Vaststelling bestemmingsplan 'Menzel 28, Nistelrode' - Toelichting

Bestemmingsplan “Menzel 28 Nistelrode”

TOELICHTING

1 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

COLOFON:

Opdrachtnemer:

RO Connect Mr. O. Truschel

Projectnummer:

ROC.P2020.471.T

Versie:

Concept: 29 september 2021 Ontwerp: 7 juni 2022 Vaststelling: 15 december 2022

2 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

Inhoudsopgave HOOFDSTUK 1. INLEIDING ....................................................................................................................... 6 1.1 Achtergrond....................................................................................................................................... 6 1.2 Initiatieflocatie .................................................................................................................................. 7 1.3 Doel van het bestemmingsplan ......................................................................................................... 8 1.4 Geldend bestemmingsplan................................................................................................................ 8 HOOFDSTUK 2 BESTAANDE SITUATIE .................................................................................................... 10 2.1 Ruimtelijke structuur ....................................................................................................................... 10 2.1.1 Ontstaansgeschiedenis ............................................................................................................. 10 2.1.2 Bebouwingsstructuur ...............................................................................................................

10 2.2 Functionele structuur ...................................................................................................................... 11 HOOFDSTUK 3 BELEIDSKADER............................................................................................................... 12 3.1 Rijksbeleid........................................................................................................................................ 12 3.2 Provinciaal beleid ............................................................................................................................ 13 3.2.1 Omgevingsvisie Noord Brabant ................................................................................................ 13 3.2.2. Interim Omgevingsverordening Noord-Brabant ..................................................................... 14 3.3 Gemeentelijk beleid ........................................................................................................................ 18 3.3.1 Structuurvisie Buitengebied ..................................................................................................... 18 3.3.2 Woonvisie 2022-2026...............................................................................................................

19 3.3.3 Archeologiebeleid Bernheze .................................................................................................... 19 3.3.4 Parkeerbeleidsplan Gemeente Bernheze ................................................................................. 20 3.3.5 Gebiedsvisie Bernheze ........................................................................................................... 20 HOOFDSTUK 4 PLANBESCHRIJVING ....................................................................................................... 21 4.1 De activiteiten/het initiatief ............................................................................................................ 21 4.2 Stedenbouwkundige inpassing ........................................................................................................ 23 4.2.1 Inleiding .................................................................................................................................... 23 4.2.2 Stedenbouwkundige randvoorwaarden................................................................................... 24 4.2.3 Kwaliteitsverbetering/landschappelijke inpassing ................................................................... 28 HOOFDSTUK 5 RUIMTELIJKE EN MILIEUHYGIENISCHE ASPECTEN ........................................................ 30 3 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

5.1 Water ............................................................................................................................................... 30 5.2 Natuur/Stikstof ................................................................................................................................ 33 5.3 Archeologie/Cultuurhistorie ............................................................................................................ 44 5.5 Bodem ............................................................................................................................................. 47 5.6 Geluid .............................................................................................................................................. 48 5.7 Geur ................................................................................................................................................. 51 5.8 Luchtkwaliteit .................................................................................................................................. 63 5.9 Externe veiligheid ............................................................................................................................ 64 5.10 Bedrijven en milieuzonering..........................................................................................................

69 5.11 Hoogspanningslijnen ..................................................................................................................... 71 5.12 Spuitzones ..................................................................................................................................... 72 5.13 Volksgezondheid i.r.t. veehouderijen............................................................................................ 73 5.14 Bomen ........................................................................................................................................... 75 5.15 M.e.r.-beoordeling ........................................................................................................................ 76 HOOFDSTUK 6 JURIDISCHE PLANBESCHRIJVING ................................................................................... 78 6.1 Inleiding ........................................................................................................................................... 78 6.2 Toelichting verbeelding ................................................................................................................... 78 6.3 Toelichting regels ............................................................................................................................

78 6.4 Toelichting bestemmingen .............................................................................................................. 79 6.4.1 Agrarisch met waarden – Leefgebied dassen........................................................................... 79 6.4.2 Waarde-Archeologie 2.............................................................................................................. 79 HOOFDSTUK 7 UITVOERBAARHEID ....................................................................................................... 80 7.1 Economische uitvoerbaarheid ......................................................................................................... 80 7.2 Maatschappelijke uitvoerbaarheid ................................................................................................. 80

SEPARATE BIJLAGEN: 1. Quickscan overige milieuaspecten Menzel 28 Nistelrode: Sab, 11 februari 2022, kenmerk 200454; 2. Akoestisch onderzoek wegverkeerslawaai: Sab, 1 juli 2021, kenmerk 200454; 3. Verkennend bodemonderzoek: De Klinker Milieu, 20 oktober 2020, kenmerk K209511; 4. Quickscan natuur: Sab, 11 februari 2022, kenmerk 200454; 5. Onderzoek stikstofdepositie: Sab, d.d. 11 februari 2022, kenmerk 210490, inclusief Aeriusberekening (Projectberekening); 6. Onderzoek agrarisch geur: Sab, 1 juli 2021, kenmerk 200454 7. Advies Veiligheidsregio, d.d. 7 januari 2021 8. GGD advies, d.d. 1 februari 2021, kenmerk WBGMV-573577165-7934 4 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

9. Landschappelijk inpassingsplan Menzel 28, d.d. oktober 2022 10. Boom Effecten Analyse: Hoogendoorn Boomadvies B.V., d.d. 14 mei 2021, kenmerk P211595/BEA/MJH 11. Ruimte voor ruimtetitel 12. Nota zienswijzen Bestemmingsplan ‘Menzel 28, Nistelrode’

5 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

HOOFDSTUK 1. INLEIDING 1.1 Achtergrond Aan RO Connect is opdracht verleend tot het opstellen van een bestemmingsplanherziening voor het oprichten van twee woningen voor het perceel gelegen aan Menzel 28 in Nistelrode. Het betreft de (sloop en) herbouw van de agrarische bedrijfswoning en het toevoegen van een extra woning (burgerwoning) in de vorm van een ruimte-voor-ruimte-woning. De woningen zullen twee aaneen worden gebouwd. Het voorliggende bestemmingsplan betreft het juridisch/planologisch mogelijk maken van het oprichten van de woningen op voornoemd perceel. Daarnaast zal in dit bestemmingsplan de reeds vergunde zorgboerderij en het reeds vergunde kleinschalig kampeerterrein planologisch worden geregeld. De ruimte-voor-ruimte-regeling heeft tot doel dat de ruimtelijke kwaliteit verbeterd wordt door de bouw van woningen op passende locaties toe te staan, in ruil voor de sloop van agrarische bedrijfsgebouwen die in gebruik zijn of waren voor de intensieve veehouderij. De initiatiefnemer heeft geen eigen intensieve veehouderijbedrijf dat gesaneerd kan worden in samenhang met de ontwikkeling van de ruimte voor ruimtewoning. Voorwaarde voor de ontwikkeling van de ruimte-voor ruimte-woning is dan ook dat er aankoop van een bouwtitel Ruimte voor Ruimte plaats vindt.

De herbestemming van een gedeelte van de locatie Menzel 28 Nistelrode, zal plaats dienen te vinden door middel van een partiële herziening van het bestemmingsplan ‘Buitengebied Bernheze’ van de gemeente Bernheze. Op 2 september 2020 heeft de gemeente Bernheze besloten in beginsel medewerking te verlenen aan het initiatief om de agrarische bedrijfswoning en extra de ruimte-voor-ruimte-woning als twee aaneen gebouwd te realiseren binnen het plangebied.

6 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

1.2 Initiatieflocatie De initiatieflocatie is gelegen aan de zuidoostzijde van de kern Nistelrode. Op onderstaande afbeelding is de ligging van de locatie aan Menzel 28 Nistelrode weergegeven.

