

Riolering

T7.3

Afval

T7.5

Begraafplaatsen en crematoria

T8.1

Ruimtelijke ordening

T8.2

Grondexploitatie (niet-bedrijventerreine

T8.3

Wonen en bouwen

172

2

Totaal

3.444

3.456

1.735

2.926 -1.191

1.785

2.978 -1.193

1.866

2.720

-854

1.867

2.846

-979

381

155

225

368

143

225

1.588

110

1.478

1.993

626

1.367

66

100

-34

1.940

2.208

-268

1.073

574

499

1.103

683

420

18.524

55

47

2 96

3.359

7.144 11.380 21.236 10.696 10.539

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

ONZE PORTEMONNEE ONZE PORTEMONNEE Onze huidige financieel gezonde positie ook voor de toekomst behouden. Verantwoord keuzes maken door faseren en prioriteren in onze ambities en bestedingsvoorstellen.

Financiële begroting Gemeentefonds In onderstaand overzicht wordt het verloop weergegeven van de specificatie Gemeentefonds over het jaar 2020. Ten opzichte van de primitieve begroting valt de totale uitkering in werkelijkheid € 3,2 miljoen hoger uit. Grote aanpassingen ten opzichte van de begroting 2020 waren de verschillende Covid-19 compensatiepakketten. Ook de aanvullende uitkering Voogdij/18+ was een grote meevaller. Gemeentefonds 2020

Begr. 2020 BERAP

Bedragen x € 1.000

BERAP Rekening

2020-I

2020-II

2020

37.744

37.744

38.269

38.686

-150

-150

-125

-125 38.269

38.686

I: Algemene Uitkering - Algemene Uitkering - Raming onderuitputting - Behoedzaamheid Subtotaal onderdeel I

37.469 37.469

II: Decentralisatie- en integratieuitkeringen - Combinatiefuncties

113

113

113

113

- Gezond in de stad

98

98

98

98

- Voorschoolse Voorziening Peuters

91

69

88

88

- Armoedebestrijding kinderen

85

85

85

85

- VTH provinciale Taken

74

74

74

74

- Schulden en Armoede

31

31

31

31

- Verhogen taalniveau statushouders

30

30

30

30

- Maatschappelijke Begeleiding

12

12

- Inburgering

51

51

- Compensatie toeristenbelasting

336

336

- Brede aanpak dak- en thuisloosheid

18

18

- Verkiezingen 2020 en 2021

65

65

- Noodopvang kinderen cruciaal beroep

35

35

- Eigen bijdrage Wmo

17

17

- Precario en evenementenleges Subtotaal onderdeel II

0

3

522

500

1.052

1.056

1.748

1.748

2.537

2.537

III: Sociaal Domein 3D's - Jeugdzorg (voogdij 18 plus)

56

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

- Participatie

4.518

4.546

5.134

5.134

6.267

6.294

7.671

7.671

Totaal onderdeel I

37.469

37.469

38.269

38.686

Totaal onderdeel II

522

500

1.052

1.056

Totaal onderdeel III

6.267

6.294

7.671

7.671

Subtotaal onderdeel III

Bijdragen voorgaande jaren

45

Subtotaal I t/m III

44.258 44.263

46.992

47.458

Ten opzichte van de BERAP 2020-II valt de algemene uitkering behoorlijk hoger uit. Dit wordt veroorzaakt door de ontvangen middelen Covid-19 compensatie uit de decembercirculaire 2020 en een voordelige aanpassing van de verdeelmaatstaven. In de decembercirculaire 2020 is voor verschillende onderdelen compensatie over 2020 toegezegd die in 2021 wordt uitgekeerd. Deze compensatie hebben wij niet in de jaarstukken 2020 verwerkt, want deze komen op basis van advies van Commissie BBV voor rekening van 2021. Uit de paragraaf Gevolgen Covid-19 blijkt dat wij niet alle Covid-19 compensatie hebben besteed in 2020. De verwachting is dat het restant van de kosten in 2021 zal volgen. Daarom stellen wij de raad voor het overschot als gevolg van Covid-19 in een nieuw op te richten reserve Covid-19 te storten.

