Rapport evaluatie centrumregeling 2018-2022
Tekst van het document
Gemeente Oss Evaluatierapport 2021 centrumregeling Wmo BNO-O 25 februari 2022
Naam klant | Datum | versienummer
www.keygroep.com
info@keygroep.com
076 599 1259
Inhoudsopgave Inhoudsopgave ................................................................................................................................ 2 1.
Inleiding .................................................................................................................................... 3 1.1.
2.
3.
4.
5.
Scope evaluatie ................................................................................................................ 3
Samenvatting ........................................................................................................................... 4 2.1.
Factsheet gemeenten ...................................................................................................... 4
2.2.
Samenvatting gemeenten ............................................................................................... 5
2.3.
Factsheet zorgaanbieders............................................................................................... 6
2.4.
Samenvatting zorgaanbieders ........................................................................................ 7
2.5.
Vergelijking met de evaluatie uit 2018 ........................................................................... 8
Werkwijze & methode .............................................................................................................. 9 3.1.
Samenstellen vragenlijst ................................................................................................. 9
3.2.
Verspreiden vragenlijst, validiteit en betrouwbaarheid ................................................. 9
3.3.
Analyse resultaten ........................................................................................................... 9
3.4.
Rapportage ..................................................................................................................... 10
Resultaten van de gemeenten .............................................................................................. 11 4.1.
Respondenten ................................................................................................................ 11
4.2.
Terugblik centrumregeling ............................................................................................ 11
4.3.
Terugblik verbeterpunten uit evaluatierapport 2018 ................................................... 13
4.4.
Vooruitblik op centrumregeling 2024 ........................................................................... 16
Resultaten van de zorgaanbieders ....................................................................................... 18 5.1.
Respondenten ................................................................................................................ 18
5.2.
Terugblik centrumregeling ............................................................................................ 18
5.3.
Terugblik verbeterpunten uit evaluatierapport 2018 ................................................... 25
5.4.
Vooruitblik op centrumregeling 2024 ........................................................................... 27
6. Vergelijking uitkomsten evaluatierapport 2018 ...................................................................... 30 Bijlagen .......................................................................................................................................... 31 Bijlage 1: Vragenlijst gemeenten .............................................................................................. 31 Bijlage 2: Toelichtingen respondenten – Gemeenten ............................................................ 35 Bijlage 3: Vragenlijst zorgaanbieders ...................................................................................... 40 Bijlage 4: Toelichtingen respondenten - Zorgaanbieders ....................................................... 44
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
2
1. Inleiding In 2015 is de eerste centrumregeling Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) voor de regio Brabant Noordoost-oost (BNO-O) opgesteld (hierna genoemd: centrumregeling), waarbij de gemeente Oss als centrumgemeente fungeert. De centrumregeling geeft de (samenwerkings-)afspraken rondom de regionale uitvoering van de Wmo weer. In 2016 is de centrumregeling voor het eerst geëvalueerd (KPMG, 2016)1. In 2018 is opnieuw een evaluatie uitgevoerd door Key Groep. Op basis van deze evaluatie is de huidige regeling opgesteld. Uit de evaluatie van 2018 bleek dat zorgaanbieders en gemeenten over het algemeen tevreden zijn over de samenwerking. De regeling droeg bij onder andere aan een goede prijs-kwaliteitverhouding van zorg en ondersteuning, verlaging van uitvoeringskosten, voldoende inspraak en goede communicatie. Uit de evaluatie van 2018 kwamen tevens een aantal aandachtspunten naar voren, zoals: ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪
Betere taakverdeling tussen centrum- en regiogemeenten; Meer ruimte voor lokale verschillen; Sturen op kwaliteit; Sturen op kwaliteit en bevorderen van integraliteit; Kennis delen met zorgaanbieders (benoemd door zorgaanbieders); Monitoren van kwaliteit (benoemd door zorgaanbieders); Verminderen bureaucratie (benoemd door zorgaanbieders).
De aandachtspunten uit de evaluatie van 2018, zijn opgenomen als verbeterpunten in de centrumregeling 2020-2024. De huidige centrumregeling 20202 is tussentijds gewijzigd. Op 1 januari 2020 is de regionale uitvoering van de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz) toegevoegd. De evaluatie van de Wvggz valt echter buiten de scope van deze evaluatie 3. 1.1. Scope evaluatie De scope betreft het uitvoeren van een kleinschalige evaluatie rondom de centrumregeling. In de evaluatie is gekeken naar de samenwerkingsafspraken, de stand van zaken van de uitvoering van de verbeterpunten uit de evaluatie uitgevoerd in 2018 waarbij de focus ligt op continuïteit en doorontwikkeling van de Wmo binnen de regio BNO-O vanaf 2024.
1
(KPMG) 2016. Toekomst inkoop jeugdhulp en Wmo in de regio Noordoost Brabant: Advies naar aanleiding van een evaluatie van de drie regelingen voor Wmo en Jeugdwet. 2 Centrumregeling Wmo en Wvggz Brabant Noordoost-oost 2020. Versie van 23-11-2021. 3 Omdat de evaluatie van de WvGGZ momenteel op landelijk en lokaal niveau plaatsvindt, valt evaluatie van de Wvggz buiten de scope van deze opdracht.
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
3
2. Samenvatting 2.1.
Factsheet gemeenten
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
4
2.2.
Samenvatting gemeenten
Respondenten De vragenlijst omtrent de evaluatie van de centrumregeling Wmo BNO-O is ingevuld door 29 ambtenaren, waarmee een responsepercentage van 45% is behaald. Terugblik De centrumregeling wordt over het algemeen positief ervaren door de respondenten. Bij iedere stelling zijn de respondenten het grotendeels eens of zeer eens. De centrumregeling draagt bij aan het verbeteren van de prijs/kwaliteitverhouding, het verlagen van de uitvoeringskosten en het verhogen van de beschikbaarheid en continuïteit van ondersteuning. Daarbij is ook ruimte voor lokale beleidskeuzes en bevordert de centrumregeling het vertrouwen, werkklimaat en de sfeer. De volgende drie onderwerpen worden gezien als algemeen positieve bijdragen, waar maximaal een derde van de respondenten het oneens was. Deze onderwerpen zijn het bijdragen aan het bereiken van transformatiedoelen (met name de integraliteit), een efficiënte/effectieve overleg- en besluitvormingsstructuur en transparante communicatie en besluitvorming. Verbeterpunten De vragen over de verbeterpunten opgenomen uit de evaluatie in 2018 zijn verdeeld beoordeeld. Over de integraliteit tussen decentralisaties onderling en onderwijs geeft een deel van respondenten aan dat het verbeterpunt wel enigszins verbeterd is, maar nog niet voldoende. Meer dan de helft van de respondenten ziet geen gemaakte verbeterslagen.
Over het verbeteren van sturingsinformatie om financiële grip te krijgen, geeft het merendeel aan dat er verbeterslagen zijn gemaakt, maar er zijn nog verbeteringen denkbaar. Daarnaast wordt aangegeven dat meer verbetering gewenst is op het gebied van het bevorderen van de dynamiek aan de overlegtafels, waarbij het uiteindelijk doel het stimuleren van innovatie en kwaliteit bij zorgaanbieders betreft. De respondenten geven tevens aan dat verbeterpunten op het gebied van besluitvormingsproces, betere taakverdeling, meer ruimte voor lokale verschillen en sturen op kwaliteit, in meer of mindere mate deels verbeterd zijn, maar nog steeds aandacht behoeven. Opvallend zijn de meningen over het anticiperen op de decentralisatie beschermd wonen en maatschappelijke opvang, hierbij geeft een aanzienlijk deel aan dat het verbeterpunt is opgelost en het merendeel dat er verbeterslagen zijn gemaakt. De respondenten geven aan dat de regio hier voortvarend op geanticipeerd heeft, zodat vertrouwen heerst in de decentralisaties die per 1 januari 2022 worden doorgevoerd. Meerwaarde, aandachtspunten en ontwikkelingen De grootste meerwaarde van de centrumregeling zijn volgens de respondenten de schaalvoordelen. De schaalvoordelen bestaan uit de volgende thema’s: kennis delen, afstemming tussen gemeenten, collectief inkoop en een eenduidig beleid.