En meer in detail:

7 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

1.3 Doel van het bestemmingsplan Dit bestemmingsplan betreft de herontwikkeling van een gedeelte van het perceel Menzel 28 in Nistelrode en heeft het opstellen van een eenduidige en uniforme juridische regeling voor het toegestane gebruik en de toegestane bebouwing binnen het plangebied tot doel. Het bestemmingsplan “Menzel 28 Nistelrode” bestaat uit planregels, een verbeelding en een toelichting. De onderhavige toelichting dient als motivering bij de te volgen procedure. De uitgevoerde onderzoeken zijn als separate bijlagen bij deze toelichting gevoegd, evenals de ruimte-voor-ruimtetitel.

1.4 Geldend bestemmingsplan Ter plaatse van het plangebied is het bestemmingsplan ‘Buitengebied Bernheze’ van de gemeente Bernheze het vigerende bestemmingsplan. Dit bestemmingsplan is door de gemeenteraad gewijzigd vastgesteld op 26 juni 2012. Op basis van dit bestemmingsplan heeft het onderhavige perceel de Enkelbestemming Agrarisch met waarden - Leefgebied Dassen’ en de dubbelbestemming Waarde - Archeologie 2. Daarnaast is een aantal aanduidingen opgenomen: • Bouwvlak • Agrarisch bedrijf • Bedrijfswoning • Groenblauwe mantel • Extensiveringsgebied • Woonwerkontwikkelingsgebied. Onderstaande afbeelding geeft een uitsnede van het vigerende bestemmingsplan weer.

8 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

De bouw van een burgerwoning is op basis van het vigerende bestemmingsplan Buitengebied niet toegestaan. De agrarische bedrijfswoning en de nieuwe ruimte-voor-ruimte-woning dienen als twee aaneen gebouwd te worden gerealiseerd. Dit betekent dat een herziening van het bestemmingsplan noodzakelijk is. In deze herziening zal de vigerende bestemming op de planlocatie blijven bestaan. Ten behoeve van de ruimte voor ruimtewoning wordt aan deze bestemming een aantal aanduidingen toegevoegd, te weten ‘specifieke vorm van wonen – ruimte voor ruimte’ en ‘bouwvlak’. Ook wordt de bouwaanduiding ‘twee-aaneen’ opgenomen voor zowel de burgerwoning als de agrarische bedrijfswoning. Daarnaast zal ten behoeve van de reeds vergunde zorgboerderij en het vergunde kleinschalig kampeerterrein een specifieke aanduiding worden opgenomen.

Een bestemmingsplan moet gebaseerd zijn op een goede ruimtelijke onderbouwing, waarin alle relevante ruimtelijke, milieukundige en economische aspecten worden behandeld. Deze toelichting voorziet hierin.

9 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

HOOFDSTUK 2 BESTAANDE SITUATIE 2.1 Ruimtelijke structuur 2.1.1 Ontstaansgeschiedenis Diverse geologische processen in het verre en het nabije verleden hebben een grote invloed gehad op de verschijningsvorm van het huidige landschap en de bebouwingsstructuur in de gemeente Bernheze. De occupatiegeschiedenis en ontwikkeling van de gemeente hangen vervolgens weer nauw samen met de waarden die van oorsprong aanwezig zijn. Geomorfologische kenmerken en de aanwezigheid van water zijn van grote invloed geweest op de ontwikkeling van de kernen binnen de gemeente. Door tektonische bewegingen zijn er breuken in de aardkorst ontstaan, waarbij delen ten opzichte van elkaar in verticale richting verschoven. Hierdoor ontstonden er hoger en lagergelegen gebieden: horsten en slenken. De gemeente Bernheze ligt precies op zo’n grensgebied. De eerste occupatie is ontstaan op de rand van de beekdalen en de hoger gelegen zandgronden. In de periode tussen de 15e en de 18e eeuw werden aangrenzend aan de beekdalen woeste gronden ontgonnen ten behoeve van de landbouw. Vanaf het midden van de 19e eeuw heeft grootschalige heideontginning geleid tot forse uitbreiding van de landbouwgronden.

Bernheze en Uden hebben zich ontwikkeld van agrarische nederzettingen naar vestigingsplaatsen voor ondernemers, forensen en ambachtslieden en (met name Uden) heeft een regionale centrumfunctie met een krachtig centrum en gevarieerde horeca als belangrijke publiekstrekkers. Nistelrode is een dorp onder de rook van het grotere Oss maar heeft een goed ontwikkeld centrum en goede voorzieningen. Van oorsprong is Nistelrode een lintdorp en volgde het de hoger gelegen contouren van het landschap. Hierdoor was veilige en droge bewoning mogelijk. Vanuit de hogere gronden is de kern van het dorp op planmatige wijze richting het oosten uitgebreid. De hoofdstructuur is noord-zuid gericht. Deze ruimtelijke structuur van het landschap loopt parallel aan de aardkundige breuklijnen en bijbehorende natte zones van wijstgronden met uitwaaierende wegen “Driften en Dreven”.

2.1.2 Bebouwingsstructuur Voor de ontwikkeling van de nederzettingen in de gemeente Bernheze is voornamelijk de ligging aan belangrijke doorgaande routes tussen grotere plaatsen in de omgeving van belang. Zo ligt Heesch op de kruising van de routes ’s-Hertogenbosch - Grave en Oss - Uden. Met betrekking tot bebouwing komt naast de vijf kernen relatief veel bebouwing voor in het agrarische buitengebied. De bebouwing bestaat voor een deel uit verspreide boerderijen en 10 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

burgerwoningen. Op een aantal locaties is de bebouwing geclusterd. Zo ook is – zoals uit onderstaande afbeelding duidelijk blijkt - het perceel Menzel 28 gelegen in zo’n bebouwingscluster.

2.2 Functionele structuur De omgeving van het perceel Menzel 28 wordt gekenmerkt als een bebouwingscluster met afwisselend agrarische bedrijven en burgerwoningen. Het initiatief voegt zich goed in de omgeving. Onderstaande afbeelding geeft een beeld van de functies in de directe omgeving.

11 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

HOOFDSTUK 3 BELEIDSKADER 3.1 Rijksbeleid Nationale Omgevingsvisie (NOVI) Op 11 september 2020 zijn de Nationale Omgevingsvisie en bijbehorende Uitvoeringsagenda vastgesteld door de Tweede Kamer. Deze geven richting aan een duurzaam perspectief voor onze fysieke leefomgeving met een perspectief tot 2050. Er zijn 21 nationale belangen vermeld. Daarbij gelden deze vier prioriteiten: 1. Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie 2. Duurzaam economisch groeipotentieel 3. Sterke en gezonde steden en regio's 4. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijke gebied. De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven vanuit de NOVI is combinaties te maken en win-win situaties te creëren. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen. Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: 1. Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies: In het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van de ruimte; 2. Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal: wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling, tussen concurrentiekracht en leefbaarheid, verschilt van gebied tot gebied.

Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; 3. Afwentelen wordt voorkomen: het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie van inwoners zonder dat dit ten koste gaat van die van toekomstige generaties Conclusie Het toevoegen van een extra woning binnen een bestaand agrarisch bouwvlak betreft een kleinschalig ruimtelijk plan en raakt geen nationale belangen. Ladder Duurzame Verstedelijking In de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte wordt de ladder voor duurzame verstedelijking geïntroduceerd. De Ladder voor duurzame verstedelijking (Ladder) is een instrument voor efficiënt ruimtegebruik. Het bevoegd gezag moet voldoen aan een motiveringsvereiste als nieuwe stedelijke ontwikkelingen planologisch mogelijk worden gemaakt. Deze ladder is per 1 oktober 2012 als motiveringseis in het Besluit ruimtelijke ordening opgenomen. Op 1 juli 2017 is het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) gewijzigd, waarbij een nieuwe Laddersystematiek geldt.

