CConstaterende datBerkelland
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 2 Groenstructuurplan 2024 2033

Raadsvergadering 19 december 2023, gemeente BerkellandBij agendapunt: Groenbeleidsplan 2024-203314.040 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Groenstructuurplan 2024-2033 Gemeente Berkelland Plannen per dorp

28 september 2023

Groenstructuurplan 2024-2033

Samenvatting Indeling in structuurgebieden: De kernen zijn ingedeeld in verschillende structuurgebieden: • Woongebied • Centrum • Hoofdroute • Bedrijventerrein • Begraafplaats • Sport • Park • Landschappelijk Voor elk structuurgebied is aangegeven welke accenten worden gelegd, en welke groentypen daar bij passen. Landschappelijke groenstructuur Het landschap waarin de kernen liggen, heeft voor een groot deel het ontstaan en de identiteit van de kernen bepaald. De verschillende landschapstypen in Berkelland zijn het Beekweidelandschap, Oude hoevenlandschap, Jong ontginningslandschap en het Essenlandschap. We willen dit herkenbaar terug laten komen in de kernen. Hoofdgroenstructuur De belangrijkste delen van de groenstructuur van de kernen in Berkelland zijn aangemerkt als hoofdgroenstructuur. Behalve op kaarten, is dit ook in tekst toegelicht. Per wijk is ook het aantal inwoners en de tevredenheid over het groen in de wijk aangegeven. 30% groen in de buurt Voor de grote kernen is aangegeven welke buurten minder dan 30% groen hebben. Hier is extra aandacht nodig voor het vergroenen van de buurt.

2

Groenstructuurplan 2024-2033

1 Inhoud 2

Inleiding ......................................................................................................................4

3

Groenstructuur in de kernen.......................................................................................4

4

5

3

3.1

Hoofdgroenstructuur ............................................................................................4

3.2

Verschillende soorten structuurgebieden ............................................................4

Landschappelijke groenstructuur................................................................................7 4.1

Beekweidelandschap...........................................................................................7

4.2

Oude hoevenlandschap.......................................................................................8

4.3

Jong ontginningslandschap .................................................................................8

4.4

Essenlandschap ..................................................................................................9

Groenstructuur per kern ...........................................................................................10 5.1

Eibergen ............................................................................................................10

5.2

Neede ................................................................................................................18

5.3

Borculo...............................................................................................................24

5.4

Ruurlo ................................................................................................................34

5.5

Beltrum ..............................................................................................................41

5.6

Rietmolen...........................................................................................................44

5.7

Geesteren ..........................................................................................................47

5.8

Rekken...............................................................................................................49

5.9

Haarlo ................................................................................................................51

5.10

Gelselaar........................................................................................................54

5.11

Noordijk..........................................................................................................56

Groenstructuurplan 2024-2033

2 Inleiding Dit Groenstructuurplan maakt deel uit van het Groenbeleidsplan. De basis voor dit plan is het oude Groenstructuurplan Berkelland uit 2010. Ook is gebruik gemaakt van bestemmingsplannen en van het Ontwerp Omgevingsvisie (vastgesteld door de raad september 2023). De analyse van het landschap, is overgenomen van het oude groenstructuurplan. Vergeleken met het oude plan, is er nu meer aandacht voor ecologie, klimaat, en functioneel gebruik. Ook zijn er diverse ontwikkelingen geweest, zoals woningbouw, aanleg wegen, en renovaties van straten en gebieden. Voor de achtergronden van het beleid, verwijzen wij u naar het Groenbeleidsplan. Dit stuk zal zich met name richten op de uitwerking van de groenstructuur in de kernen, en de karakteristieken van de verschillende kernen. Het groenstructuurplan zal vooral gebruikt worden als een handvat bij diverse komende ontwikkelingen en verzoeken. Zo is groen dat onderdeel is van de hoofdgroenstructuur, een zwaarwegende reden om niet te verkopen of te verharden.

3 Groenstructuur in de kernen Het groenstructuurplan geeft aan welke samenhang er bestaat tussen grote groenobjecten binnen de kernen van de gemeente Berkelland, en welke groene elementen hierin een belangrijke rol spelen. In bepaalde gevallen is ook aangegeven dat er meer aandacht voor versterken van de structuur gewenst is. Zo kan de groenstructuur verder ontwikkeld worden. Hier is in de tabel een ‘A’ van aandacht toegevoegd.

3.1 Hoofdgroenstructuur •

Hoofdgroenstructuur: dit is groen dat van belang is op kernniveau. Het versterkt de identiteit van de kern, zorgt voor begeleiding van hoofdroutes, of zijn van belang voor markante plekken in de kern.

•

Tot slot is er het overige groen, dat van belang kan zijn op buurtniveau. Denk aan bomen en plantvakjes in de woonstraten.

3.2 Verschillende soorten structuurgebieden Ook is er onderscheid te maken in structuurgebieden. Er is een onderscheid gemaakt in: • • • • • • • •

4

Centrum Hoofdroute Woongebied Park Bedrijventerrein Begraafplaats Sport Landschappelijk

Groenstructuurplan 2024-2033 Centrum Het hart van de kern, waar relatief veel bezoekers komen, en een representatief beeld past. Tegelijk zijn het ook gebieden met dichtere bebouwing is en meer verstening. Hier passen dan ook bijvoorbeeld sierheesters, hagen, vaste planten, bloembakken en geveltuintjes. Ook bomen zijn van belang, denk aan het voorkomen van hitte juist in deze stenige gebieden.

Figuur 1: voorbeeld van een geveltuintje

Hoofdroute Langs hoofdroutes door de kernen kiezen we voor beplanting die de lijnen versterken. Grote bomen, brede stroken met bloemrijk gras en bosplantsoen, en op accentplekken eventueel hagen, heesters of (onderhoudsarme) vaste planten. Woongebied Door de woongebieden lopen vaak wijkontsluitingswegen, deze worden duidelijk begeleid met groen, om de oriëntatie te versterken. In de buurten is voor iedereen op minder dan 300 meter een plek om te spelen en te recreëren. Er is aandacht voor voldoende groen in de buurten, 30% groen of bladerdek willen we als minimum nastreven. Grote grasvelden worden beheerd als bloemrijk gras, maar er is in elke buurt voldoende plek om te spelen of een balletje te trappen op gazon. We willen ook zorgen voor voldoende kleur in de buurten. Met herfstkleuren, bloemen en bessen, en bollen. Vanuit kostenoverweging zijn vaste planten niet mogelijk. Eventueel kunnen bewoners het initiatief nemen om bepaalde plekken zelf in te richten en te beheren, hiervoor zijn overeenkomsten mogelijk. In de buurten wordt zoveel mogelijk water via het groen geïnfiltreerd in de bodem. Park Parken zijn aantrekkelijke groenplekken, waar je tot rust komt, of juist kan bewegen, wandelen, spelen of een andere activiteit kunt doen. Deze plekken zijn ook aantrekkelijk voor flora en fauna, waar we dan ook in de inrichting rekening mee houden.

Vijvers hebben natuurvriendelijke oevers, in bosplantsoen kunnen vogels nestelen, en er zijn nectarplanten voor vlinders en bijen.

5

Groenstructuurplan 2024-2033 Bedrijventerrein Bedrijventerreinen zijn vaak versteende omgevingen, waar het door vele kabels en leidingen ook nogal eens lastig is om bomen een plek te geven. We willen waar mogelijk bedrijventerreinen vergroenen. Routes begeleiden met brede stroken groen met bomen en bloemrijk gras of heesterbeplanting en bosplantsoen. De inrichting is zoveel mogelijk eenvoudig en functioneel, met aandacht voor ecologie. Er zijn ook locaties waar een wat representatiever uitstraling is gewenst, daar passen accenten met bijvoorbeeld hagen. Begraafplaats Begraafplaatsen vallen eigenlijk buiten dit beleidsplan. Toch willen we deze noemen omdat ze een bijzondere plek hebben in het groen. Het zijn meestal grote groene elementen in of bij de kern. Behalve om te begraven of gedenken, ervaren bezoekers hier ook de rust en de natuur, en is er een representatieve functie. Juist door de rust zijn de gebieden ook aantrekkelijk voor diverse soorten dieren Sport Dit geldt ook voor sportgebieden. Het zijn grote groenelementen, waar vele bezoekers komen. Vooral de randen met bosplantsoen, zijn ecologisch van waarde, bijvoorbeeld voor vogels. Op de parkeerterreinen is verstening een aandachtspunt. Landschappelijk De gebieden die als landschappelijk zijn aangemerkt, zijn bijvoorbeeld randen langs kernen, of plekken waar het landschap kan worden ervaren in de kern.

