CConstaterende datBergen op Zoom
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 1. Rekenkamerrapport RKWB - Evaluatie Schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Raadsvergadering 26 september 2024, gemeente Bergen op ZoomBij agendapunt: Rekenkamenrapport Evaluatie beleid en uitvoering schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom32.833 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 4 van 4

70

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Humanitas Thuisadministratie Omschrijving: Humanitas Thuisadministratie biedt ondersteuning bij het bijhouden van geldzaken en administratie72. Ze werken samen met verschillende organisaties, waaronder gemeenten, kennisorganisaties en maatschappelijke organisaties 73. Over Rood Omschrijving: Over Rood helpt ondernemers met financiële problemen 74. IMK Omschrijving: IMK (Instituut voor het Midden- en Kleinbedrijf) biedt hulp aan ondernemers, met het doel hen te begeleiden naar een gezonde onderneming. Het IMK biedt onder meer schuldhulpverlening en advies en de Uitvoering Besluit Bijstandsverlening Zelfstandigen. 75 Motivity Omschrijving: Motivity is een adviesbureau gericht op zelfstandig ondernemers 76. Naast advies en begeleiding biedt Motivity ondernemers ook levensvatbaarheidonderzoek en trainingen en workshops77. Belastingsamenwerking West-Brabant Aanvullende informatie: In het kader van kwijtschelding gemeentelijke belastingen. Omschrijving: Belastingsamenwerking West-Brabant is een samenwerkingsverband van 12 gemeenten en een waterschap voor het heffen en innen van de waterschapsbelastingen 78. VluchtelingenWerk Omschrijving: VluchtelingenWerk ondersteunt vluchtelingen/asielzoekers bij de zaken waarmee zij te maken krijgen wanneer zij in Nederland aankomen.

Denk hierbij aan de asielprocedure, gezinshereniging en inburgeren.79 Ondernemersklankbord Omschrijving: Ondernemersklankbord ondersteunt ondernemers door advies te geven maar ook door hen bij te staan bij een dreigend faillissement. Net als IMK zijn zij gericht op ondernemers uit midden- en kleinbedrijf.80

Organisaties die we hebben gesproken voor dit onderzoek - Stadlander - BS&F - Stichting Leergeld Brabantse Wal - Het Doorgeefpunt - Over Rood - Kredietbank Nederland - WijZijn

72 https://www.humanitas.nl/programmas/thuisadministratie/ 73 https://www.humanitas.nl/programmas/thuisadministratie/samenwerkingspartners/ 74 https://overrood.nl/over-rood/ 75 https://imk.nl/over-het-imk/ 76 https://motivity.nl/ 77 https://motivity.nl/ondernemer/#onderzoek 78 https://www.bwbrabant.nl/bwb/over-ons 79 https://www.vluchtelingenwerk.nl/nl/wat-wij-doen 80 https://ondernemersklankbord.nl/

71

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Bijlage 7. Leidende principes Bestuursakkoord In het bestuursakkoord van 2022-2026 zijn de leidende principes opgesteld. Deze principes horen bij de nieuwe bestuurscultuur. 1. De gemeente werkt vanuit samenwerkingsdualisme. Het onderscheid tussen oppositie en coalitie is ondergeschikt aan breed draagvlak en consensus. Dat houdt in: iedereen doet gelijkwaardig mee. 2. De gemeente heeft een positieve en assertieve houding naar elkaar en naar buiten. Binnen het samenwerkingsdualisme debatteert de gemeente altijd op basis van respect voor elkaar. De gemeente werkt aan een open debatcultuur waarin wordt gereflecteerd op het eigen handelen. 3. Beleidsvorming doet de gemeente, waar het kan, interactief door de inspreekmogelijkheid en participatie van maatschappelijke partners, instellingen, ondernemers en inwoners te versterken. De gemeente sluit akkoorden met maatschappelijke partners en de samenleving bij beleidsontwikkeling, daar waar mogelijk. De gemeente zorgt dat zij daaraan volwaardig en gelijkwaardig deel kunnen nemen en maakt altijd inzichtelijk op welke manier de samenleving wordt betrokken. 4. De gemeente communiceert open, eerlijk en transparant over (de effecten van) ons beleid, onze uitgaven en beweegredenen, meevallers én tegenslagen met elkaar en met de samenleving.

De gemeente luistert naar inwoners, communiceert tijdig, in begrijpelijke taal en is benaderbaar (toegankelijk). 5. We zijn een lerende gemeente en doen ons voordeel met bewezen werkende aanpakken bij andere gemeenten. 6. Bij (raads)voorstellen gebruikt de gemeente verschillende scenario’s die altijd voorzien zijn van financiële dekking, beoogde doelen en eventuele risico’s. Zo zorgt de gemeente voor een inhoudelijk debat in de gemeenteraad. De gemeente ziet en waardeert de verschillen tussen partijen. Voorstellen vanuit de gemeenteraad met een deugdelijke financiële basis verwelkomt de gemeente. 7. De gemeente werkt met maatschappelijke businesscases in de vorm van uitgewerkte plannen. Daarmee bedoelt de gemeente de benodigde investering, het beoogd rendement (maatschappelijk, financieel en institutioneel), eventuele risico’s en het tijdspad. Deze zijn aan de voorkant helder. Ook plant de gemeente zorgvuldig, realistisch en haalbaar. 8. De doelstellingen zijn meetbaar. En als dat niet kan, laat de gemeente merkbare effecten zien. De gemeente staart zich niet blind op cijfers. De gemeente combineert cijfers altijd met het achterliggende verhaal. 9. De financiën moeten op orde zijn. Daarom blijft het uitgangspunt een begrotingsoverschot van 3 miljoen per jaar om de schuldenlast af te bouwen met als doel een duurzaam financieel beleid en resultaat. 10.

