Segment 00002 of Bijlage 4 Toelichting inclusief bijlagen bij Herstelbesluit bestemmingsplan Heesch West

Het programma van het bedrijventerrein was toen nog hoofdzakelijk gericht op gemengde bedrijvigheid. Dit sloot dus niet meer goed aan op de veranderde behoefte.

Blad 75

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

Masterplan Heesch West (2017) De gemeente Maasdonk is per 1 jan 2015 opgegaan in gemeente Den Bosch en Oss. Hierdoor verandert de samenstelling van de Gemeenschappelijke Regeling en het bevoegd gezag (vanaf nu gemeente Bernheze en ’s-Hertogenbosch). In 2016 volgt een actualisatie van het afsprakenkader ‘AgriFoodCapital: Actualisatie afsprakenkader 2012, 2016’, hierin wordt ingegaan op de vraagaanbod verhouding voor bedrijventerreinen op basis van kwantiteit en kwaliteit. De veranderde vraag van de markt en de aantrekkende economie vragen om een herijking van het programma en een nieuwe onderbouwing van Bedrijventerrein Heesch West. In opdracht van de Gemeenschappelijke Regeling wordt in 2017 dan ook een Masterplan voor Heesch West naar buiten gebracht (Buck Consultants International: Masterplan Heesch West, 2017). Het Masterplan voor Heesch West bevat de herijking van het programma. Door een groter aandeel van het bedrijventerrein op grootschalige logistiek te richten sluit het programma beter aan op de veranderde vraag van de markt. Conclusie locatiekeuze Het voornemen en de locatie voor Regionaal Bedrijventerrein Heesch West is al in 2004 voor de eerste keer ruimtelijk-planologisch vastgelegd in het Uitwerkingsplan Waalboss van de provincie Noord-Brabant.

De locatie, ten zuiden van de A59 op de grens van ’s-Hertogenbosch, Bernheze en Oss, is het resultaat geweest van het locatieonderzoek in 2005 in een zogenaamde strategische milieubeoordeling (een plan-m.e.r. “avant la lettre”) en in 2006 ruimtelijk planologisch vastgelegd in het Structuurplan Regionaal Bedrijventerrein Heesch West. De locatie is overgenomen in daaropvolgende provinciale streekplannen en in 2014 in de Structuurvisie ruimtelijke ordening van Noord-Brabant. In het concept MER en voorontwerpbestemmingsplan in 2013 (die uiteindelijk niet in procedure zijn gebracht) is de locatiekeuze overgenomen: er was destijds geen aanleiding om de locatiekeuze te moeten heroverwegen. Ook nu is er geen aanleiding om de locatiekeuze te heroverwegen. De voordelen van de locatie blijven onverminderd geldig: een goede ontsluiting op de A59, een ligging met een minimale hinder op woningen/woonkernen op de omgeving en een ligging in een gebied met relatief weinig landschappelijke, cultuurhistorische, natuur- en andere waarden en relatief weinig andere belemmeringen vanuit bijvoorbeeld water, veiligheid e.d. Het regionale bedrijventerrein heeft een (boven)regionale uitstraling en ligt als een zelfstandige eenheid in het landschap. Ruimtelijk gezien is het wenselijk dat het bedrijventerrein niet direct aansluit bij Heesch of Vinkel.

Dat zijn namelijk kernen met een lokaal karakter en uitstraling. Wet- en regelgeving en beleidskaders zijn uiteraard geactualiseerd en veranderd, maar hieruit komen geen argumenten voor een heroverweging. Hetzelfde geldt voor het zoekgebied zelf: de milieusituatie in het zoekgebied is in hoofdlijnen hetzelfde als in 2004 en 2013.

Blad 76

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

5.3

Voorgenomen activiteit

5.3.1

Doel Het doel van de GR is om een nieuw, functioneel, duurzaam grootschalig bedrijventerrein te ontwikkelen. Op het terrein wordt een integraal concept neergezet van bedrijven die (zeer) veel ruimte nodig hebben, regionale bedrijvigheid, circulaire energieproductie en met een ruimtelijke inpassing die veel kwaliteit neerzet voor natuur en leefomgeving. Heesch West is geen algemeen gemengd bedrijventerrein maar kan, op basis van unieke eigenschappen, voorzien in een behoefte die op andere terreinen niet of nauwelijks meer beschikbaar is. Het gaat dan bijvoorbeeld om de mogelijkheid voor (zeer) grootschalige kavels en robuuste vestigingsvoorwaarden, waaronder hoge milieucategorieën (d.m.v. inwaartse zonering), schaalgrootte, geluidszone e.d. Heesch West zorgt voor nieuwe arbeidsplaatsen en versterkt de lokale economie. Een nieuw terrein is de ultieme kans om concreet in te spelen op duurzaamheidsdoelen. Heesch West wordt niet ontwikkeld volgens de standaard zoals dat in het verleden gebeurde. De blik wordt nadrukkelijk gericht op de toekomst: voor energie, klimaat en CO2 wordt gericht op de (inter)nationale doelstellingen van 2030. Er wordt een innovatief duurzaamheidsconcept ontwikkeld met aandacht voor zowel optimale duurzame lokale opwekking op bedrijfspercelen en in het openbaar gebied, alsook mogelijkheden voor uitwisseling en opslag.

Heesch West wil hiermee partner zijn voor die bedrijven die meegaan in het toekomstperspectief 'Energiek, groen en circulair'. In paragraaf 5.3.2 is de stedenbouwkundige opzet op hoofdlijnen kort weergegeven. In paragraaf 5.3.3 komen eerst de beoogde functies, uitgifte en fasering en daarbij geldende randvoorwaarden voor de ontwikkeling aan bod, paragraaf 5.3.4 biedt nader inzicht in de hoofdprincipes en randvoorwaarden voor de duurzame energievoorzieningen en inrichtingsaspecten van het bedrijventerrein.

5.3.2

Stedenbouwkundige opzet Het bedrijventerrein Het stedenbouwkundig plan voor Heesch West is op hoofdlijnen. Het is geen eindplan en heeft een flexibele structuur die vrijheid biedt in fasering en omvang. Deze flexibiliteit en vrijheid spelen zich af binnen de contouren van het bedrijventerrein. De groene randen rondom het bedrijventerrein vormen de contouren. Ze markeren de grenzen tussen het bedrijventerrein en de omgeving, zorgen voor inpassing in de omgeving en zorgen voor de nodige afstand tussen de omgeving en het bedrijventerrein, onder andere vanuit milieuoogpunt. De verkaveling is flexibel en modulair van opzet. De verkaveling en ontsluiting is haaks op de Bosschebaan, zodat het terrein flexibel in te delen is en het zich kan aanpassen aan de omvang van bedrijven. De diepte van de kavels ten oosten van de Koksteeg kan aangepast worden. De exacte ligging van de noord/zuid gerichte ontsluitingen op het terrein liggen niet vast en kunnen nog wat schuiven (oostelijk en westelijk) zodat de meest optimale bedrijfskavel kan ontstaan. De principes van de ontsluiting en groenstructuur liggen wel vast en zijn cruciaal voor het kwaliteitsbeeld van het bedrijventerrein. In figuur 5.3 is het stedenbouwkundig plan van het bedrijventerrein weergegeven.

Blad 77

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

Figuur 5.3a Stedenbouwkundig ontwerp regionaal bedrijventerrein Heesch West (50 ha)

Figuur 5.3b Stedenbouwkundig ontwerp regionaal bedrijventerrein Heesch West (80 ha)

Heesch West heeft een zelfstandige positie met een eigen (boven) regionale identiteit. Het terrein ligt bewust niet aan de rand van een dorpskern of stad. Het is een nieuwe kern, een nieuw werklandschap dat vrij ligt in het landschap. Dat biedt de kans om een sterk eigen, duurzaam karakter te creëren. Een bijkomend voordeel van deze vrije ligging is dat het bedrijventerrein relatief hoge milieucategorieën kan aanbieden. Het terrein is georiënteerd op de snelweg A59.

