23064.4 - TOELICHTING Broekdijk 12
Tekst van het document
Crijns Rentmeesters BV Koningsplein 20 5721 GJ Asten T: 0493 – 47 17 77 E: info@crijns-rentmeesters.nl
BESTEMMINGSPLAN BROEKDIJK 12 BEST GEMEENTE BEST TOELICHTING
Crijns Rentmeesters bv & P15 (stads)landschappen Augustus 2023
Archiefexemplaar van BL23-14166
- toelichting Broekdijk 12
I: www.crijns-rentmeesters.nl
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
INHOUD 1. INLEIDING________________________________________________________ 5 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5
Aanleiding van de ruimtelijke ontwikkeling __________________________________ 5 Ligging van het plangebied ______________________________________________ 5 Bij het plan behorende stukken ___________________________________________ 6 Geldend bestemmingsplan ______________________________________________ 6 Leeswijzer ___________________________________________________________ 7
2. BESTAANDE- EN BEOOGDE SITUATIE _______________________________ 8 2.1
Huidige situatie _______________________________________________________ 8
2.1.1
Functionele structuur locatie __________________________________________________ 8
2.1.2
Landschappelijke context locatie ______________________________________________ 8
2.1.3
Historische context locatie ___________________________________________________ 9
2.1.4
2.2
Huidige invulling plangebied __________________________________________________ 9
Beoogde invulling ____________________________________________________ 11
2.2.1
Inleiding_________________________________________________________________ 11
2.2.2
Ruimtelijke strategie _______________________________________________________ 11
2.2.3
Ruimtelijke bouwstenen ____________________________________________________ 13
2.2.4
Inrichtingsschets ensemble __________________________________________________ 13
2.2.5
Erfensemble _____________________________________________________________ 14
2.2.6
Landschappelijke inpassing _________________________________________________ 14
2.2.7
Beeldkwaliteit ____________________________________________________________ 15
2.2.8
Planologische situatie ______________________________________________________ 17
2.2.9
Verkeer en parkeren _______________________________________________________ 17
3. BELEIDSKADER _________________________________________________ 18 3.1 3.1.1 3.1.2
3.2
Rijksbeleid __________________________________________________________ 18 Nationale Omgevingsvisie ___________________________________________________ 18 Ladder voor duurzame verstedelijking _________________________________________ 18
Provinciaal beleid ____________________________________________________ 19
3.2.1
Brabantse Omgevingsvisie __________________________________________________ 19
3.2.2
Interim Omgevingsverordening Noord-Brabant___________________________________ 19
3.3
Gemeentelijk beleid ___________________________________________________ 22
3.3.1
Toekomstvisie 2020 _______________________________________________________ 22
3.3.2
Omgevingsvisie Best 2040 __________________________________________________ 22
3.3.3
Schone Lucht Akkoord _____________________________________________________ 23
4. RELEVANTE MILIEUASPECTEN ____________________________________ 24 4.1 4.2 4.3
Bodem _____________________________________________________________ 24 Akoestiek ___________________________________________________________ 25 Luchtkwaliteit ________________________________________________________ 26
4.3.1
Inleiding_________________________________________________________________ 26
4.3.2
Uitstoot van schadelijke stoffen _______________________________________________ 26
4.3.3
4.4
Blootstelling aan verontreiniging ______________________________________________ 27
Agrarische bedrijven __________________________________________________ 30
4.4.1
Inleiding_________________________________________________________________ 30
4.4.2
Woon- en leefklimaat ______________________________________________________ 31
4.4.3
Ontwikkelingsmogelijkheden omliggende bedrijven _______________________________ 33
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
3
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
4.5 4.6
Bedrijven en milieuzonering ____________________________________________ 33 Besluit m.e.r. ________________________________________________________ 36
4.6.1
Inleiding_________________________________________________________________ 36
4.6.2
Toets initiatief ____________________________________________________________ 36
4.7
Externe veiligheid ____________________________________________________ 37
4.7.1
Inleiding_________________________________________________________________ 37
4.7.2
Risico’s _________________________________________________________________ 37
4.7.3
Beleidskader _____________________________________________________________ 37
4.7.4
Beoordeling plangebied ____________________________________________________ 38
4.7.5
Beperkte verantwoording groepsrisico _________________________________________ 40
4.7.6
4.8
Conclusie _______________________________________________________________ 41
Archeologie, cultuurhistorie en aardkundige waarden ________________________ 42
4.8.1
Archeologie ______________________________________________________________ 42
4.8.2
Cultuurhistorie ____________________________________________________________ 43
4.9
Natuur _____________________________________________________________ 45
4.9.1
Inleiding_________________________________________________________________ 45
4.9.2
Gebiedsbescherming ______________________________________________________ 45
4.9.3
Soortenbescherming _______________________________________________________ 46
4.10
Waterhuishouding ____________________________________________________ 48
4.10.1
Inleiding_________________________________________________________________ 48
4.10.2
Relevant waterschapsbeleid _________________________________________________ 48
4.10.3
Gemeentelijk beleid________________________________________________________ 50
4.10.4
Bodemsamenstelling en geohydrologische situatie _______________________________ 51
4.10.5
Hemelwaterafvoer na ontwikkeling ____________________________________________ 52
4.10.6
Kwaliteit van te lozen en infiltreren hemelwater __________________________________ 52
4.11 4.12
Gezondheid _________________________________________________________ 52 Gewasbeschermingsmiddelen __________________________________________ 53
5. WIJZE VAN BESTEMMEN __________________________________________ 54 5.1 5.2 5.3 5.4
Inleiding ____________________________________________________________ 54 Algemene toelichting verbeelding ________________________________________ 54 Algemene toelichting regels ____________________________________________ 54 Toelichting bestemmingen ______________________________________________ 54
5.4.1
Wonen__________________________________________________________________ 54
5.4.2
Dubbelbestemming ‘Waarde – Archeologie 4’ ___________________________________ 54
6. UITVOERBAARHEID ______________________________________________ 55 6.1 6.2
Economische uitvoerbaarheid en Grexwet _________________________________ 55 Maatschappelijke uitvoerbaarheid ________________________________________ 55
7. PROCEDURE ____________________________________________________ 56 7.1 7.2 7.3
Inleiding ____________________________________________________________ 56 Overleg ex artikel 3.1.1. Bro ____________________________________________ 56 Zienswijzen _________________________________________________________ 56
BIJLAGEN: Bijlage 1:
Akoestisch onderzoek wegverkeerslawaai
Bijlage 2:
Landschapsplan P15 (stads)landschappen
Bijlage 3:
Omgevingsdialoog
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
4
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
1.
INLEIDING
1.1
Aanleiding van de ruimtelijke ontwikkeling
Onderhavig bestemmingsplan is opgesteld voor de herontwikkeling van de locatie Boekdijk 12 te Best, hierna ‘plangebied’ genoemd. Initiatiefnemer van de beoogde herontwikkeling is tevens eigenaar van de locatie. Het plangebied is thans bestemd als ‘Recreatie’ met de functieaanduidingen ‘specifieke vorm van cultuur en ontspanning - museum met detailhandel’ en ‘cultuurhistorische waarden’. Het pand heeft dienst gedaan als klompenmuseum maar wordt in de huidige hoedanigheid niet meer als dusdanig gebruikt. Vanwege historische context en samenhang met de voormalige klompenfabriek aan Broekdijk 16 en de algemene architectonische karakteristiek zijn aan het pand cultuurhistorische waarden toegekend. Het pand kan worden bestempeld als beeldbepalend. Beoogd wordt om de locatie te herbestemmen naar de bestemming ‘Wonen’ teneinde één wooneenheid toe te voegen binnen bestaande bebouwing. Dit bestemmingsplan is opgesteld om dit initiatief mogelijk te maken. Met deze toelichting wordt aangetoond dat de ontwikkeling ruimtelijk aanvaardbaar is.
1.2
Ligging van het plangebied
Het plangebied is gelegen aan Broekdijk 12-14 te Best, in buurtschap De Vleut, in het buitengebied van de Gemeente Best. Navolgende figuur betreft een luchtfoto waarop het plangebied is omkaderd.
