Projectboek Netversterking Schouwen-Duiveland, Tholen en omgeving Bergen op Zoom
Tekst van het document
Tabel 2.2 | Beoordelingsschaal
Niet-beschouwde thema’s
In dit kader zijn geen effecten beschouwd die enkel
Deze locatie- en haalbaarheidsstudie kent een ander
optreden tijdens de aanlegfase, omdat deze niet leiden tot
detailniveau dan een uitgebreide milieustudie, zoals een
onderscheidende effecten tussen de alternatieven.
milieueffectrapport (MER). In voorliggende studie is een
Bovendien wordt de benodigde informatie (zoals
aantal onderwerpen niet beschouwd en zijn niet alle
aanlegmaterieel) pas in beeld gebracht na keuze van een
milieuthema’s onderzocht die (bijvoorbeeld) wel in een MER
voorkeursalternatief. Hieronder vallen onder andere tijdelijke
worden onderzocht. Dit komt omdat deze onderzoeken niet
effecten door geluid (aanlegfase en tracéalternatieven) en
aansluiten bij het detailniveau en het doel van deze studie,
aantasting van de luchtkwaliteit. Ook zijn effecten door niet
namelijk een keuze maken voor een voorkeursalternatief en
gesprongen explosieven (NGE) niet beschouwd omdat
het in kaart brengen van de haalbaarheid van de verschil
hiervoor onvoldoende openbare informatie beschikbaar is.
lende alternatieven. Daarmee beschouwt deze studie
Dit wordt nader beschouwd na keuze van een
voornamelijk permanente milieueffecten en worden tijdelijke
voorkeursalternatief.
effecten grotendeels buiten beschouwing gelaten.
88
2. Toelichting alternatieven en beoordelingskader
Tabel 2.3 | Beoordelingskader haalbaarheidsstudie Netversterking Schouwen-Duiveland, Tholen en omgeving Bergen op Zoom Omgeving
Subthema
Criterium
Omgeving
Omgeving
Belangen en zorgen uit de omgeving
Milieu
Beoordelingsmethodiek
Ligging in Natura 2000-gebied of binnen verstoringsafstand
0 = ligging buiten N2000-gebied en afstand >1,5 (verstoringsafstand) - = ligging in N2000-gebied en/of afstand <1,5 km (verstoringsafstand)
Ligging in overige beschermde gebieden
0 = ligging buiten overige beschermde gebieden - = ligging in overige beschermde gebieden
Aanwezige beschermde soorten flora en fauna
0 = geen beschermde soorten flora en fauna aanwezig o.b.v. NDFF gebieden - = beschermde soorten flora en fauna aanwezig o.b.v. NDFF gebieden
Geluid
Geluidsgevoelige objecten binnen richtafstand
0 = geen geluidsgevoelige objecten binnen richtafstanden VNG - = geluidsgevoelige objecten binnen richtafstanden VNG
EM-velden
EM-gevoelige objecten binnen aanlegzone
0 = geen EM-gevoelige objecten binnen aanlegzone - = EM-gevoelige objecten binnen aanlegzone
Landschappelijke effecten op gebiedsniveau
0=g een aantasting samenhang en/of gebiedskarakteristiek en geen ligging in gemeentelijk- of provinciaal landschap -=a antasting samenhang en/of gebiedskarakteristiek of ligging in gemeentelijk- of provinciaal landschap
Landschappelijke effecten op objectniveau
0 = niet of nauwelijks effect op landschappelijke belevingswaarde door o.a. zichtbaarheid - = effect op landschappelijke belevingswaarde door o.a. zichtbaarheid
Ligging in gebieden met cultuurhistorische waarden
0 = ligging buiten gebieden en elementen met cultuurhistorische waarden - = ligging in gebieden of overlap met elementen met cultuurhistorische waarden
Ligging in gebieden met bekende archeologische waarden
0 = ligging buiten gebieden met bekende archeologische waarden - = ligging in gebieden met bekende archeologische waarden
Ligging in gebieden met verwachte archeologische waarden
0 = ligging buiten gebieden met verwachte archeologische waarden of ligging in gebieden met een lage verwachtingswaarde - = ligging in gebieden met een (middel)hoge verwachte archeologische waarden
Aardkunde
Ligging in gebieden met aardkundige waarden
0 = ligging buiten gebieden met aardkundige waarden - = ligging in gebieden met aardkundige waarden
Veiligheid
