CConstaterende datBergen op Zoom
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 1a. Ruimtelijke onderbouwing.

Raadsvergadering 28 juni 2023, gemeente Bergen op ZoomBij agendapunt: Voornemen verklaring van geen bedenkingen voor de uitbreiding van de buitendijkse containerterminal in het Bergsche Diep ter hoogte van de Zuiderstrekdam in Bergen op Zoom, RVB23-0032.33.527 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 4

23 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

4 OMGEVINGSASPECTEN 4.1

Natuur

Voor het aspect natuur worden achtereenvolgens de effecten op gebiedsbescherming, soortbescherming en Natuur Netwerk Brabant beoordeeld. Gebiedsbescherming (Natura 2000-gebieden) Ingevolge artikel 2.7, lid 2, van de Wet natuurbescherming (afgekort: Wnb) dient voor ieder ‘project’ of ‘handeling’, die de kwaliteit van de natuurlijke habitats of de habitats van soorten in een Natura 2000-gebied kunnen verslechteren of de soorten in het Natura 2000-gebied significant kunnen verstoren, een vergunning te worden aangevraagd. Er liggen vier Natura 2000-gebieden rond de projectlocatie. Afbeelding 4.1 laat een overzicht zien van alle beschermde natuurgebieden rond het projectgebied. Het projectgebied is met rood gemarkeerd en de Natura 2000-gebieden met donkergroen. Op de afbeeldingen hieronder is te zien dat 4 Natura 2000-gebieden in de buurt liggen van de projectlocatie, dat zijn: Zoommeer, Oosterschelde, Markiezaat en Brabantse Wal.

Afbeelding 4.1 Beschermde Natuurgebieden rond MCT+ NL 12-16 (gemarkeerd met rood) (bron: provincie Noord-Brabant)

24 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

Afbeelding 4.2 Indicatie plangebied (rood) ten opzicht van N2000-gebied Zoommeer (geel)

Voor de beoogde MCT, op basis van een ontwerp uit 2018, en het gerealiseerde Noordland 12A zijn vergunningen omtrent de Wet Natuurbescherming (Wnb) afgegeven. Voor de locatie Noordland 13 is een ontwerp beschikking afgegeven op 24 maart met een positieve afwijzing. Voor MCT is een nieuw geactualiseerd ontwerp gemaakt. Naast de reeds bestaande magazijnen Noordland 12A en 13 wordt de locatie uitgebreid met de magazijnen Noordland 12B, 14, 15 en 16. Hiermee worden alle activiteiten die onder Noordland 12 t/m 16 en MCT vallen, gezien als één inrichting in de zin van de Wet milieubeheer. In het kader van de Wet natuurbescherming is een aanvraag voor een vergunning voor gebiedsbescherming ingediend bij de provincie Noord-Brabant. Ten behoeve van deze aanvraag is een voortoets uitgevoerd. (zie Bijlage I) die specifiek in gaat op de effecten veroorzaakt door de inrichting op beschermde gebieden onder de Wet natuurbescherming (Natura 2000-gebieden). Hierbij wordt de aanlegfase en gebruiksfase van het initiatief beschouwd. Aangezien reeds voor MCT en Noordland 12A een Wnb-vergunning is verleend en voor Noordland 13 deze in procedure is, is in deze studie de vergunde situatie van MCT en Noordland 12A en 13 vergeleken met het nieuwe ontwerp van MCT en Noordland 12A t/m 16.

Hierbij wordt beschreven of de mogelijke effecten die optreden bij de realisatie en het gebruik van het nieuwe ontwerp van MCT en Noordland 12A t/m 16 overeenkomen met eerder afgegeven of aangevraagde Wnb vergunningen. De beoordeling is uitgevoerd voor de aanleg- en gebruiksfase en voor de effecten: - verzuring en vermesting als gevolg van stikstofdepositie; - geluid; - licht; - optische verstoring; - verontreiniging; - vertroebeling; - overige effecten waarvoor in eerder uitgevoerde voortoetsen bepaald is dat voor deze effecten niet optreden, zoals areaalverlies en -verandering, versnippering, verzoeting, verzilting, verdroging en vernatting, verandering stroomsnelheid, verandering overstromingsfrequentie, verandering dynamiek substraat, verstoring door trilling, verstoring door mechanische effecten, verandering in de populatiedynamiek en bewuste verandering van soortensamenstelling.

25 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

Uit de beoordeling kan geconcludeerd worden dat de effecten van het nieuwe ontwerp passen binnen de reeds vergunde effecten. De huidige vergunning is toereikend voor de aanleg en exploitatie van het nieuwe ontwerp van MCT + Noordland 12A t/m 16. De ontwikkeling van MCT is uitvoerbaar binnen de wettelijke kaders en afgegeven vergunningen. Stikstofdepositie In de voortoets natuur (Bijlage I) is een beschrijving opgenomen hoe de effecten van stikstofdepositie intern zijn gesalderdeerd met de vergunde rechten voor Noordland 12 en 13 en de MCT. Aangezien in de toekomstige situatie sprake is van één inrichting zijn de vergunde rechten van Noordland 12A, en 13 en MCT meegenomen in de referentiesituatie en uitgezet tegen de beoogde toekomstige situatie. Deze situaties zijn middels een vergelijkingsberekening met AERIUS calculator in beeld gebracht. Uit de berekeningen blijkt dat de toekomstige situatie ten opzichte van de referentiesituatie geen additionele verzurende of vermestende effecten als gevolg van atmosferische stikstofdepositie tot gevolg heeft. In de voortoets zijn ook de effecten van stikstofdepositie in de aanlegfase beschouwd. Deze voortoets is gebruikt voor de aangevraagde vergunning Wet natuurbescherming.

Trillingen In de voortoets natuur (Bijlage I) is een beschrijving opgenomen van mogelijke effecten van trillingen van de MCT op het Natura 2000-gebied aan de overzijde van het Bergsche Diep. Bij het nieuwe ontwerp wordt de kade bij het MCT 125 meter langer en verplaatst deze enkele tientallen meters richting het Bergsche Diep. Hierdoor komen de trillingen ook enkele tientallen meters dichter bij het Natura 2000-gebied. Nog steeds bereiken trillingen het Natura 2000-gebied nauwelijks. Bovendien zijn soorten met een instandhoudingsdoel in het nabijgelegen Natura 2000-gebied niet gevoelig voor trillingen. Verstoring door trilling is daarmee geen relevant effecttype. Het huidige scheepvaartverkeer genereert reeds golfslag naast de regelmatig optredende en soms veel grotere golfslag als gevolg van wind; in de nieuwe situatie verandert hier niets aan. Verstoring door mechanische effecten is niet aan de orde. Het voornemen verandert niks aan de populatiedynamiek en soortensamenstelling. Dergelijke effecten zijn daarom uitgesloten. Soortenbescherming In hoofdstuk 3 van de Wet natuurbescherming is de aanwijzing en bescherming van planten- en diersoorten geregeld.

Het gaat daarbij niet om de bescherming van individuele planten of dieren maar om waarborgen om te voorkomen dat het voortbestaan van soorten planten of dieren niet in gevaar komt en dat vaste rustof verblijfplaatsen en groeiplaatsen niet opzettelijk worden vernield of verstoord. Hiertoe zijn in deze wet een aantal verbodsbepalingen opgenomen, zoals het verbod op het opzettelijk doden of verontrusten van dieren of het verbod op het plukken van planten. Daarbij is het ‘nee, tenzij’ principe het uitgangspunt, er mag geen schade worden toegebracht aan beschermde dieren of planten tenzij dit uitdrukkelijk is toegestaan en daarbij zorgvuldig wordt gehandeld. Bij elke ruimtelijke ontwikkeling moet worden getoetst of de beoogde activiteiten mogelijk negatieve gevolgen kunnen hebben voor in dat gebied voorkomende vaste rust- en verblijfplaatsen van en/of de functionele leefomgeving van beschermde soorten. Indien noodzakelijk dienen tijdig passende preventieve of mitigerende maatregelen te worden getroffen dan wel dient het plan te worden aangepast om overtreding van verbodsbepalingen te kunnen voorkomen en de functionaliteit van het gebied voor de aanwezige beschermde soorten te kunnen waarborgen.