Figuur 1: Ligging plangebied met plangebied uitgelicht
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
5
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
Het plangebied bestaat uit het perceel kadastraal bekend als gemeente Best, sectie L, nummer 4838, 910. Het plangebied kent een totale oppervlakte van 1.775 m². Navolgende figuur geeft een kadastraal overzicht van het plangebied, waarbij het plangebied met een kader is aangegeven.
Figuur 2: Kadastraal overzicht plangebied en omgeving
1.3
Bij het plan behorende stukken
Dit bestemmingsplan bestaat uit drie delen: een verbeelding waarop onder meer de bestemmingen in het plangebied zijn aangegeven, regels waarin de bouw- en gebruiksmogelijkheden voor de op de verbeelding vermelde bestemmingen zijn opgenomen en een toelichting waarin de achtergronden van het bestemmingsplan zijn beschreven. De verbeelding vormt samen met de regels het bindende deel van het bestemmingsplan. In de toelichting worden onder andere de keuzes die in het bestemmingsplan worden gemaakt nader gemotiveerd en verantwoord. Hierin staat ook beschreven wat het vigerende beleid inhoudt en met welke (milieu)planologische aspecten rekening is gehouden.
1.4
Geldend bestemmingsplan
Het bestemmingsplan ‘Buitengebied Best 2021’ is vastgesteld door de gemeenteraad op 26 september 2022. Vanwege een voorlopige voorziening is het bestemmingsplan nog niet in werking getreden. Ter plaatse vigeert derhalve nog het bestemmingsplan ‘Buitengebied Best 2006’. Vooruitlopend wordt het bestemmingsplan ‘Buitengebied Best 2021’ toch reeds beschouwd.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
6
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
In bestemmingsplan ‘Buitengebied Best 2021’ kent het plangebied de bestemming ‘Recreatie’ met bouwvlak, de dubbelbestemming ‘Waarde - Archeologie 4’, de functieaanduidingen ‘cultuurhistorische waarden’, ‘specifieke vorm van cultuur en ontspanning – museum met detailhandel’ en de gebiedsaanduidingen ‘vrijwaringszone – radar’ en ‘overige zone – cultuurhistorische vlak. Navolgende figuur betreft een uitsnede van het vigerende bestemmingsplan.
Figuur 3: Aanwijzing plangebied in bestemmingsplan ‘Buitengebied 2021’ met het plangebied aangeduid
In het bestemmingsplan ‘Buitengebied Best 2006’ kent het plangebied eveneens de bestemming Recreatieve doeleinden.
1.5
Leeswijzer
In hoofdstuk 2 van onderhavige toelichting is een beschrijving van de huidige situatie en toekomstige situatie opgenomen. In hoofdstuk 3 worden de uitgangspunten van het provinciaal- en gemeentelijk beleid verwoord die betrekking hebben op de beoogde herontwikkeling. Hoofdstuk 4 geeft de relevante milieuaspecten weer. Hoofdstuk 5 beschrijft de wijze van bestemmen. Hoofdstuk 6 beschrijft de uitvoerbaarheid. Hoofdstuk 7 gaat ten slotte in op de te doorlopen procedure.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
7
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
2.
BESTAANDE- EN BEOOGDE SITUATIE
2.1
Huidige situatie
2.1.1
Functionele structuur locatie
Het plangebied ligt ten oosten van de Rijksweg A2. Rond de Sint-Oedenrodeseweg, Hogevleutweg en Broekdijk is de bebouwingsconcentratie ‘De Vleut’ gelegen. In de omgeving van het plangebied is sprake van een menging van functies. De agrarische functies zijn de laatste decennia sterk afgenomen. Thans betreft het met name woonfuncties met enkele bedrijfs- en recreatieve functies. Aan de Broekdijk is in het verleden een concentratie van recreatieve functies ontstaan (BestZOO, Toon Vertier, Pannenkoekenhuis en het Klompenmuseum). Best ZOO is daarbij de belangrijkste toeristisch recreatieve drager. De centrale ingang is verplaatst vanaf de Broekdijk naar de Ringweg waar een groene poort met bezoekerscentrum is gebouwd.
2.1.2
Landschappelijke context locatie
De projectlocatie aan de Broekdijk is gelegen in een markant cultuurlandschap tussen Best en Boxtel. Dit cultuurlandschap
ontleent het specifieke karakter
aan
de
natuurlijke ondergrond en
watervoorziening. Geologie, bodem en (grond)water zijn zogenoemde abiotische kenmerken. Hoewel hoogteverschillen in Nederland over het algemeen niet al te groot zijn, zijn ze zeer bepalend geweest voor de gebruiksmogelijkheden van een gebied en daarmee voor het ontstaan van het landschap. De relatieve hoogteligging is gelijkmatig aflopend in oostelijke richting en varieert van 13,20 m +NAP aan de noordwestzijde tot 12,92 m +NAP aan de noord- en oostzijde. Het laagste punt is gelegen bij de ontwateringsgreppel aan de zuidzijde (12,90 m + NAP). De Broekdijk is wat hoger gelegen (13,33 m + NAP) dan de aanliggende percelen; het is immers een landdijk. Het plangebied ligt aan de rand van het kampenlandschap van buurtschap de Vleut. Van oudsher wordt dit landschap gekenmerkt door een kleinschalige verkaveling met een duidelijk onderscheid tussen akkers en graslanden. De weides, hooilanden en akkers worden elk afzonderlijk omzoomd door houtwallen en houtsingels. Op een aantal plekken komen bomenweides voor met de voor dit gebied kenmerkende populieren. Voor een uitgebreide beschrijving en grove landschapsreconstructie wordt verwezen naar de bijlage. In de huidige situatie is het kleinschalige historische landschap sterk veranderd al is de grove indeling nog min of meer herkenbaar.
De directe omgeving van de projectlocatie bestaat uit een onregelmatige lintbebouwing die begint rondom een groen driehoekig pleintje aan het begin van de Broekdijk. Op het beboomde grasveld staat een kleine naoorlogse kapel. Eromheen staan diverse voornamelijk vooroorlogse (voormalige) boerderijen van het langgeveltype. De Broekdijk zelf bestaat uit een redelijk smalle strook asfalt. Er is geen regelmatige begeleidende wegbeplanting aanwezig. Ooit hebben er hier populieren langs de weg gestaan volgens de eigenaren. Tegenover de projectlocatie was tot voor kort een pannenkoekenboerderij gelegen. Daarnaast is nog steeds een kleine dierentuin te vinden. Verder westelijk staan enkele -deels sterk verbouwde- naoorlogse woonhuizen van een gebouwtype kenmerkend voor de bouwperiode.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
8
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
2.1.3
Historische context locatie
Er is eerder een Cultuurhistorische Quickscan opgesteld voor deze locatie (Landplus september 2020). Deze bevat een inventarisatie van de historische ontwikkeling van het landschap, de klompenindustrie, de Vleut en het plangebied. De historische context wordt ook toegelicht in het landschapsplan (zie bijlage). Het gebied tussen Sint-Oedenrode, Schijndel, Veghel en Best is lange tijd het middelpunt van de klompenindustrie. Dit komt mede door de leemachtige ondergrond van de broekontginningen die zeer geschikt is voor de aanplant van populieren, een boom die naast wilg het beste hout geeft voor het maken van klompen. Het populierenlandschap dankt mede zijn ontstaan aan het voorpootrecht dat in de feodale tijd door de hertogen van Brabant werd ingesteld. Het voorpootrecht is een van oorsprong middeleeuws recht dat grondbezitters het recht geeft om in een strook grenzend aan hun eigen percelen bomen te planten, te bezitten en te rooien. Deze strook ligt op de gemeenschappelijke gronden (de gemeynt). Tegenwoordig bestaat het voorpootrecht op enkele plekken nog steeds, maar is het beperkt tot de berm van de weg die grenst aan het eigen perceel. Aanvankelijk worden voornamelijk eiken en wilgen geplant langs de openbare wegen. Het hout van die bomen wordt gebruikt als bouwmateriaal, met name voor de gebinten en wanden van boerderijen.