We willen in deze gebieden dan ook het accent leggen op bloemrijk gras en inheemse beplanting die past bij het landschap.

Figuur 2: landschappelijk groen in Eibergen

6

Groenstructuurplan 2024-2033

4 Landschappelijke groenstructuur Hoe een kern is ontstaan, het omliggende landschap, en de ligging van wegen en verschillende deelgebieden, zijn bepalend voor de identiteit. Ook geeft het handvaten om de identiteit en beleving van het landschap in de kernen te versterken. Berkelland behoort tot de hogere zandgronden. De ontstaansgeschiedenis heeft ervoor gezorgd dat de kernen van Berkelland allemaal de kenmerken van een esdorp hebben. Meestal liggen de kernen op de overgang van hoog naar laag en vaak op 5-6 km (één uur gaans) van elkaar. Alle hoofdwegen komen bij elkaar in de centra van de kernen en naar buiten toe waaieren deze uit in een spinnenwebachtig patroon. De marktpleinen in of tegen de centra van de kernen zijn voortgekomen uit de vroegere brinken. Dit waren de oorspronkelijke centra van de esdorpen. In de meeste kernen is nog steeds de beplanting langs de historische wegen en op de voormalige brinken het bindende element. Oorspronkelijk waren dit vaak eiken, in de loop van de eeuwen zijn dit vaker linden, beuken, platanen en andere soorten.

4.1 Beekweidelandschap Het beekweidelandschap bestaat uit natte gronden, geschikt voor hooi- en weilanden. De percelen zijn lang en smal en staan haaks op de beekloop. Vroeger bestonden de kavelscheidingen uit singels, het gaf het beekdal een besloten kleinschalige sfeer. Door de komst van prikkeldraad werden de singels overbodig met als gevolg dat het beekdal tegenwoordig veel opener en weidser is. Karakteristiek zijn restanten van elzensingels, knotwilgen en meidoornhagen Kernen in dit landschap zijn Borculo, Eibergen en Haarlo.

7

Groenstructuurplan 2024-2033

Figuur 3: beekweide landschap

4.2 Oude hoevenlandschap Het oude hoevenlandschap kent een afwisseling van bossen op dekzandruggen en kleinschalig boerenland op de vlaktes. De boerenerven (hoeven) en bijbehorende akkers liggen verspreid in het landschap. De kleinschalige, onregelmatige patronen en besloten sfeer zijn karakteristiek voor dit landschap. Karakteristieke beplantingsstructuren van het hoevenlandschap: • Erfbeplanting; leibomen, hoogstamfruitbomen, hagen, solitaire bomen, houtwallen en singels • Solitaire bomen of boomgroepen in weilanden • Houtwallen als perceelscheidingen • Beplanting van waterlopen (houtwallen) en wegen (singels en boombeplanting) • Bospercelen Kernen in dit landschap zijn Ruurlo, Beltrum en Rekken.

Figuur 4: oude hoevenlandschap

8

Groenstructuurplan 2024-2033

4.3 Jong ontginningslandschap Het ontginningslandschap is een relatief jong landschap, in de 19e eeuw ontstaan. Dit landschap is gericht op productie. De weilanden en akkerlanden werden voorzien van (eiken)houtwallen en (elzen)singels, voor hakhoutvoorziening. Daarnaast zijn naald- en loofbossen aangelegd voor houtproductie. Het landschap heeft rechte lijnen en structuren. Karakteristieke beplantingsstructuren van het ontginningslandschap: • Grootschalige open ruimtes van weilanden en akkers • Beslotenheid door houtwallen en singels • Dichte structuren van aangeplant loof- en naaldbos • Erfbeplanting; solitaire bomen, houtwallen, singels • Vijfsprongen, verdichting met boomgroepen Kern in dit landschap is Rietmolen.

4.4 Essenlandschap Het essenlandschap is ontstaan op de overgang van het lage, natte beekdal naar de hogere, droge zandgronden. Op de natte delen waren vroeger de hooilanden, op de drogere delen de weilanden en de akkerlanden. De akkers vormen open ruimten in of nabij de bebouwing. Ze hebben door de jarenlange bemesting (potstalsysteem) een bolle ligging. De verkaveling is onregelmatig en kleinschalig. Passend binnen deze structuur zijn de kronkelige wegen die samen komen op de brink. Rondom de brink en de essen is de bebouwing ontstaan. De (Saksische) boerderijen vormden een eenheid in het landschap, de essen, wei- en hooilanden en omliggende heidegronden werden gemeenschappelijk gebruikt. Deze gemeenschappelijke basis is terug te vinden in de karakteristieke sfeer binnen de dorpen. Karakteristieke beplantingsstructuren van het essenlandschap: • Beslotenheid van de brink; gras met bomen • Erfbeplanting; leibomen, hoogstamfruitbomen, hagen • Open ruimten van de essen • Omzoming van essen en weilanden door houtwallen • Kleinschalige bospercelen • Kronkelige wegen veelal voorzien van boombeplanting • Open ruimtes van de hooilanden langs de beek Kernen in dit landschap zijn Neede, Noordijk, Geesteren en Gelselaar.

9

Groenstructuurplan 2024-2033

5 Groenstructuur per kern 5.1 Eibergen Kerngegevens Eibergen is de grootste kern van Berkelland en heeft een aantrekkelijk centrum met diverse voorzieningen. Eibergen ligt aan de Berkel. Eibergen was een arbeidersdorp, maar heeft zich anders ontwikkeld in de loop van de tijd. De sterke groei na WOII en de ligging aan de N18 droegen daaraan bij. Het dorp ligt binnen de invloedssfeer van de N18 en heeft directe verbindingen met het buitengebied. Eibergen kent diverse economische functies en culturele voorzieningen. Het oude dorp vormt tegenwoordig het hart van Eibergen. Hier staat veel historische beeldbepalende bebouwing. Zoals rond de markt, de oude brink, waar monumentale kastanjes het karakteristieke beeld versterken. De historische linten vormen de hoofdstructuur van de bebouwde kom en zijn daarmee belangrijke dragers van het historische dorpsbeeld. Eibergen is een kern op de grens van beekweide- hoeven- en ontginningslandschap. Karakteristiek zijn onder andere de rivier de Berkel, oude beplantingen in uitbreidingswijken, de oude spoorbaan. De stedenbouwkundige structuur van Eibergen wordt in hoofdzaak bepaald door de voormalige N18, die dwars door de kern loopt. Aan de oostzijde van deze weg liggen de nieuwere woonwijken, aan de westkant de oudere. Aan de noord- en zuidzijde van de kern is industriegebied ontwikkeld. De nieuwe N18 ligt langs de westzijde van het dorp.

De wijken aan de oostzijde van de kern zijn opvallend groen, met oude landschappelijke elementen die behouden zijn gebleven. De zone langs rivier de Berkel is deels ingericht als parkzone (De Maat). Ook de groene zone langs de oude spoorbaan (nu fietsverbinding) is een belangrijk groenelement in Eibergen.

Figuur 5: de Berkel langs Eibergen

10

Groenstructuurplan 2024-2033 Structuurgebieden

11

Groenstructuurplan 2024-2033 Wijkindeling en 30% groen

Wijken met minder dan 30 % groen: Zuivelfabriek Westenesch-Hofrichter Prins Bernhardstraat eo D’n Esch

Wonen Wonen Wonen Wonen

Percentage groen 24 27 27 29

De Kiefte De Mors

Bedrijventerrein Bedrijventerrein

20 24

Hoofdgroenstructuur De belangrijkste onderdelen van de hoofdgroenstructuur in Eibergen zijn: Met een ‘A’ zijn verschillende aandachtspunten aangemerkt die eventueel opgenomen kunnen worden in een actieplan. locatie Beltrumseweg incl rotonde Nieuwstraat

Als je vanuit de richting Beltrum Eibergen binnengaat, ervaar je het landschap. De oude bomenrij loopt tot de kern, daarna is het een kleinere boombeplanting die de weg goed begeleidt. Bij binnenkomst van het dorp, liggen aan de rechterzijde een speelveld en een natuurlijk ingericht weidegebied. Dit wordt ingericht met een waterberging/wadi met natuurlijke inrichting en mogelijkheden voor wandelen en natuureducatie. De Beltrumseweg is een van de hoofdroutes in Eibergen. Waar mogelijk kan de groenstructuur versterkt worden, met grotere bomen. De huidige