12 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

De ladder is kaderstellend voor alle juridisch verbindende ruimtelijke plannen van de decentrale overheden. Hieronder vallen dus ook de bestemmingsplannen. Toepassing van de ladder is verplicht voor opgaven, die nieuwe stedelijke ontwikkelingen, gebaseerd op een regionale behoefte, mogelijk maken. Uit de ‘overzichtsuitspraak’ van de ABRvS blijkt dat wanneer een ruimtelijk besluit voorziet in meer dan 11 woningen die gelet op hun onderlinge afstand als één woningbouwlocatie is aan te merken, deze ontwikkeling in beginsel als een stedelijke ontwikkeling dient te worden aangemerkt. Het onderhavig bestemmingsplan maakt ter plaatse van het plangebied aan Menzel 28 twee woningen mogelijk (een vervanging van een bestaande bedrijfswoning en een nieuwe burgerwoning). Gelet hierop voorziet onderhavig bestemmingsplan niet in een ‘stedelijke ontwikkeling’. De Ladder voor duurzame verstedelijking behoeft niet te worden doorlopen. Conclusie De beoogde herontwikkeling heeft geen betrekking op de geformuleerde nationale belangen. Het rijksbeleid vormt geen belemmering voor het onderhavige initiatief. Onderhavig initiatief heeft geen betrekking op een stedelijke ontwikkeling. Toepassing van de ladder is om die reden dan ook niet nodig.

3.2 Provinciaal beleid 3.2.1 Omgevingsvisie Noord Brabant De provincie Noord-Brabant heeft op 14 december 2018 de omgevingsvisie Noord-Brabant vastgesteld. De omgevingsvisie vindt zijn legitimatie in de Omgevingswet. Vanzelfsprekend staan de achterliggende doelen van de Omgevingswet dan ook centraal in de positiebepaling van de Brabantse Omgevingsvisie. Onder het motto ‘eenvoudig beter’, doelt de Omgevingswet op meer inzichtelijkheid, en een grotere voorspelbaarheid en gebruiksgemak van het Omgevingsrecht. Ook beoogt de wet meer bestuurlijke afwegingsruimte en een meer samenhangende benadering van de fysieke leefomgeving in beleid, besluitvorming en regelgeving. Het doel van de omgevingsvisie is om de kwaliteit van de leefomgeving voor alle Brabanders te verbeteren. In de visie is voor verschillende programma’s de ambitie geformuleerd hoe de Brabantse leefomgeving er in 2050 uit moet zien. Daarbij zijn mobiliserende tussendoelen gesteld voor 2030 om het einddoel te kunnen bereiken. De uitwerking in programma’s is een opgave die de visie volgt en die in opeenvolgende bestuursperiodes de opdracht en ruimte geeft om dat met eigen accenten in te vullen. Het belangrijkste programma dat hier een rol speelt is ‘omgevingskwaliteit’.

Het Brabantse doel voor 2050 in dit programma is: ‘Brabant heeft een goede leefomgevingskwaliteit doordat wij op alle aspecten beter presteren dan wettelijk als minimumniveau is bepaald. Brabant staat met zijn TOPlandschap van oude en nieuwe landschappen in de top 5 van Europa. De biodiversiteit binnen en buiten de natuurgebieden is op orde, de lucht- en waterkwaliteit voldoet en de bodem is vitaal.’ 13 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

Het tussendoel voor 2030 in dit programma is: ‘Brabant heeft een aanvaardbare leefomgevingskwaliteit doordat wij voor alle aspecten voldoen aan de wettelijke normen. Natuurgebieden zijn ingericht, de afname van biodiversiteit is naar een positieve trend omgebogen, waardevolle cultuurhistorische landschappen zijn behouden en er is breed draagvlak voor de nieuwe energie- en klimaatadaptieve landschappen door de ontwerpende aanpak.’ Deze basisopgave is veelomvattend en gaat over milieuaspecten zoals een schone bodem, schoon water (ondergrond) en schone lucht. Maar ook om landschappelijke- en cultuurhistorische aantrekkelijkheid, een goede woon- en werkomgeving met een aantrekkelijk aanbod aan voorzieningen, stilte en een natuurrijke omgeving, waarin biodiversiteit en recreatie hand in hand gaan. Het initiatief voldoet aan het tussendoel voor 2030 omdat aan alle milieu wet- en regelgeving wordt voldaan. Door een zorgvuldige inrichting van het plangebied wordt ook een positieve bijdrage geleverd aan de leefomgevingskwaliteit. Hiermee wordt een eerste stap gezet richting het einddoel van 2050. Het initiatief past dus binnen de Omgevingsvisie voor Noord-Brabant.

3.2.2. Interim Omgevingsverordening Noord-Brabant De Interim omgevingsverordening (Iov) betreft een samenvoeging van verschillende regelingen op provinciaal niveau met betrekking tot de fysieke leefomgeving. Dit betekent dat de regels betrekking hebben op milieu, natuur, ruimtelijke ordening, water, bodem en wegen. De Iov is daarbij een eerste stap op weg naar een definitieve omgevingsverordening, die op grond van de op handen zijnde Omgevingswet moet worden vastgesteld en die verplicht is voor provincies. De Iov is op 25 oktober 2019 door Provinciale Staten vastgesteld en is op 5 november 2019 in werking getreden. De Iov is opgesteld vanuit een doelgroepenbenadering. Dit is ook het systeem dat de Omgevingswet, en de daaronder liggende wetgeving, hanteert. Dit betekent dat de regels in de Iov zijn gegroepeerd in hoofdstukken waarbij de doelgroep van de regel, de zogenaamde normadressaat, leidend is. Regels waar gemeenten bij vaststelling van een bestemmingsplan rekening mee moeten houden zijn opgenomen in hoofdstuk 3. Deze regels zijn in de vorm van instructieregels opgenomen waarbij de verschillende niveaus zijn opgedeeld in meerdere afdelingen. Voor elke ruimtelijke ontwikkeling geldt dat toepassing moet worden gegeven aan de basisprincipes voor een evenwichtige toedeling van functies.

Voor het overige dient getoetst te worden aan de regels die van toepassing zijn op het werkingsgebied waar een plangebied in is gelegen. In dit geval is het plangebied gelegen binnen de aanduidingen ‘landelijk gebied’ en ‘groenblauwe mantel’, zie onderstaande afbeelding.

14 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

Hierna wordt achtereenvolgens aan de relevante artikelen van de Iov getoetst. Basisprincipes voor een evenwichtige toedeling van functies (paragraaf 3.1.2) Onder een evenwichtige toedeling van functies wordt verstaan dat invulling wordt gegeven aan een goede omgevingskwaliteit met een veilige, gezonde leefomgeving. Hiervoor moet rekening worden gehouden met: • zorgvuldig ruimtegebruik; • de waarden in een gebied door toepassing van de lagenbenadering; • meerwaardecreatie. Deze aspecten zijn in de Iov nader uitgewerkt in de artikel 3.6 t/m 3.8. Daarnaast geldt voor ontwikkelingen in het landelijk gebied ook dat er sprake moet zijn van kwaliteitsverbetering (zie artikel 3.9). Deze artikelen worden hieronder nader toegelicht. Zorgvuldig ruimtegebruik (artikel. 3.6) Conform artikel 3.6 houdt zorgvuldig ruimtegebruik in dat in beginsel gebruik wordt gemaakt van een bestaand ruimtebeslag. Een bestaand ruimtebeslag is gelegen binnen het werkingsgebied ‘Stedelijk gebied’ of een bestaand bouwperceel. Wanneer er sprake is van een stedelijke ontwikkeling dient toepassing te worden gegeven aan artikel 3.1.6, tweede lid, van het Besluit ruimtelijke ordening (ladder voor duurzame verstedelijking). Alle gebouwen, bijbehorende bouwwerken en ander permanente voorzieningen dienen te worden geconcentreerd binnen een bouwperceel. In paragraaf 3.2.1 is getoetst aan Ladder duurzame verstedelijking.

