CConstaterende datBeuningen
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 1 Programmabegroting 2026 - 2029

Raadsvergadering 4 november 2025, gemeente BeuningenBij agendapunt: Programmabegroting 2026-202919.270 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Programmabegroting 2026 – 2029

2

Inhoud Leeswijzer ..........................................................................................................................................................................5 Inleiding ...................................................................................................................................................................................6 Bericht van het college..................................................................................................................................................6 Resultaten begroting .....................................................................................................................................................8 Toelichting op het resultaat .......................................................................................................................................9 Toelichting op het weerstandsvermogen ..........................................................................................................11 Programma's .......................................................................................................................................................................12 1. Werk en inkomen ....................................................................................................................................................12 2.

Jeugd..............................................................................................................................................................................19 3. Maatschappelijke ondersteuning .....................................................................................................................29 4. Welzijn en educatie.................................................................................................................................................41 5. Omgeving ....................................................................................................................................................................53 6. Openbare orde en veiligheid ..............................................................................................................................62 7. Bestuur en algemene ondersteuning ..............................................................................................................71 8. Onroerende zaakbelasting...................................................................................................................................81 9.

Overige eigen middelen ........................................................................................................................................88 Paragrafen ............................................................................................................................................................................96 Lokale heffingen............................................................................................................................................................97 Weerstandsvermogen en risicobeheersing....................................................................................................103 Onderhoud kapitaalgoederen ..............................................................................................................................112 Financiering .................................................................................................................................................................121 Bedrijfsvoering ...........................................................................................................................................................128 Grondbeleid..................................................................................................................................................................154 Financiële

begroting......................................................................................................................................................162 Toelichting op het resultaat ..................................................................................................................................162 Baten en lasten voor en na bestemming..........................................................................................................167 Reserves en voorzieningen ...................................................................................................................................187 Structurele reservemutaties .................................................................................................................................188 Incidentele reservemutaties .................................................................................................................................189 Bijlagen ...............................................................................................................................................................................190 Algemene uitkering ..................................................................................................................................................191 Langlopende

geldleningen.....................................................................................................................................193 Personele kosten ........................................................................................................................................................194 Rekening van baten en lasten...............................................................................................................................198

3

Ombuigingen bestaand beleid en lokale heffingen .....................................................................................199 Lijst met afkortingen ................................................................................................................................................219

4

Leeswijzer Wij bieden u hierbij de begroting 2026-2029 aan. In de cyclus van bestuurlijk plannen, sturen en verantwoorden, geven we met deze programmabegroting 2026 aan wat we willen bereiken en wat we hiervoor gaan doen. Een + in deze programmabegroting is een bate, vermeerdering of voordeel. Een - is een last, vermindering of nadeel. De programmabegroting bestaat uit de volgende programma's:         

Programma 1 Werk en inkomen Programma 2 Jeugd Programma 3 Maatschappelijke ondersteuning Programma 4 Welzijn en educatie Programma 5 Omgeving Programma 6 Openbare orde en veiligheid Programma 7 Bestuur en algemene ondersteuning Programma 8 Onroerende zaakbelasting Programma 9 Overige eigen middelen

Per programma geven we de inhoud van het programma en de ontwikkelingen weer. Ook geven we inzicht in de verwachte (nieuwe) ontwikkelingen en vermelden we de baten en de lasten. Onder 'Doelen en financiën' zetten we uiteen wat we willen bereiken, wat we daarvoor gaan doen en wat het mag kosten. Hierin zijn ook de taakvelden opgenomen. De nummering en omschrijving wordt door de BBV vastgesteld. Ook geven we de indicatoren aan op basis waarvan we de effectiviteit kunnen beoordelen. We ronden de paragraaf af met de beleidskaders die van toepassing zijn op het programma. Naast de programma's is in deze begroting een aantal paragrafen opgenomen die van grote invloed zijn op de lasten en de baten van onze gemeente. Deze staan vermeld in hoofdstuk 3. Een aantal paragrafen zijn verplicht; deze zijn vastgelegd in de Gemeentewet. Het gaat hierbij om de volgende paragrafen:        

Lokale heffingen Weerstandsvermogen en risicobeheersing Onderhoud kapitaalgoederen Financiering Bedrijfsvoering Verbonden Partijen Grondbeleid Wet Open Overheid

De financiële begroting is opgenomen in hoofdstuk 4. Als laatste zijn de bijbehorende bijlagen opgenomen.

5

Inleiding Bericht van het college De financiële storm in onze gemeente is gaan liggen. Dat is de voorzichtige conclusie van de begroting voor het jaar 2026. Zeker de eerstkomende jaren zien de financiën er een stuk rooskleuriger uit dan een jaar geleden. Dankzij uitgebreide ombuigingen én enkele financiële meevallers, zijn we in rustiger vaarwater gekomen. Op de langere termijn blijft het nodig om waakzaam te blijven. Het financiële ravijn is niet volledig opgelost. Het Rijk is slechts gedeeltelijk tegemoet gekomen in de achteruitgang van het gemeentefonds. De begroting vormt de basis voor ons financiële beleid in het komend jaar en biedt een overzicht van verwachte inkomsten, uitgaven en investeringen. Het document dient als een hulpmiddel om de gemeentelijke doelstellingen te realiseren en om onze maatschappelijke en economische verantwoordelijkheden te waarborgen. Belangrijke uitgangspunten bij het opstellen van deze begroting: • Duurzame financiële positie. Wij streven naar een gezonde financiële huishouding waarbij we verplichtingen na kunnen komen zonder onnodige risico's te nemen. Dit houdt in dat we zorgvuldig omgaan met onze middelen en reserves behouden voor onvoorziene omstandigheden. • Verantwoordelijke uitgaven. De begroting is gebaseerd op het principe van verantwoord financieel management.

Dit betekent dat uitgaven zorgvuldig worden afgewogen tegen het maatschappelijk belang en de lange termijn doelstellingen van de gemeente. Structurele lasten worden gedekt met structurele baten. We begroten behoedzaam. • Transparantie en verantwoording. Wij leggen verantwoording af aan onze inwoners en stakeholders door duidelijkheid te bieden over hoe publieke middelen worden besteed. Net als alle andere Nederlandse gemeenten, heeft ook de onze het afgelopen jaar flink op de financiële rem moeten trappen. Dat hebben we succesvol gedaan. Het financiële evenwicht in onze begroting is hersteld, dankzij een reeks zorgvuldig afgewogen en breed gedragen ombuigingsmaatregelen. Die gelden zowel voor ons bestaande als het nieuwe beleid. Daarmee is ‘code rood’ van de baan: onze meerjarenbegroting is structureel sluitend. In aangepaste vorm kunnen we daarom verder met het uitwerken van onze ambities uit het coalitieakkoord ‘Nieuwe energie voor onze gemeente’. Tegelijkertijd realiseren wij ons dat financieel gezond blijven een continue opgave is. Hoewel het Rijk gedeeltelijk is overgekomen met compensatie, blijft de financiering vanuit Den Haag grillig en onzeker. Dit dwingt ons om scherp te blijven sturen en realistische keuzes te maken voor nu en de toekomst. Daarbij zijn de uitdagingen waar onze samenleving voor staat niet gering.

Naast de onvoorspelbaarheid van de rijksfinanciën zien we spanningen op de arbeidsmarkt, een toenemende druk op het sociaal domein en knelpunten op het gebied van energievoorziening en netcongestie. Als gemeentebestuur blijven wij inzetten op een solide financieel beleid dat ruimte laat voor lokale ambities en maatschappelijke opgaven. Wij danken iedereen die heeft bijgedragen aan het

6

tot stand komen van deze begroting en blijven samen met de raad en onze partners werken aan een vitale, duurzame en toekomstbestendige gemeente.