Het grootste aandachtspunt met betrekking tot de centrumregeling is snelheid in combinatie efficiency waarmee beslissingen worden genomen en waarmee afdelingen met elkaar schakelen. Het twee na meest genoemde aandachtspunt betreft de beschikbaarheid van het personeel. Ook zijn de overige aandachtspunten benoemd: transparantie, integraliteit, data gedreven werken en inzicht in kwaliteit. Een groot deel van de respondenten geeft aan dat zij de aankomende drie jaar graag ontwikkelingen willen zien op het gebied van de (financiële) houdbaarheid van de Wmo. Dit hangt samen met anticiperen op de toenemende vergrijzing, waarbij ook de krapte op de arbeidsmarkt toeneemt samen met de complexe zorgvraag. Deze vier onderdelen geven een samenhangende trend weer. Opvallend is dat een aantal respondenten een nieuwe manier van werken aangeeft, bestaande uit herijking inkoopsystematiek, innovatie, data gedreven sturing en monitoring. Het onderdeel data gedreven werken komt ook terug in de aandachtspunten. Ook wordt meer samenwerking tussen zorgaanbieders genoemd. Tot slot, geeft het merendeel van de respondenten aan behoefte te hebben aan netwerkbijeenkomsten ongeacht het thema. Een derde deel geeft aan deze behoefte niet te hebben.
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
5
2.3.
Factsheet zorgaanbieders
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
6
2.4. Samenvatting zorgaanbieders Respondenten De vragenlijst omtrent de evaluatie van de centrumregeling Wmo BNO-O is ingevuld door 61 zorgaanbieders, waarmee een responsepercentage van 43% is behaald. 75% van de respondenten gaf aan een omzet van meer dan €50.000 te hebben. 25% heeft een omzet minder of gelijk aan €50.000. Terugblik De zorgaanbieders zijn over het algemeen tevreden over de centrumregeling. De centrumregeling draagt volgens hen met name bij aan het verbeteren van de prijs/kwaliteitverhouding van de hulp, verlagen van de uitvoeringskosten van de zorgaanbieders, verhogen van de beschikbaarheid en continuïteit van ondersteuning, bevorderen van integraliteit en het bereiken van transformatiedoelen. De verdeling van tevredenheid verschilt echter wel per onderdeel. Bij bijna iedere stelling zijn de respondenten het grotendeels eens of zeer mee eens. De thema’s die zeer positief beoordeeld werden, waren de efficiënte uitvoering van de verkoop en levering van hulp en ondersteuning en de bevordering van innovatie. Bij een aantal thema’s was het aandeel oneens bovengemiddeld hoog. Zo vinden zorgaanbieders dat zij via gemeenten te weinig invloed kunnen uitoefenen op landelijke afspraken en keuzes van het Rijk. Daarbij ervaart een aanzienlijk groot deel van de respondenten geen overcapaciteit aan personeel en voorzieningen.
De centrumregeling helpt volgens hen tevens niet bij het verhelpen van dit probleem. Ook vinden de respondenten dat de centrumregeling onvoldoende bijdraagt aan het goed informeren en consulteren van de inwoners. Verbeterpunten Van de stellingen betreffende de verbeterpunten zijn twee stellingen overgenomen uit het evaluatierapport van 2018. Het bevorderen van dynamiek aan overlegtafels en het verbeteren van sturingsinformatie om meer financiële grip te krijgen, zijn beide verbeterd, maar sommige respondenten vonden dit niet genoeg om het verbeterpunt als opgelost te beschouwen. De verder bevraagde stellingen omtrent de verbeterpunten in 2021 zijn in het rapport van 2018 aangegeven als aandachtspunten en benodigde ontwikkelingen. Het merendeel van de respondenten geeft aan verbeterslagen te zien in kennisdeling tussen zorgaanbieders, kwaliteitsmonitoring en vermindering van administratieve lasten. Toch is een aanzienlijk deel van de respondenten wel van mening dat deze verbeterpunten verdere aanpak behoeven. Meerwaarde, aandachtspunten en ontwikkelingen De meest genoemde meerwaarde van de centrumregeling is de samenwerking met andere zorgaanbieders. Met deze samenwerking wordt onder meer de krapte op de arbeidsmarkt gedeeld.
Als tweede punt van meerwaarde werd duidelijkheid in communicatie benoemd, opgevolgd door het verminderen van administratieve lasten van de zorgaanbieders en het bevorderen van kwaliteit. De aandachtspunten sluiten aan op de punten van meerwaarde, dit geeft aan dat de zorgaanbieders de behoefte hebben aan een verbetering hierin. Zo kunnen de gemeenten meer faciliteren in de samenwerking tussen zorgaanbieders en tussen gemeenten en zorgaanbieders. Daarbij kunnen processen (nog) meer geharmoniseerd en geüniformeerd worden. Tot slot zorgt wantrouwen in de zorgaanbieders voor meer administratieve verantwoording, wat de meerwaarde in het verlagen van administratieve lasten tegengaat. Een groot deel van de respondenten wilt graag in de toekomst ontwikkelingen zien op het gebied van integrale aanpak van problematiek en het meegroeien met de complexe zorgvraag van cliënt. Ook zien zij graag meer vertrouwen terug, wat ook benoemd werd in de aandachtspunten. Tot slot, geeft het merendeel van de respondenten aan behoefte te hebben aan netwerkbijeenkomsten ongeacht het thema. Sommige respondenten willen alleen aansluiten indien het een relevant thema betreft.
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
7
2.5.
Vergelijking met de evaluatie uit 2018 Overeenkomsten
Verschillen
Meerwaarde gemeenten: schaalvoordelen en collectieve inkoop
Meerwaarde gemeenten: lagere kosten genoemd in 2018, niet in 2021.
Meerwaarde zorgaanbieders: eenduidige werkwijze, samenwerken en kennis delen met andere aanbieders
Meerwaarde zorgaanbieders: vermindering administratieve lasten niet genoemd in 2018, wel in 2021
Aandachtspunt zorgaanbieders: geen invloed kunnen uitoefenen op landelijke afspraken van het Rijk
Aandachtspunt gemeenten: kwaliteitsmonitoring is verbeterd in 2021 t.o.v. 2018 en geen verbetering van dynamiek overlegtafels in 2021 t.o.v. 2021
De uitkomsten van de evaluatie uitgevoerd in 2021 komt grotendeels overeen met het evaluatierapport uit 2018. Een groot verschil is de optie ‘niet van toepassing’ als antwoordmogelijkheid bij de vragen. In 2018 hadden bijna alle vragen deze antwoordoptie, in 2021 maar één. Reden hiervoor is om te voorkomen dat respondenten deze antwoordoptie te snel kiezen, waardoor te weinig bruikbaar respons overblijft. Overeenkomend met het rapport uit 2018 worden in 2021 de schaalvoordelen van de centrumregeling en de collectieve inkoop als grootste punten van meerwaarde benoemd door de ambtenaren. In 2018 werden ook lagere kosten genoemd, dit zien wij in 2021 niet terug. Wel wordt een mindering in administratieve lasten genoemd. De zorgaanbieders zijn het veelal eens met hun respons in 2018. De meerwaarde van de centrumregeling zit volgens hen in een eenduidige werkwijze, het samenwerken en kennisdelen met andere aanbieders. Onder de aandachtspunten in 2018 werd kwaliteitsmonitoring benoemd, in 2021 is dit verbeterd volgens de respondenten. Meer dan twee derde van de zorgaanbieders ervaart nog altijd het gevoel dat zij via de gemeenten geen invloed kunnen uitoefenen op landelijke afspraken en keuzes van het Rijk.