12

A

Groenstructuurplan 2024-2033

Groenloseweg – Burg. Wilhelmweg (oude N18)

Haaksbergseweg

Rekkenseweg

Borculoseweg

Oude spoorbaan

Eikenlaan

13

bomen zoveel mogelijk behouden. De entree van het dorp wordt sinds enkele jaren gevormd door een aansluiting op de nieuwe N18. Er zijn diverse nieuwe bomen geplant om de weg in te passen. De Groenloseweg gaat over in de Burgemeester Wilhelmweg, en heeft nog de inrichting van een provinciale weg. Bedoeling is om de inrichting nog aan te passen aan de nieuwe functie. Brede bermen met bomen zijn gewenst als wegbegeleiding, wellicht met mogelijkheden voor hemelwater infiltratie. Voor het gedeelte Groenloseweg worden hier al plannen voor uitgewerkt. Een van de belangrijkste hoofdentrees van Eibergen. De echte entree ligt in feite bij de brug over de Berkel, waar de Haaksbergseweg in de bebouwde kom verder gaat als Burgemeester Wilhelmweg. Geleidelijke entree vanuit het landschap Eibergen in. Het is geen hoofdentree. Het is een historische weg, met waardevolle laanbeplanting en ter hoogte van de Kruiskamplaan een waardevol bosje. Beiden vormen een mooie dorpsrand en overgang naar het landschap.

A

Bij een historisch knooppunt van wegen bij de Groenloseweg, ligt een parkgebied met een monument en bosje. . Een hoofdentree van Eibergen. Na binnenkomst van de kern, is er een zone met een landschappelijke uitstraling, dit handhaven. Langs de rand van bedrijventerrein de Mors is een singel, waardoor de Borculoseweg een groene uitstraling houdt. De Borculoseweg buigt naar links, richting centrum. Ook dit gebied heeft een mooie groene uitstraling, met op de hoek een park met vijver. Zicht op de vijver behouden. Vanaf de Lariksweg tot aan de oude spoorbaan is een grasstrook met groepen bomen. Ook liggen er 2 oude begraafplaatsen, die een afgeschermde groene ruimte vormt met oude bomen. Er is een groen beeld dat waardevol is. De oude spoorbaan is nog goed zichtbaar als kenmerkend lijnelement door Eibergen. De historische oude lijn is ingericht met een fietspad en vormt een hoofdroute door Eibergen voor langzaam verkeer. Door de herkenbaarheid als structurerend element is eenduidige inrichting gewenst, door middel van een begeleidende beplanting met bosplantsoen en bomenrij. Ter hoogte van de Stationsstraat is bosje en een open grasveld met een speelplek, dit is onderdeel van de structuur, en waardevol om te behouden.

Bij aanpassingen en renovaties aandacht voor een meer landschappelijke sfeer (ook doorzetten rond de speelvoorzieningen langs deze route) De Eikenlaan heeft een zeer waardevolle groenstructuur van grote bomen in brede groenstroken. Dit geeft een mooi groen beeld.

A

Groenstructuurplan 2024-2033

Lariksweg en Bronbeekstraat

Klaashofweg

Hortensialaan en Vogelenzangstraat

Kruiskamplaan

Ketterinksteeg

Groenzone Ramsbeek

Rand noordzijde langs Berkel en rand oostkant langs landschap Grotestraat-LaagteKerkstraat

14

Hier liggen wel kansen voor klimaatadaptieve maatregelen. De Lariksweg heeft een breed profiel. De groenstructuur aan de Lariksweg bestaat uit een boombeplanting van grote bomen (plataan) in een grasstrook Handhaven van dit beeld. De Bronbeekstraat heeft ook een breed profiel met een stevige groenstructuur van grasstroken met verschillende boomsoorten die in elkaar overlopen en een enkel plantsoen met heesters en solitaire bomen er tussen. Eventueel de heestervakken omvormen naar gras. Bredere grasstroken omvormen naar bloemrijk gras. Het deel vanaf de oude spoorbaan tot de Huenderstraat heeft een monumentale beplanting van bomen in gras aan beide kanten van de weg. Het tweede deel van de weg tot aan de Groenloseweg heeft een beplanting van bomen aan 1 kant van de weg, met een kleurrijke heestermix. De Hortensialaan heeft een breed profiel met aan beide kanten van de weg een grasstrook met bomen. Dit beeld behouden. De open entree aan de Hortensialaan open houden. De Hortensialaan loopt door tot de Oude spoorbaan en gaat daar over in de Vogelenzangstraat. Langs deze straat vinden we ook aan beide zijden van de weg een grasberm met bomen. Een heldere en stevige structuur die behouden moet worden. De kruising met de Groenloseweg is ruim en overzichtelijk ingericht met veel bomen. Dit beeld behouden. De Kruiskamplaan slingert door de wijk.

De weg wordt begeleid met een stevige groenstructuur. De weg is de hoofdroute door de wijk en tevens structuurdrager. De weg wordt begeleid door beplanting met een kleurrijke heestermix en bosplantsoen. Historische oude route, in stand gehouden in de wijk als fietsroute. De steeg vormt een stevige landschappelijke groenstructuur als drager van de wijk en is zeer waardevol. Vanaf de steeg zijn er groene uitlopers de wijk in en er sluiten andere groenstructuren op aan. De groene zone langs deze watergangen vormt een belangrijke hoofdstructuurdrager van de wijken en is belangrijk voor de dorpsstructuur. Ook ecologisch is het een belangrijke zone door en langs de kern, met veel afwisseling. Voorkomen dat alles dichtgroeit. De groenzone sluit aan op de rand van het dorp en op het landschap. I.p.v. parkachtig nog meer naar een landschappelijke uitstraling ontwikkelen. Mooie waardevolle overgang naar landschap. Bos, poelen, extensief beheerd grasland, en recreatief gebruik. Dit is een hoofdroute langs het centrum. Het gedeelte tussen spoorbaan en Zwikkelaarsplein is waardevol door een bosgebiedje en enkele oude bomen in de tuinen bij villa’s. Op het overige stuk is vergroening en versterking van de groenstructuur wenselijk. Bijv aan

A

A A

A

A

Groenstructuurplan 2024-2033

Koeweiden, Park de Maat

Ten zuiden van Vogelenzangstraat De Brink Nieuwstraat

Park De Ham (Traland) Bedrijventerrein De Mors

Bedrijventerrein De Kiefte

het Zwikkelaarsplein. Zeer waardevolle historische locatie langs de Berkel. Het is een landschappelijk park met veel open ruimte, solitaire bomen en boomgroepen. Aan de randen slingeren paden er doorheen, waaronder het Koeweidenpad. Waardevol is de openheid en het zicht op het landschap. Grenzend aan het centrumgebied, en aan de nieuwbouwwijk Op de Bleek. Er vinden diverse evenementen plaats, en ook zijn er voorzieningen voor spelen en ontmoeten. Het gebied wordt ecologisch beheerd. Open ruimtes en beplanting behouden, aan de rand van de kern. Het bosachtige gebied biedt een waardevolle buffer richting bedrijventerrein. Monumentale rij bomen, rij bomen langs de gevels. Plantvakken van deze bomenrij Groenstructuur waar mogelijk versterken, tussen rotonde en de Brink. Van de Brink tot de J.W. Hagemansstraat is een mooie structuur met hagen, gras en bomen. Groot park, wijkoverstijgende voorziening met diverse wandel en speelmogelijkheden. Waardevolle oude singels (hoofdstructuur) en oude bomenstructuren door het gebied handhaven. Aanpakken en voorkomen illegale dumpingen en ingebruikname Beplanting randen, oude structuren en landschappelijke overgangen

A

A

Op wijkniveau behoren de volgende onderdelen tot de hoofdgroenstructuur van Eibergen: Eibergen Centrum Protestantse kerk (Grotestraat 50) Openluchttheater Plein RK kerk (Grotestraat 88-90) Diverse bomen en leibomen

Grasveld met monumentale bomen rond de monumentale kerk (geen eigendom gemeente) Opvallend groen element Tuin rond de kerk, met monumentale bomen. (geen gemeente eigendom) In hele centrum, beeldbepalend. Waar mogelijk nieuwe bomen planten.