Blootstelling van assets aan risicobronnen
0=g een blootstelling aan risicobronnen, overstromingsrisico lager dan eisen TenneT - = blootstelling aan risicobronnen, overstromingsrisico hoger dan eisen TenneT
Water
Ligging in beschermingszone water
0 = ligging buiten beschermingszone water - = ligging in beschermingszone water
Ligging in waterbergingsgebied
0 = ligging buiten waterbergingsgebied - = ligging in waterbergingsgebied
Ligging in / nabij waterkering of vrijwaringszone
0 = ligging buiten waterkering of vrijwaringszone - = ligging in/nabij waterkering of vrijwaringszone
Kruisingen met waterwegen/gangen
0 = geen overlap met waterwegen/-gangen - = geen overlap met waterwegen/-gangen
Ligging in verziltingsgevoelig gebied
0 = geen ligging in verziltingsgevoelig gebied (< 1000 mg/l op -1,75 m NAP) - = ligging in verziltingsgevoelig gebied (> 1000 mg/l op -1,75 m NAP)
Natuur
Landschap
Cultuurhistorie
Archeologie
2. Toelichting alternatieven en beoordelingskader
Toelichting
Van toepassing op
Input omgevingsproces
Stationslocaties en tracéalternatieven
afstandsbepaling t.o.v. Natura 2000-gebieden
Stationslocaties en tracéalternatieven
• NNN (Natuur Netwerk Nederland) • Ecologische verbindingszones • Ganzen- en weidevogelgebieden
Stationslocaties en tracéalternatieven
op basis van openbare databank (NDFF) en geregistreerde waarnemingen
Stationslocaties en tracéalternatieven
geluidgevoelige objecten binnen: • richtafstanden (300 m bij SD o.b.v. ‘rustige woonwijk’) • richtafstanden (500 m bij BOZ o.b.v. ‘rustige woonwijk’) • berekende geluidswaarden (input TenneT/Peutz)
Stationslocaties
Stations: 40 m vanaf het hekwerk Ondergrondse kabelverbindingen: 2x 25 meter aan weerszijden van de kabel
Stationslocaties en tracéalternatieven
Toetsen aan gemeentelijk en provinciaal beleid (inclusief ligging in nationale landschappen) - aantasting van samenhang (specifieke elementen en hun context) die gebiedskarakteristiek bepaalt (bijv.: bomenrijen; kreken; hoogteverschil, open landschap)
Stationslocaties
zichtbaarheid en beleefbaarheid
Stationslocaties
provinciaal en gemeentelijk beleid
Stationslocaties en tracéalternatieven
archeologische monumenten
Stationslocaties en tracéalternatieven
IKAW; provinciaal en gemeentelijk beleid
Stationslocaties en tracéalternatieven
aardkundige waarden
Stationslocaties en tracéalternatieven
Aanhouden richtafstanden PvE met betrekking tot: • risicovolle inrichtingen van de risicokaart; 800m • bedrijven van milieucategorie hoger dan 3.1; 800m • landingsbaan; 300m • nabije windturbines; PR10-6 en richtafstand 245 m Ligging in gebieden met overstromingsrisico groter dan toegestaan volgens PvE TenneT Ligging nabij transport gevaarlijke stoffen (snelwegen en ondergrondse buisleidingen)
Stationslocaties en tracéalternatieven
• waterwingebied • grondwaterbeschermingsgebied • boringsvrije zone • intrekgebied
Stationslocaties en tracéalternatieven
ligging in waterbergingsgebied
Stationslocaties en tracéalternatieven
waterkeringen, vrijwaringszones
Stationslocaties en tracéalternatieven
kruising/overlap met waterwegen/-gangen
Stationslocaties en tracéalternatieven
ligging in verziltingsgevoelig gebied
Stationslocaties en tracéalternatieven
89
90
Omgeving
2. Toelichting alternatieven en beoordelingskader
Subthema
Milieu
Criterium
Beoordelingsmethodiek
Ligging in zettingsgevoelige gebieden
0 = ligging buiten zettingsgevoelig gebied (klei of veen) - = ligging in zettingsgevoelig gebied (klei of veen)
Aanwezigheid (potentieel) verontreinigde grond
0 = geen (potentieel) verontreinigde grond aanwezig - = (potentieel) verontreinigde grond aanwezig
Ligging in beheerzones hoofdwegennet (rijk/provincie/ gemeente)
0 = ligging buiten beheerzones hoofdwegennet - = ligging in beheerzones hoofdwegennet
Kruising/overlap/parallelloop met planologisch beschermde onderen bovengrondse kabels en leidingen