7

Resultaten begroting Financiële resultaten meerjarenperspectief in één oogopslag Totaal baten en lasten (meerjaren)begroting 2026 - 2029 (x € 1.000) 2026

+=voordeel/-=nadeel

2027

2028

2029

Totaal baten (inclusief reserves)

97.247

90.676

89.997

93.340

Totaal lasten (inclusief reserves)

-95.152

-87.064

-89.464

-92.342

Resultaat (meerjaren) begroting

2.095

3.612

533

998

2027

2028

2029

89.826.652

89.148.262

92.490.877

Totaal baten en Lasten in € (+=voordeel/-=nadeel)

2026

structureel

Baten

95.320.464

Lasten

-92.980.158 -86.080.121 -88.580.015 -91.457.616 2.340.306

3.746.531

568.247

1.033.260

Baten

1.926.924

849.034

849.034

849.034

Lasten

-2.171.854

-983.964

-883.964

-883.964

Totaal incidenteel

-244.930

-134.930

-34.930

-34.930

Resultaat totaal

2.095.376

3.611.601

533.316

998.330

Totaal structureel incidenteel

8

Toelichting op het resultaat De basis voor de begroting 2026 en het meerjarenperspectief is de voorjaarsnota 2025 die is vastgesteld in de raadsvergadering van 1 juli 2025. Dit is aangevuld met de meicirculaire 2025 en overige ontwikkelingen in de periode tot en met augustus 2025. Daarnaast is een pakket aan ombuigingsmaatregelen in de begroting opgenomen. In het onderstaande overzicht zijn de belangrijkste ontwikkelingen uitgelicht. Een uitgebreide toelichting staat in hoofdstuk 4 'Financiële Begroting' onder het kopje 'toelichting op het resultaat'.

Kanttekening bij resultaat: Lèghe Polder en Munitax De investering in sociaal cultureel centrum de Lèghe Polder staat gepland voor 2029. Dat betekent dat de kapitaallasten voor het eerst in 2030 zullen vallen. Het meerjarig perspectief van de begroting loopt echter tot en met 2029. Na dat jaar dient dus rekening te worden gehouden met kapitaallasten van jaarlijks circa € 750.000 ten lasten van het begrotingssaldo. Daarnaast is een traject gaande voor de overgang van Munitax naar Belastingsamenwerking Rivierenland. Ook dit heeft financiële consequenties die op dit moment nog niet in de begroting zijn opgenomen.

9

Financieel perspectief Bedragen in € 1.000 (+=baat,voordeel/-=last,nadeel)

2026

2027

2028

2029

Voorjaarsnota 2025

-1.778

-1.602

-2.232

-1.396

-342

-351

-362

-362

-2.120

-1.953

-2.594

-1.758

- Renovatie Montijn

-100

-

-

-

- Sociale infrastructuur

-91

-

-

-

- Hulpmiddelen WMO

-90

-50

-50

-50

- Zorgplicht bibliotheek

-100

-100

-100

-100

- Overige autonome ontwikkelingen

-282

-256

-256

-256

- Strategische personeelsplanning

-776

-843

-871

-975

- Meicirculaire

3.091

2.701

991

991

- Kapitaallasten incl. ombuigingen nieuw beleid

1.063

2.364

1.336

1.015

-100

-100

-

-

- Padelbeleid

-

-78

-106

-103

- Kunstgrasveld Weurt

-

-36

-48

-47

-8

-8

-8

Amendement A25-07 (Vergroenen gemeente) Saldo Voorjaarsnota 2025 Aanpassingen binnen huidig beleid

Nieuw beleid - Weerbaarheid

- Van Ghentplein Winssen Ombuigingen - Bestaand beleid

1.358

1.729

1.998

2.048

- Lokale heffingen

242

242

242

242

2.095

3.612

533

998

Saldo begroting 2026-2029

10

Toelichting op het weerstandsvermogen Door de positieve resultaten van afgelopen jaren is de algemene reserve sterk toegenomen. Ook voor 2025, 2026 en verder verwachten we positieve resultaten. Dit maakt dat de weerstandsratio voor de begroting 2026 uitkomt op 2,61. Dat betekent dat we 2,61 keer de gekwantificeerde risico's kunnen dragen. De toezichthouder (provincie Gelderland) kwalificeert dit als 'uitstekend'. De door de raad vastgestelde minimale norm is 1,4.

11

Programma's 1. Werk en inkomen Programma inhoud Dit programma gaat over uitkeringen, minimaregelingen, schuldhulpverlening en re-integratie naar de arbeidsmarkt. Al deze onderdelen dragen bij aan de ambitie van de beleidsnotitie Sociaal Domein 2024-2028. De visie hierin is: gemeente Beuningen is een gezonde gemeente met vitale inwoners in een aantrekkelijke woonomgeving; met een sterke sociale basis en een sociaal hart. Iedereen kan meedoen in onze inclusieve samenleving. Centraal staan daarbij de eigen mogelijkheden, omkijken naar elkaar en iets voor de ander betekenen. We bieden gerichte ondersteuning en zorg aan mensen die het niet op eigen kracht kunnen. Kortom: Vitaal Beuningen! Aansluiting op programma 2, 3 en 4 Dit programma sluit aan op: - Programma 2. Jeugd (en Onderwijs), - Programma 3. Maatschappelijke Ondersteuning - Programma 4. Educatie en Welzijn. Werk en inkomen richt zich op het activeren van inwoners. Hiervoor creëren we kansen, sluiten we aan op de arbeidsmarkt, bestrijden we ongelijkheid en stimuleren we participatie in onze samenleving.

Ambities en ontwikkelingen 1. Werkloosheid en lonen Volgens de Nederlandsche bank zal werkloosheid in Nederland voorlopig laag blijven, al stijgt deze naar verwachting licht: van 3,9% in 2025 naar 4,2% in 2026. De sterke loongroei vlakt af. Uitkeringen stijgen mee met het wettelijk minimumloon, dat elk halfjaar wordt aangepast. 2. Macrobudget BUIG Het macrobudget BUIG (Bundeling Uitkeringen Inkomensvoorzieningen Gemeenten), waar de loonkostensubsidie, participatiewet-uitkeringen en IOAW (Inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers) en IOAZ (Inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen) uit worden betaald, neemt landelijk licht af, maar dat merken we in Beuningen nog niet. Voor kleinere gemeenten zoals Beuningen wordt het budget namelijk grotendeels bepaald op basis van resultaten van twee jaar terug. Daardoor kunnen we minder snel inspelen op actuele ontwikkelingen, maar het beschermt ons ook tegen tijdelijke schommelingen in het macrobudget. In september ontvangen we het definitieve budget voor dit jaar, waarin dan ook de inflatie en realisatiecijfers zijn verwerkt. 3. Aanpak BUIG Begin 2025 zijn we gestart met drie gerichte maatregelen om de druk op het BUIG-budget te verlichten: de inzet van een poortwachter, extra jobcoaching voor statushouders en het intensiveren van hercontroles.

De eerste resultaten laten zien dat deze aandacht loont. In het

12

najaar delen we de uitkomsten met de raad en bepalen we of en hoe we deze aanpak structureel voortzetten. 4. Afname uitkeringsaanvragen, meer intensieve casuïstiek Waar we eerder een toename zagen in uitkeringsaanvragen, daalt het aantal nu licht. Wel zien we dat de mensen die nu een bijstandsuitkering aanvragen vaak langdurige en intensieve ondersteuning nodig hebben. Onze participatiecoaches, inkomensconsulenten en begeleiders van WerkBedrijf leveren steeds meer maatwerk. Dit vraagt meer tijd, extra inzet en legt druk op de capaciteit. Deze ontwikkeling zien we niet alleen in Beuningen, maar in de hele regio. Meer mensen hebben meer begeleiding nodig om de stap naar werk te zetten. 5. Bevindingen uit de monitor In de monitor sociaal domein, jaarrapportage 2024, hebben we een aantal ontwikkelingen en trends gezien in het sociaal domein. We maken hier de koppeling tussen de bevindingen uit de monitor sociaal domein en de begroting. We benoemen alleen de bevindingen die ook een financiële consequentie hebben. • De uitstroom naar werk groeit weer voorzichtig. Dit vertaalt zich nog niet tot een bijstelling in het BUIG-budget, omdat dit budget door het jaar erg fluctueert, en we in september definitieve cijfers ontvangen van de Rijksoverheid. • Er was een hoge instroom Participatiewet in 2024 (100) en een hogere uitstroom (111). Werk en inkomen