Op de Bleek

Prins Bernhardstraat eo, Vrijersmaat- Plan Zuid

15

Gebied Ketel, schoorsteen en Machinekamer Ecologische zone met wadi’s Prakkestraat, Looierij, en achter Hummelsweide 2

Industrieel erfgoed, met groen omgeven. Landschappelijke inrichting, boomgroepen, bloemrijk gras. Klein speelveld.

J.W.Hagemanstraat

Historische straat, met karakteristieke

Groenstructuurplan 2024-2033

Prins Bernhardstraat

Huenderstraat en Nachtegaalstraat tot Leeuwerikstraat Willem Sluyterstraat

Bronbeek-Rozenkamp, Zuivelfabriek

Woongebied zuidwestzijde van de kern. Groene ruimtes in de wijk (Goudsbloem, Leliestraat, Hupselseweg, Gladiolenstraat, Schoppenstaestraat, Kremerskamp) Kiefteweg Lintveldseweg

Oude Eibergsedijk

Groene ruimtes vaak met waarde voor spelen en ontmoeting. Ze geven de wijk ruimte en een groene uitstraling. landschappelijke sfeer en zicht op landschap versterken Vanaf historisch waardevolle vijfsprong. Laanbeplanting en open groene ruimtes. Vanaf historisch waardevolle vijfsprong. Laanbeplanting en open groene ruimtes. Als overgang naar het landschap is het bosje bij het volkstuinencomplex waardevol, deze omgeving is een groene rand en uitloopgebied.

Bedrijventerrein De Kiefte

Kiefteweg spoorGroenloseweg

Groen langs weg

Westenesch-Hofrichter, en D’n Esch

Kattenborg-EikenlaanLindenstraat

Open ruimte. Spelen, ontmoeten, biodiversiteit en klimaat diverse kansen beter te benutten. Speelveld onder de bomen Brede groene zone met diverse mogelijkheden voor spelen en ontmoeten.

Dennenstraat Meidoornplein

16

lintbebouwing. Recent nieuwe bomen en hagen. Boomstructuur langs wijkontsluiting. Vervangen verouderd groen en vergroenen Groenstructuur van bomen en groen vakken langs wijkontsluiting. Waardevol in verder stenige wijk In verlengde van oude landschappelijke structuur. Waardevolle bosstrook. Ook het groen van de tuin van de ‘Meergaarden’ is een opvallend groenelement.

Groenstructuurplan 2024-2033

Beukenlaan, Esdoornstraat

Mollemors en Berkellanden

Hele wijk

Voornamelijk gras met bomen en hagen. Bij de Esdoornstraat fraai wijkpark. Boombeplanting versterken. Opvallend groene woonwijk met zeer waardevolle en forse groenstructuur. Veel toegankelijk openbaar groen. Tevens ecologisch grote waarde door veel variatie (bos, water, bloemrijk gras). Oude structuur, groene verbinding langs de rand. Breed groen profiel met grasstroken en bomen.

Mallumsemolenweg Ramsbeekweg Simmelink Noord, Zuid en West rand oostkant langs landschap Wenneker-Traland

Mooie waardevolle overgang naar landschap. Wijkontsluitingsweg, slingert door de wijk, met mooie grote groenelementen. Weelderige afwisselende beplanting met veel bomen en heesters. Kooweide, Pagenkamp, etc.

Diverse parkjes en speelplekken

17

Centrum

De Mors

Westenesch-Hofrichter, en D’n Esch

Industrieterrein De Kiefte

Mollemors en Berkellanden

Op de bleek- De maat

Prins Bernhardstraat eo, Vrijersmaat- Plan Zuid

Simmelink Noord, Zuid en West

Aantal inwoners Rapportcijfer groenvoorzieningen In mijn buurt is voldoende groen: %

Bronbeek-Rozenkamp, Zuivelfabriek

Aantal inwoners en tevredenheid

1650 6,7

740 6,2

35 6,3

1960 6,3

50 6,7

875 7,0

530 6,2

1925 6,2

1715 7,0

68

71

82

82

68

88

71

71

97

Groenstructuurplan 2024-2033

5.2 Neede Kerngegevens Het dorp Neede grenst aan de Needse Berg. De Needse Berg is een bijzonder landschapsfenomeen dat al eeuwen wordt gebruikt voor landbouw, bosbouw, klei- en zandwinning, natuurbeleving en ontspanning. De grote textielindustrie heeft van Neede een echt arbeidsdorp gemaakt. Er is een sterk saamhorigheidsgevoel binnen de wijken, Het dorp is sterk op Twente georiënteerd. De focus ligt in Neede naast wonen op economie. De nabijheid van de N18 komt de bereikbaarheid ten goede. Neede heeft een eigen identiteit en de inwoners worden eveneens gekenmerkt door het naoberschap. Er kan gesproken worden van een rustige en natuurlijke woonomgeving. Het dorp Neede is een voorbeeld van een randesdorp. Uit het verleden zijn alleen de havezate ‘Huize de Kamp’, de Hollandsche molen onder aan de Needse berg en de toren van de Protestantse kerk overgebleven. Het oudste gedeelte van Neede is het centrum, waarvan de karakteristieke bebouwingslinten langs de uitvalswegen het meest typerend zijn. Neede is vanuit het centrum uitgebreid, met aan de noordzijde een harde grens gevormd door de Rondweg. Deze is in belangrijke mate bepalend voor de vorm van het dorp. Er is een aantal belangrijke historische wegen zoals de Stations-, Borculose- en Haaksbergseweg. De groenstructuur wordt gekenmerkt door eiken, essen en platanen en een eiken ‘bos’ op de oude begraafplaats.

Verder valt het op dat er langs de Stationsweg een aantal historische villa’s staan met de daarbij passende grote solitaire bomen.

Structuurgebieden

18

Groenstructuurplan 2024-2033 Wijkindeling en 30% groen

Wijken onder de 30% groen in Neede: Hondelink Moeshof eo De Berg Roodland Hofmaat Ruwenhof-Meijersveld

Wonen Wonen Wonen Wonen Wonen Wonen

Percentage groen 24 26 27 28 29 29

Neede centrum Industrieterrein Neede

Centrum Industrie

16 18

Hoofdgroenstructuur De belangrijkste onderdelen van de hoofdgroenstructuur in Neede zijn: Borculoseweg

Rapenburg Haaksbergseweg

19

Belangrijke entree en hoofdroute (rotonde vanaf de Rondweg). Wordt de komende jaren gerenoveerd. Aandacht voor forse boomstructuur, zicht op de poelen verbeteren, en klimaatadaptieve maatregelen Belangrijke entree en hoofdroute rotonde vanaf de Rondweg). Enkele fraaie oude beplantingen. Brede bermen beheren als bloemrijk gras. Aansluiting op de Rondweg, en belangrijke entree. Bij de Rondweg ligt een wadi met een bloemrijk groengebied. Langs de Haaksbergseweg zijn groenvakken met een forse bomenrij. De groenvakken eventueel omvormen naar bloemrijk gras of een heestermix.

A

A

Groenstructuurplan 2024-2033 Eibergseweg

Rondweg

Kerkplein en Vlearmoesplein

Oude spoorbaan

RuwenhofstraatMeijersweg

Bergstraat

Rand langs de Rondweg

Oudestraat Merelstraat-Stationsweg

Park Spilbroek Kronenkamp en sportpark

20

Deze entree gaat geleidelijk vanuit het landschap over in de kern, via een lintbebouwing. Er is een dichte beplanting aan de noordkant met bomen en een singel. Beeld behouden. Verder de kern in is een gedeelte met weinig groen. De rotonde is een markante plek, omgeven met veelgroen. Tussen de Rondweg en de kern ligt een groene strook van de Borculoseweg tot Haaksbergseweg. Er zijn meerdere grotere groenplekken gelegen, met recreatieve mogelijkheden (wandelen, sportief). Rond de oude kerk ligt een ommuurd grasveld met lindes, een markante plek bij het centrum. Het Vlearmoesplein is nog vrij recent heringericht en wordt gebruikt voor de markt. Ook zijn er diverse terrassen aan gelegen. Eventuele verdere vergroening is hier wenselijk. De oude spoorbaan is een historisch en landschappelijk waardevol element. Het loopt als een opvallend rechte groene lijn door het landschap. Langs Neede start het aan de Kisvelderweg, en het stopt aan de Stationsweg. Het is in gebruik als recreatieve fietsroute en is beplant met bosplantsoen en bomen. Waar mogelijk het oude tracé beter zichtbaar maken. De Kisvelderweg is een oude historische lijn op het tracé va de oude spoorlijn De Ruwenhofstraat is een historisch lint. Deze is opnieuw ingericht, met aandacht voor groen en klimaatadaptatie. Op de hoek met de Kempersdijk ligt een opvallend plantsoen met een stenen klok er in.