Indien door maatregelen en eventueel planaanpassing negatieve gevolgen voor eventueel aanwezige beschermde soorten niet of niet volledig kunnen worden voorkomen is een ontheffing van de betreffende verbodsbepalingen noodzakelijk en dient aannemelijk te worden gemaakt dat deze redelijkerwijs ook verleend zal kunnen worden. In 2019 hebben Adviesbureau Mertens B.V. en ATKB onderzoek uitgevoerd naar de aanwezigheid van beschermde natuurwaarden in en rond het plangebied (zie Bijlage II). Hiertoe is een ecologische quickscan uitgevoerd alsook bijkomend soortgericht onderzoek naar kleine marterachtigen (bunzing, hermelijn en wezel), waterspitsmuis en noordse woelmuis. Uit dit soortenonderzoek blijkt dat de werkzaamheden leiden tot het verdwijnen van vaste voortplanting-, rust- en verblijfplaatsen van de wezel. Ook verdwijnt circa 3 ha leefgebied voor de wezel. Daarbij vindt overtreding plaats van artikel 3.10 van de Wnb en is een ontheffing voor de wezel verleend op 3 februari 2023. Als onderdeel van deze ontheffing Wnb is een activiteitenplan opgesteld waarin compenserende en mitigerende maatregelen zijn opgenomen.

26 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

Als compenserende maatregel wordt het leefgebied van de wezel uitgebreid naar de naastgelegen Molenplaat. Deze compenserende maatregel wordt nader toegelicht in de ontheffing ingevolgde de Wet natuurbescherming. Op basis van de Wnb-ontheffing is de ontwikkeling van de MCT uitvoerbaar. Natuur Netwerk Brabant (NNB) Artikel 1.12, lid 2, van de Wnb stelt dat de provincies verantwoordelijk zijn voor de instandhouding en totstandkoming van het Natuur Netwerk Nederland. Het natuurnetwerk wat betrekking heeft op het project valt onder Natuur Netwerk Brabant (NNB), zoals opgenomen in de Interim Omgevingsverordening Noord-Brabant. De Interim Omgevingsverordening Noord-Brabant bepaald dat een bestemmingsplan de aantasting van ecologische waarden en kenmerken in het NNB waar mogelijk beperkt. In afbeelding 4.3 is de ligging van de aanduiding natuurwaarden in het bestemmingsplan TheodorushavenNoordland weergegeven. In afbeelding 4.4 is de ligging van het NNB te zien. Uit deze afbeelding is op te maken dat Noordland 12 t/m 16 en MCT niet gelegen is binnen de aanduiding ‘natuurwaarden’ van het bestemmingsplan en ook niet binnen de NNB. Verlies van oppervlak van NNB treedt dan ook niet op.

Afbeelding 4.3

Aanduiding natuurwaarden binnen bestemmingsplan Theodorushaven-Noordland (rood omkaderd), gelegen buiten ontwikkeling Noordland 12 t/m 16 + MCT (blauw omkaderd)

27 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

Afbeelding 4.4 Indicatie ligging projectgebied (rood) ten opzichte van NNB (blauw en groen gearceerd) volgens het Natuurbeheerplan van de provincie

Aangezien Noordland 12 t/m 16 en MCT niet binnen NNB gebied valt en ook niet binnen de in het bestemmingsplan aangewezen gebieden waar natuurwaarden beschermd moeten worden, is geen sprake van aantasting van NNB. Volgens de Interim omgevingsverordening geldt wel externe werking van effecten die niet direct binnen het natuurgebied plaatsvinden. De 45 dB(A) geluidscontour ten behoeve van het NNB bepaald (zie afbeelding 4.5) rijkt niet tot aan het NNB gebied, waardoor geen sprake is van aantasting van NNB.

28 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

Afbeelding 4.5 45 dB(A) Contour van inrichting Noordland 12-16 & MCT (groene lijn)

Conclusie De realisatie van Noordland 12 t/m 16 en MCT is beoordeeld op het effecten op gebiedsbescherming (Natura 2000 en NNB) en soortbescherming. De ontwikkeling van MCT is uitvoerbaar binnen de wettelijke kaders en afgegeven vergunningen voor het onderdeel gebiedsbescherming N2000 en is uitvoerbaar op basis van de Wnb-ontheffing voor soortbescherming en de Wnb-vergunning voor gebiedsbescherming. Daarnaast is geen sprake van aantasting van NNB. De realisatie van Noordland 12 t/m 16 en MCT is daarmee niet in strijd met een goede ruimtelijke ordening ten aanzien van natuur.

4.2

Bodemkwaliteit

Een vooronderzoek bodemkwaliteit (NEN5725) is uitgevoerd voor de locatie van Noordland 12 t/m 16 (zie Bijlage III) en voor de locatie van de Markiezaat Container Terminal gelegen aan de Zuiderstrekdam en het Bergsche Diep te Bergen op Zoom (zie bijlage IV). Dit vooronderzoek geeft aanbeveling ten aanzien van vervolgonderzoek. Op basis hiervan worden de volgende onderzoeken uitgevoerd: - een nulsituatie bodemonderzoek conform de NEN 5740 voor Noordland 12 t/m 16 en MCT op de locaties waar bodembedreigende activiteiten plaatsvinden; - een verkennend bodemonderzoek conform de NEN 5740 voor Noordland 12 t/m 16 ten behoeve van de bouw van gebouwen. - een waterbodemonderzoek conform de NEN 5720 voor de locatie MCT wordt uitgevoerd. Op basis van bovenstaande onderzoeken wordt bepaald of bodemvervuiling in het gebied aanwezig is en zo ja, op welke locatie en wat de status van de vervuiling is. Eventueel wordt aangegeven welk effect de bodemvervuiling op de ontwikkeling en de omgeving heeft en wat met het treffen van mitigerende maatregelen - zoals bodemsanering - wordt bereikt. Door middel van deze aanpak is de realisatie van Noordland 12 t/m 16 niet in strijd met een goede ruimtelijke ordening op het gebied van bodemkwaliteit.

29 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

4.3

Watertoets

In deze paragraaf worden de effecten van de aanleg en gebruik van de voorgenomen activiteiten wat water beschouwd. De effecten die achtereenvolgens beschouwd worden, zijn de effecten op: - bergend vermogen en lozing van beheersgebied Rijkswaterstaat; - waterveiligheid van de primaire waterkering in beheer bij Waterschap Brabantse Delta; - categorie-A watergang; - scheepvaart; - afvalwater verwerking. Bergend vermogen en lozing beheersgebied Rijkswaterstaat Door de aanleg van de containerterminal wordt 56.420 m2 oppervlaktewater gedempt. Door het toevoegen van de terminal wordt ook het afvloeiend hemelwater geloosd op het Bergsche Diep. De verwachting is dat dit ongeveer 45.136 m3 (56.420 m2 * 0,8 l/m2/jaar) per jaar is. Deze hoeveelheid vormt geen knelpunt voor het ontvangende oppervlaktewater en is tevens eenzelfde hoeveelheid die in de huidige situatie ook in dit buitendijksgebied valt. Bij een spill of calamiteit op een bodembeschermende voorziening is voorzien in een protocol, dat zorgdraagt dat geen vervuiling in het oppervlaktewater komt. Dit wordt dan afgevoerd naar een erkende verwerker. Waterveiligheid primaire waterkering In deze paragraaf is het effect van MCT op de veiligheid van de primaire waterkering beschreven. Deze paragraaf bevat een globale beschouwing van de verschillende faalmechanismen.

Een gedetailleerde onderbouwing voor de faalmechanismen hoogte, macrostabiliteit binnenwaarts, piping en microstabiliteit is opgenomen in de watervergunning. De watervergunning is verleend op 16 februari 2023. Daarnaast worden de gebouwen Noordland 12B, 14, 15 en 16 gebouwd enkel in de beschermingszone B van de waterkering. Door het realiseren van deze bouwwerken vindt geen verslechtering van de waterkering plaats, waardoor in onderstaande paragrafen daar geen nadere analyse op is uitgevoerd. Hoogte De primaire waterkering waar de MCT wordt aangelegd was vroeger een oude zeedijk. Door verschillende ingrepen in het watersysteem, onder meer de Deltawerken, is de dijk nu hierdoor hoger dan benodigd. Om deze reden is in het ontwerp de kruinhoogte verlaagd tot NAP +5,0 m. Hiermee wordt voldaan aan de drie gestelde eisen door Waterschap Brabantse Delta: 1 de kruinhoogte mag niet verder worden verlaagd dan NAP +5,0 m. De bovenkant van de verharding van de weg over de kruin mag als kruinhoogte worden beschouwd; 2 de kruinhoogte moet hoger zijn dan het afgeleide hydraulische belastingniveau voor zichtjaar 2125 bij de aangescherpte norm. Dit is in het ondersteunend document t.b.v. de watervergunning afgeleid op NAP +4,12 m; 3 de kruinhoogte moet hoger zijn dan het afgeleide hydraulische belastingniveau voor zichtjaar 2125 bij de conditionele norm.

