Bijlage Eerste tussentijdse rapportage 2021 gemeente Bernheze

Vastgesteld door het college d.d. 01-06-2021

Eerste tussentijdse rapportage 2021 Gemeente Bernheze

Inhoudsopgave Inleiding

1

Samenvatting

1

Beleid (strategische thema’s + grote projecten

1

Bestuur en ondersteuning Verkeer, vervoer en waterstaat Economie Onderwijs Sport, cultuur en recreatie Sociaal domein Volksgezondheid en Milieu Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing

1 1 1 1 1 1 1 1

Budgetten

1

Voorstel

1

Bijlagen

1

Post onvoorzien

1

Stand van de post onvoorziene uitgaven 2021 per 1 april 2021

1

Toelichting budgetten (financiële afwijkingen)

1

Bestuur en ondersteuning Verkeer, vervoer en waterstaat Economie Sport, cultuur en recreatie Sociaal domein Volksgezondheid en milieu Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing

1 1 1 1 1 1 1

pagina 2

Inleiding Met deze rapportage informeren wij uw raad over ontwikkelingen die te maken hebben met de uitvoering van de begroting over 2021. Wij geven een uiteenzetting van de belangrijkste ontwikkelingen bij de realisatie van de voornemens. Ook nu nog drukt de Coronacrisis een stempel op de ontwikkelingen en uitvoering van de begroting 2021. Al lijkt er door het vaccinatieprogramma zicht op normalisering. Wij leggen naast een aantal grote afgeronde en onderhanden projecten de focus op de volgende strategische thema’s, en terug te vinden onder Beleid: - Woningbouw - Toerisme en recreatie - Transitie landbouw - Omgevingswet - Sociaal domein - Coronacrisis Onderbouwing op de financiële afwijkingen ziet u terug in de toelichting budgetten.

pagina 3

Samenvatting In het kader van rechtmatigheid is het noodzakelijk dat afwijkingen op programmaniveau door uw raad worden geaccordeerd. Dit is ook een vereiste van onze toezichthouder de Provincie om de mutaties per programma inzichtelijk te maken. Programma

Bestuur en ondersteuning

Budget 2021 na wijziging

Mutatie tussentijdse rapportage incidenteel

Mutatie tussentijdse rapportage structureel

Budget 2021 na wijziging tussentijdse rapportage

-39.506.386

-155.238

237.049

-39.424.575

Veiligheid

2.595.814

33.634

-2.239

2.627.209

Verkeer, vervoer en waterstaat

3.773.018

7.214

28.488

3.808.720

Economie

635.622

-6.846

10.187

638.963

Onderwijs

2.387.029

-45.945

6.064

2.347.148

Sport, cultuur en recreatie

4.990.759

-27.663

3.536

4.966.632

Sociaal domein

23.702.037

245.128

2.599

23.949.764

Volksgezondheid en milieu

1.706.851

36.513

-207.545

1.535.819

Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing

-284.744

347.452

-26.580

36.128

0

434.249

51.559

485.808

Saldo

De eerste tussentijdse rapportage 2021 sluit met een nadelig resultaat van € 485.808,-. Dit bestaat uit een incidenteel nadeel van € 434.249,- en een structureel nadeel van € 51.559,-. Belangrijke financiële ontwikkelingen zijn: - Algemene uitkering (sep-dec circulaire) - Toezichtsoordeel Provincie - Vennootschapsbelasting - Lagere opbrengst leges omgevingsvergunning

pagina 4

Beleid (strategische thema’s + grote projecten Bestuur en ondersteuning Thema’s – projecten: - Coronacrisis - Bernheze van automatisering naar informatisering - Organisatieontwikkeling

Coronacrisis Doel Aanpak van de gevolgen van het uitbreken van de pandemie Covid-19. Basis voor de gemeente is met name de Tijdelijke Wet Maatregelen Covid-19.

Procedureel Via de Informatiebrief Covid-19, opgesteld in samenwerking met de Veiligheidsregio Brabant-Noord, wordt u als raad ongeveer maandelijks op de hoogte gehouden van de actuele ontwikkelingen. De informatie is uiteenlopend van besmettingscijfers, test- en vaccinatiebeleid, handhaving van de coronamaatregelen, informatie en strategische keuzes over de lockdown tot invoeringen en gevolgen van de Tijdelijke Wet Maatregelen.

Gemeentelijk Projectleider Corona Vanaf maart 2020 is op de uren van het team Veiligheid een forse claim gelegd door het uitbreken van de Covid-19 pandemie. De organisatie is opgeschaald naar een crisisorganisatie waarvoor de nodige uren gevraagd worden. Voor 2020 is moeilijk om exact aantal uren aan te geven maar zeker de helft van het aantal uren van het hele team zijn ingezet ten behoeve van Covid-19. Naast de inzet op het dossier Covid-19 heeft binnen het team een personeelswijziging plaatsgevonden. Ook is de functie van kwartiermaker Zorg en Veiligheid anders ingevuld waardoor de rest van het team meer inhoudelijke werkzaamheden kreeg. Al deze oorzaken maakt dat het team Veiligheid nu niet meer optimaal kan functioneren. De insteek is om het team Veiligheid te verlichten en te zorgen dat het team weer op orde komt. De projectleider is belast met deelname aan regionale overlegstructuur, intern aanspreekpunt, adviseur crisisteam in het kader van corona.

Inhoudelijk Met name voor het beleidsveld toezicht, handhaving en veiligheid zie je een verschuiving van werkzaamheden van regulier naar specifiek gericht op de toezicht en handhaving van Coronamaatregelen. De omstandigheden waarin Nederland zich bevindt brengt een verschuiving pagina 5

van vormen van criminaliteit met zich mee die vragen om aanpassing of bijstelling van beleid. Zo zie je bijvoorbeeld veel minder woninginbraken en cybercriminaliteit toenemen. Ook zie je dat werkzaamheden van de toezichthouders zich verlegt naar algemeen toezicht en handhaving van de APV naar meer gericht op Covid-19 regelgeving. Ook het persoonlijk contact met burgers is veranderd. Bijvoorbeeld de WMO is meer op afstand dan gebruikelijk. Er zijn minder huisbezoeken geweest en meer telefonisch afgestemd en ook de toezichthouders bouw hebben op een aangepaste wijze hun controles uitgevoerd. In zijn algemeenheid heeft het op afstand werken de samenwerking bemoeilijkt zowel onderling als in relatie naar onze burgers. De Crisis Covid-19 is in de rampen- en crisisbestrijding opgeschaald naar een Grip 4. Dit vraagt om (regionale) en landelijke afstemming van beleid. Hierbij is naast ambtelijke inzet ook een belangrijke rol weggelegd voor de lokale burgemeester in het Regionale Beleidsteam Corona.

Activiteiten Gemeente breed zijn nagenoeg alle beleidsvelden bezig met de aanpak van het virus, de impact en de gevolgen hiervan. Dit vraagt in sommige gevallen om aanpassing/bijsturing van bestaand beleid en/of werkprocessen. Deze activiteiten zijn begonnen in 2020, lopen door in 2021 en zullen hoogst waarschijnlijk ook in 2022 nog een plek hebben binnen zowel de bestuurlijke en ambtelijke organisatie. Er zal dus nog geruime tijd rekening gehouden moeten worden met de naweeën van deze pandemie

Financieel Gemeenten ervaren onverminderd de financiële gevolgen van de coronacrisis en worden daarvoor ondersteunt door het kabinet. Na het verschijnen van de decembercirculaire gemeentefonds 2020 heeft het kabinet de afgelopen tijd aanvullende maatregelen genomen ter compensatie van de financiële gevolgen van de coronacrisis. Het betreft de uitbreiding van het economisch steun – en herstelpakket en het aanvullend steunpakket sociaal en mentaal welzijn en leefstijl. Verder is nu meer duidelijk over de beschikbaar gestelde middelen rondom Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK) en de extra middelen die het kabinet ter beschikking heeft gesteld voor het Jeugdpakket voor het welbevinden van de jeugd. De uitkomsten voor onze gemeente van de december- en maartcirculaire hebben we bijeengebracht in een notitie ter informatie die we uw raad begin mei aanboden. Om deze reden gaan we bij deze rapportage hier niet meer op in.