Begroting

Begroting

Begroting

Begroting

(bedragen x € 1.000,- ; + = voordeel, =nadeel) Baten

2026

2027

2028

2029

7.519

7.474

7.474

7.474

Lasten

-14.780

-14.582

-14.510

-14.641

Saldo programma excl reserves

-7.260

-7.108

-7.036

-7.167

-7.260

-7.108

-7.036

-7.167

Mutaties reserves Dotaties Onttrekkingen Saldo programma incl reserves

13

Doelen en financiën Wat willen we bereiken? 1. Nieuw beleidsplan schuldhulpverlening De afgelopen jaren is gewerkt aan het versterken van de schuldhulpverlening in Beuningen, met onder andere de samenwerking met Kredietbank Nederland en de invoering van een nieuw softwaresysteem. Ook de samenwerking met het voorliggend veld is versterkt. In 2026 bouwen we hierop voort. We willen verkennen hoe we de ondersteuning bij geldzorgen verder kunnen verbeteren: denk aan toegankelijkheid, vroegsignalering, eigen regie of aansluiting bij andere leefgebieden. Op basis van deze verkenning zal in 2026 een nieuw beleidsplan schuldhulpverlening worden opgesteld en aangeboden aan de gemeenteraad. 2. Participatiewet in balans Per 1 januari 2026 treedt de aangepaste Participatiewet "Participatiewet in balans" in. Deze wijziging vraagt om aanpassingen in de uitvoering, onder andere op het gebied van beoordeling, procesinrichting en communicatie naar inwoners. We bereiden ons hierop voor door werkprocessen waar nodig aan te passen, collega’s mee te nemen in de veranderingen en inwoners goed te informeren. Denk bijvoorbeeld aan de nieuwe ruimte rondom giften en het maken van afwegingen in individuele situaties. 3. Minimaregelingen In 2026 blijven we inzetten op een toegankelijk en passend minimabeleid voor inwoners met een laag inkomen.

We bieden ondersteuning via de Klavervierpas, individuele inkomenstoeslag, studietoeslag en bijzondere bijstand. Per 1 januari 2026 geven we de beleidsregels bijzondere bijstand een update, zodat het goed aansluit bij de nieuwe wetgeving en dat de ondersteuning terechtkomt bij wie het echt nodig heeft. Tegelijk blijven we werken aan het eenvoudiger maken van het aanvraagproces en een goede begeleiding. Ook breiden we het aanbod op de Klavervierpas verder uit, zodat er voor iedere inwoner iets passends is en zij kunnen meedoen in Beuningen.

14

Wat gaan we daarvoor doen? 1. Nieuw beleidsplan schuldhulpverlening  We verkennen samen met inwoners, uitvoerders en partners hoe we schuldhulpverlening kunnen verbeteren, bijvoorbeeld op het gebied van toegankelijkheid, vroegsignalering en eigen regie.  We vertalen deze inzichten in een nieuw beleidsplan schuldhulpverlening, dat in 2026 wordt voorgelegd aan de gemeenteraad. 2. Participatiewet in balans  We bereiden ons voor op de wetswijziging per 1 januari 2026, onder andere door werkprocessen aan te passen en collega’s in de uitvoering goed mee te nemen.  We informeren inwoners duidelijk over de veranderingen, zoals de ruimte voor giften.  We stemmen af met regionale partners en signaleren waar knelpunten ontstaan in de praktijk. 3. Minimaregelingen  We geven de beleidsregels bijzondere bijstand een update.  We verbeteren het aanvraagproces van minimaregelingen en bieden betere begeleiding.  We breiden het aanbod van de Klavervierpas verder uit, zodat er voor iedereen iets passends is. Wat mag het kosten? Werk en inkomen (bedragen x € 1.000,-; + = voordeel, =nadeel) Baten Inkomensregelingen

Rekening Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting 2024

2025

2026

2027

2028

2029

7.659

7.434

7.474

7.474

7.474

7.474

90

45

Arbeidsparticipatie Totaal baten

7.659

7.525

7.519

7.474

7.474

7.474

Lasten Inkomensregelingen

-9.851

-9.954

-10.310

-10.340

-10.372

-10.410

WSW en beschut werk

-3.298

-3.342

-3.095

-2.877

-2.692

-2.696

Arbeidsparticipatie

-1.136

-1.589

-1.375

-1.365

-1.446

-1.535

Totaal lasten

-14.285

-14.885

-14.780

-14.582

-14.510

-14.641

Saldo

-6.626

-7.360

-7.260

-7.108

-7.036

-7.167

15

Beleidskaders  Participatiewet (Landelijk)  Modulaire gemeenschappelijke regeling Rijk van Nijmegen (Regionaal)  Beleidskader Arbeidsmarkt en re-integratie regio Rijk van Nijmegen 2024-2027 ‘Klaar voor nieuwe kansen! (Regionaal)  Beleidsplan schuldhulpverlening 2022-2025 (Lokaal)  Beleidsplan sociaal domein 2024-2028 (Lokaal)

16

Indicatoren Verplichte indicatoren

Beuningen Nederland

Banen - aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd 15 - 64 jaar

539,6

836,5

Netto arbeidsparticipatie - in % van de werkzame beroepsbevolking

74,9

73,2

Personen met een bijstandsuitkering - aantal per 10.000 inwoners

233,8

342,8

Lopende re-integratievoorzieningen - aantal per 10.000 inwoners van 15 64 jaar

47,7

207,0

17

Verbonden partijen - MGR WerkBedrijf. Voor meer informatie verwijzen we u naar de paragraaf "Verbonden partijen".

18

2. Jeugd Programma inhoud Het programma Jeugd omvat de jeugdgezondheidszorg, voorschoolse educatie, kinderopvang, kinder- en jongerenwerk, algemene-, en individuele jeugdhulpvoorzieningen. Daarnaast omvat het veiligheid rondom jeugd; de aanpak huiselijk geweld, jeugdbescherming en jeugdreclassering. De beleidsnotitie Vitaal Beuningen 2024-2028 is het lokale kader van waaruit het programma Jeugd werkt. Daarnaast is ook de Hervormingsagenda Jeugd en het Regioprogramma Jeugd kaderstellend voor de uitvoering. Een belangrijk doel is dat alle kinderen en jongeren veilig en kansrijk opgroeien in een zelfredzame leefomgeving. Zo nodig met steun, zodat zij als jong volwassene mee kunnen doen in de samenleving. We hebben extra aandacht voor kwetsbare gezinnen. Hierbij doen we wat nodig is. We zetten in op preventief, nabij en collectief aanbod, waarbij we inzetten op duurzame jeugdhulp; hoe versterken we opvoedvaardigheden of ondersteunen we jeugdigen bij het gezond opgroeien. Aansluiting met programma 1, 3, 4 en 5 Dit programma sluit aan op de programma's Werk en Inkomen (1), Maatschappelijke Ondersteuning (3), Educatie en Welzijn(4) en Wonen (5). Kansrijk opgroeien in een zelfredzame leefomgeving tot zelfredzame jong volwassene vindt namelijk plaats binnen de brede context en overstijgt programma's.

Ambities en ontwikkelingen Hervormingsagenda Jeugd De Hervormingsagenda Jeugd bevat een groot pakket afspraken om de jeugdzorg te verbeteren en financieel houdbaar te krijgen. Het Rijk heeft besloten gemeenten de financiën te herijken en gemeenten te compenseren voor de hogere uitgaven op jeugd voor in ieder geval 2026 en 2027. Het rijk heeft tevens de bezuinigingsopgave voor gemeenten gedempt tot 2028. Dit betekent voor Beuningen een besparing van € 1.500.000 in 2026, waarvan € 1.000.000 structureel zal worden toegekend aan de begroting. De verwachting is dat de Eerste kamer in 2026 de wet Betere beschikbaarheid jeugdzorg vaststelt. Deze wet verplicht gemeenten om regionaal samen te werken om specialistische jeugdhulp gezamenlijk in te kopen. Wij doen dat met de regio Rijk van Nijmegen. De wet vraagt om het formaliseren van de huidige samenwerkingsovereenkomst. We onderzoeken dan met de regiogemeenten welke vorm dit krijgt; te denken valt aan een gemeenschappelijke regeling, of een centrumregeling. 1.

