Bijlage 1. Begroting 2022 en meerjarenraming 2023-2025
Tekst van het document
Indicatoren Omschrijving indicator
Gemeenten landelijk
BoZ 2020
BoZ 2021
Bron
Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishouden
733
823
848
Waarstaatjegemeente.nl (COELO – Groningen)
Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden
810
859
888
Waarstaatjegemeente.nl (COELO – Groningen)
in €
in €
Wettelijke indicatoren Omschrijving indicator
Jaarrekening 2020
Begroting 2021
Begroting 2022
Formatie* fte
8,1
8,0
8,0
Bezetting* fte
7,4
7,2
6,7
667
734
719
15,45%
7,43%
6,68%
9,9%
8,38%
8,59%
per 1.000 inwoners per 1.000 inwoners
Apparaatskosten per inwoner
Externe inhuur kosten als % van de totale loonsom + totale kosten inhuur externen
Overhead % van totale lasten
Voor een uitgebreide toelichting en opmerkingen bij de vermelde bovenstaande indicatoren verwijzen wij u naar het indicatoren overzicht opgenomen in programma 1.
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
67
Kaderstellende documenten voor het programma BeleidsnotaVastgesteld Financiële verordening ex artikel 212 Gemeentewet 2017 Financiële verordening ex artikel 213 Gemeentewet (Controleverordening) 2015 Nota Investeren en Afschrijven 2018 Treasurystatuut 2020 Nota Reserves en Voorzieningen 2020 Plan van aanpak Vernieuwen en verbeteren van de organisatie ‘Bergen op Zoom dat ben jij! 2021
Verbonden partijen
Omschrijving hoe de verbonden partij bijdraagt aan doelstelling van de gemeente
Belastingsamenwerking West-Brabant
De uitvoering van de heffing en invordering waterschapsbelasting (zoals zuiveringsheffing, verontreinigingsheffing en diverse watersysteemheffingen) en van gemeentelijke belastingen (zoals de onroerende zaakbelastingen, rioolheffing, afvalstoffenheffing, honden- en toeristenbelasting), de behandeling van bezwaar- en beroepschriften en het verzorgen van de informatieverstrekking aan burgers en bedrijven die woonachtig of gevestigd zijn in het grond- of werkgebied van een van de deelnemende partijen. Bijdrage voor de gemeente in 2022: € 1.414.400 inclusief BTW
Brabant Water NV
De gemeente houdt de aandelen aan als duurzame belegging
NV Bank Nederlandse Gemeenten
De gemeente houdt de aandelen aan als duurzame belegging
PZEM NV
De gemeente houdt de aandelen aan als duurzame belegging
Enexis Holding NV
De gemeente houdt de aandelen aan als duurzame belegging
Publiek belang Elektriciteitsproductie Deze 2 BV’s zijn opgericht voor het vertegenwoordigen van de 136 verkopende aandeelhouders (diverse gemeenten en provincies) bij het beheer en de uitoefening BV, Publiek belang Elektriciteitsvan rechten en verplichtingen als gevolg van het aandelenpakket Essent NV. productie BV, Claim Staat Vennootschap BV GR West-Brabants Archief (WBA)
68
Via de GR bereiken we dat de zorg, het beheer, de bewaring en het ter beschikking stellen van de in de archiefbewaarplaats berustende archiefbescheiden tegen beheersbare kosten worden uitgevoerd. Bijdrage voor de gemeente in 2022: € 841.635
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
Wat mag het kosten? x € 1.000 Productgroep
Realisatie 2020
Begroting 2021
Begroting 2022
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
P0501 Algemene Dekkingsmiddelen Baten Lasten
148.840 2.315
153.312 1.899
153.015 1.281
151.332 1.987
150.896 1.829
151.469 2.384
Totaal saldo van baten en lasten Onttrekkingen reserves Stortingen reserves
-146.525 0 970
-151.414 2.435 0
-151.734 2.316 0
-149.345 1.655 0
-149.068 460 0
-149.085 460 0
Resultaat
-145.555
-153.849
-154.050
-151.000
-149.528
-149.545
P0502 Gemeentelijke belastingen en dienstverlening Baten Lasten
16.397 2.935
18.135 3.341
18.657 3.234
18.687 3.259
18.748 3.235
18.748 3.245
Totaal saldo van baten en lasten
-13.462
-14.794
-15.423
-15.428
-15.513
-15.502
P0503 Overhead Baten Lasten
3.240 26.818
2.863 24.210
2.395 26.055
2.972 25.076
3.001 23.647
3.033 23.578
Totaal saldo van baten en lasten Onttrekkingen reserves Stortingen reserves
23.579 0 0
21.347 72 0
23.659 72 0
22.104 72 0
20.646 72 0
20.545 72 0
Resultaat
23.579
21.275
23.587
22.032
20.574
20.473
Totaal programma 5 Bedrijfsvoering, financiën en dienstverlening Baten Lasten
168.477 32.068
174.310 29.450
174.068 30.569
172.991 30.322
172.645 28.710
173.250 29.207
Totaal saldo van baten en lasten Onttrekkingen reserves Stortingen reserves
-136.409 0 970
-144.861 2.507 0
-143.498 2.388 0
-142.669 1.727 0
-143.935 532 0
-144.042 532 0
Resultaat
-135.439
-147.368
-145.887
-144.396
-144.467
-144.574
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
69
Toelichting op de cijfers Bedragen * € 1.000,Beginstand Kaderbrief 2022-2025
2022
2023
2024
2025
Baten Lasten
166.562 27.780
168.188 28.165
168.559 27.673
168.334 27.673
Saldo
-138.783
-140.023
-140.886
-140.661
-179 1.149 -738 -144 -850 0 -7.321 474 124 -407 129 297 96 146 76 44
-243 1.149 -736 -147 -496 -216 -4.585 444 59 -407 126 297 99 163 76 43
-243 1.148 -715 -148 -473 -216 -3.643 413 -123 -407 126 297 99 181 76 47
-243 1.148 -715 -149 -473 -216 -4.173 413 -157 -407 126 297 99 197 76 264
-145.887
-144.396
-144.467
-144.574
Kaderbrief Salarisbegroting Aframen (inhuur)budget ivm personeeluitbreiding ICT Indexering begrotingsposten Kapitaallasten Dekking kap.last voor ICT investering Algemene uitkering Regeling specifieke uitkering stimulering sport (SPUK) Rente Belastingen (OZB) Publiekszaken (leges) Storting voorziening groot onderhoud gebouwen Stijging ICT software Wet open overheid Doorbelasting overhead Overige wijzigingen Eindtotaal
Begrotingsmutaties Kaderbrief
Indexeren begrotingsposten
In de Kaderbrief is een budget van € 180.000 opgenomen voor het informatiebeveiligingsbeleid in 2022 en structureel € 120.000. In de 1e uitwerking Focusakkoord is een bezuiniging opgenomen voor het niet indexeren van de begroting 2022 van de verbonden partijen. Deze bezuiniging is gerealiseerd bij de Kadernota. De compensatie vanuit de algemene uitkering voor loon- en prijsstijging is daarom met € 318.000 verlaagd. Daarnaast is de begroting van de BWB verwerkt.
Zowel de uitgavenbudgetten als de inkomsten zijn, zoals afgesproken in de Kaderbrief, geïndexeerd met 1,6%. De uitgaven zijn hierdoor met € 156.000 toegenomen. De inkomsten komen hierdoor € 300.000 hoger uit. Dit komt met name omdat hierin ook de indexering van de OZB zit.
Salarisbegroting/aframen (inhuur)budget i.v.m. personeelsuitbreiding ICT De salariskosten stijgen met € 1.149.000. Dit wordt enerzijds veroorzaakt doordat bij het cluster I&P een formatie-uitbreiding heeft plaatsgevonden van 9,3 FTE. Hiervoor zijn de exploitatiebudgetten verlaagd met een bedrag van € 738.000. Per saldo stijgen de kosten met € 411.000, wat veroorzaakt wordt door indexering van € 1,7%.
70
Kapitaallasten De kapitaallasten in 2021 komen € 850.000 lager uit dan geraamd in de Begroting 2021-2024. Dit komt enerzijds, omdat niet alle moederkredieten 2021 afgesloten worden in 2021. Hierdoor zijn de kapitaallasten in 2022 lager uitgekomen. Daarnaast is bij de Kaderbrief aangegeven dat de niet benutte ruimte van de moederkredieten 2020 ad € 4,2 mln. doorgeschoven wordt. Ook dit levert een voordeel op van € 286.000 in 2022 en dit voordeel loopt af met ongeveer € 75.000 per jaar.