De Meijersweg heeft een beplanting van monumentale bomen. Waar mogelijk bomen aanvullen. Dit is een historisch lint. Recent opnieuw ingericht, met diverse groenelementen. Het is nu geen hoofdroute meer en heeft daarom meer een woonsfeer gekregen met meer groen. Groene zone langs de Rondweg, van Borculoseweg tot Haaksbergseweg. Langs de Haverweg, parkachtige natuurlijke zone, meer extensief en als wandelgebied inrichten. Het centrumgebied krijgt de komende jaren diverse aanpassingen. Daarbij zal ook het groen worden verbeterd. Belangrijke route door Neede. De Stationsweg is een historische oude straat met oude villa’s. De weg heeft een breed profiel met brede bermen, en gaat over in de Merelstraat. Langs de Merelstraat is het gedeelte ter hoogte van de Kievitstraat ingericht met markante cortenstalen bakken. Verder vallen de vijvers op (Hofmaatvijvers), en de achterliggende bosbeplantingen. Landschappelijk parkgebied met ecologische waarde. Bosachtige beplanting, bloemrijk grasland, water en wandelpaden. Tussen Kisvelderweg en Merelstraat. Groen gebied aan de rand van Neede. Kronenkamp is het oude waterzuiveringsgebied dat is omgevormd

A

A

A

A A

Groenstructuurplan 2024-2033

Omgeving Havezathe Huize De Kamp tot zwembad

Parallelweg Oude Eibergseweg Laantje van Osterhaus Industrieweg Randen Russchemors Begraafplaats Rozenkamp

Begraafplaats Drostenkamp

tot een park met ontmoeting, educatie, natuur en recreatie. Hiernaast ligt het sportpark, de randen van het sportpark bestaan uit (landschappelijk waardevolle) singels met een bufferfunctie richting het landschap en omliggende bebouwing. Parkgebied aan zuidzijde Neede. Een waardevol gebied met recreatieve functies. Rond het historische Huize De Kamp ligt een gebied met een parkachtige sfeer. Karakteristiek is ook hier het tracé van de oude spoorbaan. Ook ligt hier het A.J.G. ter Weemepark, met o.a. eendenvijver en hertenkamp. Hoofdroute, groen versterken Historische weg met lintbebouwing en boerderijen. Haaks op de weg singels naar landschap. Historische oude lijnstructuur van vroegere spoorlijn. Nabij wandel en fietsroute. Overgang zuidzijde naar landschap Singels en bloemrijk gras Aan de Haaksbergseweg, het ligt als een boselement centraal in het dorp. Zeer karakteristiek met veel oude bomen en ecologische waarde. Aangewezen als monument. Buiten de kom, in het gebied van de Needse Berg.

A

Op wijkniveau behoren de volgende onderdelen tot de hoofdgroenstructuur van Neede: Ruwenhof-Meijersveld

Neede Noord-oost

Schoolstraat en Blikplein Koeweidendijk en Kempersdijk Rozenkamp Blikweg-Vaarwerkweg Boerderij de Meijer

Julianastraat eo

Marktstraat Oranjelaan

21

project Neede Noord-Oost zorgt de komende jaren voor een herstructurering van een deel van deze wijk.Het is een relatief stenige buurt, waar vergroening gewenst is. Centrale groene ruimtes in de wijk. Historische weg. Boombeplanting en groenstructuur behouden. Historische weg, groen karakter behouden Nu stenig karakter, waar mogelijk vergroenen. Gebied rond oude boerderij. De groenkwaliteit van dit gebied verbeteren en identiteit van de bijzondere plek versterken. Bestaat uit verschillende delen met een verschillend karakter. Bomenstructuur langs de Oranjelaan en recent opnieuw ingericht groen- en speelgebied naast gymzaal.

Groenstructuurplan 2024-2033 Evenemententerrein De Berg

Dumasweg

Rand langs Rondweg Rutgerinkdijk

Mr. J.R. Thorbeckestraat Bonkertskamp

Muziekkoepel en grote grasveld tbv evenementen Verschillende groene parkachtige gebieden langs deze weg. Groen, spelen, ontmoeten, wandelen. Parkachtige natuurlijke zone. Meer extensief en als wandelgebied inrichten. (A) Aan deze weg liggen groene elementen die een centraal groenelement in de wijk vormen, nabij de school en speeltuinvereniging. Waardevolle groenstructuur met brede groenstrook. Fraai groengebied met fruitbomen, gras en hagen.

Roodland Roodland

Roodland is de centrale verbinding in de wijk. Langs de weg liggen aan weerszijden grotere groene elementen, dit groene karakter behouden.

Hondelink

Beplanting langs sportvelden

Hofmaat

Gebied rond de Hofmaatvijvers

Langs sportvelden groene buffer met landschappelijk karakter behouden. Tevens buffer naar woningen en landschap. Natuurlijk beheer, maar ook geschikt voor wandelen en recreatie. Wijk ontsluiting, met bredere groenvakken. Groen langs de weg In de wijk zijn verspreid diverse groene plekken, als parkje of speelplek ingericht. O.a. Reigerstraat, Kievitstraat. Dit park op het terrein van de oude zuivering is in ontwikkeling. Wellicht is een verbinding naar het centrum beter in te richten.

Koolmeesstraat Kievitstraat Diverse groene plekken in de wijk

Natuurpark Kronenkamp

De Kamp-Spilbroek Moeshof eo Neede Centrum Industrieterrein Neede

22

Weemerhof

Groenstructuur behouden, belang voor de buurt

Groenstructuurplan 2024-2033

RuwenhofMeijersveld en Julianastraat eo

Hondelink, Hofmaat, De KampSpilbroek

Moeshof eo

Neede Centrum

De Berg en Roodland

Industrieterrein Neede

Aantal inwoners en tevredenheid

Aantal inwoners

2330

1990

1075

335

1680

255

Rapportcijfer groenvoorzieningen In mijn buurt is voldoende groen: %

6,7 82

6,9 92

6,8 86

6,7 82

6,9 92

6,8 86

Figuur 6: wandelpark Spilbroek Neede

23

Groenstructuurplan 2024-2033

5.3 Borculo Kerngegevens Borculo is de enige stad in onze gemeente en is de kern waar het gemeentehuis van de gemeente Berkelland staat. Borculo ontstond als nederzetting bij het kasteel van de Heren van Borculo. Het kasteel Borculo is in de 19e eeuw afgebroken. Borculo ligt aan de Berkel en heeft een sfeervol historisch centrum. Hierdoor is Borculo aantrekkelijk voor toeristen. De geschiedenis van de stad als bestuurscentrum vormt een belangrijk deel van de identiteit. Borculo is een kern in het beekweidelandschap. De kern wordt begrensd door de doorgaande wegen aan de noordzijde en de zuidoostzijde van Borculo. De Berkel is in de 20e eeuw om het centrum heen gelegd. Het originele oude profiel is echter gespaard gebleven en stroomt nog dwars door de kern en de wijk Het Elbrink om uiteindelijk weer op de hoofdstroom aan te sluiten. Als belangrijke groenstructuren zijn de oude wegbeplantingen te noemen. Verder valt het op dat in het centrum relatief veel lei- en vormbomen staan. Er is een oud spoorbaan tracé, hierlangs is nog een breed groen profiel te zien. In het dorp zijn ook nog oude laanstructuren te vinden. Op verschillende plekken zijn wijkparken. Borculo is een middelgrote kern. De rivier de Berkel loopt als een slingerend groen-blauw lint door de stad, en om Borculo heen. Het is een stukje natuur midden in de stad.

Bij de gerestaureerde schutsluis en de watermolen ligt een karakteristiek parkachtig gebied. In de kern zijn enkele grotere groene gebieden aanwezig. Vanuit de omgeving lopen er verschillende wegen als radialen het dorp in, waarbij de wegbeplantingen als belangrijke groenstructuren zijn aan te merken.