De onderhavige ontwikkeling vindt plaats binnen de grenzen van een bestaand bouwperceel: herbouw van een bestaande bedrijfswoning en een extra burgerwoning (ruimte-voor-ruimte). De beide woningen worden gerealiseerd binnen de bestaande footprint van de bestaande agrarische bedrijfswoning. Voor ruimte voor ruimtewoningen is in artikel 3.80 Iov bepaald, dat dit planologisch aanvaardbaar is in een bebouwingsconcentratie. Menzel 28 is – zoals in paragraaf 2.1.2 toegelicht - gelegen binnen een bebouwingsconcentratie.

15 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

Toepassing van de lagenbenadering (artikel 3.7) De toepassing van de lagenbenadering omvat het effect van de ontwikkeling op verschillende lagen. Hierbij dient onderzocht te worden wat de effecten zijn op: - de ondergrond - de netwerklaag - de bovenste laag Met het effect op de ondergrond worden o.a. de aspecten bodem, grondwater en archeologische waarden bedoeld. De netwerklaag omvat aspecten zoals infrastructuur, natuurnetwerk, energienetwerk, waterwegen waaronder een goede, multimodale afwikkeling van het personen- en goederenvervoer. In de beschouwing van de bovenste laag dienen aspecten zoals cultuurhistorische en landschappelijke waarden, de omvang van de functie en de bebouwing, de effecten op bestaande en toekomstige functies, de effecten op volksgezondheid, veiligheid en milieu aan bod te komen. Hierbij dient te worden gekeken naar het verleden, heden en toekomst. De beoogde ontwikkeling mag geen negatieve effecten hebben op de waarden in de omgeving en dient ook in de toekomst geen beperkingen op te leveren voor de omgeving. De toetsing van de gevolgen van het initiatief op bovengenoemde aspecten is uitgebreid uiteengezet in hoofdstuk 5 van deze toelichting. Meerwaardecreatie (artikel 3.8) Het aspect meerwaardecreatie omvat een evenwichtige benadering van de economische, ecologische en sociale aspecten die in een gebied en bij een ontwikkeling zijn betrokken.

Het biedt de mogelijkheid om opgaven en ontwikkelingen te combineren, waardoor er meerwaarde ontstaat. Daarnaast ontstaat een bijdrage aan andere opgaven en belangen dan die rechtstreeks met de ontwikkeling gemoeid zijn. In dit bestemmingsplan wordt meerwaarde gecreëerd door de sloop van de bestaande agrarische bedrijfswoning en herbouw op dezelfde locatie, sloop van agrarische bedrijfsgebouwen en het inleveren van milieurechten (op een andere locatie: voorwaarden ruimte voor ruimte) en landschappelijke inpassing van de nieuwe woning(en). Kwaliteitsverbetering (artikel 3.9) Een bestemmingsplan in landelijk gebied moet gepaard gaan met een fysieke verbetering van het landschap. Daarnaast moet worden aangetoond hoe deze fysieke verbetering financieel, juridisch en feitelijk wordt verzekerd. Een verbetering kan o.a. bestaan uit een landschappelijke inpassing, behoud of herstel van cultuurhistorisch waardevolle bebouwing of terreinen, het slopen van bebouwing of aanleggen van extensieve recreatieve mogelijkheden. Deze vormen van kwaliteitsverbetering moeten worden geborgd in het bestemmingsplan. Kwaliteitsverbetering in het landelijk gebied is enerzijds verzekerd met de aankoop van een ruimte-voor-ruimte-titel. Deze staat immers garant voor sloop van agrarische bedrijfsgebouwen en ingeleverde milieurechten. Daarnaast zal de nieuwe woning landschappelijk worden ingepast.

Zie hierna paragraaf 4.2.3. Ruimte-voor-ruimte (artikel 3.80) In artikel 3.80 zijn regels opgenomen voor ontwikkelingen met betrekking tot Ruimte-voor-Ruimte. Hierna worden deze regels weergegeven, waarbij per onderdeel (cursief) is aangegeven hoe onderhavig initiatief hieraan kan voldoen. 1. Een bestemmingsplan van toepassing op Landelijk gebied kan voorzien in één of meerdere ruimte-voor-ruimtekavels, ieder ten behoeve van de bouw van één woning, indien: a. er sprake is van een aanzienlijke winst van de omgevingskwaliteit; 16 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

•

De ruimte voor ruimte kavels worden gerealiseerd middels de aankoop van bouwtitels bij de Ontwikkelingsmaatschappij ruimte voor ruimte. Deze zijn ontwikkeld door of vanwege de Ontwikkelingsmaatschappij ruimte voor ruimte gelet op de in het verleden behaalde aanzienlijke milieu- en ruimtelijke kwaliteitswinst door toepassing van de Regeling beëindiging veehouderijtakken (zie ook lid 3 van artikel 3.80). b. de ruimte-voor-ruimtekavel op een planologisch aanvaardbare locatie in een bebouwingsconcentratie ligt; • Het perceel is gelegen in een bebouwingsconcentratie. c. een goede landschappelijke inpassing van de te bouwen woning is verzekerd; • In samenhang met de ontwikkeling van de beoogde RvR woning is sprake van een goede landschappelijke inpassing (zie paragraaf 4.2.3). d. er geen sprake is van (een aanzet voor) een stedelijke ontwikkeling behoudens in geval de locatie ligt binnen Verstedelijking afweegbaar. • Er is geen sprake van een aanzet voor stedelijke ontwikkeling, maar van een duurzame inpassing van een ruimte voor ruimtewoning binnen een bebouwingsconcentratie, binnen de footprint van een te slopen agrarische bedrijfswoning. 2. Er is sprake van een aanzienlijke winst van de omgevingskwaliteit als per ruimte-voorruimtekavel is aangetoond dat is voldaan aan de volgende voorwaarden: a.

een of meer veehouderijen gericht op het houden van varkens of pluimvee zijn in het geheel beëindigd waarbij alle bedrijfsgebouwen ten dienste van deze veehouderij, niet zijnde de bedrijfswoning, zijn gesloopt; b. de onder a. bedoelde veehouderijen zijn direct voorafgaand aan de beëindiging gedurende een periode van drie jaar onafgebroken in bedrijf geweest; c. de onder a. bedoelde veehouderijen zijn gevestigd binnen Beperkingen Veehouderij of op een locatie die vanwege omliggende waarden en functies niet geschikt is voor de uitoefening van een veehouderij; d. er tenminste 1000 m² bedrijfsgebouwen ten dienste van de onder a. bedoelde veehouderij, niet zijnde de bedrijfswoning, zijn gesloopt met een minimum van 200 m² op iedere beëindigingslocatie veehouderij; e. de ten behoeve van de onder a. bedoelde veehouderijen geregistreerde rechten betreffende de fosfaatproductie in een gezamenlijke omvang van tenminste 3.500 kg uit de markt zijn genomen door doorhaling van de bij de Dienst Regelingen geregistreerde rechten, waarbij per beëindigingslocatie een minimum van 700 kg aan rechten betreffende de productie van fosfaat aanwezig is; f. de rechten, bedoeld onder e. moeten vanaf het moment van beëindiging van de bedrijfsvoering tot aan het moment van uit de markt nemen geregistreerd staan op naam van de veehouderij die beëindigd; g. de omgevingsvergunning milieu voor de onder a.

bedoelde veehouderij op iedere beëindigingslocatie veehouderij is ingetrokken; h. een passende herbestemming is gelegd op de locatie als onder a. bedoeld die in ieder geval het houden van vee en het bouwen van nieuwe bedrijfsgebouwen uitsluit; 17 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

i.

in redelijkheid niet op andere wijze is voorzien in de beëindiging van de onder a. bedoelde veehouderij. • Door de aankoop van een ruimte voor ruimtetitel bij de Ontwikkelingsmaatschappij RvR is zeker gesteld dat wordt voldaan aan de voorwaarden zoals hierboven genoemd. In de bijlagen bij deze toelichting is het bewijs van aankoop toegevoegd.