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
8
3. Werkwijze & methode 3.1. Samenstellen vragenlijst Het onderzoek is uitgevoerd middels online-vragenlijsten. 143 zorgaanbieders en 66 ambtenaren van de gemeenten in BNO-O zijn benaderd. De vragenlijsten die gehanteerd zijn bij de evaluatie in 2018 zijn als leidraad genomen. De vragenlijsten zijn geanalyseerd, geactualiseerd, getoetst en aangevuld. Op deze wijze zijn de uitkomsten van de evaluaties over de jaren heen vergelijkbaar en kunnen trends en ontwikkelingen in beeld gebracht w orden. De inhoud van de vragenlijst is vastgesteld door de BNO-O gemeenten. Gekozen is voor een combinatie van meerkeuze- en open vragen. Bij de meerkeuzevragen bestaat de mogelijkheid om een toelichting te geven indien gewenst, of het schrijven van een toelichting was noodzakelijk om de vragenlijst te vervolgen. De vragenlijsten zijn voor beide respondentengroepen verdeeld in drie onderdelen: Een terugblik op de centrumregeling, een terugblik op verbeterpunten en een vooruitblik op de toekomst. ➢ De terugblik op de centrumregeling in de afgelopen periode. Dit onderdeel bestaat uit meerkeuze vragen (zeer mee eens / eens / oneens / zeer mee oneens) en een optie om het gekozen antwoord toe te lichten. ➢ De terugblik op verbeterpunten uit het evaluatierapport van 2018. Dit onderdeel bestaat uit meerkeuze vragen (het verbeterpunt is zodanig verbeterd dat er geen sprake meer van is / er
zijn verbeterslagen gemaakt, maar het kan nog steeds beter / het verbeterpunt is hetzelfde gebleven / het verbeterpunt is een knelpunt geworden). Deze antwoordopties zijn hetzelfde ➢
gebleven t.o.v. de vragenlijst in 2018, om wederom de vergelijkbaarheid te kunnen waarborgen. De vooruitblik op de toekomst, gebaseerd op het doel om vanaf 2024 de samenwerking Wmo door te ontwikkelen. Dit onderdeel bestaat uit open vragen om ruimte te bieden voor een vrije invulling.
3.2. Verspreiden vragenlijst, validiteit en betrouwbaarheid Nadat de vragenlijsten zijn vastgesteld, zijn deze gedigitaliseerd in een online enquêtetool genaamd ‘Survio’. Met deze tool kunnen de respondenten op een gebruiksvriendelijke manier hun antwoorden digitaal invullen. De respondenten vanuit de gemeenten en de zorgaanbieders zijn per e-mail benaderd. Meerdere herinneringen zijn verstuurd, zowel vanuit de gemeenten als vanuit Key Groep om zoveel mogelijk respons te verzamelen. Het hoogst mogelijke responsepercentage na deze inspanningen lag tussen de 43 en 45%. Wetenschappelijk gezien voldoet dit percentage niet aan het waarborgen van de externe validiteit4. Dit betekent echter niet dat de bevindingen van dit onderzoek niet van relevante waarde zijn. De bevindingen van dit onderzoek geven namelijk een goed beeld over de regio BNO-O. De bevindingen kunnen echter niet worden gegeneraliseerd naar andere regio’s met een eventuele soortgelijke centrumregeling. In andere regio’s zullen namelijk andere afspraken, ervaringen en verbeterpunten van toepassing zijn. Bij het verspreiden en afnemen van de vragenlijsten is de betrouwbaarheid gewaarborgd. Dit is gedaan door de vragenlijst consistent af te nemen door middel van een online tool. De respondenten hebben hierbij dezelfde herinnering ontvangen en er hebben tussentijds geen wijzigingen in de vragenlijst plaatsgevonden.
Ook in de analyseren is de betrouwbaarheid gewaarborgd door het consistent analyseren van de kwantitatieve data met pie charts. In het kwalitatieve onderdeel is dit gedaan door herhaaldelijk te turven hoe vaak thema’s genoemd werden. 3.3. Analyse resultaten De analyse is zowel kwalitatief als kwantitatief uitgevoerd. Tijdens de analyse is als eerste stap onderscheid gemaakt tussen kleine en grote zorgaanbieders (een jaaromzet van ≤ €50.000,- of > €50.000,-) en in het geval van de gemeentelijke respondenten naar functie (portefeuillehouders, beleidsmedewerkers, teamleiders zorg, overig). Zowel bij het onderscheid naar jaaromzet als bij het onderscheid in functie waren geen onderscheidende antwoorden per groep te zien. Vandaar dat ervoor 4
https://nl.checkmarket.com/steekproefcalculator/ Findley, M. G., Kikuta, K., & Denly, M. (2021). External Validity. Annual Review of Political Science, 24, 365-393.
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
9
is gekozen om alle gegeven antwoorden samen te voegen en in één grafiek weer te geven. Dit geeft in één oogopslag de beoordeling weer. De meerkeuzevragen zijn op een kwantitatieve wijze geanalyseerd. Per vraag is inzichtelijk gemaakt hoe de vragen verhoudingsgewijs zijn beantwoord (uitgedrukt in percentages). De uitkomsten zijn vervolgens nader geduid en voorzien van bevindingen en conclusies indien mogelijk. De open vragen zijn kwalitatief geanalyseerd. De antwoorden zijn eerst gecodeerd naar thema’s die meermaals benoemd werden en (waar mogelijk) samengevat, om vervolgens een conclusie te kunnen trekken. 3.4. Rapportage In overleg met de projectgroep is gekozen voor een materieel eindproduct in de vorm van een rapport. Het rapport is in concept gepresenteerd aan het regionaal ambtelijk overleg, de regionale overlegtafel voor zorgaanbieders én het portefeuillehouders overleg. De feedback vanuit deze overleggen is verwerkt en heeft geresulteerd in deze eindrapportage. Om onduidelijkheden in woordkeuze te voorkomen, een aantal definities: ‘grotendeels’ als minstens 75%, ‘merendeel’ en ‘de meeste’ als minstens 50%, ‘de minderheid’ als minder dan 50%, ‘een aanzienlijk deel’ als ten minste 33,3%.
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
10
4. Resultaten van de gemeenten 4.1. Respondenten In totaal zijn 66 ambtenaren uit de centrumregeling in de regio BNO-O benaderd. Het betreffen verschillende functies werkzaam of raakvlakken met de Wmo. Het responspercentage is 44%. In absolute aantallen hebben 29 medewerkers de vragenlijst ingevuld. Geen respons Beleidsmedewerker RAO Portefeuillehouder Wmo-consulent Kwaliteitsmedewerker Programmamanager Directeur Zorg Contractmanager I&C Consulent BW Functies
37 10
Oss Uden Landerd Boxmeer Boekel Sint Anthonis Cuijk Bernheze
6 3 3 2 2 2 1 0
10
20
30
40
Gemeente
9 5 4 4 3 2 1 1 0
2
4
6
8
10
4.2. Terugblik centrumregeling Het eerste onderdeel betreft een terugblik op zowel de uitvoering van de centrumregeling als de bijdrage van de centrumregeling. Dit onderdeel bestaat uit stellingen met vier antwoordopties, variërend van ‘zeer mee eens’ tot aan ‘zeer mee oneens’. De respondenten hadden ook de optie om een toelichting te geven. Deze toelichtingen zijn opgenomen in Bijlage 2. De antwoorden hieronder zijn vanaf vraag drie uitgewerkt, omdat vraag één en twee de functie en de gemeente waarbij de respondent werkzaam was betrof. Per vraag is tevens een toelichting van een respondent weergegeven door middel van een quote. Het samenwerkingsverband Wmo BNO-O draagt bij aan het verbeteren van de prijs/kwaliteitverhouding van de aangeboden hulp. Op een enkeling na zijn alle respondenten het eens (74%) of zeer eens (22%) met deze stelling.
3.
4% 22%
‘’Het samenwerkingsverband draagt zeker bij aan prijs/kwaliteit, hoewel toezicht op kwaliteit nu nog minimaal in beeld is.’’ 74%
N=27 Het samenwerkingsverband Wmo BNO-O draagt bij aan het verlagen van de uitvoeringskosten van de gemeenten met betrekking tot de samenwerking. Op één respondent na zijn alle respondenten het eens (55%) of zeer eens (41%) met deze stelling.
4.
4%
41%
“‘’Dit is een meerwaarde. Ik mis soms wel de terugkoppeling van deze uitvoering (contract- en beheerafspraken, hoe is de relatie).’’
55%
N=29
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
11
5.
Het samenwerkingsverband Wmo BNO-O draagt bij aan het verhogen van de beschikbaarheid en continuïteit van ondersteuning. Grotendeels van de respondenten geeft aan het eens (57%) of zeer eens (32%) te zijn met deze stelling. 11% van de respondenten zijn het oneens of zeer oneens met deze stelling.