Figuur 7: de Berkel door Borculo

24

Groenstructuurplan 2024-2033 Structuurgebieden

25

Groenstructuurplan 2024-2033 Wijkindeling en 30% groen

Wijken onder de 30% groen in Borculo:

26

De Koppel Oostenrijkse buurt De Maat Noord

Wonen Wonen Wonen Wonen

percentage 15 22 22 25

Borculo oude centrum

Centrum

28

Industrieterrein Borculo

Industrie

16

Groenstructuurplan 2024-2033

Hoofdgroenstructuur De belangrijkste onderdelen van de hoofdgroenstructuur in Borculo zijn: locatie Oude NettelhorsterwegLochemseweg

Oude DiepenheimsewegGeesterse Binnenweg

Jonkerspad

Needseweg-LichtenhorstParallelweg

Batendijk

Ruurloseweg

Belangrijke entree van Borculo, met een brug over de Berkel. De monumentale eikenlaan van de Oude Nettelhorsterweg, stopt bij de Berkel. De Lochemseweg heeft een beplanting van zuilbomen. Bij renovatie zou meer gewerkt kunnen worden naar een laanbeplanting met een minder gestyleerde vorm, die beter past bij de overgang naar het omliggende landschap. De Oude Diepenheimseweg vormt een smalle entree vanuit de richting Geesteren naar Borculo. Met een tunnel onder de Nettelhorsterweg (N825) door, kom je langs het bedrijventerrein van Borculo, deze weg heeft waardevolle laanbeplanting. De komborden staan een stuk voor de brug over de Berkel. Deze brug vormt een mooie overgang van het landschap naar het dorp. De weg gaat daarna over in de Geesterse Binnenweg, met een versteend karakter. Er zijn wel enkele jonge bomen, maar de boomstructuur zou hier verder versterkt kunnen worden. Entree, door het bedrijventerrein aan de noordzijde van Borculo is het Jonkerspad de ontsluitingsweg. Deze heeft een aansluiting op de Nettelhorsterweg (N825). De brug over de Berkel is een landschappelijk aantrekkelijk punt, en verbindt de beide zijden van het bedrijventerrein. Langs de Berkel is een singel met een landschappelijk karakter. Hoofd entree van de kern, via de rotonde Rondweg (N315)-Needseweg. De rotonde en de Needseweg zijn aangelegd in 2015.

Tussen de wijk Hambroek en de Needseweg is een glooiend park aangelegd, met voeten fiets verbindingen. Ook aan de andere zijde is een brede strook aangelegd, met bomen. De Needseweg loopt langs Friesland Campina, dat door zijn omvang een markant punt in Borculo vormt. Entree. Over het viaduct over de Rondweg kom je Borculo binnen. De weg ligt besloten tussen een dichte singelbeplanting op de taluds van het viaduct. Naar de Ruurloseweg toe ‘opent’ de beplanting zich en kom je uit op een ruim kruispunt. Dit kruispunt is voorzien van een ruim open groengebied dat natuurlijk is ingericht met infiltratiemogelijkheden. Hoofd entree van de kern, via de rotonde Rondweg (N315)- Ruurloseweg-Wessel van Eyllaan. Deze rotonde is in 2016 aangelegd. De weg loopt door tot in de kern van Borculo waar hij overgaat in de Hoflaan. De Ruurloseweg heeft een ruim profiel met vrijliggend fietspad. Er is een mooie bomenbeplanting (mn beuk). De grasstroken zoveel

27

A

Groenstructuurplan 2024-2033

Barchemseweg

Koppeldijk

Oude spoorbaan

Berkel Waterpartij Elbrink (Oude Berkelloop) en park

Spoorstraat

Graaf Wichmanstraat

Harperinkskamp

28

mogelijk ecologisch beheren. Van de Schollenkamp tot het centrum is er in de tussenberm een haag, dit benadrukt het historisch karakter en geeft begeleiding voor het verkeer. Entree. Vanuit het fraaie landschap is er een geleidelijke overgang bij binnenkomst van de kern. De bermen, bomen en bosjes hebben in de kern een landschappelijk karakter. De Barchemseweg heeft tot de Brummelskamp aan beide zijden een boombeplanting met eiken in bloemrijk gras. Vervolgens voornamelijk aan de noordzijde van de weg een oudere boombeplanting, in gras. Na de kruising met de Prins Bernhardstraat gaat de Barchemseweg over in de Koppeldijk. Er staan al diverse bomen langs deze weg, waar mogelijk deze boomstructuur nog versterken. Aan het einde van de Oude Needseweg, ligt over de Berkel een oude spoorbrug. Het is een bijzondere plek in de as van de oude spoorbaan, als overbrugging van de Berkel. Het tracé van de oude spoorbaan is ook aan de Graaf Wichmanstraat ter hoogte van de Oude Berkel gemarkeerd, door de aanleg van een boogbrug (2019). Het tracé van de oude spoorbaan door Borculo is op sommige plekken nog zichtbaar, de lijnen lopen vanuit het landschap door de kern in. Bijvoorbeeld de Spoordijk. Tracé waar mogelijk open en rechtlijnig houden. Het ‘nieuwe’ trace van de Berkel loopt als een structuurdragend lijnelement langs en door Borculo.

Aan de dorpskant ligt een dichte singel langs de beek. Slingerende oude loop van de Berkel, die aansluit op de nieuwe loop. De oude loop wordt bevaren door de Berkelzomp, die hier ook een boothuis heeft. Het gebied rond de waterpartij Elbrink is een fraai en ruim aangelegd groengebied, met mogelijkheden voor recreatie, spelen, wandelen en ontmoeting. Het gebied wordt grotendeels ecologisch beheerd. Aan het Elbrink zijn ook enkele poelen en oude beplanting, waardoor het gebied ook ecologisch waardevol is. In het verlengde van de Lochemseweg loopt de Spoorstraat richting centrum. Het heeft een oude historische stedelijke structuur. De brug over de Berkel is aan het eind van de Spoorstraat een mooi markant punt. Net als aan de Lochemseweg, staan hier nu zuileiken. Ook zijn er enkele monumentale bomen. Dit gebied zal de komende jaren een verandering ondergaan door de bouw van woningen en appartementen. Daarbij mag de boombeplanting een ander, meer stedelijk karakter krijgen dan de Lochemseweg. Met de aanplant van toekomstige beeldbepalende bomen (divers van soort). Brede groenstrook langs belangrijke ontsluiting. Onderdeel van groene ring rond oude stad. Voornamelijk landschappelijke uitstraling, met bloemrijk gras, glooiingen en diverse bomen ‘verstrooid’ over de berm. Beeld behouden Langs deze weg, die toch een doorgaande route vormt

A

Groenstructuurplan 2024-2033

Oude Needseweg Marktstraat- Lange Wal

Burgemeester Bloemersstraat

Cycloonpark Prins Hendrikstraat

Hoflaan

Sportpark De Wildbaan

Park gemeentehuis

Het Eiland

Bos waterzuivering

Vijvers Schollenkamp Begraafplaats Deugenweerd

29

door het bedrijventerrein is helaas weinig plek voor het versterken van de groenstructuur. Op plekken waar wel openbaar groen is, extra accent geven met groen en bloemrijk gras. Historische weg, met beplanting van oude eiken. Oude structuur in het centrum. De Lange Wal is een parkzone langs de oude Berkelloop. Er zijn brede grasoevers, en grote bomen, waarvan diverse bomen beeldbepalend. Deze groenstructuur is waardevol voor de identiteit van Borculo. Dit is een oude weg en vormt een belangrijke route om het centrum van Borculo. Diverse hoofdwegen komen uit op deze weg. Het Eiland en de rij oude bomen aan de zuidkant van de weg is zeer waardevol. Monument Burgemeester Bloemersstraat-Hessenstraat. Driesprong met oorlogsmonument. Dit is aangekleed met fraaie beplanting. Wijkpark, in 2019 opnieuw ingericht. Waardevol groenelement met recreatieve waarde, en waterretentie. Dit park dankt zijn naam aan de stormramp die in 1925 over Borculo raasde wat is uitgebeeld centraal in het park. Van de Haarlose weg tot de parkeerplaats van de tennisvereniging is een waardevolle laanbeplanting van eiken. Aan de Hoflaan zal nog nieuwbouw plaatsvinden. Daarbij is een verbetering van de uitstraling van de Hoflaan gewenst, waarbij de bomen zoveel mogelijk beschermd moeten worden. Tussen de Hoflaan en de Rondweg.