Blad 78

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

Figuur 5.3c Stedenbouwkundig ontwerp en naam onderdelen Heesch West Een robuuste groenstructuur (het circulair landschapspark) deelt het gebied op in vijf grote bedrijfslocaties die variëren in grootte van 11 tot 20 hectare. Het terrein is specifiek geschikt voor grootschalige bedrijvigheid. Aan de westzijde ligt een zichtlocatie. Alle locaties zijn georiënteerd op het landschapspark. De totale omvang van dit park bedraagt 54 hectare. De thema's Klimaatadaptatie, Landschap en biodiversiteit, Circulaire materialen en Mobiliteit zijn verweven in het hele plan en bepalend geweest in de opzet ervan. Het landschapspark biedt een robuuste basisstructuur aan waarin deze circulaire thema's in een samenhangend ecosysteem worden geïntegreerd. Heesch West is georiënteerd op de A59 en verbonden via de afritten Nuland/Vinkel in het oosten en Oss-West/Heesch in het westen. Tussen deze afritten komt parallel aan de A59 de ontsluiting van Heesch West te liggen. Dat gebeurt deels over bestaand tracé en deels over een nieuw aan te leggen tracé. Dit is de entree van Heesch West. Deze ontsluitingsstructuur zorgt ervoor dat er zo min mogelijk tussenkomst is tussen vrachtverkeer van de A59 en Heesch West enerzijds en verkeer in de omgeving anderzijds. Het snelle vrachtverkeer wordt gescheiden van langzamere verkeersdeelnemers als landbouw- en fietsverkeer.

Zo wordt de belasting van het regionaal verkeersnetwerk beperkt. Heesch West is nadrukkelijk geen anoniem, naar binnen gekeerd, afgesloten terrein exclusief voor bedrijven. Het is een overzichtelijk en toegankelijk gebied, uitnodigend voor bedrijven, haar werknemers, klanten én voor recreanten en omgeving.

Blad 79

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

De verkeersstructuur Het bedrijventerrein moet goed bereikbaar zijn. De omgeving wordt niet belast met vrachtverkeer van en naar het bedrijventerrein, daarom wordt de bestaande parallelweg (Bosschebaan) aangepast en uitgebreid. Via deze weg wordt het verkeer snel en efficiënt naar de A59 geleid. Ontsluiting bedrijventerrein Er is in voorgaande fases van plan- en besluitvorming uitgebreid onderzoek gedaan naar de mogelijkheden en aandachtspunten voor ontsluiting van Regionaal Bedrijventerrein Heesch West op de A59. Dit heeft in 2013 geleid tot een aantal concepten, variërend van een directe aansluiting tot een parallelweg. Het voorstel voor een directe aansluiting is door Rijkswaterstaat afgewezen aangezien er teveel aansluitingen te dicht op elkaar zouden komen te liggen. Om deze reden is in 2013 gekozen voor een ontsluiting via de parallelweg Bosschebaan ten zuiden van de A59 die aansluit op de bestaande aansluitingen op de A59 bij Nuland en Heesch. Deze keuze is vastgelegd in een besluit van de gemeenteraden van Bernheze en (toen nog) gemeente Maasdonk. De parallelstructuur en aansluitingen liggen er al deels, deels moeten ze nog worden aangelegd of worden aangepast (om geschikt te zijn voor zeer grootschalige logistiek met zeer lange zware vrachtwagencombinaties (LZV). De toegepaste ontwerpsnelheid is 70 km/uur. In Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.

zijn de infrastructurele maatregelen voor de parallelweg osschebaan weergegeven.

Figuur 5.4 Infrastructurele maatregelen parallelweg (bron: Goudappel Coffeng, 2019)

Interne ontsluitingsstructuur Het uitgangspunt is om het onderliggend wegennet zo min mogelijk te belasten. Het bedrijventerrein wordt daarom alleen ontsloten via de Bosschebaan. Behoudens de entree en de rotonde met de Weerscheut komen er geen aansluitingen voor auto- en vrachtverkeer vanaf de Bosschebaan naar lokale wegen. Voor de interne ontsluiting van het bedrijventerrein worden nieuwe wegen aangelegd (zie figuur 5.5). Deze sluiten aan op de nieuwe rotondes op de Bosschebaan. De Koksteeg wordt afgewaardeerd tot fietspad. Het langzaam verkeer en landbouwverkeer wordt gescheiden van het overige gemotoriseerde verkeer van het bedrijventerrein. Hiervoor wordt een fietsstraat ten zuiden van de Bosschebaan aangelegd. Er is bewust gekozen voor de zuidzijde. Dan hoeft het fietsverkeer namelijk maar één keer de nieuwe ontsluitingsweg over te steken. Dat gebeurt bij het kruispunt Cereslaan. Dit is een kruispunt dat met verkeerslichten geregeld is. Dit is de meest veilige oplossing en zorgt voor het minste oponthoud op de nieuwe ontsluitingsweg.

Blad 80

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

Figuur 5.5 Interne ontsluitingsstructuur

Overige mobiliteit Heesch West is toegankelijk met openbaar vervoer. Er is een goede bereikbaarheid voor langzaam verkeer, vanuit Oss, Den Bosch en omgeving. Routers zijn aangesloten op routes in de omgeving en nodigen uit voor recreatief medegebruik.

5.3.3

Beoogde functies, uitgifte en fasering Uitgifte bedrijfskavels en fasering Sinds 2016 heeft de regio samen met de provincie Noord-Brabant een afsprakenkader bedrijventerreinen (Afsprakenkader bedrijventerreinen regio Noordoost-Brabant 2016 - 2025) vastgesteld waarin een planning voor bedrijventerreinen is opgenomen met als basis vraaggericht ontwikkelen. Hierbij is de vraag afgezet tegen het aanbod in de regio en voor grootschalige logistiek heeft bovenregionale afstemming plaatsgevonden. In het afsprakenkader bedrijventerreinen zijn programmatische uitgangspunten voor de ontwikkeling van Heesch West opgenomen, dit afsprakenkader is in regionaal verband afgestemd (zie tekstkader). Het Masterplan Gebiedsontwikkeling Bedrijventerrein Heesch West (BIC, september 2017) schetst het ontwikkelperspectief van Heesch West met aandacht voor fasering, thematisering, duurzaamheid, landschappelijke inpassing en organisatiestructuur. De regionale afspraken en de conclusies van het Masterplan zijn doorvertaald naar randvoorwaarden voor de voorgenomen activiteit. Deze zijn hieronder weergegeven.

Blad 81

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

Afsprakenkader bedrijventerreinen regio Noordoost Brabant 2016-2025 Een goede regionale afstemming draagt bij aan het begeleiden en vestigen van bedrijven op de meest passende plek. Op bestuurlijk niveau vinden er regionale ruimtelijke overleggen (RRO’s) plaats over de hoofdlijnen en aspecten van de gewenste ruimtelijke inrichting, het te voeren ruimtelijk beleid en het te voeren waterbeleid in het RRO-gebied Noordoost-Brabant. Daarnaast vindt op ambtelijk niveau regionale afstemming plaats via het zogenaamde 1-loket, een regionaal samenwerkingsverband tussen meerdere gemeenten in de regio Noordoost-Brabant. Het loket heeft als doel ervoor te zorgen dat een bedrijf met een grootte van meer dan 1 hectare of onderneming die zich wil vestigen in de regio, op de juiste plaats terecht komt. Het 1-loket baseert zich op het ‘Afsprakenkader bedrijventerreinen regio Noordoost-Brabant 2016 – 2025 (of diens opvolger), waarin onder meer is afgesproken dat de ‘Ladder voor Duurzame verstedelijking’ wordt toegepast.