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
Anderzijds komt het, omdat de kapitaallasten van de moederkredieten op programma 5 worden begroot. Wanneer er een krediet beschikbaar wordt gesteld vanuit de moederkredieten, worden de kapitaallasten van dit krediet opgenomen in het programma waar het krediet verantwoord dient te worden. Per saldo heeft dit geen effect op de begroting, maar de kapitaallasten op programma 5 worden lager.
OZB De opbrengst OZB neemt naast de indexering met € 407.000 toe. Dit komt door een toename bij de niet woningen. Door een toename van nieuwe panden (bedrijventerrein Oude Molen) en minder leegstand neemt de opbrengst toe.
Leges burgerzaken
Leges burgerzaken nemen in de begroting 2022 met € 129.000 In de kredieten is ook het krediet voor de overgang naar de af. De opbrengsten voor het loket niet-ingezetene dienen marktpartij ICT opgenomen. Deze kapitaallasten bedragen afgeraamd te worden met € 240.000. De bezetting is fors lager € 216.000 per jaar. Hiervoor was dekking aanwezig binnen het dan in het verleden, dus kunnen er ook minder reisbescheiden budget overgang ICT naar marktpartij. worden afgegeven. Daarnaast worden er ook minder aangevraagd, omdat de geldigheidsduur van de reisbescheiden is verlengd naar 10 jaar. Hierop was deze raming nog Algemene uitkering De algemene uitkering komt voor 2022 € 7,3 mln. hoger uit. Deze niet aangepast. hogere algemene uitkering is in 2023 nog € 4,6 mln. en de jaren Daarnaast nemen de leges voor rijbewijzen en naturalisatie toe daarna rond de € 4 mln. t.o.v. hetgeen we begroot hadden. Dit op basis van de werkelijke aantallen 2021. Deze hogere algemene uitkering komt met name door de hogere bijdrage voor jeugd. Deze is voor 2022 € 5,1 mln. In de jaren 2023 t/m 2025 hebben we 75% van de verwachte Onderhoud gebouwen rijksbijdrage voor jeugd opgenomen. We hadden al rekening In de raadsvergadering van 17 december 2020 is de meerjaren gehouden met een bijdrage van € 1,2 mln.
De extra rijksbijdrage onderhoudsbegroting 2021-2030 gemeentelijk vastgoed voor jeugd bedraagt voor 2023 nog € 3 mln. en loopt af naar vastgesteld. De financiële vertaling heeft plaatsgevonden in € 2,5 mln. in 2025. de Begroting 2022. Tevens heeft er voor de Begroting 2022 een actualisering plaatsgevonden waarbij onder andere rekening Voor taakmutaties hebben we per saldo € 151.000 ontvangen is gehouden met de besparingen op onderhoud voortkomend in 2022 en de jaren daarna € 200.000. Deze extra ontvangst bij uit de business cases vastgoed en sport. Het jaarlijks bedrag de algemene uitkering leidt tot een stijging van de budgetten dat in de voorzieningen wordt gestort, inclusief de besparingen elders in de begroting. door de business case vastgoed en sport, is niet gewijzigd. Er is wel sprake van een verschuiving tussen programma’s. Voor de dekking van de indexering van de salarissen en overige budgetten hebben we € 2 mln. van de stijging van de ICT-software algemene uitkering nodig. De kosten van software worden centraal op programma 5 Overhead verantwoord.
Regeling specifieke uitkering stimulering sport (SPUK)
De rijksbijdrage SPUK was t/m de Begroting 2021 opgenomen onder Algemene dekkingsmiddelen (programma 5), deze bijdrage moet worden verantwoord binnen programma 3 (Vrijetijdseconomie) het onderdeel sport. Per saldo is de verschuiving neutraal met programma 3.
Rente Het rentebedrijf laat een nadeel zien van € 124.000 voor 2022. Dit komt deels door versnelling van verkopen bij het grondbedrijf waardoor daar minder rente aan toegerekend wordt en deels doordat de externe rentekosten (de rente op de geldleningen) licht hoger uitpakken dan bij de voorgaande raming. Voor de latere jaren ontstaat er een voordeel. Dit is vooral het gevolg van het oversluiten van geldleningen.
Van verschillende pakketten was het budget nog op de verschillende programma’s opgenomen. Er heeft een verschuiven van deze programma’s naar programma 5 plaatsgevonden.
Wet open overheid Via de algemene uitkering ontvangen we in 2022 € 146.000 voor de invoering van de Wet open overheid. Dit budget loopt op naar € 197.000 in 2025. Dit omdat het structurele bedrag voor de uitvoering van deze nieuwe wet oploopt.
Doorbelasting kosten overhead De kosten van overhead worden jaarlijks doorbelast naar het grondbedrijf en de kredieten. Per saldo wordt in 2022 € 76.000 minder doorbelast.
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
71
Programma 6
Duurzaamheid Wat hebben we in 2022 bereikt? Duurzaamheid Hoofddoelen 1. Klimaat bestendige gemeente
Subdoelen 1.1 Klimaat-adaptatie: - water-vasthouden & water-afvoer in balans; - meer groen & bomen tegen hittestress; - educatie/voorlichting; streven naar een breed gedragen gezamenlijke urgentie; - “Verduurzaming van het bedrijfsleven”. In onze ogen dienen wij als gemeente Bergen op Zoom als facilitator op te treden en een voorbeeldrol te nemen. 1.2 Klimaat migratie: - Energie-transitie wordt in (ontwikkelings)plannen gestimuleerd. - Focus op energietransitie: onderzoek mogelijkheden stadsverwarming, aardwarmte, hergebruik rioolwaterwarmte, hydrothermie. Inzet op energiebesparingen opwekking met oog voor goede voorbeelden van andere gemeenten. - Het RES, klimaatwet en de landelijke afspraken in het kader van het klimaatakkoord van Parijs dienen als uitgangspunten voor ons lokaal uitvoeringsprogramma en we streven ernaar de doelen die daarin zijn afgesproken te realiseren.
2. Duurzame gemeente
2.1 Streven naar het aantrekken van meer biobased georiënteerde bedrijven. 2.2 Biodiversiteit samen met partners zoals Provincie en Waterschap. 2.3 Bij vergunningverlening oog hebben voor duurzaamheid met als doel stimulering hiervan. 2.4 Duurzaamheidsvouchers gebruiken als onderdeel van het uitvoeringsprogramma en als deze bijdragen aan het bereiken van de gestelde doelen.
72
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
Dit zijn onze doelstellingen en activiteiten voor 2022
1
Klimaatbestendige gemeente
De uitvoering van de doelen uit het Focusakkoord vraagt om gedeeld eigenaarschap. Alleen door intensieve samenwerking tussen gemeente, bedrijven, maatschappelijke organisaties, kennisinstellingen en burgers kunnen de uitdagende veranderopgaven als verduurzaming, klimaatverandering en de energietransitie tot een goed einde worden gebracht. De tijd dat men grote maatschappelijke veranderopgaven benadert vanuit het perspectief van een individuele organisatie is voorgoed voorbij. Goed voorbeeld is het Landelijk Klimaatakkoord dat het kabinet in juni 2018 heeft gepresenteerd en waarmee de gemeente met de uitvoering inmiddels is begonnen. Met programma 6 willen we laten zien wat we als gemeente zelf doen en waarin we samenwerken. Maar daarnaast is er een belangrijke opgave in het vertalen van landelijke Klimaatdoelen naar lokaal beleid. We hebben daar een belangrijke regierol en onze inwoners, bedrijven en organisaties zitten met vele vragen over de toekomst. Soms kunnen we onze stappen en doelen concreet maken, soms (nog) niet. We schromen niet om vragen te stellen, en ze soms voor nu onbeantwoord te laten. We streven niet naar een duurzame gemeente, maar naar een duurzame gemeenschap.
zullen projecten aangemerkt worden die hiervoor in aanmerking komen. Naar verwachting kunnen we in het tweede kwartaal van 2022 een concreet plan presenteren met de projecten waarvoor de cofinanciering zal worden aangevraagd. De gemeente werkt op dit moment aan een plan om uitvoering te geven aan acties voor particulieren om hun omgeving te ontharden; ook bekend onder de noemer ‘Operatie Steenbreek’. We zetten in op het uitvoeren van eerste acties nog in 2021. We zoeken hiervoor steeds de samenwerking op met (actieve) bewoners (groepen) en organisaties die hierin al actief zijn zodat de acties elkaar versterken. We geven ruimte aan lokale ondernemers die hun omgeving nog groener, mooier en duurzamer willen maken. De gemeente stimuleert koplopers door het ondersteunen van de Stichting De Groene Pluim en het uitreiken van de award en regelt samen met de Bergse bedrijven concrete thematafels waaronder zon op bedrijfsdaken. Communicatie participatie klimaatadaptatie Samenwerking met Natuurpodium Brabants Wal blijft intensief. Ook op duurzaamheidsthema’s binnen de opgave van de energietransitie. Ook door middel van online-communicatie zoals website Duurzaam Bergen op Zoom informeren we inwoners.