0 = geen kruising/overlap/paralelloop onder- en bovengrondse kabels en leidingen - = kruising/overlap/paralelloop onder- en bovengrondse kabels en leidingen
Kruising/overlap met (spoor en auto)wegen
0 = geen kruising/overlap met (spoor en auto)wegen - = kruising/overlap met (spoor en auto)wegen
Aandachtspunten m.b.t. bestemmingsplannen en planologische belemmeringen
0 = sluit aan bij functie huidig bestemmingsplan - = wijkt af van functie huidig bestemmingsplan
Grondgebruik
0 = sluit aan bij bestaand grondgebruik - = wijkt af van bestaand grondgebruik
Bebouwing
0 = geen overlap met bebouwing - = overlap met bebouwing
Bodem
Infrastructuur
Ruimtegebruik
Techniek
Lengte benodigde verbindingen Lengte benodigde bovengrondse verbindingen Techniek Bereikbaarheid van de assets door andere netbeheerders
Enduris (Schouwen-Duiveland) Enexis (Bergen op Zoom
Bereikbaarheid van de assets via (verharde) weg Kosten
Verwachte kosten (relatief) Kosten Verklaring kosten
lengte benodigde verbindingen, aanpassing bestaande infrastructuur, benodigde toegangswegen
2. Toelichting alternatieven en beoordelingskader
Toelichting
Van toepassing op
zettingsgevoelige gebieden/gronden
Stationslocaties en tracéalternatieven
verontreiniging
Stationslocaties en tracéalternatieven
geen ligging in beheerszones, kruising hiervan is wel toegestaan
Stationslocaties en tracéalternatieven
• op basis van de risicokaart (gasleiding, hoogspanning) en bestemmingsplannen • KLIC-melding volgt pas in vervolgfase • minimumafstanden parallelloop volgens TenneT PvE
Stationslocaties en tracéalternatieven
waterwegen, spoorwegen en autowegen
Stationslocaties en tracéalternatieven
op basis van www.ruimtelijkeplannen.nl
Stationslocaties en tracéalternatieven
bijv. woon-, bedrijfs-, landbouw- en recreatiefunctie
Stationslocaties en tracéalternatieven
Stationslocaties en tracéalternatieven
lengte van de tracéoplossingen
Stationslocaties en tracéalternatieven
TenneT
Stationslocaties (Bergen op Zoom)
op basis van expert judgement i.c.m. input TenneT
Stationslocaties
Stationslocaties
TenneT
Stationslocaties en tracéalternatieven
TenneT
Stationslocaties en tracéalternatieven
91
92
3. Analyse locatiealternatieven Bergen op Zoom
3. Analyse locatiealternatieven Bergen op Zoom Dit hoofdstuk presenteert de analyse voor de locatiealternatieven nabij Bergen op Zoom. Paragraaf 3.1 gaat kort in op de opgave. Daarna volgt een uiteenzetting van de effecten op milieu (3.2), omgeving (3.3), techniek (3.4) en kosten (3.5). Tot slot laat paragraaf 3.6 het overzicht van beoordelingen zien. Deze overzichtstabel biedt inzicht in de beoordelingen, maar is niet per definitie als los onderdeel leesbaar. Voor sommige beoordelingen biedt de bijbehorende toelichting uit de analyses de benodigde nuances of aandachtspunten die nodig zijn voor de afweging van de alternatieven.
3.1 Toelichting opgave Ten noordwesten van Bergen op Zoom wordt een
Deze locatie- en haalbaarheidsstudie onderzoekt in dit
380/150/20 kV-hoogspanningsstation gerealiseerd. Vanuit
gebied 5 locatiealternatieven, namelijk BOZ-1 tot en met
hier wordt een ondergrondse 150 kV-verbinding naar het te
BOZ-5 (op volgorde noord-zuid).
realiseren 150/20 kV-hoogspanningsstation op SchouwenDuiveland gerealiseerd. Het hoogspanningsstation nabij Bergen op Zoom krijgt een oppervlakte van circa 12 hectare (400 bij 325 meter), exclusief landschappelijke inpassing. Dit hoogspanningsstation wordt via een bovengrondse hoogspanningsverbinding aangesloten op het landelijk hoogspanningsnet, namelijk de bestaande 380 kV-verbinding (GTRLL380) die door het gebied loopt. Deze nieuwe verbinding maakt - op een korte analyse onder landschap en techniek - geen onderdeel uit van de opgave die wordt onderzocht in deze locatie- en haalbaarheidsstudie.
