CConstaterende datBorger-Odoorn
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 2 Reactienota zienswijzen Borger-Odoorn

RAAD: Raadsvergadering 19 oktober 2023, gemeente Borger-OdoornBij agendapunt: Omgevingsvisie Buitengewoon Borger-Odoorn18.765 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 3

Zienswijzennota Omgevingsvisie Borger-Odoorn - 29 augustus 2023

25

lokaal moeraselementen. Daarnaast aan beide zijden akkerbouw met agrarisch natuurbeheer en een geleidelijke beweging richting natuurinclusieve landbouw. -

Daarbij benoemen we het Drents Landschap op blz. 52 in de opsomming van samenwerkende partijen.

2.10 Zienswijze 10 Samenvatting Omgevingsvisie Indiener verzoekt om op een passende wijze rekening te (blijven) houden met de aanwezigheid van deze bestaande vitale infrastructuur in uw Omgevingsvisie en eventuele doorwerking naar een Omgevingsplan. Door de aanwezigheid van bovengenoemde hoogspanningsverbinding vormt TenneT namelijk één van de ruimtevragers en belanghebbenden binnen uw gemeente. Deze bestaande assets wensen wij op een juiste manier planologisch te borgen en te behouden ten behoeve van de leveringszekerheid. Deze ruimtelijke functie is niet door vertaald op de verbeelding van de Omgevingsvisie. Met name bij de relatief grootschalige hoogspanningsinfrastructuur kan het waardevol zijn het bestaande en eventuele toekomstige ruimtebeslag op te nemen. TenneT verzoekt toevoeging van deze functie op de verbeelding te overwegen, zodat een zorgvuldige belangenafweging kan worden gemaakt. Zoals in de omgevingsvisies staat beschreven levert de gemeente Borger-Odoorn met de aanwezige zonneparken en windturbines al een forse bijdrage aan de opwekking van duurzame energie. Ook in andere delen van het land gaat de komende decennia de energievoorziening in Nederland fors veranderen. Een stabiel en toekomstbestendig elektriciteitsnetwerk wordt nog meer noodzakelijk vanwege de afnemende beschikbaarheid van fossiele brandstoffen en de opkomst van nieuwe energiebronnen.

Met het oog op de Energietransitie kunnen er de komende jaren diverse netuitbreidingen/wijzigingen gaan plaatsvinden. Eveneens vanwege de klimaatadaptatie zullen er wellicht aanpassingen aan het net noodzakelijk zijn. Hiervoor is ruimte nodig. Om toekomstige ontwikkelingen zo snel mogelijk uit te kunnen voeren, is het gewenst om dit ruimtebeslag op te nemen c.q. te vermelden in uw visie. Ontwikkelingen in de nabijheid van bestaande verbindingen en hoogspanningsstation Na het doornemen van het plan, willen we graag aanvullende aandacht vragen voor de volgende ontwikkelingen die plaatsvinden ter plaatse of in de nabijheid van bestaande verbindingen of in de nabijheid van hoogspanningsstations. Bij de vormgeving van deze ontwikkelingen dient rekening te worden gehouden met de bestaande hoogspanningsinfrastructuur. Onderstaand volgt een toelichting op de voorgenomen ontwikkelingen: Energieopwekking In de omgevingsvisie is opgenomen (pagina 30) dat tot 2030 geen grootschalige plannen voor opwekking van energie door wind en/of zon worden ontwikkeld. Er blijven wel mogelijkheden voor lokale

Zienswijzennota Omgevingsvisie Borger-Odoorn - 29 augustus 2023

26

initiatieven vanuit inwoners, energiecoöperaties en ondernemers om op een duurzame wijze energie op te weken. Dit houdt voor TenneT in dat het net op de door gemeente gewenste plekken overbelast kan worden met als gevolg dat dergelijke initiatieven (nog) niet aangesloten kan worden. We willen dan ook verzoeken om vroegtijdige afstemming te hebben over de mogelijkheden tot aansluiten met de regionale netbeheerder en TenneT. Daarnaast kunnen initiatieven voor de opwekking van zonne- en windenergie van invloed zijn op ons hoogspanningsnet. Bij plaatsing van zonnepanelen of windturbines in de nabijheid van de hoogspanningsverbinding, dient eveneens overleg plaats te vinden met TenneT. Hiervoor kunt u contact opnemen via ruimtelijkplannen@tennet.eu. Zonne-energie Voor het toestaan van zonnepanelen/-parken nabij ons hoogspanningsnet is het van belang dat binnen de belemmerde strook aanvullende voorwaarden door TenneT moeten worden gesteld en dat zonnepanelen niet bovenop een kabelbed van een ondergrondse verbindingen mogen worden geplaatst. Kleinschalige windturbine Onder een kleinschalige windturbine valt een windturbine met een maximale ashoogte van 15 meter en tiphoogte van 21 meter. Bij het toestaan van een kleinschalige windturbines op eigen erf dient er een vrije ruimte te worden aangehouden ten opzichte van bovengrondse hoogspanningsverbindingen en stations.

Deze afstand dient minimale gelijk of grote te zijn dan de maximale werpafstand bij 2x nominaal toerental. De afstand van een kleine windturbine tot ondergrondse hoogspanningsinfrastructuur bedraagt mimimaal 25 meter van de belemmerde strook. Bij windturbines die volgens de NEN-EN-IEC norm 61400-2 zijn gecertificeerd, kan voor 110 kV verbindingen een maximale werpafstand bij 1x nominaal toerental ten opzichte van bovengrondse hoogspanningsverbindingen en stations worden gehanteerd. Daarbij geldt wel dat voldaan wordt aan de verplichtingen behorende bij dit certificaat (met name een onderhoudscontract). Vooralsnog blijft bij een 220/380kV verbinding de maximale werpafstand bij 2x nominaal toerental gehanteerd, omdat de impact van uitval bij deze verbindingen veel groter is en wij dat risico niet aanvaardbaar achten. Bij de verdere uitwerking naar een omgevingsplan willen we verzoeken om hiervoor aanvullende voorwaarden op te nemen met betrekking tot de aan te houden afstand, zodat de veiligheid en leveringszekerheid van de hoogspanningsverbindingen geborgd blijft. Grootschalige windturbines Hoewel er geen grootschalige plannen voor opwekking van energie door wind worden ontwikkeld, verzoeken wij bij initiatieven in de nabijheid van ons hoogspanningsnet om rekening te houden met de aan te houden afstand uit het Handboek Risicozonering Windturbines.

Grondwaterpeil wijziging In de visie is opgenomen (pagina 31) dat het grondwaterpeil de aankomende jaren gaat wijzigen als gevolg van de klimaatverandering. Wijzigingen van het grondwaterpeil kunnen ook gevolgen hebben voor de fundering van onze hoogspanningsinfrastructuur. Bij veranderingen van het huidige peil met

Zienswijzennota Omgevingsvisie Borger-Odoorn - 29 augustus 2023

27

meer of minder dan 20 cm moet onderbouwd worden wel effect dit heeft op de fundering van onze masten. TenneT wenst dan ook betrokken te zijn bij dergelijke plannen. Magnetische velden Overal waar stroom doorheen loopt ontstaat een magnetisch veld. Zo ook rond opstijgpunten, onder/bovengrondse hoogspanningsverbindingen en hoogspanningsstations. In Nederland zijn geen wettelijke limieten voor blootstelling aan deze magneetvelden. Sinds 2005 is er wel voorzorgbeleid voor bovengrondse hoogspanningsverbindingen. In april 2023 is het voorzorgbeleid herijkt. Dit herijkte beleid is van toepassing op netcomponenten (hoogspanningsverbindingen, -kabels en -stations) van het hoogspanningsnet. De doelstelling van het voorzorgbeleid is om de blootstelling aan magneetvelden van alle netcomponenten, waar mogelijk en proportioneel, beperkt te houden. Dit wil de Minister bereiken door het nemen van proportionele bronmaatregelen bij de aanleg van nieuwe netcomponenten of het wijzigen van bestaande netcomponenten, waardoor de magneetvelden van deze netcomponenten zo klein mogelijk worden gehouden dan wel worden verminderd. Daarnaast blijkt uit de kamerbrief “voorzorgbeleid voor magneetvelden bij elektriciteitsvoorzieningen (kenmerk: DGKE-DRE / 26746813, d.d. 21-04-2023)” dat wordt geadviseerd zo mogelijk afstand te houden tussen bovengrondse hoogspanningsverbindingen en gevoelige bestemmingen.