57

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

OVERZICHT VAN INCIDENTELE BATEN EN LASTEN PER THEMA

58

Thema's Omschrijving

Lasten Structureel

Baten

Incidenteel

Incidenteel

Thema 1 Onze inwoners

39.963.130

Thema 2 Onze economie

802.685

Thema 3 Onze toekomst

3.462.218

531.000

136.919

Thema 4 Onze leefomgeving

20.820.831

413.000

10.696.273

Dekking

Algemene dekkingsmiddelen

Dekking

Overhead

Dekking

Vennootschapsbelasting

Dekking

Overige baten en lasten

Dekking

Mutaties reserves

150.000

Structureel 10.740.477

268.000

1.730.381

965.194 8.484.397

Saldo

53.125.071 165.000

-29.104.653 927.696

353.500

-3.502.800 -10.537.558

1.276.000

53.435.877

66.584

-8.582.813

0

0

0

-1.109

133.536

134.644

806.909

4.752.285

510.000

3.574.556

-1.474.638

75.304.255

6.011.285

77.139.240

5.472.056

1.295.755

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

OVERZICHT VAN DE STRUCTURELE TOEVOEGINGEN EN ONTTREKKINGEN AAN DE RESERVES

60

Omschrijving

Toevoeging

Onttrekking

Mutatie

Structureel Incidenteel Structureel Incidenteel

2020

ALGEMENE RESERVE Weerstandsdeel alg. reserve (WAR)

806.909

806.909

Vrije algemene reserve (VAR) Totaal algemene reserve

806.909

500.000-

500.000-

500.000-

306.909

BESTEMMINGSRESERVES Algemeen Bufferreserve grondbedrijf

258.103

83.420163.780-

163.780-

4.127.986

2.979.740-

1.148.246

Verbrede bedrijfsvoering

94.944-

94.944-

Onderhoud gemeentelijke gebouwen

55.750-

55.750-

Herstructureringsfonds Nog uit te voeren werken

174.684

Reserve generatiepact (vh begr.saldo)

Onderhoud zwembaden

10.000-

Dorpshuis Exloo (vh welzijnsaccomm.)

10.0002.590-

2.590-

139.774-

78.092-

BR Kern & kader, leefgebieden, sport

61.682

Reserve rioleringen

72.871

72.871

Bestemmingsreserve afval

67.863

67.863

BR deelgebiedvisie "De Monden" Gekoppelde reserves

163.780

Totaal bestemmingsreserves Eindtotaal

806.909

20.000-

20.000-

34.559-

129.221

4.752.285

10.000-

3.574.556-

1.167.729

4.752.285

510.000-

3.574.556-

1.474.638

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

Verbonden partijen Verbonden partij Rechtsvorm Doelstelling Beleidsontwikkeling

Bank Nederlandse gemeenten (BNG) Coöperatie, vennootschap. Gespecialiseerde financiële dienstverlening. Zo laag mogelijke kosten voor maatschappelijke voorzieningen realiseren Het ontvangen dividend is in 2020 lager uitgevallen als gevolg van Covid-19.

Verbonden partij Rechtsvorm Doelstelling

Ban Personeelsdienst Coöperatie, vennootschap. Aanvullen of opfrissen van kennis, vaardigheden en inzichten.

Verbonden partij Rechtsvorm Doelstelling

Dimpact Coöperatie, vennootschap. Organiseren van samenwerking voor het laten ontwikkelen van een oplossing voor gemeentelijke multi-channel dienstverlening (licentie, hosting, lidmaatschap).