3. Analyse locatiealternatieven Bergen op Zoom
93
3.2 Analyse milieu 3.2.1 Natuur De locatiealternatieven zijn op het thema natuur
De locatiealternatieven BOZ-4 en BOZ-5 onderscheiden
beoordeeld op:
zich negatief van de overige locatiealternatieven. Deze
•
ligging in Natura 2000-gebied of binnen verstorings
locaties liggen beide op een afstand van circa 1 kilometer
afstand;
van het Natura 2000-gebied Zoommeer. Natura 2000-
ligging in overige beschermde gebieden, zoals
gebieden zijn gebieden die beschermd zijn onder Europese
Natuurnetwerk Nederland (NNN-) gebieden;
richtlijnen, met als doel de Europese biodiversiteit te
aanwezigheid beschermde soorten flora en fauna
waarborgen. Het Zoommeer is onder deze Europese
(op basis van de Nationale Databank Flora en Fauna,
richtlijnen aangewezen als Vogelrichtlijngebied. Voor
verderop aangeduid als NDFF).
vogelsoorten gelden een aantal verbodsbepalingen, zoals
• •
een verbod tot opzettelijk doden van vogels, het vernielen Figuur 3.1 laat de ligging van de locatiealternatieven ten
van nesten, rustplaatsen en eieren of het verstoren van
opzichte van natuurgebieden zien.
vogels.
Zoommeer
Figuur 3.1 | Analyse natuur Bergen op Zoom
94
3. Analyse locatiealternatieven Bergen op Zoom
De bouwwerkzaamheden voor het 380/150/20 kV-
wet is de Bouwvrijstelling. Deze vrijstelling houdt in dat het
hoogspanningsstation binnen locatiealternatief BOZ-4 of
niet langer nodig is een activiteit met enkel stikstofuitstoot
BOZ-5 kunnen een verstorende werking (geluid, licht,
tijdens de aanlegfase te toetsen op stikstofdepositie op
trillingen) hebben op het Natura 2000-gebied Zoommeer.
Natura 2000-gebieden. Zowel bij de hoogspanningsstations
De verstoringsafstand van dergelijke werkzaamheden is
als bij de kabels is enkel sprake van stikstofuitstoot tijdens
ongeveer 1,5 kilometer. Hierdoor zijn effecten op het Natura
de aanlegfase en niet tijdens de gebruiksfase. Daarom is
2000-gebied Zoommeer niet uitgesloten. Nader onderzoek
voor het aspect stikstof geen vervolgonderzoek nodig,
na keuze van een voorkeursalternatief moet verder in beeld
zolang gebruik gemaakt kan worden van de Bouwvrijstelling.
brengen welke soorten (habitattypen) hier voorkomen en of er instandhoudingsdoelstellingen in gevaar worden
Geen van de locatiealternatieven ligt in overige beschermde
gebracht.
gebieden. Voor alle locatiealternatieven geldt dat ze grenzen aan NNN-gebied het Lange Water, waardoor verstorings
Voor alle locatiealternatieven geldt dat tijdens de aanlegfase
effecten (indirecte effecten) in een volgende fase onderzocht
sprake kan zijn van stikstofdepositie op Natura
moeten worden. Het Natuurnetwerk Nederland (NNN) is het
2000-gebieden. De werkzaamheden resulteren in emissies
Nederlands netwerk van bestaande en nieuw aan te leggen
van met name stikstofoxiden (NO2). Deze komen vrij uit de
natuurgebieden. Het netwerk moet natuurgebieden beter
verbrandingsmotoren van vrachtverkeer en mobiele
verbinden met elkaar en met het omringende agrarisch
werktuigen. Deze emissies kunnen resulteren in
gebied. Ook de mogelijke aanwezigheid van beschermde
stikstofdeposities in de nabijgelegen beschermde Natura
soorten moet in een volgende fase onderzocht worden.