In de tijd dat boerderijen steeds verder verstenen daalt de behoefte aan eiken- en wilgenhout. Door deze afnemende behoefte worden er vanaf de tweede helft van de 18e eeuw steeds meer populieren aangeplant. Zo ontstaat vanaf deze tijd het typische populierenlandschap. Het produceren van klompen is voor de boeren in eerste instantie een winterbezigheid. De klompen worden gemaakt voor eigen gebruik. In de tweede helft van de 19 e eeuw is de klompenindustrie sterk in opkomst. Best telt in 1850 maar liefst 23 klompenmakerijen. Als gevolg hiervan worden populieren ook in landschappelijk opzicht steeds belangrijker. Hooilanden en broekgronden worden ook perceelsgewijs beplant met populieren. Het belang van de oude hooilandjes wordt minder groot. In de loop van de 20e eeuw neemt het belang van de klompenindustrie af door concurrentie uit België en de opkomst van schoenen (o.a. Bata in Best) en rubberlaarzen. Na de Tweede Wereldoorlog verdwijnt de klompenindustrie grotendeels als economische activiteit. De populierenweides missen hun functie. Wegbeplanting met populieren krijgt steeds minder een economische functie. Dit heeft ingrijpende gevolgen voor het landschap. De populierenteelt verdwijnt op verschillende plaatsen nagenoeg compleet.
2.1.4
Huidige invulling plangebied
De projectlocatie is groter dan het plangebied van de bestemmingsplanwijziging. Als gevolg van het staken van de klompenfabriek ter plaatse heeft er reeds eerder een functiewijziging naar wonen plaatsgevonden voor een deel van de projectlocatie. Het plangebied is aldus gelegen naast een historische langgevelboerderij uit 1870 (Broekdijk 16) op een taps toelopend grondstuk. Het plangebied betreft een afsplitsing van dat bezit en vormde ooit een geheel met betreffende boerderij. De bebouwing binnen het plangebied dateert van 1982 is en is daarmee relatief recent te noemen. Het gebouw is opgetrokken door de gebroeders Van Laarhoven als klompenmuseum De Platijn op het achtererf van een kleine klompenfabriek die aan Broekdijk 16 was vastgebouwd. Deze klompenfabriek is overigens inmiddels afgebroken.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
9
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
Het plangebied is gelegen ten zuiden van de Broekdijk. Het voormalige museum De Platijn was gevestigd in een speciaal daarvoor opgetrokken gebouw. Naast het museumgebouw staat een kleiner bijgebouw. Beide gebouwen zijn opgetrokken van steen. Het voormalig museumgebouw is voor een groot deel gepotdekseld met horizontale planken. Het gebouw ligt met de lange gevel aan de weg. Het terrein wordt ontsloten op de Broekdijk middel een inrit. De verharding zet zich aan de achterzijde door in de vorm van halfverharding. De locatie is landschappelijk ingepast met een forse erfbeplanting. De aangrenzende percelen, zuidelijk van het plangebied, zijn in gebruik voor de biologische groenteteelt. Navolgende figuren geven een overzicht van het plangebied in de huidige situatie.
Figuur 4: Enkele foto’s van het veldbezoek: het voormalige museum vanaf de Broekdijk nr 12, zicht terug naar het museumgebouw langs het kleine bijgebouw nr 14 en de achterzijde van nr 16 waar tot 2014 de klompenfabriek stond.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
10
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
Figuur 5: Luchtfoto van het pand
2.2
Beoogde invulling
2.2.1
Inleiding
De huidige bebouwing op de locatie is niet meer in gebruik als museum. Reeds in 2005 is een haalbaarheidsonderzoek uitgevoerd naar een andere recreatieve invulling op deze plek. Dat bleek economisch niet haalbaar. Er is daarom gekeken naar mogelijke andere invullingen. Daaruit is gebleken dat een omzetting naar een woning de beste optie is, ook voor het behoud van deze plek als onderdeel van het beleefbare erfgoed van Best en De Vleut in het bijzonder. Als onderdeel van deze herbestemming is door P15 (stads)landschappen een landschapsplan opgesteld met daarin een beschrijving van het cultuurhistorisch ensemble met een ruimtelijke strategie voor de landschappelijke inrichting van het plangebied. Onderstaand zijn de belangrijkste onderdelen daarvan opgenomen. Zie voor het totale landschapsplan de bijlage.
2.2.2
Ruimtelijke strategie
Het gebouw van het voormalige klompenmuseum maakt deel uit van een gebouwensemble dat de veranderingen van het landschap van de Vleut zichtbaar maakt. Het voormalige museumgebouw zal een nieuwe functie krijgen als woning, evenals de vele (historische) boerderijen in de omgeving die inmiddels ook geen agrarische functie meer kennen. Het bestaande gebouw wordt niet vervangen, maar aangepast. Daarbij zal ook de terreininrichting worden aangepast aan de nieuwe functie. In navolgende figuur wordt de ruimtelijke strategie verbeeld.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
11
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
Figuur 6: De ruimtelijke strategie voor woningbouw op het plangebied, geprojecteerd op de luchtfoto. Met als uitgangspunt het historisch gegroeide gebouwensemble van de familie van Laarhoven: 1] Broekdijk 16, 2] plek verdwenen klompenfabriek, 3] Broekdijk 13, 4] Broekdijk 11, 5] voormalig klompenmuseum, 6] schuur/drooghok, 7] groene rand, 8] plek nieuw bijgebouw, en 9] haag op scheiding. (Bron: P15 (stads)landschappen)
Er wordt niet ingezet op het herstel van een inmiddels verdwenen landschap en functie. Wel biedt herontwikkeling van het plangebied de mogelijkheid de structuur en belevingswaarde plaatselijk te versterken. De gevolgde ruimtelijke strategie zet in op het versterken het eigen karakter van het gebied en het verbinden van al bestaande elementen binnen het totaalensemble middels groenstructuren en landschappelijke elementen.
Figuur 7: De ruimtelijke structuur met de ruimtelijke bouwstenen, zoals hieronder beschreven (Bron: P15 (stads)landschappen)
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
12
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
2.2.3
Ruimtelijke bouwstenen
Op basis van de ruimtelijke strategie voor het totaalensemble van de familie van Laarhoven aan de Broekdijk is een ruimtelijke structuur bepaald die richting geeft aan de herontwikkeling van het plangebied. Deze ruimtelijke strategie omvat de doorontwikkeling van het plangebied als deel van het totaalensemble met een nieuwe functie. Daarbij staat de leesbaarheid van het totale ensemble en het onderscheid tussen de verschillende elementen voorop. Bij deze omvorming wordt een zevental plekspecifieke bouwstenen ingezet: 1] haag op grens van 2] tuin nieuwe woning, 3] klein bosje, 4] doortrekken bomenrij voorzijde, 5] inrit en verharding, 6] haaks nieuw bijgebouw en 7] groen aan achterzijde.
2.2.4
Inrichtingsschets ensemble
Op basis van de gekozen ruimtelijke strategie en de ruimtelijke bouwstenen van de ruimtelijke structuur is een inrichtingsschets opgesteld. Deze schets geeft een beeld van de voorgestelde perceelsinrichting en landschappelijke inpassing. De bestaande landschapsstructuur zal versterkt worden door waar nodig bestaande beplantingsstructuren te versterken. Gezien de nieuwe functie als woning zal het erf achter het voormalige klompenmuseum worden aangepast. Een deel zal worden heringericht als tuin. Ook zal er een nieuw bijgebouw worden toegevoegd. Er is gekozen voor een logische tweedeling met aan de westzijde de “functionele inrichting” met inrit verhardingen en nieuw bijgebouw en aan de oostzijde een tuinachtige inrichting. Goede bomen blijven in principe behouden in de nieuwe inrichting.