7%
“Voor de reguliere zorg zeker. Voor de complexere zaken vraag ik het me af.”
57%
4%
32%
N=28
6.
Het samenwerkingsverband Wmo BNO-O draagt bij aan het bereiken van transformatiedoelen. Het merendeel van de respondenten is het eens (62%) of zeer eens (10%) met deze stelling. Desondanks geeft meer dan een kwart (28%) van de respondenten aan het oneens te zijn met deze stelling.
10% 28%
‘’Dit is nu meer lokale verantwoordelijkheid. Verbetersuggestie is regionaal aanscherpen van de producten en individuele ondersteuning en dagbesteding.’’
62%
N=29 Het samenwerkingsverband Wmo BNO-O kent een efficiënte en effectieve overleg- en besluitvormingsstructuur. Het grootste deel van de respondenten geeft aan ‘eens’ (46%) of ‘zeer mee eens’ (29%) te zijn met deze stelling. Echter, zeven (25%) respondenten geven aan het oneens te zijn met de stelling.
7.
25%
29%
“Inspraak is prima, inspelen op ontwikkelingen redelijk. Efficiënt is het niet altijd, lokale verschillen zijn soms groot.” 46%
N=28
8.
Het samenwerkingsverband Wmo BNO-O kenmerkt zich door transparante communicatie en besluitvorming. Het merendeel (57%) is het eens met de stelling. Een kwart van de respondenten is het zeer eens met deze stelling. Vijf respondenten (18%) geven echter aan het oneens te zijn met deze stelling.
18%
“Transparant in besluitvorming, ja, maar niet naar alle stakeholders want vergt ander samenspel tussen lokaal en regionaal.”
57%
25%
N=28
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
12
Binnen het samenwerkingsverband Wmo BNO-O is er ruimte voor lokale beleidskeuzes, monitoring en evaluatie. Het overgrote deel is het eens (64%) of zeer eens (29%) met de stelling. 7% van de respondenten geeft aan het oneens te zijn.
9.
7% 29%
‘’Prettige samenwerking met collega's waarbij we regionaal samenwerkingsvoordeel hebben en (indien nodig) lokale keuze vrijheid.’’
64%
N=28
10.
Het samenwerkingsverband Wmo BNO-O bevordert het vertrouwen, het werkklimaat en de sfeer. Met uitzondering van één respondent antwoorden alle respondenten deze stelling met ‘eens’ (59%) of ‘zeer mee eens’ (38%): volgens hen bevordert het samenwerkingsverband het vertrouwen, het werkklimaat en de sfeer.
3%
38%
“Prettige samenwerking met respect voor ieders inbreng en standpunt.’’
59%
N=29 4.3. Terugblik verbeterpunten uit evaluatierapport 2018 Op basis van de evaluatie van Key Groep in 2018 zijn meerdere verbeterpunten reeds geëvalueerd. Daarbij hebben de respondenten ook nieuwe aandachtspunten aangegeven. In de evaluatie van 2021 zijn deze verbeter- en aandachtspunten in combinatie met de voortgang (opnieuw) geëvalueerd.
Bevorderen van integraliteit tussen de decentralisaties onderling en onderwijs. De respondenten zijn verdeeld. Het klein merendeel (54%) van de respondenten geeft aan dat dit verbeterpunt hetzelfde is gebleven. De minderheid van de respondenten (46%) vindt dat er verbeterslagen zijn gemaakt, maar nog ruimte is voor verdere 11. verbetering.
46% 54%
“De integraliteit tussen de drie wetten is nog steeds geen vanzelfsprekendheid. Iedereen is zich bewust dat dit beter moet, maar 'hoe' is lastig.“ N=26
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
13
Bevorderen van dynamiek aan de overlegtafels met als doel het stimuleren van innovatie en kwaliteit bij aanbieders. Meer dan de helft van de respondenten (57%) geeft aan dat er verbeterslagen zijn gemaakt, maar nog meer verbetering kan worden doorgevoerd. Daarnaast geven drie respondenten (11%) aan dat het verbeterpunt hetzelfde is gebleven. Bij deze vraag is ook de antwoordmogelijkheid ‘niet van 12. toepassing’ als optie gegeven. Negen respondenten (32%) hebben deze antwoordmogelijkheid, omdat zij niet aanwezig zijn geweest bij de overlegtafels.
32%
57% 11%
N=28
‘’De inhoudelijke overlegtafels worden goed bezocht door gemeenten en ketenpartners. Hier kan nog meer uitgehaald worden.’’ Indien u heeft deelgenomen aan de overlegtafels, wat heeft dit voor u opgeleverd? De overlegtafels hebben voornamelijk inzicht in zorgaanbieders, contact met zorgaanbieders en kennis over zorgaanbieders opgeleverd.
13.
Inzicht
7
Betere afstemming
3
Kennis
3
“Meer kennis en inzicht in positie en werk zorgaanbieders. Goede contacten.“
0
2
4
6
8
N=13 Het verbeteren van sturingsinformatie om meer financiële grip te krijgen. Met uitzondering van drie respondenten vinden alle respondenten (88%) dat er betreffende dit verbeterpunt verbeterslagen zijn gemaakt, maar verdere verbeteringen nog gewenst zijn. Twee respondenten (8%) gaven aan dat het verbeterpunt hetzelfde is 14. gebleven. Eén respondent (4%) geeft aan dat het verbeterpunt zodanig is verbeterd dat er geen sprake meer van is.
‘’De financiën kunnen nog actueler en inhoudelijk meer geduid worden. Daarnaast zou een digitaal overzicht handig zijn. Hier wordt overigens aan gewerkt.’’
4% 8%
88%
N=26
Besluitvormingsproces: verbeteren van de cyclus en doorlooptijd, vergroten van de invloed van individuele gemeenten en verbeteren tijdigheid/beschikbaarheid sturingsinformatie. De meeste respondenten (56%) geven aan dat er rondom het besluitvormingsproces verbeterslagen zijn gemaakt, maar dat ook nog meer verbetering gewenst is. Zes respondenten (22%) geven 15. aan dat het verbeterpunt zodanig is verbeterd dat er geen sprake meer van is, terwijl ook vijf respondenten (18%) vinden dat het verbeterpunt hetzelfde is gebleven. Eén respondent (4%) ziet het als een nieuw knelpunt.
‘’Als regiogemeente ben ik blij dat Oss het voortouw neemt, wij hebben niet de capaciteit dit te doen. Snap dat dit voor Oss soms te veel werk oplevert.’’
© Key Groep
4% 22%
18%
56%
N=27
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
14
Betere taakverdeling: verbeteren van de verdeling van taken tussen de centrumgemeente en de regiogemeenten. Vijftien respondenten (58%) vinden dat op het gebied van een betere taakverdeling verbeteringen zijn doorgevoerd. Desondanks vinden zij ook dat nog meer verbeterd kan worden. 23% (6 respondenten) van de respondenten vindt dat dit verbeterpunt 16. hetzelfde is gebleven. Een klein deel (15%) vindt dat het verbeterpunt zodanig is verbeterd dat er geen sprake meer van is. Eén respondent vindt het verbeterpunt inmiddels een knelpunt.
4% 15% 23%
58%
“De inzet om stukken op te leveren, zaken uit te werken, vanuit individuele gemeenten is minimaal. Te weinig tijd en capaciteit is N=26 het argument.” Meer ruimte voor lokale verschillen: verbeteren van de balans tussen regionale bepalingen en regionale keuzen. Meer dan driekwart van de respondenten (76%) vindt dat er verbeterslagen zijn gemaakt, maar het kan beter. Drie respondenten (12%) vinden dat het verbeterpunt zodanig is verbeterd dat er geen sprake meer van is. Datzelfde aantal (12%) 17. vindt dat het verbeterpunt hetzelfde is gebleven. ‘
12%
‘’Bij het RAO BW is dat geloof ik geen probleem meer en zijn hier goede afspraken over gemaakt. Bij het RAO Wmo is hier nog aandacht voor nodig.’’
12%
76%
N=25
18.
Sturen op kwaliteit. De meerderheid van de respondenten (63%) vindt dat er verbeterslagen zijn gemaakt, maar het kan beter. Een minder groot deel (30%) vindt dat het verbeterpunt hetzelfde is gebleven. De minderheid (7%) vindt dat het verbeterpunt zodanig is verbeterd dat er geen sprake meer van is.