Consequentie Beschikbaar stellen een budget voor de Inhuur van een projectleider Corona voor een half jaar kosten € 31.200,-.

pagina 6

Bernheze van Automatisering naar Informatisering Onder de noemer Bernheze van Automatisering naar Informatisering geven we aan hoe we als gemeente zelfstandig invulling geven aan de uitdagingen die op ons af komen op het vlak van informatievoorziening. De activiteiten die we in dit kader gaan ondernemen hebben we geclusterd naar een drietal sporen in de vorm van 1. Afscheid nemen van techniek; 2. Versterken van de I-organisatie; 3. Op orde houden van ons informatiesysteem.

Spoor 1: Afscheid nemen van techniek Onder deze noemer vallen de werkzaamheden die betrekking hebben op het op termijn, extern onderbrengen van onze techniek. We onderscheiden hierbij een drietal deeltrajecten in de vorm van : a. Op orde brengen van de aanwezige techniek Met de eind 2020 doorgevoerde migratie van ons zaak / DMS systeem en de vervanging van het toegangscontrolesysteem is deze fase afgerond. b. Het opstellen van de Cloud strategie Ook deze stap is in principe afgerond. Onder de noemer ecosystemen hebben we onze visie op ons toekomstig informatiearchitectuur vastgelegd. Insteek hierbij is dat bij elkaar behorende processen ingevuld worden door zelfvoorzienende omgevingen. Dit zodat we de leverancier ook echt verantwoordelijk kunnen stellen voor de totale werking. De daadwerkelijke invulling doen we zoveel als mogelijk op natuurlijke momenten. Daarnaast hebben we de randvoorwaarden gedefinieerd en vast laten stellen voor de toekomstige digitale werkplek. Hierbij hebben we rekening gehouden met de het post corona tijdperk en is expliciet gekeken naar security aspecten. c. De daadwerkelijke migratie richting de Cloud (2021-2023) De eerste stap is, met de migratie van ons vastgoedbeheersysteem en de introductie van Office 365 inmiddels gezet.

De komende maanden starten we met de migratie we ons centrale zaak / dms systeem en onze financiële administratie richting Cloud. Daarnaast onderzoeken we nu de mogelijkheid voor migratie van de t.b.v. de BAG en de BRK benodigde omgeving.

Spoor 2: Versterken I-organisatie Om invulling te kunnen geven aan onze ambities op het vlak van dienstverlening is een goede informatievoorziening essentieel. Hiervoor is een professionele informatieorganisatie, passend bij de omvang van onze organisatie nodig. Dit realiseren we onder de noemer spoor 2, versterken Iorganisatie. Hierbij hanteren we een gefaseerde aanpak volgens het stramien richten, inrichten en verrichten.

pagina 7

a. Richten, het in beeld brengen van de randvoorwaarden en uitgangspunten bij de inrichting van onze informatie-organisatie. Op 15 oktober 2019 heeft ons college deze notitie vastgesteld en opdracht gegeven tot het op basis van deze notitie opstellen van een inrichtingsvoorstel. Hiermee is deze fase afgerond. b. Inrichten, het vertalen van de opgestelde randvoorwaarden en uitgangspunten naar een concreet inrichtingsvoorstel. Op basis van de eerder opgestelde notitie is een vertaling gemaakt naar een concreet inrichtingsvoorstel waarbij expliciet is aangegeven welke rollen en functies we onderscheiden, welke taken we hieraan toekennen en wat de benodigde communicatiestructuren zijn. Het hiertoe opgestelde voorstel is medio 1e kwartaal 2021 aan ons MT voorgelegd en vormt de basis voor de vervolgstap, de concrete inrichting. Daarnaast hebben we gekeken hoe we middels logische clustering van processen beter invulling kunnen geven aan onze dienstverlening. Deze clustering is meegenomen in het project terug naar de kern. c. Verrichten, het daadwerkelijk werken volgens de nieuwe structuur. De afgelopen periode is gestart met de voorbereiding van de transitie richting deze nieuwe structuur. Per 1 juli 2021 gaat in ieder geval de beheersorganisatie werken volgens de nieuwe structuur.

In de tweede helft van dit jaar sluit de veranderorganisatie daarop aan in de vorm van de invulling van procesmanagement en data gestuurd werken. De volledige invulling zal, gezien het gefaseerd beschikbaar komen van de benodigde budgetten, pas medio 2023 gerealiseerd zijn.

Spoor 3: op orde houden van ons informatiesysteem In het kader van de afgesloten cyber risk verzekering zijn we, in samenwerking met onze verzekeraar, gestart met het opstellen van een zogeheten disaster recovery plan. Dit kan gezien worden als ons draaiboek in geval van een cyberaanval.

Organisatieontwikkeling We zijn in januari 2021 begonnen met uitvoering van het Plan van Aanpak voor de organisatieontwikkeling. In februari hebben wij het plan toegelicht aan de gemeenteraad en tijdens de raadsvergadering van 4 maart heeft u als raad incidentele middelen beschikbaar gesteld voor introduceren van teamcoaches, faciliteren van de organisatieontwikkeling en Taskforce RO. Het plan wordt volgens planning uitgevoerd. Op het moment van schrijven van deze notitie zijn er zeven van de acht teamcoaches geworven. Vijf interne kandidaten en twee externe kandidaten. Voor de laatste teamcoachfunctie staat de vacature nog extern open. Dit maakt dat we begin juni kunnen beginnen in de nieuwe organisatiestructuur, inclusief de teamcoaches als leidinggevende voor de teams. Daarnaast zijn we bezig met de voorbereiding van de begeleiding van de andere manier van werken van onze medewerkers en organisatie. Hiervoor ontwikkelen wij teamsessie. Deze sessie pagina 8

starten ook vanaf juni. We werken parallel aan het actualiseren van het HR beleid, waaronder de arbeidsmarktcommunicatie en het binnenhalen en vasthouden van talent als organisatie. Wat betreft Taskforce RO zijn de personele uitdagingen voortvarend opgepakt. Op 4 maart 2021 heeft u financiële middelen beschikbaar gesteld voor het werven van twee beleidsmedewerkers ruimtelijke ordening voor twee jaar. Daarnaast hadden we nog een reguliere vacature die ingevuld moest worden. In totaal dus drie vacatures. We zijn verheugd dat we deze inmiddels in hebben kunnen vullen. Daarnaast heeft u geld beschikbaar gesteld voor extra stedenbouwkundige ondersteuning. Ook deze vacature is inmiddels ingevuld. De (interne) projectleider taskforce ruimtelijke ordening is inmiddels ook actief. U heeft middelen beschikbaar gesteld om deze medewerker gedeeltelijk vrij te maken van zijn reguliere taken. Voor deze taken hebben we per 1 mei een vervanger in huis. Tot slot heeft u op 4 maart middelen beschikbaar gesteld voor het aangaan van een partnership voor vacatures in het ruimtelijk domein die niet via regulier werving en selectie ingevuld kunnen worden. We zijn aan het onderzoeken hoe we deze middelen zo efficiënt mogelijk in kunnen zetten. Gezien bovenstaande ontwikkelingen kunnen we de komende maanden een inhaalslag maken bij de afhandeling van bestemmingsplannen.

Daarbij zijn we afhankelijk van invulling van vacatures, en dat blijft in de krappe arbeidsmarkt een uitdaging. Met name de personele bezetting bij de principeverzoeken is op dit moment krap. Indien we tot een stabiele personele bezetting kunnen komen, zijn we in de gelegenheid om de processen op orde te brengen en een efficiencyslag te maken. De resultaten daarvan zouden dan op termijn zichtbaar moeten worden voor onze inwoners.

PSO-Certificering: In 2018 hadden we in onze gemeente drie bedrijven, inclusief de gemeente zelf, die een PSO-certificering hebben. In het bestuursprogramma 2018-2022 is aangegeven dat we dit voor het eind van deze bestuursperiode willen verdubbelen. Op dit moment zijn er al zeven gecertificeerde bedrijven, inclusief de gemeente zelf, in Bernheze.