Dit is in het ondersteunend document ten behoeve van de watervergunning afgeleid op NAP +4,56 m. Aan de gestelde eisen wordt voldaan. Ter hoogte van de terminal wordt de kruin verlaagd. Deze kruinverlaging loopt bij de kopse kanten van de terminal over in de huidige dijkhoogte. Deze overgang in kruinhoogte, in combinatie met de aansluiting van de nieuwe glooiingen, wordt op dusdanige wijze gerealiseerd dat de ook op de overgangslocaties de kruin voldoende hoog is. Daarnaast wordt eventuele bodemdaling, en daarmee daling van de kruin van de waterkering, opgevangen tijdens de toekomstige herstelwerkzaamheden van de weg.

30 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

Piping Het faalmechanisme piping wordt veroorzaakt door stroming van water door de ondergrond ten gevolge van het waterstandsverschil tussen buitenwater enerzijds en polderpeil binnendijks. Dit stromende grondwater kan tot erosie van gronddeeltjes leiden. Deze erosie leidt tot reductie van de grondstabiliteit met mogelijk consequenties voor de veiligheid van het achter de waterkering liggende gebied. Onderdeel van piping is het deelfaalmechanisme terugschrijdende erosie. Hierbij worden de gronddeeltjes meegevoerd en uitgespoeld, hierdoor vormt zich onder de dijk een open kanaal (‘pipe’). Deze pipes kunnen ontstaan in zandpakketten die ingesloten zijn tussen cohesieve (klei of veen) lagen. De grondopbouw op de locatie van de MCT bevat slappe lagen en ingesloten zandpakketten. Wel kan worden gesteld dat de nieuwe situatie een verbetering is ten opzichte van de oude situatie, doordat een hoog voorland (terminalterrein) komt te liggen. De waterstand bij norm (NAP +3,1 m) is lager dan de hoogte van de nieuwe kademuur (NAP +3,5 m). Het intredepunt voor piping komt hiermee op grotere afstand van de dijk te liggen in de nieuwe situatie, de aanwezige kwelweglengte wordt hierdoor verlengd. De kans op piping is hiermee lager en is het effect van het faalmechanisme piping op de waterveiligheid lager.

Indien in de toekomst een maatregel nodig is om piping te voorkomen, is hier net als in de huidige situatie ruimte voor een ruimtebesparende maatregel (verticale oplossing) aan de binnenzijde (tussen dijk en sloot). Macrostabiliteit binnenwaarts Het afschuiven van een grondmoot aan de binnenzijde van de dijk is een mogelijk bezwijkmechanisme voor de dijk. De oorzaak van macro-instabiliteit is een verlies van evenwicht van een grondmassa doordat het aandrijvende gewicht groter wordt dan het tegenwerkende gewicht. Voor de aanleg van MCT geldt dat in de nieuwe situatie de kruin circa 1 tot 1,5 m verlaagd wordt. Als gevolg kan worden gesteld, dat door de afname in hoogte het aandrijvende gewicht afneemt en de stabiliteit verhoogd. Tegelijkertijd wordt een weg aangelegd op de kruin, om deze reden moet rekening gehouden worden met een verkeersbelasting. Hierdoor neemt het aandrijvende gewicht toe en de stabiliteit wordt verlaagd. De aanleg van de MCT leidt dus tot een positief en negatief effect voor macrostabiliteit binnenwaarts. Om deze effecten te kwantificeren is de binnenwaartse macrostabiliteit beschouwd middels een stabiliteitsberekening. Uit deze berekening blijkt dat in de huidige situatie de waterkering voldoet aan de eisen voor macrostabiliteit binnenwaarts. In de nieuwe situatie voldoet de waterkering ook aan de eisen voor macrostabiliteit binnenwaarts.

Gesteld kan worden dat de invloed van macrostabiliteit binnenwaarts op de waterveiligheid kleiner wordt door de aanleg van de containerterminal, de situatie verbetert dus op dit punt. Macrostabiliteit buitenwaarts Het afschuiven van een grondmoot aan de buitenzijde van de dijk is een mogelijk bezwijkmechanisme voor de waterkering. De oorzaak van macro-instabiliteit is een verlies van evenwicht van een grondmassa door dat het aandrijvende gewicht groter wordt dan het tegenwerkende gewicht. Door de aanleg van de MCT komt de buitenzijde ver van de huidige kering te liggen. Om deze reden is het faalmechanisme macrostabiliteit buitenwaarts als niet relevant beschouwd voor deze waterkering. Dit is door de aanwezigheid van een voorland (de containerterminal) van circa 115 m dat op hetzelfde niveau ligt als de kruinhoogte en onder een flauwe helling verloopt naar een kademuur met hoogte NAP +3,5 m. Microstabiliteit Micro-instabiliteit betreft het verlies van stabiliteit van grondlagen met zeer beperkte dikte aan het oppervlak van het binnentalud onder invloed van grondwater dat door het grondlichaam stroomt. Het toetsspoor microstabiliteit betreft dus het controleren of micro-instabiliteit binnen de duur van een hoogwater kan leiden tot kruinverlaging.

Micro-instabiliteit kan plaatsvinden als een langdurig hoogwater kan leiden tot hoge freatisch lijn in de dijkkern (tot aan het binnentalud). In de huidige situatie is de kering smal en bestaan uit een zandkern. Een zanddijk is gevoelig voor het faalmechanisme microstabiliteit. Daarnaast is onbekend of de binnenteen voldoende gedraineerd is om micro-instabiliteit te voorkomen in de huidige situatie.

31 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

In de nieuwe situatie wordt een hoog voorland (MCT) gecreëerd met zand en om dezelfde argumenten kan niet worden gesteld of in deze situatie micro-instabiliteit wel of niet kan voorkomen. Om deze reden is middels een berekening in de waterveiligheidsbeschouwing bepaald dat microstabiliteit niet kan plaatsvinden. Het lange en hoge voorland zorgt er voor dat ook tijdens een langdurig hoogwater niet voldoende water kan indringen om micro-instabiliteit te laten plaatsvinden. De nieuwe situatie verbeterd de waterkerende functie van de waterkering. Bekledingen In de nieuwe situatie blijft het binnentalud uit grasbekleding bestaan. De kruin en het opgehoogde voorland worden van een verharding voorzien. De hydraulische belastingenniveau zijn afgeleid voor een overslagdebiet van 0,1 l/m/s. Voor zichtjaar 2075 (zichtperiode voor ontwerp van bekledingen is 50 jaar) is het NAP +2,84 m voor een aangescherpte norm van 1/1.000 jaar. Dit niveau is substantieel lager dan de kademuurhoogte van NAP +3,5 m. Hierdoor is de faalkans van de bekledingen als niet relevant beschouwd voor de waterveiligheid van de waterkering. Waterveiligheid bij de op- en afritten Ten opzichte van de huidige situatie zullen er drie op- en afritten gecreëerd worden aan de binnenzijde van de waterkering.

De invloed van deze op- en afritten op de verschillende faalmechanismen is hieronder opgesomd: - hoogte: de kruinhoogte verandert niet door de aanleg van op- en afritten. Door de aanwezigheid van deze op- en afritten en de weg op de kruin zal door wegherstelwerkzaamheden de hoogte actief gemonitord worden; - piping: door het verflauwen van de binnentaluds voor de op- en afritten zal een mogelijk uittredepunt voor piping lokaal verder naar het achterland verplaatsen. Hiermee neemt de aanwezige kwelweglengte toe en het verval af. Dit heeft een positieve invloed op het faalmechanisme piping; - macrostabiliteit binnenwaarts: door het verflauwen van de binnentaluds voor de op- en afritten neemt de binnenwaartse stabiliteit toe (tegenwerkend gewicht neemt toe); - macrostabiliteit buitenwaarts: de aanleg van de op- en afritten op het binnentalud heeft geen invloed op het faalmechanisme buitenwaartse macrostabiliteit; - microstabiliteit: door het verflauwen van de binnentaluds voor de op- en afritten is het mogelijk dat de binnentaluds flauwer worden dan 1V:5H en dan kan micro-instabiliteit niet optreden op basis van de Schematiseringshandleiding Microstabiliteit. Tegelijkertijd kan door het hoge voorland het water niet ver genoeg indringen om van invloed te zijn; - bekledingen: naast de opritten loopt de rijbaan over van de verharding in een grasbekleding.