2000-gebieden (stikstofdeposities kunnen ver reiken;
Op basis van de Nationale Databank Flora en Fauna6 (NDFF)
> 3 kilometer en soms zelfs > 10 kilometer). Door de aard
zijn geen beschermde flora en fauna aanwezig binnen de
en omvang van de werkzaamheden, in combinatie met de
locatiealternatieven, maar veldbezoek na keuze van een
afstand (voor BOZ-4 en BOZ-5 circa 1 kilometer) tot de
voorkeursalternatief moet hierover uitsluitsel geven. Door de
dichtstbijzijnde stikstofgevoelige Natura 2000-gebieden
aanwezigheid van bosschages en watergangen met
(Zoommeer en Brabantse Wal) zijn effecten van
natuurvriendelijke oevers is het voorkomen van zoogdieren,
stikstofdepositie op voorhand niet uit te sluiten.
vleermuizen, vogels en amfibieën niet uitgesloten. Dit geldt
Per 1 juni 2021 is echter de wet Stikstofreductie en
voor alle locatiealternatieven, waardoor deze niet onder
Natuurverbetering in werking getreden. Onderdeel van deze
scheidend zijn ten opzichte van elkaar.
Criterium Natuur
BOZ-1
BOZ-2
BOZ-3
BOZ-4
BOZ-5
Ligging in Natura 2000-gebied of binnen verstoringsafstand
0
0
0
-
-
Ligging in overige beschermde gebieden
0
0
0
0
0
Aanwezige beschermde soorten flora en fauna
0
0
0
0
0
Tabel 3.1 | Effectbeoordeling locatiealternatieven Bergen op Zoom - natuur
6
Effect en, indien van toepassing, mitigerende maatregel
Nationale databank die natuurgegevens bundelt, uniformeert en valideert.
3. Analyse locatiealternatieven Bergen op Zoom
95
Figuur 3.2 | Analyse geluid Bergen op Zoom
3.2.2 Geluid De locatiealternatieven zijn op het thema geluid beoordeeld
onderscheid gemaakt tussen verschillende gebieden, zoals
op:
een rustige woonwijk of een gemengd gebied.
•
de ligging van geluidsgevoelige objecten binnen de VNG-richtafstand (500 meter).
Met deze milieuzonering wordt in de ruimtelijke inrichting preventief rekening gehouden met milieubelastende en
Geluidsgevoelige objecten zijn woningen (ook bedrijfs
milieugevoelige functies ter bescherming van de leefkwaliteit.
woningen, ligplaatsen van woonschepen en woonwagen
Van de Handreiking van de VNG kan door jurisprudentie
standplaatsen), onderwijsgebouwen, kinderdagverblijven,
alleen gemotiveerd worden afgeweken. Per situatie is
ziekenhuizen, verpleeg- en verzorgingstehuizen,
maatwerk nodig om te bepalen welke richtafstanden van
psychiatrische inrichtingen en kinderdagverblijven. Om deze
toepassing zijn, omdat bijvoorbeeld een ligging nabij een
objecten te beschermen tegen geluidshinder, zijn in de VNG-
rustige woonwijk andere richtafstanden kent dan ligging
publicatie ‘Handreiking bedrijven en Milieuzonering (VNG)’
nabij een gemengd gebied. In deze studie is uitgegaan van
richtafstanden opgenomen tussen geluidsgevoelige
de richtafstanden die van toepassing zijn op het gebiedstype
objecten en bedrijven die geluidsbelasting veroorzaken.
‘rustige woonwijk’, waarmee rekening wordt gehouden met
Deze richtafstanden geven aan welke gemiddelde afstanden
de zogenaamde ‘worst case’ situatie.
tot woonbebouwing ‘passend’ zijn. Hierbij wordt
96
3. Analyse locatiealternatieven Bergen op Zoom
Het voorgenomen 380/150/20 kV-station nabij Bergen op Zoom krijgt een totaal transformatorvermogen van meer dan
Geluidsonderzoek Peutz
1.000 MVA. Daarmee gaat het om een hoogspannings
Onderzoeksbureau Peutz heeft vooruitlopend op
station dat wordt aangemerkt als inrichting van
voorliggende haalbaarheidsstudie een geluids
milieucategorie 5.1. Hiervoor geldt een richtafstand tot
onderzoek (maart 2021) uitgevoerd voor de
geluidsgevoelige objecten van 500 meter.
locatiealternatieven BOZ-3, BOZ-4 en BOZ-5. De conclusie hiervan luidt als volgt:
De locatiealternatieven BOZ-3, BOZ-4 en BOZ-5 onderscheiden zich negatief van de locatiealternatieven
Betreffende de langtijdgemiddelde beoordelings
BOZ-1 en BOZ-2. Bij deze locatiealternatieven liggen
niveaus wordt een aantal knelpunten voorzien. Dit
meerdere geluidsgevoelige objecten binnen de VNG-
geldt voor de alle drie de locatiealternatieven.
richtafstand van 500 meter. Figuur 3.2 laat dit zien.