Verkeer, vervoer en waterstaat Thema’s – projecten: - Herinrichting Graafsebaan - Herinrichting Kerkstraat Vorstenbosch - HOV-haltes Heesch en Nistelrode - Herinrichting Traverse Heeswijk-Dinther

Herinrichting Graafsebaan In 2019 en 2020 is de herinrichting van de Graafsebaan binnen de bebouwde kom uitgevoerd, We willen ook het gedeelte van de Graafsebaan buiten de bebouwde kom herinrichten. De Graafsebaan buiten de bebouwde kom is deels van de gemeente Bernheze en deels van de

pagina 9

gemeente Oss. De grens ligt ter plaatse van Graafsebaan 5 (net ten oosten van de Vorsselweg, de weg naar het Bomenpark). De afgelopen jaren hebben we geprobeerd om samen met de gemeente Oss op te trekken voor wat betreft de herinrichting van de Graafsebaan. Dit proces verloopt lastiger dan verwacht. De herinrichting van de Graafsebaan heeft voor de gemeente Oss geen prioriteit en is daarom niet opgenomen in de meerjarenbegroting van de gemeente Oss. In de gesprekken met de gemeente Oss is ook gesproken over een eventuele overname van dit weggedeelte door Bernheze. Om een afweging te maken of deze procedure doorlopen moet worden is met de gemeente Oss afgesproken dat Bernheze een ontwerp opstelt voor het gehele gedeelte van de Graafsebaan buiten de kom inclusief een kostenraming. Dan wordt duidelijk wat de kosten voor de gemeente Oss zijn. De gemeente Oss maakt dan de afweging of ze deze kosten wil investeren of niet. Als de gemeente Oss geen investering wil doen, moet de gemeente Bernheze de afweging maken of zij dit weggedeelte wil overnemen van Oss om een herinrichting toch mogelijk te maken of dat Bernheze alleen haar eigen gedeelte opnieuw inricht.

Herinrichting Kerkstraat Vorstenbosch In 2019 is gestart met de voorbereidingen voor de herinrichting van de Kerkstraat in Vorstenbosch. Vanwege Corona is het niet mogelijk om de aanwonenden en overige belangstellenden via informatieavonden te betrekken bij de voorbereiding. Als alternatief is er een digitale avond gehouden voor een vertegenwoordiging van aanwonenden en stakeholders. Op basis van de input uit deze digitale avond is er een eerste ontwerp gemaakt. Dit is vervolgens digitaal ter inzage gelegd. Aanwonenden en overige belangstellenden konden een reactie geven op het ontwerp. Hieruit bleek dat het opgestelde ontwerp te weinig draagvlak had. Er wordt daarom een alternatief ontwerp opgesteld. Hierdoor verschuift het collegevoorstel over het definitief ontwerp inclusief de vrijgave van het uitvoeringskrediet door naar het derde kwartaal van 2021.

HOV-haltes Heesch en Nistelrode Bij Hoogwaardig Openbaar Vervoer (HOV) worden ook hogere eisen gesteld aan de haltevoorzieningen. Hierbij kan gedacht worden aan fietsstallingen, parkeerplaatsen voor auto’s, goede reizigersinformatie en beschutte wachtruimte. In 2018 zijn daarom de HOV-haltes in Heesch en Nistelrode aangepast. Hiermee hebben wij voldaan aan onze verplichtingen voor het HOV. Voor deze aanpassingen hebben we een provinciale subsidie ontvangen. Bij de HOV-halte is Nistelrode is een verdere uitbreiding van het aantal fietsstallingen nodig. De aan te leggen fietstunnel voor de snelfietsroute is mede bepalend voor de locatie van deze pagina 10

fietsstallingen. De uitvoering van de uitbreiding van de fietsenstallingen zal daarom gecombineerd worden met de aan te leggen fietserstunnel voor de snelfietsroute.

Herinrichting Traverse Heeswijk-Dinther Het project is opgenomen in de begrotingen van 2019, 2020 en 2021 en de jaren daaropvolgend mits de begroting wordt goedgekeurd. Het betreft een grote herinrichting waarbij veel stakeholders en belanghebbenden onderdeel zijn van het proces. Heeswijk-Dinther kenmerkt zich in een Heeswijkse deel wat een zeer smal straatprofiel heeft en het Dintherse deel wat een zeer breed straatprofiel heeft. Het Dintherse deel heeft nog steeds een uitstraling van een brede provinciale asfaltrijbaan deels met parallelwegen, vooral gebaseerd op de doorstroming van verkeer. Deze inrichting stamt nog uit de tijd dat de Traverse een provinciale weg was en er geen provinciale weg langs het kanaal was en al het verkeer van ’s-Hertogenbosch naar Veghel door Heeswijk- Dinther moest. Nu hebben we een goed alternatief voor het doorgaand verkeer langs het kanaal. We willen met de herinrichting bereiken dat we van een provinciale weg naar dorpsstraat gaan. Dit is ook de titel van het project “Van provinciale weg naar dorpsstraat’. We hebben een lastige discussie doorlopen met de provincie en Arriva (busvervoer). Het openbaar vervoer heeft als doel zo veel en snel mogelijk reizigers van A naar B vervoeren zonder al te veel snelheidsremmende maatregelen.

Heeswijk-Dinther wil een inrichting waarbij rustig gereden wordt en doorgaand (vracht)verkeer een alternatieve route kiest via de N279. Maar uiteindelijk hebben we een goed ontwerp waar ook de provincie en Arriva mee hebben ingestemd. Op 12 februari 2020 hebben we het definitief ontwerp gepresenteerd aan heel Heeswijk-Dinther. De belangstelling was groot ca. 220 belangstellende. Het ontwerp was positief ontvangen op deze avond wel waren er enkele aanpassingen noodzakelijk en zijn dan ook doorgevoerd. Dus feitelijke is het ontwerp proces doorlopen en zijn we nu druk met de gefaseerde technische uitwerking en contractdocumenten voor de uitvoering. De eerste fase van de herinrichting deel Hoofdstraat tussen Abdijstraat en Plein 1969 is inmiddels gereed. We staan nu op het moment dat we de tweede fase van de herinrichting gaan aanbesteden. Het betreft het deel van de Hoofdstraat tussen de Abdijstraat en Gouverneursweg. We starten medio juni met de werkzaamheden hiervan. Vooralsnog lopen we door de Corona nog geen vertraging op. Door deze herinrichting heeft de Traverse straks een eenduidig dorps straatbeeld met gezellige pleinen waarbij de fietser en voetganger een veilige plek hebben. In het brede gedeelte gaan de parallelwegen eruit waardoor er meer ruimte is voor groen en de opvang van water.

We gaan dus minder verharding terugbrengen en hiermee verhogen we de kwaliteit van de leefomgeving. In het smalle deel (Heeswijk) is er weinig ruimte om alle

pagina 11

voorzieningen een goede plek te geven maar het past er met passen en meten in. We moeten het doen met de beschikbare ruimte. Hiervoor moeten we de belangen goed afwegen.

Economie Thema’s – projecten: - Heesch West - Maashorst - Aa-dal

Heesch West Heesch West is een regionaal bedrijventerrein. Met het Masterplan is in 2017 onderzocht en vastgesteld in welke behoefte Heesch West voorziet. Hieruit is ontwikkeling van max. 80 hectare duurzaam bedrijventerrein voortgekomen met de doelsectoren waaronder logistiek, regionale verplaatsers en innovatieve duurzame concepten met als doel het behouden en ontwikkelen van de regionale economie en werkgelegenheid. Dat profiel is in grote lijnen nog juist. De toelating van bedrijven is verruimd ten behoeve van een meer regionale focus. De aanpassingen betreffen: - Op het westelijk deel van Heesch West (13,8 hectare) wordt de minimale kavelgrootte verlaagt van 1 hectare naar 5.000 m2; - Op Heesch West kan ruimte worden geboden aan bedrijvenclusters met gemeenschappelijke faciliteiten. Zo’n cluster moet op complexniveau voldoen aan het minimale oppervlakte criterium. Dit biedt mogelijkheden voor optimaal grondgebruik en schaalvoordelen, hetgeen mogelijk verder kan bijdragen aan de duurzame ambities. Het gaat om bedrijvenclusters die passen in het sectorprofiel van Heesch West; algemene bedrijfsverzamelgebouwen en/of zakelijke dienstverlening zijn niet toegestaan; - Naast regionale verplaatsers wordt ook ruimte geboden voor bedrijven in regionale topsectoren, zoals Life Sciences. Volgens planning wordt het ontwerp bestemmingsplan in juni ter inzage gelegd.

De verwachting is dat het plan dan eind van dit jaar vastgesteld kan worden. Het is de bedoeling om dit jaar de GR verder te operationaliseren. Hierbij zullen onder andere de betrokken gronden overgebracht worden naar de GR.

’t Retsel Op bedrijventerrein ’t Retsel II zijn initieel acht kavels voorzien. Drie kavels zijn ondertussen verkocht en de overige vijf kavels zijn allen in optie genomen. Eén bedrijfsverzamelgebouw is in aanbouw en een tweede bedrijfsverzamelgebouw is in planfase.

pagina 12

Laatste stand van zaken Maashorst (herijking organisatie) De raad is in maart en april 2021 geïnformeerd over de voortgang van de evaluatie grote grazers & governance. In de cie. RZ in juni 2021 worden deze onderwerpen opiniërend besproken. Het college neemt de informatie uit deze bijeenkomst mee in haar afweging met betrekking tot het door haar te nemen besluit over de grote grazers, en in de verdere uitwerking van de nieuwe samenwerkingsvorm/governance. Planning is dat de raad eind dit jaar een definitief besluit neemt over de nieuwe governance.