62

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

WAT HEEFT HET GEKOST? Onze portemonnee

Begroting 2020

Taakvelden

Lasten Baten Saldo Lasten 4.985

3.771

Rekening 2020 Saldo

5.559

4.085

1.475

T0.10

Mutaties reserves

T0.11

Res. van de rekening van baten en lasten

T0.4

Overhead

8.817

143

8.673

8.649

67

8.583

T0.5

Treasury

803

903

-100

516

597

-81

T0.61

OZB woningen

105

4.804 -4.699

102

T0.62

OZB niet-woningen

T0.64

Belastingen overig

291

291

338

338

T0.7

Alg.uitkeringen en ov. uitkeringen GF

158 47.142 -46.984

9

47.457 -47.448

T0.8

Overige baten en lasten

-113

-1

T0.9

Vennootschapsbelasting (VpB)

69

1.214

Baten

69

1.472 -1.472

Totaal

-50

15.115 58.185

63

-63

4.933 -4.831 1.414 -1.414

134

-135

- 15.172 58.687 43.071 43.513

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

PARAGRAFEN

64

Algemeen Hierna volgen de paragrafen. Deze zijn we op basis van het BBV verplicht in de begroting en het jaarverslag op te nemen. We geven een korte beschrijving van de inhoud van deze paragrafen. Algemene lijn paragrafen De paragraaf lokale heffingen geeft een beeld van de belastingen en leges die we innen. In de paragraaf weerstandsvermogen is zichtbaar dat we reserveren om beïnvloedbare en met name ook niet beïnvloedbare risico’s te beheersen en financieel af te dekken. A

B

C

D

E

F

G

Lokale heffingen

Weerstandsvermogen

Kapitaalgoederen

Financiering

Bedrijfsvoering

Verbonden partijen

Grondbeleid

Onze kapitaalgoederen geven een beeld van de investeringen die we als gemeente doen en de financiële verplichtingen die we daarvoor meerjarig aangaan. De paragraaf financiering geeft inzicht in onze financiële positie. Bedrijfsvoering gaat over hoe we werken om onze doelen te behalen. De paragraaf verbonden partijen geeft inzicht in de bijdragen van de gemeente Borger-Odoorn aan verbonden partijen. Tot slot hangt ons grondbeleid nauw samen met landelijke en lokale economische ontwikkelingen. Naast de hiervoor vermelde verplichte paragrafen is in het jaarverslag 2020 een extra paragraaf opgenomen inzake de Covid-19 gevolgen.

65

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

Lokale heffingen In deze paragraaf geven we een nadere toelichting op de ontwikkelingen van onze lokale heffingen. Dit betreft een weergave van de geraamde en de werkelijke opbrengsten van de Onroerende Zaak Belasting (OZB), reinigingsheffingen, rioolheffing, toeristenbelasting en woonforensenbelasting. Aanvullend geven we in deze paragraaf een toelichting op de opbrengsten van de gemeentelijke leges en de kostendekkendheid hiervan.

Belastingopbrengsten In onderstaande tabel wordt inzicht gegeven in onze belastingopbrengsten. Dit inzicht wordt gegeven in de verschillen tussen de primitieve begroting, bijgestelde begroting (BERAP 2020-II) en de rekening over 2020. In de kolom verschil zien we het verschil tussen BERAP 2020-II en de jaarrekening 2020. Alle onderdelen hebben een voordelig resultaat. Belastingsoort Onroerende Zaak Belasting (OZB) Afvalstoffenheffing

Begroting Wijzigingen 2020 6.175.657 100.000 2.372.244 0

BERAP 2020-II 6.275.657 2.372.244

Rekening 2020 Verschil 6.332.274 56.617 2.435.512 63.268

Rioolheffing

2.925.559

0

2.925.559

2.961.737

Toeristenbelasting

1.380.000

-300.000

1.080.000

1.302.346 222.346

125.000

0

125.000

Woonforensenbelasting Totale Opbrengsten

12.978.460

36.178

132.819

7.819

-200.000 12.778.460 13.164.688 386.228

Onroerendezaakbelastingen (OZB) Beleid OZB 2020 In 2020 is besloten de opbrengst van de ozb met 5% te verhogen. De opbrengst betreft de OZB gelden voor de onderdelen eigenarenbelasting OZB woningen, eigenarenbelasting OZB niet- woningen en gebruikersbelasting niet-woningen. Hieronder een nadere specificatie van de OZB-opbrengst eigenaren en gebruikers. In de BERAP 2020-I hebben we de OZB raming met € 100.000 verhoogd op basis van de kohieren 2020. In de rekening komen we in zijn totaliteit ruim € 56.000 voordeliger uit. Specificatie OZB