Het bedrijventerrein biedt in de komende 20 jaar ruimte aan in totaal maximaal 80 ha netto uitgeefbare kavels: 50 ha netto uitgeefbare kavels in de 1e fase en 30 ha netto uitgeefbare kavels in de 2e fase door vraaggericht te ontwikkelen. De ontwikkeling van 30 hectare in de 2e fase is alleen mogelijk als voldaan wordt aan de ladder voor duurzame verstedelijking, en ook dat de eerste 50 ha van Heesch West voor minimaal 70% moet zijn uitgegeven, of dat behoefte is aan specifiek kwaliteiten die binnen de eerste 50 ha niet (meer) voorhanden zijn. De bedrijven in 1e fase zijn alleen voorzien in het gebied ten noorden van het Energiepark, de bedrijven in de 2e fase zijn tevens mogelijk in het gebied ten zuiden van het Energiepark. Het gebied ten noorden van het Energiepark waarbinnen de eerste 50 ha netto uitgeefbare kavels zijn voorzien, is overigens groter dan 50 ha, namelijk circa 65 ha. Dit is gedaan om de diverse kwaliteiten en daarmee de complementariteit van Heesch West in het regionale aanbod optimaal te kunnen inzetten, zodoende worden de mogelijkheden open gehouden en een stedenbouwkundige goede verkaveling bereikt. Voor Heesch West gelden conform de regionale afspraken de volgende uitgangspunten: 

 



Kleinschalige bedrijvigheid, in ieder geval kleiner dan 5.000 m 2, wordt naar mogelijkheden lokaal gehuisvest. Huisvesting op Heesch West is voor deze bedrijven mogelijk als het specifiek ondersteunende diensten voor XL-logistiek en of energieconcepten betreft; in de doelgroepen en typering van bij recht-toegestane bedrijven zijn aan de logistiek ondersteunende bedrijven dan ook genoemd. Uitgaan van een inwaartse zonering ten opzichte van de omliggende milieugevoelige bebouwing wordt op Heesch West een zo hoog mogelijke milieucategorie toegestaan, bij recht tot en met milieucategorie tot en met milieucategorie 4.2. milieucategorie 5.1 via een afwijkingsprocedure. Bedrijven groter dan 5 hectare vinden elders geen passend aanbod meer. Het betreft met name XLlogistiek maar mogelijk ook bouw. Heesch West voorziet voor deze bedrijven in een uniek en optimaal kavelaanbod. Mogelijke interesse vanuit Agrofood bedrijvigheid wordt primair naar Foodpark Veghel begeleid. Voor bedrijven van 1 - 5 hectare, in de sectoren logistiek, innovatieve concepten en regionale verplaatsers zijn er, afhankelijk van specifieke vestigingsplaatskwaliteiten, mogelijk vestigingsplaatsalternatieven. Binnen de grenzen van de ontwikkelende gemeenten is er met name op Vorstengrafdonk (VGD) nog passend aanbod.

Afspraak is dat met name als op VGD het percentage uitgegeven terrein nog lager dan 70% is (september 2018 ca. 40% uitgegeven, circa 10 ha in optie en diverse leads), bedrijven in ieder geval actief naar Vorstengrafdonk worden begeleid. Zonder specifieke en gemotiveerde aanleiding wordt daar niet van afgeweken. Elders in Noordoost Brabant is bijvoorbeeld Laarakker qua kwantitatief aanbod een alternatief. Afstemming via het regionaal 1-loket draagt eraan bij om bedrijven op de qua ligging en kwaliteit meest passende locaties aan te duiden en hen daarbij te begeleiden. Constatering is dat vanuit marktperspectief er een 'waterscheiding' is binnen de regio. Dit is ook door de regio in het afsprakenkader Bedrijventerreinen zo vastgesteld

Blad 82

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

Figuur 5.6 Uitgifte bedrijfskavels en fasering

Type bedrijven, omvang bedrijfskavels en milieuzonering De nadruk van het profiel van het bedrijventerrein ligt op de volgende doelgroepen: Doelgroep

Regionaal belang

Grootschalige logistiek

De regio Noordoost-Brabant is een belangrijke hotspot voor logistieke activiteiten van verladers, handelsbedrijven en logistieke dienstverleners in Nederland. Een belangrijke ontwikkeling is dat de grootschalige bovenregionale distributiecentra meer dan gemiddeld kiezen voor Brabant als vestigingsplaatslocatie. De ambitie voor doorontwikkeling van logistieke activiteiten in Brabant is neergelegd in de Logistieke Agenda van Brabant.

Innovatieve concepten

Een belangrijke stuwende sector in de regio Noordoost-Brabant is de bouw. De bouwsector heeft te maken met een aantal maatschappelijke trends zoals verduurzaming, digitalisering, en circulariteit. De komende jaren worden thema’s als duurzaam bouwen, standaardisering (prefabricage), en materiaalverhuur steeds belangrijker. Heesch West is gezien de concentratie van bouwbedrijven in de regio en de gunstige centrale ligging een interessante locatie voor het faciliteren van innovatieve concepten binnen deze sector. Vanuit logistieke activiteiten zijn er steeds meer signalen waaruit blijkt dat de transformatie naar duurzaam logistiek vastgoed en een meer circulaire economie langzaam op gang begint te komen. Producenten proberen meer regie te krijgen over de totale keten en kijken ook steeds meer naar retourstromen. Verwerkende bedrijven spelen in op de retourstromen en zoeken daarbij naar strategische partners. Logistieke dienstverleners ontwikkelen omgekeerde ketens met klanten of sluiten aan bij andere partners Als belangrijke driver daarvan is ook de kwaliteit en economische haalbaarheid van circulaire energievoorzieningen in de afgelopen jaren met sprongen vooruit gegaan. Vooral de markt voor (mobiele) zonnepanelen biedt kansen voor bedrijventerreinen met grootschalig vastgoed.

Heesch West is als locatie voor grootschalig logistiek vastgoed bij uitstek geschikt om voorop te lopen als het gaan om deze innovaties in circulaire economie en duurzaamheid.

Blad 83

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

Doelgroep

Regionaal belang

Regionale verplaatsers

Binnen de gemeente Bernheze, Oss en ’s-Hertogenbosch zijn enkele bedrijven geïdentificeerd waarvan het gewenst is dat deze naar een meer geschikte locatie verplaatsen. Het gaat voornamelijk om bedrijven die actief zijn in de bouw, recycling en infrastructuur en hinder veroorzaken voor de omgeving, waardoor ze niet meer in bestaand stedelijke gebied passen. Heesch West is met de milieuruimte en grootschalige opzet een interessante opvanglocatie voor dit soort bedrijven. Ook voor bedrijven uit de regio die een snelle groei doormaken en veel ruimte nodig hebben kan Heesch West interessant zijn als opschalingslocatie. Dit kan bijvoorbeeld zijn in de sectoren agro & food, logistiek, of de bouwsector. De marktvraag vanuit regionale verplaatsers is onderdeel van de marktinventarisatie.

Op basis van de stedenbouwkundige structuur en landschappelijke inpassing kan grootschalige logistiek het beste zich vestigen aan de oostzijde, te beginnen langs de snelweg. Bedrijven die een zichtlocatie wensen, vestigen zich beter aan de westzijde van het gebied, nabij de Koksteeg en direct langs de snelweg. Sommige duurzame concepten hebben juist weer een hogere milieucategorie nodig, die centraal in het plangebied mogelijk is. Met de effecten op de omgeving wordt zoveel mogelijk al vooraf rekening gehouden. Voor het bedrijventerrein wordt een inwaartse zonering toegepast. Er worden bufferzones rondom gevoelige bestemmingen (zoals woningen) gelegd. Deze bufferzones bepalen vervolgens welke bedrijfscategorieën op een bepaalde plek binnen het bedrijventerrein mogelijk zijn. Een aantal gevoelige bestemmingen binnen het plangebied, zoals de woningen langs de Koksteeg, is ten behoeve van de ontwikkeling van het bedrijventerrein opgekocht. Deze objecten verliezen hun woonbestemming. Hiermee ontstaat voldoende ruimte voor de realisatie van bedrijven uit de sectoren logistiek, circulaire economie, energie en nieuwe concepten in de bouw. De afstanden voor de bufferzones zijn afkomstig uit richtafstanden uit ‘het groene boekje’ (Bedrijven en milieuzonering) dat door de Vereniging van Nederlandse Gemeenten is opgesteld.