7% 30%
‘’Er is geïnvesteerd in kwaliteit (bijvoorbeeld het kwaliteitskader). Dit is een punt dat altijd in beweging blijft en dus doorlopend aandacht nodig heeft.’’
63%
N=27 Anticiperen op de decentralisatie van beschermd wonen en maatschappelijke opvang. De meerderheid (52%) van de respondenten vindt dat het verbeterpunt deels verbeterd is, maar het kan beter. Een aanzienlijk deel (36%) vindt dat het verbeterpunt zodanig is verbeterd, dat er geen sprake meer van is. Een klein deel (12%) 19. vindt dat het verbeterpunt hetzelfde is gebleven.
12% 36%
52%
‘’Dit punt is door de regio voortvarend opgepakt. We zitten vol in deze transformatie. Daar zijn we de komende 5 - 10 jaar nog mee bezig.’’ N=25
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
15
4.4. Vooruitblik op centrumregeling 2024 Onderstaande vragen zijn open vragen waarbij de respondent meerdere antwoorden in één vraag kon toelichten. Hierdoor is de frequentie van het aantal gegeven antwoorden per thema hoger dan het totaal aantal respondenten. Wat zijn volgens u (op dit moment) de belangrijkste punten van meerwaarde van het samenwerkingsverband? De grootste meerwaarde van de centrumregeling zijn de schaalvoordelen. Binnen de schaalvoordelen zijn verschillende thema’s vaak benoemd. De frequentie van deze thema’s is te vinden in onderstaande staafgrafiek.
Meerwaarde: Schaalvoordelen Kennis delen
20.
17
Afstemming gemeenten
12
Collectief inkopen
11
Eenduidig beleid
10 0
1
2
3
4
5
6
7
8
9 10 11 12 13 14 15 16 17 18
N=29 Wat zijn volgens u (op dit moment) de belangrijkste aandachtspunten m.b.t. het samenwerkingsverband? Uit de antwoorden is gebleken dat het grootste aandachtspunt van de centrumregeling gaat om de snelheid i.c.m. efficiency. Ook is beschikbaarheid van personeel als aandachtspunt vaak benoemd. De overige thema’s kwamen in mindere mate voor.
Aandachtspunten Snelheid i.c.m. efficiency
8
Beschikbaarheid
21.
6
Transparantie
5
Integraliteit
4
Data gedreven werken
2
Inzicht in kwaliteit
2 0
1
2
3
4
5
6
7
8
9
N=29
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
16
Wat zijn volgens u ontwikkelingen waarop de centrumregeling de aankomende drie jaar zou moet anticiperen? De ontwikkelingen waarop de centrumregeling zou moeten anticiperen zijn divers. De financiële houdbaarheid van de Wmo wordt het vaakst genoemd. De respondenten vinden ook een nieuwe manier van werken belangrijk, dit kan bestaan uit investeren in innovatie, data gedreven sturing en monitoring en herijking van de inkoopsystematiek. (Toenemende) vergrijzing, de krapte op de arbeidsmarkt en samenwerking van zorgaanbieders worden even vaak genoemd.
Anticiperen op de toekomst (Financiële) houdbaarheid Wmo
22.
7
Nieuwe manier van werken
6
Vergrijzing
5
Krapte op de arbeidsmarkt
5
Meer samenwerking zorgaanbieders
5
Focus op complexe zorg
4 0
1
2
3
4
5
6
7
8
N=29 Heeft u behoefte aan netwerkbijeenkomsten? De meeste respondenten hebben behoefte aan netwerkbijeenkomsten, ongeacht wat er wordt besproken. Een kleiner deel geeft aan alleen bij relevante thema’s te willen aansluiten. Ongeveer een derde van de respondenten heeft geen behoefte aan netwerkbijeenkomsten. De meerwaarde van de netwerkbijeenkomsten zit volgens de respondenten in kennisdeling en relatiemanagement. De ideale frequentie zou 1 à 2 keer per jaar zijn en het liefst zou hier tijd voor vrij gemaakt worden binnen de functie.
23.
Behoefte netwerkbijeenkomsten Ja Ja, als er relevante thema's worden besproken Nee 0
2
4
6
8
10
12
14
N=29
24.
Heeft u nog andere opmerkingen of zaken die u graag zou willen delen m.b.t. de centrumregeling? De antwoorden op deze vraag zijn te vinden in Bijlage 2.
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
17
5. Resultaten van de zorgaanbieders 5.1. Respondenten In totaal zijn 143 zorgaanbieders benaderd voor de vragenlijst. 61 zorgaanbieders hebben de vragenlijst ingevuld. Het responspercentage is hiermee 43%. Van de respondenten hebben 46 zorgaanbieders een omzet van meer dan €50.000 en 15 hebben een omzet minder of gelijk aan €50.000.
46
> €50,000 < €50.000
82
15
Geen respons
5.2. Terugblik centrumregeling Het eerste onderdeel betreft een terugblik op zowel de uitvoering van de centrumregeling als de bijdrage van de centrumregeling. Dit onderdeel bestaat uit stellingen met vier antwoordopties, variërend van zeer mee eens tot aan zeer mee oneens. De respondenten hadden ook de optie om een toelichting te geven. Deze toelichtingen zijn opgenomen in Bijlage 4. De antwoorden hieronder zijn vanaf vraag twee uitgewerkt, omdat vraag één de jaaromzet van de desbetreffende zorgaanbieder betrof. Per vraag is tevens een toelichting van een respondent weergegeven door middel van een quote. Er is sprake van bevordering van innovatie. Het grote deel (83%) van de respondenten is het eens met deze stelling. Een klein deel (12%) is het oneens met deze stelling.
2.
2% 3% 12%
‘’Overlegtafels zijn een fijne manier van informatie delen en inspraak. Uniformiteit met omliggende gemeentes kan beter.’’
83%
N=60
3.
Het samenwerkingsverband zorgt voor een vermindering van administratieve lasten en transactiekosten, waardoor een lagere kostprijs mogelijk is. Het merendeel (54%) van de respondenten is het eens met deze stelling. Een aanzienlijk deel (37%) is het niet eens met deze stelling.
4% 5%
37%
‘’Ik heb het idee dat we alleen maar zaken moeten aanleveren zodat het meer tijd en dus meer geld kost.”
54%
N=59
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
18
Er kunnen goede afspraken gemaakt worden met de gemeenten over de kwaliteit van zorg. De meerderheid van respondenten (81%) zijn het eens met deze stelling. Een klein deel (14%) is het zeer eens met de stelling. Een nog kleiner deel (5%) is het oneens.
4.
5%
14%
‘’Men staat zeer open voor nieuwe ontwikkelingen op dit gebied (kwaliteitskaart).’’ 81%
N=57 Er is een efficiënte uitvoering van de verkoop en levering van hulp en ondersteuning. De grote meerderheid van respondenten (91%) is het eens met deze stelling. Een klein deel (5%) is het zeer eens met de stelling. Een nog kleiner deel (4%) is het oneens.
4% 5%
5. 91%
N=55 Er is een vermindering van overhead omdat contractafspraken en contractbeheer centraal worden geregeld. De respondenten zijn het grotendeels (69%) eens met deze stelling. Een deel (14%) is het zelfs zeer eens. Een minderheid (17%) is het oneens met deze stelling.
6.
17%
14%
‘’Voor een landelijke aanbieder blijven er nog wel meerdere subregio's waarmee afspraken te maken zijn.’’ 69%
N=58
7.
Er is een grotere uniformering van producten en taal, waardoor de zorgprestaties eenduidig geregistreerd en gefactureerd kunnen worden. De respondenten zijn het grotendeels (77%) eens met deze stelling. Acht respondenten (13%) zijn het zeer eens met de stelling. De minderheid (10%) in het oneens.
10%
‘’Wel binnen deze contractregio, maar door de verschillen met andere inkoopregio's valt deze uniformering weg voor zorgaanbieders.’’
77%
13%
N=60
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
19
Het samenwerkingsverband waarborgt de continuïteit van de infrastructuur voor de meer complexe en/of kostbare vormen van ondersteuning. Het merendeel van de respondenten (73%) is het eens met deze stelling. Een klein deel (24%) is het oneens.