Regioprogramma Jeugd We werken in de regio Nijmegen samen aan jeugdzorg met de gemeenten Berg en Dal, Beuningen, Druten, Heumen, Mook en Middelaar, Nijmegen en Wijchen. De opgaven voor jeugd vragen om een stevigere sturing, zowel inhoudelijk als financieel. We professionaliseren het werkveld. Via een meerjarige regionale programmasturing richten we de jeugdhulp efficiënter in. Zo houden we het meer financieel beheersbaar. Het regioprogramma Jeugd sluit aan bij de opgaven uit de Hervormingsagenda. 2.

Aanvullend Zorg en Welzijnsakkoord (AZWA) Het Aanvullend Zorg en Welzijnsakkoord (AZWA) is een vervolg op het Integraal Zorgakkoord (IZA) en bouwt hierop voort. Het AZWA is gericht op het versterken van de samenwerking 3.

19

tussen zorg- en welzijnspartijen, met extra aandacht voor preventie, mentale gezondheid, arbeidsmarktproblematiek en het verkleinen van gezondheidsverschillen. Het akkoord legt de focus op verschuiving van zorg naar gezondheid en welzijn. Gemeentelijk Onderwijsachterstandenbeleid We ontvangen jaarlijks Rijksmiddelen voor voorschoolse educatie om onderwijsachterstanden tegen te gaan. Daarnaast subsidiëren we peuteropvang voor kinderen waarvan de ouders geen recht hebben op kinderopvangtoeslag. Het huidige tijdsvak voor het onderwijsachterstandenbeleid loopt van 2023 tot en met 2026. In 2026 evalueren we het huidige beleid en stellen we nieuw beleid op om onderwijskansen te vergroten en achterstanden tegen te gaan. Hierbij zal onder andere extra ingezet worden op samenwerking tussen kinderopvang en onderwijs. 4.

5. Wet school naar duurzaam werk Voor het VSV-beleid (voortijdig schoolverlaters) gaat vanaf 1 januari de wet Van School Naar Duurzaam Werk (onder voorbehoud van besluitvorming) van kracht met het doel om kansengelijkheid onder jongeren (tot 27 jaar) te vergroten, door hen beter te begeleiden bij de overgang van school naar werk en bij het behouden van werk. 6. Bevindingen uit de monitor In de monitor sociaal domein, jaarrapportage 2024, hebben we een aantal ontwikkelingen en trends gezien in het sociaal domein. We maken hier de koppeling tussen de bevindingen uit de monitor sociaal domein en de begroting. We benoemen alleen de bevindingen die ook een financiële consequentie hebben. • Het aantal jeugdigen met jeugdhulp neemt volgens prognoses van het Cbs toe in Nederland. De regionale cijfers geven aan dat er op dit moment een afname is in onze gemeente. Door in te gaan zetten op meer collectieve voorzieningen, verwachten we het komende jaar ook binnen de begroting te blijven. • Het aantal jeugdigen in verblijf neemt af; de meerderheid van de jongeren verblijft in gezinsgerichte jeugdhulp. Gezien de kleine aantallen is het moeilijk te voorspellen wat dit op budgetniveau doet. Het begrote bedrag voor verblijf blijft gehanteerd.

20

Jeugd

Begroting

Begroting

Begroting

Begroting

(bedragen x € 1.000,- ; + = voordeel, =nadeel) Baten

2026

2027

2028

2029

31

31

31

31

Lasten

-11.389

-11.131

-10.918

-10.953

Saldo programma excl reserves

-11.357

-11.100

-10.887

-10.921

-11.357

-11.100

-10.887

-10.921

Mutaties reserves Dotaties Onttrekkingen Saldo programma incl reserves

21

Doelen en financiën Wat willen we bereiken? 1. We willen zo veel mogelijk kinderen een kansrijke start geven. We versterken kwetsbare kinderen (en ouders/verzorgers) in de eerste 1.000 dagen van hun leven. 2. We bevorderen een gezonde leefstijl voor kinderen en jongeren. 3. We versterken het opvoedklimaat rond gezinnen, in wijken, kinderopvang en scholen. 4. We zorgen dat de mentale veerkracht van kinderen, jongeren en gezinnen wordt versterkt. Dit doen we zodat ze eigen regie kunnen voeren over hun leven, gezin, gezondheid en actief deelnemen aan de maatschappij. 5. We ondersteunen kinderen en gezinnen bij gezond en veilig opvoeden en opgroeien met passende (specialistische) ambulante jeugdhulp indien nodig. We versterken gezinnen die de basis van het bestaan niet (meer) op orde hebben of deze dreigen te verliezen. 6. We versterken jeugdigen en gezinnen zodat er minder kinderen in verblijf opgroeien. Als dit moet in gezinsvormen en zo kort mogelijk. 7. We zorgen dat kinderen en volwassenen zo veel mogelijk in een veilige thuissituatie kunnen leven.

22

Wat gaan we daarvoor doen? 1. We willen zo veel mogelijk kinderen een kansrijke start geven. We versterken kwetsbare kinderen (en ouders/verzorgers) in de eerste 1.000 dagen van hun leven.  We gaan verder met de ketenaanpak Kansrijke start. Het ouder- en kindcafé en de babyen oudergroepen zitten in het vaste aanbod en zullen ook in 2026 aangeboden worden. Daarnaast kijken we samen met de ketenpartners of er nog aanknopingspunten ontbreken in het ondersteunen van deze kwetsbare groep. Hier worden acties op uitgezet.  De ketenpartners binnen Kansrijke start hebben een sleutelrol in het op tijd signaleren van kwetsbare situaties bij jonge gezinnen. In 2026 zullen we inzetten op een nog sterkere verbinding tussen de ketenpartners. We hopen hierdoor samenwerking te versterken zodat de meest kwetsbare gezinnen eerder in beeld komen en indien nodig kunnen worden ondersteund.  Regionaal wordt ingezet op monitoring en samenwerking rondom het versterken van deze doelgroep.  Samen met de regio en de GGD ontwikkelen we een nieuwe vorm van de jeugdgezondheidszorg dat we uitproberen in Druten, Wijchen en Beuningen. 2. We bevorderen een gezonde leefstijl voor kinderen en jongeren.  We zetten in op een ketenaanpak Kind naar Gezonder Gewicht.  We zetten ons in voor een rookvrije generatie.

 We zetten samen met de regio in op een jaarplan rondom alcoholmatiging onder jongeren, waardoor in het gehele Rijk van Nijmegen dezelfde benaderingswijze ontstaat. 3. We versterken het opvoedklimaat rond gezinnen, in wijken, kinderopvang en scholen. • We werken aan een betere aansluiting tussen inclusief onderwijs en kinderopvang in samenwerking met jeugdhulpaanbieders om uitstroom in de regio te voorkomen. Lokaal voeren we jaarlijks een bestuurlijk overleg via de Lokale Educatieve Agenda waarbij wij afspraken maken met onderwijs, kinderopvang en de GGD. Dit sluit aan op de visie rondom inclusief onderwijs en inclusieve kinderopvang. • We werken de regionale- en lokale uitvoeringsprogramma’s uit die zijn gemaakt voor de Ontwikkelagenda Onderwijs voor het primair onderwijs, voortgezet onderwijs en middelbaar beroepsonderwijs. We organiseren betere aansluiting onderwijs met jeugdhulp voor meer inclusief onderwijs en uitstroomprofielen richting vervolgonderwijs of werk. Dit in aansluiting op de Hervormingsagenda jeugd en de ‘Route naar inclusief onderwijs 2035’. • Binnen het Voortgezet Onderwijs versterken we zorgteams op school, verbinden we onderwijs, jeugdhulp en lokale teams. • De wet Van School naar Werk vindt plaats via 4 maatregelen : 1.