De gemeente stelt waar nodig de prioriteiten bij op programmaniveau. Het verschuiven van budgetten gebeurt, als uitgangspunt, binnen de programma’s. 11. De gemeente gaat aan de slag met het verbeteren van de governance van onze eigen organisaties, deelnemingen en verbonden partijen. Als uitgangspunt gebruikt de gemeente de aanbevelingen die zijn opgesteld over de casus ‘De Schelp’. Doelstellingen: 1. We verbeteren de gemeentelijke toegang tot zorg en ondersteuning. Deze moet toegankelijker en beter vindbaar zijn. Als een inwoner hulp nodig heeft, zorgen we voor een goede vaststelling van het probleem. Op die manier kunnen wij de inwoner in één keer de juiste oplossing bieden. 2. Als een inwoner of een gezin met meerdere soorten problemen (inkomen, schulden, wonen, gezondheid, veiligheid) kampt, dan pakken we dit samen met andere partijen in samenhang aan. 72

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

3. We gaan uit van de oplossing en niet van een regeling. Dat betekent dat maatwerk een oplossing kan zijn die gevonden wordt in de buurt (het wijkhuis of jongerenwerk) of in het eigen sociale netwerk (familie, vrienden, verenigingen). Met een Actieplan ‘Normalisering, Preventie en Vroegsignalering’ kunnen we voorkomen dat inwoners (onnodig) in de zorg terecht komen. 4. We richten onze processen in op basis van vertrouwen in onze inwoners en professionals (minder controle en bureaucratie). 5. We gaan verder met het werken met maatschappelijke businesscases. We leren van de ervaringen van onze inwoners, professionals, buur- en samenwerkingsgemeenten en bewezen goede voorbeelden. 6. We streven naar nul uithuisplaatsingen van kinderen, nul schadelijke wachttijden, nul uithuiszettingen door (huur)schuld en nul daklozen. We willen zoveel mogelijk inwoners onafhankelijk maken van onze bijstandsuitkeringen en andere inkomensregelingen en in hun eigen kracht zetten. 7. De geplande bezuinigingen op onze welzijns- en vrijwilligersorganisaties voeren we uit, maar we korten daarna niet verder op deze subsidies. We willen een betere samenwerking door kennis, accommodaties, budgetten en financiën te combineren. 8. We zorgen voor een stevige lobby in de VNG richting Rijksoverheid om reële vergoedingen voor noodzakelijke zorg af te dwingen.

73

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Bijlage 8. Resultaten behoeftepeiling doelgroep minima Respons De vragenlijst is verstuurd naar 4.500 inwoners in de gemeente Bergen op Zoom. In totaal hebben we de antwoorden van 585 respondenten meegenomen (118 online en 467 op papier)81. Dat brengt de respons op 13 procent. De respons is ruim om uitspraken te doen over de volledige doelgroep van huishoudens die gebruikmaken van het minimabeleid in de gemeente Bergen op Zoom. Om een betrouwbare uitspraak te kunnen doen, zijn er 329 respondenten nodig voor een betrouwbaarheid van 95 procent. Regelingen voor volwassenen Regelingen voor volwassenen (n = 395 ~ 559)

Gebruik regelingen voor volwassenen Ja, gebruik ik

Nee, maar ken ik wel

Energietoeslag

Nee, ken ik niet

86%

8% 6%

Collectieve zorgverzekering

56%

29%

15%

Kwijtschelding gemeentelijke belasting

56%

28%

16%

Individuele inkomenstoeslag

29%

Bijzondere bijstand

27%

Sociaal-culturele bijdrage

13%

Studietoeslag 2%

21%

50%

42% 26% 44%

81 In totaal zijn er ruim 800 enquêtes retour gekomen.

74

31% 61% 54%

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Redenen niet-gebruik regelingen (n = 28 ~ 274)

Redenen niet-gebruik regelingen Ik ken de regeling niet

47%

Ik heb er geen recht op

25%

Ik vind het aanvragen moeilijk

23%

Ik heb de regeling niet nodig

11%

Ik vind het aanvragen van de regeling teveel werk

10%

Ze passen niet bij wat ik nodig heb

6%

De vergoeding van de gemeente is te laag

5%

Ik wil niet dat iemand weet dat ik weinig geld heb

4%

Anders, namelijk Anders

8%

Ongeveer de helft van de respondenten noemt bij ‘Anders’ (n = 45) vooral niet te weten waar ze precies recht op hebben. Daarnaast wordt genoemd dat het aanvraagproces lastig is zonder (professionele) hulp. Ook het invullen op papier wordt genoemd als reden voor niet-gebruik.

75

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Welke omstandigheden ervaart u wel eens? (n = 23 ~ 267)

Welke omstandigheden ervaart u wel eens? Te weinig geld voor noodzakelijke spullen (kleding, fiets, huishoudelijke apparaten)

46%

Te weinig geld voor sociale behoeften zoals sporten en vrije tijdsactiviteiten

35%

Voortdurend zorgen hebben over geld

32%

Te weinig geld voor goede gezondheidszorg (medicijnen, naar de dokter of tandarts gaan

27%

Te weinig geld voor gezonde en afwisselende voeding

27%

Ik ervaar deze situaties nooit

26%

Te weinig geld voor reiskosten (bijvoorbeeld voor het bezoeken van familie of het ziekenhuis

24%

Te weinig geld voor het betalen van de vaste lasten (huur, energiekosten Het hebben van schulden

20% 11%

Te weinig geld om noodzakelijke spullen te kopen voor mijn kinderen (kleding, fiets)

7%

Te weinig geld waardoor mijn kinderen niet altijd leuke dingen kunnen doen die ze zouden willen

6%

Te weinig geld waardoor mijn kinderen niet met alles op school kunnen meedoen

4%

Regelingen voor kinderen Aantal respondenten met thuiswonende kinderen <18 jaar (n = 559)

Respondent heeft thuiswonende kinderen onder de 18 jaar Heeft kinderen <18 jaar

Heeft geen kinderen

14%

86%

76

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Gebruik kindregelingen (n = 66 ~ 73)

Gebruik kindregelingen Ja, gebruik ik

Nee, maar ken ik wel

Stichting Leergeld

Nee, en ken ik ook niet

66%

Maatschappelijke participatie schoolgaande kinderen

39%

Tegemoetkoming kosten kinderopvang Sociaal 11% Medische Indicatie

14% 9%

26%

21%

52% 64%

Aanbod aan ondersteuning bij de gemeente Het aandeel respondenten dat aangeeft dat de gemeente voldoende doet voor inwoners met geldzorgen (n = 512)

Doet de gemeente genoeg voor inwoners met geldzorgen? Ja

Nee, want…

39%

61%

Respondenten (n = 202) geven vaak als antwoord dat de informatievoorziening onvoldoende is. Ze weten niet waar ze recht op hebben en weten soms niet eens wat voor regelingen beschikbaar zijn. Eén respondent antwoordt dat er voorheen een nieuwsbrief met tips werd rondgestuurd per post en deze graag weer wil ontvangen. Daarnaast wordt vaak als antwoord gegeven dat alles steeds duurder wordt, terwijl de uitkeringsbedragen niet omhoog gaan. Verder wordt gezegd dat het moeilijk is om de regelingen aan te vragen. Voor sommigen is het digitaal aanvragen daarbij de grootste belemmering. Een aantal respondenten geeft als antwoord dat zij overal net buiten vallen. Er wordt opgemerkt dat de energietoeslag dit jaar niet aan ze wordt uitgekeerd, terwijl dit vorig jaar nog wel het geval was. Hierdoor valt een groot bedrag weg.