Begroting Wijzigingen 2020

BERAP 2020-II

Rekening

Verschil

2020

OZB eigenaren woningen

4.703.877

100.000

4.803.877

OZB eigenaren niet won.

1.008.717

0

1.008.717

920.910

-87.807

OZB gebruikers niet won.

463.063

0

463.063

489.915

26.852

6.175.657

100.000

6.275.657

6.332.274

56.617

Totaal

4.921.449 117.572

De vermelde bedragen zijn de zuivere belastingopbrengsten. In dit overzicht is de kostenvergoeding voor de dwanginvordering niet meegenomen.

66

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

Reinigingsheffingen (combinatie afvalstoffenheffing en reinigingsrechten) Beleid Reinigingsheffingen In onze gemeente wordt de afvalstoffenheffing geheven op basis van het Diftar-systeem. De afvalstoffenheffing bestaat uit een vastrecht deel en een variabel deel. De hoogte van het variabel deel wordt bepaald door het aantal aangeboden kilo's (rest en groen) en door het aantal ledigingen van de restcontainer. Aanleveren PMD is gratis. Met ingang van 2019 is besloten om voor het Grof Tuin Afval geen vergoeding meer te vragen en vanaf 2020 is er voor gekozen om voor elke aanbieding van de restcontainer een bedrag in rekening te brengen. Uitgangspunt bij de afvalstoffenheffing is een 100% kostendekking. Verschillen tussen Begroting en Rekening worden verrekend met de bestemmingsreserve afval. Als de reserve onvoldoende hoog is om een nadeel te dekken komt het nadeel ten laste van de Algemene Middelen. Tarieven 2020 voor de burger: Bij de Begroting 2020 zijn de volgende tarieven vastgesteld. Vast tarief:

€ 115,16 per aansluiting

Variabel tarief:

€ 0,20 per kilo restafval € 3,00 per lediging container restafval € 0,05 per kilo gft € 0,00 per kilo pmd

Afvalbrengpunt (ABP):

€ 0,15 per kilo restafval € 0,00 Per kilo grof tuinafval

Inzamelingsfrequentie:

3 wekelijks

Aantal aansluitingen:

10.900

Te betalen poorttarieven bij Attero voor de gemeente (op begrotingsbasis): Verbrandingsbelasting:

€ 32,12 per ton

Poorttarief GRIJS:

€ 41,31 per ton

Poorttarief GROEN:

€ 40,41 per ton

Aantallen tonnages 2020 Afvalstroom

Begroting Rekening

Restafval (rest) Groenafval (gft) Plastic, metalen, drankkartons (pmd) Grof huishoudelijk afval ABP Grof tuinafval ABP Lediging container restafval