Figuur 8: De inrichtingsschets van het totale gebouwensemble van Van Laarhoven met in het midden het voormalige klompenmuseum. Rondom is een tuin met verharding aan de westzijde gelegen binnen een groen raamwerk. Dit raamwerk verbindt de verschillende onderdelen van het ensemble (Bron: P15 (stads)landschappen)
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
13
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
2.2.5
Erfensemble
De nieuwe woonfunctie wordt ingepast binnen het gebouwensemble aan weerszijden van de Broekdijk. Historisch hoorde het perceel van Broekdijk 12 bij Broekdijk 16. Het is daarom onwenselijk een sterke scheiding aan te brengen aan de westzijde van de bestaande tuin van Broekdijk 16. Een haag met daarin eventueel een laag gaashekwerk volgt de bestaande omzoming van de tuin van Broekdijk 16 en vormt een praktische en passende scheiding tussen wat ooit het voorerf en het achtererf waren. Deze scheiding wordt aan de weg verbijzonderd door het toepassen van een klein bosje naast de inrit van Broekdijk 16, als scheiding van voor- en achtererf. De bestaande beplanting alhier, die samenhangt met de oude functie als klompenmuseum, zal worden weggehaald. De bestaande inrit aan de achterzijde blijft gehandhaafd en geeft toegang tot een verhard erf met ruimte voor een nieuw bijgebouw en parkeren. Het is aantrekkelijk in de (half)verharding een markante boom toe te passen om de verharding wat te breken en de tweedeling naar de tuin tussen de verharding en de inrit van Broekdijk 16 te benadrukken. De tuininrichting wordt verder niet voorgeschreven. Het is belangrijk dat het voormalige museum ook met een woonfunctie herkenbaar blijft als verbonden met en gelegen achter Broekdijk 16.
2.2.6 De
Landschappelijke inpassing
landschappelijke
inpassing
van
de
beoogde
nieuwe
woonfunctie
in
het
voormalige
klompenmuseum is een voortzetting van de omgevingskarakteristiek. Conform de ruimtelijke strategie wordt de nieuw woonfunctie ingebed in het gebouwensemble middels een sterk raamwerk van groenstructuren. Deze groenstructuren bevinden zich vooral rondom de gebouwen. De tuin is vrij in te richten met inachtneming van de indeling genoemd bij het erfensemble hierboven. De richting en opbouw van het gebouwensemble dient beleefbaar te blijven. Vandaar dat er in de landschappelijk inpassing is gekozen voor het doortrekken van de bomenrij voor Broekdijk 12. Dit zijn bomen in een grasberm conform het beeld verderop. Wat betreft soort kan ook hier Es worden geplant, maar gezien de essentaksterfte (een ziekte veroorzaakt door een schimmel uit Azië) ligt dit minder voor de hand. Beter is het te kiezen voor een ziektevrije soort die het goed doet op vochtige zandgronden zoals een (resistente) Iep, Hollandse linde, Esdoorn of Haagbeuk. De bestaande haag op de erfscheiding naar het aanliggende weitje blijft gehandhaafd, evenals het bestaande bosje aan de zuidzijde. Achter een nieuw bijgebouw wordt het groen raamwerk best versterkt met de aanplant van extra struiken. Dit kan ook uitgewerkt worden in de vorm van een (gemengde) meidoornhaag. De greppel alhier kan behouden blijven, maar dat hoeft niet indien dit problematisch is voor een functionele herinrichting van het perceel.
De beplanting aan de wegzijde tussen de oude schuur en Broekdijk 16 bestaat uit een blok van als hakhout te beheren bomen eventueel aangevuld met enkele typische struiken. Indien de nieuwe invulling van deze schuur daarom vraag, kan er aan de straatzijde een lage geschoren haag worden toegepast. De mooie Paardenkastanje naast de schuur dient behouden te blijven. Door gerichte snoei kan de meidoornhaag aan de achterzijde van het bosje weer verjongd worden en een tweede leven krijgen als afscheiding aan die zijde. Dit betekent dat de bomen in het bosje plaatselijk wat gesnoeid en opgekroond moeten worden om hernieuwde verdringing van de meidoornhaag te voorkomen.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
14
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
Figuur 9: De inrichtingsschets van het plangebied Broekdijk 12 met flankerende delen van het totaalensemble. (Bron: P15 (stads)landschappen)
2.2.7
Beeldkwaliteit
Het gebouw van het voormalige klompenmuseum is naoorlogs, maar past binnen de landelijke bouwtraditie en kent een beeldkwaliteit die wenselijk is. Wel is het zaak dat eventuele aanpassingen aan het gebouw als gevolg van de functiewijziging naar wonen subtiel vorm te geven. Dit betekent dat dakkapellen aan de straatzijde uitgesloten zijn. Eventuele extra lichttoetreding in de kap dient als dakramen in het dakvlak te worden opgelost. Dit geldt zowel aan de voor- als de achterzijde. De gevel aan de achterzijde kan worden aangepast passend bij de nieuwe functie. Aanbouwen zijn onwenselijk. Het gebouw kent voldoende inhoud om een ruime woning te accommoderen binnen de bestaande bouwsubstantie. De nog aanwezige schuur c.q. drooghok kan gebruikt worden voor opslag. Het is ook mogelijk hier een extra functionaliteit in onder te brengen. In dat geval is het bestaande gebouw ongeschikt om te verbouwen en zal er een nieuw bijgebouw moeten worden opgetrokken. Dit gebouw dient conform de huidige bouwsubstantie geplaatst te worden tussen het voormalige museumgebouw en Broekdijk 16 met een simpel zadeldak of schilddak zonder overstekken. Het dak wordt bij voorkeur afgedekt met geprofileerde dakplaten (golfplaten) in vezelcement of metaal. Het toepassen van dakpannen (keramisch, ongeglazuurd) is ook mogelijk, maar heeft duidelijk niet de voorkeur.
Het is mogelijk op dit gebouw zonnepanelen toe te passen. Deze dienen geïntegreerd te worden in het totaalontwerp. Ook voor dit bijgebouw zijn alleen dakramen toegestaan.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
15
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
De gevels van een herbouwd bijgebouw worden bij voorkeur uitgevoerd in baksteen conform de bestaande opstal, al is een bekleding met hout ook mogelijk. Het toepassen van hardkernplaten of gelamineerde isolatiepanelen is echter uitgesloten. Aan de wegzijde dienen de gevelopeningen beperkt van afmeting en ingetogen te zijn. Juist aan de tuinzijde is een grote opening of een architectonisch statement op zijn plaats. Het is aan te raden daarbij inspiratie te zoeken in het huidige utilitaire gebouw met de grote schuifdeur. Er is ook voorzien in een nieuw bijgebouw in de uiterste hoek van het achtererf. Dit gebouw wordt in afwijking op de bestaande bebouwing niet parallel aan de Broekdijk, maar haaks daarop gesitueerd. Het gebouw kent een eenvoudig zadeldak met topgevels en geen overstek. Het dak wordt gedekt met geprofileerde dakplaten (golfplaten) in vezelcement of metaal. Het is mogelijk op dit gebouw zonnepanelen toe te passen. Deze dienen geïntegreerd te worden in het totaalontwerp. Ook voor dit bijgebouw zijn alleen dakramen toegestaan. Het nieuwe bijgebouw in de uiterste hoek van het achtererf kan zowel met gevels in baksteen als hout worden uitgevoerd. Gevelopeningen dienen functioneel en doelmatig te zijn. Dit is geen gebouw voor grote architectonische gebaren. De beoogde functie is vooral die van opslag en een garage.
De erfverharding dient in lijn met de huidige situatie de worden uitgevoerd als halfverharding (grind of split). Aan de straatzijde dient geen verharding te worden toegepast; het beeld is hier een groene berm met een rij bomen. Nabij de woning of een bijgebouw kan een vlak in bestrating worden uitgevoerd indien dit praktisch wenselijk is (de toegang tot de woning bijvoorbeeld). Het heeft dan de voorkeur hier gebakken klinkers toe te passen in halfsteensverband met een opsluiting van kopse straatstenen.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
16
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
2.2.8
Planologische situatie
Beoogd wordt de bestemming recreatie om te zetten naar een woonbestemming ten behoeve van één wooneenheid binnen de bestaande bouwmassa. De vigerende dubbelbestemming en de relevante aanduidingen worden overgenomen. Navolgende figuur geeft de planologische situatie weer.