In het kort is het advies zoveel als redelijkerwijs mogelijk te voorkomen dat nieuwe gevoelige bestemmingen ontstaan binnen de berekende magneetveldzone van 0,4 microTesla (jaargemiddeld). Onder gevoelige bestemmingen vallen woningen, scholen crèches en andere woonvormen waar mensen langdurig verblijven (zoals verpleeghuizen en instellingen voor mensen met een beperking). Het Rijk adviseert de magneetveldzone uit te (laten) rekenen als er plannen zijn om binnen de rekenafstand in de RIVM-netkaart een gevoelige bestemming te realiseren. Voor overige netcomponenten geldt dit advies om afstand te houden niet en acht de Minister het voldoende om enkel de proportionele bronmaatregelen te treffen. De voor- en nadelen en de specifieke lokale omstandigheden kunnen ertoe leiden dat er wordt besloten om gevoelige bestemmingen toch toe te staan. Gemeenten, provincies en het rijk moeten hierbij hun eigen verantwoordelijkheid nemen bij het maken van keuzes. Voor vragen over magneetvelden is online het kennisplatform elektromagnetische velden beschikbaar.

Opnemen vooroverleg In artikel 3.1.1 van het Besluit ruimtelijke ordening is voorgeschreven dat het bestuursorgaan dat is belast met de voorbereiding van een bestemmingsplan, overleg pleegt met de besturen van eventueel betrokken andere gemeenten, het waterschap, de provincie en met die diensten van het Rijk die betrokken zijn bij de zorg voor de ruimtelijke ordening of belast zijn met de behartiging van belangen die in het plan in het geding zijn. TenneT behartigt het beheer van het landelijke hoogspanningsnet vanaf 110 kV in opdracht van het Ministerie. Wij verzoeken u om binnen uw gemeente TenneT TSO B.V. op te nemen als vooroverlegpartner, zodat wij vroegtijdig bij (ingrijpende) plannen worden betrokken en tijdig aan kunnen geven of de plannen (technisch) uitvoerbaar zijn, zonder dat de leveringszekerheid en veiligheid en leveringszekerheid van onze hoogspanningsverbinding in het geding komen.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Borger-Odoorn - 29 augustus 2023

28

Staalkaart TenneT TenneT heeft, in samenwerking met Netbeheer Nederland, de staalkaart "Elektriciteit en gas in het Omgevingsplan" inclusief bijbehorende voorbeeldregels opgesteld. De staalkaart betreft een handreiking om gemeentelijke ambities in samenhang met ambities op het gebied van energievoorzieningen bij elkaar te brengen in het Omgevingsplan. De Staalkaart is een ‘levend’ document en zal worden aangepast naar de kennis en ervaring die TenneT en gemeenten gaan opdoen met de Omgevingswet. TenneT nodigt uit om gebruik te maken van de Staalkaart bij het opstellen van een Omgevingsplan en vervolgens samen met u mee te denken in het op duurzame wijze opnemen van het hoogspanningsnet in Omgevingsplannen. U kunt hiervoor contact opnemen met de behandelaar van deze brief. REACTIE GEMEENTE OP ZIENSWIJZE 10 De zienswijze markeert de punten waarop het ruimtelijk beleid van onze gemeente kan raken aan de belangen van Tennet. Daarbij gaat het zowel om bestaande voorzieningen zoals hoogspanningsleidingen als om nieuwe plannen op het vlak van energie of plannen die van invloed kunnen zijn op een ongestoorde werking van de energie-infrastructuur. De Omgevingsvisie beschrijft in algemene zin de opgaven en ambities voor de komende periode. Duidelijk is dat er op het vlak van energie en de energievoorziening veel staat te gebeuren.

Die visie is echter niet de plek voor het juridisch vastleggen van rechten en plichten en het mogelijk maken van nieuwe ontwikkelingen. Daarvoor zullen de andere instrumenten van de Omgevingswet zoals het omgevingsplan, - programma en - vergunning in beeld komen. In algemene zin zullen wij Tennet als vooroverlegpartner betrekken bij alle ontwikkelingen en planvormen waarbij een van de genoemde belangen betrokken is. Conclusie De visie wordt op basis van de zienswijze niet aangepast.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Borger-Odoorn - 29 augustus 2023

29

3

Wijzigingen omgevingsvisie De zienswijzen leiden tot de volgende wijzigingen in de omgevingsvisie. −

Het opnemen van grondwaterbeschermingsgebieden en het stiltegebiedje in het noordwestelijk deel van de gemeente op de waardenkaart;

−

Pagina 44. Bij de achtergrens is aangegeven dat het gaat om de achtergrens van het bebouwde deel van het lint;

−

Natuurlijke waarden zijn toegevoegd aan de omschrijving van de waarden van Het grootse veen;

−

Aan de omschrijving van de ambitie ‘Duurzaam in alles’ op blz. 30 wordt de zin toegevoegd; ‘Zowel bij ondernemen als bouwen streven we waar mogelijk naar circulariteit. Zelfstandig of in samenwerking.’;

−

Pagina 31. Onder de beschrijving van Regionale mobiliteitsplan wordt een laatste nieuwe zin toegevoegd; ‘Daarnaast ondersteunen wij vormen van deelauto’s en deelmobiliteit’;

−

Pagina 54. Wordt de zin over het Achterste Diep als volgt aangepast; In het Achterste Diep speelt hermeandering van de beek en inrichting van een natuurzone met diverse graslandtypen met lokaal moeraselementen. Daarnaast aan beide zijden akkerbouw met agrarisch natuurbeheer en een geleidelijke beweging richting natuurinclusieve landbouw;

−

Daarbij benoemen we het Drents Landschap op pagina 52 in de opsomming van samenwerkende partijen.

Ambtshalve wijzigingen De visie wordt op de volgende onderdelen ambtshalve aangepast. Het betreft actualisaties naar aanleiding van recente ontwikkelingen, het herstellen van onjuistheden of het verduidelijken van onderdelen. −

Pagina 11. De legenda van het schema bij het onderdeel ‘Koers per gebied’ wordt aangepast voor de aanduiding van de Veenkoloniën.

−

Pagina 16. Onder punt 4 Duurzaam in alles, tweede zin, is de tekst als volgt verduidelijkt ronde de strategie: ‘Ook richten we onze openbare ruimte klimaatadaptief in en zetten we vol in op het duurzaam verwarmen van woningen, bedrijven en maatschappelijke gebouwen.’

−

Pagina 30. Het aantal van 35 wijkuitvoeringsplannen is geschrapt. Het exacte aantal wijkuitvoeringsplannen is nog niet bekend.

−

Pagina 33. Derde zin, eerste kolom. De tekst over circulaire economie is als volgt aangepast; ‘Wij zetten in een op een duurzame circulaire economie en bieden ruimte aan bedrijven die passen bij onze aard en schaal.’

−

Pagina 34. Tweede zin. De tekst over regionale samenwerking als volgt geactualiseerd naar de laatste stand van zaken: ‘Samen met de gemeenten Pekela, Westerwolde en Stadskanaal hebben wij een ruimtelijk-economische visie voor de regio rondom de N366 uitgewerkt. Daarnaast werken we samen met de gemeenten Emmen, Hoogeveen, Coevorden en Hardenberg en het regionale bedrijfsleven in de Dutch TechZone aan de versterking van de innovatie- en concurrentiekracht van de maakindustrie en de profilering van de regio als een interessante vestigingsplaats waar het goed wonen en

Zienswijzennota Omgevingsvisie Borger-Odoorn - 29 augustus 2023

30

werken is. Ook werken we samen in BOCE-verband met Emmen en Coevorden op basis van een gezamenlijke toekomststrategie en lobbyagenda.’ −

Pagina 47. Tweede alinea, eerste kolom. De tekst wordt als volgt verduidelijkt rond de verantwoordelijkheden met betrekking tot waterpeilen en veenoxidatie ‘Om bodemdaling door veenoxidatie tegen te gaan of te vertragen kan het aanpassen van het waterpeil aan de orde zijn. Een peilaanpassing heeft een peilbesluit nodig van het waterschap. Veenoxidatie is een CO2 klimaatopgave en verdergaande bodemdaling heeft uiteindelijk impact op het huidige gebruik van de gronden. In samenspraak met de provincie en het waterschap heeft dit onze aandacht.”

−

Pagina 45. Eerste alinea is het woord ‘onderstaande verdeling’ vervangen door ‘bovenstaande verdeling’.

−

Pagina 45. Eerste alinea is ‘Drouwenermond’ toegevoegd aan de opsomming van plaatsen waar op eigen gemeentelijke gronden wordt gebouwd.

−

Pagina 67. De afkorting RAS is voluit geschreven als ‘Regionale Adaptatie Strategie’.

−

Pagina 67. Eerste alinea, tweede kolom. De tekst over circulaire economie is als volgt aangepast; ‘Wij zetten in een op een duurzame circulaire economie en bieden ruimte aan bedrijven die passen bij onze aard en schaal.’