77

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Het aantal respondenten dat aangeeft hulp te willen vanuit de gemeente (n = 529)

Zijn er nog dingen waarvoor u graag hulp zou willen krijgen vanuit de gemeente? Ja, namelijk

Nee

31%

69%

Respondenten geven vooral aan graag hulp te willen bij het invullen van formulieren. Daarnaast zouden ze graag hulp willen bij het opbouwen van sociale contacten. Informatie en contact Hoe komt u aan informatie over de regelingen en de ondersteuning van de gemeente? (n = 585)

Hoe komt u aan informatie over de regelingen en de ondersteuning van de gemeente? Via vrienden, familie of kennissen

44%

Via de website van de gemeente/ISD

29%

Uit de lokale krant of folder

17%

Via een hulpverlener van WijZijn

12%

Via een medewerker van de gemeente

11%

Via sociale media

8%

Dat weet ik niet meer

7%

Vraagwijzer

7%

Via mijn bewindvoerder

5%

Via een vrijwilligersorganisatie

4%

Anders

14%

Respondenten geven aan bij ‘Anders’ vooral aan dat ze via hun begeleider of instelling aan informatie komen over de regelingen en ondersteuning van de gemeente. Ook via Vluchtelingenwerk, Zorgbureau de Puzzel, psycholoog, Social Repair, ActiefZorg en via de GGD komen mensen aan informatie over de regelingen.

78

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Informatievoorziening van de gemeente (n = 502 ~ 541)

Informatievoorziening en bereikbaarheid van de gemeente Eens

Neutraal

Oneens

Het loket van de gemeente is goed vindbaar

68%

26%

6%

De gemeente is telefonisch goed bereikbaar

52%

Ik weet waar ik terecht kon om ondersteuning te vragen

47%

33%

20%

Ik snap de informatie die ik krijg/vind

43%

35%

22%

Ik kan de informatie vinden die ik zoek

42%

36%

22%

37%

11%

Wat vond u van het contact met de medewerker van ISD? (n = 502 ~ 529)

Contact met medewerker ISD Eens

Neutraal

Oneens

De medewerker nam mij serieus

64%

28%

8%

De medewerker legde alles duidelijk uit

59%

34%

7%

De medewerker zocht samen met mij naar een oplossing

45%

De medewerker vertelde mij over andere organisaties waar ik ondersteuning kan krijgen

37%

79

42% 38%

13% 25%

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Invloed van de regeling Effecten van de regelingen (n = 100 ~ 425)

Helpen de regelingen bij het rondkomen? Eens

Neutraal

Oneens

De regelingen passen bij wat ik nodig heb

55%

Ik ben bang dat ik de regelingen kwijtraak als ik aan het werk ga en/of meer inkomen verdien

47%

36%

17%

Door de regelingen kan mijn kind meedoen

44%

45%

11%

De regelingen passen bij wat mijn kinderen nodig hebben

43%

43%

14%

Door de regelingen heb ik minder zorgen over geld

40%

35%

25%

Door de regelingen kan ik meedoen

40%

43%

17%

Door de regelingen kan ik elke maand rondkomen

40%

41%

19%

31%

14%

Op de vraag of respondenten een toelichting op hun antwoord willen geven valt op dat er vaak genoemd wordt dat de gemeentelijke regelingen een extraatje bieden om rond te kunnen komen. Ook wordt vaak genoemd dat de energietoeslag nodig was en is om rond te komen. Zo was het bijvoorbeeld mogelijk om achterstallige rekeningen te betalen. Verder vinden respondenten dat werken beloond moet worden. Doordat er te veel verdiend wordt, verdwijnen regelingen, waardoor het eigenlijk niet uit kan. Andere mogelijke ondersteuning Gebruik en bekendheid van landelijke regelingen (n = 63 ~550)

Gebruik en bekendheid landelijke regelingen Ja, gebruik ik

Nee, maar ken ik wel

Nee, en ken ik ook niet

Kindgebonden budget

95%

4% 1%

Zorgtoeslag

94%

5% 1%

Huurtoeslag Kinderopvang toeslag

80% 27%

17% 56%

80

17%

3%

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Gebruik andere lokale ondersteuning (n = 21 ~ 257)

Gebruik andere lokale ondersteuning Ja, gebruik ik WijZijn

Nee, maar ken ik wel

15%

55%

Vraagwijzer 6% Voedselbank

Dierenvoedselbank

1%

Humanitas 1% Anders

43% 80%

Vluchtelingenwerk 4% 1%

30%

51%

5%

Schuldhulpmaatje

Nee, en ken ik ook niet

15%

59%

37%

50%

48%

36%

63%

29%

70% 50%

24%

26%

Respondenten noemen als andere lokale ondersteuning ISD, het Leger des Heils, bibliotheek, Stadlander, SDW, Social Repair, Welkracht en werkcentrum.

Als u hulp heeft gekregen van WijZijn, wat vond u hiervan? (n = 505 ~ 530)

Tevredenheid hulp WijZijn Eens

Neutraal

Het contact verliep goed

65%

Ik ben goed geholpen

61%

Oneens

28% 29%

Heeft een hulporganisatie u doorverwezen? (n = 511)

Heeft een hulporganisatie u doorverwezen? Ja

Nee

12%

88%

81

7% 9%

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Hoe is de doorverwijzing verlopen? (n = 57 ~ 60)

Verloop doorverwijzing Eens

Neutraal

Oneens

Ik ben naar de juiste organiatie doorverwezen

85%

12% 3%

Door de doorverwijzing heb ik meer ondersteuning gekregen

79%

14% 7%

Ik heb informatie gekregen over de regelingen van de gemeente

64%

23%

13%

In de toelichting op antwoorden reageren respondenten dat vooral WijZijn Traverse goed heeft doorverwezen en geholpen. Ook KansPlus en praktijkondersteuning van een arts hebben hierin een belangrijke rol gespeeld. Algemene vragen Leeftijd (n = 577)

Leeftijd 18 t/m 27 jaar

28 t/m 45 jaar

46 t/m 66 jaar

4% 13% 43%

40%

82

67 jaar of ouder

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Woonsituatie (n = 575)

Woonsituatie Alleenwonend

Alleenstaande ouder met kinderen

Samenwonend/gehuwd

Samenwonend/gehuwd met kinderen

7% 22%

62%

9%

Inkomensbron (n = 573)

Inkomensbron Loon of salaris (loondienst)