3. In afwijking van het tweede lid kan een bestemmingsplan voorzien in een ruimtevoorruimtekavel als deze wordt ontwikkeld door of vanwege de Ontwikkelingsmaatschappij ruimte voor ruimte gelet op de in het verleden behaalde aanzienlijke winst van omgevingskwaliteit door toepassing van de Regeling beëindiging veehouderijtakken. • Door de aankoop van de ruimte voor ruimte titel bij de Ontwikkelingsmaatschappij RvR is zeker gesteld dat wordt voldaan aan de voorwaarden zoals hierboven genoemd. In de bijlagen is het bewijs van aankoop toegevoegd. 4. Het derde lid vervalt indien uit door Gedeputeerde Staten bijgehouden gegevens blijkt dat er in totaal 3500 ruimte voor ruimte kavels door of vanwege de Ontwikkelingsmaatschappij ruimte voor ruimte zijn ontwikkeld. • Deze omvang is nog niet behaald.

3.3 Gemeentelijk beleid 3.3.1 Structuurvisie Buitengebied De gemeenteraad van de gemeente Bernheze heeft op 1 februari 2010 de Structuurvisie Bernheze vastgesteld. De Structuurvisie Bernheze geeft een samenhangend beeld van de gewenste ruimtelijke ontwikkeling van de hele gemeente. De structuurvisie is een visie op hoofdlijnen en vormt daarmee een belangrijk (toetsing)kader voor het initiëren, beoordelen, afwegen en vaststellen van nieuwe ruimtelijke plannen, zoals bestemmingsplannen en projecten. In de structuurvisie staan de belangrijkste ruimtelijke ontwikkelingen beschreven voor de komende jaren. Onderdeel van de Structuurvisie Bernheze 2010 is het Ruimtelijk Casco. Het Ruimtelijk Casco betreft het ontwikkelingskader voor de gemeente Bernheze en vormt een casco voor concrete projecten en plannen. Het Ruimtelijk Casco bestaat uit een kaartbeeld en toelichting. Deze zijn nadrukkelijk aan elkaar gekoppeld. De gemeente Bernheze heeft de kwaliteiten binnen de gemeente geformuleerd. De gemeente Bernheze wil een gemeente met een dorpse uitstraling blijven. Kleinschalige verstedelijking wil de gemeente niet uitsluiten, maar deze verstedelijking dient groen ingepast te zijn. Het landelijk wonen nabij een verstedelijkte omgeving is een kwaliteit van de gemeente. De structuurvisie is niet op perceelsniveau begrensd.

Duidelijk is wel dat gebied rondom Menzel 28 als bebouwingsconcentratie is aangemerkt. (zie onderstaande afbeelding).

18 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

3.3.2 Woonvisie 2022-2026 Op 16 december 2021 heeft de gemeenteraad de woonvisie 2022-2026 vastgesteld. Met deze visie werkt de gemeente aan de ambitie dat iedereen goed moet kunnen wonen in de gemeente. In het Bestuursprogramma “Samen door” heeft de gemeente haar beeld en visie op het wonen verwoord: “Samen door”. Dit betekent in het algemeen dat de gemeente haar doelen samen met de gemeenteraad, burgers, ondernemers en maatschappelijke partners willen bereiken. “Samen door” betekent ook dat de gemeente mogelijkheden en initiatieven in de Bernhezer samenleving willen stimuleren. De raad heeft een duidelijke woningbouwopgave geformuleerd, waarbij sterk ingezet wordt op betaalbaarheid. Naast doelen als voortzetten actief woningbouwbeleid, blijven bouwen in alle kernen en speciale aandacht voor senioren op de woningmarkt door bestaande woningen levensloopgeschikt te maken, blijft individueel particulier opdrachtgeverschap prominent op de agenda staan van de gemeente. Evenals ruimte voor inbreidingslocatie. In de Woonvisie is ook aangegeven dat de gemeente steviger de regie wil voeren op de programmering en aantallen te realiseren woningen. Het voorliggende plan is uitgebreid met de gemeente besproken. Geconcludeerd is dat het voorliggende plan past binnen het beleidskader wonen.

3.3.3 Archeologiebeleid Bernheze De gemeente Bernheze heeft beleid geformuleerd ten aanzien van archeologie. Met dit beleid dient rekening te worden gehouden bij het opstellen van bestemmingsplannen. In paragraaf 5.3 van deze toelichting wordt hier uitgebreid op in gegaan. 19 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

3.3.4 Parkeerbeleidsplan Gemeente Bernheze Het Parkeerbeleidsplan Gemeente Bernheze (vastgesteld 9 juli 2015) schrijft voor, dat bij nieuwe woningen wordt geparkeerd op eigen terrein. Volgens de parkeernormen moet er rekening worden gehouden met 2 parkeerplaatsen per woning. Binnen het plangebied is per bouwkavel ruim voldoende ruimte aanwezig voor (in totaal) 4 parkeerplaatsen (2 per bouwkavel). De verplichting tot het aanleggen van de parkeervoorzieningen wordt middels een voorwaardelijke verplichting in de regels geborgd.

3.3.5 Gebiedsvisie Bernheze Door de gemeenteraad is op 9 juli 2009 het zoekgebied voor Ruimte voor Ruimte woningen vastgesteld. Voor de specifiek aangewezen bebouwingsconcentraties geldt dat deze met een stippellijn op de kaart zijn aangegeven, omdat de grens nog niet bepaald is. Met de uitwerking van de gebiedsvisies wordt de begrenzing hiervoor nader bepaald. Onderstaande afbeelding geeft het zoekgebied voor Ruimte voor Ruimte woningen binnen de gemeente Bernheze weer.

Conclusie De beoogde ontwikkeling past binnen het gemeentelijk beleid.

20 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

HOOFDSTUK 4 PLANBESCHRIJVING 4.1 De activiteiten/het initiatief De bedrijfsactiviteiten Binnen het plangebied is een agrarisch bedrijf gelegen, in de vorm van een zorgboerderij, alsmede akkerbouw activiteiten. Ter plaatse is tevens – op basis van eerdere besluitvorming door de gemeente – een kleinschalig kampeerterrein (besluit van burgemeester en wethouders van 22 februari 2000) aanwezig. Het onderhavige initiatief brengt geen wijziging in de bedrijfsactiviteiten op het perceel. De bedrijfsgebouwen binnen het plangebied blijven daarom gehandhaafd en het gebruik daarvan blijft ongewijzigd ten opzichte van de huidige situatie. Enkel de schuur naast de huidige bedrijfswoning zal worden geamoveerd. Dit is deels al gebeurd. Er is dientengevolge geen sprake van overtollige bebouwing. Op de hierna opgenomen afbeelding is een overzicht weergegeven van de bestaande gebouwen/situatie. Per gebouw is aangegeven waarvoor het wordt gebruikt.