−

Pagina 82. Derde alinea, tweede kolom. De formulering is als volgt geactualiseerd: ‘De discussies over stikstof gaan een volgende fase in. Daarbij is 2023 het overgangs- of transitiejaar. Het is ook ons belang de impasse rond stikstof doorbreken.’

−

Pagina 85. Tweede kolom. De namen van de programma’s zijn aangepast naar wonen, landelijkgebied en duurzaamheid.

−

Pagina 86. Eerste alinea, eerste kolom. De doelen van het programma duurzaamheid zijn aangevuld.

Zienswijzennota Omgevingsvisie Borger-Odoorn - 29 augustus 2023

31

Bijlage

Zienswijzennota Omgevingsvisie Borger-Odoorn - 29 augustus 2023

32

Zienswijze 1

Zienswijzennota Omgevingsvisie Borger-Odoorn - 29 augustus 2023

33

Zienswijze 2

Zienswijzennota Omgevingsvisie Borger-Odoorn - 29 augustus 2023

41

Commissie Drenthe voorzitter Hoofdstraat 60 7872 PL Valthe tel: 06

Aan het college van B&W der gemeente Borger-Odoorn Postbus 3, 7875 ZG Exloo Valthe 20 juni 2023 Geacht college. Met belangstelling heeft de erfgoedvereniging Heemschut kennisgenomen van de ontwerp omgevingsvisie van de gemeente Borger-Odoorn. In algemene zin kunnen we ons vinden in de neergelegde visies en ambities. De gebruikte woordkeuze is breed genoeg geformuleerd om een breed palet aan belanghebbenden tevreden te kunnen stellen. Ook de aspecten van erfgoed, archeologie en (cultuur)historie komen in het ontwerp aan de orde. Belangrijk daarbij is de bestaande regelgeving, de waarde kaarten in de uitwerking van de omgevingsvisie te integreren. Dat neemt niet weg dat de uitwerking van deze ambities in het omgevingsplan veel specifieker moet worden uitgewerkt en geconcretiseerd. Wanneer de ambitie wordt uitgesproken, ook in het kader van Citta Slow, voor duurzamere vormen van landbouw, dan moet in de uitwerking daarvan worden opgenomen dat het gebruik van pesticiden concreet aan banden wordt gelegd. In dat kader zou lelieteelt in de gehele gemeente verboden dienen te worden, te zwaar vervuilend, waterverspillend en het levert geen bijdrage aan de productie van voedingsmiddelen.

Met betrekking tot specifieke aspecten van erfgoedbeleid dient in het omgevingsplan onder andere te worden opgenomen dat er niet op de essen wordt gebouwd en dat verdere verdichting in de historische kern van esdorpen niet is toegestaan. De transitie in de boerenbedrijven rond de stikstof crisis zal tot gevolg hebben dat vele boerenbedrijven een andere bestemming krijgen. Splitsing van boerenbedrijven is wooneenheden is een reële optie, echter met als beperking niet meer dan drie wooneenheden per erf. De erfgoedvereniging Heemschut is van harte bereid om mee te denken over de verder uitwerking en nadere concretisering van de omgevingsvisie in het omgevingsplan.

Bond Heemschut, Vereniging tot Bescherming van Cultuurmonumenten in Nederland Opgericht in 1911, Beschermvrouwe: H.K.H. Prinses Beatrix

Commissie Drenthe voorzitter Hoofdstraat 60 7872 PL Valthe tel: 06

Tenslotte schrijft de omgevingswet provincies en gemeenten voor bij het vaststellen van de omgevingsvisie en -plannen burgers te betrekken, de zgn. burgerparticipatie. Deze participatie is weliswaar verplicht, maar ook volledig vormvrij. In het voorliggende ontwerp van de omgevingsvisie Borger-Odoorn ontbreekt een nader invulling van de participatie. Heemschut dringt erop aan een regelement voor de participatie op te nemen, waarin wordt aangegeven aan welke eisen de participatie moet voldoen onder welke omstandigheden. Dit om te voorkomen dat een enkele informatiebijeenkomst al als een definitief participatietraject wordt aangeduid. We pleiten er dan ook voor dat erfgoedorganisaties zoals Heemschut en lokale historische verenigingen, etc. standaard betrokken worden bij de verder uitwerking van de omgevingsvisie en het omgevingsplanplan. Met de meeste hoogachting,

Voorzitter Erfgoedvereniging Heemschut commissie Drenthe

Bond Heemschut, Vereniging tot Bescherming van Cultuurmonumenten in Nederland Opgericht in 1911, Beschermvrouwe: H.K.H. Prinses Beatrix

Zienswijze 3

Zienswijzennota Omgevingsvisie Borger-Odoorn - 29 augustus 2023

44

Gemeente Borger-Odoorn t.a.v. Postbus 3 7875 ZG Exloo

Veiligheidsregio Drenthe Mien Ruysweg 1 Postbus 402 9400 AK Assen www.vrd.nl

ons kenmerk 2023/1801/ADVS

uw kenmerk

datum 30 juni 2023

inlichtingen bij

telefoonnummer 06-

email @vrd.nl

onderwerp Ontwerp omgevingsvisie Borger-Odoorn

Geachte

,

Op 13 juni stuurde u het ontwerp omgevingsvisie van de gemeente Borger-Odoorn met daarbij de mogelijkheid tot het uitbrengen van een ‘zienswijze’ aan uw college. In deze brief leest u mijn reactie. Kwaliteit van veiligheid In een eerder stadium heeft de VRD bijgedragen, zowel tijdens kennissessies als tekstueel, aan een mogelijke invulling t.a.v. een gezonde en veilige leefomgeving. Ondanks dat de letterlijke teksten vanuit de VRD niet zijn overgenomen, is in het ontwerp op te maken dat Borger-Odoorn voor een hoge kwaliteit van leven gaat en terughoudend is met het inzetten van instrumenten die groei afremmen vanuit een volkshuisvesting gedachte. Ook de aspecten gezond, schoon en veilig m.b.t. woonomgeving wordt meerdere malen benoemd. Eén van de milieubeginselen is bestrijding aan de bron, zoals wordt beschreven. Deze past als één van de onderdelen in een veilige leefomgeving waar ook de VRD aandacht voor vraagt en waar in de omgevingsvisie ingegaan wordt bij de omgevingsveiligheid. Betrokkenheid De VRD heeft het gewaardeerd om bij te kunnen en mogen dragen aan de ontwerpomgevingsvisie. Bij navolging van programma’s en/of een omgevingsplan is de VRD als één van de partners graag bereid om haar kennis en inbreng hierbij aan te bieden.

Aspecten veilige leefomgeving vs Regionaal Risico Profiel Drenthe De VRD benadrukt dat tijdens de kennissessies aangegeven is dat er vele aspecten zijn die impact kunnen hebben op een veilige en gezonde leefomgeving. Naast o.a. de energietransitie en gevolgen van klimaatadaptatie geeft het Regionaal Risico Profiel de nodige voorbeelden van risico’s

binnen Drenthe. Ook hier zal met vervolgstappen na de omgevingsvisie in de diverse programma’s en omgevingsplan vanuit de VRD oog voor zijn. Meer over het Regionaal Risicoprofiel Drenthe vindt u op de website Publicaties - VRD. Tot slot Heeft u nog vragen over deze brief, dan kunt u contact met mij opnemen. De contactgegevens vindt u bovenaan deze brief. Met vriendelijke groet, Namens het algemeen bestuur van de Veiligheidsregio Drenthe,

Team Risicobeheersing

Zienswijze 4

Zienswijzennota Omgevingsvisie Borger-Odoorn - 29 augustus 2023

47

Gemeente Borger-Odoorn t.a.v. college van B&W, Postbus 3 7875 ZG Exloo

Datum: 6 juli 2023 Ons kenmerk: KJ/KH/ID/ih/U230127 Uw kenmerk: Behandeld door: Onderwerp: Reactie ontwerp-Omgevingsvisie

Geachte GGD Drenthe heeft kennisgenomen van de ontwerp Omgevingsvisie van de gemeente Borger-Odoorn “BuitenGewoon Borger-Odoorn". Op een aantal doelen liggen kansen om de gezondheid van inwoners van de gemeente Borger-Odoorn bevorderen en te beschermen. Op een aantal doelen liggen ook risico's. Bijvoorbeeld ten aanzien van gezondheidsbescherming is ook onder de (wettelijke) norm veel gezondheidswinst te behalen. Denk aan geluid, geur en luchtkwaliteit. Dit kan vertaald worden naar concrete uitwerking in de gestelde doelen: Behoud het goud • Waarden behouden en waar het kan te versterken. Weeg hierbij ook de kernwaarden voor een gezonde leefomgeving mee. Zorg onder andere voor voldoende prettige plekken in de leefomgeving. Heb bij inbreiding bijvoorbeeld oog voor de huidige functie van mogelijke inbreidingsplekken. Dat is nu misschien een plek met groen of waar mensen wandelen of kinderen spelen. Wanneer dit verloren dreigt te gaan, denk dan aan mogelijkheden om deze functie in de directe omgeving te compenseren. Er zijn verschillende instrumenten (of projecten) die ingezet kunnen worden voor de inrichting van een gezonde leefomgeving https://www.gezondeleefomgeving.nl/instrumenten www.gonoordnederland.nl Buitengewoon Wonen en Leven • Een passende woonvoorraad in een schone, gezonde en veilige leefomgeving.