Bijstandsuitkering

AOW en/of pensioen

Ondernemer of ZZP'er

Dat zeg ik liever niet

Anders

8% 2% 1%

17%

27%

45%

Tips voor de gemeente Naast de reeds genoemde antwoorden onder “Aanbod aan ondersteuning bij de gemeente” wordt gevraagd om meer betrokkenheid van de gemeente Bergen op Zoom. Een vaak genoemde optie is een meer persoonlijke benadering, bijvoorbeeld op huisbezoek gaan of een inloopspreekuur organiseren. Daarnaast wordt genoemd dat de huurprijzen erg hoog zijn. Verder wordt genoemd dat de informatievoorziening verbeterd kan worden voor mensen die minder goed de Nederlandse taal beheersen. Ook wordt gevraagd om iets tegen eenzaamheid te doen en is er de wens voor sociale restaurants om goedkoop uiteten te kunnen. Over specifieke regelingen wordt gezegd dat er behoefte is aan gratis met het openbaar vervoer te kunnen, meer aandacht voor uitwonende studenten en dat de collectieve 83

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

zorgverzekering duurder is dan andere zorgverzekeringen. Daarnaast wordt meermaals de wens uitgesproken een noodfonds te hebben voor onvoorziene kosten.

84

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Bijlage 9. Overzicht acties en actoren schuldhulpverlening Thema Preventie

Actie Regelmatig via communicatiemedewerkers van de gemeenten aandacht geven in (lokale en sociale) media aan mogelijkheden van ondersteuning en hulpverlening voor inwoners met financiële problemen zowel voor henzelf als hun netwerk. Delen van voorbeelden voor communicatie en/of gezamenlijke persberichten/campagnes vanuit gemeenten naar elkaar toe via ISD, regiefunctionarissen en/of communicatiemedewerkers onderling. Actief scholen benaderen voor het geven van voorlichting tijdens de lessen, ook in de groepen 8 van de basisscholen.

Wanneer Doorlopend

Wie ISD

Relevante actoren Kredietbank Nederland, Schuldhulpmaatje Brabantse Wal, WijZijn, BWI, MEE West-Brabant, Humanitas en Nibud.

Doorlopend

Gemeenten en ISD

Kredietbank Nederland, Schuldhulpmaatje Brabantse Wal, WijZijn, BWI, MEE West-Brabant, Humanitas en Nibud.

2021, daarna jaarlijks

Gemeenten al dan niet aangevuld met lokale partners.

De gemeente gaat tijdens de lokale ondernemersavonden werkgevers actiever benaderen om bij hen in beeld te krijgen wat de gemeente voor een werknemer in die situatie zou kunnen betekenen. Organiseren van een voorlichtingsmiddag/avond, bijvoorbeeld via Samen in de Regio. Er zal een voorlichtingsbrief worden gestuurd naar grote werkgevers in onze gemeente. Voorlichting via communicatiekanalen van gemeente en banken over mogelijke oplossingen bij

2021

Gemeenten en ISD

2021

Gemeenten en ISD

Gemeenten, Kredietbank Nederland, Schuldhulpmaatje Brabantse Wal, WijZijn, BWI, Humanitas, MEE West-Brabant en Nibud. Kredietbank Nederland, Schuldhulpmaatje Brabantse Wal, WijZijn, BWI, Humanitas, Kamer van Koophandel en Nibud. Kredietbank Nederland, Schuldhulpmaatje Brabantse Wal, WijZijn, BWI, Humanitas en Nibud.

2022

ISD

85

Banken/ hypotheekverstrekkers

Rekenkameronderzoek

Thema

Vroegsignalering

Koppeling Armoedebeleid

Breed toegankelijk

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Actie betalingsachterstanden hypotheek, onder water staan huis, enzovoorts. Convenanten sluiten met vaste lastenpartners voor zover dat nog niet is gedaan o.b.v. landelijk convenant. Invoering ‘vroeg eropaf’ aanpak onderzoeken, al dan niet met matchingssystematiek voor Bergen op Zoom en Steenbergen (Woensdrecht kent reeds een vorm van vroegsignalering) De specifieke financiële situatie van inwoners (ook met schulden) onder de aandacht blijven brengen bij de ontwikkeling van het lokale armoede- en minimabeleid.

Wanneer

Wie

Relevante actoren

Q4 2020 - Q12021

Gemeenten en ISD

2021

ISD i.s.m. gemeente

Water- en energieleveranciers, woningcorporaties en zorgverzekeraars Water- en energieleveranciers, woningcorporaties, zorgverzekeraars

Doorlopend

Gemeenten

Inwoners bij schuldhulpverlening actief blijven wijzen op de gemeentelijke regelingen en voorzieningen en ondersteuning bieden bij het aanvragen.

Doorlopend

ISD en gemeente

In de communicatie en voorlichting aan inwoners en (lokale) doorverwijzers, rondom schuldhulpverlening, zal er nadruk op worden gelegd dat schuldhulpverlening meer inhoudt en kan bieden dan het regelen van schulden. Belangrijk hierbij is het

Doorlopend

ISD, Kredietbank Nederland en gemeente

86

Stichting Leergeld, WijZijn, Schuldhulpmaatje Brabantse Wal, BWI, Humanitas, Vraagwijzer, ontmoetingswinkel, MEE West-Brabant, MEMO, scholen, kinderopvang, voedselbank en Nibud. Stichting Leergeld. Schuldhulpmaatje Brabantse Wal, WijZijn, BWI, Humanitas, vraagwijzer, MEE West-Brabant, Woningcorporaties, ontmoetingswinkel, voedselbank en Nibud. Informele netwerken, zoals facebookgroepen ISD, Kredietbank Nederland, gemeente, Vraagwijzer, WijZijn, Humanitas, MEE West-Brabant, Schuldhulpmaatje Brabantse Wal en BWI

Rekenkameronderzoek

Thema

Integrale aanpak

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Actie benutten van de signaalfunctie van lokale partners. Wanneer iemand nog niet toe is aan een schuldregeling, kan er een andere vorm van hulp binnen de schuldhulpverlening worden geboden, al dan niet in samenwerking met andere (lokale) partners, zoals informatie en (budget)advies, budgetbegeleiding, budgetbeheer of doorverwijzing naar beschermingsbewind, Novadic Kentron, GGZWMB, e.a. Zorgen voor nog meer laagdrempelige toegang: zorgen voor een eenvoudige aanmeldprocedure (telefonisch, per email, na indienen aanmeldformulier, na doorverwijzing enzovoorts) en zorgen voor bekendheid van de aanmeldingsmogelijkheden op website en bij partners. Een integrale aanpak van laaggeletterdheid bij mensen met financiële problemen is nodig. Dit betekent dat zowel schuldeisers als schuldhulpverleners en andere betrokken partijen aandacht moeten hebben voor taal- en rekenvaardigheden van hun cliënten.