8.
3%
24%
‘’De regio is gericht op handhaving van huidige status en is niet bereid vernieuwend aanbod tussentijds toe te laten.’’
73%
N=55
9.
Er is ruimte voor specifieke kennis, ervaring en (wetenschappelijk) onderzoek bij de complexe en/of kostbare vormen van ondersteuning. De respondenten zijn verdeeld over deze stelling. Het merendeel (64%) is het eens, maar een deel (30%) is het oneens met deze stelling.
4% 2%
30%
‘’Er is mogelijkheid, maar daar staat geen budget tegenover. Organisaties met veel complexe casussen komen dan niet uit met lumpsum.’’
64%
N=53 Het samenwerkingsverband draagt bij aan het beperken van wachtlijsten. De respondenten zijn verdeeld over deze stelling. Het merendeel (54%) is het eens, sommigen zelfs zeer eens (11%), maar een aanzienlijk deel (33%) is het oneens met deze stelling.
2% 11% 33%
10. ‘’De gemeente geeft aan een overzicht te hebben van wachtlijsten en beschikbare plaatsen. Hier is nooit de vraag gesteld hoeveel beschikbare plek er is.’’
54%
N=55 Het samenwerkingsverband draagt bij aan het efficiënt benutten van eventuele overcapaciteit van medewerkers en voorzieningen. De respondenten zijn bijna gelijk verdeeld over deze stelling. Een kleine meerderheid (55%) is het eens, het andere deel (45%) oneens.
45%
11. “Er is geen overcapaciteit. Er is een enorme schaarste aan personeel en krapte op de arbeidsmarkt. Als grote aanbieder hebben we daar veel last van.”
55%
N=53
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
20
Door middel van het samenwerkingsverband wordt de keuzevrijheid voor de inwoners vergroot. De respondenten zijn het grotendeels (72%) eens met de stelling, 12% is het zelfs zeer eens. Een klein deel (14%) is het oneens.
2% 14%
12%
12. 72%
N = 58 Het samenwerkingsverband zorgt ervoor dat de inkomsten (m.b.t. de complexe en/of kostbare vormen van ondersteuning) meer voorspelbaar zijn. De respondenten zijn duidelijk verdeeld over deze stelling. Driekwart geeft het aan eens te zijn, een kwart is het oneens.
25%
13. ‘’Misschien wel voor de Wmo, maar niet voor de organisaties.’’ 75%
N = 55 Er is integrale zorg mogelijk waarbij verschillende disciplines en zorgaanbieders zijn betrokken. De respondenten zijn het grotendeels (79%) eens met deze stelling. Vijf respondenten zelfs zeer eens (9%), op een enkeling (12%) na.
12%
9%
‘’Er wordt wel teveel gerekend met gemiddelden van zorgzwaartes terwijl als je bovengemiddeld zware cliënten hebt dit niet goed 14. "beloond" wordt.’’ 79%
N = 58 Het samenwerkingsverband tussen gemeenten bevordert de samenwerking met zorgaanbieders onderling. Het merendeel (61%) is het eens met de stelling, een aanzienlijk deel (30%) is het oneens.
4% 5% 30%
‘’De samenwerking onder de grote aanbieders wordt wel 15. bevorderd. Er lijkt een "inner circle" te zijn, waarbij het moeilijk is om bij aan te sluiten.’’
61%
‘’Meer netwerkmogelijkheden zijn welkom.’’ N = 57
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
21
Er is voldoende inspraak en invloed mogelijk voor zorgaanbieders. De respondenten zijn het grotendeels (72%) eens met de stelling, 7% is het zeer eens. Een deel (21%) is het oneens.
7% 21%
‘’De regio/SWV staat open voor indienen agendapunten en neemt input van zorgaanbieders ook mee in verwerking van 16. beleidsdocumenten.’’ 72%
N = 58 Er is een zinvolle overlegstructuur met andere zorgaanbieders. De respondenten zijn het merendeels (69%) eens met de stelling. Een deel (27%) is het oneens.
17.
2% 2%
27%
‘’Overleg met zorgaanbieders met dezelfde doelgroep en uit dezelfde gemeenten zou wenselijk zijn.’’
69%
N = 55 Er kan snel ingespeeld worden op actualiteiten, knelpunten en toekomstige ontwikkelingen. Driekwart van de respondenten is het eens met de stelling, een kwart is het oneens.
18.
25%
‘’Uit de box denken blijft moeilijk voor de gemeente.’’ 75%
N = 56 Zorgaanbieders kunnen via gemeenten invloed uitoefenen op landelijke afspraken en keuzes die gemaakt worden door het Rijk. Het merendeel is het oneens (68%) met deze stelling. Daarbij is een deel (10%) het zelfs zeer oneens. Een klein deel (22%) is het eens.
10%
22%
‘’De zorgaanbieders moeten vaak maar accepteren wat er op 19. landelijk niveau bedacht wordt.’’ 68%
N = 50
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
22
Er is sprake van een transparant besluitvormingsproces, waarbij de overwogen alternatieven bekend, onderzocht en afgewogen zijn. Driekwart van de respondenten is het eens met de stelling, een kwart is het oneens.
2%
24%
‘’Aanbieders worden in de overleggen wel geïnformeerd. Mag nog wel iets meer transparantie zijn m.b.t. de overwogen alternatieven.’’
74%
20. N = 57 Er is sprake van heldere en tijdige communicatie richting alle relevante stakeholders. De respondenten zijn het grotendeels (84%) eens met deze stelling. De minderheid (14%) is het oneens.
21.
2% 14%
‘’Via overleggen en Pleio.’’
84%
N = 58 Zorgaanbieders worden voldoende geïnformeerd en geconsulteerd. De respondenten zijn het grotendeels (82%) eens met deze stelling, vier respondenten zijn het zeer eens (7%). De minderheid (11%) is het oneens.
11% 7%
22. 82%
N = 57 Inwoners worden voldoende geïnformeerd en geconsulteerd. De respondenten zijn verdeeld over deze stelling. De meerderheid (61%) is het eens, maar een aanzienlijk deel (39%) is het oneens met de stelling. 39%
23.
61%
N = 46
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
23
Er is ruimte voor lokaal maatwerk waar dat gewenst is. De respondenten zijn het grotendeels (76%) eens met deze stelling. De minderheid (17%) is het oneens.
2% 5% 17%
‘’Ja, maar dat komt omdat we die ruimte nemen.’’
24. 76%
N = 58 Er is sprake van flexibiliteit om afspraken bij te stellen of incidenteel af te wijken waar dat noodzakelijk is. De respondenten zijn het grotendeels (80%) eens met deze stelling. De minderheid (18%) is het oneens.
25.
2% 18%
‘’Niet alle Wmo consulenten gaan hiermee akkoord.’’ 80%
N = 56 Het samenwerkingsverband versterkt het onderlinge vertrouwen tussen zorgaanbieders en gemeenten. De respondenten zijn het grotendeels (80%) eens met deze stelling. Zes respondenten (10%) zijn het zeer eens. Datzelfde aantal (10%) is het oneens.
10% 10%
26. 80%
N = 59
27.
Het samenwerkingsverband bevordert een constructieve samenwerking tussen gemeenten en zorgaanbieders, met respect voor en werkelijke interesse in elkaar. De respondenten zijn het grotendeels (76%) eens met deze stelling. Zes respondenten (12%) zijn het zeer eens. Datzelfde aantal (12%) is het oneens.
12%
“Het samenwerkingsverband zorgt er ook voor dat doordat de inkoop centraal geregeld is, het contact minder intensief is tussen gemeenten en zorgaanbieders.”
12%
76%
N = 57
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
24
Zorgaanbieders kunnen en durven hun zorgen uit te spreken. De respondenten zijn het grotendeels (83%) eens met deze stelling. Zes respondenten (8%) zijn het zeer eens. Een kleiner aantal (7%) is het oneens.
28.
2% 8%
7%
“Met vragen kunnen we terecht.”
83%
N = 59 Zorgaanbieders voelen zich door elkaar gehoord en gesteund. Driekwart van de respondenten is het eens met de stelling, een kwart is het oneens.
29.
2% 2%
24%
“Als ze dit contact zelf opzoeken wel. Het wordt onvoldoende in het samenwerkingsverband gelegd.”