Houdt voldoende afstand tussen overlastgevende bedrijven (zoals veehouderijen) en gevoelige bestemmingen (zoals woningen). Vitaal Landelijk gebied • Meer ruimte voor natuur, biodiversiteit, klimaatadaptatie en duurzaam ondernemen. Denk ook aan het inzetten van allergeen arm groen voor een prettige en uitnodigende leefomgeving dat bewegen stimuleert en een positief effect heeft op sociale cohesie. Houdt hierbij rekening met overlast veroorzakende bomen als de eik (eikenprocessierups) en allergie veroorzakende plantsoorten. Duurzaam in alles • De volgende stap zetten in de energietransitie, klimaatadaptatie en warmtetransitie.

Weeg bij de energietransitie ook gezondheid mee. Denk hierbij bijvoorbeeld aan geluidhinder bij windturbines of een gezond binnenklimaat bij duurzame woningen. Uitnodigend ondernemend • Ruimte voor ondernemers die passen bij aard en schaal. Weeg hierbij ook de volksgezondheid mee. Denk hierbij ook aan hinder en overlast voor omwonenden. De GGD is vanuit de Wet Publieke Gezondheid adviseur voor de gemeente daar waar het de volksgezondheid betreft. Het gaat daarbij ook over de mogelijkheden om vanuit de fysieke ruimte de gezondheid van inwoners te beschermen en te bevorderen. Zie hiervoor in bijlage de Factsheet ‘Gezondheid in de fysieke leefomgeving’. In de Omgevingsvisie “BuitenGewoon Borger-Odoorn" staat dat gezond leven volgens de uitgangspunten van positieve gezondheid wordt gestimuleerd. Zo zal gezondheid een rol spelen in de afwegingen bij plannen in de fysieke leefomgeving. Zoals eerder genoemd denken we graag met jullie mee in de concretisering van deze ambitie. Samen kunnen we werken aan een veilige en gezonde leefomgeving, één van de maatschappelijke doelen van de nieuwe Omgevingswet. Graag gaan we met jullie in gesprek over de verdere uitwerking van deze Omgevingsvisie en het Omgevingsplan. We zien je reactie graag tegemoet. Met vriendelijke groet, Adviseurs Milieu en Gezondheid GGD Drenthe

Zienswijze 5

Zienswijzennota Omgevingsvisie Borger-Odoorn - 29 augustus 2023

50

Mondelinge zienswijze Omgevingsvisie Ingediend op 18 juli 2023, Exloo Meneer heeft zijn zienswijze op papier gezet, maar licht deze mondeling toe in een gesprek met Marijn de Groot. Dit verslag is een aanvulling en/of verduidelijking op de schriftelijke zienswijze. Voor akkoord door meneer op 20/7. Meneer ervaart de visie nu nog als te vrijblijvend, bijvoorbeeld als het gaat om de agrarische sector. E.e.a. mag concreter omschreven. Daar heeft hij een aantal voorzetten voor gedaan. Die zijn te vinden in de schriftelijke zienswijze. • Meneer ziet graag mee aandacht en ruimte voor (andere vormen van) wonen. Dit mist hij op een aantal plekken in de visie (zie schriftelijke zienswijze). Ook in het buitengebied moet bouwen mogelijk zijn, bijvoorbeeld in gebieden waar landbouwgrond vrijkomt. Bij meneer leeft het gevoel dat we als gemeente alles al uitgedacht hebben en teveel vasthouden aan bestaande ideeën en kaders. • Duurzaamheid ziet meneer als een containerbegrip. Hij zou vaker willen lezen dat het gaat om natuur, milieu en biodiversiteit. Zie ook schriftelijke zienswijze. • Meneer verwijst in zijn zienwijze naar de vorige omgevingsvisie. Hij bedoelt hier de huidige structuurvisie mee, waarin o.a. wordt gesproken over randvoorwaarden ecologisch wonen, locatiestudie ecologische leefgemeenschap, inpassing landgoederen, die hij graag terug ziet komen in de Omgevingsvisie.

• Er wordt volgens meneer wat aan voorbijgegaan dat er ook andere mensen wonen en werken in het buitgebied. Er zijn niet alleen agrariërs. • Als het gaat om de recreatieve sector is meneer van mening dat verblijven terug moeten naar ‘Drentse schaal’: Meer verspreiden van vakantieparken dan inbreiden of uitbreiden van huidige vakantieparken. Opbouw moet anders, bijvoorbeeld: huisjes Puur Exloo staan enorm dicht bij elkaar. Dat is commercie, niet ‘Drents’, het gaat dan bijvoorbeeld niet meer om rust en ruimte. Aantrekkelijker maken van veen om te kunnen spreiden. • Duurzaam in alles gaat volgens meneer teveel alleen over energie. Te kort door de bocht, want het is ook de natuur en wat ons dat allemaal brengt. Daar mag meer aandacht voor zijn. • Kopje uitnodigend ondernemend. Landelijk gebieden kansen bieden; gaat alleen over de agrariër en als die bedrijven vrijkomen. Circulaire economie, educatie en vernieuwing verdienen ook aandacht. Ruimte om ecologische voetafdruk te verkleinen moet ergens terugkomen. Mooier nog dat we als gemeente er naar streven om onze ecologische voetafdruk te verkleinen.

Zienswijze 6

Zienswijzennota Omgevingsvisie Borger-Odoorn - 29 augustus 2023

58

Van: Aan: Onderwerp: Datum: Bijlagen:

Omgevingswet RE: Omgevingsvisie BuitenGewoon Borger-Odoorn ligt nu ter inzage woensdag 19 juli 2023 18:40:41 image003.png image001.png image002.png image004.png image005.png image006.png

LET OP: Dit bericht is afkomstig van buiten de organisatie. Controleer het mailadres van de afzender en klik NIET op links of bijlagen tenzij u de afzender en de inhoud van het bericht vertrouwt! Goedendag, Bedankt voor het toesturen van jullie ontwerp-omgevingsvisie. Er is in een eerdere ruwbouwversie door ons in hoofdlijnen naar gekeken. Nu het ontwerp formeel ter inzage ligt heb ik de Omgevingsvisie uitgezet naar verschillende specialisten hier in huis. Er zal per brief een formele reactie van ons komen. Aangezien vandaag de termijn afloopt zal deze buiten de termijn bij jullie binnenkomen. De brief is positief van toon dus dat zal geen problemen opleveren. De thema’s en beleidsvelden die bij ons spelen worden ook in jullie Omgevingsvisie herkend en er wordt goed voorbereid op de Omgevingswet die aanstaande is. Vanuit verschillende specialismen heb ik nog wat opmerkingen of mogelijke verbeterpunten voor de visie. Deze wil ik via deze mail graag ambtelijk (in willekeurige volgorde) doorgeven, daar zal in de brief ook naar worden verwezen. Wat mij betreft kunnen we dit nog bespreken mocht dat wenselijk zijn. Thematisch beleid Verkeer en vervoer Er wordt veel aandacht geschonken aan duurzame mobiliteit (fiets en OV). Ook wordt geconcludeerd dat de auto onmisbaar is gezien de grootte van het gebied en de spreiding van de voorzieningen daarbinnen.

Dat brengt inderdaad met zich mee dat het zo nu en dan wringt wat mogelijk de verkeersveiligheid niet ten goede komt. Daarin is niet alles oplosbaar. Wat ons betreft wordt daar een realistisch beeld geschetst. Daarin schuilt wel een punt van zorg en aandacht: de locaties van voorzieningen moeten zeker goed bereikbaar zijn voor het fietsverkeer (zoals schoollocaties en winkels). Wonen De Woonvisie 2022+ is uitstekend in de omgevingsvisie geïntegreerd. Dat maakt dat de teksten omtrent ‘Wonen’ voor ons herkenbaar zijn en geen verrassingen met zich meebrengen. Dat jullie met meer dan 500 woningen willen groeien staat ook in de omgevingsvisie vermeld. Dat komt overeen met de ambitie binnen de woonvisie. Hernieuwbare energie In de Omgevingsvisie staat benoemd dat tot 2030 geen ruimte is voor extra zonne- en windparken. Een uitspraak over de periode tussen 2030 en 2040 ontbreekt, de scope van de visie is tot 2040. Mogelijk bestaat er na 2030 voor Borger-Odoorn wel weer een opgave. Wel wordt vermeld dat bij nieuwe initiatieven van duurzame energieopwekking er sprake moet zijn van een eerlijke verdeling van lusten naast de lasten voor inwoners en ondernemers. In paragraaf 3.7 staat wat is opgehaald uit de gesprekken. Daaruit blijkt onder meer dat mensen graag willen dat de gemeente meer faciliterend en stimulerend optreedt. Dat lijkt in de visie niet expliciet terug te komen.