1.1 Klimaatadaptatie (Omgaan met extreem weer) Vanuit het landelijke Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie heeft de gemeente de opdracht om een strategie en uitvoeringsprogramma op te stellen. 1.2 Klimaatmitigatie (Energietransitie) Hiervoor is in oktober 2020 de opdracht gegeven door Op 28 juni 2019 werd het Klimaatakkoord gepresenteerd. het college. Een van de opdrachten die is meegegeven, Dit is een pakket aan maatregelen waarmee het politieke is om het traject participatief aan te pakken. Daartoe reductiedoel van 49% minder CO2 uitstoot ten opzichte is inmiddels een zestal KlimaatDialogen georganiseerd van 1990 in 2030 wordt gerealiseerd. Er wordt van de met inwoners, ondernemers, ambtenaren, professioneel gemeente een regierol verwacht die in ieder geval een betrokkenen en raadsleden. Deze worden verwerkt tot door de gemeenteraad vastgestelde RES-opgave heeft een strategie waarin wordt opgenomen waar we de opgeleverd in 2021. RES-aanbod is een regionale invulling komende jaren op gaan inzetten om hittestress, watervan het op te stellen vermogen in MW voor hernieuwbare overlast en droogte tegen te gaan, hoe we omgaan met energie op land en de betekenis hiervan voor de elektricicalamiteiten en weersextremen en waar we kansen voor teits-infrastructuur. Hierbij wordt rekening gehouden met gezondheid, biodiversiteit en de economie meenemen.
ruimtelijke kwaliteit, regio specifieke kansen, maatschapIn het laatste kwartaal van 2021 zal deze gereed zijn pelijk draagvlak en de afweging met andere (ruimtelijke) alsmede het uitwerken van het traject van besluitvorming belangen. De raad heeft hiermee ingestemd. Er zijn vijf door de raad in 2022. deelopgaves benoemd die we nu verder als gemeente moeten realiseren. De deelopgaves zijn: Windenergie Vanuit het rijk en de provincie zijn recent cofinancie(buitengebied); Zon op bedrijfsdaken; Besparingen; en ringsmogelijkheden beschikbaar gekomen voor klimaat Warmtenetten. In de RES staat de volgende ambitie aan adaptieve projecten. Uit de klimaatadaptatiestrategie duurzame energie voor Bergen op Zoom in 2030 vermeld:
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
73
a. 24 GWh aan windenergie. Deze doelstelling komt voor uit het “Regionale bod windenergie” en gaat om de repowering van het bestaande windpark aan de Bandijk; b. 47 GWh aan zonnepanelen op grootschalige industriële daken; c. 48 GWh aan extra windenergie op de bestaande doelstelling; d. We willen 15% besparen op het gebruik van warmte in de gebouwde omgeving; e. We benutten de hernieuwbare warmtebronnen. De uitvoering van de RES vindt primair plaats op lokaal niveau onder regie en verantwoordelijkheid van individuele gemeenten. Samenwerking en afstemming tussen overheden op regionaal niveau blijft noodzakelijk in de uitvoering van RES 1.0 in 2022 en voor de uitwerking van RES 2.0 (in 2023). De regionale samenwerking richt zich na de RES 1.0 op de bovengemeentelijke taken, zoals het monitoren, afstemmen en programmeren van wind-, zonen net-projecten, het sturen op regionale warmte-infrastructuur en bronnen, afstemming met andere regio’s en belangenbehartiging. Het Rijk dient nog aan te geven hoeveel middelen beschikbaar komen om de RES uit te kunnen voeren. Het is echter ook niet duidelijk hoeveel extra middelen nodig zijn voor 1. regionale coördinatie RES West-Brabantse gemeenten 2. of we als gemeente bij willen dragen aan een regionale Ontwikkelfonds Energietransitie 3. ambtelijke capaciteit gemeentelijke uitvoering RES opgaven.
Communicatie energietransitie Er is veel behoefte aan informatie over de Energietransitie. De gemeente gaat in de wijken in gesprek met inwoners. De gemeente faciliteert in het regionale energieloket voor informatie over duurzaam wonen of het starten verduurzaming door het doen van een HuisScan en een bezoek van een energiecoach. In 2022 zetten we de concrete acties als collectieve inkoopacties gericht op verduurzaming woningen voort maar nu ook gericht op huurwoningen. De samenwerking met Stichting Energietransitie Bergen op Zoom en Stadlander gaan we in 2022 intensiveren.
74
2
Duurzame gemeente
Overkoepelende visie De afgelopen jaren is veel inzet gepleegd op bewustwording en betrokkenheid op gebied van duurzaamheidsthema’s. Voor de komende jaren is het de ambitie om ‘duurzaamheid’ verder door te laten werken in het gehele gemeentelijk beleid. Om dit te bewerkstelligen helpt het om een integrale concept toekomstvisie te hebben waarin duurzaamheid een zeer prominente rol speelt. Sustainable Development Goals (SDG’s) zijn een hulpmiddel om duurzaamheid door te laten werken door het totale gemeentelijk beleid. Omdat we duurzame ontwikkeling belangrijk vinden, sluiten de hoofdthema’s uit deze concept toekomstvisie aan bij een aantal Global Goals. De vijf hoofdthema’s zijn: 1. Partnerschap om samen doelen te bereiken 2. Duurzame stad en gemeenschappen 3. Goede gezondheid en welzijn 4. Duurzaam wonen en beleven 5. Eerlijk werk en economische groei. In 2022 willen we hier stapsgewijs en realistisch aan werken. Uiteindelijk wordt deze visie vertaald in concrete meerjarige doelen voor belangrijke deelterreinen zoals het economische- en omgevingsbeleid, energie en klimaat en het sociale domein. De uitvoering moet vorm krijgen via de begroting, jaarplannen en/of separate actieprogramma’s. 2.1 Streven naar het aantrekken van meer biobased georiënteerde bedrijven.
Met behulp van een financiële bijdrage van de Provincie Noord-Brabant, stelt de gemeente Bergen op Zoom in samenwerking met de Green Chemistry Campus € 1.187.500 tot 1 juni 2023 beschikbaar voor midden- en kleinbedrijven (MKB) uit de Europese Unie die actief zijn in de biobased economy. Het aantrekken van biobased georiënteerde bedrijven in 2022 geschiedt in nauwe samenwerking met de Green Chemistry Campus (GCC) waar NV Aangenaam, samen met de provincie Noord-Brabant en REWIN medeaandeelhouder in is. Daarnaast wordt via de uitvoering van de gemeentelijke Stimuleringsregeling Biobased Economy-Green Chemistry Campus, naast het bevorderen van onderzoek en productontwikkeling, de vestiging van biobased georiënteerde bedrijven gestimuleerd. Ook de Delta Agrifood Business (DAB) is een open innovatie- en expertisecentrum van bedrijfsleven en onderwijs op het gebied van plantbased agrifood. Het DAB focust op de verschuiving van dierlijke naar plantaardige eiwitten,
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
gepersonaliseerde voedselontwikkeling (o.a. 3D-printing) en op duurzame voedselverpakkingstechnieken en -materialen. 2.2 Biodiversiteit samen met partners zoals Provincie en Waterschap Er wordt binnen de organisatie aandacht gegeven aan versterking van biodiversiteit en samen met de partners inspanningen verricht in het natuurnetwerk en de
ecologische verbindingszone. Ook het plan van aanpak klimaatadaptatie zal maatregelen voor vergroening bevatten en daarmee biodiversiteit bevorderen 2.3 Bij vergunningverlening oog hebben voor duurzaamheid met als doel stimulering hiervan Via de OMWB vergunnen we bedrijven en toetsen op duurzaamheidsvoorschriften. Nieuwbouw wordt getoetst aan de doelstellingen zoals opgenomen in de Woonvisie.