Gebied ondergaat momenteel een metaforfose, waarbij ook een school een plek krijgt in het gebied. Er is ruim aandacht voor klimaatadaptatie, en behoud van oude beplantingsstructuren. De Haarloseweg is een oude structuur, die door het park loopt. Aan de rand van het centrum gelegen aan de Berkel, op een fraaie markante plek. Groot park met glooiende lijnen, diverse soorten bomen, en veel gras. Dit gras is grotendeels omgevormd naar bloemrijk gras en er is meer aandacht voor ecologisch beheer. Tussen park en woonwijk ligt een weiland, als buffer en duidelijke begrenzing. Eventueel aanplant van meer bomen/beplanting, waarbij aandacht voor openheid en sociale veiligheid langs de paden. Aandacht voor rand Hambroek (grens particulier-openbaar). Wandelpark met monumentale bomen, op en om de historische oude stadswallen. Er liggen sluizen en bruggen. Cultuurhistorisch waardevol en aantrekkelijk gebied. Onderbegroeiing zoveel mogelijk verwijderen. Belangrijke structuurdrager. In deze omgeving is een plan in ontwikkeling voor woningbouw. Ecologisch waardevol gebied aan de Berkel (ecologisch verbonden). Groene zone tussen wijk Schollenkamp en de Rondweg. Oude begraafplaats in de kern. Groot groenelement, met diverse oude bomen en rondom een haag.

Groenstructuurplan 2024-2033 Behouden en versterken, door aanplant van meer solitaire bomen. Op wijkniveau behoren de volgende onderdelen tot de hoofdgroenstructuur van Borculo: West

Park Morsmanshof Parkje Klandermanshof Dorpsrand, achter de Morsmanshof en Warmelinkshof

De Koppel

Berkellaan

LeerinkbeekstraatKoningin Julianastraat

Prinses Irenestraat

Prins Bernhardstraat

Nieuw Boer

Rand landschap

Hessenstraat

Lebbenbruggedijk

30

Groen, spelen en ontmoeten Groen, spelen en ontmoeten De rand vergroenen en versterken richting landschap. Een groot deel langs de Morsmanshof is in gebruik als tuin, hier actie ondernemen: terug naar gemeente, overeenkomst of verkoop. Langs de Berkellaan ligt een dichte singel. Het is een structuurdragend groenelement tussen 2 wijken, met ecologische waarde. In stand houden Deze straten vormen een hoofdontsluiting voor de wijk. Boombeplanting en groenstructuur behouden, deze hebben een belangrijke vergroenende en structuurversterkende werking. Belangrijke hoofdlijn in de wijk. Voor groen is weinig ruimte, groen en bomen behouden. Ligt op het voormalige tracé van de spoorbaan en vormt een belangrijke lijn. Groenstructuur behouden. Er is veel relatie met het landschap. Via de Spoordijk is een groene verbinding tussen landschap en dorp. Landschappelijke sfeer hier behouden. Een belangrijke wijkontsluitingsstraat. In 2022 opgeknapt, en voorzien van een boomstructuur. Behouden. Oude historische weg aan de rand van Borculo. De

Groenstructuurplan 2024-2033

Weiland Kingmalaantje

Elbrink

Heure

Noord

Bos en volkstuinen

Parkje Graaf van Zutphenstraat-Van Vordenstraat Van Coeverdenstraat

Oostenrijkse Buurt

Keizer Ottostraat

Relatie Berkel De Maat

Dierenweide Burgemeester Bloemersstraat-Weverij De Maat

Borculo Centrum

31

Veemarkt en Weverstraat

weg met een oude eikenlaan vormt een fraaie rand en overgang van landschap naar dorp. Dit beeld behouden en gaten in de boomstructuur aanvullen. Open ruimte aan de rand van de bebouwing, in gebruik als weiland. Behouden als open overgang naar het landschap, mogelijk te gebruiken als hemelwateropvang of voor recreatieve mogelijkheden. Oude weg met monumentale laanbeplanting. Waardevolle overgang van landschap naar dorp. Tussen Elbrink en Noord ligt een groengebied dat waardevol is voor de groenstructuur en ecologie. Tevens recreatieve waarde, onder meer als verbinding richting Berkel. Ook Speeltuin Noord ligt hier. Groen parkje aangelegd in 2022, met mogelijkheden voor spelen en bewegen. De Joodse begraafplaats is een markante plek. De speelplek bij nr 63 zou nog verder vergroend kunnen worden. Groene ruimtes langs de straat behouden. Parkje met speelmogelijkheden ten noorden van de weg behouden en vergroenen. Relatie richting Berkel versterken. Dierenweide, met omheining. Groengebied op markante plek behouden. Langgerekte brede groenstrook, mogelijkheden voor spelen en ontmoeten. Plein, gebruikt voor de markt, evenementen en parkeren centrum. Hiervoor is een grote verharde ruimte nodig. De randen

Groenstructuurplan 2024-2033

Muraltplein

Berkelloop Boomgaarden Schollenkamp

Zone Grolse steeg

Schollenkamp

Speelplek Tedinkweide

Hambroek

Gemeentehuis entree

Sportpark de Wildbaan

Haarloseweg Park tussen Hambroek en Needseweg

Parkjes Prunusstraat

32

zijn onlangs vergroend. Plein rond de oude kerk. Bomen behouden. Sfeervol en markante plek in het centrum. Zicht op de Berkel behouden en versterken uitstraling. Brede grasstrook, met speelmogelijkheden. Een landschappelijke zone met grasland, en volkstuintjes. De Grolse steeg heeft diverse voorzieningen voor waterinfiltratie en klimaatadaptief ingericht. Parkachtige entree van de wijk, langs de weg aan weerzijden groenstroken, voorzien van nieuwe bomen. Langgerekte groenstrook centraal in de wijk, met diverse speelmogelijkheden. De ruimte voor het gemeentehuis sluit aan bij de parkzone langs de Berkel. Open ruimte met gras en parkbomen en zicht op het water behouden. Recreatieve waarde. Sportpark met nieuwe VO school in aanbouw. Het hele gebied krijgt een facelift waarbij aandacht is voor klimaatadaptatie en behoud oude groenstructuren. Oude structuur ten zuiden van sportpark, met oude bomen. Behouden Park met meerdere wallen. Bufferzone tussen wijk en industriegebied/N315. Recreatieve mogelijkheden met oa paden en verbinding naar Hambroekplas. Tweetal groene parkjes met speelmogelijkheden. Waardevol voor biodiversiteit, verkoeling en infiltratie in de wijk.

Groenstructuurplan 2024-2033

Zone achter de Eikenlaan

Beukenlaan

Eikenlaan

Hof te Borculo

Industrieterrein Borculo/ Bedrijvenpark Borculo

Parkje Nobelstraat

Tussen wijk en Rondweg, zoveel mogelijk ecologisch beheren, en meer mogelijkheden voor recreatief gebruik van de strook. Wijkontsluitingsweg. Langs de straat de grotere groene ruimtes een meer landschappelijke uitstraling geven met aandacht voor bomen, infiltratie en biodiversiteit. Verbinding richting Berkel versterken (grasveld extensief beheren). De Eikenlaan wordt begeleid door diverse grotere groenvakken met bomen. De locatie van het verdwenen kasteel Borculo. Strategisch gelegen op een dekzandrug aan de samenvloeiing van Berkel en Leerinkbeek. Bij toekomstige ontwikkelingen (ook in de directe omgeving) aandacht voor de cultuurhistorische uitstraling en verbetering ruimtelijke kwaliteit. Speelvoorziening en gemeenschappelijke tuin. Waardevol als groenelement en voor sociale binding.

33

De Koppel, West en Nieuw Boer

Elbrink

Hambroek

Oostenrijkse Buurt en Noord

Bedrijvenpark Borculo

Schollenkamp

Aantal inwoners Rapportcijfer groenvoorzieningen In mijn buurt is voldoende groen: %

Borculo Centrum en De Maat

Aantal inwoners en tevredenheid

1525 6,9

1645 7,2

530 6,8

975 6,9

1840 6,8

120 6,8

565 7,2

87

76

87

87

87

87

76

Groenstructuurplan 2024-2033

5.4 Ruurlo Kerngegevens Ruurlo ligt nabij de Baakse beek en grenst aan het landschap met landgoederen en bos. Nabij het kasteel bevindt zich het grootste heggendoolhof ter wereld en bossen met klimen fietsroutes. Er is voldoende aanbod aan voorzieningen en er zijn directe verbindingen met het buitengebied. Het is daarmee ook een aantrekkelijk dorp voor toerisme en recreatie, waarop de focus ligt in Ruurlo. Ruurlo is een middelgrote kern in het oude hoevenlandschap. Vanaf alle richtingen lopen diverse wegen als landschappelijke radialen het dorp in (spinnenweb structuur). Deze radialen bepalen in grote mate de structuur van het dorp. Kasteel Ruurlo en de bossen aan de zuidkant van Ruurlo zijn van belang voor de identiteit. Er is een monumentale laanstructuur en groene overgangen tussen dorp en landschap. De molen in een groene setting is een herkenningspunt in het dorp. In de kern staat een prachtige monumentale boom. Ruurlo is de enige kern met een treinstation binnen onze gemeente. Ruurlo is ontstaan op een knooppunt van wegen. De wegenstructuur van Ruurlo is bepaald door de Dorpsstraat en het plein bij de kerk met daaraan vertakkingen naar omliggende plaatsen. De oudste wijken van Ruurlo liggen in en rond het centrum. De oude stedenbouwkundige structuren zijn nog duidelijk zichtbaar door de vele wegen met overwegend oude eiken die allemaal naar het centrum leiden.