21 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

De woningen Binnen het plangebied is nu een agrarische bedrijfswoning aanwezig. De bestaande agrarische bedrijfswoning wordt gesloopt. Het initiatief behelst enkel het nieuwbouwen van de bedrijfswoning, alsmede het toevoegen van een ruimte-voor-ruimtewoning. De woningen worden uitgevoerd als een twee-ondereen kapwoning. Voor de ruimte-voor-ruimtewoning is een titel aangekocht bij de Ontwikkelingsmaatschappij. 22 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

Onderstaande afbeelding geeft de ligging van het plangebied aan (rode omlijning), met de situering van de twee-aaneen gebouwde woningen, waarbij de blauwe omlijning de ruimte-voor-ruimtewoning betreft.

De bedrijfswoning is reeds lange tijd legaal aanwezig. In 1978 is hiervoor een bouwvergunning verleend. Met onderhavig plan wordt voor wat betreft de bedrijfswoning alleen voorzien in de nieuwbouw daarvan – als onderdeel van een ‘tweekapper – op de bestaande fundamenten.

4.2 Stedenbouwkundige inpassing 4.2.1 Inleiding De voorliggende ontwikkeling gaat uit van het realiseren van twee woningen aaneen gebouwd.

23 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

4.2.2 Stedenbouwkundige randvoorwaarden In de brief van de gemeente van 2 september 2020 is een aantal stedenbouwkundige randvoorwaarden geformuleerd: • Het nieuwe plan moet passen binnen het straatbeeld en de omgeving; • De positionering en de footprint van de twee aaneen gebouwde woningen moeten gelijk blijven met die van de bestaande agrarische bedrijfswoning; • De nieuwe bebouwing bestaat uit twee bouwlagen met kap, waarbij uitgagaan kan worden van een maximale goothoogte van 6 m en een maximale nokhoogte van 9 m. Door initiatiefnemer is een ontwerp gemaakt van de nieuwe woning(en). Onderstaande afbeeldingen geven een impressie van het ontwerp:

24 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

25 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

Referentiebeelden Uit onderstaande foto’s van woningen in de directe omgeving, blijkt dat de nieuwe woning(en) zich goed voegen in de omgeving en passen in het straatbeeld.

26 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

27 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

4.2.3 Kwaliteitsverbetering/landschappelijke inpassing Beleidsregel kwaliteitsverbetering landelijk gebied In de gemeente Bernheze is de Beleidsregel kwaliteitsverbetering landschap van kracht. Deze beleidsregel gaat uit van een categorie-indeling op basis waarvan de inspanning van de benodigde kwaliteitsverbetering kan worden bepaald voor ontwikkelingen in het buitengebied. Zowel de herbouw van een woning als het bouwen van een ruimte-voor-ruimtewoning vallen afzonderlijk in categorie 1. Ook de gehele ontwikkeling valt binnen categorie 1, omdat de bedrijfswoning met de ruimte-voor-ruimtewoning wordt uitgevoerd als twee-onder-een-kapwoning en de nieuwbouw van beide woningen plaatsvindt op de bestaande fundamenten van de huidige bedrijfswoning. Hiermee blijft zowel de ruimtelijke impact als de uitstraling gelijk ten opzichte van de bestaande situatie. Een landschappelijk inpassingsplan is daarmee voldoende. Landschappelijke inpassing De landschappelijke inpassing is als separate bijlage bij deze toelichting gevoegd. De landschappelijke inpassing is als volgt verankerd in de regels van dit bestemmingsplan: Artikel 7 Algemene gebruiksregels 7.1 Algemeen Het is verboden gronden te gebruiken in strijd met de bestemming.

7.2 Voorwaardelijke verplichting landschappelijke inpassing Het gebruiken en het (doen) laten gebruiken van de gronden en gebouwen ter plaatse van de aanduiding ‘Specifieke vorm van wonen – ruimte voor ruimte’ is alleen toegestaan, indien de landschappelijke inpassing binnen maximaal 24 maanden na het onherroepelijk worden van dit bestemmingsplan is aangelegd conform het inrichtingsplan en aldus in stand wordt gehouden. 28 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

Onder inrichtingsplan wordt in deze planregels verstaan het landschappelijk inpassingsplan, zoals opgenomen in de bijlage bij deze regels, met als kenmerk “Landschappelijk inpassingsplan, Menzel 28, d.d. oktober 2022”.

29 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

HOOFDSTUK 5 RUIMTELIJKE EN MILIEUHYGIENISCHE ASPECTEN Bij elke ruimtelijke ingreep is het noodzakelijk om in beeld te brengen wat de invloed is op een aantal omgevingsaspecten. In dit hoofdstuk wordt per aspect weergegeven wat deze invloed is en of deze invloed acceptabel is. Met andere woorden of voldaan wordt aan de van toepassing zijnde wet- en regelgeving. Achtereenvolgens zal worden ingegaan op: • • • • • • • • • • • • •

Water Natuur/stikstof Archeologie/cultuurhistorie Bodem Geluid Geur Luchtkwaliteit Externe veiligheid Bedrijven en milieuzonering Hoogspanningslijnen Spuitzones Volksgezondheid i.r.t. veehouderijen M.E.R.-beoordeling

Per aspect zal geconcludeerd worden wat de impact is van de voorgestane ontwikkeling.

5.1 Water Door Sab is een quickscan water uitgevoerd. De notitie Memo overige milieuaspecten, d.d. 11 februari 2022 – waar water deel van uitmaakt – is integraal als bijlage bij deze toelichting opgenomen. WATERRELEVANT BELEID De planlocatie is gelegen binnen het beheersgebied van Waterschap Aa en Maas en de gemeente Bernheze. Europees beleidskader De Europese Kaderrichtlijn Water (2000) gaat er vanuit dat water geen gewone handelswaar is, maar een erfgoed dat moet worden beschermd en verdedigd. Het hoofddoel van de richtlijn is daarop gebaseerd. De Kaderrichtlijn Water geeft het kader voor de bescherming van landoppervlaktewater, overgangswater, kustwater en grondwater. Dat moet ertoe leiden dat: 30 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

• • •

aquatische ecosystemen en gebieden die rechtstreeks afhankelijk zijn van deze ecosystemen, voor verdere achteruitgang worden behoed; verbetering van emissies; duurzaam gebruik van water wordt bevorderd op basis van bescherming van de beschikbare waterbronnen op lange termijn; er wordt gezorgd voor een aanzienlijke vermindering van de verontreiniging van grondwater.

Nationaal beleidskader Het 2e Nationaal Waterplan (NWP2) beschrijft de hoofdlijnen, principes en richting van het nationale waterbeleid in de periode 2016-2021, met een vooruitblik richting 2050. Met dit Nationaal Waterplan zet het kabinet een volgende ambitieuze stap in het robuust en toekomstgericht inrichten van ons watersysteem, gericht op een goede bescherming tegen overstromingen, het voorkomen van wateroverlast en droogte en het bereiken van goede waterkwaliteit en een gezond ecosysteem als basis voor welzijn en welvaart. Waterschap Aa en Maas Waterschap Aa en Maas toetst een ruimtelijk plan op 8 onderwerpen de ‘uitgangspunten watertoets’: 1. Voorkomen van vervuiling. 2. Wateroverlast vrij bestemmen. 3. Hydrologisch Neutraal Ontwikkelen (HNO). 4. Vuil water en hemelwater scheiden. 5. Hergebruik > infiltratie > buffering > afvoer. 6. Waterschapsbelangen. 7. Meervoudig ruimtegebruik. 8. Water als kans. Daarnaast is in de keur van het waterschap1 opgenomen dat het is in beginsel verboden is om zonder vergunning neerslag door toename van het verhard oppervlak of door afkoppelen van de bestaande oppervlakte, tot afvoer naar een oppervlaktewaterlichaam te laten komen.