Dit verloop moet ervoor zorgen dat vrachtwagens die een bocht te scherp of ruim aansnijden de grasbekleding niet kapot maken. Niet Waterkerende Objecten (NWO) In deze paragraaf is de invloed van NWO’s op de veiligheid van de waterkering beschouwd. Op de terminal komt een kantoorgebouw, kranen en een luifel te staan. Deze drie bebouwingselementen komen op grondverdringende palen te staan. De fundering van deze bebouwing blijft buiten de kernzone van de waterkering. Deze bebouwing is niet van invloed op de waterveiligheid van de waterkering. Onder de projectlocatie lopen twee leidingstroken (zie afbeelding 4.3) waarin de volgende leidingen zijn gelegen: - ter plekke van het voorland een Air Liquide stikstofleiding; - in de binnenteen van de kering een combinatie van een Zebragas gasleiding en Sabic Rioolleiding. De Air Liquide leiding is een stikstofleiding die buiten gebruik is gesteld, maar nog wel aanwezig is en wordt verwijderd tijdens de aanleg van de terminal. De leidingen die zijn gelegen in de binnenteen van de kering blijven behouden. Deze leidingen worden gekruist door de nieuwe op- en afritten over de waterkering. De nieuwe leidingen tussen Noordland 12-16 en MCT worden boven de bestaande leidingen van Zebragas en Sabic aangelegd. Doormiddel van overkluizingen worden de aanwezige gas- en rioolleiding niet beïnvloed.

32 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

Op de projectlocatie dienen meerdere nieuwe kabels en leidingen aangelegd te worden vanuit Noordland 12-16 ten behoeve van: - stroomvoorziening oplaadpunt reachstackers, kraan, kantoor en accupakketten; - drinkwatervoorziening kantoor; - blusleiding; - riolering huishoudelijk afvalwater afkomstig van kantoor. De kabels en leidingen die benodigd zijn om de nieuwe MCT van elektriciteit en water te voorzien worden door de dijk gelegd middels een open ontgraving. De kabel en leidingen kruisen de waterkering haaks. De leidingen hebben een minimale gronddekking van 1,0 m. De kabels en leidingen worden aangelegd conform Beleidsregel hoofdstuk 16 uit Keur van Waterschap Brabantse Delta, NEN 3650 en NEN 3651. De nieuw aan te leggen kabels en leidingen worden aangesloten op de bestaande uitstroom- en verzamelputten op Noordland 12 t/m 16, zie afbeelding 4.3.

Afbeelding 4.6 Bestaande kabels, leidingen, uitstroomput en verzamelputten

Categorie-A Watergang Door de aanleg van de op- en afrit wordt de watergang-A op drie plaatsen doorkruist door een grondlichaam. Dit grondlichaam wordt op die drie plaatsten afzonderlijk voorzien van een duiker van minimaal rond 1.000 mm, zodat de vrije afstroming van het slootwater niet wordt gehinderd. De doorkruising aan de oostelijke zijde betreft een duiker van minimaal 1.000 mm doorsnede en circa 12 m lengte. Bij de twee doorkruisingen aan de westelijke zijde worden twee duikers van minimaal 1.000 mm doorsnede en ongeveer 12 m lengte geplaatst conform de beleidsregels van het waterschap, waardoor de doorstroming gewaarborgd blijft en beheer en onderhoud uitgevoerd kan blijven worden. De duiker aan de oostelijke zijde bevat één afsluiter aan de meest oostelijke zijde. De meest westelijk gelegen duiker bevat een afsluiter aan de westkant. Door het toevoegen van de verharding bij Noordland 12-16 wordt ook het afvloeiend hemelwater van verhardingen, bodembeschermende voorzieningen en het hemelwater van de daken geloosd op de watergang-A. De verwachting is dat dit ongeveer 111.958 m3 (139.984 m2 * 0.8 l/m2/jaar) per jaar is. Deze hoeveelheid vormt geen knelpunt voor de watergang en de afvoer van dit water.

33 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

Bij een spill of calamiteit op een bodembeschermende voorziening is voorzien in een protocol, dat zorgdraagt dat de vervuiling niet in het oppervlaktewater komt. Dit wordt dan afgevoerd naar een erkende verwerker. Scheepvaart De ontwikkeling van de containerterminal langs de vaarweg tussen de Theodorushaven in Bergen op Zoom en het Schelde-Rijnkanaal moet voldoen aan de Richtlijnen Vaarwegen 2020 (RVW2020). Met de optimalisatie van de vaarweg (verkleinen van de genormeerde bodembreedte van 97,5 m naar 75 m) en het huidige ontwerp van de containerterminal, ligt de fysieke terminal buiten de vrijwaringszone van de vaarweg. De resterende breedte van de vaarweg is voldoende voor de classificatie van de vaarweg. De afgemeerde schepen en de gieken van de kranen liggen wel in de vrijwaringszone, maar dat is niet ongebruikelijk bij langshavens. Ook heeft alles in afstemming met Rijkswaterstaat plaatsgevonden. Hiermee voldoet de ontwikkeling van de terminal aan de Richtlijnvaarwegen2020. Afvalwater verwerking Binnen het deel van de inrichting behorende bij Noordland 12-16 komen drie afvalwaterstromen vrij, te weten: 1 huishoudelijk afvalwater: het huishoudelijk afvalwater (afkomstig van de sanitaire voorzieningen binnen het gebouw) wordt geloosd op het VWA-riool.

Het VWA-riool is aangesloten op de vuilwaterriolering van de gemeente; 2 hemelwater (schoon): hemelwaterafvoer van de daken gaat rechtstreeks naar de categorie A watergang in beheer bij het waterschap. Voor Noordland 12A en 13 vindt dit nu al zo plaats; 3 hemelwater (mogelijk vervuild): het terrein van Noordland 12 t/m 16 is voorzien van een asfaltverharding. Deze verharding is gelegen onder afschot naar een hemelwaterriolering. Deze hemelwaterriolering wordt geloosd via een OBAS op de categorie A watergang in beheer bij het waterschap. Voor Noordland 12A en 13 is dit nu ook al reeds aangelegd en vergund. Op het terrein zijn de laadkuilen van Noordland 12 t/m 16 aangemerkt als bodembeschermende voorzieningen. Het hemelwater dat in de laadkuilen terecht komt, wordt middels een opvoerpomp geloosd via een OBAS op de categorie A waterloop. Voor Noordland 12A en 13 is dit nu ook al reeds aangelegd en vergund. In geval lekkages en spills op deze bodembeschermende voorzieningen kan de opvoerpomp uitgeschakeld worden. Het vervuilde water verzamelt zich in de laadkuil en kan apart afgevoerd worden naar een erkende verwerker. Bij de verschillende locaties achter de OBAS kan in de put die er achter zit een balg geplaatst worden om lozing op de categorie A watergang tegen te gaan in geval van een calamiteit.

De categorie A watergang kan op twee plaatsen afgesloten worden door balken in een dam te plaatsen. Eén dam zit bij het begin van Noordland 12A en de andere dam zit bij de nieuwe entree van MCT. Binnen het deel van de inrichting behorende bij MCT komen twee afvalwaterstromen vrij, te weten: 1 huishoudelijk afvalwater: het huishoudelijk afvalwater (afkomstig van de sanitaire voorzieningen binnen het gebouw) wordt geloosd op het VWA-riool. Het VWA-riool is aangesloten op de vuilwaterriolering van gemeente; 2 hemelwater: het terrein van MCT wordt voorzien van een klinkerverharding en wegen zijn voorzien van asfalt. Deze verharding is gelegen onder afschot naar een centraal gelegen hemelwaterafvoerriolering. Het stelsel bestaat uit maximaal 20 putten met bij iedere put een oliebezinkafscheider (OBAS). Deze komt uit op een tussengelegen leiding van circa 85 m. Het hemelwater van het bedrijfsgebouw is zonder OBAS aangesloten op de centrale leiding. Deze centrale hemelwaterafvoerriolering loost aan de noordzijde van de terminal het water op het Bergsche Diep. Ook zijn op het terrein een calamiteitenplaats en tankplaats aanwezig. Op de calamiteitenplaats worden containers geplaatst waar sprake is van lekkage. Op de tankplaats tanken de reachstackers. Zij dragen zorg voor het oppakken en verplaatsen van de containers op het terrein, naast de kraan.