Indicatoren Omschrijving indicator Volksgezondheid en Milieu, hernieuwbare elektriciteit
in percentage
Gemeenten landelijk
BoZ 2019
BoZ 2020
Bron
20,1% (2019)
3,4%
{-}
Waarstaatjegemeente.nl (Klimaatmonitor – Rijkswaterstaat)
Voor een uitgebreide toelichting en opmerkingen bij de vermelde bovenstaande indicatoren verwijzen wij u naar het indicatoren overzicht opgenomen in programma 1.
Kaderstellende documenten voor het programma BeleidsnotaVastgesteld Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) 2019 Visie Duurzame Ontwikkeling 2014 Afvalstoffenbeleidsplan 2016 IBOR-Plan 2017 Groenstructuurplan 2006 Actieplan Biobased Economy 2016
Verbonden partijen Geen
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
75
Wat mag het kosten? x € 1.000 Productgroep
Realisatie 2020
Begroting 2021
Begroting 2022
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
P0601 Duurzaamheid Baten Lasten
282 1.123
0 1.224
400 1.485
0 878
0 882
0 887
Totaal saldo van baten en lasten Onttrekkingen reserves Stortingen reserves
842 0 0
1.224 0 0
1.085 211 0
878 0 0
882 0 0
887 0 0
Resultaat
842
1.224
874
878
882
887
Totaal programma 6 Duurzaamheid Baten Lasten
282 1.123
0 1.224
400 1.485
0 878
0 882
0 887
Totaal saldo van baten en lasten Onttrekkingen reserves Stortingen reserves
842 0 0
1.224 0 0
1.085 211 0
878 0 0
882 0 0
887 0 0
Resultaat
842
1.224
874
878
882
887
Toelichting op de cijfers Bedragen * € 1.000,Beginstand Kaderbrief 2022-2025
2022
2023
2024
2025
Baten Lasten
0 836
0 839
0 843
0 843
Saldo Salarisbegroting Indexering begrotingsposten Warmtetransitie Regeling Reductie energieverbruik woningen Handhaving Overige wijzigingen
836 10 2 0 0 26 0
839 10 2 0 0 26 0
843 10 2 0 0 27 0
843 10 2 0 0 29 3
Eindtotaal
874
878
882
887
76
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
Begrotingsmutaties Salarisbegroting De salariskosten zijn geïndexeerd met 1,7% hetgeen tot een stijging heeft geleid van € 10.000.
Indexeren begrotingsposten Zowel de uitgavenbudgetten als de inkomsten zijn, zoals afgesproken in de Kaderbrief, geïndexeerd met 1,6%. De uitgaven zijn hierdoor met € 2.000 toegenomen.
Warmtetransitie Voor de realisatie van Warmteplannen (2020-2030) is in Begroting 2021 een bedrag van € 241.200 opgenomen. Van dit bedrag wordt naar verwachting € 30.000 besteed in 2021. Het restant van € 211.200 wordt, via de algemene reserve, overgeheveld naar 2022. De overheveling heeft geen effect op het begrotingsresultaat 2022.
Regeling Reductie energieverbruik woningen In 2021 hebben we een subsidie van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland ontvangen van € 465.000 inzake de Regeling Reductie energieverbruik woningen. Dit project loopt van 1 april 2021 tot en met 30 juni 2022. In 2021 verwachten we € 65.000 uit te geven. Zowel de te verwachten kosten als de ontvangen subsidies worden doorgeschoven naar 2022. De overheveling heeft geen effect op het begrotingsresultaat 2022.
Handhaving De kosten van handhaving worden doorbelast naar de producten waarvoor zij werkzaam zijn. Vanwege met name hogere salariskosten is de doorbelasting € 26.000 hoger uitgekomen. Per saldo is de doorbelasting voor het begrotingsresultaat budgettair neutraal.
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
77
Structureel Begrotingssaldo Om uw raad te ondersteunen in uw taak om een begroting vast te stellen die structureel en reëel in evenwicht is, treft u hieronder een presentatie aan van het structureel begrotingssaldo. De Provincies hebben hiervoor gezamenlijk een handreiking “verduidelijking structurele en incidentele baten en lasten” opgesteld hoe het structureel begrotingssaldo gepresenteerd kan worden. Deze handreiking hebben wij overgenomen. De begroting bevat zowel incidentele als structurele baten en lasten. De structurele baten en lasten
78
zijn regel (ze omvatten het overgrote deel van de begroting) en de incidentele baten en lasten vormen de uitzondering op die algemene regel. Baten en lasten zijn incidenteel als ze gedurende maximaal drie jaar voorkomen. Structurele baten en lasten komen dus in elke jaarschijf voor bijvoorbeeld de algemene uitkering, OZB, salariskosten en onderhoudskosten kapitaalgoederen. De structurele baten en lasten kunnen wel per jaar in omvang variëren.
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
Programma
Baten/ Lasten
Begroting 2022
MJB 2023
MJB 2024
MJB 2025
P1 Besturen, Samenwerken en Veiligheid
Baten Lasten Saldo
506 9.797 9.291
506 9.730 9.224
506 9.695 9.189
506 9.807 9.301
P2 Samen leven, samen doen
Baten Lasten Saldo
36.707 132.703 95.996
36.709 131.207 94.498
36.644 129.913 93.270
36.646 129.597 92.951
P3 (Vrijetijds-)Economie, werkgelegenheid, onderwijs
Baten Lasten Saldo
11.945 34.572 22.627
11.304 33.492 22.188
10.780 32.037 21.257
10.780 32.112 21.332
P4 Woon- en leefomgeving
Baten Lasten Saldo
54.382 66.183 11.801
17.802 31.801 13.998
39.100 53.898 14.798
17.986 32.584 14.598
P5 Bedrijfsvoering, financien, dienstverlening
Baten Lasten Saldo
18.657 3.234 -15.423
18.687 3.259 -15.428
18.748 3.235 -15.513
18.748 3.245 -15.502
P6 Duurzaamheid
Baten Lasten Saldo
400 1.485 1.085
0 878 878
0 882 882
0 887 887
Totaal van programma’s
125.378
125.357
123.884
123.568
Algemene dekkingsmiddelen Overhead Onttrekkingen en stortingen reserves P4 Woon- en leefomgeving P5 Bedrijfsvoering, financiën en dienstverlening P6 Duurzaamheid
-151.734 23.659
-149.345 22.104
-149.068 20.646
-149.085 20.545
1.566 -2.388 -211
912 -1.727 0
414 -532 0
813 -532 0
Geraamd resultaat
-3.731
-2.699
-4.656
-4.691
Incidentele lasten Incidentele baten
25.401 26.098
-11.819 -11.997
7.603 7.603
-13.512 -13.512
Structureel begrotingssaldo
-3.034
-2.877
-4.656
-4.691
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
79
Incidentele Baten en lasten
Programma 4 Programma 4 Programma 4 Programma 4 Programma 4 Programma 4 Programma 5 Programma 5 Programma 5 Programma 5 Programma 6 Programma 6
Begroting 2022
MJB 2023
MJB 2024
MJB 2025
Incidentele lasten Kadernota Ruimte en Economie Woonzorgvisie Verkoop woonwagenstandplaatsen Omgevingswet (implementatie) Grondexploitaties reguliere lasten Grondexploitaties storting reserve Frictiekostenbudget Frictiekosten WW verplichting Ontwikkelbudget Procesoptimalisatie Regeling Reductie energieverbruik woningen Warmtetransitie
200 50 125 229 18.595 3.275 1.950 0 240 126 400 211
0 0 0 178 -15.692 2.040 1.515 90 50 0 0 0
0 0 0 0 6.196 947 0 460 0 0 0 0
0 0 0 0 -14.958 986 0 460 0 0 0 0
Totaal incidentele lasten
25.401
-11.819
7.603
-13.512
1.001 300 19.986 1.884 240 1.950 0 126 400 211
0 0 12.759 -26.411 50 1.515 90 0 0 0
0 0 6.763 380 0 0 460 0 0 0
0 0 4.552 -18.524 0 0 460 0 0 0
26.098
-11.997
7.603
-13.512
Incidentele baten Programma 3,4,5 Verkoop vastgoed Programma 4 Verkoop woonwagenstandplaatsen Programma 4 Grondexploitaties regulier baten Programma 4 Grondexploitaties voorraadmutatie Programma 5 Ontwikkelbudget (algemene reserve) Programma 5 Frictiekostenbudget (algemene reserve) Programma 5 Frictiekosten WW verplichting (algemene reserve) Programma 5 Procesoptimalisatie (algemene reserve) Programma 6 Regeling Reductie energieverbruik woningen Programma 6 Warmtetransitie (algemene reserve) Totaal incidentele baten
80
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
Nadere toelichting stortingen en onttrekkingen reserves Hieronder wordt een toelichting gegeven op de stortingen en onttrekkingen aan de reserves. Bij de toelichting zal worden aangegeven of de storting c.q. onttrekking een structureel of een incidenteel karakter heeft. De incidentele stortingen en onttrekkingen zijn opgenomen in hiervoor opgenomen tabel met de incidentele baten en lasten. Programma 4 Woon- en leefomgeving (fysiek domein) ISV-gelden Binnen de algemene reserve zijn de ISV middelen geblokkeerd. De komende jaren worden voor de realisatie van verschillende projecten de volgende middelen aan de reserve onttrokken. Doordat de ISV middelen over meerdere jaren worden ingezet zijn de onttrekking gezien als structurele mutatie. Investeringen openbare ruimte Voor de investeringen in de openbare ruimte wordt structureel € 77.000 onttrokken aan de reserve kapitaallasten OBR (2017/2018/2019) ter dekking van de kapitaallasten van de investeringen. Grondbedrijf Op basis van het verloop van de grondexploitaties worden in de jaren 2022 tot en met 2025 geraamde winstnames bij het afsluiten van een exploitatie gestort in de algemene reserve. Verliezen bij het afsluiten van een grondexploitatie worden ten laste gebracht van de hiertoe reeds gevormde verliesvoorzieningen. Conform de in de inleiding genoemde handreiking van de Provincies is hier sprake van een incidentele posten.