Het plangebied met omgeving is daarbij beschouwd als ‘gemengd gebied’. Dit vanwege de aanwezigheid van verschillende functies direct naast elkaar, zoals bedrijven, woningen en agrarische bedrijven, alsmede vanwege de aanwezigheid van doorgaande routes (zoals de rijksweg A59). In tabel 5.1 zijn de algemene richtafstanden tussen de bedrijfsfuncties en de omliggende gevoelige bestemmingen weergegeven. Tabel 5.1 Algemene richtafstanden volgens de VNG-Brochure Bedrijven en milieuzonering (2009) Milieuhindercategorie 1 2 3.1 3.2 4.1 4.2 5.1 5.2 5.3 6

Gebiedstypering Gemengd gebied 0 meter 10 meter 30 meter 50 meter 100 meter 200 meter 300 meter 500 meter 700 meter 1.000 meter

Blad 84

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

5.1

5.1

5.1

5.1

Figuur 5.7 Milieuzonering Heesch West

Overige functies Binnen het plangebied is er, naast de ruimte voor bedrijfsfuncties, ruimte voor andere functies. In Figuur 5.8 zijn de overige functies weergegeven en hieronder nader beschreven. Bestaande woningen langs de zuidzijde Enkele woningen langs de Koksteeg (nr. 22, 23 en 24) en ten noorden van de Zoggelsestraat (nr. 118, 120 en 122) blijven in het plan behouden, waarbij ze wel worden omgevormd naar bedrijfswoningen (in plaats van burgerwoningen). In ruimtelijk opzicht vormen de percelen in de toekomst de overgang van het grootschalige bedrijventerrein naar het achterliggende agrarische landschap. Door de beperkte massa op deze percelen langs het lijnvormige element dat wordt gevormd door de Zoggelsestraat, ontstaat een duidelijke begrenzing van Heesch West. Op de percelen, die van beperkte omvang zijn, is derhalve ook ruimte geboden aan nieuwe (kleinschalige) bedrijvigheid, tot maximaal milieucategorie 1 en 2. Een bedrijfsinvulling is een logische invulling, gezien de nabijgelegen bedrijvigheid van Heesch West in de toekomst. Bovendien blijkt uit actuele gegevens van de grondgebiedgemeenten dat er behoefte is aan dit soort kleinschalige percelen voor kleinschalige bedrijvigheid. Overigens blijven de bestaande (burger)woningen Weerscheut 8a en 8b ook behouden.

Dit is mogelijk vanwege de grotere afstand tot aan de beplande bedrijven, en de beoogde afscherming door de brede groen-/blauwe zone in de vorm van het Zon- en Waterpark. Anders dan de voornoemde woningen, die worden omgevormd naar bedrijfswoningen, behouden deze woningen ook hun woonbestemming. Ze maken in ruimtelijk opzicht namelijk geen deel uit van

Blad 85

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

de ontwikkeling van Heesch West, maar zijn door hun ligging wel meegenomen in het plangebied. De Lucht

(bedrijfs)woningen Zoggelsestraat

Koksteeg 18 Figuur 5.8 Ligging overige functies

Bestaande tankstation en wegrestaurant De Lucht Ter plaatse van het bestaande tankstation De Lucht ten noorden van het nieuwe bedrijventerrein is conform de huidige situatie bedrijvigheid t/m categorie 3.1 toegestaan. Het tankstation is tevens een verkooppunt voor motorbrandstoffen en ondergeschikte detailhandel. Ter plaatse van het bestaande wegrestaurant De Lucht, eveneens ten noorden van het nieuwe bedrijventerrein, is uitsluitend een restaurant toegestaan. De bestaande functies zijn conserverend meegenomen in het bestemmingsplan. ‘Gemengde functie’ Koksteeg 18 Voor het pand aan de Koksteeg 18, een voormalige woning, worden de functies horeca (in de vorm van een restaurant o.i.d.), vergaderfaciliteiten, informatiecentrum e.d. toegelaten. Dit pand verliest de woonfunctie uit het voorgaande plan omdat dit zich niet verenigt met de boogde bedrijfsdoeleinden. Omdat het pand een karakteristieke uitstraling heeft, is het wel gewenst het te behouden. De voornoemde functies ondersteunen de toekomstige bedrijvigheid én de toekomstige recreatieve functies (parken, fiets- en wandelroutes) in het plangebied Verder biedt het bedrijventerrein ruimte aan duurzame energievoorzieningen, zoals zonneparken, windturbines en mogelijk waterstof als energiedrager, openbare infrastructuur (ontsluitingswegen, fietspaden en dergelijke) en groen- en watervoorzieningen c.q. landschappelijke inpassing.

Deze komen in paragraaf 5.3.4 nader aan bod.

Blad 86

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

5.3.4

Hoofdprincipes duurzame energievoorzieningen en inrichtingsaspecten Voor Heesch West is het Circulair kwaliteitsplan opgesteld: een integraal visie-, ambitie- en ontwikkelplan (zie figuur 5.9). Het stelt kaders en biedt daarbij ruimte en inspiratie voor ontwikkeling voor nu én de toekomst. Het circulair kwaliteitsplan beschrijft de ambities op gebied van circulariteit, duurzaamheid, energie, stedenbouwkunde, landschap, biodiversiteit, klimaatadaptatie, mobiliteit, toepassing van materialen en beeldkwaliteit van Heesch West. Het is een weergave van de gezamenlijke ambities van de betrokken gemeenten Bernheze, 's-Hertogenbosch en Oss, provincie NoordBrabant en waterschap Aa en Maas. Het is bedoeld als inspiratie- en toetsingsdocument voor bedrijven en ondernemers. Daarnaast worden omwonenden en geïnteresseerden nadrukkelijk uitgenodigd om te participeren in Heesch West, bijvoorbeeld in het circulair landschapspark. Hoofdprincipes In het circulair kwaliteitsplan Heesch West zijn de doelstellingen voor het bedrijventerrein uitgewerkt in vijf hoofdprincipes:  Energie;  Landschap en biodiversiteit;  Circulair bouwen en ontwikkelen;  Mobiliteit;  Klimaatadaptatie.

Figuur 5.9 Circulair kwaliteitsplan Regionaal bedrijventerrein Heesch West

Blad 87

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

Energie Heesch West heeft een enorme potentie als het gaat om het opwekken van elektrische energie. Bronnen daarvoor zijn zon, wind en mogelijk ook water. Ook uitwisseling van koude en warmte behoort tot de mogelijkheden. Heesch West ontwikkelt daarom een eigen energieconcept. Dit is gericht op de activiteiten en opwekkingsmogelijkheden op het terrein zelf, maar met oriëntatie naar de omgeving. Het speelt in op de regionale energiestrategie die door de gemeenten wordt ontwikkeld. Op Heesch West wordt energie lokaal en duurzaam opgewekt in een mix van o.a. zonne-energie (o.a. op daken) en windenergie. Bedrijven dienen zoveel mogelijk in hun eigen energievoorziening te voorzien. De bedrijven worden dan ook niet aangesloten op het gasnet. De energieopwekking vindt behalve op de bedrijfspercelen en in bedrijven zelf ook plaats in het landschapspark. Het landschapspark bestaat uit meerdere onderdelen. De centraal gelegen ‘Zonen Waterpark’ en ‘Wind- en Natuurpark’ zijn geschikt voor de ontwikkeling van diverse vormen van energieopwekking en duurzaamheid. In het bestemmingsplan worden drie locaties aangewezen voor de realisatie van een drietal windturbines in het Wind- en Natuurpark. Zonnepanelen worden in het open watergebied (drijvende zonnepanelen) in het Zon- en Waterpark en tijdelijk in het gebied ten zuiden van het Wind- en Natuurpark gerealiseerd.

Daarnaast zijn ontwikkelingen mogelijk zoals de opslag van waterstof, centrale waterzuivering en vergisting- en composteerinstallaties. Voor het plangebied wordt momenteel een energievisie opgesteld waarin de mogelijkheden concreet worden uitgewerkt, inclusief een verkenning van innovaties zoals power to fuel (waterstof/hydrozine).