Dit verbod is van toepassing tenzij: • Het afkoppelen van het verhard oppervlak maximaal 10.000 m2 is, of; • De toename van het verhard oppervlak maximaal 500 m2 is, of; • De toename van het verhard oppervlak bestaat uit een groen dak, of; • De toename van het verhard oppervlak tussen 500 m2 en 10.000 m2 is en compenserende maatregelen zijn getroffen om versnelde afvoer van hemelwater tegen te gaan, in de vorm van een voorziening met een minimale retentiecapaciteit conform de rekenregel. Benodigde retentiecapaciteit (in m3) = toename verhard oppervlak (in m2) x gevoeligheidsfactor x 0,06. Daarbij dient de voorziening te voldoen aan de volgende voorschriften: • De bodem van de voorziening dient boven de gemiddelde hoogste grondwaterstand (GHG) te liggen;

31 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

•

•

De afvoer uit de voorziening via een functionele bodempassage naar het grondwater en/of via een functionele afvoerconstructie naar het oppervlaktewater plaatsvindt. Indien een afvoerconstructie wordt toegepast, dient deze een diameter van 4 cm te hebben; Daarnaast moet er altijd een overloopconstructie zijn, om uitspoeling naar de sloot te voorkomen.

Gemeente Het waterbeleid van de gemeente Bernheze is onder meer vastgelegd in het Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) 2016-2020. Het GRP is tot stand gekomen in overleg met waterschap Aa en Maas. Hiermee is gewaarborgd dat de gemeentelijke plannen en maatregelen zijn afgestemd. Daarnaast is ten aanzien van het plan aangesloten op de uitgangspunten zoals opgenomen in de Notitie hemelwaterbeleid Bernheze zoals een “hydrologisch neutrale invulling” bij nieuwe ontwikkelingen. Voor de invulling van de “hydrologisch neutrale invulling” wordt aansluiting gezocht met de uitwerking hiervan door waterschap Aa en Maas. De gemeente Bernheze stelt dat verantwoord afkoppelen op twee manieren kan worden uitgevoerd. Bij de ene situatie wordt het hemelwater vastgehouden op het eigen terrein. Voor de andere situatie wordt aangesloten op gemeentelijke voorzieningen. In het beleid van de gemeente Bernheze zijn verder regels opgenomen om bij bouwplannen een duurzame omgang met regenwater eventueel te verplichten. Dit geldt zowel voor nieuwbouw als voor herbouw. Met de wet is specifiek aangegeven dat de perceeleigenaar een eigen verantwoordelijkheid heeft voor de verwerking van hemelwater op zijn eigen terrein, mits doelmatig. Hiertoe heeft zij het mogelijk gemaakt om per verordening bewoners te verplichten om regenwater af te koppelen.

Ten aanzien van de afkoppelverordening wordt verwezen naar bijlage II van het document “Bernheze notitie hemelwaterbeleid”. Verhard oppervlak/waterbergingsopgave De nieuwe twee-onder-een-kapwoningen worden gesitueerd op exact dezelfde plaats als de bestaande woning is gevestigd. Het verhard oppervlakte binnen het plangebied verandert dus niet maar de woningen worden wel gezien als nieuwbouw is compensatie in de vorm van waterberging benodigd. Dit heeft er onder andere mee te maken dat de nieuwe woningen, zoals alle nieuwbouw, afgekoppeld dienen te zijn. Aangezien de woningen samen circa 320 m2 groot worden, dient in dat geval bij een bui van 60 mm een bergingscapaciteit van 19,2 m3 te worden gerealiseerd. Het water dient op eigen terrein geborgen en geïnfiltreerd te worden. De waterberging is verankerd in de regels. Hemelwaterafvoersysteem Wel dienen de nieuwe woningen, zoals alle nieuwbouw, afgekoppeld te zijn. Waarbij het water zoveel mogelijk op eigen terrein geborgen en geïnfiltreerd dient te worden. Gezien het ruime oppervlakte van het perceel en een bodemtype waarin water goed infiltreert, wordt dit niet als belemmering beschouwd.

32 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

Riolering De beoogde ontwikkeling voorziet in een toevoeging van één woning ten opzichte van de bestaande situatie. Hierdoor dient één extra woning aan de rioleringsysteem gekoppeld te worden. Voor de inschatting van het aanvullende toekomstige aanbod is uitgegaan van een gemiddeld lozing van 250 liter per dag voor de woning. De mogelijkheden en wijze van aansluiting zal wel in overleg met de gemeente besproken moeten worden. Tevens zal voor de aansluiting een vergunning aangevraagd moeten worden. CONCLUSIE Vanuit het oogpunt van de waterhuishouding worden geen belemmering verwacht ten aanzien van de bestemmingswijziging en de uitvoering van het plan.

5.2 Natuur/Stikstof Door Sab is een quickscan Natuur uitgevoerd. Het rapport, d.d. 11 februari 2022, nummer 200454 is als bijlage bij deze toelichting opgenomen. Ook is door Sab een onderzoek stikstofdepositie uitgevoerd. Deze rapportage, d.d. 11 februari 2022, is eveneens integraal als bijlage bij deze toelichting gevoegd. Wettelijk kader Voor een overzicht van het wettelijk kader wordt verwezen naar bijlage 1 van de bij de aan deze toelichting gevoegde rapportage. Werkwijze Voor het onderzoek werd een bureaustudie uitgevoerd en werd een veldbezoek aan de locatie gebracht. Als eerste werd voor het onderzoek, op basis van informatie van de opdrachtgever, het plangebied in beeld gebracht en werden de toekomstige ontwikkelingen beschreven. Vervolgens werd onderzocht welke beschermde plant- en diersoorten in de omgeving van het plangebied zijn te verwachten. Hiervoor werd de Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF) geraadpleegd op 30 september 2020, waarbij waarnemingen van de afgelopen 10 jaar werden opgevraagd. Aanvullend hierbij is gebruik gemaakt van andere bronnen, als websites en verspreidingsatlassen. Bij deze bureaustudie werd ook de ligging van het plangebied ten opzichte van Natura 2000gebieden en gebieden die via de provinciale verordening zijn beschermd onderzocht. Hiervoor werd onder meer informatie van de website van de provincie geraadpleegd.

Vervolgens werd een veldbezoek aan het plangebied en de directe omgeving ervan gebracht. Dit bezoek vond plaats op 1 oktober 2020, bij droog, windstil bewolkt weer en een temperatuur van circa 12 graden. Doel van deze veldverkenning was om een indruk te krijgen van de habitats ter plaatse en om de geschiktheid van het plangebied voor de verschillende soortgroepen te beoordelen. Het veldbezoek heeft niet de status van een volledige veldinventarisatie. Het eenmalige veldbezoek geeft een globaal beeld van aanwezige soorten en habitats op basis van een momentopname.

33 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

Met de gegevens uit de bureaustudie en het veldbezoek is vervolgens een inschatting gemaakt van de mogelijke effecten op beschermde soorten en beschermde gebieden. Op basis van deze inschatting is een advies opgesteld met aanbevelingen voor vervolgstappen. Ligging beschermde gebieden Ligging Natura 2000-gebied Het plangebied ligt niet in een gebied dat in het kader van de Wet natuurbescherming is aangewezen (zie navolgende afbeelding). Het dichtstbijzijnde Natura 2000-gebied is het Vlijmens Ven, Moerputten & Bossche Broek op circa 19 km ten westen van het plangebied.

Globale ligging van het plangebied (aangegeven met een “1”) ten opzichte van Natura 2000gebieden. Bron: Aerius. Bewerking: SAB. Ligging Natuurnetwerk Nederland Het plangebied ligt niet binnen Natuurnetwerk Nederland (zie navolgende afbeelding). Het dichtstbijzijnde gedeelte van het natuurnetwerk bevindt zich op ongeveer 300 meter ten zuiden van het plangebied en betreft het provinciale deel van het Natuurnetwerk Brabant en bestaat uit het beheertype N16.03 Droog bos met productie.