Aanvullende loopbaanbegeleiding door scholen tijdens onderwijs en na diplomering, gericht op de overgang naar vervolgonderwijs of werk; 2. Doorstroompunten (voorheen RMC) bieden jongeren zonder startkwalificatie tot 27 jaar begeleiding terug naar school of naar werk; 3. Gemeenten bieden jongeren tot 27 jaar meer preventieve en passende ondersteuning terug naar school, naar werk of een combinatie van beide; 4. Partijen werken verplicht samen in een aanvullend regionaal programma.  Bij het voortgezet speciaal onderwijs (vso) zetten we regionaal de structurele collectieve financiering van Zorg binnen onderwijs (zbo) voort. Met het speciaal basisonderwijs 23

onderzoeken we naar soortgelijke oplossingen om jeugdhulp en onderwijszorg efficiënter in te richten. We versterken het schoolmaatschappelijk werk in het primair onderwijs door de subsidieregeling brugfunctionaris (in samenwerking met Groeisaam) vanuit het Sociaal Team in te zetten. We evalueren de pilot van de Family Check Up, een instrument voor een brede intake. We onderzoeken welke professionals in de gemeente het beste deze intake kunnen uitvoeren; kortdurende interventies, of de toegang. We vertalen de Hervormingsagenda opgaven naar een meerjarig ontwikkelplan voor het versterken van lokale steunstructuren, en doorontwikkeling van het Sociaal Team, zodat deze past bij het richtinggevend kader Stevige lokale teams.

4. We zorgen dat de mentale veerkracht van kinderen, jongeren en gezinnen wordt versterkt. Dit doen we zodat ze eigen regie kunnen voeren over hun leven, gezin, gezondheid en actief deelnemen aan de maatschappij.  We voeren regionaal de aanpak Join us uit om jongeren te bereiken die behoefte hebben aan contact en verbinding met leeftijdsgenoten en hier moeite mee hebben.  Voor het voortgezet onderwijs blijven we de STORM-aanpak financieren voor een betere mentale gezondheid en suïcide preventie.  We voeren een doelgroepanalyse onder de Jeugd GGZ uit om te onderzoeken wat verklaringen zijn voor de zorgzwaarte van de J-GGZ, en te onderzoeken waar kansen liggen voor ombuigingen. 5. We ondersteunen kinderen en gezinnen bij gezond- en veilig opvoeden en opgroeien met passende (specialistische) ambulante jeugdhulp indien nodig. We versterken gezinnen die de basis van het bestaan niet (meer) op orde hebben of deze dreigen te verliezen.  We geven welzijnswerk en Sterker/Mee de opdracht te starten met Pedagogische sportcoaching; een algemene voorziening voor begeleiding met sport in plaats van een individuele jeugdhulpvoorziening.  We werken samen met huisartsen bij de verwijzing naar jeugdhulp of kortdurende hulpverlening via de Ondersteuner Jeugd en Gezin.  We verbeteren de integrale dienstverlening rondom de inwoner met de Doorbraakaanpak.

Dit doen we door het versterken van de samenwerking tussen Sociaal Team, werk en inkomen, schuldhulpverlening en publiekszaken.  We evalueren de huidige opdracht van het (ambulant) jongerenwerk en herijken deze voor 2026-2030. Hierbij proberen we nog meer aan te sluiten op de behoeften van onze jongeren en leggen we meer focus op het preventieve jongerenwerk. De uitkomsten van het onderzoek mentale gezondheid en de evaluatie van Stichting Perspectief nemen we hierin mee.  We stellen in samenwerking met de regio een visie voor het lokaal preventief jeugdwerk op. 6. We versterken jeugdigen en gezinnen zodat er minder kinderen in verblijf opgroeien. Als dit moet dan in gezinsvormen en zo kort mogelijk.  We zetten de werving voor nieuwe pleegzorgouders, steungezinnen en kamers met aandacht voort. We werken daarbij wel meer regionaal om de impact te vergroten.

24

7. We zorgen dat kinderen en volwassenen zo veel mogelijk in een veilige thuissituatie kunnen leven.  We geven uitvoering aan de nieuwe contractafspraken voor de essentiële jeugdhulpfuncties. Dit zijn de integrale hoogspecialistische zorgvormen die zich richten op kwetsbare kinderen en hun gezinnen en/of netwerk. Er is sprake van meervoudige en complexe zorgvragen.  Complexe en onveilige situaties rond kinderen en jongeren worden besproken in het Regionaal Expert Team (RET) en aan de Jeugdbeschermingstafel. Wat mag het kosten? Jeugd (bedragen x € 1.000,-; + = voordeel, =nadeel)

Rekening Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting 2024

2025

2026

2027

2028

2029

Baten Samenkracht en burgerparticitpatie P2

1

3

3

3

3

3

Volksgezondheid P2

33

46

28

28

28

28

Totaal baten

34

49

31

31

31

31

Lasten Onderwijsbeleid en leerlingzaken P2

-141

-219

-155

-157

-162

-165

Samenkracht en burgerparticitpatie P2

-217

-222

-277

-278

-279

-279

Toegang en eerstelijnsvoorzieningen P2

-356

-337

-295

-302

-302

-302

Jeugdhulp ambulant

-6.137

-6.580

-6.568

-6.395

-6.269

-6.292

Jeugdhulp met verblijf

-2.469

-2.512

-2.462

-2.362

-2.262

-2.262

PGB P2

-189

-250

-180

-180

-180

-180

Jeugdbescherming en reclassering

-395

-378

-378

-378

-378

-378

Volksgezondheid P2

-987

-1.075

-1.074

-1.081

-1.087

-1.095

Totaal lasten

-10.892

-11.573

-11.389

-11.131

-10.918

-10.953

Saldo

-10.858

-11.524

-11.357

-11.100

-10.887

-10.921

25

Beleidskaders • Jeugdwet • Wet Publieke Gezondheid (Wpg) • Hervormingsagenda Jeugd • Regioprogramma Jeugd • Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) • Integraal Zorgakkoord (IZA) • Beleidsnotitie Sociaal Domein 2024-2028 – Vitaal Beuningen • Beleidsplan Peuteropvang en vroeg- en voorschoolse educatie 2024-2026

26

Indicatoren Verplichte indicatoren

Beuningen Nederland

Jongeren met een delict voor de rechter - in % 12 tot en met 21 jarigen

1,0

1,0

Kinderen in uitkeringsgezinnen - % van alle kinderen tot 18 jaar

4,0

6,0

Werkloze jongeren - % van 16 tot en met 22 jarigen

2,0

2,0

Jongeren met jeugdhulp - % van alle jongeren tot 18 jaar

14,5

13,7

Jongeren met jeugdbescherming - % van alle jongeren tot 18 jaar

0,7

1,0

Jongeren met jeugdreclassering - % van alle jongeren van 12 tot 23

0,3

0,3

27

Verbonden partijen - GGD Gelderland-Zuid voor Jeugdgezondheidszorg (JGZ) Voor meer informatie verwijzen we u naar de paragraaf "Verbonden partijen".

28

3. Maatschappelijke ondersteuning Programma inhoud Het programma Maatschappelijke ondersteuning omvat de sociale basis, ouderenbeleid, gezondheid, mantelzorg en vrijwilligers. Maar ook maatwerkvoorzieningen vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo), Beschermd Wonen en de Wet inburgering vallen hieronder. In 2024 is de beleidsnotitie Sociaal Domein 2024-2028 vastgesteld. Binnen dit programma werken wij vanuit de visie: Gemeente Beuningen is een gezonde gemeente met vitale inwoners in een aantrekkelijke woonomgeving; met een sterke sociale basis en een sociaal hart. Iedereen kan meedoen in onze inclusieve samenleving. Centraal staan daarbij de eigen mogelijkheden, het omkijken naar elkaar en iets voor de ander betekenen. We bieden gerichte ondersteuning en zorg aan mensen die het niet op eigen kracht kunnen. Kortom: Vitaal Beuningen! We werken aan doelstellingen en acties op de drie belangrijkste thema's; een sterke sociale basis, het terugdringen van gezondheidsachterstanden en het bevorderen van een gezonde leefstijl (mentaal en fysiek). Aansluiting met programma 1, 2, 4 en 5 Dit programma sluit aan op Programma 1. Werk en Inkomen, 2. Jeugd, 4. Educatie en Welzijn en 5. Wonen. Het behouden en/of bevorderen van de zelfredzaamheid en participatie vindt namelijk plaats vanuit een breed systeem.