Zon op daken

Zonnepark

Zonnepark

3 windturbines

Figuur 5.10 Energie op Heesch West

Blad 88

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

Landschap en biodiversiteit Door de realisatie van Heesch West verandert het landschap. Het oorspronkelijke grootschalige halfopen tot open agrarische landschap verdwijnt en er komt een grootschalig werk- en energielandschap voor terug. Heesch West gaat daarbij onvermijdelijk ten koste van huidige landschappelijke en ecologische waarden (zie Hoofdstuk 3 en hoofdstukken 17 en 22 in het MER). Wel is het plangebied van Heesch West ingepast in bestaande landschappelijke structuren, is het beoogde stedenbouwkundige ontwerp geïnspireerd op het huidige landschappelijke karakter van het gebied, zijn landschappelijke waarden zoveel als mogelijk behouden (bijvoorbeeld structuren als de Weerscheut, Koksteeg, Raktstraat, Ruitersdam) en waar dit niet mogelijk is op andere plaatsen op het bedrijventerrein teruggebracht (bijvoorbeeld houtsingels). Daarnaast is vanuit de duurzaamheidsdoelstelling voor Heesch West fors ingezet op de realisatie van nieuwe robuuste landschappelijke waarden, waarmee tevens invulling is gegeven aan kwaliteitsverbetering van het landschap, zoals in het provinciaal beleid gevraagd. Het landschap/groen is zo ontworpen dat het ecologische meerwaarde heeft en naast mitigatie biedt voor negatieve effecten ook breder de biodiversiteit stimuleert.

Er wordt ingezet op het creëren van zoveel mogelijk robuuste groenzones met ecologisch interessante gradiënten (hoog-laag, droog-nat, open-gesloten). Heesch West voegt een robuuste landschappelijke structuur toe die contact maakt met de omgeving, een beleefbaar 'Circulair Landschapspark'. Het bedrijventerrein wordt omgeven door groen. Oude landschappelijke en cultuurhistorische structuren zoals Koksteeg, Raktstraat en enkele gebouwen en houtopstanden zijn ingepast.

Figuur 5.11 Circulair Landschapspark

Blad 89

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

Er komen diverse leefgebieden voor broedvogels, vleermuizen en insecten in de landschappelijkcultuurlijke Parksingels (Parksingel Koksteeg, Parksingel Centraal en Hoge Parksingel) en een leefgebied voor vissen, amfibieën, marterachtigen en watervogels in de wilde moeraszone in het Energie en Natuurpark en in en rond de waterpartijen in , het Zon- en Waterpark. Deze gebieden hebben een grote biodiversiteit en worden gecombineerd met lokale, duurzame energieopwekking. In het open watergebied is ruimte voor vissen en watervogels en in het zuidelijk, droge bosgebied juist bosvogels, uilen en marterachtigen. De leefgebieden hebben een grote biodiversiteit en worden gecombineerd met lokale, duurzame energieopwekking. In het algemeen kan daarmee gesteld worden dat Heesch-WestHeesch West enerzijds tot verlies van huidige landschappelijke en ecologische waarden leidt, maar anderzijds zowel zoveel als mogelijk landschappelijke waarden respecteert als een forse landschappelijke en ecologische kwaliteitsimpuls biedt. Al deze gebieden zijn toegankelijk via struinpaden, fietspaden en parkeerplaatsen voor personeel maar ook voor recreanten uit de regio. Langs de Koksteeg komt een educatieve etalage van “energiek, groen en circulair Heesch West'. Circulair bouwen en ontwikkelen Heesch West is een circulair bedrijventerrein, dat uit zich op allerlei manieren.

Bij het bebouwen en aanleggen van bedrijfskavels en openbare ruimte wordt actief geanticipeerd op het grondstoffenakkoord 2030. Daarin wordt bepaald dat er in 2030 50% minder primaire grondstoffen worden toegepast, bijvoorbeeld door toepassing van biobased materialen, minimalisering van materiaalgebruik en hergebruik van bouwmaterialen. Ook hergebruik van te verwijderen beplanting of andere materialen uit het gebied (van de woningen en schuren die afgebroken worden) past hierbij. Bij circulair bouwen staat de kwaliteit van het gebouw en (her)gebruiksmogelijkheden van gebouw en materialen waaruit het is opgebouwd op de lange termijn centraal. Ontwikkelaars, bouwers en gebruikers kijken daarbij ook steeds meer naar de interne kwaliteit in de gebouwen en de effecten op gezondheid en welzijn van gebouwgebruikers. De royale en robuuste groenstructuur van Heesch west waarin de bedrijven worden ingepast speelt eveneens een belangrijke rol hierin. Mobiliteit Er zijn veel mogelijkheden voor duurzame mobiliteit, zoals het gebruik van opgewekte elektrische energie als brandstof in vrachtwagens en heftrucks in magazijnen. Of het omzetten van elektrische energie naar waterstofgas om deze daarna te gebruiken als brandstof. Beschikbaarheid van duurzame energiebronnen zijn een eerste voorwaarde om deze mogelijke toepassingen verder zijn intrede te laten hebben in de bedrijfsprocessen.

Er zijn nog andere duurzame aspecten aan mobiliteit. Denk hierbij aan het organiseren en stimuleren van duurzaam vervoer van personeel. Goede voorzieningen, zoals voldoende oplaadpunten voor elektrische fietsen, scooters en auto's, zijn hiervoor belangrijk. Gepersonaliseerd vervoer, waarbij werknemers bijvoorbeeld met busjes worden opgehaald bij stations in de omgeving kan interessant zijn voor grotere bedrijven en daarnaast het stimuleren van fietsgebruik en het reeds aanwezige openbaar busvervoer. De kunst is om duurzame mobiliteit goed af te stemmen op het type bedrijfsvoering. Dit zijn allemaal voorbeelden. De precieze uitwerking hiervan vindt in samenspraak met de toekomstige bedrijven plaats. Heesch West wordt met aantrekkelijke en veilige fietsroutes aangesloten op de omgeving.

Blad 90

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

Klimaatadaptatief Bedrijventerreinen en binnensteden zijn traditioneel beruchte gebieden als het gaat om inspelen op het klimaat. Door veel verharding van gebouwen, pleinen en wegen en daarbij het ontbreken van groen en water. In de zomer zijn deze gebieden vaak gevoelig voor hittestress en in de natte maanden bestaat het gevaar van wateroverlast. Hittestress wordt tegengegaan door de aanleg van een robuust landschapspark met hoog opgaand groen die voor koelte zorgen in de hete maanden. In het landschapspark is meer dan voldoende ruimte om water op te vangen in wadi's, watergangen en plassen. Op de bedrijfspercelen zelf wordt water opgevangen en vertraagd afgevoerd. Op die manier wordt een robuuste waterberging gecreëerd. Ook klimaatbuien kunnen goed worden beheerst. Het Wind- en Natuurpark kan wisselingen in waterstanden opvangen. Het peil kan hier wisselen. Het totale landschapspark is niet daarbij alleen een buffer voor het bedrijventerrein zelf, maar kan ook een rol voor waterbeheersing van het aanliggend landelijk gebied.

Figuur 5.12 Klimaatadaptief ontwikkelen van Regionaal bedrijventerrein Heesch West

Blad 91

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

5.4

Alternatieven Het beoordelen en vergelijken van alternatieven en varianten vormt de kern van de milieueffectrapportage. Om tot deze alternatieven en varianten te komen zijn de ambities, doelen en randvoorwaarden vertaald naar realistische en uitvoerbare alternatieven en varianten. Variatie in uitgifte en fasering In het MER worden een tweetal ruimtelijke alternatieven onderzocht, gebaseerd op de regionale afspraken over uitgifte en fasering, namelijk:  een alternatief met 50 hectare netto uitgeefbare bedrijfskavels in deelgebieden ten noorden van het Energiepark (fase 1) en,  een alternatief van 80 hectare netto uitgeefbare bedrijfskavels in het gehele gebied (50 ha in fase 1 en 30 ha in fase 2). Op het bedrijventerrein is in het gebied te noorden van het Energiepark 84 hectare bruto aan bedrijventerrein beschikbaar om 50 netto in fase 1 te realiseren. In het gehele gebied is 99,5 hectare bruto aan bedrijventerrein beschikbaar om in totaal 80 hectare netto in fase 2 te realiseren.