Deze bodembeschermende voorzieningen zijn aangesloten op een aparte oliebezinkafscheider (OBAS). Na het passeren van het hemelwater door deze afscheider wordt het water via de hemelwaterafvoerriolering geloosd op het oppervlaktewater. De OBAS wordt minimaal jaarlijks gereinigd en indien nodig vaker. In geval van lekkages en spills op de bodembeschermende voorzieningen kan de afvoer naar de hemelwaterafvoerriolering worden dichtgezet. Het vervuilde water verzamelt in het hemelwaterafvoerstelsel en kan vanuit daar apart afgevoerd worden naar een erkende verwerker.

34 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

Daarnaast is ook absorberende middelen aanwezig zijn binnen de inrichtingen, zowel op MCT als bij de Noordland locaties. Bij een lekkende container wordt deze container zo spoedig mogelijk op de calamiteitenplaats gezet. De lekkage kan dan gecontroleerd worden opgevangen. Bij grote calamiteiten op de terminal is het mogelijk om de gehele hemelafvoerleiding dicht te zetten, zodat geen lozing op het oppervlaktewater plaatsvindt. Het water wordt dan opgevangen in het hemelwaterafvoerstelsel en kan vanuit daar apart afgevoerd worden naar een erkende verwerker. Conclusie watertoets De effecten van de aanleg van Noordland 12 t/m 16 en MCT op het bergend vermogen en lozing op het Bergsche Diep, de waterveiligheid van de primaire waterkering, de categorie-A watergang, scheepvaart en afvalwater zijn in deze watertoets beoordeeld en worden via de watervergunning door het Waterschap Brabantse Delta en Rijkswaterstaat beoordeeld. Op basis hiervan is de aanleg van Noordland 12 t/m 16 en MCT niet in strijd met een goede ruimtelijke ordening.

4.4

Luchtonderzoek

De Nederlandse wet- en regelgeving voor luchtkwaliteit in de buitenlucht vloeit voort uit Europese richtlijnen en is vastgelegd in titel 5.2 van de Wet milieubeheer. Artikel 5.16, 1ste lid geeft de grondslagen waarmee kan worden onderbouwd dat een plan aan de eisen met betrekking tot luchtkwaliteit voldoet: - het project leidt niet tot overschrijding van grenswaarden; - ten gevolge van het project is sprake van een verbetering van de concentratie van de betreffende stof of de concentratie blijft gelijk; - het plan draagt niet in betekende mate bij aan een verslechtering van de luchtkwaliteit, hetgeen inhoudt dat de projectbijdragen NO2 en PM10 maximaal 3 % van de jaargemiddelde grenswaarde bedragen, oftewel maximaal 1,2 μg/m3. Wanneer een plan of project voldoet aan één of meerdere van de bovenstaande grondslagen, vormt luchtkwaliteit geen belemmering voor realisatie van het plan/project. Voor de nieuwe inrichting Noordland 12 t/m 16 + MCT is een luchtkwaliteitsonderzoek uitgevoerd (zie Bijlage V). Hiervoor is een verspreidingsberekening uitgevoerd naar de effecten op de luchtkwaliteit door het planvoornemen. Uit de berekening blijkt op geen enkel toetspunt de wettelijke grenswaarden worden overschreden. Daarmee voldoet het project aan de luchtkwaliteitseisen uit de Wet milieubeheer.

De realisatie van Noordland 12 t/m 16 + MCT is hiermee niet in strijd met een goede ruimtelijke ordening.

4.5

Geluid

Om de geluidsbelasting op de omgeving ten gevolge van de activiteiten van Noordland 12 t/m 16 en MCT is een akoestisch onderzoek uitgevoerd (zie Bijlage VI). Noordland 12 t/m 16 en MCT ligt op de grens van een gezoneerd industrieterrein. Om die reden gelden verschillende wettelijke kaders. Gezoneerd industrieterrein Een deel van de inrichting is gelegen op het gezoneerde industrieterrein Theodorushaven. Grofweg omvat dit de panden van Noordland. De grens van het industrieterrein ligt op de hoofdweg van de containerterminal. In onderstaande afbeelding is de situering opgenomen. De gele omlijning betreft de inrichting. Duidelijk is te zien hoe de donkerrode lijn, de grens van het industrieterrein, het gebied splitst. Het oostelijke deel betreft het gezoneerde deel.

35 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

Afbeelding 4.7 Aanduiding gezoneerd industriegebied Noordland ten opzichte van indicatieve grens inrichting

Voor het deel van de inrichting dat is gelegen op het gezoneerde industrieterrein is de Wet geluidhinder van toepassing. Ter plaatse van de zonegrens mag het gecumuleerde langtijdgemiddeld beoordelingsniveau, als gevolg van alle inrichtingen gelegen op het gezoneerde industrieterrein, niet meer bedragen dan 50 dB(A) etmaalwaarde1. De zonebeheerder, in dit geval de Omgevingsdienst Midden en West Brabant, bewaakt of aan deze eis wordt voldaan. Uit het akoestische onderzoek blijkt dat voor het gezoneerde deel de aangevraagde situatie naar verwachting inpasbaar is in het zonemodel. De toetsing wordt gedaan door de zonebeheerder en die heeft bevestigd dat het inpasbaar is. Niet gezoneerd industrieterrein Op het niet gezoneerde deel is de Wet geluidhinder niet van toepassing. Het toetsingskader voor geluid wordt hier bepaald door de ‘Handreiking industrielawaai en vergunningverlening’. Hierbij wordt alleen getoetst ter plaatse van woningen en andere gevoelige gebouwen als scholen en ziekenhuizen. Voor de grenswaarde wordt gebruik gemaakt van drie gebiedstypen: woonwijk in de stad, rustige woonwijk en landelijk gebied. Vooralsnog gaan we uit van ‘rustige woonwijk’. De grenswaarden die hier gelden zijn 45/40/35 dB(A) is respectievelijk de dag, avond- en nachtperiode.

Voor het niet gezoneerde deel blijkt dat geluidsbelasting ter plaatse van de woningen ruimschoots lager is dan de richtwaarde voor gebiedstype ‘rustige woonwijk, weinig verkeer’. Conclusie Uit het akoestische onderzoek blijkt dat voor het gezoneerde deel de aangevraagde situatie inpasbaar is in het zonemodel. De toetsing wordt gedaan door de zonebeheerder en die heeft bevestigd dat het inpasbaar is. Voor het niet gezoneerde deel blijkt dat geluidsbelasting ter plaatse van de woningen ruimschoots lager is dan de richtwaarde voor gebiedstype ‘rustige woonwijk, weinig verkeer’.

1

De etmaalwaarde is de hoogste waarde van het langtijdgemiddeld beoordelingsniveau in de dagperiode (07.00-19.00 uur), de avondperiode (19.00-23.00 uur) + 5 dB of de nachtperiode (23.00-07.00 uur) + 10 dB.

36 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

Op basis van deze resultaten geldt het de activiteiten van Noordland 12 t/m 16 en MCT niet in strijd zijn met een goede ruimtelijke ordening.

4.6

Externe veiligheid

Bij externe veiligheid gaat het om het beheersen van de veiligheid van personen in de omgeving van activiteiten met gevaarlijke stoffen. Dit heeft tot gevolg dat er veiligheidsafstanden moeten worden aangehouden tussen risicovolle activiteiten en kwetsbare objecten zoals woningen. Vanwege de opslag en overslag van gevaarlijke stoffen wordt de hoge drempelwaarde uit bijlage I van de Seveso III overschreden en valt H. Essers B.V. onder de BRZO wet- en regelgeving. Om deze reden is er een veiligheidsrapport en bedrijfsbrandweerrapport opgesteld, die onderdeel vormt van de aanvraag omgevingsvergunning milieu. Onderdeel van het veiligheidsrapport is de milieurisicoanalyse (MRA). Met die analyse worden de risico’s voor het oppervlaktewater in kaart gebracht. Binnen de inrichting vindt op- en overslag en distributie plaats van onder andere gevaarlijke stoffen. Opslag vindt plaats in de opslaghallen en op de kade van de containerterminal. De activiteiten kunnen een risico vormen voor het oppervlaktewater. De conclusie is dat door de aanwezige veiligheidsmaatregelen, blusvoorzieningen (waaronder CO2 blussing) en de intrinsieke opvangcapaciteit voor product en bluswater en het automatisch afsluiten van het riool bij brand en handmatig afsluiten van het riool bij een spill het onwaarschijnlijk is dat product- en/of bluswater in het oppervlaktewater terecht kan komen.