Bijvoorbeeld welzijn, (arbeidsmatige)dagbesteding, begeleiding, hulpmiddelen, basisvaardigheden, cultuur, ouderenbeleid, wonen en gezondheid. Stichting Perspectief voert als brede welzijnsorganisatie een groot deel van de taken uit op gebied van zelfredzaamheid en het versterken van de participatie. Het Sociaal Team zorgt voor de juiste afstemming tussen de verschillende domeinen. Op het juiste moment de juiste ondersteuning, we doen wat nodig is!

Ambities en ontwikkelingen 1. Ook in 2026 blijven we stappen zetten richting een gezonde gemeente met vitale inwoners en een aantrekkelijke woonomgeving. Iedereen kan meedoen in en aan onze inclusieve samenleving, waarbij we uitgaan van eigen mogelijkheden, het omkijken naar elkaar en iets voor een ander betekenen. We blijven bouwen aan een sterke sociale basis, zodat er genoeg voorzieningen zijn die ondersteuning bieden en informatievoorziening vanuit het platform Beuningen Samen. Oog hebben voor de eigen (on)mogelijkheden van inwoners, scherp kijken naar de juiste financieringsstroom van hulp en ondersteuning, realistisch begroten en samen met onze partners in het veld keuzes maken, zorgen ervoor dat de sociale basis zo goed mogelijk aansluit op de behoefte van onze inwoners. Tenslotte moeten onze voorzieningen toegankelijk, betaalbaar en kwalitatief goed zijn. In 2026 voeren we 3 financiële ombuigingen door die recht doen aan bovenstaande ambities. • We stellen het bedrag voor het doelgroepenvervoer Regio Arnhem Nijmegen (DRAN) bij wat een besparing oplevert (zie 3.6.1.7 onder 3.6. Verbonden Partijen) • De GGD voert besparingen door op onderdelen die geen tot beperkt risico’s inhouden voor inwoners aangevuld met een besparing op de JGZ en een bijstelling van de verdeelsleutel voor uniforme taken (aantal inwoners).

• Het budget voor kortdurend verblijf wordt verlaagd in verband met verminderde vraag en striktere toewijzing.

29

2. Aanvullend Zorg en Welzijnsakkoord Het aanvullend Zorg en Welzijnsakkoord (AZWA) bouwt voort op het Integraal Zorgakkoord (IZA). Het AZWA is gericht op het versterken van de samenleving tussen zorg -en welzijnspartijen, met extra aandacht voor preventie, mentale gezondheid, arbeidsmartktproblematiek en het4 verkleinen van gezondheidsverschillen. Het akkoord legt de focus op verschuiving van zorg naar gezondheid en welzijn. Dit betekent voor 2026 dat de ambities en ontwikkelingen binnen programma 3 voor een groot deel beperkt worden tot de drie belangrijkste thema’s uit het beleidsplan zoals hierboven genoemd en reeds geplande ontwikkelingen en regionale afspraken: 1. Regionaal werken we samen aan een regioplan en besteding van de SPUK-IZA middelen. Lokaal werken we aan de uitvoering van de doelstellingen beschreven in het GALA-plan en de besteding van de SPUK-GALA middelen. Daarbij richten we ons op preventie, kwetsbare groepen en mentale gezondheid van jongeren. 2. In 2026 starten de nieuwe regionale contracten voor dagbesteding en kortdurend verblijf. Het doel is een laagdrempelig, passend, kwalitatief goed en betaalbaar aanbod waarin de aanbieders een grotere rol tot de toeleiding krijgen. 3. De aanbestedingen voor trapliften en hulpmiddelen zijn in 2025 van start gegaan.

Voor hulpmiddelen gaat het nieuwe contract in op 1 juni 2026 en het contact voor trapliften op 1 november 2026. Het doel is ervoor te zorgen dat voorzieningen toegankelijk, betaalbaar en van voldoende kwaliteit blijven. 4. In 2026 bereiden wij ons voor op de invoering van het inkomens-en vermogensafhankelijke eigen bijdrage, die mogelijk per 1 januari 2027 van start gaat. Dit komt in plaats van het abonnementstarief Wmo. 5. De doordecentralisatie beschermd wonen, het woonplaatsbeginsel en het daarmee samenhangende verdeelmodel had als streefdatum 1 januari 2026. De doordecentralisatie is echter een zodanig complex proces waardoor er nog veel onduidelijkheid is over de precieze invulling en uitvoering ervan. 6. De druk op de regionale voorzieningen wordt groot door een toename van het aantal dak- en thuislozen. Hiervoor wordt een plan gemaakt. 7. In 2024 is de visie 'Inclusief Wonen in Beuningen 2024-2028' vastgesteld. In deze visie zijn de opgaven aan woningen en woonzorgvormen voor diverse zorg- en aandachtsgroepen vastgelegd. Deze groepen zijn onder andere ouderen, mensen met een verstandelijke of psychische beperking, uitstromers uit beschermd wonen en maatschappelijke opvang en statushouders. Binnen de Groene Metropoolregio is het Regionaal Afsprakenkader Huisvesting Aandachtsgroepen vastgesteld met hierin de regionale opgaven.

In 2026 gaan we bij concrete woningbouwplannen gericht inzetten op doorstroom onder senioren. 8. De plaatsing van statushouders in onze gemeente blijft ook de komende jaren een uitdaging. Dit betekent dat de vraag naar sociale huurwoningen (vooral grote woningen en flexibele behuizing) en de behoefte aan ondersteuning en begeleiding, inburgeringsvoorzieningen en onderwijs hoog blijft.

30

De Wet inburgering 2021 bepaalt dat gemeenten verantwoordelijk zijn voor de regie over het inburgeringstraject van inburgeringsplichtige inwoners. In 2025 zijn nieuwe raamovereenkomsten afgesloten met twee taalaanbieders. Met deze nieuwe afspraken komt de regie nog sterker bij de gemeenten te liggen. Daarbij houden we beter rekening met de gehele leefsituatie van de inburgeraar, waaronder werk, participatie en andere verplichte onderdelen van de inburgering. Voor jongvolwassenen wordt in 2026 een aparte overeenkomst gesloten met een gespecialiseerde taalaanbieder. 9. Bevindingen uit de monitor In de monitor sociaal domein, jaarrapportage 2024, hebben we een aantal ontwikkelingen en trends gezien in het sociaal domein. We maken hier de koppeling tussen de bevindingen uit de monitor sociaal domein en de begroting. We benoemen alleen de bevindingen die ook een financiële consequentie hebben. •

•

•

•

We zien jaarlijks een lichte stijging in het aantal inwoners dat gebruik maakt van een Wmo maatwerkvoorziening. De intensiteit van trajecten is wisselend, waardoor een structurele aanpassing nog niet passend is. Met name de groep inwoners in de leeftijdscategorie 76-85 jaar met huishoudelijke hulp is de afgelopen jaren gestegen. Dit is een trend die vermoedelijk door zal blijven zetten gezien de vergrijzing en de sturing op zo lang mogelijk thuis blijven wonen. Door selectievere sturing op indicaties proberen we binnen de begroting te blijven. Er is sprake van een stijging in de kosten van zowel reguliere als specialistische begeleiding. Dit wordt veroorzaakt door verhoogde intensiteit en trajectomvang van de begeleiding en niet zozeer in toename van het aantal cliënten. Aangezien de omvang van de indicaties kunnen fluctueren, is een incidentele ophoging passend. De inwoners maken veel gebruik van de lokale Buurtbus (van Perspectief) waardoor het aantal ritten met de Regiotaxi dalen. Het budget van de DRAN (Wmo-vervoer) wordt naar beneden bijgesteld en als ombuiging meegenomen in de begroting 2026.