Figuur 5.13 Beschikbare bruto uitgeefbare bedrijfskavels

Gevoeligheidsanalyse nadere fasering De voorkeur gaat uit naar een ontwikkeling van het bedrijventerrein van noord naar zuid. De voorkeur om te starten in noord wordt voornamelijk ingegeven door de zichtlocaties aan de A59 en de ontsluiting die zich aan de noordzijde bevindt. Een nadere fasering wordt echter niet vastgelegd, om zodoende de flexibiliteit in het plan te behouden. In de NRD is gesteld dat er faseringsvarianten in het MER onderzocht worden. In dit MER is dit uitgangspunt verlaten, omdat een nadere fasering ook niet wordt vastgelegd in het bestemmingsplan. Met een gevoeligheidsanalyse wordt in het MER wel beschreven of de wijze van fasering invloed heeft op de beschreven effecten.

Blad 92

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

Variatie in bedrijfstypen: logistiek versus industriële bedrijvigheid In het voorliggende MER wordt gezien de flexibiliteit in het plan qua type en locatie bedrijven op het bedrijventerrein uitgegaan van de ontwikkeling van het bedrijventerrein conform de inwaartse zonering met ‘worst case’ maximaal categorie 5.1. Binnen de ruimtelijke alternatieven (50 en 80 ha netto) wordt gevarieerd tussen logistiek en industriële bedrijvigheid, zodat een bandbreedte in de milieueffecten wordt weergegeven. Het uitgangspunt is dat het bedrijventerrein geschikt wordt gemaakt voor (zeer grootschalige) logistieke bedrijven, bedrijven die zich richten op circulaire economie, energie en nieuwe concepten in de bouw en regionale verplaatsers. Op dit moment is de vraag naar grootschalige kavels voor logistieke bedrijven groot. Of die vraag ook in de toekomst aan blijft houden is niet met zekerheid vast te stellen. Mogelijk trekt de vraag andere bedrijvigheid zoals circulaire economie, energie en nieuwe concepten in de bouw ook sterk toe. Daarom wordt in het MER rekening gehouden met een bepaalde bandbreedte voor de invulling van het bedrijventerrein. In de NRD is als uitgangspunt voor de effectbepaling een worst-case invulling gehanteerd: zeer grootschalig logistiek met zijn maximale verkeersgeneratie.

In dit MER is gekozen voor een variantenaanpak om breder te verkennen of er sprake is van verschil in effecten tussen verschillende invullingen van het bedrijventerrein. Dit is vertaald naar de volgende varianten, die met name op verkeerskundige effecten verschillend zijn opgebouwd:  Variant logistiek: 80% van de bedrijven komt uit de sector logistiek, 20% komt uit de overige sectoren (o.a. circulaire economie, energie, nieuwe concepten in de bouw en regionale verplaatsers);  Variant industriële bedrijvigheid: 20% van de bedrijven komt uit de sector logistiek, 80% komt uit de overige sectoren (o.a. circulaire economie, energie en nieuwe concepten in de bouw en regionale verplaatsers). Gevoeligheidsanalyse 24 uurs-economie In het effectenonderzoek in dit MER is eerst uitgegaan van een “reguliere” werkdag van bedrijven: de meeste activiteiten overdag, met een uitloop naar de avond en mogelijk nacht. In de sector grootschalig logistiek is een tendens naar steeds grootschalige distributiecentra die 24 uur per dag werken. In dit MER is met een gevoeligheidsanalyse ingegaan in hoeverre dit kan leiden tot andere effecten.

Te onderzoeken alternatieven Door de variatie in uitgifte, fasering en bedrijfstypologieën zijn er vier alternatieve plansituaties voor de invulling van het bedrijventerrein voor het MER: Alternatieven Alternatief 1 50 ha netto: 80% logistiek / 20% industrie Alternatief 2 50 ha netto: 20% logistiek / 80% industrie Alternatief 3 80 ha netto: 80% logistiek / 20% industrie Alternatief 4 80 ha netto: 20% logistiek / 80% industrie

De alternatieven zijn in figuur 5.14 weergegeven.

Blad 93

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

50 ha

Figuur 5.14a Alternatief 1 Heesch West, 50 ha netto, 80% logistiek / 20% industrie

80 ha

Figuur 5.14b Alternatief 2 Heesch West, 50 ha netto, 20% logistiek / 80% industrie

Blad 94

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

5.5

Varianten In een eerdere fase van plan- en besluitvorming zijn de mogelijkheden en aandachtspunten voor windturbines op het bedrijventerrein onderzocht (Antea Group, 2015). Windturbines geven een relatief grote duurzame energieopbrengst, maar ook hinder op de omgeving en beperkingen voor het gebruik van het bedrijventerrein eronder. Besloten is de mogelijkheden voor drie windturbines verder te onderzoeken. Kenmerken windturbines In de kenmerken van de drie windturbines worden in dit MER bandbreedtes aangehouden, omdat op dit moment nog niet exact bekend is welk type windturbine (ashoogte, rotordiameter, verschijningsvorm) wordt gebouwd. Uitgangspunt hierbij blijft dat in het MER de maximale range van effecten in beeld wordt gebracht. Tabel 5.2 Kenmerken windturbines Variabele Bandbreedte Aantal Drie windturbines conform provinciaal beleid Ashoogte 100 - 150 m Rotordiameter 100 - 130 m Tiphoogte 150 - 215 m Onderlinge Ca. 4x rotordiameter: 400 - 500 m afstand Opgesteld Lagere windturbines: ca. 2 - 3 MW per turbine, 6 tot 9 MW in totaal, vermogen (1) Hogere windturbines: ca. 3 - 4 MW per turbine, 9 tot 12 MW in totaal Opstelling

Lijn: landschappelijk en milieutechnisch best inpasbaar op Heesch West. Uniformiteit in hoogte / uitvoering

Technische uitvoering: opbrengst / hinder

Geen voorkeur vooraf: minimaal voldoend aan wettelijk eisen, bij voorkeur minder milieueffecten dan wettelijk maximaal toegestaan. Meest actuele types: geen onrendabele / nog niet bewezen innovatieve types

(1) indicatief, in hoofdstuk 23 (Duurzaamheid) van dit MER is het daadwerkelijke opgestelde vermogen bepaald en de daadwerkelijke energieopbrengst berekend. Nog lagere windturbines geven te weinig vermogen om rendabel te zijn, hogere zijn nog niet gangbaar.

Voor de plaatsing van windturbines is het noodzakelijk dat een stevige fundering, een veilige kraanopstelplaats en een stabiele toegangsweg aanwezig zijn. Variatie in kenmerken en locatie windturbines In het MER wordt de bandbreedte van de kenmerken van de windturbines onderzocht door twee hoogtes aan te houden:  De lagere windturbines zitten aan de onderkant van de in Tabel 5.2 genoemde bandbreedtes (minimaal 150 m);  De hogere windturbines zitten “aan de bovenkant” van de in Tabel 5.2 genoemde hoogtebandbreedtes (maximaal 210 m). Daarnaast worden twee locaties voor de turbines op het bedrijventerrein onderzocht:  Een windturbineopstelling centraal op het bedrijventerrein;  Een windturbineopstelling in het Energiepark.