Het andere onderdeel van de veiligheidsrapportage is de QRA. De QRA is uitgevoerd conform de Handleiding Risicoberekeningen BEVI (versie 4.3, 01-01-2021) en met rekenmethodiek Safeti-NL versie 8.5 (DNV London). In de QRA zijn onder andere de risico-contouren van de inrichting bepaald (zie afbeelding 4.5). De volledige QRA is te vinden in bijlage VII.

Afbeelding 4.8 Plaatsgebonden risico

37 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

De 10-5/jaar risicocontour van Noordland 12 t/m 16 overschrijdt de inrichtingsgrens in zuidelijke richting. Hier worden geen (beperkt) kwetsbare objecten geraakt door deze contour. De 10-6/jaar contour gaat over enkele beperkt kwetsbare objecten (bedrijfsgebouwen). De contour van de MCT raakt geen kwetsbare objecten. De groepsrisico normwaarde stijgt met factor 13 %, maar blijft ruim onder de oriënterende waarde. Aangezien sprake is van een toename van de 10-6/jaar en deze contour over beperkt kwetsbare objecten gaat, wordt niet voldaan aan de richtwaarde voor het plaatsgebonden risico in het kader van Bevi. Aan de zuidoostzijde van de opslagcompartimenten NL14 t/m 16 vindt opslag plaats onder beschermingsniveau BN3 met automatisch sluitende branddeuren. Aan de noordwestzijde van NL 14 t/m 16 vindt opslag plaats onder Beschermingsniveau 1, voorzien van automatische gasblussing en automatische sluitende branddeuren. Alle muren en branddeuren van NL 14 t/m 16 zijn minimaal 120 minuten brandwerend en de wand met Noordland 13 is zelfs 240 minuten brandwerend. Deze aanvullende maatregelen gaan verder dan strikt noodzakelijk volgens de PGS 15. Deze aanvullende maatregelen zijn niet in de QRA te kwantificeren, maar leiden in de praktijk toe, dat in geval van een brand in één van de opslagen, minder snel escalatie naar de omgeving plaats vindt.

Door korte verbindingen, strategisch gunstig gelegen tussen Rotterdamse en Antwerpse haven nieuw te realiseren Markiezaat Container Terminal (ook onderdeel H. Essers B.V.) aan de Zuiderstrekdam, wordt het intermodale transport optimaal benut. Hiermee worden ook risico’s van transporten van met gevaarlijke stoffen over de weg verlaagd. Bovendien vervangt deze container terminal de bestaande terminal aan de Vierlinghweg in de Theodorushaven, waardoor risico’s en hinder naar nabijgelegen woongebieden, zoals het ontwikkelde voormalig Nedalco terrein, verdwijnen. Op basis van de resultaten van het plaatsgebonden risico en het groepsrisico zijn activiteiten van Noordland 12 t/m 16 en MCT niet in strijd zijn met een goede ruimtelijke ordening. Tijdens het beleidsoverleg 10 oktober 2022 met gedeputeerde is met betrekking tot de vergunningaanvraag van H. Essers B.V. het volgende besproken: Op basis van het provinciale afwegingskader voor het bepalen van de kwetsbaarheid van gebouwen moeten de grotere bedrijfspanden van derden die binnen de PR10-6 contour van H. Essers B.V. liggen als kwetsbare objecten worden beschouwd. Uit nader onderzoek bleek echter dat dit geen gebouwen met een industriefunctie zijn, maar gebouwen die bestaan uit logistieke hallen met een klein kantoorgedeelte; het type gebouw waar structureel geen grote aantallen werknemers aanwezig zijn.

Het verschil tussen een productiehal en een opslaghal (beiden bedrijfsgebouwen) komt niet tot uiting in ons provinciale externe veiligheidsbeleid. Om die reden is een nadere differentiatie in de kengetallen van personendichtheden voor de verschillende bedrijfstakken gewenst. Gelet op het lage aantal werknemers in de bedrijfspanden die binnen de PR10-6 contour van H. Essers B.V. liggen hebben de provincie Noord-Brabant en de omgevingsdienst Midden- en West Brabant met H. Essers B.V. afgesproken dat deze als beperkt kwetsbare objecten worden aangemerkt. Dit vooruitlopend op de aanpassing van de kentallen voor (beperkt) kwetsbare objecten in het provinciale externe veiligheidsbeleid. Op basis van de extra genomen maatregelen en de bestuurlijke afweging van de provincie is de opgenomen contour in afbeelding 3.5 acceptabel.

4.7

Cultuurhistorie en archeologie

De bescherming van archeologisch en cultureel erfgoed in Nederland is vastgelegd in de Erfgoedwet, die op 1 juli 2016 in werking is getreden. De Erfgoedwet is in de plaats gekomen van zes wetten en regelingen op het gebied van cultureel erfgoed, waaronder de Monumentenwet 1988. Bij ingrepen waarbij de ondergrond wordt geroerd, dient te worden aangetoond dat de eventueel aanwezige archeologische waarden niet worden aangetast. Archeologisch onderzoek zal moeten worden uitgevoerd indien sprake is van een hoge trefkans of indien het plangebied niet is gekarteerd.

38 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

In het gehele plangebied bestaat in principe een kans op het aantreffen van bewoningsresten op het oude veen, daterend uit de IJzertijd tot en met de late middeleeuwen. De vraag is echter of dit veenoppervlak nog aanwezig is. Waarschijnlijk werd een aanzienlijk deel in de middeleeuwen afgegraven voor turfwinning. Het restant zal geërodeerd zijn door de eeuwenlange inwerking van de zee. Vanwege die twee factoren is de archeologische verwachting op de getijdeafzettingen naar laag bijgesteld. Uitzonderingen zijn de locaties van de verdronken dorpen, zoals afgebeeld op diverse oude kaarten. Hier geldt een hoge verwachting voor de late middeleeuwen. Volgens de nationale archeologische verwachtingskaart ligt het project gebied in een gebied met een lage trefkans. Deze archeologische verwachtingskaart is tevens opgenomen in het bestemmingsplan Theodorushaven-Noordland. Afbeelding 4.9 laat met rood omlijnd zien waar het projectgebied ligt ten opzichte van archeologische verwachtingswaarden. Hieruit blijkt dus dat sprake is van een lage trefkans voor het projectgebied. Aangezien niet volledig uit te sluiten is dat tijdens eventueel grondverzet een archeologische toeval vondst wordt gedaan wordt de uitvoerder van dit grondwerk gewezen op de plicht om hiervan zo spoedig mogelijk na de vondst melding te doen bij het bevoegd gezag.

Hiermee zijn archeologische waarden voldoende beschermd en is de ontwikkeling van MCT toelaatbaar.

Afbeelding 4.9 Archeologische verwachtingskaart van Nederland, zoals opgenomen in bestemmingsplan TheodorushavenNoordland, met project gebied (rood omlijnd)

In het plangebied zijn geen rijks, provinciale of gemeentelijk monumenten aanwezig. Ook het project gebied niet gelegen in een beschermd stads- of dorpsgezicht. Voor het aspect cultuurhistorie is de verwachting dat geen cultuurhistorische waarden verloren gaan door de voorgenomen ontwikkeling. De ontwikkeling is hiermee niet in strijd met een goede ruimtelijke ordening.

39 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

4.8

Conventionele explosieven

Om te bepalen of het projectgebied verdacht is op conventionele explosieven is gekeken naar de conventionele explosieven bodembelasting kaart van gemeente Bergen op Zoom (zie afbeelding 4.10). Hieruit blijkt dat het project gebied niet binnen verdacht gebied ligt en dus waarschijnlijk geen explosieven aanwezig zullen zijn. Conventionele explosieven vormen hiermee geen belemmering voor het project.