31

Maatschappelijke ondersteuning

Begroting

Begroting

Begroting

Begroting

(bedragen x € 1.000,- ; + = voordeel, =nadeel) Baten

2026

2027

2028

2029

1.530

1.386

1.386

1.386

Lasten

-14.409

-14.328

-14.707

-14.787

Saldo programma excl reserves

-12.879

-12.942

-13.321

-13.401

-12.879

-12.942

-13.321

-13.401

Mutaties reserves Dotaties Onttrekkingen Saldo programma incl reserves

32

Doelen en financiën Wat willen we bereiken? 1. We willen de onderlinge verbondenheid in kernen en wijken bevorderen (samenredzaamheid) en realiseren hierdoor een sterke gemeenschappelijke sociale basis. 2. We hebben een sterke sociale basis en beschikken over maatwerkvoorzieningen en een sterke welzijnsorganisatie die aansluiten op de situatie en ondersteuningsvraag van onze inwoners. 3. We versterken mentale weerbaarheid en veerkracht van onze inwoners. 4. Zowel professionals als inwoners weten de weg te vinden naar activiteiten en (voorliggende) ondersteuning. 5. Inwoners zijn zich bewust van het belang van een gezonde leefstijl. 6. We zetten in op vitale ouderen en hun mantelzorgers. 7. We houden (financiële) grip op het Sociaal Domein door voortijdig in te spelen op trends en bredere maatschappelijke ontwikkelingen. • We monitoren met het Sociaal Team in samenwerking met het Regionaal Ondersteuning Bureau (ROB) de in- en uitstroom, indicaties en toe -en afname en duur en vormen van ondersteuning. Ook de zorgaanbieders worden met de nieuwe inkoop strakker gemonitord op de te behalen resultaten. 8. Verbeterde aansluiting van de speciale ondersteuning voor statushouders op algemene voorzieningen.  We willen dat statushouders zo snel en zo goed mogelijk integreren en dat zij het hoogst haalbare taalniveau halen.

 Werk en maatschappelijke participatie zijn onlosmakelijk verbonden met inburgering.  We streven naar een zo goed mogelijke aansluiting tussen het inburgeringsaanbod en de behoeften van jongvolwassen inburgeraars, om mismatch en uitval zoveel mogelijk te voorkomen.

33

Wat gaan we daarvoor doen? 1. We willen de onderlinge verbondenheid in kernen en wijken bevorderen (samenredzaamheid) en realiseren hierdoor een sterke gemeenschappelijke sociale basis • We werken mee aan het opstellen van een sociale agenda voor Weurt, met als inzet het afsluiten van een dorpendeal en we werken verder aan dorpsplannen voor alle kernen. • We geven uitvoering aan het Dorpendeal-plan Winssen. • Samen met inwoners en organisaties werken we aan de uitvoering van een dorpendeal en regiodeal in Beuningen-West. Daarmee willen we komen tot meer verbondenheid en een sterkere sociale basis in de wijken. Daarmee maken we deze plannen onderdeel van een dorpsplan voor Beuningen. • We ontwikkelen een toolbox met instrumenten en maatregelen voor 'meedoen in de wijk'. Het plan van aanpak en de uitwerking hiervan heeft een looptijd van drie jaar en is gekoppeld aan een projectaanvraag via de Groene Metropoolregio. Lokaal vertalen we deze doelstellingen en dragen we op onderstaande onderdelen bij aan de kennisontwikkeling in de leerkring: - Het opdoen en delen van kennis over betekenisvolle plekken en deze kennis vertalen in een denkkader voor wijkaanpakken. - De gekozen methodische aanpak toetsen en inzetten om te komen tot een sterke sociale basis. - Werken aan een lokale set graadmeters (indicatoren) waarmee verbetering inzichtelijk kan worden gemaakt.

• We werken toe naar ‘welkome plekken’ in de wijk. Dat kan in de vorm van een welzijnsen/of zorgnetwerk of wijksteunpunt. 2. We hebben een sterke institutionele sociale basis en beschikken over maatwerkvoorzieningen die aansluiten op de ondersteuningsvraag van onze inwoners. • We geven uitvoering aan de doelstellingen en acties uit het beleidsplan Sociaal Domein. Dit doen we samen met de welzijnsorganisatie, lokale professionals in de eerstelijnszorg, welzijn en sport. Daarbij zetten we in op versterken van de sociale basis. Daarbij gaan wij en partijen in het voorliggend veld, uit van de kracht van inwoners. Daarbij zetten we in op passende kortdurende ondersteuning als het kan en zwaardere ondersteuning als het moet. • We vervolgen de evaluatie van Stichting Perspectief om te komen tot een financieel gezonde en versterkte welzijnsorganisatie met een toekomstbestendige governancestructuur. Daarbij continueren we de subsidiëren aan stichting Perspectief voor voorliggende voorzieningen die bijdragen aan eigen kracht en zelfredzaamheid. Bijvoorbeeld Lokaal talent, Aangenaam Kennismaken, Buurtvervoer, Administratie voor Elkaar en het Vrijwilligers Informatie Punt. We zorgen voor een toekomst-bestendig Buurtvervoer.

• Ondanks de onduidelijkheid over de wettelijke ingang van de doordecentralisatie Beschermd Wonen (uitstel 1 januari 2026 naar en later tijdstip) werken we regionaal wel volgens de principes van de doordecentralisatie. We stellen een regionale begroting BW/MO op en delen hiermee zowel de lasten als de baten. We werken een ingroeipad uit voor de doorontwikkeling van Beschermd Wonen naar Beschermd Thuis voor de regio Rijk van Nijmegen en Rivierenland. • We blijven werken aan een regionale visie en uitwerking hiervan voor de maatschappelijke opvang. In 2026 volgt er een lokale uitwerking van het Regionale Actieplan Dak en Thuisloosheid Regio Gelderland Zuid. • We passen het beleidsplan Samen Dichtbij en het regioplan BW/MO (Beschermd Wonen/ Maatschappelijke opvang) Nijmegen en Rivierenland aan met een invulling van

34

• •

regionale en lokale activiteiten. We rapporteren over de evaluatie van de centrumregeling en de dienstverleningsovereenkomst. We verbeteren de integrale dienstverlening door het versterken van de samenwerking tussen Sociaal Team, werk en inkomen, schuldhulpverlening en publiekszaken. We geven invulling aan de acties die komen vanuit de vastgestelde lokale woonzorgvisie Inclusief Wonen. Hierbij sturen we op een passend aanbod van diverse woonvormen en/of initiatieven. Dit kan o.a. door de werkgroep Bijzondere Bemiddeling voor kwetsbare inwoners met een zorgvraag of via Kamers met Aandacht voor jongeren tussen 18 en 23 jaar.

3. Versterken van mentale weerbaarheid en veerkracht van onze inwoners. • We gaan door met activiteiten waarbij mensen elkaar ontmoeten en elkaar kunnen ondersteunen, zoals bij ‘Koffie met een Twist’. Bij ‘Welzijn op recept’ ligt de nadruk op het welbevinden van mensen door samen met de welzijnscoach te zoeken naar passende activiteiten in plaats van medicijnen. De huisarts verwijst hierbij naar de welzijnscoach. We zoeken de verbinding tussen welzijn, ontmoeting en beweging. Dit organiseren we ook via lokale bijeenkomsten en activiteiten van samenwerkende partijen zoals MEE, Ixta Noa, Pro Persona Preventie, RIBW en Perspectief. • We sluiten aan bij de regionale samenwerking rondom sluitende aanpak voor mensen met een psychische kwetsbaarheid en de ontwikkelingen rondom de transformatieplan IZA Mentaal Gezondheidsnetwerk. • We versterken de positionering van het team Wijk GGZ in onze lokale keten in relatie met de ontwikkelingen rondom een Mentaal Gezondheidsnetwerk. Voor de wijk GGZ wordt in 2026 een doorontwikkelplan ingezet om deze sterker te verankeren in het lokale netwerk. • Zie voor activiteiten rondom jeugd programma 2. 4. Zowel professionals als inwoners weten de weg te vinden naar activiteiten en (voorliggende) ondersteuning. • Samen met Buurtverbinders zetten we in op een groeiend levendig en up-to-date digitaal sociaal-cultureel platform.