Frictiekostenbudget – WW verplichtingen - Ontwikkelbudget Bij de behandeling van het plan van aanpak Vernieuwen en Verbeteren van de Organisatie: “Bergen op Zoom: Dat ben jij!”, in de gemeenteraad van 24 juni 2021 is een frictiekostenbudget beschikbaar gesteld van in totaal € 3.500.000. Deze incidentele uitgaven zijn voorzien in de jaren 2022 (€ 1.950.000) en 2023 (€ 1.515.000) en worden aan de algemene reserve onttrokken. In deze raadsvergadering is tevens besloten om de verwachte incidentele WW-verplichtingen op te nemen in de meerjarenbegroting. Deze kosten zijn vervolgens opgenomen in de Kaderbrief 2022-2025. Via amendement heeft de gemeenteraad op 8 juli 2021 besloten om deze kosten ook ten laste van de algemene reserve te brengen. Tot slot is bij de behandeling van het plan van aanpak besloten om een éénmalig ontwikkelbudget van € 450.000 ten laste van het jaarrekeningresultaat 2021 te brengen. Doordat de besteding ook in de jaren 2022 (€ 240.000) en 2023 (€ 50.000) is voorzien is in de Begroting 2022 voor beide jaren een onttrekking aan de algemene reserve voorzien. Procesoptimalisatie De beschikbare middelen voor procesoptimalisatie zijn in 2021 niet geheel benodigd. In het 2e Concernbericht 2021 en in de Begroting 2022 wordt voorgesteld om deze middelen (€ 126.474) over te hevelen naar 2022.
De overheveling loopt via de algemene reserve, zodat de wijziging voor zowel 2021 als 2022 budgettair neutraal is.
Programma 6 Duurzaamheid Warmtetransitie Programma 5 Bedrijfsvoering, financiën en dienstverlening Voor de realisatie van Warmteplannen (2020-2030) is in Virtuele werkplek Begroting 2021 een bedrag van € 241.200 opgenomen. Van dit Jaarlijks wordt € 72.000 ter dekking van de afschrijvingen van bedrag wordt naar verwachting € 30.000 besteed in 2021. Het de investering virtueel werkplek concept onttrokken aan de restant van deze eenmalige middelen (€ 211.200) wordt, via de algemene reserve. In 2018 is € 360.000 in de algemene reserve algemene reserve, overgeheveld naar 2022. De overheveling gestort om deze onttrekkingen (vanaf 2020) te dekken. heeft geen effect op het begrotingsresultaat 2022.
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
81
In onderstaande tabel zijn de toegelichte mutaties in de reserves weergegeven. Programma
Begroting 2022
MJB 2023
MJB 2024
MJB 2025
1.631.555 76.915 72.000
1.051.136 76.915 72.000
455.692 76.915 72.000
95.524 76.915 72.000
Incidentele onttrekkingen reserves Programma 5 Frictiekostenbudget Programma 5 Frictiekosten WW verplichtingen Programma 5 Ontwikkelbudget Programma 5 Procesoptimalisatie Programma 6 Warmtetransitie
1.950.000 0 240.000 126.474 211.200
1.515.000 90.000 50.000 0 0
0 460.000 0 0 0
0 460.000 0 0 0
Incidentele stortingen reserves Programma 4 Grondexploitaties
3.274.791
2.040.435
946.504
985.672
Saldo
1.033.353
814.616
118.103
-281.233
Structurele onttrekkingen reserves Programma 4 ISV gelden Programma 4 Investeringen openbare ruimte Programma 5 Virtueel werkplek concept Structurele stortingen reserves
Nadere toelichting incidentele lasten Programma 4 Woon- en leefomgeving (fysiek domein) Kadernota Ruimte en Economie In 2022 wordt gestart met het maken van een Kadernota Ruimte en Economie die wordt uitgewerkt middels de volgende visies: Visie op Bedrijventerreinen, Visie op de Boulevard, Visie op Plein 13, Binnenstadsvisie, Havenvisie, Visie Buitengebied en Visie op commerciële voorzieningen (detailhandelsbeleid + horecavestigingsbeleid). Incidenteel is hiervoor in 2022 € 200.000 opgenomen. Woonzorgvisie Bij de Kaderbrief is voor het opstellen van een woonzorgvisie € 50.000 incidenteel in 2022 beschikbaar gesteld. Verkoop woonwagenstandplaatsen De verkoop van de woonwagenstandplaatsen loopt door in 2022. Het netto voordeel bedraagt € 175.000 voor 2022. De te verwachten kosten voor de realisatie van de verkoop bedragen € 125.000. Omgevingswet (implementatie) Vanwege de invoering van de Omgevingswet per 1 juli 2022 worden in 2022 en 2023 eenmalige kosten verwacht voor de implementatie van de Wet.
82
Grondexploitatie Op basis van het verloop van de grondexploitaties worden in de jaren 2022 tot en met 2025 geraamde winstnames bij het afsluiten van een exploitatie gestort in de algemene reserve. Verliezen bij het afsluiten van een grondexploitatie worden ten laste gebracht van de hiertoe reeds gevormde verliesvoorzieningen. Het saldo van de reguliere baten en lasten vormt de voorraadmutatie op de balans. Conform de in de inleiding genoemde handreiking van de Provincies is hier sprake van een incidentele posten. Programma 5 Bedrijfsvoering, financiën en dienstverlening Frictiekostenbudget – WW-verplichtingen - Ontwikkelbudget Zie toelichting bij onderdeel “Nadere toelichting stortingen en onttrekkingen reserves”. Procesoptimalisatie Zie toelichting bij onderdeel “Nadere toelichting stortingen en onttrekkingen reserves”. Prog 6 Duurzaamheid Regeling Reductie energieverbruik woningen In 2021 hebben we een incidentele subsidie van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland ontvangen van
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
€ 465.000 inzake de Regeling Reductie energieverbruik woningen. Dit project loopt van 1 april 2021 tot en met 30 juni 2022. In 2021 verwachten we € 65.000 uit te geven. De verwachte uitgaven in 2022 bedragen € 400.000. Warmtetransitie Zie toelichting bij onderdeel “Nadere toelichting stortingen en onttrekkingen reserves”.
Nadere toelichting incidentele baten Programma 3 Economie en werkgelegenheid, vrijetijdseconomie en onderwijs Verkoop vastgoed Vanuit de business case Vastgoed wordt in 2022 een verkoop verwacht van € 1.001.000. De verkoop heeft betrekking op meerdere panden, die ook verantwoord worden op andere programma’s (programma 4 en 5). Voor de inzichtelijkheid is het totaal bedrag hier opgenomen.