Daarbij geldt dat bij een aantal woningen sprake is van belasting door industrielawaai op meerdere
Binnen de locatiealternatieven BOZ-3, BOZ-4 en BOZ-5 is
gevels (in enkele gevallen alle gevels). Dit geldt met
onvoldoende schuifruimte om het hoogspanningsstation in
name voor de locatiealternatieven BOZ-4 en
te passen buiten de richtafstand tot geluidsgevoelige
BOZ-5. Gelet op de knelpunten moet de
objecten. Dit wil zeggen dat de afstand tot geluidsgevoelige
mogelijkheid van geluidreducerende maatregelen
objecten volgens de VNG-Handreiking ‘niet-passend’ is.
onderzocht worden. Hierbij kan de cumulatieve
Geluidshinder op de aanwezige geluidsgevoelige objecten is
geluidbelasting een rol spelen. Daarbij moet inzicht
daarom niet uitgesloten. Nader onderzoek na keuze van een
verkregen worden in de geluidbelasting ten gevolge
voorkeursalternatief moet uitwijzen in welke mate
van industrieterrein Theodorushaven en weg
geluidshinder daadwerkelijk optreedt en of en hoe met de
verkeerslawaai.
definitieve inrichting van het hoogspanningsstation aan de geluidsnormen voldaan wordt.
Om het station mogelijk te maken moet een geluidzone worden vastgesteld. Voor locatie
Voor locatiealternatief BOZ-5 geldt dat een deel van de
alternatief BOZ-5 en mogelijk ook locatiealternatief
objecten binnen de geluidszone van de Theodorushaven
BOZ-4 zou hierbij gekozen kunnen worden voor het
ligt. In deze zone kunnen andere regels gelden over de
uitbreiding van de zone van industrieterrein
toelaatbaarheid van het geluidsniveau op de gevels. Dit
Theodorushaven. Voor locatiealternatief BOZ-3 ligt
vormt een aandachtspunt voor de vervolgfase. Daarnaast
dat niet voor de hand. In alle gevallen kan gekozen
is voor deze locatie de cumulatie met het bedrijventerrein
worden voor een separate zone voor alleen het
ten zuiden (onder andere petrochemisch bedrijf SABIC)
station (solitaire zone). Dan ligt de keuze voor of de
een aandachtspunt. Geluidsonderzoek van Peutz laat zien
geluidzone inclusief of exclusief toeslag voor tonaal
dat cumulatie met het industrieterrein en het wegverkeer
geluid wordt vastgesteld.
voor de locatiealternatieven BOZ-4 en BOZ-5 een aandachtspunt is.
Criterium Geluid Geluidsgevoelige objecten binnen richtafstand (500 meter) Tabel 3.2 | Effectbeoordeling locatiealternatieven Bergen op Zoom - geluid
Effect en, indien van toepassing, mitigerende maatregel BOZ-1
BOZ-2
BOZ-3
BOZ-4
BOZ-5
0
0
-
-
-
3. Analyse locatiealternatieven Bergen op Zoom
3.2.3 EM-velden
97
De locatiealternatieven zijn op het thema EM-velden
EM-velden voor bovengrondse hoogspanningslijnen
beoordeeld op:
Bij de uitwerking van het tracé voor nieuwe
•
EM-gevoelige objecten binnen de aanlegzone
bovengrondse hoogspanningslijnen moet rekening
(40 meter vanaf hekwerk station).
worden gehouden met EM-velden en de afstand tot EM-gevoelige objecten. Het voorzorgbeleid van de
Onder EM-gevoelige objecten worden objecten als
maximaal toelaatbare 0,4 microtesla is hierop van
woningen, crèches, scholen en kinderopvangplaatsen
toepassing. Dit betekent dat TenneT bij nieuwe
verstaan.
bovengrondse hoogspanningsverbindingen ten minste moet voldoen aan een afstand tot EM-
Voor hoogspanningsstations en ondergrondse
gevoelige objecten tot waar de 0,4 microtesla-
hoogspanningsverbindingen heeft de Rijksoverheid
contour maximaal reikt. Dit komt neer op een
vooralsnog geen voorzorgbeleid geformuleerd met
afstand van circa 40 meter. Dit beleid is momenteel
betrekking tot EM-velden. Wel is er beleid dat van
niet van toepassing op stations en ondergrondse
toepassing is op bovengrondse hoogspannings
verbindingen.