Wanneer

Wie

Relevante actoren

Doorlopend

ISD, Kredietbank Nederland en gemeente

ISD, Kredietbank Nederland, gemeente, Vraagwijzer, WijZijn, Humanitas, MEE West-Brabant, Schuldhulpmaatje Brabantse Wal en BWI

2022

ISD

Gemeente

2022

Gemeente

Doorverwijzen naar en inzetten van ondersteuning bij het ordenen van de administratie en deze op orde te houden en het aanvragen van voorzieningen en regelingen.

2021

ISD en gemeente

Opstellen van een overzicht met vragen die consulenten/klantmanagers kan ondersteunen bij het vaststellen of er bij inwoners sprake is van financiële

2021

ISD

Stichting Leergeld. Schuldhulpmaatje Brabantse Wal, WijZijn, BWI, Humanitas, MEE West-Brabant, Vraagwijzer, Woningcorporaties, ontmoetingswinkel, Bibliotheek WestBrabant Voedselbank en Nibud. Schuldhulpmaatje Brabantse Wal, Humanitas, BWI, MEE West-Brabant, WijZijn, Vraagwijzer Bibliotheek WestBrabant Kredietbank Nederland. Gemeenten, Vraagwijzer, WijZijn en BWI.

87

Rekenkameronderzoek

Thema

Inzet op budgetbeheer

Ondernemers en WGS.

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Actie problemen, alsook consulenten/kantmanager schuldhulpverlening kan ondersteunen om vast te stellen of er sprake is van andere dan financiële problematiek. De Interne samenwerking ten aanzien van het multidisciplinair overleg zal de komende periode verder worden geïntensiveerd. Afspraken over externe samenwerking ten aanzien van het multidisciplinaire casussen zullen de komende periode verder worden verbeterd. Bezien of de inzet van budgetbeheer in combinatie met budgetbegeleiding/coaching door schuldhulpverlening en eventueel andere ondersteunende hulpverlening vaker ingezet kan worden als goedkoper alternatief voor beschermingsbewind. Er wordt uitgewerkt wat ervoor nodig is om het voor zzp’ers mogelijk te maken om hulpverlening van de gemeente te krijgen bij financiële problemen. Inzet zal zijn om door middel van maatwerk per situatie te beoordelen op welke wijze de hulpverlening het beste kan worden vormgegeven.

Wanneer

Wie

Relevante actoren

2021

Gemeente

ISD

2021

Gemeente

WijZijn, BWI, MEE West-Brabant, ISD en Woningcorporaties

2021

ISD

Kredietbank Nederland, WijZijn, BWI, Schuldhulpmaatje Brabantse Wal, MEE West-Brabant en Humanitas

-

-

-

88

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Bijlage 10. Resultaten behoeftepeiling doelgroep schuldhulpverlening Respons De vragenlijst is verstuurd naar 346 inwoners in de gemeente Bergen op Zoom. In totaal hebben we de antwoorden van 41 respondenten meegenomen (19 online en 22 op papier). Dat brengt de respons op 13 procent. De respons is niet voldoende om uitspraken te doen over de volledige doelgroep van huishoudens die gebruikmaken van de schuldhulpverlening in de gemeente Bergen op Zoom. De resultaten uit dit hoofdstuk zijn daarom indicatief en geven een richting. Schuldhulpverlening Informatiebron (n = 2 ~ 18)

Hoe wist u dat ISD Brabantse Wal of WijZijn u kon helpen bij geldzorgen of schulden? Via een medewerker van WijZijn

17%

Via de website van de gemeente

15%

Via de website van ISD Brabantse Wal

12%

Via familie, vrienden of kennissen

10%

De gemeente nam contact met mij op vanwege een betalingsachterstand (vroegsignalering)

5%

Via sociale media

5%

Via een medewerker van de gemeente

5%

Dat wist ik niet 2% Via de website van WijZijn 2% Anders

44%

Respondenten noemen bij ‘Anders’ (n = 18) dat ze via een vrijwilliger, maatschappelijk werker, bewindvoerder of andere hulpverlener wisten dat ze hulp konden krijgen van ISD Brabantse Wal of WijZijn.

89

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Eerste contactpersoon schuldhulpverlening (n = 4 ~ 12)

Met wie heeft u als eerst contact gehad over uw geldzorgen of schulden? Een medewerker van WijZijn

29%

Een medewerker van ISD Brabantse Wal

24%

Een medewerker van de gemeente Bergen op Zoom

20%

Dat weet ik niet

10%

Anders

24%

Respondenten noemen bij ‘Anders’ (n = 9) dat ze als eerst contact over geldzorgen of schulden hebben gehad met hun bewindvoerder, zorgmedewerker, juridisch loket of maatschappelijke werker. Stellingen over informatie ISD Brabantse Wal (n = 33 ~ 38)

Wat vindt u van de informatie van ISD Brabantse Wal over hulp bij schulden? Eens

Neutraal

ISD Brabantse Wal is goed bereikbaar voor vragen over hulp bij schulden.

Oneens

72%

25%

3%

De website van ISD Brabantse Wal over hulp bij schulden is duidelijk.

58%

Informatie over hulp bij schulden van de ISD Brabantse Wal is makkelijk te vinden.

56%

33%

11%

Na mijn eerste contactmoment kwam ik bij de juiste plek terecht.

55%

40%

5%

39%

3%

Als toelichting op hun antwoord (n = 16) noemen veel respondenten (n = 8) dat ze blij zijn dat er schuldhulpverlening is en goed geholpen zijn. Echter noemt ook een aantal respondenten dat ze te lang moesten wachten, sneller doorverwezen hadden moeten worden en dat er te hoge verwachtingen werden gewekt.

90

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Intake Resultaat van de intake (n = 32 ~ 35)

Wat is het resultaat van de intake? Eens

Neutraal

Oneens

Na de intake werd ik snel doorverwezen naar de organisatie die mij verder kon helpen.

91%

Na de intake was het duidelijk hoe ik verder geholpen zou gaan worden.

3%6%

80%

9% 11%

Hulp van ISD Brabantse Wal Stellingen over het contact met ISD Brabantse Wal (n = 33 ~ 38)

Wat vindt u van het contact tijdens de hulp van ISD Brabantse Wal? Eens

Neutraal

Oneens

De medewerkers begrepen mijn situatie.

87%

10% 3%

De medewerkers kwamen hun afspraken na.