De wijk het Leusinkbrink, aan de oostzijde, is nog in ontwikkeling. Ten zuiden van Ruurlo ligt het industrieterrein met uitbreiding richting het oosten. Deze uitbreiding zorgt voor een langgerekte industriezone welke vanaf de rondweg aan de oostzijde van de kern duidelijk zichtbaar is. De rondweg is voor de ontlasting van het centrum en de doorstroom van het verkeer een belangrijk verkeersader.

Figuur 8: bomen geven structuur langs woonstraat in Ruurlo

34

Groenstructuurplan 2024-2033

Structuurgebieden

35

Groenstructuurplan 2024-2033 Wijkindeling en 30%groen

Wijken onder de 30% groen in Ruurlo: Smidsbrink

Wonen

Percentage groen 13

Ruurlo Centrum

Centrum

26

Industrieterrein Ruurlo

Industrie

19

Hoofdgroenstructuur De belangrijkste onderdelen van de groenstructuur in Ruurlo zijn: locatie Groenloseweg

BorculosewegKarssenbargweg

36

Belangrijke entree. Bij binnenkomst van het dorp aan de oostkant, is er vanaf de rotonde Rondweg oost aan de zuidkant van de Groenlose weg een bedrijventerrein. Aan de noordzijde is de wijk Leusinkbrink in aanbouw. De Groenloseweg is een oude weg en deels beplant. Waar mogelijk bomen aanvullen. Markant punt is de rotonde bij hotel Avenarius. Richting Vordenseweg zijn enkele mooie groengebieden en doorkijken naar het landschap. Aan de Domineesteeg is een parkje met koepel. Belangrijke entree. Dit begint bij de rotonde, met een groene inrichting. Het is een oude weg met een karakteristieke lintbebouwing. Het huidige groene beeld van de weg bestaat verder uit enkele grote bomen die voornamelijk in de tuinen staan. Het huidige

Groenstructuurplan 2024-2033 beeld handhaven en waar mogelijk stimuleren om bomen aan te planten in de tuin, en in het openbaar gebied waar er meer ruimte is. De weg wordt begeleid met bermen, bomen en struiken. Groene beeld behouden en als mogelijk de identiteit versterken. Molen Barchemseweg

Wildenborchseweg

Wiersseweg

Vordenseweg

Julianaplein Dorpsstraat Oude schoolplein Kerkplein Kruispunt Groenlose weg Nieuwe weg Nieuwe weg Rondweg Zuid

Rondweg Oost

37

Houtzagerij bij de Borculoseweg-Molenlaan. Hiernaast een grote groenstrook. Markante plek. Entree. Vanuit het bos, kom je een open ruimte in richting dorpsrand. Landschappelijke laanstructuur behouden. Het is een historische weg met een karakteristieke lintbebouwing. Het bosje langs de weg behouden als groene buffer. Boombeplanting behouden en versterken. Entree. Vlak voor de kern is een bosje en speelveld met sportieve voorzieningen zoals een skatebaan. De samenhang tussen dorp en landschap kan nog verder versterkt worden. De weg loopt door tot aan het centrum en is tot de bebouwde kom beplant met eiken. Vanaf de bebouwde kom tot de Schoolstraat is er een patroon van plantvakken met bomen. Het laatste deel van de weg is stenig en kaal, hier vergroenen. Entree, geleidelijke overgang landschap naar dorp. De Wiersseweg is stenig van karakter en zou bij een mogelijke herinrichting verder vergroend kunnen worden en voorzien van meer boombeplanting. Entree, die wordt gemarkeerd door de rotonde en de laan die net na de rotonde begint. Waardevolle groene entree. De Vordenseweg is een historische oude weg, met monumentale laanbeplanting die doorloopt tot de kerk. De open ruimte is waardevol voor het karakter van de plek. Markant punt, het zou nog kunnen worden aangevuld met meer toekomstige forse bomen om dit markante punt te versterken. Dit is de ader door het centrum.

Deze straat is stenig en vrij kaal, met vooral vormbomen. Indien mogelijk meer groen aanbrengen. Plein bij huidige bibliotheek, aan de Dorpsstraat. Markante plek, met een mooie oude boom, maar is verder stenig. Zo mogelijk vergroenen. Oud plein rondom de oude kerk in Ruurlo. Op het plein staan enkele bomen maar kan nog verder vergroend worden. Historisch knooppunt van 2 oude wegen. Het is een overzichtelijk en herkenbaar punt. Gras en bomen en openheid behouden. Waardevolle boombeplanting en haagbeplanting. Langzaamverkeer- en busverbinding. De rondweg zuid slingert zich door het landschap aan de zuidzijde van Ruurlo, langs het bedrijventerrein. Begeleiding met landschappelijke elementen zou nog verder versterkt kunnen worden. Dit is de rand van de nieuwbouwwijk Leusinkbrink en de nieuwe ‘rand’ van Ruurlo. Tussen de wijk en de rondweg is een geluidswal met scherm.

A A A A

Groenstructuurplan 2024-2033 Spoorzone

Randzone langs spoor

Park Vijverweg

Dorpsranden Sportvelden Open ruimtes StationsstraatVordenseweg Brouwershoekweg Enkeerdlaan Nieuwenhuissteeg Begraafplaats

Het spoor vormt een belangrijke structuurdrager in Ruurlo. De spoorzone is ook een waardevolle groene structuur, er is een ecologische zone gerealiseerd waar zich beschermde soorten hebben kunnen ontwikkelen. De rand van de wijk ’t Loo is een parkachtige zone en ligt als buffer langs het spoor. Er zijn wandelpaden. Het gebied wordt ecologisch beheerd. De beplanting hier deels nog op aanpassen, met een meer inheemse invulling. Recent gerenoveerd park aan de rand van de kern en bij het stroomgebied van de Baaksebeek; met grote vijver. Mogelijkheden voor wandelen en recreëren. Bosachtige beplanting vormt een mooie groene rand tegen het landschap aan. De randen van Ruurlo zijn mooi ingepast in het landschap, met doorzichten naar buiten. De randen behouden en waar mogelijk nog versterken. De sportvelden liggen tussen de oude kern en Leussinkbrink. Rondom is er een groenstructuur van singels. Waardevolle en historische open ruimtes tussen spoor en de kern van Ruurlo. Ruimte licht en openheid behouden. Bosje met belangrijke plek in de hoofdstructuur. Speelveld met sportieve activiteiten, eromheen is singelbeplanting, behouden. Weg met een breed profiel. Gras met bomen, en hagen. Fietsroute, wijk Leusinkbrink. Belangrijke structuurlijn. Groen element aan de rand van Ruurlo met waardevolle bomen.

A

A

Op wijkniveau behoren de volgende onderdelen tot de hoofdgroenstructuur van Ruurlo: Everwenninkhoek

Willem Alexanderlaan

Van Heeckerenlaan

Beatrixlaan

De straat slingert zich door de hele wijk. De straat is beplant met bomen in heestervakken. Zo mogelijk doorzichten naar het landschap maken. Breed profiel met aan beide zijden een boombeplanting. Onlangs zijn hier maatregelen genomen voor klimaatadaptatie. Rondom de kruising Gotink en Schoemaker groter groengebied. Deels doorgaande fietsroute. Bomen in plantvakken.

Garvelinkkamp Monumentale eik

38

Kruizing Borculoseweg Kroezelaan

Groenstructuurplan 2024-2033

Garvelinkkampweg Koskampweg Molenlaan/Irenelaan Wilhelminalaan/Eikenlaan Henri Dunantlaan

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Berkelland&id=a770077b-3552-45ef-ac77-19ef2332963a