34 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

Globale ligging van het plangebied (rood omkaderd) ten opzichte van Natuurnetwerk Brabant (groen). Bron: Provincie Noord-Brabant. Bewerking: SAB. Aanwezigheid beschermde soorten Zorgplicht, voor alle in het wild levende dieren en planten In het plangebied is een woning aanwezig en ook is enig groen aanwezig. Het plangebied vormt daarmee geschikt leefgebied voor in het wild levende planten en dieren. Vogelrichtlijnsoorten Vogelsoorten met niet-jaarrond beschermde nesten Tijdens het veldbezoek zijn in het plangebied soorten met niet jaarrond beschermde nesten aangetroffen als winterkoning, houtduif en roodborst. Dergelijke soorten kunnen mogelijk in het plangebied tot broeden komen. Vogelsoorten met jaarrond beschermde nesten Naast de reguliere bescherming in het broedseizoen zijn er verschillende vogelsoorten van wie de nesten jaarrond worden beschermd. Deze jaarrond beschermde status is vanwege verschillende redenen. Zo zijn er soorten die het hele jaar gebruik maken van het nest. Daarnaast zijn er koloniebroeders die elk broedseizoen op dezelfde plaats broeden en daarin zeer honkvast zijn. Ook zijn er soorten die jaar in jaar uit gebruik maken van hetzelfde nest en die nauwelijks in staat zijn zelf een nest te maken.

Hieronder wordt in meer detail beschreven of en in welke mate het gebied geschikt kan zijn voor de betreffende soorten: 35 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

Huismussen De woning in het plangebied heeft geen dakpannen dak waar huismussen onder kunnen nestelen. In sommige situaties kunnen huismussen ook goed onder rieten daken nestelen. In dit geval sluit het riet echter langs de hele gevel goed aan en is er geen ruimte waar de huismussen onder kunnen kruipen. Tijdens het veldbezoek zijn bij de woning zelf ook geen huismussen waargenomen. In de directe omgeving zijn wel huismussen gezien. Bij enkele stallen en boerderijwoningen in de directe omgeving zijn dan ook nestlocaties van de huismus te verwachten. Deze zullen echter niet negatief beïnvloed worden door de voorgenomen plannen. Gierzwaluw Gierzwaluwen broeden in Nederland in stedelijk gebied. Ze broeden in kolonies, onder daken en in gebouwen. Veel gebruikte nestlocaties zijn onder scheefliggende of kapotte dakpannen, onder nokpannen, in gaten en kieren onder de dakrand en bij dakkapellen, daar waar het zink overloopt van de dakkapel naar de dakpannen. Daarnaast worden soms kunstmatige nestkasten of nestpannen, gaten in muren, gaten achter regenpijpen of ventilatieschachten als broedlocatie gebruikt. Nestlocaties dienen een vrije uitvliegroute op minimaal enkele meters boven de grond te hebben. Daken dienen verder minimaal een hellingshoek van 45 graden te hebben om als nestlocatie geschikt te zijn (BIJ12 2017b).

Het gebouw is tijdens het veldbezoek geïnspecteerd op de aanwezigheid van kieren in muren of andere geschikte nestlocaties voor gierzwaluwen. Door het ontbreken van een dakpannen dak of andere geschikte openingen kan de aanwezigheid van nestlocaties van de gierzwaluw in het plangebied uitgesloten worden. Overige vogelsoorten Andere vogelsoorten waarvan het nest jaarrond is beschermd, nestelen op hoge gebouwen (slechtvalk), op richels van bergen of steengroeven en soms op oude roofvogelnesten (oehoe), langs stromende beken (grote gele kwikstaart), in hoge bomen in bos of boomgroepen (buizerd, roek, havik, sperwer, wespendief, zwarte wouw), in oude nesten van kraaien en roofvogels in boomgroepen (boomvalk) in oude nesten van kraaien en roofvogels in vooral naaldbomen (ransuil), in holtes in bomen en in gebouwen in kleinschalig agrarisch gebied (steenuil), in nissen van kerktorens of in andere toegankelijke gebouwen in kleinschalig agrarisch gebied (kerkuil) of op speciale nestpalen (ooievaar) (SOVON 2002, vogelbescherming.nl, sovon.nl). Deze elementen zijn niet in het plangebied aanwezig. Nesten van deze vogelsoorten worden niet in het plangebied verwacht. Planten In het plangebied is sprake van bebouwing en een siertuin met een gazon en enkele struiken. Beschermde planten worden in een dergelijk biotoop niet verwacht.

Tijdens het veldbezoek zijn ook geen beschermde planten aangetroffen. Grondgebonden zoogdieren Aanwezigheid soorten waarvoor een provinciale vrijstelling geldt

36 Bestemmingsplan Menzel 28 Nistelrode Toelichting

Zoals beschreven in paragraaf 2.2 van de bijgevoegde rapportage geldt voor een aantal meer algemeen voorkomende beschermde soorten zoogdieren een provinciale vrijstelling van de verboden in de wet. Het is goed mogelijk dat in of nabij het plangebied deze soorten voorkomen, zoals de veldmuis of egel. Deze soorten komen wijdverspreid voor en stellen geen hoge eisen aan hun omgeving. Aanwezigheid soorten waarvoor geen vrijstelling geldt Deze beschermde grondgebonden zoogdieren komen voornamelijk voor in natuurlijke of halfnatuurlijke habitats zoals bos, heide of kleinschalig agrarisch landschap. Een aantal soorten is zeer zeldzaam en komt alleen in Zuid-Limburg voor. Dit geldt voor hamster, hazelmuis, eikelmuis, molmuis, lynx en wilde kat. Ook de wolf is zeer zeldzaam. Andere soorten, zoals bever, boommarter, das, eekhoorn, steenmarter, waterspitsmuis en wild zwijn komen algemener voor. Met name eekhoorn en steenmarter worden ook regelmatig in meer stedelijk gebied aangetroffen (Lange et al. 2003, verspreidingsatlas.nl). Volgens verspreidingsgegevens van de NDFF komen de bunzing, das, eekhoorn, steenmarter en wezel in de omgeving van het projectgebied voor. Voor de voorgenomen plannen worden geen bomen gekapt. Het is daarom op voorhand uitgesloten dat nesten van de eekhoorn verloren gaan.

De das is een soort die zijn burchten maakt in de grond, het liefst op een stuk met enig reliëf. Tijdens het veldbezoek is het plangebied onderzocht op sporen van de das, zoals graafsporen, mestputjes, burchten, haren en wissels. Dergelijke sporen zijn niet aangetroffen. Daarnaast is er geen geschikt leefgebied voor de das aanwezig door de afwezigheid van schuilgelegenheid en foerageergebied voor de das. De aanwezigheid van de das in het plangebied is uitgesloten. De bunzing en wezel zijn martersoorten die bij voorkeur in kleinschalig cultuurlandschap voorkomen. In de omgeving van het plangebied is veel geschikt leefgebied voor de bunzing en wezel aanwezig door de aanwezigheid van schuilmogelijkheid (oude konijnenholen, materiaalopslag, takkenhopen e.d.). In het plangebied zelf zijn dergelijke elementen echter niet aanwezig. Het is daarom uitgesloten dat de bunzing en wezel in het plangebied voorkomen. De steenmarter leeft bij voorkeur in een kleinschalig, parkachtig landschap. De soort is met name aanwezig in de nabijheid van dorpen, boerderijen en ook steden. Elementen als groenstroken, heggen, bosjes en greppels zijn belangrijk voor het vinden van voedsel en als dekking. Binnen zijn leefgebied heeft de steenmarter vele schuilplaatsen, zoals boomholtes, takkenhopen, dicht struweel en ruimtes in bebouwing.