85%

3%12%

De medewerkers zoeken samen met mij naar oplossingen.

74%

17%

9%

Het contact met de medewerkers vond ik prettig.

74%

20%

6%

Ik kon de medewerkers goed bereiken.

67%

24%

9%

Gemiddelde rapportcijfers ISD Brabantse Wal (n = 38 ~ 39)

Kwaliteit van de hulp. Hoe goed is de hulp van de medewerker van ISD Brabantse Wal? Aansluiting bij hulpvraag. Hoe goed past de hulp bij wat u nodig heeft?

Rapportcijfer

Aantal respondenten

7,8

39

7,8

38

Naast de eerder gegeven antwoorden over informatie van ISD Brabantse Wal, wordt door respondenten (n = 16) in de toelichting benoemd dat ze niet de juiste hulp hebben ontvangen. Daarnaast wordt genoemd dat de hulp van Triple A, stichting Over Rood en WijZijn ook goed geholpen hebben.

91

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Hulp van WijZijn Gebruik WijZijn (n = 40)

Heeft u hulp gekregen van WijZijn? Ja

Nee

40% 60%

Hulp van WijZijn (n = 2 ~ 9)

Welke vorm van hulp krijgt/kreeg u van WijZijn? Budgetbegeleiding (een begeleider helpt u bij uw geldzaken, bijvoorbeeld bij het opstellen van een budget)

25%

Dat weet ik niet

19%

Budgetbeheer (een professional zorgt voor uw geldzaken)

13%

Anders

56%

Respondenten noemen bij ‘Anders’ (n = 8) dat ze slecht zijn doorverwezen, onder andere naar een slechte bewindvoerder. Daarnaast wordt aangegeven dat WijZijn heeft geholpen bij het aanleveren van de juiste informatie aan de ISD en het regelmatig voeren van gesprekken.

92

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Stellingen over het contact met WijZijn (n = 15 ~ 16)

Wat vindt u van het contact tijdens de hulp van WijZijn? Eens

Neutraal

Oneens

De medewerkers begrepen mijn situatie.

87%

6%7%

Het contact met de medewerkers vond ik prettig.

81%

6% 13%

Ik kon de medewerkers goed bereiken.

81%

19%

De medewerkers zoeken samen met mij naar oplossingen.

80%

7% 13%

De medewerkers kwamen hun afspraken na.

75%

25%

Gemiddelde rapportcijfers ISD Brabantse Wal (n = 15) Rapportcijfer

Aantal respondenten

7,5

15

7,7

15

Kwaliteit van de hulp. Hoe goed is de hulp die u krijgt van WijZijn? Aansluiting bij hulpvraag. Hoe goed past de hulp van WijZijn bij wat u nodig heeft?

Respondenten (n = 3) lichten in hun antwoord toe dat ze zich gehoord voelen en dankbaar zijn dat ze zulke goede hulp krijgen. Kredietbank Gebruik Kredietbank (n = 40)

Heeft u hulp gekregen van de Kredietbank Nederland? Ja

Nee

38% 62%

93

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Soorten zorg van de Kredietbank (n = 1 ~ 7)

Welke vorm van schuldhulp krijgt/kreeg u van de Kredietbank Nederland? Stabilisatie: inkomsten en uitgaven in balans brengen en geen nieuwe schulden maken.

28%

WSNP: de rechter heeft mij toegelaten tot de wettelijke schuldsanering en hulp loopt niet meer via de gemeente.

24%

Schuldenbemiddeling: in samenwerking met de gemeente los ik in 3 jaar mijn schulden af.

24%

Mijn schuldregeling is gestart, maar het is nog niet duidelijk of de schuldeisers akkoord gaan.

24%

Saneringskrediet: met een lening bij de Kredietbank los ik in 3 jaar mijn schulden af.

16%

Dat weet ik niet.

12%

Nazorg.

4%

Anders.

12%

Respondenten noemen bij ‘Anders’ (n = 3) dat de bewindvoerder hen geholpen heeft of dat diverse zaken met de schuldeisers nog lopen via de Kredietbank. Gemiddelde rapportcijfers ISD Brabantse Wal (n = 22 ~ 23)

Het contact. Hoe tevreden bent u over het contact met de Kredietbank Nederland? Kwaliteit van de hulp. Hoe goed is de hulp die u krijgt van de Kredietbank Nederland? Aansluiting bij hulpvraag. Hoe goed past de hulp van de Kredietbank Nederland bij wat u nodig heeft?

Rapportcijfer

Aantal respondenten

7,2

23

7,4

22

7,5

22

Respondenten (n = 14) lichten in hun antwoord toe dat de communicatie niet voldoende is. Zo noemt een respondent dat er niet precies wordt uitgelegd wat er gaat gebeuren. Een ander noemt dat hij een brief heeft gekregen dat hij gebeld zal worden, maar dit is nooit gebeurd. Verder noemt een aantal respondenten goed geholpen te zijn en tevreden is met de aangeboden oplossing.

94

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Invloed van de hulp Invloed van de schuldhulp (n = 40)

Wat is de invloed van de schuldhulp op uw dagelijkse leven? Eens

Neutraal

Oneens

Ik heb er vertrouwen in dat ik geen nieuwe schulden ga maken.

91%

Sinds de hulp heb ik geen nieuwe schulden gemaakt.

9%

82%

Ik heb minder stress.

54%

De adviezen hebben mij geholpen.

18% 23%

51%

Ik kan nu beter met geld omgaan.

46%

50%

Mijn schulden zijn (grotendeels) opgelost.

36%

46%

Mijn dagelijks leven is nu meer op orde.

23%

36%

35%

55%

3% 14% 18% 10%

Algemene informatie Leeftijd en woonsituatie (n = 40)

Woonsituatie

Leeftijd 18 t/m 26 jaar

27 t/m 45 jaar

Ik woon alleen.

46 t/m 65 jaar

66 jaar of ouder

Ik woon samen (of ben getrouwd) (zonder kinderen). Ik woon alleen met kinderen. Ik woon samen (of ben getrouwd) met kinderen. Anders.

13%

2% 7%

37% 13% 7%

48%

10%

63%

Tips voor de gemeente Er wordt door de respondenten (n = 16) gevraagd om snellere reactie en een betere follow-up van de gemeente Bergen op Zoom. Daarnaast wordt de wens uitgesproken voor een meer persoonlijke benadering. Verder wordt vermeld dat WijZijn nog sneller kan doorverwijzen naar de ISD.