In het geval van energie geven we de suggestie om als gemeente lokale initiatieven te

stimuleren. (Bijvoorbeeld door het samen bouwen van energiegemeenschappen.) Is er ook een visie over kleine windmolens voor bijvoorbeeld agrariërs? Water Het watersysteem, beekdalen, KRW en klimaatadaptatie zit goed in de visie verwerkt. Wel worden de grondwaterbeschermingsgebieden op bijvoorbeeld de waardenkaart gemist met een korte omschrijving bij het deelgebied Hondsrug. Het staat wel in paragraaf 5.3 beschreven.

Kernkwaliteiten Cultuurhistorie Er wordt duidelijk verwoord hoe er naast het beschermen van de erfgoedwaardes ook gekeken wordt naar hoe/waar deze te versterken. Mooi dat er gedetailleerde gebiedsbeschrijvingen in de visie opgenomen zijn en verankert in het stappenplan. Ook is cultuurhistorie uitdrukkelijk opgenomen als toetsingscriteria wanneer er ruimtelijke oplossingen gezocht worden. Erg mooi dat dit ingebed is in een gemeente waar de Hondsrug in gelegen is. Ook met het ook op de Hondsrugvisie die gemaakt zal worden. Een paar detailopmerkingen: p. 44: 'Bij uitbreiding van (agrarische) bedrijven zoeken wij naar de achtergrens van het lint en we laten de tussenliggende wegen onbebouwd'. Het is enigszins onduidelijk wat met achtergrens wordt bedoeld. Helder is dat het tussenliggende gebied onbebouwd blijft en dat is ook wenselijk. Er wordt meerdere keren gesproken over inbreiding. Een goed principe wat voor uitbreiding gaat. Als het op dorpsstructuren aankomt, voornamelijk esdorpen, kan inbreiding echter zorgen voor het verlies van de kenmerkende open ruimtes. Dit lijkt niet genoemd hoewel jullie je daar vast van bewust zijn. Ook wordt er gesproken over de inbreiding van bestaande erven in de context van herbestemming. Dit is een prima uitgangspunt, zolang er goed gekeken wordt naar de herkenbaarheid van het erfensemble waar open ruimtes en doorkijkjes onderdeel van zijn.

Drenthe kent een karakteristieke erfopbouw. Ook zou cultuurhistorie nog genoemd kunnen worden in de context van het vestigingsklimaat. Over het algemeen, een mooie visie met oog voor cultuurhistorie als onderlegger voor de toekomst. Hier kunnen ontwerpprincipes vanuit de Hondsrugvisie invulling aan geven. Stilte Het stiltegebied Drentse Aa dat voor een heel klein stukje binnen het noordwestelijke deel van de gemeente valt is niet opgenomen in de waardenkaart op pagina 19. Het is wenselijk dat dat nog specifiek op de waardenkaart wordt aangeven.

Natuur Wat opvalt is dat bij de beschrijving van het “Grootsche veen” geen natuur of natuurwaarden genoemd wordt. Ook daar is echter natuur die het waard is om beschermd te worden ondanks dat er bijna geen NNN gebieden liggen. In de andere gebieden worden de waarden wel benoemd. Mogelijk kan dat nog aandacht krijgen. Lucht, geluid, archeologie Deze onderdelen komen goed terug in de visie. Tot zover onze opmerkingen meer op detail met suggesties voor verdere verbetering van jullie Omgevingsvisie. Als er vragen of onduidelijkheden zijn hoor ik het graag.

Met vriendelijke groet, ​

Ruimte & Wonen Adviseur ruimtelijke plannen

werkdagen: maandag t/m donderdag

Westerbrink 1 | Postbus 122, 9400 AC Assen +31 592 365555 | post@drenthe.nl www.provincie.drenthe.nl Volg ons op

Dit bericht en de bijgevoegde bestanden zijn vertrouwelijk en alleen bestemd voor de geadresseerde(n). ​Indien u dit bericht niet in goede staat ontvangt, waarschuw dan de afzender.

Van: Omgevingswet <omgevingswet@borger-odoorn.nl> Verzonden: dinsdag 13 juni 2023 12:18 Onderwerp: Omgevingsvisie BuitenGewoon Borger-Odoorn ligt nu ter inzage U ontvangt niet vaak e-mail van omgevingswet@borger-odoorn.nl. Meer informatie over waarom dit belangrijk is

Beste kennispartner, De afgelopen periode heeft de gemeente Borger-Odoorn gewerkt aan een Omgevingsvisie Deze visie is een belangrijk onderdeel van de nieuwe Omgevingswet die ingaat op 1 januari 2024. Het is een nieuw beleidsinstrument dat richting geeft aan de toekomst van de gemeente. De Omgevingsvisie geeft ons toekomstbeeld voor Borger-Odoorn en geeft aan waar we kansen zien en met welke opgaven we aan de slag willen. U bent in het verleden benaderd om hierover mee te denken Omdat we het belangrijk vonden om vanuit zoveel mogelijk invalshoeken en met zoveel mogelijk verschillende expertises te komen tot onze visie. Een groot aantal van u is ook daadwerkelijk aanwezig geweest bij verschillende bijeenkomsten. Of heeft ons op een andere manier van informatie voorzien. Nogmaals hartelijk dank daarvoor!

De visie ligt ter inzage We zijn nu zover in het proces dat het college heeft ingestemd met de ontwerp-omgevingsvisie en deze ter inzage ligt. Dit doen we 6 weken in de periode vanaf 8 juni 2023. Er is dan voor iedereen de ruimte om te reageren op het ontwerp. Waar kan ik de ontwerp-omgevingsvisie inzien? De ontwerp-Omgevingsvisie is zowel op papier als digitaal in te zien. Tijdens de periode van de terinzagelegging kunnen inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties schriftelijk reageren. Deze reactie noemen we ook wel een zienswijze. Op www.borgerodoorn.nl/omgevingsvisie is de gehele ontwerp-omgevingsvisie te lezen. U kunt de visie daar bekijken of downloaden en printen. U kunt deze ook vinden op www.ruimtelijkeplannen.nl Een papieren versie ligt bij het Klantcontactcentrum (KCC) in het gemeentehuis in Exloo. Deze is in te zien tijdens openingstijden. Desgevraagd kan de ontwerp-Oomgevingsvisie ook ten minste gedurende drie aaneengesloten uren per week buiten de openingstijden worden ingezien. Maak daarvoor een afspraak met het KCC. Hoe kunt u uw zienswijze naar voren brengen? Een schriftelijke zienswijze stuurt u naar college van B&W, Postbus 3, 7875 ZG in Exloo o.v.v. zienswijze ontwerp-Omgevingsvisie. U kunt ook mondeling uw zienswijze geven. Daarvoor kunt u contact opnemen met het KCC, T 14 0591.

Wat gebeurt er met uw zienswijze? En hoe ziet het vervolgproces er uit? Na de periode van terinzagelegging worden alle zienswijzen voorzien van een reactie. De zienswijzen en de beantwoording worden betrokken bij de vaststelling van de Omgevingsvisie Buitengewoon Borger-Odoorn door de gemeenteraad. Dit gebeurt naar verwachting in het najaar van 2023. De wettelijke procedure eindigt na deze vaststelling. Tegen de vaststelling van een omgevingsvisie staan namelijk geen rechtsmiddelen open, zoals bezwaar of beroep. We horen graag van u of we recht hebben gedaan aan alle inbreng die we tot nu toe hebben gekregen! Met vriendelijke groet,

Projectleider Omgevingsvisie gemeente Borger-Odoorn T 14 0591

provinciehuis Westerbrink t, Assen postadres Postbus 122, 9400 AC Assen www.drenthe.nl 0 592 - 36 55 55

provincie Drenthe Gemeente Borger-Odoorn dd ink/uitg

Aan:

Z 4

JULI 2023

Gemeente Borger-Odoorn Postbus 3 7875 ZG

EXLOO

Zaaknr.