verbindingen, waaruit volgt dat EM-gevoelige objecten niet binnen de 0,4 microtesla magneetveldcontour van bovengrondse hoogspanningsverbindingen mogen liggen. Ondanks dat er voor stations geen beleid is, houdt TenneT ook bij hoogspanningsstations en ondergrondse
van nieuwe hoogspanningsstations getoetst aan de ligging
kabelverbindingen rekening met de ligging van de
van EM-gevoelige objecten binnen een aanlegzone van
0,4 microtesla magneetveldcontour. TenneT heeft in het
40 meter van het hekwerk rondom het hoogspan
verleden bij diverse vergelijkbare hoogspanningsstations
ningsstation.
magneetveldberekeningen uitgevoerd. Daaruit volgt dat de contour van 0,4 microtesla (jaargemiddeld)
Bij geen van de locatiealternatieven ligt een EM-gevoelig
voor hoogspanningsstations buiten het hoogspan
object binnen de aanlegzone van 40 meter vanaf het
ningsstation kan liggen, maar altijd op minder dan
hekwerk. Figuur 3.3 laat dit zien. De locatiealternatieven
40 meter van het hek. Daarom wordt bij de ontwikkeling
onderscheiden zich daarom niet op het thema EM-velden.
Criterium EM-velden EM-gevoelige objecten binnen aanlegzone (40 m) Tabel 3.3 | Effectbeoordeling locatiealternatieven Bergen op Zoom - EM-velden
Effect en, indien van toepassing, mitigerende maatregel BOZ-1
BOZ-2
BOZ-3
BOZ-4
BOZ-5
0
0
0
0
0
98
3. Analyse locatiealternatieven Bergen op Zoom
Figuur 3.3 | Analyse EM-velden Bergen op Zoom
3.2.4 Landschap De locatiealternatieven zijn op het thema landschap
De landschappelijke effecten op gebiedsniveau zijn
beoordeeld op:
onderzocht aan de hand van de landschapstypen met
•
landschappelijke effecten op gebiedsniveau;
bijbehorende gebiedskarakteristieken en de samenhang
•
landschappelijke effecten op objectniveau;
daartussen. Het landschap is opgebouwd uit verschillende
•
mogelijkheden voor landschappelijke inpassing
kenmerkende landschappelijke elementen. Voorbeelden
(geen beoordeling).
hiervan zijn de mate van openheid, karakteristieke bebouwing, dijkstructuren, groenstructuren, verkavelings
Nabij Bergen op Zoom wordt een 380/150/20 kV-station
patronen en markante hoogteverschillen. De samenhang
gerealiseerd met een oppervlakte van circa 12 hectare (400
van de functie, vorm en betekenis van deze landschappelijke
bij 325 meter). Hierbij worden bovengrondse
elementen bepaalt de herkenbaarheid van een plek. Bij dit
hoogspanningslijnen naar de bestaande 380 kV-verbinding
criterium is de invloed van een 380/150/20 kV-station op de
gerealiseerd. De landschappelijke effecten hiervan zijn kort
(in beleid vastgelegde) gebiedskarakteristiek en de
beschouwd, omdat hier sprake is van een noemenswaardig
samenhang tussen de landschappelijke elementen
landschappelijk effect, ongeacht de definitieve technische
beoordeeld. Dit is de beoordeling van landschappelijke
uitwerking van deze verbinding.
effecten op gebiedsniveau.
3. Analyse locatiealternatieven Bergen op Zoom
99
Mogelijkheid tot het ondergronds realiseren aansluiting station TenneT heeft onderzocht of het mogelijk is om de aansluiting van het station op de bestaande 380 kV-verbinding ondergronds te realiseren (verkabelen). Geconcludeerd wordt dat het vanwege de leveringszekerheid niet wenselijk is om ondergrondse kabels op te nemen in cruciale verbindingen, zoals de landelijke 380 kV-ring en de interconnectoren (verbindingen met het buitenland). De bestaande 380 kV-verbinding tussen Rilland en Geertruidenberg valt hier ook onder. Dit komt doordat er wereldwijd nog weinig kennis en ervaring is met de bedrijfsvoering van kabels in een vermaasd netwerk op het 220/380kV spanningsniveau en de effecten op de leveringszekerheid van het net veelal onbekend zijn. Daarnaast is de hersteltijd bij storingen bij ondergrondse verbindingen langer dan bij bovengrondse verbindingen. De effecten van storingen op ring-verbindingen en interconnectoren van het 220/380 kV-net zijn zeer groot. Hoewel in Nederland inmiddels op een aantal locaties op kortere afstand (maximaal 20 kilometer) verkabeling van 220/380 kV-hoogspanningsverbindingen is toegepast, gaat het daarbij telkens om niet-cruciale verbindingen.