95

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Bijlage 11. Resultaten enquête onder ketenpartners Regelingen in de gemeente Bergen op Zoom Beoordeling armoedebeleid en minimaregelingen van de gemeente (n = 9)

Beoordeling armoedebeleid en minimaregelingen Positief

Het aanbod minimaregelingen.

Het gemeentelijke armoedebeleid als geheel.

Neutraal

Negatief

22%

11%

56%

78%

22%

11%

Toelichting (n = 8) De doelgroep in Bergen op Zoom is groot. Er zijn gemeenten die actiever zijn op het thema, ook gemeenten die minder ruime regelingen hebben, vandaar een neutrale score. De gemeente heeft veel voorzieningen en locaties waar mensen laagdrempelig een beroep op kunnen doen. De criteria echter zijn soms wel ingewikkeld en ontoegankelijk. Ik ben onvoldoende op de hoogte van het beleid rond armoede. Ik weet wel wat er voor ondernemers gedaan wordt die in de financiële problemen zitten. Ik ken te weinig van minimaregelingen voor niet-ondernemers dus kan daar weinig over zeggen. Moeilijk vindbaar en bijv. de Gemeentepolis biedt alleen pakketten voor de minima met hogere zorgkosten en in verhouding met andere gemeenten een lage bijdrage voor het midden pakket. Onze ervaring is dat minima in onze gemeente zelf moeten zoeken naar middelen om rond te komen en zichzelf te voorzien van een extraatje wanneer er iets defect is dat van belang is. Van de individuele inkomenstoeslag moeten veel tegenvallers betaald worden want als iemand deze toeslag krijgt, wordt door de bijzondere bijstand allerlei aanvragen afgewezen. Mensen met een bijstandsuitkering zonder kinderen hebben het minst te besteden. Voor je alleen koken/boodschappen doen is vaak heel onvoordelig. Voor deze groep zouden meer mogelijkheden moeten zijn. Vanuit een vrijwilligersorganisatie t.b.v.

minima in gemeente Bergen op zoom ben ik betrokken bij deze mensen, de medewerking vanuit de gemeente inzake onze stichting ervaar ik als positief. Toelichting aansluiting beleid bij de doelgroep (n = 8) Collectieve zorgverzekering voor minima met lage zorgkosten. De bijzondere bijstand regeling is in principe aansluitend, maar de weg ernaartoe kan sneller en eenvoudiger. Ik heb niet genoeg kennis hierover om een mening te vormen. M.b.t de doelgroep waar ik voor/mee werk (zelfstandig ondernemers) wel. Minder regelingen zou overzichtelijker zijn, soms weten mensen niet waar zij voor wat kunnen aankloppen. Daarmee wordt (onbedoeld) de drempel weer verhoogd. Regelingen sluiten aan. Specifieke regelingen kan ik niet beoordelen.

96

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Van de individuele inkomenstoeslag moet ook witgoed vervangen worden. Er is geen witgoedregeling en die mis ik. Beoordeling aanvraagprocedure (n = 9) Daar heb ik onvoldoende zicht op, kan alleen aangeven dat het uitgangspunt wantrouwen is. Dit is langdradig en omslachtig. Men moet lang wachten. Juist wanneer armoede speelt is snel handelen van belang. Hier heb ik geen ervaring mee. Ik heb niet genoeg kennis hierover om een mening te vormen. Ik heb op de website gekeken en vind de minimaregelingen niet altijd goed vindbaar. Veel klikken en bijv. de collectieve zorgverzekering is slecht te vinden. Is goed. Online is de aanvraag van bijzondere bijstand handig en snel te doen maar voor mensen die niet digitaal vaardig zijn, blijft het lastig. Waarom de individuele inkomenstoeslag steeds opnieuw aanvragen als er niet gewijzigd is in de toekenning van de bijstandsuitkering? Dan zou de gemeente deze beter eens per jaar zelf automatisch kunnen uitbetalen aan de bijstandsgerechtigde. Ook hier kan het sneller en eenvoudiger. Wij horen regelmatig dat het aanvragen ingewikkeld is. Hoe ervaart de doelgroep het armoedebeleid (n = 7) De (online) communicatie over de minimaregelingen voor ondernemers is nog onvoldoende. Hier hebben wij niet direct zicht op. Ik denk dat zij vaak ervaren dat het allemaal best complex is. Ik heb niet genoeg kennis hierover om een mening te vormen.

In armoede leven heeft een sterke wissel op je leven. Alle aanvragen, ingewikkelde gesprekken worden als belastend ervaren. Een grote reden voor veel mensen om er geen beroep op te doen. Eenmaal in het circuit wordt het allemaal wel als positief ervaren. Lastig om zelf door te ploeteren. Mijn ervaring met de doelgroep is dat ze het aanbod van de gemeente en door de gemeente ondersteunende organisaties m.b.t. armoede redelijk goed weten te vinden. Wellicht dat er wat mee begeleiding zou kunnen zijn voor de mensen om het toegankelijker te maken. Opleidingsniveau is vaak laag en taalkundigheid meestal ook van lager niveau. Belangrijk om daar aandacht voor te hebben. Ze hebben deze regelingen echt nodig maar de armoede wordt er niet mee opgelost. Daarnaast is er bijv. ten opzichte van het gemeentepakket van de zorgverzekering keuze uit 2 pakketten en 1 zorgverzekeraar. Er is behoefte aan meer keuzen uit bijvoorbeeld zorgverzekeraars.

97

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Schuldhulpverlening Beoordeling schuldhulpverleningsbeleid van de gemeente (n = 9)

Beoordeling schuldhulpverlening Positief

Neutraal

De instrumenten van het schuldhulpverleningsbeleid.

22%

Het gemeentelijke schuldhulpverleningsbeleid als geheel.

22%

Negatief

44%

33%

78%

Toelichting (n = 5) De instrumenten zijn er, de uitvoering kan beter. Ik zie overigens wel positieve ontwikkelingen. Het aanbod is adequaat en zorgvuldig. Ik ben van mening dat de vroeg signalering niet voldoende benut wordt. Het is bedoeld om snel duidelijk te krijgen welke inwoner moeite heeft om rond te komen. Naar mijn mening worden dossiers te snel gesloten zonder te achterhalen waarom rekeningen niet voldaan worden/werden. Ik ken alleen de aanpak en instrumenten van de schuldhulpverlening door de gemeente voor ondernemers. Te weinig inzet op vroeg signalering, gebrek aan capaciteit om goed outreachend te kunnen werken. Geen ruimte om fysiek naar mensen toe te gaan en als er telefonisch geen contact komt, wordt er niet gezocht naar andere contactmogelijkheden. Althans dat is ons beeld. Sluit het beleid aan bij de doelgroep? (n = 6) De aanvraagprocedure is omslachtig en vaak is de regelgeving (wel OG geen BBZ-krediet) onduidelijk. Eerder en makkelijker contact. Mogelijkheid aanvragen van hulp mag eenvoudiger. Ik denk dat een onderzoek naar wat mensen er zelf van vinden en wat zij nodig zouden hebben het vertrekpunt moet zijn. Ik zou graag meer inzet zien op het te spreken krijgen van de inwoner. Ja. M.b.t. de doelgroep waar ik voor/mee werk (zelfstandig ondernemers) wel.