Figuur 10: Verbeelding
2.2.9
Verkeer en parkeren
De woning zal via de bestaande ontsluiting worden ontsloten. Uit de Nota Parkeernormen 2022 volgt de volgende parkeerbehoefte: Bebouwing
Norm parkeerbeleid
Woning
Vrijstaand Rest bebouwde kom
Parkeerbehoefte 1,7 pp
Aandeel bezoekers
2 parkeerplaatsen
0,3 pp Totaal (afgerond)
2 parkeerplaatsen
Op basis van deze normen moeten 2 parkeerplaatsen op eigen terrein gerealiseerd worden. Het plangebied biedt voldoende ruimte voor 2 parkeerplaatsen op eigen terrein. De wegenstructuur in de omgeving van het plangebied heeft genoeg capaciteit om de verkeersbewegingen ten behoeve van één woning op te vangen. Daarentegen komen eventuele verkeersbewegingen ten behoeve van het recreatief gebruik met detailhandel te vervallen.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
17
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
3.
BELEIDSKADER
3.1
Rijksbeleid
3.1.1
Nationale Omgevingsvisie
Het Rijk heeft de Nationale Omgevingsvisie (NVOI) opgesteld voor de fysieke leefomgeving. De fysieke leefomgeving is een gedeelde verantwoordelijkheid van gemeenten, waterschappen, provincies en het Rijk. Sommige belangen en opgaven overstijgen het lokale, regionale en provinciale niveau en vragen om nationale politiek-bestuurlijke aandacht. De nationale belangen zijn in veel gevallen sectoraal. De opgaven die voortkomen uit de nationale belangen van het Rijk zijn vertaald in vier integrale prioriteiten. Deze vier integrale prioriteiten betreffen: -
Klimaat & Energie; ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie;
-
Duurzame economie; duurzaam economisch groeipotentieel;
-
Stad & Regio; sterke en gezonde steden en regio’s;
-
Landelijk gebied; toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied.
In deze vier prioriteiten komen complexe, omvangrijke en dringende opgaven samen, die voortkomen uit of samenhangen met grote transities. Politieke en maatschappelijke keuzes zijn vooral daar nodig, om op deze prioriteiten voortgang te boeken op een manier die draagvlak heeft en bijdraagt aan de kwaliteit van de leefomgeving. Centraal in te maken afwegingen tussen belangen staat een evenwichtig gebruik van de fysieke leefomgeving in zijn volledige omvang (boven- en ondergrond). Het belangrijkste spanningsveld in die afwegingen is dat tussen beschermen en ontwikkelen. Om aan dit afwegingsproces richting te geven worden drie afwegingsprincipes gehanteerd. Deze zijn: 1.
Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies;
2.
Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal;
3.
Afwentelen wordt voorkomen.
De geformuleerde nationale belangen hebben, vanwege de omvang en aard van de beoogde ontwikkeling, geen betrekking op de beoogde ontwikkeling welke onderhavige ruimtelijke onderbouwing mogelijk maakt.
3.1.2
Ladder voor duurzame verstedelijking
Sinds 1 oktober 2012 is het op grond van artikel 3.1.6, tweede lid, Bro, verplicht om in het geval dat een omgevingsvergunning voor planologisch strijdig gebruik een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maakt, in de ruimtelijke onderbouwing de zogenoemde ladder voor duurzame verstedelijking op te nemen. Per 1 juli 2017 is een wijziging van de ‘Ladder voor duurzame verstedelijking’ in werking getreden. Doel van deze wijziging is het vereenvoudigen van regeling. Waar de ‘Ladder’ voorheen bestond uit drie treden waaraan getoetst diende te worden, is de kern van de gewijzigde ‘Ladder’ nu terug gebracht tot navolgende tekst: “De toelichting van een bestemmingsplan dat een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maakt, bevat een beschrijving van de behoefte aan de voorgenomen stedelijke ontwikkeling, en, indien het bestemmingsplan die ontwikkeling mogelijk maakt buiten het bestaand stedelijk gebied, een motivering waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien.”
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
18
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
De ladder voor duurzame verstedelijking is opgenomen in de Interim omgevingsverordening NoordBrabant. Het uitgangspunt is dat met het oog op een zorgvuldig ruimtegebruik, een nieuwe stedelijke ontwikkeling in beginsel binnen bestaand stedelijk gebied wordt gerealiseerd. Het doel is een zorgvuldig gebruik van de ruimte en het tegengaan van overprogrammering en de negatieve ruimtelijke gevolgen van leegstand. Indien de nieuwe stedelijke ontwikkeling voorzien wordt buiten het bestaand stedelijk gebied, dient dat nadrukkelijk te worden gemotiveerd in de toelichting. Artikel 1.1.1 Bro definieert een stedelijke ontwikkeling als een “ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen.” Op basis van jurisprudentie blijkt dat de bouw van één of enkele woningen niet gezien wordt als een stedelijke ontwikkeling. Derhalve is toepassing van de ladder voor duurzame verstedelijking voor de beoogde ontwikkeling niet van toepassing.
3.2
Provinciaal beleid
3.2.1
Brabantse Omgevingsvisie
Provinciale Staten hebben op 14 december 2018 de Brabantse Omgevingsvisie vastgesteld. De Omgevingsvisie bevat de belangrijkste ambities voor de fysieke leefomgeving voor de komende jaren. Dat gaat om ambities op gebied van de energietransitie, een klimaatproof Brabant, Brabant als slimme netwerkstad en een concurrerende, duurzame economie. De Omgevingsvisie geeft ook aan op welke nieuwe manieren de provincie met betrokkenen wil samenwerken aan omgevingsvraagstukken en welke waarden daarbij centraal staan. Met de hoofdopgaven in de Brabantse Omgevingsvisie sluit de provincie aan bij Rijksbeleid, Europese en mondiale doelstellingen. De Provincie Noord-Brabant streeft er op zijn beurt naar dat deze visie, hoewel formeel alleen zelfbindend, Brabant samenbindt. Wanneer de Omgevingswet in 2024 in werking zal treden, is deze nader uitgewerkt in de Omgevingsverordening. Tot dat moment wordt de juridische basis nog gevormd door de Interim Omgevingsverordening Noord-Brabant. De Interim Omgevingsverordening Noord-Brabant wordt hierna besproken.
3.2.2
Interim Omgevingsverordening Noord-Brabant
3.2.2.1
Inleiding
De Interim omgevingsverordening Noord-Brabant, hierna ook de Interim omgevingsverordening genoemd, is een planologische verordening waarin eisen gesteld worden aan de door de gemeente op te stellen ruimtelijke plannen en vormt een direct toetsingskader voor ruimtelijke ontwikkelingen. In de Interim omgevingsverordening zijn regels opgenomen waarvan de provincie het belangrijk vindt dat die door iedere gemeente worden toegepast bij ruimtelijke besluiten. De onderwerpen die in de Interim omgevingsverordening staan, vinden hun basis in de in december 2018 vastgestelde Brabantse omgevingsvisie. De omgevingsvisie formuleert een vijftal hoofdopgaven en ambities voor 2050 gericht op het bereiken van een gezond en veilig Brabant met een goede omgevingskwaliteit.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
19
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
Hoofddoel van de Interim omgevingsverordening is het beleidsneutraal samenvoegen van de verschillende verordeningen die gaan over de fysieke leefomgeving. In navolgende subparagrafen wordt ingegaan op de aanduidingen van het plangebied in de Interim omgevingsverordening en wordt de beoogde ontwikkeling getoetst aan de regels van de Interim omgevingsverordening. 3.2.2.2
Aanduidingen plangebied
Navolgende figuur geven de aanduidingen van het plangebied in de Interim omgevingsverordening weer. Het plangebied is hierbij aangeduid met een bolletjeslijn.