Aa-dal: ontwikkeling om Aa-dal regionaal op de kaart te zetten Er spelen diverse ontwikkelingen die bijdragen aan het regionaal ‘op de kaart zetten’ van het Aadal c.q. van het recreatieve aanbod in dit gebied. Zo is er een plan voor ‘merkenarchitectuur’ opgesteld, één van de projecten van de recreatievisie Bernheze 2018-2022. De aanleiding hiervoor staat als volgt in de visie: “Iedereen is het erover eens dat ‘Bernheze’ geen toeristisch merk is en ook niemand heeft de ambitie hier wel een toeristisch merk van te maken. Ondernemers kunnen zich met vele merken associëren en elke ondernemer maakt daar weer andere keuzes in. Zo worden verschillende merken gebruikt om (delen uit) de gemeente te branden: bijvoorbeeld Brabant, de Maashorst, Aaland, Heerlijkheid Heeswijk-Dinther. Om te zorgen voor een effectieve gebiedsmarketing is het van belang om een helder overzicht te hebben van alle merken en een plan te maken voor de ‘merkenarchitectuur’: hoe zetten we met elkaar ons gebied in de markt en hoe verhouden de verschillende merken zich tot elkaar?” Resultaat is dat de coöperatie Brabantse Juweeltjes is opgericht. Zij zet in op het op de kaart zetten van het Bernhezer toeristisch-recreatieve aanbod (waaronder dat in het Aadal) gebruik makend van het concept ‘Brabantse Juweeltjes’.

Ook wordt ingezet op de doorontwikkeling van recreatief aanbod in het Aadal met een bovenlokale/regionale uitstraling, zoals Kasteel Heeswijk (parkeerterrein, uitkijktoren etc.) en recreatieve routes (wandelpad langs de Aa). Verder wordt momenteel samen met regionale partijen als het Waterschap Aa en Maas en de gemeenten Meierijstad en St. Michielsgestel verkent welke ruimtelijke opgaven en ambities in het Aadal gezamenlijk kunnen worden opgepakt. Dat gebeurt vanuit het regiodealproject Puzzelen met ruimte. Dit met als doel een zo aantrekkelijk mogelijke ruimtelijke inrichting van het gebied wat zich uitstrekt over de gemeentegrenzen.

pagina 13

Onderwijs Thema’s – projecten: - Onderwijsachterstandenbeleid

Onderwijsachterstandenbeleid. In juni 2020 heeft uw raad het onderwijskansenbeleid 2020-2023 vastgesteld. De stand van zaken van de uitvoering van het onderwijskansenbeleid is als volgt:

Peuteraanbod Het aanbod Voorschoolse Educatie (VE) is uitgebreid en aangepast aan de wettelijke eisen. De Voorschoolse Educatie wordt in vier kernen (voorheen drie kernen) aangeboden. Het educatieaanbod is op basis van de wettelijke eisen uitgebreid van 12 naar 16 uur per week. In alle kernen blijft peuterspeelzaalwerk beschikbaar voor peuters van ouders die geen recht hebben op kinderopvangtoeslag. Dit aanbod is uitgebreid van zes naar acht uur per week. Het peuteraanbod wordt uitgevoerd door Humankind, Stap voor Stap en De Benjamin. De subsidieafspraken hebben we vastgesteld in nadere regels. In het onderwijskansenbeleid hebben we voorgesteld de keuze voor inrichting van het peuteraanbod medio 2021 te evalueren. Omdat de kinderdagverblijven nog kort bezig zijn, en ook te maken hebben gehad met tijdelijke sluitingen en noodopvang vanwege corona, is ons voorstel de evaluatie uit te stellen naar het voorjaar van 2022.

Ondersteuning anderstalige leerlingen We hebben nieuwe subsidieafspraken met de schoolbesturen van onze basisscholen gemaakt voor een betere en uniforme ondersteuning van anderstalige leerlingen. Zo zorgen we dat deze leerlingen sneller kunnen meedoen in het reguliere onderwijs. De basisscholen hebben nu gezamenlijk een plan gemaakt voor een vliegende taalbrigade die nu actief is. Hierbij zijn er vakdocenten die anderstalige leerlingen taalles lesgeven op de eigen school. Daarnaast ondersteunen deze docenten ook de leerkrachten die anderstalige leerlingen in de klas hebben. Omdat de taalondersteuning een nieuwe voorziening is, evalueren we de inzet medio 2022 met de schoolbesturen. Daarnaast willen we de ondersteuning van anderstalige gezinnen verbeteren door afstemming van het aanbod voor de kinderen (door inzet van VE en taalles op de basisschool) en ouders (inburgeringscursus of taalcursus via de Wet Educatie Beroepsonderwijs) met de betrokken partijen.

pagina 14

Verbinding Passend onderwijs en jeugdhulp Iedere jeugdige heeft recht op passend onderwijs. Hiervoor werken we samen met regiogemeenten en het samenwerkingsverband passend onderwijs. De jeugdigen die passend onderwijs krijgen, maken vaak ook gebruik van jeugdhulp. De toegang tot jeugdhulp en preventie is per gemeente geregeld. Om een beter inzicht te krijgen in hoe we de hulp en afstemming voor deze jeugdigen in Bernheze kunnen verbeteren, voeren we een onderzoek uit naar de lokale verbinding tussen passend onderwijs en jeugdhulp. Dit onderzoek zal eind 2021 worden afgerond.

Consequentie De evaluatie van de inrichting van het peuteraanbod uit te stellen naar voorjaar 2022.

Sport, cultuur en recreatie Thema’s – projecten: - De huiskamer van Heesch - Kunst - De Wildhorst - Tennispark Loosbroek

De Huiskamer van Heesch We willen een nieuwe bruisende sociaal-culturele instelling in het centrum van Heesch, ‘de huiskamer van Heesch’, waar iedereen zicht welkom voelt. Stichting De Pas gebruikt 2021 om orde op zaken te stellen. De afgelopen maanden heeft het nieuwe bestuur geïnventariseerd hoe zij ervoor staan en welke acties noodzakelijk zijn om (weer) een kostendekkende exploitatie te krijgen. Wij zijn met het bestuur in gesprek over een aantal zaken, waaronder de huurovereenkomst. In overleg met het bestuur voeren we het besluit van de Raad uit voor het vervangen van de WKO-installatie, op dit moment loopt de vergunningaanvraag.

Kunst Herinrichting centrum Heesch en stationsplein In januari 2020 hebben we besloten het kunstproject NDRWG aan het Stationsplein/'t Dorp te beëindigen, omdat dit niet binnen de financiële kaders te realiseren is. In de eerste helft van 2021 zal een voorstel worden gemaakt voor de verkenning van een nieuw kunstwerk aan Stationsplein/’t Dorp.

pagina 15

De Wildhorst In 2019 werd, in het kader van de provinciale pilot ‘vitale vakantieparken’, gestart met het onderzoek naar de mogelijkheden om (het voormalige vakantiepark) de Wildhorst te transformeren naar een gebied met toekomstperspectief. Dit resulteerde in de Toekomstverkenning dat op 12 maart 2020 door de gemeenteraad werd vastgesteld. De hoofdconclusie van de verkenningsfase was, dat de Wildhorst (circa 27 hectare in omvang) toekomstbestendig gemaakt kan worden via transformatie van het gebied naar een combinatie van recreatie, natuur en wonen. Deze aanpak kan leiden tot meerwaardecreatie, die zowel gemeente als rechthebbenden kan motiveren deel te nemen aan een gefaseerde gebiedsontwikkeling van de Wildhorst. Na het raadsbesluit van 12 maart 2020 is gestart met de haalbaarheidsfase, met een actieve procesrol van de gemeente. Hierin is studie verricht naar de stedenbouwkundig-landschappelijke, beleidsmatige, markttechnische alsmede financiële haalbaarheid van de beoogde transformatie van de Wildhorst. De (tussen)resultaten van deze haalbaarheidsstudie vragen om het kiezen van richting. De tussenresultaten van de haalbaarheidsstudie vragen om terugkoppeling van nieuwe informatie en inzichten en een breed gedragen keuze om het ingezette transformatie-traject voort te zetten. In de raadsvergadering van 8 juli wordt deze keuze gemaakt.