Hier kunnen inwoners en professionals terecht voor activiteiten en organisaties op verschillende levensgebieden. We faciliteren en stimuleren de eigen kracht en onderlinge hulp met de module 'hulp vragen/bieden' op het digitaal platform. We onderzoeken mogelijkheden om het platform nog beter te laten functioneren. 5. Inwoners zijn zich bewust van het belang van een gezonde leefstijl. • We implementeren het Gezondheidsplein met als doel ➢ Om (kwetsbare) inwoners laagdrempelig toegang te bieden tot een integrale aanpak voor het verbeteren van hun gezondheid en welzijn, door middel van samenwerking tussen zorg, welzijn en sport. ➢ De samenwerking tussen eerstelijnszorgpartijen en het sociaal domein te versterken. • • •

We gaan door met de inzet op gezond gewicht en het realiseren van een ketenaanpak overgewicht en obesitas voor volwassenen. We zetten ons in voor activiteiten rondom een rookvrije generatie. We gaan aan de slag met het doorontwikkelen van de hitte aanpak.

6. We zetten in op vitale ouderen en hun mantelzorgers.

35

• • • • • • •

We bieden ondersteuning aan senioren bij zelfredzaamheid via activiteiten van Stichting Perspectief. Deze activiteiten dragen bij aan langer zelfstandig wonen door onder andere (vrijwillig) ouderenadvies, Bewust Wonen en inloop- en eetpunten. We erkennen mantelzorgers met het mantelzorgcompliment. We bieden hen advies en ondersteuning met het steunpunt mantelzorg van Stichting Perspectief. We faciliteren ontmoetingsactiviteiten voor ouderen en stimuleren hen zoveel mogelijk te bewegen( op eigen initiatief) Samen met partners organiseren we een bijeenkomst voor ouderen over vitaliteit en langer zelfstandig thuis blijven wonen en werken we aan de informatievoorziening voor ouderen rondom vitaliteit en wonen. We werken met verschillende samenwerkingspartners volgens de ketenaanpak aan valpreventie. Partijen werken samen om mensen op te sporen, door te verwijzen naar het valspreekuur of naar andere passende interventies. Met de werkgroep Dementievriendelijk Beuningen zetten we in op voldoende vormen van ondersteuning voor mensen met dementie, hun mantelzorgers en hun netwerk een concreet uitvoeringsplan met een sterk netwerk te creëren. Met indicatie loze dagbestedingsvoorzieningen voor ouderen zetten we in op ondersteuning bij zo lang mogelijk zelfstandig wonen en ondersteuning van mantelzorgers, óók voor jongdementerenden.

7. We houden (financiële) grip op het sociale domein door voortijdig in te spelen op trends en bredere maatschappelijke ontwikkelingen. • We monitoren met het Sociaal Team in samenwerking met het Regionaal Ondersteuning Bureau (ROB) de in- en uitstroom, indicaties en toe- en afname en duur en vormen van ondersteuning. Ook de zorgaanbieders worden met de nieuwe inkoop strakker gemonitord op de te behalen resultaten. • We geven uitvoering aan de nieuwe contractafspraken voor Wmo ambulante ondersteuning en Beschermd Wonen. • We starten de regionale aanbesteding voor Wmo dagbesteding op basis van indicatie. • We vertalen de uitkomsten van de evaluatie van het welzijnswerk naar doelen en acties en financiële consequenties daarvan. 8. Verbeterde aansluiting van de speciale ondersteuning voor statushouders op algemene voorzieningen.  Statushouders die in de gemeente komen wonen nemen deel aan het inburgerings- en participatieaanbod om hen zo snel mogelijk te laten integreren.  Waar mogelijk leiden we inburgeraars naar (betaald) werk om financiële zelfredzaamheid en participatie te bevorderen.  Binnen het inburgeringstraject streven we naar maatwerk. Dit betekent dat we lesmethoden afstemmen op de behoeften van de deelnemer, het wisselen van leerroutes vergemakkelijken en roosters aanpassen aan andere activiteiten zoals werk en participatie.

 Verzuim wordt effectiever en doelgerichter aangepakt.  Er komt een apart inburgeringsaanbod voor jongvolwassenen waarin onderwijs en inburgering worden gecombineerd, waarbij alle jongvolwassenen terechtkunnen bij dezelfde aanbieder. Het aanbod is gedifferentieerd en sluit aan bij het perspectief en vermogen van de jongere, met een goede doorstroom vanuit de ISK en een gerichte uitstroom naar vervolgonderwijs of werk. Wat mag het kosten?

36

Maatschappelijke ondersteuning (bedragen x € 1.000,-; + = voordeel, =nadeel)

Rekening Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting 2024

2025

2026

2027

2028

2029

Baten Onderwijshuisvesting P3

239

212

215

215

215

215

Samenkracht en burgerparticipatie P3

749

747

695

623

623

623

Toegang en eerstelijnsvoorzieningen P3

43

25

25

25

25

25

Ondersteuning volwassenenhulp

211

208

168

168

168

168

Beschermd wonen

341

354

354

354

354

354

Volksgezondheid P3

174

145

73

1

1

1

Totaal baten

1.758

1.691

1.530

1.386

1.386

1.386

Lasten Onderwijshuisvesting P3

-552

-626

-580

-583

-714

-707

Samenkracht en burgerparticipatie P3

-4.689

-4.879

-4.628

-4.604

-4.799

-4.823

Toegang en eerstelijnsvoorzieningen P3

-939

-1.057

-1.127

-1.138

-1.149

-1.162

Hulpmiddelen en diensten (Wmo)

-989

-1.614

-1.113

-1.085

-1.098

-1.113

Ondersteuning volwassenenhulp

-5.695

-5.771

-5.698

-5.717

-5.737

-5.760

PGB P3

-121

-140

-145

-145

-145

-145

Beschermd wonen

-361

-497

-504

-511

-518

-526

Volksgezondheid P3

-576

-671

-614

-545

-547

-550

Totaal lasten

-13.922

-15.255

-14.409

-14.328

-14.707

-14.787

Saldo

-12.164

-13.564

-12.879

-12.942

-13.321

-13.401

37

Beleidskaders - Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 - Wet Publieke Gezondheid (WPG) - Beleidsnotitie Sociaal Domein 2024 – 2028 : Vitaal Beuningen! - Beleidsplan “Samen Dichtbij” regio Rijk van Nijmegen en Rivierenland - Rijksprogramma Een thuis voor iedereen - Plan van aanpak GALA - Wet Inburgering - Regionale nota voor de invoering van de nieuwe Wet inburgering 2021. - Nota met de uitgangspunten inkoop van de inburgeringstrajecten, implementatie en uitvoering van de wet.

38

Indicatoren Verplichte indicatoren

Beuningen Nederland

Cliënten met een maatwerkarrangement Wmo - aantal per 10.000 inwoners

39

610,00

670,00

Verbonden partijen - GGD Gelderland-Zuid - BVO DRAN Voor meer informatie verwijzen we naar de paragraaf "Verbonden partijen".

40

4. Welzijn en educatie Programma inhoud In dit programma schetsen we de ontwikkelingen en ambities op het gebied van welzijn en educatie voor de komende periode. We zetten ons in voor een vitale, inclusieve en gezonde samenleving, waarin inwoners actief kunnen meedoen en zich blijven ontwikkelen. Onderwerpen als onderwijs, spelen, sport en bewegen, accommodaties, groen, klimaat, kunst en cultuur zijn hierbij nauw met elkaar verbonden. Openbare speelplekken stimuleren kinderen om te bewegen, samen te spelen en hun motorische en sociale vaardigheden te ontwikkelen. Tegelijkertijd vormen deze plekken waardevolle ontmoetingslocaties voor ouders en buurtgenoten. De leefbaarheid en vitaliteit van onze dorpen en wijken worden in belangrijke mate bepaald door de aanwezigheid van voorzieningen zoals een school of kindcentrum, dorpshuis of multifunctionele accommodatie, en een actief verenigingsleven. Het bevorderen van ontmoeting en sociale verbinding is een rode draad binnen dit programma. Deze sociale infrastructuur vormt de basis voor samenhang, betrokkenheid en welzijn in onze gemeenschap.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Beuningen&id=c49e8aa1-6abd-4451-bee9-748595224c2a