Figuur 11: Ligging plangebied in Interim omgevingsverordening
Het plangebied is aangeduid als gelegen in het landelijk gebied en meer specifieke hoofdzakelijk binnen het ‘Gemengd landelijk gebied’. Het plangebied kent eveneens met de aanduidingen ‘Stalderingsgebied’ en ‘Verstedelijking afweegbaar’. 3.2.2.3
Kwaliteitsverbetering van het landschap
In artikel 3.9 van de van de Interim omgevingsverordening zijn regels opgenomen ten aanzien van de bevordering van de ruimtelijke kwaliteit. Naast bescherming van de ruimtelijke kwaliteit wil de provincie Noord-Brabant ontwikkelingsruimte bieden in het buitengebied mits een ontwikkeling bijdraagt aan een versterking van de ruimtelijke kwaliteit. Daarnaast dient bij nieuwe ontwikkelingen het principe van zorgvuldig ruimtegebruik te worden toegepast. Principe van zorgvuldig ruimtegebruik Het principe van zorgvuldig ruimtegebruik houdt in dat in geval van vestiging van een ruimtelijke ontwikkeling is verzekerd dat gebruik wordt gemaakt van bestaande bebouwing, tenzij in de uitdrukkelijk anders is bepaald.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
20
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
De beoogde herontwikkeling vindt plaats ter plaatse van een bestaand bouwvlak met gebruikmaking van bestaande bebouwing. In het kader van de beoogde ontwikkeling wordt derhalve het principe van zorgvuldig ruimtegebruik toegepast. Principe van kwaliteitsverbetering van het landschap Het principe van kwaliteitsverbetering van het landschap houdt in dat een ruimtelijke ontwikkeling buiten bestaand stedelijk gebied gepaard dient te gaan met een verbetering van de ruimtelijke kwaliteit in het buitengebied. Onder een kwaliteitsverbetering wordt begrepen alle projecten die zijn gericht op een aantoonbare en uitvoerbare verbetering van structuren of waarden op het vlak van natuur, water, landschap of cultuurhistorie. Ook verbeteringen van de extensieve recreatieve mogelijkheden van die omgeving behoren hiertoe. De ‘Handreiking Kwaliteitsverbetering van het landschap, De rood-met-groen koppeling’ van de provincie
Noord-Brabant
biedt
informatie
om
invulling
te
geven
aan
het
principe
van
kwaliteitsverbetering van het landschap. Beleidsregel maatwerk omgevingskwaliteit Noord-Brabant Op 19 juli 2022 heeft de Provincie Noord-Brabant de beleidsregel maatwerk omgevingskwaliteit Noord-Brabant gepubliceerd. Deze beleidsregel is bedoeld om gelijke uitgangspunten te hanteren bij de toepassing van de kwalitatieve invulling van de fysieke tegenprestatie in de artikelen 3.69 en 3.78 van de Interim omgevingsverordening Noord-Brabant. Gedeputeerde Staten hanteren voor het realiseren van een voldoende fysieke tegenprestatie tot versterken van omgevingskwaliteit, de volgende regels bij de realisatie van één of meerdere wooneenheden in een beeldbepalend pand: a. de fysieke tegenprestatie is qua omvang gelijk aan een tegenprestatie van € 62.500 per toe te voegen wooneenheid; b. de splitsing is inpandig; c. beeldbepalende elementen worden behouden en geborgd; d. bij de situering van de bijgebouwen wordt rekening gehouden met het beeldbepalende karakter van de woonboerderij; e. behoud van het beeldbepalende karakter van de woonboerderij, waaronder het tegengaan van verstoring van het beeldbepalende karakter door het realiseren van uitbouwen, wordt juridisch geborgd. Aan deze voorwaarden wordt voldaan. De wooneenheid wordt binnen bestaande bebouwing gerealiseerd. Het behoud van het beeldbepalend pand wordt verzekerd door bepalingen in de regels en op de verbeelding.
Tegenprestatie Ten behoeve van deze ontwikkeling dient te worden voorzien in een tegenprestatie van ten minste € 62.500,-. Initiatiefnemer zal hierover afspraken maken met de gemeente en deze vastleggen middels een anterieure overeenkomst. Het bedrag (€ 62.500,-) wordt gestort in het landschapsfonds en wordt ingezet ten behoeve van het uitvoeringsprogramma zoals opgenomen in de structuurvisie Buitengebied.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
21
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
3.3
Gemeentelijk beleid
3.3.1
Toekomstvisie 2020
De gemeenteraad van Best heeft de Toekomstvisie 2020 ‘Best, dorp van formaat, bouwt aan de toekomst’ vastgesteld. Deze toekomstvisie dient als referentiekader voor beslissingen over de ontwikkeling van Best. Het is een kader dat houvast geeft aan politiek, bestuur, inwoners en bedrijfsleven. De visie doet uitspraken op sociaalmaatschappelijk, economisch en ruimtelijk gebied voor de periode tot 2020. Centraal uitgangspunt van deze toekomstvisie is dat de bestaande kwaliteiten van Best behouden of waar noodzakelijk en haalbaar versterkt moeten worden. Het doel is om inwoners en bezoekers blijvend een vertrouwde en veilige omgeving te bieden waarin zij kunnen wonen, werken en verblijven. Karakteristiek zijn het dorpse en groenstedelijke woonmilieu en de grote sociale cohesie en participatie in het maatschappelijk leven. De opgave in de periode 2020 wordt als volgt verwoord: ‘Best moet zichzelf en herkenbaar blijven, de karakteristieke kwaliteiten moeten blijven bestaan. Gezien de omvang van de veranderingen is dat niet vanzelfsprekend. Er moet gericht gestuurd worden. Het aanbrengen van samenhang is daarbij cruciaal.’ De uitgangspunten voor de toekomstige ontwikkeling van Best luiden als volgt:
-
Best kiest voor een regionale opgave met behoud van eigen identiteit. Best kiest voor kwalitatieve groei met behoud en versterking van sociaalmaatschappelijke instellingen.
-
Best kiest voor het benutten van economische potenties met een nadruk op het creëren van diversiteit en betrokkenheid. Best kiest voor behoud en versterking van de karakteristieke ruimtelijke structuur.
Voor de woningbouw in de planperiode is met name aandacht nodig voor de doelgroepen starters en senioren. Aandacht voor kwaliteit en ontwerp is bij alle woningbouwprojecten van belang. Schaal en maat, diversiteit en inpassing in het landschap spelen een centrale rol in het realiseren van een herkenbare en authentieke woonomgeving. Met de onderhavige ontwikkeling wordt vormgegeven aan het uitgangspunt om te kiezen voor behoud en versterking van de karakteristieke ruimtelijke structuur. Een woning wordt toegevoegd aan een bestaande bouwmassa van een beeldbepalend pand. Daarmee wordt het duurzaam behoud verzekerd en een extra woning toegevoegd aan de woningvoorraad. Het initiatief sluit derhalve aan op de toekomstvisie 2020.
3.3.2
Omgevingsvisie Best 2040
Met het oog op de komst van de omgevingswet dienen gemeenten moeten daartoe een toekomstvisie op de omgeving opstellen, de omgevingsvisie. De gemeenteraad van Best heeft op 31 januari 2022 de omgevingsvisie ‘Best 2040: dorp van formaat’ vastgesteld. Deze omgevingsvisie beschrijft op hoofdlijnen hoe de gemeente wil omgaan met belangrijke onderwerpen zoals wonen, gezondheid, economie, bereikbaarheid en de gevolgen van klimaatverandering.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
22
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
De gemeente heeft voor zichzelf drie kernopgaven gesteld: •
Kernopgave 1: ruimte voor comfortabel wonen
•
Kernopgave 2: versterken van de groene leefomgeving
•
Kernopgave 3: werken aan een vitale en schone economie
De kernopgaven zijn uitgewerkt in ruimtelijke keuzes. Vervolgens zijn de kernopgaven en keuzes samengebracht in gebiedsgerichte opgaven. Hier is op hoofdlijnen aangegeven wat ambities en uitgangspunten zijn voor het centrum- en stationsgebied, de woonwijken, het buitengebied, de werklocaties en Best Zuidrand. Onderhavige ontwikkeling behelst de herontwikkeling van een recreatieve functie naar een woonfunctie. Eveneens wordt een cultuurhistorisch waardevol pand behouden voor de toekomst door het een passende nieuwe functie te geven. Bijdragen wordt aan het de ambitie ‘Ruimte bieden voor landelijk wonen in het Buitengebied’. In samenhang wordt een significant deel van het plangebied groen ingericht en wordt er een bijdrage geleverd aan een groene leefomgeving.