Daarbij worden ook de financiële consequenties betrokken.

Tennispark Loosbroek De sportverenigingen in Loosbroek, samenwerkend onder de naam Sport in Loosbroek (SiL), worden opdrachtgever voor de uitvoering van het project waarbinnen tennisbanen worden gerealiseerd in combinatie met een herschikking van het korfbal- en voetbalvelden. De corona situatie bemoeilijkt de start van de uitvoering. Zo willen de voetbal- en korfbalvereniging hun leden in een fysieke ALV meenemen in de samenwerkingsplannen met de tennisclub. Maar dat is vanwege de coronamaatregelen nog niet mogelijk gebleken. Insteek is dat de uitvoering in gang wordt gezet zodra de situatie het toelaat.

Sociaal domein Thema’s – projecten: - Project STORM (strong teens and resilient minds) - Aanpakken met impact - Wegwijzer (Integrale toegang social domein) - Programmalijn Meedoen naar vermogen – Werken en/of meedoen met (financiële) ondersteuning

pagina 16

Project STORM (Strong Teens and Resillient Minds) Project STORM (Strong Teens and Resillient Minds) richt zich op het vinden van jongeren met stemmingsklachten en depressieve symptomen Op het voortgezet onderwijs wordt door middel van vragenlijsten gevraagd naar de aanwezigheid van depressieve symptomen en suïcidale gedachten bij jongeren. Vervolgens worden er acties uitgezet wanneer uit de vragenlijst blijkt dat jongeren een hoger risico lopen op een depressie of wanneer ze suïcidale gedachten hebben. Ook worden docenten en mentoren getraind om signalen op te merken en deze onderwerpen bespreekbaar te maken. Uit de tussentijdse evaluatie blijkt dat het programma succesvol is. Het project wordt landelijk met regelmaat aangehaald als voorbeeld hoe we preventief met de onderwerpen depressie en suïcide onder jongeren om moeten gaan. Het project weet de jongeren met depressieve gedachten en stemmingswisselingen te vinden en verhoogt de kennis, sensibiliteit en handelingsbekwaamheid van professionals om te signaleren en ondersteunen. Dit programma is nu gefinancierd als project, maar zou vanaf 2022 opgenomen moeten worden in de structurele kosten voor jeugdzorg. De planning was dat we de evaluatie aan het einde van 2021 zouden afwachten en delen met de raad om vervolgens een besluit te nemen over het voortzetten van dit project.

Omdat het een programma is wat we samen met enkele andere gemeenten financieren heeft een besluit van de ene gemeente invloed op de kosten voor andere gemeenten. Door de onderlinge afhankelijkheid van de betrokken gemeenten is het belangrijk om eerder een besluit te nemen over voortzetting in 2022 dan aan het einde van het jaar. Ook voor het project zelf is het nodig om eerder duidelijkheid te krijgen over het wel of niet voort zetten van dit programma. De structurele inbedding van het project STORM zullen we daarom meenemen in de integrale afweging bij de kadernota 2022-2025. Zeker in zo’n moeilijke tijd als dit waarin jongeren aangeven meer gevoelens van eenzaamheid en depressie te ervaren is het van belang STORM voort te zetten in 2022. De maatregelen rondom Corona hebben een grote invloed op het welbevinden van jongeren. STORM helpt om te signaleren welke jongeren dit betreft zodat tijdig hulp ingezet kan worden. Aan het einde van het jaar zullen we wel de evaluatie van het project 2019-2021 bespreken en kan er een alsnog een besluit worden genomen of dit programma in de structurele kosten moet worden opgenomen, maar ingangsdatum is dan per 2023.

Aanpakken met Impact De voortgang van de prioritaire thema’s in Aanpakken met Impact is als volgt: -

In het tweede kwartaal 2021 informeren we u via een Nti over een uitvoeringsprogramma aanpak eenzaamheid. pagina 17

-

-

Het uitvoeringsplan mantelzorgbeleid is in december 2020 vastgesteld. Het versterken van zelfredzaamheid van onze inwoners pakken we op binnen Wegwijzer. De sociale kaart de Hulpwijzer is gelinkt aan Wegwijzer, zodat professionals en vrijwilligers dit kunnen raadplegen. De evaluatie van het armoedebeleid is nagenoeg afgerond. We infomeren u in mei via een Nti over de belangrijkste bevindingen en het bijbehorende actieplan.

Wegwijzer (Integrale toegang sociaal domein) Per 1 februari 2021 is Wegwijzer bereikbaar voor onze inwoners. De interne start voor medewerkers van de gemeenten Bernheze en Meierijstad en ONS welzijn was per november 2020. We hebben een gezamenlijke werkwijze ontwikkeld en een regiesysteem (ICT) geïmplementeerd. De regisseur Wegwijzer stuurt de medewerkers van de drie deelnemende organisaties functioneel aan. De regisseur is in dienst van de gemeente Bernheze. We gaan de bereikbaarheid van Wegwijzer zoals toegezegd, verder doorontwikkelen (website, spreekuur en dergelijke). Medio 2021 evalueren we het eerste half jaar Wegwijzer. Deze leggen we in oktober 2021 ter besluitvorming voor aan het college. Het college neemt tegelijk met de evaluatie besluiten over o.a. de integratie jeugdhulp in Wegwijzer, voortzetting van de functie regisseur Wegwijzer of de eventuele doorvertaling in de subsidieafspraken ONS welzijn of de jaarafspraken DVO Meierijstad.

Programmalijn Meedoen naar vermogen - Werken en/of meedoen met (financiële) ondersteuning Door de gevolgen van Covid-19 is de programmalijn Meedoen naar Vermogen in een ander daglicht komen te staan. Om de raad te informeren over de gevolgen van corona op deze programmalijn, is de Notitie ter informatie ‘Actualisatie Programmalijn Meedoen naar Vermogen’ op 15 april 2021 op raadsnet gepubliceerd. Stand van zaken per 6 april voor de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandige ondernemers (TOZO) en Tijdelijke ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK). Per 1 april is de Tozo3 regeling beëindigd. De Tozo3 regeling wordt vervolgd door Tozo4. Tozo3 wordt niet automatisch verlengd. Wil men van Tozo4 gebruik maken dan moet men opnieuw een aanvraag voor Tozo4 indienen. Het is nu al nagenoeg definitief dat de Tozo4 regeling opgevolgd zal worden door de Tozo5-regeling. De overgang van de Tozo-klanten in de (nieuwe) Bbz-regeling is uitgesteld.

pagina 18

TOZO3 - Levensonderhoud - Bernheze Totaal ontvangen

Afgehandeld

Toekenning

Afwijzing

Intrekking

134

128

114

10

4

Terugvordering

Overig 6

TOZO4 - Levensonderhoud - Bernheze Totaal ontvangen

Afgehandeld

Toekenning

Afwijzing

Intrekking

10

6

6

0

0

Terugvordering

Overig 4

TOZO3 – Kredietaanvragen - Bernheze Totaal ontvangen

Afgehandeld

Toekenning

Afwijzing

Intrekking

Buiten Behandeling

Overig/in behandeling

12

12

3

2

1

6

0

TOZO4 – Kredietaanvragen - Bernheze Totaal ontvangen

Afgehandeld

Toekenning

Afwijzing

Intrekking

Buiten Behandeling

Overig/in behandeling

0

0

0

0

0

0

0

TONK - levensonderhoud Totaal Bernheze, Boekel en Meierijstad

Bernheze

Totaal ontvangen

37

10

Afgehandeld

25

8

Toekenning

13

2

Afwijzing

12

6

Intrekking

0

0

Hoogte woonlasten: < 1.000 > 1.000

19 15

7 2

TOZO

23

7

Huur

16

4

Hypotheek

18

5

Gebeld

26

8

Heroriëntatie van ondernemers

4

3

Voedselbank

3

1

Schuldhulpverlening

5

2

pagina 19

Voor de kosten van TOZO-regeling ontvangen we een specifieke uitkering en er vindt dus een volledige vergoeding voor de kosten van de voorzieningen en de uitvoeringskosten plaats. Voor de kosten van de TONK-regeling zijn gelden toegevoegd aan de algemene uitkering waardoor we een financieel risico lopen.