Blad 95

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

Te onderzoeken windturbinevarianten Door de variatie in hoogte en locatie zijn er vier windturbinevarianten afgebakend voor het MER: Variant

Omschrijving

Maximale ashoogte

1a

3 hogere windturbines centraal op het bedrijventerrein 3 lagere windturbines centraal op het bedrijventerrein 3 hogere windturbines in het Energiepark 3 lagere windturbines in het Energiepark

1b 2a

2b

Figuur 5.15 Onderzochte windturbinevarianten

Blad 96

Maximale tiphoogte

Opgesteld vermogen

144 m

Maximale rotordiameter 131 m

210 m

9 - 12,6 MW

100 m

100 m

150 m

144 m

131 m

210 m

7,5 - 9,9 MW 9 - 12,6 MW

100 m

100 m

150 m

7,5 - 9,9 MW

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

6

Beoordelingskader en –methodiek

6.1

Inleiding Centraal in het MER staat de beoordeling van alternatieven en varianten (zie ook §5.4 en §5.5). De alternatieven en varianten geven de bandbreedte van de mogelijke ontwikkeling op Heesch West weer. In de effectbeschrijvingen en beoordelingen wordt deze bandbreedte getoetst. Voor nadelige effecten worden, waar mogelijk, maatregelen beschreven waarmee deze effecten zijn te beperken of te voorkomen. Op basis van de uitkomsten van de effectbeoordeling worden de verschillende alternatieven en varianten met elkaar vergeleken (zie §24) en kan een weloverwogen keuze worden gemaakt voor een voorkeursalternatief (zie §25). Dit voorkeursalternatief kan bestaan uit één van de alternatieven of varianten of uit een combinatie hiervan. Vaak maken mitigerende maatregelen ook onderdeel uit van het voorkeursalternatief. Het voorkeursalternatief komt overeen met het uiteindelijke besluit, in dit geval met het bestemmingsplan voor Heesch West. Het MER laat dus zien hoe er vanuit de verschillende alternatieven en varianten is toegewerkt naar de uiteindelijke opgave en maatregelen die door het bestemmingsplan Heesch West mogelijk worden gemaakt.

6.2

Beoordelingskader In tabel 6.1 zijn de relevante aspecten voor de besluitvorming weergegeven. Er is een onderscheid gemaakt in kwantitatief en kwalitatief te onderzoeken aspecten. Tabel 5.1 Beoordelingskader relevante milieuaspecten Milieuaspect Verkeer en vervoer

Criterium Gevolgen voor verkeersstructuur Gevolgen voor verkeersafwikkeling snelweg A59: intensiteiten / filekans Gevolgen voor verkeersafwikkeling onderliggend wegennet: intensiteiten in buitengebied en in kernen in relatie tot wegcategorie / filekans / sluipverkeer / barrierewerking Bereikbaarheid voor autoverkeer Bereikbaarheid voor fietsverkeer Bereikbaarheid voor openbaar vervoer Gevolgen voor fietsverkeer (utilitair en recreatief) onderliggend wegennet Gevolgen voor landbouwverkeer onderliggende wegennet Gevolgen voor verkeersveiligheid

Geluid

Gevolgen voor opkomsttijden hulpdiensten Parkeren Wegverkeerslawaai: geluidbelasting en gehinderden Industrielawaai: geluidbelasting en gehinderden Windturbinegeluid: geluidbelasting en gehinderden

Blad 97

Methodiek Kwalitatief Kwantitatief (verkeersmodel) Kwantitatief (verkeersmodel) en kwalitatief

Kwantitatief (verkeersmodel) en kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwantitatief (ongevalcijfers) en kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwantitatief (geluidmodel en gehinderdenberekeningen)

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

Milieuaspect

Trillingen Luchtkwaliteit

Licht Slagschaduw Schittering Geur

Externe Veiligheid

Gezondheid Ruimtegebruik

Landschap

Cultuurhistorie

Archeologie

Bodem

Water

Criterium Cumulatieve geluidbelasting: geluidbelasting en gehinderden Trillingen: aard, omvang en hinder Gevolgen voor concentratie fijn stof (PM 10 en PM2,5) en stikstofdioxide (NOx) op mens Gevolgen voor concentratie stikstof op Natura 2000-gebieden Effect windturbines op verspreiding Lichthinder: aard, omvang en hinder Slagschaduw windturbines: omvang en hinder Schittering door zonneparken en zonnepanelen op daken Geur: aard, omvang en hinder Cumulatie met geur veehouderijen Effect windturbines op verspreiding Veiligheidsrisico’s transport en opslag Cumulatie met bestaande veiligheidsrisico’s Effect windturbines op veiligheidsrisico’s Gevolgen voor de gezondheid Gevolgen voor woningen Gevolgen voor het woon- en leefklimaat Gevolgen voor landbouw Gevolgen voor recreatie Gevolgen voor overige bedrijven Gevolgen voor kabels en leidingen Gevolgen voor hoogspanningslijnen, straalpaden, laagvlieggebied/routes, radar Gevolgen voor landschappelijke structuren en elementen Bomen en boomstructuren Gevolgen voor ruimtelijk-visuele kwaliteit (openheid, zichtlijnen, beleving) Gevolgen voor aardkundige waarden Gevolgen voor beschermde waarden (Rijksmonumenten, gemeentemonumenten, beschermd stads- en dorpsgezicht, cultuurhistorisch waardevolle vlakken en complexen) Gevolgen voor niet-beschermde waarden (verkavelingsstructuren, (zand)wegen, historisch groen e.d.) Gevolgen voor beschermde

waarden (Archeologische monumenten, provinciaal archeologisch landschap) Gevolgen voor archeologische verwachtingswaarde Grondverzet en balans Gevolgen voor bodemopbouw Gevolgen voor zetting Gevolgen voor bodemwaarden Gevolgen voor bodemkwaliteit Gevolgen voor waterstructuur Gevolgen voor waterafvoer

Blad 98

Methodiek

Kwantitatief en kwalitatief Kwantitatief (luchtkwaliteitsmodel) Kwantitatief (Aerius) Kwalitatief Kwantitatief en kwalitatief Kwantitatief en kwalitatief Kwalitatief Kwantitatief en kwalitatief Kwalitatief Kwantitatief/ kwalitatief

Kwantitatief (GES geluid , lucht, geur, slagschaduw)/ kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief/kwantitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief

Kwalitatief

Kwalitatief

Kwalitatief Kwantitatief/kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwantitatief (wateropgave) / kwalitatief

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

Milieuaspect

Natuur

Criterium Gevolgen voor afvalwater Gevolgen voor infiltratie Gevolgen voor waterwingebieden Gevolgen voor waterbergingsgebieden / inundatiegebieden Gevolgen voor beschermde gebieden waterhuishouding Gevolgen voor waterkwaliteit / KRW waterlichamen Gevolgen voor Natura 2000-gebieden

Duurzaamheid

Gevolgen voor NNB/Wav-gebieden Gevolgen voor beschermde soorten Mitigatie en compensatie Energie

Klimaatadaptatie Landschap en biodiversiteit Circulariteit Mobiliteit

6.3

Methodiek

Kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwantitatief (stikstofdepositie/ kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwantitatief/kwalitatief Kwantitatief (opwekking door windturbines/zonnepanelen) / kwalitatief Kwantitatief (H Water) / kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief Kwalitatief

Onderzoeks- en beoordelingsmethodiek Verkeer en vervoer Met behulp van een geactualiseerde versie van het (regionale) verkeersmodel (waarin het NRM is verwerkt) wordt in het ingegaan op de verkeerseffecten van Regionaal Bedrijventerrein Heesch West. De effecten op het verkeer op de A59 en het onderliggende wegennet in en rond het zoekgebied worden berekend. Er wordt hierbij gekeken naar verkeersintensiteiten en de kans op file. In het buitengebied en de omliggende kernen worden daarnaast de effecten op barrierewerking, sluipverkeer, fiets- en landbouwverkeer en verkeersveiligheid onderzocht. Voor het bedrijventerrein wordt de bereikbaarheid per (vracht)auto, fiets en openbaar vervoer bekeken en onderzocht hoe het parkeren op het terrein geregeld kan/moet worden. Geluid Met behulp van een geluidsmodel wordt de toename in geluidbelasting op de omgeving berekend. Allereerst wordt de geluidbelasting van de afzonderlijke bronnen (verkeer, bedrijfsbronnen, windturbines) berekend, vervolgens het gezamenlijk (cumulatieve) effect en de bijdrage aan het al bestaande geluid. Vanuit de geluidbelasting wordt het aantal geluidgehinderden in de omgeving berekend. Daar waar overschrijding van normen berekend wordt, wordt onderzocht hoe de geluidbelasting verminderd kan worden en/of een hogere waarde procedure noodzakelijk is.