72%
N = 57 5.3. Terugblik verbeterpunten uit evaluatierapport 2018 Op basis van de evaluatie van Key Groep in 2018 zijn meerdere verbeterpunten reeds geëvalueerd. Daarbij hebben de respondenten ook nieuwe aandachtspunten aangegeven. In de huidige evaluatie van 2021 zijn deze verbeter- en aandachtspunten in combinatie met de voortgang (opnieuw) geëvalueerd.
Dynamiek aan de overlegtafels bevorderen met als doel het stimuleren van innovatie en kwaliteit bij zorgaanbieders. Het merendeel (54%) van de respondenten vindt dat er verbeterslagen zijn gemaakt, maar het kan beter. Een aanzienlijk deel (39%) vindt dat het verbeterpunt hetzelfde is gebleven. Een klein deel is verdeeld, 2% vindt dat het verbeterpunt een knelpunt is 30. geworden en 5% vindt dat er juist geen sprake meer is van het verbeterpunt.
2% 5% 39% 54%
“Kan en mag vaker overlegt worden en input opgehaald worden bij zorgaanbieders.” N = 59
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
25
31.
Het verbeteren van stuurinformatie om meer financiële grip te krijgen. Het merendeel (55%) vindt dat het verbeterpunt deels verbeterd is, maar dat het nog beter kan. Een aanzienlijk deel (40%) vindt dat het verbeterpunt hetzelfde is gebleven. Een klein deel (5%) vindt het verbeterpunt zodanig verbeterd dat er geen sprake meer van is.
5% 40%
55%
“De kunst is vooral heel veel vertrouwen te hebben in je zorgaanbieders als gemeenten.“ N = 55 Het delen van kennis tussen zorgaanbieders. De meningen onder de respondenten zijn verdeeld. De meerderheid (51%) vindt dat het verbeterpunt verbeterslagen heeft gemaakt, maar dat het beter kan. Een aanzienlijk deel (47%) vindt dat het verbeterpunt hetzelfde is gebleven.
2%
47%
32.
51%
“Corona heeft fysiek contact onmogelijk gemaakt, waardoor de interactie met collega zorgaanbieders beperkt is geweest.“
N = 59 Kwaliteitsmonitoring. De meningen onder de respondenten zijn verdeeld. Het merendeel (60%) vindt dat er verbeterslagen zijn gemaakt, maar dat het nog beter kan. Vijf respondenten (9%) vinden dat er geen sprake meer is van een verbeterpunt. Een kleiner deel (29%) vindt dat het verbeterpunt hetzelfde is gebleven, met 1 respondent (2%) die vindt 33. dat het verbeterpunt een knelpunt is geworden.
2% 9% 29%
60%
“In 2022 wordt er ook gekeken naar kwaliteitscertificaten die de instelling heeft. Dat is een verbeterpunt.” N = 58 Vermindering van administratieve lasten. De meningen zijn verdeeld over de respondenten. Het grootste deel (45%) vindt dat het verbeterpunt hetzelfde is gebleven, met 5% die zelfs vindt dat het verbeterpunt een knelpunt is geworden. Een aanzienlijk deel (43%) vindt dat er verbeterslagen zijn gemaakt, maar het kan beter. Vier respondenten (7%) vinden dat er geen sprake 34. meer is van een verbeterpunt.
5% 7%
45%
43%
“Landelijke uniformering van producten en codes zou werkelijk de beoogde vermindering opleveren.” N = 60
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
26
5.4. Vooruitblik op centrumregeling 2024 Onderstaande vragen zijn open vragen waarbij de respondent meerdere antwoorden in één vraag kon toelichten. Daarbij zijn er ook een paar respondenten die ‘niet van toepassing’ hebben ingevuld. Hierdoor is de frequentie van het aantal gegeven antwoorden per thema hoger of lager dan het totaal aantal respondenten. Wat zijn volgens u (op dit moment) de belangrijkste punten van meerwaarde van het samenwerkingsverband? Motiveer uw keuze Het belangrijkste punt van meerwaarde is volgens de respondenten de samenwerking met andere zorgaanbieders. Hieronder valt ook het delen van de krapte op de arbeidsmarkt. Tevens werd duidelijkheid in communicatie aangegeven, waaronder ook het hebben van één aanspreekpunt, intervisiebijeenkomsten en eenduidigheid voor cliënten werd benoemd. Voornamelijk de gezamenlijke inkoop zorgt voor een vermindering in de administratieve lasten van de zorgaanbieders. Als laatste aspect werd ook benoemd dat de kwaliteit wordt bevorderd door middel van de centrumregeling.
35.
Meerwaarde Samenwerking met andere zorgaanbieders
27
Duidelijkheid in communicatie
21
Vermindering administratieve lasten
9
Kwaliteit bevorderen
5 0
5
10
15
20
25
30
N=61 Wat zijn volgens u (op dit moment) de belangrijkste aandachtspunten van het samenwerkingsverband? Motiveer uw keuze
36.
De respondenten geven aan dat het belangrijkste aandachtspunt van de centrumregeling gaat over het faciliteren van de samenwerking tussen zorgaanbieders. De samenwerking binnen de centrumregeling wordt gewaardeerd, maar hierbij wordt aangestipt dat de gemeente(n) een grotere rol kunnen spelen in het faciliteren van de samenwerking. Ook hechten zorgaanbieders waarde aan het faciliteren van een betere samenwerking tussen de gemeente(n) en de zorgaanbieder(s). Hierbij kan worden gedacht aan het organiseren van overlegtafels, momenten waarop ervaringen uitgewisseld kunnen worden met andere zorgaanbieders en het benoemen van een vast aanspreekpunt. Het tweede aandachtspunt wat veelvuldig wordt benoemd, betreft het streven naar een eenduidige werkwijze vanuit de gemeente(n). Waarbij de centrumregeling al voor eenduidigheid zorgt, moeten processen en werkwijzen (nog) meer geharmoniseerd en geüniformeerd worden. Het derde aandachtspunt gaat over het verminderen van de administratieve regeldruk. Hierbij geven respondenten aan het belangrijk te vinden dat de gemeente vertrouwen heeft in de zorgaanbieders. Het gebrek aan vertrouwen zorgt namelijk bij de zorgaanbieders voor meer administratieve verantwoording.
Aandachtspunten Faciliteren samenwerking
25
Eenduidige werkwijze
16
Vermindering administratieve regeldruk
13 0
2
4
6
8
10 12 14 16 18 20 22 24 26 28
N=61
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
27
Wat zijn volgens u ontwikkelingen waarop het samenwerkingsverband de aankomende drie jaar zou moeten anticiperen? Motiveer uw keuze De ontwikkelingen waarop de centrumregeling volgens de respondenten moet anticiperen is divers. Een groot gedeelte van de respondenten geeft aan dat zij graag ontwikkelingen willen zien in de integrale aanpak van problematiek. Hieronder worden thema’s als het delen van krapte op de arbeidsmarkt en kennis deling genoemd. Daarnaast geeft een aanzienlijk deel van de respondenten aan het belangrijk te achten om te focussen op het meegroeien met de complexe zorgvraag van cliënten. Volgens respondenten wordt hier momenteel nog niet voldoende op ingespeeld. Het laatste onderwerp betreffende meer vertrouwen in de zorgaanbieders werd minder vaak benoemd door respondenten. Dit onderwerp werd wel eerder in de aandachtspunten van de centrumregeling 37. benoemd.
Anticiperen op de toekomst 21
Integrale aanpak problematiek 19
Meegroeien met complexe zorgvraag 5
Meer vertrouwen in zorgaanbieder 0
5
10
15
20
25
N=61 Hoe heeft u de communicatie vanuit zorginkoop ervaren in de afgelopen coronaperiode, bijvoorbeeld over de meerkostenregeling? De meerderheid van respondenten geeft aan de communicatie vanuit zorginkoop te ervaren als goed (72%). Een kleiner deel (28%) 38. geeft aan dit als redelijk ervaren te hebben. Geen van de respondenten heeft de communicatie als slecht ervaren. De mindere tevredenheid zat in de ervaring van onpersoonlijke benadering vanuit zorginkoop.