Beoordeling aanvraagprocedure (n = 7) Deze kan absoluut eenvoudiger Er moet heel veel aangeleverd worden door de client bij een aanvraag schuldhulpverlening en vooral dat de documenten van een schuldeiser niet ouder dan 6 maanden mogen zijn. Ook is het lastig om eerst de inkomsten en uitgaven stabiel te krijgen zeker als er al loonbeslag ligt. Het is vooral jammer dat je niet bij één deurwaarder alle vorderingen die er zijn op kunt vragen. De gemeente kan hier niets aan doen maar wellicht kunnen er andere afspraken met deurwaarders gemaakt worden. Het melden van de inwoners in RIS, het programma van de vroeg signalering is prima.

98

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Iets aanvragen is altijd lastig echter is er mijns inziens wel voldoende hulp aanwezig om mensen daarbij te ondersteunen. M.b.t. de doelgroep waar ik voor/mee werk (zelfstandig ondernemers) wel Te ingewikkeld. Veel formulieren. Zie eerdere opmerkingen. Er wordt bijv. wel verwezen naar Gezondverzekerd maar geen rechtstreekse link. Hoe ervaart de doelgroep de Schuldhulpverlening? (n = 7) (Online) vindbaarheid en bekendheid kan beter. Complex. Ik weet niet of er vroeg signalering is. Goed dat de regeling er is maar eenmaal in een regeling is het soms erg moeilijk. Het is fijn dat mensen door vroeg signalering tijdig in beeld komen. Het aanhaken is niet altijd even gemakkelijk en voor velen erg confronterend. Maar ook hier, eenmaal aangehaakt vaak erg tevreden. Ik heb niet genoeg kennis hierover om een mening te vormen. Onze inschatting is dat de doelgroep het prima vindt. Doelgroepen Aansluiting van de steun op de doelgroep (n = 9)

Past de steun bij de doelgroep? Ja

Schuldhulpverlening Minimabeleid

Gedeeltelijk

33%

Nee

45% 67%

22% 33%

Welke doelgroepen zijn niet voldoende in beeld bij de gemeente? (n = 7) De zzp’er is altijd al een doelgroep geweest, die nauwelijks in beeld is. Het is wel wat beter geworden. Er wordt niet breed genoeg gekeken naar armoede. Er wordt enkel gekeken naar hen die voor alle regelingen in aanmerking komen. De gemeente heeft een roze bril op en is zodoende blind voor doelgroepen die er net buiten vallen maar wel degelijk in armoede leven. Ik kan het niet indelen in doelgroepen; kan alleen aangeven dat er een hoop mensen zijn die worstelen om hun hoofd boven water te houden maar die de gemeente als 'dreiging' zien. Er is een grote groep die werkt, net boven het minimum zit en niet in aanmerking komen voor wat extra financiële ondersteuning. Die groep is onvoldoende in beeld bij de gemeente. Mensen die als ZZP'er werken hebben het vaak ook erg moeilijk en hebben vaak een wisselend inkomen. Daarnaast hebben mensen die verplicht energie af moeten nemen van Techem of stadsverwarming veel hogere energiekosten dan iemand die zelf een energieleverancier kan kiezen. Minima zijn soms onzichtbaar. Lastig om te vinden i.v.m. privacy. Een woningbouwvereniging of school zou wellicht hier aandacht aan kunnen besteden, echter dient het wel binnen AVG werkbaar te zijn. Minimabeleid geen opvatting. 99

Rekenkameronderzoek

Evaluatie schuldhulpverlening en armoedebestrijding Bergen op Zoom

Ondernemers. Doelgroepen van de organisaties Ontwikkeling van de doelgroep (n = 9)

Ontwikkeling doelgroep Toename

Gelijk gebleven

Complexiteit van problematieken

89%

Aantallen

67%

11%

33%

Samenstelling en ontwikkelingen van de doelgroep (n = 8) De cliënten van SDW zijn licht verstandelijk beperkt maar we zien dat zij steeds vaker psychische problemen hebben. Diverse doelgroepen van minima, tot daklozen tot alleenstaanden tot eenoudergezinnen met beperkt inkomen tot vluchtelingen tot tienermoeders enz. Wij zien een toename aan aantal mensen die bij een doelgroep komen sinds de afgelopen 3 jaar zijn de aantallen binnen doelgroepen drastisch toegenomen. Doelgroep minima (vooral minima net boven bijstandsnorm en werkende armen) wordt groter. Er is een grote toename van zzp’ers, die in de problemen zijn geraakt (belastingheffing, energiecrisis etc.). Onze organisatie ziet bijna een verdubbeling van de aanvragen. Meer uitstroom, meer urgente, meer kwetsbare huurders. In combinatie hoge inflatie (energieprijzen enz.). Meer woningzoekenden minder beschikbare woningen. Onze doelgroep is divers, de problemen en complexiteit nemen toe en er doen zich steeds vaker schrijnenede situaties voor. Samenstelling is gelijk gebleven. Doelgroep, minimaal die afhankelijk zijn van voedselbank, zorginstellingen of de omgeving. Schulden zijn hoger en er zijn meer schuldeisers per lid van de doelgroep.

Meest voorkomende problematieken (n = 8) Belastingschulden, andere schulden, te weinig inkomen, ziekte en geen verzekering, geen goede boekhouding, achterstand in het doen van aangiften, verslaving, allochtonen die de weg niet weten. Betaalbaarheid, wachttijden woningzoekenden. Inflatie gestegen, meer druk op woningmarkt. Betalingsachterstanden door inflatie, gezondheidsproblemen door ongezond eten. Ook bij voedselbank krijgt men weinig groente en fruit/ gezonde voeding. Betalingsachterstanden fiscus. De behoefte aan spullen die mensen zelf niet meer kunnen betalen neemt toe. Toiletartikelen, maandverband, schoonmaakmiddelen, handdoeken, beddengoed en zorgartikelen. Moeite met rondkomen. Rondkomen van een minimaal inkomen.

100

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=BergenOpZoom&id=ddb4042b-0ca3-4193-b91e-b045203a27dd