Grondexploitatie Zie toelichting bij de incidentele lasten en onderdeel “Nadere toelichting stortingen en onttrekkingen reserves”. Programma 5 Bedrijfsvoering, financiën en dienstverlening Frictiekostenbudget – WW-verplichtingen - Ontwikkelbudget Zie toelichting bij de incidentele lasten en onderdeel “Nadere toelichting stortingen en onttrekkingen reserves”. Procesoptimalisatie Zie toelichting bij de incidentele lasten en onderdeel “Nadere toelichting stortingen en onttrekkingen reserves”. Programma 6 Duurzaamheid Regeling Reductie energieverbruik woningen Zie toelichting bij de incidentele lasten. Warmtetransitie Zie toelichting bij de incidentele lasten en onderdeel “Nadere toelichting stortingen en onttrekkingen reserves”.
Programma 4 Woon- en leefomgeving (fysiek domein) Verkoop woonwagenstandplaatsen De verkoop van de woonwagenstandplaatsen loopt door in 2022. Het netto voordeel bedraagt € 175.000 voor 2022. De te verwachten opbrengst is € 300.000.
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
83
Paragraaf 3.1
Lokale heffingen 1. Inleiding
3. Ambities voor deze bestuursperiode
Bij lokale heffingen gaat het om inkomsten die verkregen worden op grond van publiekrechtelijke regels, voornamelijk belastingen, heffingen en retributies die de overheid heft op grond van wettelijke bepalingen. Bij de lokale lasten wordt een onderscheid gemaakt tussen zuivere belastingen, heffingen en retributies: • De zuivere belastingen behoren tot de algemene dekkingsmiddelen en dienen ter uitvoering van collectieve vormen van dienstverlening, maar ook individuele vormen van dienstverlening zonder een duidelijke relatie tussen dienstverlening en belasting. In Bergen op Zoom zijn voorbeelden de onroerendezaakbelasting (OZB), de precariobelasting en de toeristenbelasting. • De heffingen dienen ter dekking van de kosten ten behoeve van de uitvoering van publiekrechtelijke dienstverlening. Dat houdt in dat de burger ook moet betalen als hij de dienst niet wenst. Voorbeelden van heffingen zijn afvalstoffenheffing en de rioolheffing. • De retributies zijn vergoedingen voor individuele dienstverlening van typische overheidsdiensten van publiekrechtelijke aard. Voorbeelden hiervan zijn de leges voor paspoort en rijbewijs.
1. Beleidsuitgangspunten met betrekking tot de gemeentelijke fiscale heffingen zijn vastgelegd in het focusakkoord. In dit focusakkoord is vastgelegd, dat de lastendruk voor de burger met niet meer toeneemt dan met de trendmatige inflatiecorrectie. 2. Bij het bepalen van het inflatiepercentage is uitgegaan van een inflatie van 1,6%. 3. Voor wat betreft de leges en andere gemeentelijke retributies geldt de inflatie van 1,6% voor zover de kostenontwikkeling daartoe aanleiding geeft. In het coalitieakkoord is daarover vastgelegd dat de leges en de riool- en afvalstoffenheffing worden geheven naar kostendekkende tarieven (rekening houdend met kostentoerekening binnen de wettelijke kaders en/of door het Rijk vastgestelde tarieven). Waar in het akkoord “leges” wordt vermeld, geldt dat uitgangspunt ook voor de andere retributies. 4. De uitvoering van de motie RM019-0068, voor de overheveling van de OZB voor gebruikers naar de eigenaren, is uitgesteld totdat de maatregelen rond corona dermate zijn ingetrokken dat een behandeling van het desbetreffende raadsvoorstel weer op een normale wijze mogelijk is. 5. Ook de komende jaren zal gezamenlijk door BWB en deelnemers nadrukkelijk aandacht gegeven worden aan het meer inzicht verkrijgen in de opbouw en samenstelling van de diverse belastingen en belastingplichtigen, om zo tot nog betere ramingen van de opbrengsten te komen.
2. Totale heffingsinkomsten De begrote inkomsten van de bovengenoemde gemeentelijke heffingen in 2022 bedragen in totaal € 47,7 mln. Aan het einde van deze paragraaf wordt dit overzichtelijk weergegeven in een tabel.
Kaderstellende documenten voor deze paragraaf BeleidsnotaVastgesteld RVB20-0054 Belastingmaatregelen 2021 2020
84
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
Overzicht op hoofdlijnen van de diverse heffingen In 2022 zullen in de gemeente de navolgende belastingen worden geheven:
4. Belastingsoort / Belastbaar feit
5. Grondslag
Afvalstoffenheffing / Het gebruik van een perceel waar huishoudelijke afvalstoffen kunnen perceel / jaar ontstaan Havengeld, kadegeld en liggeld / Gebruik van voorzieningen in of langs de Theodorushaven
diverse
BIZ-heffing / Belasting gedurende 5 jaren over onroerend goed, niet zijnde woningen, binnen de bedrijven investeringszone*
Vast bedrag afhankelijk van ligging
Leges / Het in behandeling nemen van een aanvraag voor een administratieve dienst
diverse
Grafrechten / Het gebruik van de algemene begraafplaats
diverse
Marktgeld / Het hebben van een standplaats op de weekmarkt
standplaats / jaar
OZB-eigenarenheffing / Het genot krachtens zakelijk recht van een woning / Het genot krachtens zakelijk recht van overige onroerende zaken
% van de WOZ-waarde
OZB-gebruikersheffing / Het gebruik van een ‘niet-woning’
% van de WOZ-waarde
Parkeerbelastingen / Diverse (uitgezonderd opbrengsten slagboom parkeren in parkeergarages)
diverse
Precariobelasting / Het hebben van een terras op voor de openbare dienst bestemde gemeentegrond
Per m² terrasoppervlakte
Rioolheffing / Het gebruik van een perceel van waaruit direct of indirect afvalwater op de gemeentelijke riolering wordt geloosd
Per perceel en per 100 m³ ingenomen drinkwater boven de eerste 1000 m³
Toeristenbelasting en watertoeristenbelasting / Het bieden van gelegenheid tot overnachten respectievelijk verblijf aan niet-ingezetenen
Persoon / overnachting
Rioolheffing / Het gebruik van een perceel van waaruit direct of indirect afvalwater op de gemeentelijke riolering wordt geloosd
Per perceel en per 100 m³ ingenomen drinkwater boven de eerste 1000 m³
Toeristenbelasting en watertoeristenbelasting / Het bieden van gelegenheid tot overnachten respectievelijk verblijf aan niet-ingezetenen
Persoon / overnachting
* Afhankelijk van vaststelling nieuwe verordening BIZ-heffing in 2021
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
85
Regionale samenwerking De heffing en invordering van het merendeel van de fiscale heffingen van de gemeente Bergen op Zoom, inclusief het kwijtschelden ervan én het vaststellen van waardebeschikkingen in het kader van de Wet WOZ, worden uitgevoerd door de gemeenschappelijke regeling Belastingsamenwerking West-Brabant. Het Waterschap Brabantse Delta en de gemeenten Bergen op Zoom, Breda, Dongen, Etten-Leur, Halderberge, Moerdijk, Oosterhout, Roosendaal, Rucphen, Woensdrecht en Zundert maken deel uit van dat samenwerkingsverband. Het behoud van de gemeentelijke autonomie is daarbij het uitgangspunt. Daar staat tegenover dat juist harmonisatie van de uiteenlopende regelingen tot besparingen kan leiden. Daarbij moet vooral worden gedacht aan een gelijkluidende redactie van bepalingen uit de verschillende belastingverordeningen, aan het gebruik van uniforme documenten en aan het opstellen van zoveel mogelijk overeenkomende beleidsuitgangspunten met betrekking tot de uiteenlopende situaties die zich bij de uitvoering van de geldende regelgeving kunnen
voordoen. In 2020 is een aanvang gemaakt met het harmoniseren van bepalingen in een aantal verordeningen, de resultaten hiervan zijn verwerkt in het raadsvoorstel belastingmaatregelen 2021. Het project is in 2021 afgesloten omdat er geen mogelijkheden meer waren om verder te harmoniseren zonder de gemeentelijke autonomie aan te tasten.
6. Kosten overhead Bij wijziging van het BBV in 2017 is bepaald, dat de overhead centraal verantwoord moet worden en niet meer mag worden doorverdeeld naar de diverse programma’s c.q. producten. De kosten van overhead worden in onze begroting op programma 5 Bedrijfsvoering verantwoord. Bij de berekening van de tarieven mogen de kosten van overhead wel worden meegenomen. In de Financiële verordening art 212 is bepaald, dat we een vast bedrag per FTE aan overhead bepalen. Het bedrag voor de overhead is voor 2022 berekend op € 63.676 per FTE (= 1.440 productieve uren).