3.3.3
Schone Lucht Akkoord
In 2020 sloot de gemeente Best zich aan bij het Schone Lucht Akkoord. Het doel van het Schone Lucht Akkoord (SLA) is minimaal 50% gezondheidswinst in 2030 ten opzichte van 2016. Dat betekent dat mensen langer leven, gezonder zijn en een hogere kwaliteit van leven hebben. Samen met het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, provincies en een aantal gemeenten wordt geprobeerd dit doel te bereiken. De gemeente meet de hoeveelheden stikstofdioxide (NO2) en fijnstof (PM2,5 en PM10) in de lucht. Dit zijn stoffen waarvan men weet dat ze slechte invloed hebben op de gezondheid. In de regio ZuidoostBrabant zijn drie aandachtsgebieden. Dat zijn Eindhoven Airport, intensieve veehouderij en de stedelijke omgeving. Op 3 plaatsen binnen de gemeente best zijn meetkasten geplaatst. Deze staan aan de Kapelweg, kruising Ringweg-Oirschotseweg en aan de Looierstraat. Autoverkeer levert een grote bijdrage aan de luchtverontreiniging in de gemeente Best. De afgelopen jaren hebben heeft de gemeente op dit gebied al maatregelen genomen: •
Het verbeteren van fietsroutes
•
Gemeentelijke voertuigen vervangen door schonere
•
Het plaatsen van laadpalen voor elektrische voertuigen
•
Het verlagen van de maximum snelheid op wegen in het centrum
•
Het aanpassen van kruispunten om de doorstroming te verbeteren
Het planvoornemen heeft geen negatieve impact op de luchtkwaliteit. Een nadere onderbouwing is gegeven in paragraaf 4.3 van deze toelichting.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
23
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
4.
RELEVANTE MILIEUASPECTEN
4.1
Bodem
Voorafgaand aan het volgen van een ruimtelijke procedure dient te worden nagegaan of de aanwezige bodemkwaliteit past bij het huidige of toekomstige gebruik. Het belangrijkste uitgangspunt hierbij is dat eventueel aanwezige bodemverontreinigingen geen onaanvaardbare risico’s opleveren voor de gebruikers van de bodem en dat de bodemkwaliteit niet verslechtert door grondverzet. Met de beoogde herontwikkeling zal een gedeelte van het bestaande pand worden gebruikt voor een reguliere woonfunctie. Inpandig wordt een extra gevoelige functie toegevoegd. Grondverzet is buiten de funderingen niet aan de orde. De bestaande functie betreft reeds een gevoelige functie. Er is geen reden om aan te nemen dat de grondkwaliteit niet past bij het voorgenomen gebruik. Een bodemonderzoek wordt niet noodzakelijk geacht. Het hergebruiken van grond valt onder de regels van de Besluit bodemkwaliteit. Indien als gevolg van graafwerkzaamheden op de locatie (bijv. bij het bouwrijp maken van het terrein en het graven van een kelder) grond vrijkomt die niet op locatie kan worden hergebruikt, dan dient deze te worden afgevoerd conform de regels van het Besluit Bodemkwaliteit. Voor het toepassen van grond zijn eveneens de regels van het Besluit bodemkwaliteit van toepassing. Het toepassen van grond (>50 m3) dient gemeld te worden bij het meldpunt bodemkwaliteit.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
24
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
4.2
Akoestiek
De Wet geluidhinder (Wgh) biedt geluidsgevoelige bestemmingen (zoals woningen) bescherming tegen geluidhinder van wegverkeerlawaai bij de aanleg/wijziging van wegen of bij de bouw van woningen in de buurt van wegen. De reikwijdte van de Wgh is beperkt tot een geluidszone langs wegen. Binnen deze geluidszone zijn de regels van de Wgh van toepassing. De Wgh niet geldt voor 30-km wegen en voor woonerven. De systematiek van de zonering Wet geluidhinder voor wegverkeer houdt in dat langs een (toekomstige) verkeersweg een geluidszone ligt waarbinnen in een aantal situaties bescherming wordt geboden aan geluidsgevoelige bestemmingen. Deze bescherming geldt in de volgende situaties:
-
via een ruimtelijk besluit de aanleg van een weg mogelijk maken; via een ruimtelijk besluit een geluidsgevoelige bestemming in de zone realiseren; de reconstructie/wijziging van een bestaande weg.
Als gevolg van de beoogde ontwikkeling wordt een geluidgevoelig object toegevoegd. Ten behoeve van de beoogde ontwikkeling is een akoestisch onderzoek wegverkeerslawaai uitgevoerd. De rapportage van dit onderzoek met rapportnummer 2002/010/SH-01 is als bijlage bij onderhavige toelichting gevoegd. Navolgend is de samenvatting en conclusies uit de rapportage weergegeven: “In opdracht van Crijns Rentmeesters heeft Tritium Advies een akoestisch onderzoek wegverkeerslawaai uitgevoerd ten behoeve van de beoogde transformatie aan Broekdijk 1214 te Best. Op de locatie is thans een klompenmuseum gevestigd. Er wordt beoogd dit museum te transformeren naar een woonbestemming. Het akoestisch onderzoek is uitgevoerd vanwege de hiervoor noodzakelijke juridisch-planologische procedure. Voor wegverkeerslawaai is het plan gelegen binnen de geluidzone van de wegen Broekdijk, Molenkampseweg, Hogevleutweg en N619. Voor de wegen Broekdijk, Molenkampseweg, Hogevleutweg en N691 geldt dat de geluidbelasting ten gevolge van het wegverkeer op deze wegen de voorkeursgrenswaarde van 48 dB op geen enkele gevel van de woning overschrijdt. Derhalve is een procedure hogere waarde niet aan de orde. Aangezien in onderhavige situatie geen sprake is van een procedure hogere waarde, wordt voor de woning een aanvullend onderzoek ter bepaling van de geluidwering van de gevels niet noodzakelijk geacht.
Bij toepassing van standaard geluidwerende materialen en maatregelen is een goed akoestisch woon- en leefklimaat gewaarborgd. Uit het akoestisch onderzoek blijkt dat het aspect wegverkeerslawaai geen belemmering vormt voor de voorgenomen ontwikkeling.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
25
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
4.3
Luchtkwaliteit
4.3.1
Inleiding
Het beleid om tot een goede luchtkwaliteit te komen volgt twee sporen: 1. beperken van de uitstoot van schadelijke stoffen en; 2. voorkomen dat mensen langdurig worden blootgesteld aan verontreiniging. De belangrijkste regels over de luchtkwaliteit staan in hoofdstuk 5 van de Wet milieubeheer (Wm).
