Verslag carrouselvergadering Berg en Dal 10 juni 2021

Zij kon de stukken heel goed lezen. Zij vindt ook dat de raden zelf, die ook opdrachten moeten geven, duidelijke opdrachten, duidelijk financiering, maar ook de GGD en Veilig Thuis, grote stappen hebben gezet het afgelopen jaar. Mw Vree onderschrijft dit ook. Zij vraagt zich af m.b.t. de nieuwbouw of er, nu er anders gewerkt wordt in verband met Corona, gekeken wordt of het gebouw wel zo groot moet zijn als oorspronkelijk gepland was. Wethouder Van de Scheur antwoordt dat er heel goed naar gekeken is. Het wordt nu kleiner gebouwd en, indien nodig, kan er nog een verdieping opgebouwd worden. Mw De Vries spreekt ook haar complimenten uit, zeker omdat er dit jaar ook Corona-werkzaamheden bijgekomen zijn. In het raadsvoorstel staat dat de gemeente niet het volledige bedrag van € 145.000,wil investeren in de informatieveiligheid. De gemeente wil wel dat er op een veilige manier met de gegevens van de inwoners wordt omgegaan. Hoe kan de wethouder garanderen dat de gegevens in veilige handen zijn bij de GGD als hiervoor geen financiële middelen beschikbaar gesteld worden. Wethouder Van de Scheur antwoordt dat hier een risico in zit. De GGD heeft al te maken gehad met een datalek vorig jaar. Onder enorme financiële druk is gekeken waar op bezuinigd kon worden en gezegd is alleen het verplichte ding te doen. Vanuit haar rol in het DB van de GGD vindt zij dit een moeilijke beslissing.

Mw De Vries vraagt of er toch een mogelijkheid is om het bedrag eventueel uit te breiden zodat men er zeker van is dat de gegevens veilig zijn. Wethouder Van de Scheur antwoordt dat als de raad dat in de zienswijze zou willen veranderen, er een amendement voor ingediend kan worden. Het moet dan in de begroting opgelost worden. Het gaat over 14 gemeenten, dus het bedrag valt wel mee. Zij vindt het wel een risico. Dhr Kersten neemt aan dat het een berekend risico is. Als hij de wethouder hoort, begint hij zich er zorgen over te maken. Wethouder Van de Scheur antwoordt dat het een risico is. Besloten is alleen het wettelijke te doen, ook omdat de GR-en allemaal meer geld gaan kosten. Dhr Kersten zoekt naar de aard van het risico. Wethouder Van de Scheur antwoordt dat het risico steeds groter wordt omdat er steeds vaker gehackt wordt. Mw Ten Doesschate wil benadrukken dat alles op alles gezet moet worden zodat de gegevens veilig zijn. Zij hoort graag wat het extra zou kosten om het goed te beveiligen. Er komt binnenkort geld van het rijk, wellicht kan hier iets van gebruikt worden voor de GGD. De voorzitter merkt op dat als een meerderheid van de raad het risico te groot vindt, er een amendement ingediend moet worden. Dhr Van Loon vraagt wat de GGD ermee opschiet als alleen de gemeente Berg en Dal die stap zet en de andere gemeenten niet.

De voorzitter beaamt dat Berg en Dal maar één van de veertien gemeenten is. Hij gaat ervan uit dat de Ciso-functionaris (Chief Information Security Officer) zaken inventariseert en tot de conclusie komt

Carrousel gemeente Berg en Dal d.d. 10 juni 2021

14

dat er bepaalde maatregelen genomen moeten worden en dat het AB van de GGD dan wel met adequate voorstellen komt om het risico in te dammen. Wethouder Van de Scheur zal het namens de raad meenemen naar het AB. De voorzitter concludeert dat men akkoord is met het voorstel.

B46

Voorstel om in te stemmen met de begrotingswijziging 2021 en meerjarenbegroting 20222025 van BVO-DRAN

Wethouder Fleuren licht toe dat de kosten een positieve ontwikkeling laten zien. Minder kosten voor kantoorruimte. Er is goed gekeken naar de aanbesteding en aangezien er geen procedures gevolgd zijn na de aanbesteding is er geen gebruik gemaakt van juridische kosten. Op lokaal niveau is er een themaavond georganiseerd waarin duidelijk werd dat er wel iets beïnvloedbaar is, maar dat het niet over hele forse bedragen gaat. Hierover komt nog een voorstel. Corona is in deze meerjarenbegroting niet meegenomen. Op het moment dat er niet gereden wordt, heeft dat voor de kosten een positief effect. Uiteraard niet voor de inwoners. Doelgroepenvervoer is niet alleen het vervoer naar het ziekenhuis maar ook het sociale vervoer zodat mensen niet alleen hoeven te blijven. De meerjarenbegroting en de begrotingswijziging voor het lopende jaar passen binnen het beschikbare budget. De provincie geeft al een hele tijd subsidie, maar heeft ook al een hele tijd aangegeven die subsidie te beëindigen in 2024. Dat is meegenomen in de meerjarenbegroting. Het Wmo-vervoer en het routegebondenvervoer laten de komende jaren een voordeel zien van zo’n € 190.000,-. Dat is een mooie meevaller op de begroting. Dit wordt meegenomen bij de najaarsnota. Het kon niet meer meegenomen worden in de voorjaarsnota, maar is benoemd in het raadsvoorstel bij de voorjaarsnota.