De belastingen, heffingen en retributies van de gemeente 7. Onroerende-zaakbelastingen De hoogte van de onroerende-zaakbelastingen is een combinatie van de waarde in het economische verkeer van een pand en het vastgestelde tarief. De waarde van alle onroerende zaken wordt jaarlijks vastgesteld. De onroerende-zaakbelastingen bestaan uit een “eigenarenbelasting”
voor woningen en een “eigenarenbelasting” en “gebruikersbelasting” voor niet-woningen.
Soort object:
per 1 januari 2021:
per 1 augustus 2021:
Woningen Niet-woningen
3,53% (= 1.077 van de 30.504 woningen) 15,49% (= 459 van de 2.964 niet-woningen)
3,48% (= 1.064 van de 30.587 woningen) 14,97% (= 454 van de 3.033 niet-woningen).
De grondslag van de OZB voor het jaar 2022 is de waarde van onroerende zaken op 1 januari van het peiljaar 2021. Op dit moment is er nog geen zicht op de waardeontwikkeling in 2021 ten behoeve van de aanslag opleggen in 2022. Bij de belastingvoorstellen 2022 waarbij de tarieven worden bepaald, zal het waardeontwikkeling cijfer per individuele deelnemer tot oktober bekend zijn en als correctie worden verwerkt in het tarief. Bij de tariefbepaling voor 2021 waren de toen bekende waardeontwikkeling cijfers +6% voor woningen en +0,4% voor niet-woningen. De definitieve waardeontwikkeling voor
86
Het percentage leegstand ten opzichte van het totaal aantal beschikte objecten bedraagt:
het opleggen van de aanslagen per 1-1-2021 is als volgt: een stijging van 6,51% voor woningen en een daling van 0,89% voor niet-woningen. In deze laatste categorie zijn met name de waarden van winkels en horeca gedaald ten gevolge van de beperkingen in het gebruik door de corona maatregelen. Voor de begroting 2022 is er een toename van de OZB-opbrengsten van € 400.000. Deze stijging wordt hoofdzakelijk veroorzaakt door een toename c.q. opnieuw in gebruik nemen van het aantal bedrijfspanden (niet-woningen). Daarnaast is de leegstand iets afgenomen.
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
In 2019 is de macronorm voor de totale OZB-opbrengsten in Nederland voor de laatste keer toegepast. Hiervoor in de plaats komt een benchmark op basis van de vergelijking van OZB, riool- en afvalstoffenheffing. Het resultaat staat per provincie in de COELO-atlas 2021. Deze vergelijking neemt Bergen op Zoom sinds een aantal jaren al op bij het onderdeel woonlasten. Voor 2022 zullen de volgende correcties van het tarief plaatsvinden: • waarde ontwikkeling • inflatie met 1,6% voor woningen en niet-woningen. Daarnaast zijn er ten opzichte van de begroting 2021 de volgende bijstellingen: • Bij de opbrengst OZB-woningen wordt er rekening gehouden met een jaarlijkse areaaluitbreiding van 0,5%; • Bij de opbrengst voor niet-woningen een toename van de bedrijfsobjecten. Opbrengst: € 17.161.000 (bestaande uit woningen € 7.741.000 eigenaren niet-woningen € 5.713.000 en gebruikers niet-woningen € 3.707.000).
8. Precariobelasting De precariobelasting is een belasting op het hebben van een terras op voor de openbare dienst bestemde gemeentegrond. Voor het jaar 2022 is nog niet bekend of er, evenals voor 2020 en 2021, een aanpassing plaats zal vinden voor de periode dat de terrassen niet gebruikt mochten worden door corona beperkingen en of het Rijk dit dan ook zal compenseren. Opbrengst: € 186.000
9. Toeristen- en watertoeristenbelasting De toeristenbelasting is een algemene belasting voor het houden van verblijf met overnachting tegen een vergoeding door niet ingezetenen. De opbrengst van de toeristenbelasting is afhankelijk van het aantal overnachtingen in de gemeente waaronder die van arbeidsmigranten, zodat de opbrengst kan fluctueren. Economische ontwikkelingen kunnen zorgen voor een lagere of hogere opbrengst. Voor het jaar 2022 is nog niet bekend of er, evenals in 2020 en 2021, sprake zal zijn van een minder aantal overnachtingen door coronabeperkingen en of het Rijk dit dan ook zal compenseren. Een alternatief voor de ombuiging van € 150.000 op de baliefunctie van de VVV kan gerealiseerd worden door
meer inkomsten te genereren door het verhogen van de toeristenbelasting. Dit voorstel wordt ondersteund door Sterck en de ondertekenaars (hoteliers) vanuit Koninklijke horeca Nederland. In december zal het voorstel aan de raad worden voorgelegd om de tarieven te verhogen naar € 3,00 voor hotels/B&B ’s/vakantiewoningen en € 2,25 voor campings en deze verhoging per 1 januari 2022 in te laten gaan. Dit voorstel is meegenomen bij de 3e uitwerking van het Focusakkoord. Opbrengst toeristenbelasting: € 612.000
10. Bijdrage Bedrijven investeringszone (BIZ) Het Centrum van Bergen op Zoom is aangewezen als Bedrijven Investeringszone, waar een BIZ-bijdrage wordt geheven. De bijdrage wordt geheven onder de gebruikers van de in dit gebied gelegen belastingobjecten. De hoogte van de bijdrage beloopt een bij verordening vastgesteld bedrag per belastingobject en hier wordt geen inflatie op toegepast. De totale opbrengst, minus de perceptiekosten en oninbaar etc., wordt door de gemeente uitgekeerd aan STERCK ten behoeve van het ondernemersfonds, daarom wordt de BIZ verder niet in het overzicht opgenomen. De huidige BIZ loopt af met ingang van 31-12-2020. Op dit moment zijn de ondernemers bezig met het creëren van draagvlak voor een verlenging van de BIZ met 5 jaar. Nadat geconstateerd is dat er voldoende draagvlak is voor het verlengen van de BIZ, worden de verdere stukken opgemaakt. Op het moment van opstellen van deze begroting is er nog geen nieuwe BIZ-verordening vastgesteld. We verwachten deze verordening nog in 2021 aan de raad ter vaststelling aan te bieden. Opbrengst bruto: Er is nog niet bekend wat de opbrengst wordt voor het BIZ-gebied, welke overigens minus de perceptiekosten aan de ondernemersvereniging wordt uitgekeerd.
11. Rioolheffing De rioolheffing is een heffing om het beheer en het onderhoud van het gemeentelijk rioolstelsel te bekostigen. Uitgangspunt bij deze heffing is dat de tarieven kostendekkend zijn. De stijging van de rioolbelasting is dus afhankelijk van de ontwikkeling van de kosten. Voor het beheer en onderhoud op de lange termijn is een gemeentelijk rioleringsplan (GRP 2020-2023) opgesteld, waarin o.a. de kosten zijn opgenomen die door middel van een rioolbelasting moeten worden gedekt. Met het huidige lastenpatroon en de stand voorziening, is besloten bij het vaststellen van het GRP
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
87
12. Afvalstoffenheffing
om de heffing voor de planperiode (GRP 2020-2023) structureel te laten stijgen met 2,9% exclusief de inflatie. Er is een onderzoek uitgevoerd naar de toerekening van kosten aan de rioolheffing. Op basis van dit onderzoek vindt een herschikking plaats van de kosten voor onkruidbestrijding, handhaving en egalisatie beheerplan gebouwen. Deze herschikking van kosten heeft geen invloed op de hoogte van de rioolheffing. Daarnaast zullen de toekomstige kosten voor eerste aanleg van riolering in het gebied Spaanse Scharen niet meer worden gefinancierd vanuit de rioolheffing. Dit laatste voorkomt een extra stijging van de rioolheffing. Voor 2022 is het tarief rioolheffing verhoogd met 1,6% (inflatiecorrectie) en komt daarmee uit op € 341,19 per aansluiting. De extra verhoging met 2,9% zoals opgenomen in het GRP bleek niet nodig voor 2022. Dit komt door de hoogte van de voorziening riolering en de lagere rentekosten. Het aantal aansluitingen voor de heffing bedroeg per medio augustus 2021 in totaal 32.592 stuks, 73 grootverbruikers welke 3.254.561 m³ drinkwater verbruiken. Er is een verandering gaande dat grootverbruikers door aanpassingen in hun productieproces steeds minder water gaan lozen op het rioolstelsel. Deze aanpassingen worden eveneens aangemoedigd door het waterschap om de dunwaterproblematiek op de zuivering terug te dringen.