28% 72%
Goed
N=61
Redelijk
Slecht
Heeft u behoefte aan netwerkbijeenkomsten? De meeste respondenten hebben behoefte aan netwerkbijeenkomsten, ongeacht welke thema’s worden besproken. Een kleiner deel geeft aan alleen bij voor hen relevante thema’s te willen aansluiten. Ongeveer een derde van de respondenten heeft geen behoefte aan netwerkbijeenkomsten. De meerwaarde van de netwerkbijeenkomsten zit volgens de respondenten in kennisdeling en relatiemanagement.
39.
Behoefte netwerkbijeenkomsten Ja
32
Ja, met relevante onderwerpen
15
Nee
14 0
© Key Groep
2
4
6
8 10 12 14 16 18 20 22 24 26 28 30 32 34
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
28
40.
Heeft u nog andere opmerkingen of zaken die u graag zou willen delen over de centrumregeling? De antwoorden op deze vraag zijn te vinden in Bijlage 4.
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
29
6. Vergelijking uitkomsten evaluatierapport 2018 Wanneer de resultaten worden vergeleken met de evaluatie uitgevoerd door Key Groep in 2018, vindt men een grotendeels overeenkomstig beeld. In het evaluatierapport van 2018 is ervoor gekozen om de optie ‘niet van toepassing’ bij alle vragen als antwoordmogelijk te geven. In het rapport van 2021 is bewust de keuze gemaakt om deze antwoordmogelijkheid niet te geven, met uitzondering van één vraag (Gemeenten, vraag 12 – betreffende de dynamiek aan de overlegtafels). De reden voor deze keuze is om te voorkomen dat respondenten de desbetreffende antwoordoptie snel aanklikken, waardoor deze respons niet bruikbaar is. Wanneer een respondent echt geen antwoord op de vraag kon geven, heeft hij of zij de mogelijkheid gehad om dit in de toelichting te vermelden. Tijdens het opschonen van de data zijn deze antwoordmogelijkheden dan ook niet gebruikt bij het analyseren van de resultaten. Overeenkomstig met het evaluatierapport 2018 worden in 2021 door de gemeenten de schaalvoordelen en collectieve inkoop als belangrijkste punt van meerwaarde van de centrumregeling genoemd. In 2018 werden ook lagere kosten genoemd, dit wordt in 2021 niet terug gezien. De zorgaanbieders zijn het veelal eens met hun respons uit 2018.
De meerwaarde van de centrumregeling in 2021 zit volgens hen in een eenduidige werkwijze, het samenwerken en kennisdelen met andere aanbieders en een vermindering van de administratieve lasten. In 2018 werden dezelfde aspecten, behalve de vermindering van administratieve lasten, benoemd. Uit de evaluatie van 2018 kwam het monitoren van kwaliteit als een belangrijk aandachtspunt. Volgens de antwoorden in 2021 zijn verbeterslagen gemaakt op het gebied van kwaliteitsmonitoring. Voorbeelden die hierbij zijn genoemd zijn de kwaliteitsmonitor en de kwaliteitskaart. Echter, men geeft wel aan dat hierbij nog verdere verbetering gewenst is op dit thema. In 2018 gaf een aanzienlijk deel van de zorgaanbieders aan dat zij van mening zijn geen invloed uit te kunnen oefenen op de landelijke afspraken van het Rijk. In 2021 geeft nog altijd meer dan twee derde van de zorgaanbieders aan hierop geen invloed uit te kunnen oefenen. Een groot gedeelte van de zorgaanbieders heeft wel de behoefte om nauwer betrokken te zijn en te worden meegenomen in de op landelijk niveau gemaakte afspraken. Onder de ambtenaren van de gemeente bleek in 2018 dat zij de dynamiek aan de overlegtafels verbeterd vonden ten opzichte van 2016. Uit het onderzoek in 2021 is geen verbetering naar voren gekomen betreffende dit thema.
Dit komt mede door de COVID-19 crisis, waardoor respondenten niet of zeer beperkt de mogelijkheid hebben gekregen om overlegtafels bij te wonen.
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
30
Bijlagen Bijlage 1: Vragenlijst gemeenten Inleiding Deze vragenlijst heeft betrekking op het samenwerkingsverband tussen de gemeenten van Brabant Noordoost-oost (Bernheze, Boekel, Boxmeer, Cuijk, Grave, Landerd, Mill en Sint Hubert, Oss, Sint Anthonis en Uden). De vragenlijst bestaat uit drie onderdelen: 1. Een terugblik op het samenwerkingsverband in de afgelopen periode; 2. Een terugblik op de verbeterpunten uit het evaluatierapport 2018 (Key Groep, 6 april 2018); 3. Een vooruitblik, gebaseerd op het doel om vanaf 2024 de samenwerking Wmo door te ontwikkelen. Het invullen van de vragenlijst kost u ongeveer 20 minuten en is geheel anoniem. Uw ingevulde antwoorden worden tussentijds opgeslagen, zodat u wanneer nodig ook op een later moment de vragenlijst verder af kunt maken. Wij bedanken u bij voorbaat voor het invullen van de vragenlijst. Uw bijdrage is van groot belang voor een volledige evaluatie van de centrumregeling.
Algemene vragen 1. Bij welke gemeente werkt u? Antwoordmogelijkheden: Bernheze, Boekel, Boxmeer, Cuijk, Grave, Landerd, Mill en Sint Hubert, Oss, Sint Anthonis, Uden 2. Wat is uw huidige functie binnen de gemeente? Antwoordmogelijkheden: Portefeuillehouder, beleidsmedewerker RAO, kwaliteitsmedewerker, Wmoconsulent, afdelingshoofd zorg, teamleider zorg, programmamanager, directeur zorg, consulent team Beschermd Wonen, contractmanager team Inkoop & Contractmanagement Onderdeel 1: Terugblik op de centrumregeling van de afgelopen periode Geef aan in hoeverre u het eens (zeer mee eens tot zeer mee oneens) bent met de volgende stellingen en geef (optioneel) een toelichting van maximaal 100 woorden. Antwoordmogelijkheden voor onderdeel 1: ▪ Zeer mee eens ▪ Eens ▪ Oneens ▪ Zeer mee oneens ▪ Mogelijkheid om uw antwoord toe te lichten (max. 100 woorden) 3. Het samenwerkingsverband Wmo BNO-O draagt bij aan het verbeteren van de prijs/kwaliteitverhouding van de aangeboden hulp. Onder dit thema vallen aspecten als: Het goedkoper kunnen inkopen van grotere volumes Het kunnen afdwingen van innovaties bij aanbieders Het kunnen maken van goede afspraken over de kwaliteit van zorg Het voorkomen van dubbele investeringen Het realiseren van schaalvoordelen voor aanbieders, die zich vertalen in een lagere kostprijs en een lager tarief voor gemeenten
© Key Groep
Evaluatierapport 2021 centrumregeling BNO-O | Gemeente Oss
31
4. Het samenwerkingsverband Wmo BNO-O draagt bij aan het verlagen van de uitvoeringskosten van de gemeenten met betrekking tot de samenwerking. Onder dit thema vallen aspecten als: Het bundelen van mensen en middelen (binnen de samenwerking) en zo de inkoop en backoffice efficiënter uit te voeren. Het verminderen van overhead bij de gemeente omdat: Centraal contractafspraken worden gemaakt met aanbieders; Centraal contract- en relatiebeheer wordt uitgevoerd; Gezamenlijk geïnvesteerd wordt (door gemeenten) in expertise, kennis en inkoop. 5. Het samenwerkingsverband Wmo BNO-O draagt bij aan het verhogen van de beschikbaarheid en continuïteit van ondersteuning. Onder dit thema vallen aspecten als: Het waarborgen van de continuïteit van de infrastructuur voor de meer complexe en/of kostbare vormen van ondersteuning Het behouden van specifieke kennis, ervaring en ruimte voor (wetenschappelijk) onderzoek bij de meer complexe en/of kostbare vormen van ondersteuning; Het verhogen van de voorspelbaarheid van de kosten over de meer complexe en/of kostbare vormen van ondersteuning Het beperken van wachtlijsten Het vergroten van de keuzevrijheid voor de inwoners 6. Het samenwerkingsverband Wmo BNO-O draagt bij aan het bereiken van transformatiedoelen.