De landschappelijke effecten op gebiedsniveau zijn
De landschappelijke effecten op objectniveau spelen
onderzocht aan de hand van de landschapstypen met
daarmee op een kleiner schaalniveau dan de
bijbehorende gebiedskarakteristieken en de samenhang
landschappelijke effecten op gebiedsniveau.
daartussen. Het landschap is opgebouwd uit verschillende kenmerkende landschappelijke elementen. Voorbeelden
De mogelijkheden voor landschappelijke inpassing zijn sterk
hiervan zijn de mate van openheid, karakteristieke
afhankelijk van de definitieve locatie en dimensies van het
bebouwing, dijkstructuren, groenstructuren, verkavelings
hoogspanningsstation en de voorkeuren en keuzes in
patronen en markante hoogteverschillen. De samenhang
landschappelijke inpassing. De locatiealternatieven zijn
van de functie, vorm en betekenis van deze landschappelijke
daarom niet beoordeeld op dit criterium. Wel zijn voor de
elementen bepaalt de herkenbaarheid van een plek. Bij dit
verschillende locatiealternatieven globale oplossings
criterium is de invloed van een 380/150/20 kV-station op de
richtingen in beeld gebracht die mogelijk toegepast kunnen
(in beleid vastgelegde) gebiedskarakteristiek en de
worden bij landschappelijk onderzoek na keuze van een
samenhang tussen de landschappelijke elementen
voorkeursalternatief. De oplossingsrichtingen zijn
beoordeeld. Dit is de beoordeling van landschappelijke
nadrukkelijk bedoeld ter indicatie en illustratie van mogelijke
effecten op gebiedsniveau.
landschappelijke inpassing. Verdere uitwerking van de landschappelijke inpassing volgt na keuze van een
De landschappelijke effecten op objectniveau hangen
voorkeursalternatief. Dit wordt uiteindelijk – in overleg met
samen met de beleving van en vanuit specifieke
bewoners en belanghebbenden uit de omgeving -
landschappelijke elementen. Voorbeelden hiervan zijn
uitgewerkt in een landschapsontwerp.
belevingswaarden van of vanuit een open gebied, een uitkijkpunt, een landschappelijk hoogteverschil, een
Landschappelijke effecten op gebiedsniveau
recreatiegebied of een natuurgebied. De landschappelijke
Alle locatiealternatieven hebben landschappelijke effecten
effecten op objectniveau worden onder dit criterium in beeld
op gebiedsniveau. De locatiealternatieven liggen alle in een
gebracht aan de hand van zichtlijnen van en vanaf objecten
zeekleigebied gericht op landbouw. De door dijken omgeven
of gebieden en de gevolgen voor de belevingswaarde.
polders in dit gebied worden gekarakteriseerd door
100
3. Analyse locatiealternatieven Bergen op Zoom
grootschaligheid, wijd uitlopende vergezichten en een strak
Locatiealternatief BOZ-1 heeft een effect op het open
verkavelingspatroon. De dijken zijn steil, hoog en vaak
(landbouw)karakter van de zeekleipolder. Deze polders zijn
beplant, waarmee ze goed zichtbaar zijn in het landschap.
van oorsprong grootschalig van karakter met wijd uitlopende
Het beleid met betrekking tot het zeekleilandschap richt zich
vergezichten. Het beleid in dit gebied is primair gericht op
op het versterken van de poldereenheden en het
het faciliteren van de landbouw. Bij locatiealternatief BOZ-1
deltakarakter. Geen van de locatiealternatieven sluit aan bij
wordt het effect relatief beperkt door aansluiting bij
dit beleid. Figuur 3.4 laat de ligging van de locatie
bestaande verkaveling en hoger gelegen structuren
alternatieven zien binnen de landschapstypen zoals
(dijken en wegen). Locatiealternatief BOZ-2 heeft een effect
vastgesteld in de structuurvisie Bergen op Zoom 2030.
op het open (landbouw)karakter van de zeekleipolder.
Figuur 3.4 | Analyse landschap Bergen op Zoom