2.500 1.900 700 1.680 2.400 90.000

67

2.655 1.896 901 2.027 2.522 107.813

Verschil 155 -4 201 347 122 17.813

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

Kostendekkendheid 2020 Kostendekkendheid afval

Begroting

Rekening

Saldo

1. Algemene kosten

470.890

395.206

-75.684

2. Huis aan Huis inzameling

436.277

470.633

34.356

3. Kosten ABP

437.361

482.474

45.113

4. Kosten overige afvalstromen

229.230

221.570

-7.660

5. Overige indirecte kosten

798.486

785.457

-13.029

2.372.244

2.355.340

-16.904

6. Storting reserve afval

0

67.860

67.860

7. Storting in voorziening afval

0

12.312

12.312

8. Afronding

0

0

Totale kosten afval

Subtotaal

Totaal kosten

2.372.244 2.435.512 -2.372.244 2.435.512

Totaal opbrengsten Kostendekkenheidspercentage

100%

-63.268 63.268

100%

0

Toelichting verschillen Begroting / Rekening 2020 De werkelijke uitgaven afvalstoffen waren in 2020 totaal € 16.904 lager dan begroot en de inkomsten waren € 63.268 hoger dan begroot. Per saldo dus een voordeel in 2020 van € 80.172. Dit voordeel is iets lager dan de verwachting berekend bij de tussenrapportage. Destijds is een inschatting gemaakt wat het effect zou zijn van het verlagen van de kiloprijs van gft en de invoering van een prijs per lediging van de restcontainer. Covid-19 heeft de effecten van deze maatregelen verstoord. Feit is dat er meer afval is aangeleverd door de inwoners, dan vooraf ingeschat. Opgemerkt wordt dat ten opzichte van 2019 het aantal kilo's restafval wel is gedaald. Het voordeel wordt gestort in de reserve en in de voorziening. De stand van zowel reserve als voorziening was € 0. Onderstaand worden de verschillen 2020 tussen de begroting en de rekening per onderdeel nader toegelicht en wordt ook inzicht gegeven in het verloop van de reserve afvalstoffen. Toelichting lasten/uitgaven afval Algemene kosten afval De werkelijke algemene lasten afval waren € 75.684 lager dan begroot. Dit wordt grotendeels veroorzaakt door een ontvangen zwerfafvalvergoeding uit het afvalfonds en door iets lagere personeelskosten. Kosten huis aan huis inzameling De werkelijke kosten voor de huis aan huis inzameling waren € 34.356 hoger dan begroot.

Eenvoudigweg omdat er meer afval is aangeboden. Meer tonnages en ledigingen restafval zorgen voor hogere kosten van € 25.800. Het gft is nagenoeg gelijk gebleven. Meer ledigingen pmd zorgen voor een stijging van de inzamelkosten met € 8.200. Kosten Afvalbrengpunt (ABP) Het betreft hier een nadeel van € 45.113. Dit nadeel wordt grotendeels veroorzaakt door meer aangeleverde kilo's van de grotere afvalstromen, de exploitatielasten van het ABP en het materieel.

68

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

Kosten diverse afvalstromen Per saldo is op dit onderdeel sprake van een klein voordeel van € 7.660. Het voordeel ontstaat door een combinatie van voor- en nadelen. Voordelen worden behaald op het pmd (wijziging vergoedingssystematiek), door minder aangeleverde kilo's kringloopwinkel (tijdelijk gesloten) en legen bladbakken. De nadelen betreffen de toegezegde garantieprijs oud papier en meer aangeleverde kilo's glas en luiers. Overige indirecte kosten Het betreft hier een voordeel van € 13.029. Ook hier ontstaat het voordeel uit een combinatie van voor- en nadelen. Voordeel is op de stelpost niet in rekening gebrachte kilo's (verwerkt in de werkelijke opbrengsten) en nadelig zijn de hogere kosten voor kwijtschelding. Toelichting baten/inkomsten afval De werkelijke inkomsten afvalstoffen zijn per saldo € 63.268 hoger dan begroot. Dit voordeel werd vooral veroorzaakt door een hogere opbrengst op het variabele deel van de afvalstoffenheffing voor restafval. Zowel het aantal kilo's (+155.000 kg) als het aantal ledigingen (+17.813) was hoger dan geraamd. In hoeverre Covid-19 hiervan op invloed was zal de komende jaren blijken. De werkelijke inkomsten vast tarief voor het onderdeel huishoudelijk- en gft afval waren nagenoeg gelijk aan de begrotingsraming.