De afvalstoffenheffing is een heffing om het ophalen en verwerken van de huishoudelijke afvalstoffen te bekostigen. Uitgangspunt bij deze heffing is dat de tarieven kostendekkend zijn. De stijging of daling van de afvalstoffenheffing is mede afhankelijk van de ontwikkeling van de kosten. Bij deze heffing wordt voor het restafval een tariefdifferentiatie toegepast (per inworp in de ondergrondse container, per lediging van een grote of van een mini container). Het aantal adressen voor de afvalstoffenheffing bedroeg per medio juli 2020 in totaal 30.901 stuks. Saver heeft aangegeven dat de tarieven van 2022 maximaal geïndexeerd worden met 1,9%. Dit kan nog lager uitvallen. Aangezien bij Huishoudelijk Afval de werkelijke kosten in rekening worden gebracht via de Afvalstoffenheffing zijn de budgetten waar kosten van Saver onder vallen ook geïndexeerd met 1,9% of worden de kosten op basis van prognoses 2021 doorvertaald naar 2022. Op de andere kosten is de gemeentelijke indexering toegepast dan wel de werkelijke doorberekeningen zoals bijvoorbeeld bij kwijtscheldingen. Tarief Afvalstoffenheffing 2018
2019
2020
2021
2022
Vast bedrag € 209,00 € 217,02 € 220,71 € 229,31 €* Tarieven Rioolheffing Per lediging € 4,29 € 5,30 € 6,05 € 6,28 €* 240 liter container 2018 2019 2020 2021 2022 Per lediging € 2,50 € 3,09 € 3,53 € 3,67 €* 140 liter container Tarief € 303,07 € 320,58 € 329,88 € 335,82 € 341,19* Per inworp € 0,61 € 0,76 € 0,87 € 0,90 €* Tarief 1.000m³, € 0,278 € 0,45 € 0,55 € 0,65 € 0,75 60 liter trommel per m³ *) Het tarief 2022 is onder voorbehoud van de vaststelling van de belasting*) Het tarief 2022 is onder voorbehoud van de vaststelling van de belasting-
verordening 2022 in de Raad van december 2021.
verordening 2022 in de Raad van december 2021.
Kosten
2022 Kosten
Kosten taakveld(en) Kapitaallasten Opslag externe rente Kwijtschelding Overhead (13,58 fte) Btw-compensatiefonds Totale kosten Opbrengst heffing Dekkingspercentage
88
€ 4.231.000 € 5.326.000 € 208.000 € 915.000 € 927.000 € 1.686.000 € 13.293.000 € 13.293.000 100%
Kosten taakveld(en) Kwijtschelding Overhead (1 fte) Btw-compensatiefonds Totale kosten Opbrengst heffing Opbrengst monostromen Dekkingspercentage
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
2022 € 7.788.000 € 740.000 € 64.000 € 1.200.000 € 9.792.000 € 9.142.000 € 650.000 100%
Parkeerbelastingen Deze belasting wordt geheven voor het gedurende een aaneengesloten periode laten staan van een voertuig binnen de gemeente op een aangewezen plaats, wijze en tijdstip. De belasting wordt geheven van degene die het voertuig heeft laten staan of de houder van het voertuig of degene die de 2022 vergunning heeft aangevraagd.
Havengeld, kadegeld en liggeld Deze retributie wordt geheven op vaartuigen die gebruik maken van voorzieningen in of langs de Theodorushaven. In de regel wordt het havengeld geheven van de kapitein, de schipper, de reder of de eigenaar van het vaartuig. Kosten Kosten taakveld(en) Overhead (3 fte) Totale kosten Opbrengst heffing Dekkingspercentage
€ 1.735.000 € 191.000 € 1.926.000 € 475.000 25%
Voor het jaar 2022 is nog niet bekend of er, evenals in 2020 en 2021, sprake zal zijn van een minder aantal betaald parkeren door coronabeperkingen en of het Rijk dit dan ook zal compenseren. Opbrengsten € 4.821.000
Marktgeld Marktgeld Deze retributie wordt geheven voor het recht voor het innemen van een standplaats op de weekmarkt. Dit wordt geheven van de vergunninghouder. De weekmarkt is in 2022 in stand gehouden met als uitgangspunt kostenneutraliteit. Dit doen we door de weekmarkt toekomstbestendig te maken. Hiervoor is in 2021 een onderzoek gestart om de weekmarkt vernieuwend te organiseren. Dit onderzoek is in 2022 afgerond met een verbetering van inkomsten, samenwerking en geeft een toegevoegde waarde aan de binnenstad. In participatie werken de marktondernemers samen met winkeliers, horecaondernemers en bewoners voor behoud van de weekmarkt en een gezamenlijk belang voor een vitale binnenstad.
Leges Omgevingsvergunningen Gemeenten zijn verantwoordelijk voor een groot aantal taken. Een deel van deze taken wordt in de vorm van een dienst door bewoners of bedrijven individueel afgenomen. Om gemeenten tegemoet te komen in de kosten die zijn gerelateerd aan deze taken, betalen afnemers van gemeentelijke diensten leges. In de regel gaat het hierbij om het verstrekken van documenten of het verlenen van vergunningen. Leges behoren tot de retributies en worden geheven voor het in behandeling nemen van de aanvraag en worden geheven van de aanvrager. Ook als de aanvraag niet leidt tot een positief resultaat moeten leges worden betaald.
De invoering van de omgevingswet is uitgesteld tot 1 juli 2022, daarom zal een aanpassing van de legesverordening op het Kosten 2022 in werking treden van deze wet ook eerst in het 1e halfjaar van 2022 ter besluitvorming worden aangeboden. Kosten taakveld(en) € 33.000 2022 Overhead (0 fte) € 0 Kosten Totale kosten € 33.000 Opbrengst heffing € 28.000 Kosten taakveld(en) € 1.077.000 Dekkingspercentage 85% Overhead (9,2 fte) € 586.000 Totale kosten € 1.663.000 Opbrengst heffing € 955.000 Lijkbezorgingsrechten Dekkingspercentage 57% Deze retributie wordt geheven voor het gebruik van de begraafplaats en voor verleende diensten in verband met de begraafplaats. Leges Publiekszaken Opbrengsten € 1.153.000 Kosten 2022 Reisdocumenten voor inwoners gemeente Bergen op Zoom Kosten taakveld(en) € 70.000 Vanaf 2019 is er sprake van een sterke daling in het aantal Overhead (0 fte) € 62.450 aanvragen van paspoorten en identiteitskaarten (reisdoTotale kosten € 70.000 cumenten-dip). In de periode 2019 tot en met 2023 wordt Opbrengst heffing € 32.000 ruim 75% minder aanvragen verwacht. Als gevolg van deze Dekkingspercentage 46% daling nemen de inkomsten voor Publieksdiensten sterk af. Waar we in 2019 een totaal aantal aanvragen van 5600 hebben ontvangen, verwachten we dat dit aantal in 2023 niet
Gemeente Bergen op Zoom - Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025
89
hoger zal liggen dan 2500 aanvragen. Vanaf 2024 herstelt het aantal vragen zich weer tot 2029, waarna de aanvraagdip zich vervolgens herhaalt. Dit patroon van piek- en daljaren wordt veroorzaakt doordat in 2014 de geldigheidsduur voor paspoorten en identiteitskaarten voor personen van 18 jaar en ouder is verlengd van vijf naar tien jaar. Hierdoor worden gedurende vijf jaar bijna alle “18+ documenten” in omloop vervangen. Gevolgd door vijf jaar waarin vrijwel alleen “-18 documenten” worden uitgegeven of documenten voor bij eerste aanvragen en vermissingen.
aanvraag voor optie of naturalisatie documenten inleveren om hun identiteit aan te kunnen tonen. Veel RANOVvergunninghouders hebben deze documenten niet waardoor ze geen Nederlander konden worden. Omdat deze eis vervalt verwacht de IND (Immigratie en Naturalisatiedienst) dat deze vergunninghouders nu wel een verzoek tot optie of naturalisatie gaan indienen. Om hoeveel vergunninghouders het precies gaat in Bergen op Zoom is niet bekend. Maar de verwachting is dat we ten opzichte van 2021 meer verzoeken zullen ontvangen
Reisdocumenten Loket Niet-Ingezetene Ook hier is sprake van de eerdergenoemde reisdocumenten-dip. Anders dan bij de reisdocumenten voor eigen inwoners weten we vooraf niet hoeveel reisdocumenten er gaan verlopen. We hebben geen invloed of Nederlanders die in het buitenland wonen van onze balie gebruik maken of van andere grensgemeenten.