4.3.2
Uitstoot van schadelijke stoffen
4.3.2.1
Rijksbeleid
De borging van de luchtkwaliteit vindt onder andere plaats middels een gebiedsgerichte aanpak van de luchtkwaliteit via het Nationaal Samenwerkingsprogramma (NSL). Binnen het NSL werken het rijk, de provincies en gemeenten samen om de Europese eisen voor luchtkwaliteit te realiseren. Het NSL is op 1 augustus 2009 in werking getreden. De programma-aanpak zorgt voor een flexibele koppeling tussen ruimtelijke activiteiten en milieugevolgen. Van bepaalde projecten met getalsmatige grenzen is vastgesteld dat deze ‘niet in betekende mate’ (NIBM) bijdragen aan de luchtverontreiniging als de 3% grens niet wordt overschreden. In de ‘Regeling niet in betekenende mate bijdragen’ wordt aangeven op welke manier snel kan worden vastgesteld of de bijdrage van een nieuwbouwproject op de luchtkwaliteit valt onder de term ‘niet in betekenende mate’. De regeling geeft een harde omschrijving van het aantal gevallen. Voor woningbouw geldt bij 1 ontsluitingsweg een aantal van 1.500 nieuwe woningen netto (vervanging van bestaande woningen geldt als bijdrage neutraal). Bij twee ontsluitingswegen geldt een aantal van 3.000 woningen. Aangezien het plan slechts één nieuwe wooneenheid mogelijk maakt, valt dit plan onder het begrip NIBM en hoeft de luchtkwaliteit niet verder te worden onderzocht in het kader van de Wet luchtkwaliteit. 4.3.2.2
Gemeentelijk beleid
Ruimtelijke ontwikkelingen dienen eveneens te voldoen aan het in juli 2009 vastgestelde ‘Luchtkwaliteitsplan’ van de gemeente Best. In het Luchtkwaliteitsplan is aangegeven dat bij de toetsing van bouwaanvragen voor woningen gecontroleerd wordt of de ventilatievoorzieningen voldoen aan de daaraan gestelde normen. De gemeente Best houdt toezicht op de uitvoering, zodat deze overeenkomstig de bouwvergunning is. Bij de eindcontrole wordt extra aandacht besteed aan de ventilatievoorzieningen. Met de bouwaanvraag van de beoogde woning zal rekening gehouden worden met de huidige normen voor ventilatievoorzieningen waarbij een goed binnenmilieu kan worden gegarandeerd. In aanvulling op het ‘Luchtkwaliteitsplan’ heeft de gemeente Best de ‘Handreiking luchtkwaliteit gevoelige bestemmingen Noord-Brabant’ opgesteld. Dit is een aanvulling op het Besluit gevoelig bestemmingen en geeft invulling aan het begrip ‘goede ruimtelijke ordening’ voor het aspect luchtkwaliteit. Bepaald is dat per project aangegeven moet worden of het een al dan niet ‘in betekende mate’ project betreft. Op grond van de Wet milieubeheer en bijbehorende regelgeving is onderzoek VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
26
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
naar luchtkwaliteit voor woningbouwlocaties niet noodzakelijk, wanneer er minder dan 1.500 woningen (bij ontsluiting over één weg) dan wel 3.000 woningen (bij gelijkmatige ontsluiting over twee of meer wegen) gerealiseerd worden. Een initiatief voor minder dan 1.500 respectievelijk 3.000 woningen kan op grond van de Regeling niet in betekenende mate (NIBM) zonder meer doorgang vinden. Ter plaatse wordt slechts één nieuwe woning beoogd. Het plan draagt dan ook niet in betekenende mate bij aan een verslechtering van de luchtkwaliteit. Daarbij geeft de handreiking beperkingen voor de vestiging van nieuwe luchtgevoelige objecten, zijnde scholen, kinderdagverblijven, verzorging-, verpleeg- en bejaardentehuizen in de nabijheid van drukke (snel)wegen. Binnen 300 meter van een snelweg en 50 meter van een drukke gemeentelijke/provinciale weg mogen daarmee geen nieuwe luchtgevoelige objecten worden ontwikkeld. De handreiking geeft echter geen invulling aan de oprichting van woningen binnen deze zones. Woningen worden hiermee namelijk niet gezien als ‘luchtgevoelig object’. De handreiking streeft voor de toekomst een betere leefomgeving na voor kwetsbare groepen. De beoogde woning aan wordt niet aangemerkt als luchtgevoelig object, waarmee de beoogde herontwikkeling geen extra aandacht behoeft voor wat betreft de handreiking.
Luchtkwaliteit is voor de beoogde ontwikkeling geen belemmering.
4.3.3
Blootstelling aan verontreiniging
4.3.3.1
Inleiding
Met wet- en regelgeving wil de overheid zorgen voor een goede luchtkwaliteit en de burgers beschermen tegen de schadelijke gevolgen van luchtverontreiniging. Fijnstof (PM 10) en stikstofdioxide (NO2) zijn de belangrijkste stoffen in de luchtkwaliteitsregelgeving. Om een voldoende kwaliteit van de buitenlucht in de leefomgeving te waarborgen zijn er grenswaarden en regels voor een aanvaardbare luchtkwaliteit op leefniveau. In navolgende paragrafen wordt achtereenvolgens ingegaan op fijnstof en stikstofdioxide. 4.3.3.2
Fijnstof
In de Wet milieubeheer is de Europese richtlijn luchtkwaliteit geïmplementeerd. Het doel van de wet is mensen te beschermen tegen risico’s van luchtverontreiniging. De richtlijn geeft de volgende grenswaarden voor fijnstof:
-
de grenswaarde jaargemiddelde concentratie van PM10 is 40 µg/m³. de grenswaarde daggemiddelde concentratie van PM10 is 50 µg/m³. De concentratie fijn stof mag maximaal 35 dagen per kalenderjaar hoger zijn dan deze waarde.
-
de grenswaarde jaargemiddelde concentratie van PM2,5 is 25 µg/m³.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
27
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
Figuur 12: Fijnstof PM10 (Atlas leefomgeving)
Figuur 13: Fijnstof PM2,5 (Atlas leefomgeving)
Ter plaatse van het plangebied is sprake van een jaargemiddelde concentratie PM10 van 16-18 µg/m³ (bron: Atlas leefomgeving). De jaargemiddelde concentratie PM 2,5 bedraagt 9-10 µg/m³. De grenswaarde van maximaal 35 dagen boven een daggemiddelde concentratie PM 10 van 50 µg/m³ is sinds 2011 op geen enkele meetlocatie meer overschreden. Geconcludeerd kan worden dan de beoogde ontwikkeling in het kader van de blootstelling aan luchtverontreiniging als gevolg van fijnstof geen bezwaar is. 4.3.3.3
Stikstofdioxide
De Europese richtlijn luchtkwaliteit geeft de volgende grenswaarde voor stikstofdioxide:
-
de grenswaarde jaargemiddelde concentratie van NO2 is 40 µg/m³.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
28
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
Figuur 14: Stikstof NO2 (Atlas leefomgeving)
Ter plaatse van het plangebied is sprake van jaargemiddelde concentratie NO 2 van 12-14 µg/m³ (bron: Atlas leefomgeving). Geconcludeerd kan worden dan de beoogde ontwikkeling in het kader van de blootstelling aan luchtverontreiniging als gevolg van stikstofdioxide geen bezwaar is.
VAST TE STELLEN Crijns Rentmeesters bv
29
Bestemmingsplan ‘Broekdijk 12’ Best - Toelichting
4.4
Agrarische bedrijven
4.4.1
Inleiding
4.4.1.1
Wet geurhinder en veehouderij
Bij besluitvorming omtrent de (her)ontwikkeling van het plangebied dient in het kader van het aspect ‘geur’ antwoord gegeven te worden op de vragen: -
Is ter plaatse een aanvaardbaar woon- en verblijfklimaat gegarandeerd? (belang geurgevoelig object).
-
Wordt niet iemand onevenredig in zijn belangen geschaad? (belangen veehouderij en derden).
De Wet geurhinder en veehouderij (Wgv) vormt vanaf 1 januari 2007 het toetsingskader voor vergunningverlening als het gaat om geurhinder vanwege dierverblijven van veehouderijen. De wet geeft onder andere normen voor de geurbelasting die een veehouderij mag veroorzaken op een geurgevoelig object (bijvoorbeeld een woning). Gemeenten mogen, binnen bepaalde grenzen, bij verordening van de normen in de Wet geurhinder en veehouderij afwijken (artikel 6 van de wet). 4.4.1.2