Toezicht en handhaving kinderopvang Door de coronamaatregelen en hiermee samenhangend een gebrek aan capaciteit bij de GGD is de gemeentelijke taak voor toezicht en handhaving bij de kinderopvang en gastouderopvang in 2020 niet volledig uitgevoerd. Bij 9 van de 26 kinderopvang en BSO-locaties heeft geen inspectie plaatsgevonden. De geplande steekproef bij de gastouders is beperkt tot 5%, in 2020 was 30% begroot. De kosten voor deze inspecties zijn niet bij de gemeente in rekening gebracht. De locaties van de kinderopvang en BSO’s, die vorig jaar niet aan bod zijn geweest, zullen dit jaar als eerste worden geïnspecteerd. Dit zal geen extra kosten met zich mee brengen. De uitbreiding van de steekproef onder gastouders wordt wel zoveel mogelijk doorgeschoven naar 2021.

Volksgezondheid en Milieu Thema’s – projecten: - Energieagenda: Duurzaamheidsleningen

Energieagenda: Duurzaamheidsleningen Sinds 2012 stelt de gemeente Bernheze de duurzaamheidslening beschikbaar. Met de duurzaamheidslening kunnen woningeigenaren tegen een gunstige rente geld lenen voor energiebesparende maatregelen in of aan de eigen woning. In maart 2021 heeft de gemeente € 1.000.000,- extra beschikbaar gesteld voor de duurzaamheidslening omdat het budget volledig benut was. Vanaf eind maart 2021 hebben 15 woningeigenaren een aanvraag gedaan bij de gemeente én een toewijzing gekregen. Van deze 15 aanvragen zijn 4 leningen al toegekend door de SVn na de krediettoets. De overige aanvragen zijn nog in behandeling bij de SVn. De 15 aangevraagde leningen hebben een totaal leenbedrag van afgerond € 92.100,-. De 4 toegekende leningen hebben een totaal leenbedrag van afgerond € 17.400,-.

pagina 20

Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing Thema’s – projecten: - Implementatie omgevingswet - Omgevingsvergunning milieuleges (vanaf 2023) - Transitie landbouw - Woningbouw

Implementatie omgevingswet Langs vier projecten wordt invulling gegeven aan: - het opstellen van een omgevingsvisie; - het opstellen van een omgevingsplan; - het organisatorisch beleggen van de VTH-processen en - de aansluiting op het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO). Het werken binnen de Omgevingswet behelst naast een systeemwijziging ook een cultuurverandering. De basishouding wijzigt van “nee, tenzij” naar “ja, mits”. Maatschappelijke doelen staan hierin centraal. Om deze cultuurverandering te realiseren zal aansluiting gezocht worden met het programma “Terug naar de kern”. Met het aantreden van een nieuwe programmamanager medio maart wordt een tussenrapportage opgesteld. Op basis van de uitkomsten van deze tussenrapportage wordt de planning opnieuw bekeken en eventueel aangepast. Tevens zal de tussenrapportage dienen als document op basis waarvan het college en directie wordt geïnformeerd over de voortgang van het programma. In de Raadswerkgroep van 12 juli a.s. wordt de tussenrapportage geagendeerd. Het effect van de invoering van de Omgevingswet is dat de gemeente met overzichtelijker regels de leefomgeving meer in samenhang inricht. Het biedt meer ruimte voor lokaal maatwerk en leidt tot een betere en snellere besluitvorming.

De wet beoogd een stelselwijziging en is dus veelomvattend, niet alleen voor gemeenten maar ook voor andere bestuursorganen zoals Provincie, Waterschappen, Omgevingsdiensten etc. Besluiten die samenhangen met de invoering van de omgevingswet op 1 januari 2022 zullen in de raadsvergadering van 7 oktober 2021 worden geagendeerd.

Omgevingsvergunning milieuleges Door de invoering van de omgevingswet bestaat de mogelijkheid voor gemeenten leges te gaan heffen voor milieuvergunningen. In de Algemeen Bestuursvergadering van de ODBN in mei jl. is

pagina 21

overeengekomen dat de ODBN gedurende 2022 informatie en kengetallen gaat verzamelen inzake nieuwe leges milieuvergunningen. Dit is nodig voor de deelnemers om in staat te zijn kostendekkende tarieven voor milieuvergunningen te kunnen verlenen. De verwachting is dat de invoering van de milieuleges vanaf 2023 zal plaatsvinden.

Transitie landbouw Algemeen Het programma ‘Transitie landbouw’ is begin 2021 versterkt van start gegaan. (Programmamanager en werkwijze langs drie programmalijnen) cf. de in de Kadernota 2021 – 2024 vermeldde doelstellingen en activiteiten. Hoewel de personeelskrapte eerder dit jaar leidde tot vertraging in het in behandeling nemen van principeverzoeken, wordt stevig ingezet dit zo min mogelijk tot vertraging bij de in transitie zijnde bedrijven te laten leiden. Naast een intern casus-overleg is er ook een specifiek voor Bernheze “omgevings-studio-overleg” opgestart. Hierin geven gemeente, Provincie en Omgevingsdienst (samen ondersteuningsteam), gezamenlijk richting aan zowel casussen (versneld verder helpen) als ook aan meer strategische vraagstukken. In het 1e kwartaal is een aanzet gemaakt naar een meer gebiedsgerichtere aanpak. Dit gaat ook helpen bij het v.a. Q2 formuleren van (kansenbeleid)voor het buitengebied en de keuze voor gebieden die interessant zijn voor uitwerking middels deelname aan de regiodeal (Puzzelen met ruimte & Stallenaanpak). Het voorkomen van (locaties voor) ondermijnende activiteiten is hier onderdeel van. Uit oogpunt van het benutten van “koppel-kansen” is nauwe samenwerking gezocht met projecten die voortvloeien uit de erfgoeddeal en het Schone Lucht Akkoord.

Bij het opstellen van “integraal kansenbeleid buitengebied” en/of de gebiedsgerichte aanpak vanuit de transitie van de landbouw, wordt aangesloten bij het “programma invoering omgevingswet” en de op te stellen omgevingsvisie. Nadat tot nog toe de prioriteit heeft gelegen bij de (warme) sanering van de varkenshouderij, verschuift de inzet steeds meer naar integrale gebiedsontwikkeling en transitie van de landbouw in veel bredere zin. Zo zullen bijvoorbeeld ook de criteria voor verpachting van gemeentelijke gronden t.b.v. landbouw worden aangepast. Gericht op meer natuur inclusieve landbouw.

Warme sanering De mogelijkheid voor varkenshouders om te beslissen over deelname aan de Regeling Sanering Varkenshouderij is in het 1e kwartaal van 2021 teneinde gekomen. Van de in eerste instantie 21 aangemelde bedrijven nemen er nu 13 definitief deel aan de warme sanering.

pagina 22

Stoppersregeling onder het Besluit huisvesting Van de stoppersregeling onder het Besluit huisvesting kan geen gebruik meer worden gemaakt. 60 bedrijven die hebben deelgenomen zijn per 1 januari 2020 volledig gestopt met het intensief houden van dieren. Dit is ook tijdens milieucontroles vastgesteld. Op een enkel bedrijf na zijn ook alle milieuvergunningen voor intensieve veehouderij definitief ingetrokken. De betreffende varkenshouderijen worden volledig gesaneerd (dieren weg; vergunningen ingetrokken; gebouwen weg) binnen de daarvoor gestelde termijn.

Fijnstof-emissie kippenhouderijen Ook ten behoeve van reductie van fijnstof-uitstoot door kippenhouderijen is wetgeving in voorbereiding. De sector heeft hiervoor (in concept) een alternatief plan opgesteld. Aangezien Bernheze daarin op grond van peiljaar 2016 wordt aangemerkt als “hotspot” hebben wij de uitnodiging aanvaard hierover met de sector in gesprek te gaan. Te beginnen met het verifiëren en actualiseren van de gehanteerde cijfers. Overigens zijn wij ook nu al in het kader van onze gebiedsgerichte aanpak en/of gesprekken in het kader van ons VAB-beleid en Ruimte-voorRuimte-beleid doende met een sanering / transitie van ook de kippenhouderij. In enkele gevallen hebben we immers te maken met bedrijven die zowel varkens als kippen houden en deel willen nemen aan transitie-regelingen. Bij de reductie van uitstoot van fijnstof speelt “schone lucht” en het ‘schone lucht-akkoord” waaraan Bernheze deelneemt een belangrijke rol. Een gezonde leefomgeving is immers een van de belangrijke doelen van de transitie van de landbouw.