Trillingen In het MER wordt beschouwd of het verkeer en/of de bedrijfsbronnen kunnen leiden tot trillingshinder in de omgeving. Hierbij wordt gebruik gemaakt van de richtlijnen die hiervoor bestaan.

Blad 99

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

Luchtkwaliteit In het MER wordt met behulp van een rekenmodel berekend wat het effect is van de uitstoot van de bedrijfsbronnen en het verkeer op de luchtkwaliteit in de omgeving. Dit wordt gedaan voor de meest maatgevende stoffen stikstofdioxide en fijn stof (PM10 en PM2,5). Daarnaast wordt de toename van stikstof op Natura 2000-gebieden berekend. Hierbij wordt rekening gehouden met het verdwijnen van agrarische uitstoot door het bedrijventerrein. Specifiek aandachtspunt is of de windturbines de verspreiding van stoffen kunnen beïnvloeden. Dit wordt in het MER kwalitatief op basis van onderzoeken elders beschreven. Lichthinder In de huidige situatie is weinig verlichting aanwezig in het gebied. Het realiseren van 24 uurs bedrijvigheid met verlichting brengt licht in het gebied. Daarnaast kunnen bijvoorbeeld ook windturbines met obstakelverlichting hinder veroorzaken in de omgeving. In het MER wordt de aard, omvang en invloedsgebied van relevante lichtbronnen beschreven. Slagschaduw De plaatsing van windturbines leidt mogelijk tot hinder door slagschaduw op omliggende woningen. In het MER wordt dit effect berekend met een speciaal hiervoor ontwikkeld rekenmodel. Schittering Zonneparken en zonnepanelen op daken kunnen leiden tot schittering van zonlicht op de omgeving. In het MER wordt beschreven waar, in welke omstandigheden en in welke omvang dit op kan treden.

Geur Bedrijfsbronnen kunnen leiden tot geuruitstoot en geurhinder op de omgeving. Daar staat tegenover dat als gevolg van het bedrijventerrein agrarische geuruitstoot verdwijnt. In het MER worden deze effecten apart en in samenhang beschreven. Ook wordt onderzocht of windturbines effect kunnen hebben op de verspreiding van geur (zie eerder bij luchtkwaliteit). Externe veiligheid Opslag, gebruik en vervoer van gevaarlijke stoffen brengt externe veiligheidsrisico’s met zich mee. Daarnaast kan er sprake zijn van cumulatie van risico’s met al in het gebied aanwezige risicobronnen (A59, buisleiding, benzinestation) en kan er sprake zijn van samenhang met risico’s van windturbines. In het MER worden deze risico’s zowel afzonderlijk als in samenhang onderzocht. Gezondheid Het aspect gezondheid wordt beschouwd in het MER. Dit betreft voornamelijk een analyse van de hindereffecten geluid, luchtkwaliteit, licht, geur, veiligheid, slagschaduw, waarbij niet alleen boven de grenswaarden, maar met name ook bij concentraties onder de grenswaarden het effect van de ontwikkeling op de gezondheid van mensen wordt benaderd. Voor het onderzoek op gezondheid wordt de zogenaamde GES methodiek (gezondheidseffectscreening) gebruikt en wordt afgestemd met de GGD. Ruimtegebruik In het MER worden de effecten op het bestaande ruimtegebruik in beeld gebracht.

Zowel voor functies boven de grond (wonen, landbouw, recreatie, overige bedrijven), onder de grond (kabels en leidingen) en in de lucht (hoogspanningslijnen, radar, straalpaden en laagvlieggebieden/routes).

Blad 100

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

Landschap De realisatie van het Regionaal Bedrijventerrein Heesch West heeft effecten op het landschap. In het MER wordt aandacht besteed aan (de visuele) invloed van het voornemen op de aanwezige landschapstypen en de voor het landschap karakteristieke structuren en elementen. Specifieke aandachtspunten hierbij zijn eventuele aardkundige waarden en bomen/boomstructuren. Cultuurhistorie De effecten van het Regionaal Bedrijventerrein Heesch West op de aanwezige cultuurhistorische waarden worden in het MER beschreven. Hierbij wordt onderscheid gemaakt in de beschermde waarden (Rijksmonumenten, gemeentemonumenten, beschermd stads- en dorpsgezicht, cultuurhistorisch waardevolle vlakken en complexen) en niet beschermde waarden (verkavelingsstructuren, (zand)wegen, historisch groen e.d.). Archeologie Specifieke aandacht wordt ook besteed aan de archeologische waarden. Ook hierbij wordt onderscheid gemaakt in de beschermde waarden (Archeologische monumenten, archeologisch landschap) en (nog) niet beschermde waarden (archeologische verwachtingswaarde.). Bodem In het MER wordt beschreven wat het bodemverzet/grondbalans is van het bedrijventerrein en/of het bedrijventerrein effecten heeft op bodemopbouw, zetting en bodemkwaliteit. Beschreven wordt hoe met eventuele aanwezige bodemverontreiniging wordt omgegaan.

Daarnaast wordt een eerste verkennend (bureau)onderzoek gedaan de verwachting op nietgesprongen explosieven (NGE). Water In het MER worden verschillende wateraspecten onderzocht: oppervlaktewater, grondwater, bergingsopgave, omgang met afvalwater, waterkwaliteit. Een aantal aspecten is berekend met een hydrologisch model, de overige worden kwalitatief beschreven. Er heeft over de wateraspecten afstemming plaatsgevonden met het waterschap. Natuur Natura 2000 In en direct rond het zoekgebied zijn geen Natura 2000-gebieden gelegen, als gevolg van de realisatie van Regionaal Bedrijventerrein Heesch West is dus geen sprake van ruimtebeslag of versnippering van Natura 2000-gebieden. In de omgeving van het bedrijventerrein liggen diverse Natura 2000-gebieden. Gezien de afstand van het zoekgebied tot de Natura 2000-gebieden is alleen stikstof een relevant aspect. In het kader van het MER wordt het stikstofeffect berekend, waarbij rekening gehouden wordt met het verdwijnen van agrarische stikstofuitstoot door het bedrijventerrein. Natuurnetwerk Brabant De realisatie van Regionaal Bedrijventerrein Heesch West ligt, op 1 klein perceel na, niet in of direct aan het Natuurnetwerk Brabant (NNB). In het plan-MER wordt aandacht besteed aan het ruimtebeslag op 1 perceel NNB en de mogelijke externe verstoringseffecten op overige omliggende NNB gebieden.

Blad 101

Regionaal Bedrijventerrein Heesch West Milieueffectrapport projectnummer 419174 24 mei 2019 definitief Gemeenschappelijke Regeling Heesch-West

Beschermde soorten In en nabij het zoekgebied bevinden zich mogelijk een aantal beschermde soorten. In aanvulling op eerder uitgevoerde onderzoeken is in 2018 een actuele inventarisatie uitgevoerd naar het voorkomen van beschermde soorten. Op basis hiervan zijn de effecten van Heesch West bepaald en zijn richtlijnen opgenomen over het omgaan met de voorkomende beschermde soorten en de te nemen maarteregelen om verstoring te voorkomen. Mitigatie /compensatie Indien wezenlijk negatieve effecten niet kunnen uitgesloten, wordt in het MER onderzoek gedaan naar mogelijke maatregelen om de effecten te verminderen (mitigatie) dan wel te compenseren. Duurzaamheid Het effectenonderzoek voor duurzaamheid sluit aan op de (aangepaste) uitgewerkte ambities en uitgangspunten voor duurzaamheid (zie hoofdstuk 5 van dit MER). Omdat meer gericht is op doelbereik en stimuleren van bedrijven in plaats van op voorhand vastleggen en voorschrijven is het duurzaamheidseffect nog niet te kwantificeren. Er is daarom gekozen voor een meer beschrijvende aanpak. Wel is de potentie voor opwekking van duurzame energie met windturbines en zonnepanelen berekend.