Afbeelding 4.10 Conventionele Explosieven bodembelastingkaart gemeente Bergen op Zoom

Daarnaast is in 2014 vooronderzoek CE uitgevoerd ter plekke van de MCT met als doel om door middel van het inventariseren en analyseren van historisch bronnenmateriaal te bepalen of, en eventueel waar, binnen de het onderzoeksgebied rekening moet worden gehouden met de mogelijke aanwezigheid van CE in de bodem. Het vooronderzoek CE is bijgevoegd in Bijlage VIII. Het historisch vooronderzoek is uitgevoerd conform het WSCS-OCE, 2012. Conform deze beoordelingsrichtlijn bestaat een vooronderzoek uit een inventarisatiefase en een analysefase. Beide fasen zijn in dit onderzoek uitgevoerd en gedocumenteerd voor het onderzoeksgebied. In de inventarisatiefase zijn de historische gegevens met een mogelijke relevantie voor het onderzoeksgebied ingewonnen en gedocumenteerd. In de analysefase is geconcludeerd dat enkel de vondsten van CE in de naoorlogse periode een indicatie kunnen zijn dat Conventionele Explosieven (CE) uit de Tweede Wereldoorlog aanwezig zijn in het onderzoeksgebied. Een nadere beschouwing van deze vondsten resulteerde echter niet in een aantoonbaar verhoogd risico op de aanwezigheid van CE in het onderzoeksgebied. Het onderzoeksgebied is dan ook geheel onverdacht van CE. Grondroerende werkzaamheden in het onderzoeksgebied kunnen regulier plaatsvinden, dat wil zeggen zonder voorafgaande CE opsporingswerkzaamheden.

Conventionele explosieven vormen hiermee geen belemmering voor het project.

40 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

4.9

Landschap

Het huidige landschapsbeeld van het projectgebied kenmerkt zich vooral door een tweedeling in een stedelijke-industrieel gebied en een natuurlijk watergebied, waarbij de waterkering rondom Noordland als een scherpe scheidslijn fungeert. Het stedelijk industrieel gebied wordt gevormd door de bedrijven rondom de Theodorushaven en het Noordland bedrijventerrein. De aanleg van Noordland 12 t/m 16 en met name de aanleg van de MCT hebben invloed op het landschap in het gebied. Echter is het effect op het landschap niet significant anders dan in het eerdere MER uit 2002 beoordeeld werd en in het vigerende bestemmingsplan mogelijk is gemaakt. Hier wordt daarom aangesloten op de conclusies uit het MER van 2002. De realisatie van Noordland 12 t/m 16 op het industrieterrein heeft geen significant effect op landschap, gezien de ligging achter de dijk en tussen bestaande bedrijfsgebouwen. Het effect van Noordland 12 t/m 16 op landschap blijft daarom verder buiten beschouwing. De aanleg van een containerterminal in de toegangsgeul tot de Theodorushaven betekent een verandering van het landschapsbeeld. Deze verandering zal zich op meerdere manieren manifesteren.

Effecten op landschap zijn bepaald aan de hand van: - het verdwijnen of aantasten van de huidige kenmerkende landschapselementen; - veranderingen van het karakteristieke contrast tussen watergebied en stedelijk-industrieel gebied; - verstoring van de zichtlijnen. Aantasting landschapselementen De aanleg van de containerterminal betekent het verdwijnen van de schor in de toegangsgeul. Het landschapsbeeld van de noordwestrand van Noordland wijzigt hierdoor drastisch: de groene overgangszone van water naar land maakt plaats voor een harde, abrupte overgang in de vorm van een kade. Dit effect is negatief, omdat de schor als landschapselement volledig verdwijnt en het huidige landschapsbeeld sterk wijzigt. Echter raakt de functie van de schor als landschapselement meer op de achtergrond met de ontwikkeling van Noordland als industrieel gebied. Verder maakt de schor (met een oppervlakte van circa 2 ha) een beperkt deel uit van een schorrengebied van circa 150 ha in het Zoommeer (waaronder de Princesseplaat en de Speelmansplaten). Hiermee is het effect van het verdwijnen van de schor als landschapselement beperkt. De bestaande waterkering aan de noordwestzijde van Noordland wordt verlaagd over een lengte van circa 650 m. De dijk wordt lager dan de huidige dijk. Dit is ruim 30 % van de totale lengte van de waterkering langs de noordwest- en zuidrand van Noordland (circa 2.000 m).

Aangezien in de nieuwe situatie de kadehoogte, en daarmee de hoogte van het terminalterrein, op NAP +3,5 m komt te liggen heeft de toekomstige dijk een hoogte ten opzichte van het maaiveld van 1,5 m. Door de kleinere hoogte lijkt de dijk ook smaller dan de huidige dijk. De waterkering is in de nieuwe situatie, door de combinatie van dijkverlaging en terreinophoging, als landschapselement minder prominent aanwezig. Het meest bepalende deel van de kering (de zuidrand) blijft echter gehandhaafd, waardoor het effect op de kering als landschapselement beperkt is. Aantasting contrast De contrastlijnen in het plangebied lopen tussen het stedelijke-industriële landschap van Noordland en het waterlandschap van het Zoommeer. De aanleg van de containerterminal in de toegangsgeul leidt niet tot een aantasting van deze contrastlijnen, vanwege de directe aansluiting van de containerterminal op het stedelijke landschap. Verstoring zichtlijnen De belangrijkste zichtlijnen in het plangebied lopen vanaf Noordland naar de Schelde-Rijnverbinding, over de waterkering en de strekdam. Gezien de locatie van de containerterminal blijft de zichtlijn van en naar de zuidwestelijke waterkering intact. Aangezien de terminal parallel aan de noordwestelijke waterkering komt te liggen, blijft ook de zichtlijn vanaf deze waterkering intact. Hiermee is geen significant effect op zichtlijnen.

41 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

Conclusie Voor de realisatie van Noordland 12 t/m 16 en MCT zijn de effecten op landschapselementen, contrast en zichtlijnen beoordeeld. De afwijking van de boogde MCT ten opzichte van de eerder uitgevoerde milieueffectrapportage en de aanduiding voor terminal in het bestemmingsplan is beperkt waardoor er geen sprake is van een ander effect op landschap. Het effect op de kering als landschapselement is beperkt, leidt niet tot een aantasting van deze contrastlijnen en heeft geen significant effect op zichtlijnen. De realisatie van Noordland 12 t/m 16 en MCT is hiermee niet in strijd met een goede ruimtelijke ordening. Voor de maatregelen in het kader van kwaliteitsverbetering van het landschap, zie Bijlage XII.

4.10

Verkeer

Door middel van een verkeersstudie zijn de verkeerskundige effecten van de ontwikkelingen van MCT en Noordland 12-16 bepaald. Deze studie is opgenomen in bijlage IX. Hierin zijn de huidige en toekomstige verkeersintensiteiten van de omliggende wegvakken geanalyseerd. De afwikkeling van de belangrijkste kruispunten is getoetst, rekening houdend met het toekomstige verkeersaanbod. Enkele verkeersveiligheidsknelpunten waar mogelijk problemen kunnen ontstaan door toename van het vrachtverkeer in het gebied zijn geanalyseerd. Daarnaast is de verkeerstoename op de aansluiting A4 Bergen op Zoom-Noord beschouwd. Het verkeersonderzoek beschouwd de effecten op verkeer van Noordland 12 t/m 16 en MCT in combinatie met de mogelijke ontwikkeling van de containerterminal aan de Van Konijnenburgweg. Het verkeersonderzoek concludeert dat geen knelpunten worden verwacht op het gebied van verkeersafwikkeling en verkeersveiligheid op de omliggende infrastructuur door ontwikkeling van MCT en Noordland 12-16. De ontwikkeling is hiermee niet in strijd met een goede ruimtelijke ordening.

4.11

Geur

De op- en overslag van containers, IBC’s, vaten en emballage op Noordland 12 t/m 16 en MCT vindt in hoofdzaak allemaal met gesloten verpakkingen en containers plaats. H. Essers B.V. richt zich daarnaast niet op- en overslag van materiaal waar wel geurhinder bij kan ontstaan, bijvoorbeeld dieren of dierlijk materiaal. Hierdoor kan geen geurhinder optreden. In Noordland 12B en 14 is een VAS-ruimte aanwezig. In deze ruimte worden beperkte afvul-, meng- en monsternameactiviteiten uitgevoerd. Bij deze werkzaamheden kunnen geuremissies naar de lucht plaatsvinden. De ruimte waarin de activiteiten plaatsvinden wordt afgezogen en de afgezogen lucht wordt behandeld door een dampbehandelingssysteem dat is afgestemd op de productscope. Dit kan onder andere een actief koolfilter of gaswasser betreffen. Hiermee wordt de eventuele emissie die bij het vullen nog vrij komt zover mogelijk reduceert. Op basis hiervan is de conclusie dat Noordland 12 t/m 16 en MCT niet in strijd is met een goede ruimtelijke ordening ten aanzien van geur.