Assen, 20 juli 2023 Ons kenmerk 202301866-01080160 Behandeld door Onderwerp: Ontwerp Omgevingsvisie BuitenGewoon Borger-Odoorn

Geacht college, U heeft ons de gelegenheid gegeven om te reageren op uw Ontwerp-Omgevingsvisie "Buitengewoon Borger-Odoorn" die ter inzage heeft gelegen. De visie geeft op hoofdlijnen het toekomstbeeld voor uw gemeente tot 2040 en geeft aan waar u kansen ziet en met welke opgaven u aan de slag wilt. In de Omgevingsvisie is vastgelegd hoe naar de leefomgeving wordt gekeken, wat daarbij belangrijk is, wat de ambities zijn en waar aan gewerkt gaat worden. Naast het omschrijven van een toekomstbeeld in de Omgevingsvisie zullen programma's worden geformuleerd waarin meer concreet wordt aangegeven hoe doelstellingen bereikt zullen worden. Met deze Omgevingsvisie wordt een eerste stap gezet in het voorbereid zijn op de Omgevingswet. Wij denken graag mee met deze verdere uitwerking van de Omgevingsvisie voor wat betreft de doorwerking van ons beleid. Zelf gaan we ook aan de slag met een nieuwe Omgevingsvisie, belangrijkste thema's hierin zijn inbedding nationaal programma landelijk gebied, water, biodiversiteit en duurzame energie. De basis voor de huidige Omgevingsvisie dateert uit 2010 en schetst op hoofdlijnen de gewenste ruimtelijke ontwikkeling van Drenthe richting 2030, met hier een daar een doorkijkje verder weg. Ondertussen hebben we te maken met ontwikkelingen en opgaven die Drenthe blijvend zullen veranderen.

Denk aan de effecten van klimaatverandering, de inpassing van duurzame energie in onze landschappen, de opgaven voor landbouw, natuur en water in het landelijk gebied en hoe we in de toekomst ons geld verdienen. De vigerende Omgevingsvisie geeft onvoldoende antwoord op deze vraagstukken en vraagt om een nieuwe langetermijnvisie. Daar worden onder meer de gemeenten bij betrokken. Deze thema's worden ook grotendeels benoemd in uw Omgevingsvisie. Voor verschillende thematische beleidsvelden of vanuit de door ons benoemde kernkwaliteiten hebben wij hier en daar opmerkingen op of aanvullende aandachtpunten voor uw OntwerpOmgevingsvisie "Buitengewoon Borger-Odoorn". Deze (detail)opmerkingen zijn inmiddels ambtelijk per mail aan u toegestuurd. Wij wensen u succes met het verdere traject van de Omgevingsvisie en zijn bereid onze opmerkingen toe te lichten.

Bij correspondentie verzoeken wij u het zaaknummer 202301866 te vermelden.

ee

Hoogachtend, Gedeputeerde Staten van Drenthe, namens dezen,

b.a. Themamanager a.i. Water, Bodem & Milieu

Zienswijze 7

Zienswijzennota Omgevingsvisie Borger-Odoorn - 29 augustus 2023

65

Van: Aan: Onderwerp: Datum:

Gemeente Borger-Odoorn algemene opmerking omgevingsvisie buitengewoon Borger-Odoorn maandag 10 juli 2023 15:50:28

Beste heer/mevrouw, Ik heb de omgevingsvisie gelezen. Wat mij opvalt is dat er geen intentie in staat om de omgevingsvisie te kunnen aanpassen als buurgemeenten hier om vragen (en dit ook voordeel oplevert voor Borger-Odoorn) Bijvoorbeeld station Stadskanaal op grondgebied Nieuw-Buinen realiseren indien dit meer voordele oplevert voor een ieder. (voordeel inwoners Nieuw-Buinen, reistijd) Gezamenlijke gemeentewerf met Emmen waarbij de dorpen in het zuidelijk gebied kunnen storten. (kostenbesparing) Realiseren natuurgebied waarbij gedeelte van het gebied van Emmen is en andere deel van Borger-Odoorn. Dit zijn zomaar enkele voorbeelden die ik zelf kan bedenken en voor zover ik weet nu helemaal niet spelen. Het lijkt mij dat er een algemene opmerking in de omgevingsvisie hierover gemaakt kan worden. Met vriendelijke groet,

Zienswijze 8

Zienswijzennota Omgevingsvisie Borger-Odoorn - 29 augustus 2023

67

•

Aan het college van B&W der gemeente Borger-Odoorn Postbus 3, 7875 ZG Exloo Valthe, 16 juli 2023

Stichting tot behoud Dorpsgezicht Oud-Valthe

Gemeente Borger-Odoorn

Betreft: Zienswijze Ontwerp Omgevingsvisie.

dd. ink/uitg= 17

JULI 2023

Zaaknr.

Geacht college,

De Stichting tot Behoud Dorpsgezicht Oud-Valthe heeft met belangstelling het ontwerp voor de omgevingsvisie van de gemeente Borger-Odoorn bestudeerd. In het ontwerp wordt beschreven dat het zandgebied van grote waarde is met zijn essen en oorspronkelijke esdorpen. Dat het gebied gewild is om te gaan wonen en dat dit het historisch karakter in gevaar brengt. Onder de leus "Behoud het Goud" wordt gemeld dat dit een zorgvuldige afweging noodzakelijk maakt. Als Stichting vinden wij dat te zwak omschreven. Ook al omdat het de ambitie is van de gemeente om tot 2030 in Borger-Odoorn 500 nieuwe woningen te laten bouwen, in de kleinere dorpen door inbreiding, is het onzes inziens van groot belang om nu vast te leggen dat het de ambitie is dat dit niet ten koste van de resterende esdorpen en essen mag gaan. Het behoud van ruimtelijke kwaliteit staat voorop en daarom moet worden voorkomen dat de esdorpstuctuur verloren gaat door verdichting en het versnipperen van de bestaande boerderijen en open graslandjes. In onze optiek moeten ingrepen vooral kleinschalig blijven, passend in de omgeving van de objecten en uitsluitend wanneer het gaat om sanering van bestaande boerenbedrijven of grote schuren die niet in de huidige vorm behouden kunnen worden.

'.

Tenslotte wat betreft burgerparticipatie als deel van de nieuwe omgevingswet. Een procedure daarvoor ontbreekt en dus is objectiviteit niet geborgd. In de praktijk proberen belanghebbenden via ad hoc initiatieven een eenzijdig beeld te schetsen. Wij pleiten voor een reglement voor de participatie. Bovenstaande punten zouden wij graag in het ontwerp omgevingsvisie verwerkt zien.

Hoogachtend,

Stichting tot behoud Dorpsgezicht Oud-Valthe E: DorpsgezichtOudValthe@gmail.com p.a. Schaapskuilweg 2 7872 PG Valthe

Stichting tot behoud Dorpsgezicht Oud-Valthe

Zienswijze 9

Zienswijzennota Omgevingsvisie Borger-Odoorn - 29 augustus 2023

70

e-mail info@nmfdrenthe.nl

Hertenkamp 6 9401 HL Assen

www.nmfdrenthe.nl

telefoon (0592) 311 150

IBAN NL68 RABO 0170 5159 07

natuur en milieu drenthe federatie

D.cl. ink/uitg= 1 7

JULI 2023

Zaaknr. Gemeente Borger-Odoorn t.a.v. College van B&W Postbus 3 7875 ZG EXLOO

Assen, 14 juli 2023 Betreft: Inspraakreactie ontwerp-Omgevingsvisie Borger-Odoorn

Geachte College. Met veel interesse hebben wij kennisgenomen van de ontwerp-Omgevingsvisie BuitenGewoon Borger-Odoorn. Om te beginnen willen we onze waardering uitspreken voor de helderheid en leesbaarheid van het stuk. De vertaling van het door u geschetste toekomstbeeld en de ambities naar gebiedskompassen en leefgebieden dragen hieraan bij. Ook verdient het gevolgde proces om tot deze visie te komen en met name de inzet op brede bewonersparticipatie ten tijde van Corona een compliment. Als Natuur en Milieufederatie Drenthe maken wij graag, mede namens Het Drentse Landschap, gebruik van de mogelijkheid om onze reactie op de ontwerp-Omgevingsvisie te geven en u nog een aantal inhoudelijke punten mee te geven voor de verdere behandeling en vaststelling. Dat doen we eerst in algemene zin en vervolgens gaan we in op een paar specifieke punten. 1.