VAB/leegstand De procedure voor het herstelbesluit VAB is afgerond en het (paraplu)bestemmingsplan is inmiddels sinds eind 2020 van kracht .(Houdende regels omtrent staldering Bernheze”). In Bernheze maken agrariërs goed gebruik van de mogelijkheid te worden begeleid met behulp van VAB-impuls. 6 trajecten zijn inmiddels afgerond en ca. 20 ondernemers laten zich op dit moment bijstaan door een VAB-impuls-adviseur bij het oriënteren op een andere toekomst. Daar waar mogelijk worden eigenaren van agrarische bedrijfslocaties gewezen op deze Regeling.

Ruimte-voor-Ruimte Inmiddels zijn er binnen de gemeente 30 Ruimte-voor-Ruimte-woningen gerealiseerd op basis van bouwtitels die zijn verkregen via de Ontwikkelmaatschappij Ruimte-voor-Ruimte (ORR). Dat betekent dat hiervoor bij 30 bedrijven de emissievergunningen zijn ingetrokken en 30.000m2 stalruimte is gesloopt. Vanaf het 2e kwartaal 2021 heeft Bernheze daarmee recht op een stimuleringsbijdrage van € 50.000,-- per elke volgende gerealiseerde Ruimte-voor-Ruimte-woning die via de ORR tot stand komt. Het college tekent hiertoe eerdaags een overeenkomst met de Provincie Noord-Brabant. Om te bevorderen dat tegenover elke volgende te realiseren Ruimtepagina 23

voor-Ruimte-woning ook daadwerkelijk de leegstand van stallen in Bernheze wordt tegengegaan en/of de kwaliteitswinst in het buitengebied in Bernheze wordt geboekt, zal het college in het 2e kwartaal van 2021 aan uw raad vragen daartoe een beleidsregel vast te stellen.

Woningbouw Wij maken een nieuwe woonvisie. Daarin is aandacht voor het woningbouwprogramma, dat zowel kwantitatief als kwalitatief een aantrekkelijk perspectief biedt voor het invullen van de woonbehoefte van de gemeente. Binnen het woningbouwprogramma gaat het om inclusiviteit. Dat betekent een woning voor iedereen. Wij hebben daarbij in ieder geval extra aandacht voor de volgende doelgroepen: senioren, starters, statushouders, woonwagen- bewoners, arbeidsmigranten en (sociale) huurders. In de woonvisie is aandacht voor wat stakeholders kunnen bijdragen aan het oplossen van de vraagstukken. Tevens is er aandacht voor de woonomgeving aansluitend op het programma Aantrekkelijke Woonomgeving en Wonen, de verduurzaming van de woningvoorraad (aansluitend op het Duurzaamheidsakkoord) en voor de relatie van wonen met het sociale domein (wonen en zorg).

pagina 24

Budgetten Mutaties Incidenteel Projectleider Corona

31.200

Hogere kosten Tweede Kamerverkiezingen

115.000

Dekking verkiezingen uit reserve nog nader te bestemmen

-91.067

Wachtgeldverplichting wethouder

85.438

Dekking wachtgeldverplichting wethouder reserve nog nader te bestemmen

-85.438

Ontwikkeling kosten BSOB 1e begrotingswijziging 2021 en jaarrekening 2020

60.757

BAG administratie waarderen op oppervlakte

42.000

Uitkomsten algemene uitkering (sept- dec circulaire)

Structureel

-1.100.128

Beschikbaar stellen middelen sociaal domein

379.032

Beschikbaar stellen middelen Corona

394.196

Dotatie reserve afval agv meerkosten coronapandemie

47.230

Opheffen reserves Frictiekosten reorganisatie en Kunstobjecten

-103.289

Toevoegen opgeheven reserves aan de reserve nog nader te bestemmen

103.289

Actualisatie kapitaallasten

-75.247

Toezichtsoordeel Provincie (schrappen dekking uit reserve nog nader te bestemmen)

125.000

Vennootschapsbelasting 2019-2020-2021

245.816

Opbrengsten ongeregistreerd grondverbruik

-73.000

Gladheidsbestrijding

87.317

Sanering verkeerslawaai

115.500

Subsidie geluidssanering

-115.500

Lagere opbrengst Toeristenbelasting agv Corona

47.192

Doorschuiven evenementsvisie naar 2022

-35.000

Dekking evenementsvisie (reserve nog nader te bestemmen)

35.000

Vervanging verlichtingsinstallaties Avesteijn en MHC Heesch

56.491

Dekking uit voorziening technische voorzieningen sportparken

-56.491

Opheffen reserve gymnastiekmaterialen

-40.030

Toevoegen aan reserve nog nader te bestemmen

40.030

Schrappen dotatie aan reserve gymnastiekmaterialen

-19.102

Toevoegen aan budget aanschaf gymnastiekmaterialen

19.102

pagina 25

Mutaties Bijstellingen op zorggebruik Wmo

341.910

Dekking uit structurele stelpost

-341.910

Afrekening jeugdzorg 2020

-91.504

Toevoegen aan reserve transities

91.504

Bezwaar op BTW kosten re-integratie

-71.402

Toevoegen aan reserve transities

71.402

Bijstellen budget groot onderhoud gebouwen

-655.829

Verminderen dekking uit voorziening groot onderhoud gebouwen

644.155

Verminderen dekking uit voorziening molen Nistelrode

1.654

Verminderen dekking uit voorziening molen Vorstenbosch

10.020

Kosten voor begeleiden onderhoud gebouwen

32.854

Bijdrage uitvoering TOZO

-1.517.615

Bestedingsdoeleinden TOZO

1.517.615

Bijstelling budgetten Afval

50.000

-232.795

Mutaties op reserve afval

-60.500

215.415

Deelnemers bijdrage ODBN (meer uren)

88.036

Dekking ODBN uit diverse bijdragen

-78.760

Bijdrage uit jaarrekening 2020 ODBN

-16.584

Winstneming bouwgrondexploitatie

-169.828

Storting winstneming in de reserve nog nader te bestemmen

169.828

Uitgaven planschade

82.000

Bijdrage landschappelijke kwaliteitsverbetering

-14.578

Storten in de reserve landschappelijke kwaliteitsverbetering

14.578

Opbrengsten leges bestemmingsplanwijzigingen (niet eerder in rekening gebracht)

-32.628

Hogere opbrengsten leges principeverzoeken

-65.000

Lagere opbrengsten omgevingsvergunningen

150.000

Achterstallig onderhoud woonwagens

31.457

Kleinere mutaties

27.352

59.663

Totaal

434.249

51.559

pagina 26

Voorstel Wij stellen u voor: 1. In te stemmen met de eerste tussentijdse rapportage 2021. 2. De volgende budgettaire wijzigingen vast te stellen: a. Het saldo van de tweede tussentijdse rapportage vast te stellen op € 485.808,- nadeel; b. Het nadeel van € 485.808,- te dekken uit de reserve nog nader te bestemmen; c. Het structureel nadeel van € 51.559,- te verwerken in de begroting 2022; d. Het afsluiten van een 18-tal kredieten; e. De termijn van één krediet te verlengen; f. De 13e begrotingswijziging van 2021 vast te stellen. 3. De volgende mutaties op reserves vast te stellen: a. Ter dekking Tweede Kamerverkiezingen voor € 91.067 te beschikken over de reserve nog nader te bestemmen; b. Ter dekking van de kosten wachtgeldverplichting wethouder van € 85.438 deze volledig te dekken uit de reserve nog nader te bestemmen; c. Opheffen van de reserves frictiekosten reorganisatie en kunstobjecten en het saldo van de reserves € 103.290 toevoegen aan de reserve nog nader te bestemmen; d. Op basis van toezichtsoordeel provincie schrappen van de dekking uit de reserve nog nader te bestemmen voor een bedrag van € 125.000; e. Doorschuiven van de evenementsvisie naar 2022 vervalt de dekking van € 35.000 uit de reserve nog nader te bestemmen; f. Opheffen van de reserve onderhoud en vervanging gymnastiekmaterialen en het saldo van € 40.030 toevoegen aan de reserve nog nader te bestemmen; g.