Rioolheffing Beleid Rioolheffing Basis voor de raming van de lasten en baten is het meest recent vastgesteld GRP. In dit geval het GRP dat geldt vanaf het jaar 2016. In dit GRP is voor het eerste jaar (2016) rekening gehouden met een totale last van € 2.982.908. Door de 100% kostendekkendheid is ook de bate van de rioolheffing geraamd tot hetzelfde bedrag. Voor de hoogte van de rioolheffing 2016 betekende dit een gemiddeld tarief van € 235,80 per aansluiting. Het GRP is zodanig opgezet dat voor alle GRP-jaren sprake is een consistente lastenuitzet van 0,75% per jaar. Door de 100% kostendekkendheid dient de ontwikkeling van de hoogte van de rioolheffing gelijke trend te houden met de ontwikkeling van de lasten. Hierdoor is conform de stijging van de lasten ook sprake van een jaarlijkse consistente stijging van het riooltarief met 0,75%. Eventuele verschillen in de exploitatie worden gecompenseerd door een mutatie in de toevoeging of onttrekking uit de (egalisatie)reserve riolering. De looptijd van het huidige GRP is met één jaar verlengd. In 2021 wordt het nieuwe GRP opgesteld voor de periode 2022-2027. In de loop van 2021 wordt deze aangeboden aan de raad.

69

Hofsteenge Zeeman Groep B.V. Voor waarmerkingsdoeleinden behorend bij controleverklaring d.d. 14 juni 2021

Tabel lasten en baten rioolheffing 2020 Kosten riolering

Begroting

Rekening

Verschil

1.

Algemene kosten

1.121.591

1.102.800

18.791

2.

Overheadkosten

338.661

320.761

17.900

3.

1.210.784

1.106.298

104.486

4.

Kapitaallasten Onderuitputting kapitaallasten naar voorziening

5.

Compensabele btw

6.

Geraamde dotatie voorziening

Subtotaal 7.

0

104.486

-104.486

254.523

254.523

0

0

0

0

2.925.559

2.888.868

36.691

0

72.870

-72.870

2.925.559

2.961.737

-36.178

2.581.183

2.617.361

36.178

344.376

344.376

0

2.925.559

2.961.737

36.178

100%

100%

0

Mutatie (egalisatie)reserve riolering

Totaal kosten 8.

Opbrengst rioolheffing woningen

9.

Opbrengst rioolheffing niet woningen

Totale opbrengsten Kosten dekkendheidspercentage Toelichting tabel

Algemeen Uit de tabel blijkt, dat de totale opbrengst rioolheffing € 2.961.737 bedraagt. De totale lasten zijn € 2.888.868. Hierbij is rekening gehouden met een voordeel op de kapitaallasten van € 104.486 door onderuitputting. Conform het BBV moet dit bedrag in een voorziening worden gestort. Het resterend verschil tussen de baten en lasten bedraagt € 72.870. Dit voordelig verschil wordt gestort in de reserve riolering. Nadere toelichting op overige onderdelen De Algemene kosten riolering zijn lager uitgevallen. De twee grootste voordelen ontstaan bij de mini-gemalen en schouwsloten. Door Covid-19 was het niet mogelijk om alle onderhoudswerkzaamheden voor de mini-gemalen uit te voeren. Alleen het hoogst noodzakelijk onderhoud is uitgevoerd. Een ander voordeel ontstaat op de post schouwsloten. Er komt steeds meer inzicht op het werk en gesteld kan worden dat de kosten te hoog waren ingeschat. Verder zijn er kleine voordelen op de kosten van het materieel. Door de lagere kosten zijn de overheadkosten, die worden berekend als een opslagpercentage over de totale kosten, ook gedaald. Er zijn ook nadelen. Zo zijn de salariskosten iets (vervanging ziekte, CAO en toelages) gestegen en zijn bijdrages voor kwartaal 3 en 4 van 2019 aan het Samenwerkingsverband Noordelijk Vechtstromen (SNV) ten laste gekomen van 2020.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=BorgerOdoorn&id=f1d5bd44-9ad6-443a-b7bc-d8dedbdb3e81