42 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

5 FINANCIËLE EN MAATSCHAPPELIJKE UITVOERBAARHEID 5.1

Financiële uitvoerbaarheid

Bij nieuwe ontwikkelingen moet onder de Wet ruimtelijke ordening (Wro) een exploitatieplan worden vastgesteld, tenzij het kostenverhaal anderszins is verzekerd, bijvoorbeeld door middel van gemeentelijke gronduitgifte of een (anterieure) overeenkomst. Het project is een particulier initiatief. Het plan wordt gerealiseerd op initiatief van H. Essers B.V. De kosten die gepaard gaan met de voorbereidingen en realisatie van de plannen voor Noordland 12-16+MCT komen voor rekening van de initiatiefnemer. Tevens is tussen de initiatiefnemer en de gemeente een koopovereenkomst voor de gemeentelijke gronden gesloten. Hiermee is het kostenverhaal voldoende verzekerd. Van een anterieure overeenkomst is geen sprake, aangezien de kosten voor de ontwikkeling van de inrichting volledig bij de initiatiefnemer liggen

5.2

Maatschappelijke uitvoerbaarheid

In de planvorming van Noordland 12-16+MCT heeft de initiatiefnemer de omgevingsdialoog gevoerd met diverse belanghebbenden uit de omgeving. De plannen zijn in meerdere gesprekken afgestemd met lokale natuurorganisaties (onder andere over de bescherming van diersoorten) en belanghebbende bedrijven op het Noordland bedrijventerrein (onder andere over het aansluiten van elkaars behoeften). Daarnaast is het gesprek gevoerd met de lokale denktank over de rol die Noordland 12-16+MCT speelt in de lokale ontwikkelingen. De denktank is een groep mensen die zich bekommeren om een gezonde economische ontwikkeling van Bergen op Zoom. Dit heeft concreet geleid tot de volgende ontwikkelingen; - het creëren van een duurzame keten met bedrijven in de omgeving van Bergen op Zoom die samenwerken met MCT voor het transport van goederen over het water; - het inrichten van een oplaad- en wisselpunt van accupakketten op de terminal. Vanuit de netcapaciteit wordt hier tevens een voordeel gehaald in de combinatie van duurzame energieopwekking met zonnepanelen en de mogelijkheid energie op te slaan in de accupakketten. Dit beperkt de netbelasting; - compensatie van natuur door de ontwikkeling van natuur op de nabijgelegen Molenplaat. In voorbereiding op de aanvraag omgevingsvergunning heeft H. Essers B.V.

overleg gevoerd met de gemeente Bergen op Zoom over onder andere de wens van de gemeente om de terminal te verhuizen naar de locatie buiten de Theodorushaven en de grondverwerving. Met het waterschap Brabantse Delta en Rijkswaterstaat heeft overleg plaatsgevonden over onder andere de waterveiligheid, effecten op waterkwaliteit en de scheepvaart. Met de provincie Noord-Brabant, de Omgevingsdienst Midden- en WestBrabant en de Omgevingsdienst Brabant-Noord heeft overleg plaatsgevonden over de omgevingsvergunning (milieuonderdelen) en de vergunning en de ontheffing ingevolgde de Wet natuurbescherming. De veiligheidsregio is betrokken geweest bij de totstandkoming van de plannen ten aanzien van (externe) veiligheid.

43 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

In algemene zin is over de ontwikkeling van Noordland 12-16+MCT is gecommuniceerd in de afgelopen jaren via diverse artikelen in lokale media. Daarnaast geldt dat op de voorbereiding van een besluit tot het verlenen van een omgevingsvergunning op grond van artikel 2.12 lid 1 onder a, onder 3 van de Wabo de uitgebreide voorbereidingsprocedure van toepassing is. Op de ontwerp-omgevingsvergunning kan door een ieder een zienswijze worden ingediend bij het bevoegd gezag. De ontwerp omgevingsvergunning ligt 6 weken ter inzage. Daarna volgt de definitieve omgevingsvergunning. Tegen de definitieve omgevingsvergunning kan in twee instanties beroep worden ingesteld, eerst bij de Rechtbank en in hoger beroep bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Door middel van de uitgebreide voorbereidingsprocedure wordt een ieder in staat gesteld bedenkingen ten aanzien van de ontwikkeling van Noordland 12 t/m 16 en MCT kenbaar te maken.

44 | 44

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Definitief 04

Bijlage(n)

I BIJLAGE: NATUURTOETS N2000

Witteveen+Bos | 115018/23-008.087 | Bijlage I | Definitief 04

Voortoets Noordland 12-16 & Markiezaat Container Terminal

Mepavex Logistics B.V. 21 december 2022

Project Opdrachtgever

Document Status Datum Referentie

Projectcode Projectleider Projectdirecteur

Auteur(s) Gecontroleerd door Goedgekeurd door

Noordland 12-16 & Markiezaat Container Terminal Mepavex Logistics B.V.

Voortoets Definitief 03 21 december 2022 115018/22-018.649

115018 Ir. G.R. Spaargaren Ir. G. Hamoen

E. Pinto MSc, W. Overkamp MSc, M.A.H. Storms MSc, H. Kamperman MSc Drs. A.J. Esmeijer-Liu Ir. G.R. Spaargaren

Paraaf

Adres

Witteveen+Bos Raadgevende ingenieurs B.V. Leeuwenbrug 8 Postbus 233 7400 AE Deventer +31 (0)570 69 79 11 www.witteveenbos.com KvK 38020751

Het kwaliteitsmanagementsysteem van Witteveen+Bos is gecertificeerd op basis van ISO 9001. © Witteveen+Bos Niets uit dit document mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt in enige vorm zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Witteveen+Bos noch mag het zonder dergelijke toestemming worden gebruikt voor enig ander werk dan waarvoor het is vervaardigd, behoudens schriftelijk anders overeengekomen. Witteveen+Bos aanvaardt geen aansprakelijkheid voor enigerlei schade die voortvloeit uit of verband houdt met het wijzigen van de inhoud van het door Witteveen+Bos geleverde document.

2

INHOUDSOPGAVE

1

INLEIDING

5

1.1

Aanleiding

5

1.2

Ligging plangebied

5

1.3

Doel

6

1.4

Leeswijzer

7

2

VERGUNDE EN IN PROCEDURE ZIJNDE SITUATIE

8

2.1

Vergunde en in procedure zijnde situatie

8

2.2

Aangevraagde situatie MCT

10

2.3

Aangevraagde situatie Noordland 12 t/m 16

11

3

EFFECTVERGELIJKING

14

3.1

Verzuring en vermesting

15

3.1.1 3.1.2

15 15

3.2

Geluid 3.2.1 3.2.2

3.3

3.5

3.6

3.7

17 Aanlegfase Gebruiksfase

Licht 3.3.1 3.3.2

3.4

Aanlegfase Gebruiksfase

17 19 20

Aanlegfase Gebruiksfase

20 21

Optische verstoring

21

3.4.1 3.4.2

22 22

Aanlegfase Gebruiksfase

Verontreiniging

23

3.5.1 3.5.2

23 23

Aanlegfase Gebruiksfase

Vertroebeling

24

3.6.1 3.6.2

24 24

Aanlegfase Gebruiksfase

Overige effecten

25

3.7.1

25

Aanlegfase en gebruiksfase

3

4

CONCLUSIE

27

Laatste pagina

27

Bijlage(n)

Aantal pagina's

I

Ontwerp terminal t.o.v. Wnb-vergunning

1

II

Stikstofdepositieonderzoek gebruiksfase Noordland 12 t/m 16 + MCT

122

III

Voortoets Noordland 12A

49

IV

Passende beoordeling MCT

65

V

Passende beoordeling Noordland 13

41

VI

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=BergenOpZoom&id=915ec05c-ce30-4398-879b-f01c03a0b52b