De dotatie aan de reserve vervanging gymnastiekmaterialen van € 19.000 vervalt; h. De beschikking over de reserve vervanging gymnastiekmaterialen van € 24.000 vervalt; i. Mutaties budgetten afval voor een bedrag van € 190.442 doteren aan de reserve afval j. Lagere winstneming bouwgrondexploitatie met een omvang van per saldo € 150.828 onttrekken aan de reserve nog nader te bestemmen; k. Beschikken over de reserve landschappelijke kwaliteitsverbetering voor een bedrag van € 11.836; l. De hogere kosten Cultuurhistorische waarde kaart voor € 5.000 dekken uit de reserve nog nader te bestemmen; m. Per saldo een bedrag van € 162.906 doteren aan de reserve Transities.

pagina 27

Bijlagen

pagina 28

Post onvoorzien Stand van de post onvoorziene uitgaven 2021 per 1 april 2021 Opgenomen in de primitieve begroting 2021

94.472,00

Raad/college

Omschrijving

Stand na wijziging

R 28-01-2021

Beheerskosten duurzaamheidslening

5.000,00

89.472,00

C 02-02-2021

Reparatie kunstwerk Raadzaal

18.184,00

71.288,00

C 09-02-2021

Uitvoeringsplan GGD 2021 en subsidie GGD 2021 (lokaal accent en pluspakket)

-1.268,00

72.556,00

C 30-03-2021

IHP - opstellen EPA's scholen en ondersteuning subsidieverwerving (Firmin)

16.600,00

55.956,00

Financiële verordening gemeente Bernheze 2020–Artikel 5 lid 7 Autorisatie begroting en investeringskredieten Het college kan zonder voorafgaande toestemming van de raad beschikken over de post onvoorzien zoals die is opgenomen in de programmabegroting van het lopende jaar onder de volgende voorwaarden: a. De beschikking over de post onvoorzien mag uitsluitend betrekking hebben op uitgaven die onvoorzienbaar, onuitstelbaar of onvermijdbaar (de zogenaamde 3 O’s) zijn. b. Mutaties van eenmalige of structurele lasten of baten, niet zijnde mutaties voortvloeiende uit investeringskredieten, tot en met € 25.000,-. c. Mutaties van geautoriseerde investeringskredieten tot 10% van het investeringsbedrag met een maximum tot € 100.000,-. d. Voordelen welke niet zijn geraamd worden toegevoegd aan de post onvoorzien. e. Het college doet zonder voorafgaande toestemming van de raad ten laste van de post onvoorzien geen uitgaven waarvan bekend is of verondersteld mag worden dat daaromtrent belangrijke politieke gevoeligheid bestaat. f. Indien aanwending van de post onvoorzien structurele financiële consequenties tot gevolg heeft worden deze consequenties in de eerst volgende Perspectiefnota en/of begroting opgenomen als een onomkeerbaar besluit.

pagina 29

Toelichting budgetten (financiële afwijkingen) Bestuur en ondersteuning Verkiezingen De Tweede Kamerverkiezing vond plaats op 17 maart 2021. Bij de Tweede Kamerverkiezing verliep het verkiezingsproces wat anders dan normaal i.v.m. de Tijdelijke wet verkiezingen Covid-19. Er werden maatregelen getroffen om ervoor te zorgen dat het voor kiezers veilig was om te stemmen en het voor stembureauleden veilig was om hun werk te doen in de stemlokalen. Dit om het risico op verspreiding van Covid-19 op de verkiezingsdag klein te houden. De kosten die wij daarvoor hebben gemaakt zijn circa € 115.000,- hoger dan de oorspronkelijke raming. Hier staan rijksbijdragen tegenover € 91.067,- (september- en decembercirculaire 2020) die wij al hebben ontvangen (onderdeel rekeningsaldo) en toegekende bijdragen die wij nog gaan ontvangen in 2021. Daarom stellen we voor deze extra kosten voor € 91.000,- te dekken uit de reserve nog nader te bestemmen en de resterende lasten € 24.000,- (in afwachting van een mogelijke derde rijksbijdrage) ten laste van de exploitatie te brengen.

Consequentie De hogere kosten Tweede Kamer verkiezingen van € 115.000,- te dekken uit de reserve nog nader te bestemmen ter hoogte van € 91.067,- (bijdrage uit september- en decembercirculaire 2020).

Wachtgeldverplichting wethouder Als gevolg van het terugtreden van een wethouder heeft deze, op basis van de Algemene Pensioenwet politieke ambtsdragers (APPA) recht op een ontslaguitkering van maximaal 3 jaar en 2 maanden. Daarnaast is in de APPA geregeld dat een oud-bestuurders gedurende de APPAperiode recht hebben op begeleiding van een loopbaanbureau en vergoeding van opleidingskosten. Hiermee is in de begroting 2021 nog geen rekening gehouden. Wij ramen de totale kosten voor 2021 op € 85.438,-.

Consequentie De kosten o.b.v. de APPA-regeling ad € 85.438,- ten lasten brengen van de reserve nog nader te bestemmen.

Belastingsamenwerking Oost Brabant (BSOB): De BSOB wordt geconfronteerd met een forse toename van WOZ-bezwaren. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door de impact van NCNP(no cure no pay) bureau’s. Dit heeft tot gevolg pagina 30

dat er fors meer personele inzet nodig is deze bezwaren af te handelen en stijging van proceskosten. Daarnaast zorgt het project waarderen op oppervlakte (op basis van wet WOZ van inhoud naar gebruikersoppervlakte), wat vanaf 2022-2023 de nieuwe grondslag voor waarderen woz-objecten gaat worden, voor vertraging door de grote hoeveelheid mutaties die zijn aangeleverd. Voor Bernheze specifiek betekent dit nog een kwaliteitsslag in de aanlevering van de mutaties. Als gevolg van deze ontwikkelingen zal de bijdrage aan de BSOB met netto € 65.205,- incidenteel stijgen (bruto stijging € 92.312,- en dekking uit overige belastingen € 27.107,-). In de kadernota 2022 hebben we rekening gehouden met deze stijging. De jaarrekening 2020 van de BSOB laat een voordeel zien waarbij het aandeel voor Bernheze € 4.448 bedraagt. De BSOB heeft nu (te)veel zaken tegelijkertijd op zich genomen en loopt tegen organisatorische grenzen aan, wat maakt dat er een heroriëntatie plaats moet vinden. Een en ander leidt tot oplopende kosten waardoor er een (vooralsnog) incidenteel negatief financieel effect is ontstaan. De complexiteit van zowel de incidentele als (mogelijk) structurele problemen is in de vergadering van het algemeen Bestuur besproken en er is geadviseerd om aan de hand van een zogenaamde businesscase (SWOT-analyse) de problematiek (risico’s, bedreigingen, kansen) te inventariseren.

Op basis van deze inventarisatie kan een meerjarige koers uitgezet worden om zowel de kwaliteit van de dienstverlening als ook een gezonde financiële positie te kunnen blijven garanderen. In de vergadering van het Algemeen Bestuur is deze aanpak besproken en akkoord bevonden. De directie van de BSOB gaat samen met een externe organisatie deze businesscase opstellen. Het resultaat van deze businesscase wordt nog voor het zomerreces verwacht.

Consequentie Hogere bijdrage aan de BSOB per saldo met incidenteel € 60.757,- bij te stellen.

Eigen BAG gegevens omzetten naar gebruikersoppervlakte Na een eerste inventarisatie door de BSOB was de conclusie dat we nog een slag moeten slaan met de gebruiksoppervlakte in de BAG, de nieuwe grondslag voor de WOZ-waardering. Wij moeten correcte gegevens aanleveren zodat de BSOB deze in hun systemen kan verwerken. Om dit op een juiste wijze te doen is externe expertise nodig waarvoor de kosten € 42.000 bedragen. Nadat de oplevering van Bernheze heeft plaatsgevonden kan de BSOB inschatten of dat van voldoende kwaliteit is, en daarmee de kosten die de BSOB verwacht te maken voor Bernheze lager worden.

pagina 31

Consequentie Incidenteel budget op te nemen van € 42.000 om de omzetting naar gebruikersoppervlakte van de woz-objecten te realiseren.

September- en decembercirculaire algemene uitkering van het gemeentefonds In de begroting 2021 hielden we rekening met de uitkomsten van de meicirculaire 2020. Daarnaast ontvingen we nog een circulaire in september, december en in maart. We informeerden u door middel van notities ter informatie over de uitkomsten van deze circulaires. De septembercirculaire liet een fors voordeel voor het jaar 2021 zien als gevolg van het schrappen van de verhoging van de opschalingskorting apparaatskosten in 2021 en de actualisatie van de specifieke lokale aantallen per maatstaf. Deze laatste heeft vnl. bij de budgetten sociaal domein een extra inkomst tot gevolg. De ontwikkeling van de uitkeringsbasis leidde daarentegen tot een daling van de inkomsten uit hert gemeentefonds. De december- en maartcirculaire stonden in het teken van compensatie van de coronapandemie. In mei informeerden wij u hoe wij deze middelen gaan inzetten.