Algemeen

In algemene zin geeft de ontwerp-Omgevingsvisie een goed beeld van de ambities van de gemeente. We vinden het geschetste toekomstbeeld en de ambities een goede stap richting een duurzame en toekomstbestendige gemeente. Er is een goede balans tussen ecologische, maatschappelijke en economische functies. De visie geeft ruimte voor nieuwe ontwikkelingen, maar met behoud van identiteit en respect voor landschap en natuur. We zijn bijvoorbeeld positief over het feit dat er onderzoek is gedaan naar de inbreidingspotentie van verschillende kernen, de aandacht voor naoberschap. de helderheid over de rol van de gemeente en de keus voor ondernemerschap die past bij de aard en schaal van de gemeente. De komende decennia zullen de gevolgen van klimaatverandering en de biodiversiteitcrisis nog meer zichtbaar en voelbaar worden. Wij vragen u daarom om in uw Omgevingsvisie nog meer nadruk te leggen op het belang van bodem en water als sturende principes bij alle ruimtelijke ontwikkelingen. Ook vragen wij u om nog explicieter aandacht te besteden hoe de gemeente op klimaatverandering anticipeert, zowel binnen als buiten de gebouwde omgeving. Het valt ons verder op dat de ambitie 'Duurzaam in alles en de uitwerking daarvan zich beperkt tot energie- en warmtetransitie en klimaatadaptatie. Wij stellen voor om hier

Samen voor een mooi en duurzaam Drenthe. I

concreter aandacht te besteden aan circulariteit en deeleconomie. Het stimuleren van een circulaire economie is wel een onderdeel van uw ambitie `Uitnodigend ondernemend', maar circulariteit is niet alleen relevant voor bedrijven. Ook voor de bouw is circulariteit relevant. 2. Specifieke punten Hart van het Hunzedal In het dal van de Hunze zijn de laatste decennia diverse natuurontwikkelingsprojecten uitgevoerd. In de gemeente Borger-Odoorn betreft dit de Zoersche Landen, het LOFARgebied, de Mandenlanden en het meest recent De Branden. Stapsgewijs heeft de Hunze zich hierbij weer ontwikkeld tot een vrij kronkelende beek ingebed in een natuurrijk, voor mens plant en dier aantrekkelijk landschap. In de beschrijving van het karakter van het gebied zijn deze waardevolle natuurgebieden nauwelijks benoemd. Op p.54 is de zin "Achterste Diep is voor behoud en aan akkerbouw ... natuurinclusieve landbouw" niet helemaal juist. In het Achterste Diep speelt hermeandering van de beek, inrichting van een zone natuur (diverse graslandtypen met lokaal moeraselementen) daaromheen met aan weerszijden daarvan akkerbouw met agrarisch natuurbeheer en een geleidelijke beweging richting natuurinclusieve landbouw. Tenslotte wordt Het Drentse Landschap, een van de belangrijke samenwerkingspartners in het gebied, in het geheel niet genoemd.

Woningbouw U heeft de ambitie om tot 2030 500 woningen toe te voegen. Wat ons betreft zou inbreiding daarbij de voorkeur moeten hebben boven uitbreiding, zeker omdat uit uw Woonvisie 2022+ blijkt dat daarvoor voldoende mogelijkheden voor inbreiding zijn. Uit de ontwerp-omgevingsvisie blijk echter onvoldoende of u nu wel of niet prioriteit legt bij inbreiding. In de paragraaf 'Buitengewoon wonen leven' op p.21 ligt bijvoorbeeld erg veel nadruk op groei en uitbreiding. Sterker nog, er staat dat de gemeente terughoudend is met het inzetten van instrumenten die groei afremmen. In de diverse gebiedskompassen staat echter juist de noodzaak om eerst te kijken naar mogelijkheden voor inbreiding of herbestemming. Ook ten aanzien van het dorp Borger is er sprake van een tegenstelling. Allereerst wordt ten aanzien van het gebied De oorspronkelijke Hondsrug gesteld dat inbreiding de voorkeur geniet en uitbreiding pas in tweede instantie mogelijk is. Vervolgens geeft u echter aan dat uitbreiding van Borger West nodig is om aan de woonopgave te kunnen voldoen. Dit terwijl Borger nog een inbreidingscapaciteit van 210 woningen heeft. Wij verzoeken u om in de tekst consequent de voorkeur voor inbreiding uit te spreken. Duurzame energie Op p.30 constateert u terecht dat er tot 2030 geen nieuwe grootschalige wind- en zonneparken meer ontwikkeld zullen worden.

Maar aangezien u vooruitkijkt naar 2040, is ook uw visie op de opwekking van duurzame energie na 2030 gewenst. Aandachtspunten zijn daarbij wat ons betreft meervoudige ruimtegebruik, een goede landschappelijke inpassing en winst voor biodiversiteit, participatie van omwonenden en het op elkaar afstemmen van vraag en aanbod. Er zijn ook kansen om de bestaande zonneparken te voorzien van een betere landschappelijke inpassing en meerwaarde voor biodiversiteit. Dit blijkt uit een schouw die wij samen met omwonenden hebben uitgevoerd bij zonnepark Daalkampen. Ook bij de andere zonneparken zou zo'n schouw kunnen worden uitgevoerd. Wij verzoeken u de Omgevingsvisie aan te vullen met een visie op de opwekking van duurzame energie na 2030 en ook de mogelijke verbeteringen voor bestaande zonneparken te benoemen.

natuur en milieu ederatie

drenthe

Bedrijventerreinen Uit de paragraaf'Uitnodigend ondernemend' blijkt dat u ruimte ziet voor uitbreiding van bedrijventerreinen. Ons is niet duidelijk waar u die ruimte ziet. Bij alle bedrijventerreinen in de gemeente? Op zich is het positief dat u geen plek ziet voor grootschalige industriële bedrijven en inzet op bedrijven die passen bij de aard en schaal van de gemeente en circulaire economie. Wij missen echter een onderbouwing van de behoefte aan uitbreiding van bedrijventerreinen. Vraag is ook of uitbreiding van elk bedrijventerrein gewenst is. Wij verzoeken u om de behoefte aan uitbreiding van bedrijventerreinen te onderbouwen en meer concreet aan te geven waar u mogelijkheden ziet voor uitbreiding van bedrijventerreinen. Duurzaam vervoer In het kader van duurzaam vervoer wilt u het fietsverkeer stimuleren, onder meer door het realiseren van de doorfietsroute Borger-Emmen-Coevorden. Voor het woonwerkverkeer vinden wij een doorfietsroute wenselijk. Wij hebben echter wel vragen bij het feit dat u hiermee ook grote vakantieparken en toeristische bestemmingen wilt ontsluiten en ook de fietspaden op de Hondsrug voor uw inwoners en bezoekers wilt verbreden. Met het oog op de natuurwaarden en de landschappelijke waarden vinden wij brede fietspaden hier ongewenst. Op p.64 noemt u bij de bereikbaarheid van de Hondsrug expliciet de optie van deelauto's.

Wij stellen voor om al op p.31 aan te geven dat u als gemeente deelmobiliteit ondersteunt, omdat dit ook voor de andere gebieden relevant is. Visiekaart Wij waarderen het feit dat een waardenkaart onderdeel is van de Omgevingsvisie, maar missen wel een visiekaart. Op de visiekaart zou u kunnen aangeven waar al dan niet uitbreiding van dorpen of bedrijventerreinen mogelijk is. Met vriendelijke groet, Natuur en Milieufederatie Drenthe, andschap

Zienswijze 10

Zienswijzennota Omgevingsvisie Borger-Odoorn - 29 augustus 2023

74

Postbus 718, 6800 AS Arnhem, Nederland

CLASSIFICATIE

Aangetekend Gemeente Borger-Odoorn T.a.v. college van B&W Postbus 3 7875 ZG EXLOO Nederland

DATUM UW REFERENTIE ONZE REFERENTIE BEHANDELD DOOR TELEFOON DIRECT E-MAIL AANTAL BIJLAGEN

BETREFT

C1 - Publieke Informatie 17 juli 2023 NL.IMRO.1681.15OMV0001-OW01 GFO-N-RE 23-0763

ruimtelijkeplannen@tennet.eu 0

Inspraak op ontwerp-Omgevingsvisie BuitenGewoon Borger-Odoorn

Geachte heer, mevrouw,

Onlangs is bekend gemaakt dat bovengenoemd ontwerp-Omgevingsvisie ter inzage ligt. Van de mogelijkheid om een zienswijze in te dienen maakt TenneT TSO B.V. (hierna: TenneT) bij deze graag gebruik. Binnen de grenzen van het nu ter inzage liggende ontwerp-Omgevingsvisie bevinden zich de bovengrondse 380 kV hoogspanningsverbinding Zwolle – Meeden, de bovengrondse 110 kV hoogspanningsverbinding Emmen Vesterswijk – Musselkanaal en Beilen - Emmen Vesterswijk en het 110 kV hoogspanningsstation Musselkanaal Zandberg die in eigendom en beheer zijn van TenneT. Algemeen over TenneT TenneT is bij de Elektriciteitswet 1998 (de "E-wet") aangewezen als beheerder van het landelijke hoogspanningsnet van 110 kV en hoger. Het landelijke hoogspanningsnet is door het ministerie van EZK als vitale infrastructuur aangeduid. TenneT is hiermee verantwoordelijk voor een ongestoorde werking van het landelijke hoogspanningsnet. Deze vitale infrastructuur moet daarom een gepaste bescherming krijgen en behouden in ruimtelijke plannen en besluiten. Het uitgangspunt hierbij is een ongestoorde ligging gedurende de gehele levensfase van de hoogspanningsverbinding.

Omgevingsvisie Het bovenstaande brengt met zich mee dat TenneT u verzoekt om op een passende wijze rekening te (blijven) houden met de aanwezigheid van deze bestaande vitale infrastructuur in uw Omgevingsvisie en eventuele doorwerking naar een Omgevingsplan. Door de aanwezigheid van bovengenoemde hoogspanningsverbinding vormt TenneT namelijk één van de ruimtevragers en belanghebbenden binnen uw gemeente. Deze bestaande assets wensen wij op een juiste manier planologisch te borgen en te behouden ten behoeve van de leveringszekerheid. Deze ruimtelijke functie is niet door vertaald op de verbeelding van de Omgevingsvisie. Met name bij de relatief grootschalige hoogspanningsinfrastructuur kan het waardevol zijn het bestaande en eventuele

TenneT TSO B.V. Bezoekadres Utrechtseweg 310, Arnhem Postadres Postbus 718, 6800 AS Arnhem Factuuradres Postbus 428, 6800 AK Arnhem Handelsregister Arnhem 09155985 Telefoon 0800 83 66 38 8 Fax 026 373 11 12 Internet www.tennet.eu

DATUM ONZE REFERENTIE PAGINA

TenneT TSO B.V. 17 juli 2023 GFO-N-RE 23-0763 2 van 5

toekomstige ruimtebeslag op te nemen. TenneT verzoekt toevoeging van deze functie op de verbeelding te overwegen, zodat een zorgvuldige belangenafweging kan worden gemaakt. Zoals in de omgevingsvisies staat beschreven levert de gemeente Borger-Odoorn met de aanwezige zonneparken en windturbines al een forse bijdrage aan de opwekking van duurzame energie. Ook in andere delen van het land gaat de komende decennia de energievoorziening in Nederland fors veranderen. Een stabiel en toekomstbestendig elektriciteitsnetwerk wordt nog meer noodzakelijk vanwege de afnemende beschikbaarheid van fossiele brandstoffen en de opkomst van nieuwe energiebronnen. Met het oog op de Energietransitie kunnen er de komende jaren diverse netuitbreidingen/wijzigingen gaan plaatsvinden. Eveneens vanwege de klimaatadaptatie zullen er wellicht aanpassingen aan het net noodzakelijk zijn. Hiervoor is ruimte nodig. In het Investeringsplan (IP) 2022-2031 van TenneT staan de toekomstige ontwikkelingen opgenomen voor Nederland. Het IP is via onderstaande link in te zien en/of te downloaden. https://www.tennet.eu/nl/bedrijf/publicaties/investeringsplannen/ Om toekomstige ontwikkelingen zo snel mogelijk uit te kunnen voeren, is het gewenst om dit ruimtebeslag op te nemen c.q. te vermelden in uw visie.

Ontwikkelingen in de nabijheid van bestaande verbindingen en hoogspanningsstation Na het doornemen van het plan, willen we graag aanvullende aandacht vragen voor de volgende ontwikkelingen die plaatsvinden ter plaatse of in de nabijheid van bestaande verbindingen of in de nabijheid van hoogspanningsstations. Bij de vormgeving van deze ontwikkelingen dient rekening te worden gehouden met de bestaande hoogspanningsinfrastructuur. Onderstaand volgt een toelichting op de voorgenomen ontwikkelingen: Energieopwekking In de omgevingsvisie is opgenomen (pagina 30) dat tot 2030 geen grootschalige plannen voor opwekking van energie door wind en/of zon worden ontwikkeld. Er blijven wel mogelijkheden voor lokale initiatieven vanuit inwoners, energiecoöperaties en ondernemers om op een duurzame wijze energie op te weken. Dit houdt voor TenneT in dat het net op de door gemeente gewenste plekken overbelast kan worden met als gevolg dat dergelijke initiatieven (nog) niet aangesloten kan worden. We willen dan ook verzoeken om vroegtijdige afstemming te hebben over de mogelijkheden tot aansluiten met de regionale netbeheerder en TenneT. Daarnaast kunnen initiatieven voor de opwekking van zonne- en windenergie van invloed zijn op ons hoogspanningsnet. Bij plaatsing van zonnepanelen of windturbines in de nabijheid van de hoogspanningsverbinding, dient eveneens overleg plaats te vinden met TenneT.

Hiervoor kunt u contact opnemen via ruimtelijkplannen@tennet.eu. Zonne-energie Voor het toestaan van zonnepanelen/-parken nabij ons hoogspanningsnet is het van belang dat binnen de belemmerde strook aanvullende voorwaarden door TenneT moeten worden gesteld en dat zonnepanelen

DATUM ONZE REFERENTIE PAGINA

TenneT TSO B.V. 17 juli 2023 GFO-N-RE 23-0763 3 van 5

niet bovenop een kabelbed van een ondergrondse verbindingen mogen worden geplaatst. Kleinschalige windturbine Onder een kleinschalige windturbine valt een windturbine met een maximale ashoogte van 15 meter en tiphoogte van 21 meter. Bij het toestaan van een kleinschalige windturbines op eigen erf dient er een vrije ruimte te worden aangehouden ten opzichte van bovengrondse hoogspanningsverbindingen en stations. Deze afstand dient minimale gelijk of grote te zijn dan de maximale werpafstand bij 2x nominaal toerental. De afstand van een kleine windturbine tot ondergrondse hoogspanningsinfrastructuur bedraagt mimimaal 25 meter van de belemmerde strook. Bij windturbines die volgens de NEN-EN-IEC norm 61400-2 zijn gecertificeerd, kan voor 110 kV verbindingen een maximale werpafstand bij 1x nominaal toerental ten opzichte van bovengrondse hoogspanningsverbindingen en stations worden gehanteerd. Daarbij geldt wel dat voldaan wordt aan de verplichtingen behorende bij dit certificaat (met name een onderhoudscontract). Vooralsnog blijft bij een 220/380kV verbinding de maximale werpafstand bij 2x nominaal toerental gehanteerd, omdat de impact van uitval bij deze verbindingen veel groter is en wij dat risico niet aanvaardbaar achten.

Bij de verdere uitwerking naar een omgevingsplan willen we verzoeken om hiervoor aanvullende voorwaarden op te nemen met betrekking tot de aan te houden afstand, zodat de veiligheid en leveringszekerheid van de hoogspanningsverbindingen geborgd blijft. Grootschalige windturbines Hoewel er geen grootschalige plannen voor opwekking van energie door wind worden ontwikkeld, verzoeken wij bij initiatieven in de nabijheid van ons hoogspanningsnet om rekening te houden met de aan te houden afstand uit het Handboek Risicozonering Windturbines. Grondwaterpeil wijziging In de visie is opgenomen (pagina 31) dat het grondwaterpeil de aankomende jaren gaat wijzigen als gevolg van de klimaatverandering. Wijzigingen van het grondwaterpeil kunnen ook gevolgen hebben voor de fundering van onze hoogspanningsinfrastructuur. Bij veranderingen van het huidige peil met meer of minder dan 20 cm moet onderbouwd worden wel effect dit heeft op de fundering van onze masten. TenneT wenst dan ook betrokken te zijn bij dergelijke plannen. Magnetische velden Overal waar stroom doorheen loopt ontstaat een magnetisch veld. Zo ook rond opstijgpunten, onder/bovengrondse hoogspanningsverbindingen en hoogspanningsstations. In Nederland zijn geen wettelijke limieten voor blootstelling aan deze magneetvelden. Sinds 2005 is er wel voorzorgbeleid voor bovengrondse hoogspanningsverbindingen.

In april 2023 is het voorzorgbeleid herijkt. Dit herijkte beleid is van toepassing op netcomponenten (hoogspanningsverbindingen, -kabels en -stations) van het hoogspanningsnet. De doelstelling van het voorzorgbeleid is om de blootstelling aan magneetvelden van alle netcomponenten, waar mogelijk en proportioneel, beperkt te houden. Dit wil de Minister bereiken door het nemen van proportionele bronmaatregelen bij de aanleg van nieuwe netcomponenten of het wijzigen van bestaande

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=BorgerOdoorn&id=215ad8c5-4c48-41d6-9cbf-398d88908587