De conclusie is dat het goed gaat met de BVO-DRAN en er is geen behoefte aan een zienswijze anders dan de positieve en korte zienswijze die bij de stukken zit. Dhr Eikholt vindt de voordelige verschillen vrij fors, zelfs in 2024, waarin de subsidie van de provincie blijkbaar weggeschreven is, blijft er nog € 90.000,- over. Dat is op zich een mooi resultaat maar hij vraagt zich af of het in het verleden verkeerd is ingeschat. Wethouder Fleuren antwoordt dat er een aantal stappen genomen zijn om de kosten te drukken, zoals benoemd in het stuk. De aanbesteding is echt voordelig uitgevallen, zoals eerder gemeld. Er zijn vervoersbedrijven die graag willen rijden in deze regio en dat doen voor een tarief wat lager is dan dat aanvankelijk is ingeschat. In Coronatijd heeft men juist de sector van vervoersbedrijven overeind willen houden, dat is ook landelijk een afspraak met de VNG, om 80% van het gebruikelijke vervoer te vergoeden zodat deze sector ook gezond blijft. Als je een gezonde sector hebt, dan heb je ook goede concurrentieverhoudingen en vaak helpt dat de prijzen goed te houden. Zij denkt dat een succesfactor bij de BVO-DRAN is dat een aantal jaren geleden is geïnvesteerd in het analytisch vermogen van de organisatie. Als men weet waar het mis gaat en dat ook tijdig weet, dan kan men er ook tijdig op anticiperen. Het betekent niet dat je alles voor kunt zijn.

Je ziet het ook bij andere organisaties, de ODRN maakt ook een slag en zijn ook analytisch gewoon veel beter dan dat ze een paar jaar terug waren. Je ziet het bij de MGR. Als GR-en iets van elkaar zouden kunnen leren, dan zou daarin geïnvesteerd moeten worden. Je kunt dan eerder zien waar het mis gaat en waar het goed gaat. Dhr Van Loon heeft tijdens de presentatie van de directeur op de thema-avond over de BVO-DRAN al een best goede indruk gekregen van deze GR. De wethouder gaf ook al aan, wellicht zijn er voor andere GR-en hier lessen te leren. Wethouder Fleuren wijst op het analytische vermogen. Door hen is men erg kritisch op de overhead. Op het moment dat er op de bedrijfsvoering de juiste mensen zitten, helpt dat. Er zit nu veel kennis uit de hele sector, zij zijn niet nieuw in het speelveld. Dat heeft zeker geholpen. Daarnaast zijn colleges en raden veel kritischer geworden de afgelopen jaren op financiën versus kwaliteit. Een kritisch constructieve houding zal ook zeker geholpen hebben bij deze GR en ook bij de anderen. Bij de MGR heeft de agendacommissie ook zo’n rol gespeeld. Je maakt stappen met elkaar. De meeste GR-en zijn nog maar een paar jaar bezig.

Carrousel gemeente Berg en Dal d.d. 10 juni 2021

15

Mw Ten Doesschate ziet dat het Wmo vervoer in 2021 € 366.000,- is en in 2024 bijna € 600.000,-. Komt dat omdat de provincie er niet meer aan meebetaald? Wethouder Fleuren antwoordt dat het de kosten van het Wmo vervoer betreft, dat is los van wat de provincie wel of niet bijdraagt. Het heeft duidelijk te maken met de doelgroep, de vergrijzing neemt toe. De voorzitter concludeert dat men akkoord is met het voorstel.

B45

Voorstel om in te stemmen met de jaarstukken 2020 en begroting 2022 van de VRGZ

Burgemeester Slinkman licht toe dat de jaarrekening een gunstig financieel beeld laat zien. Dat komt doordat er veel taken zijn uitgevoerd in het kader van Corona, waar ook rijks financiering tegenover heeft gestaan. Omdat men zo druk is geweest met die taken en omdat er ook heel veel taken niet konden worden uitgevoerd, met name ook het oefenen door de brandweer, is er ook heel veel geld over gebleven. Dat geld is voor een deel in bestemmingsreserves geplaatst omdat het geld is waarvan aangenomen wordt dat het volgend alsnog nodig is. Daarnaast blijft een fors bedrag over, zo’n € 1,3 miljoen, wat terug kan naar de gemeenten en dat zorg ervoor dat Berg en Dal een kleine € 80.000,- terug ontvang. Dat is een heel gunstig beeld. De begroting is heel beleidsarm opgesteld. Alle gemeenten zitten in zwaar weer, daar lijkt nu wat lucht in te komen door de recente ontwikkelingen vanuit de rijksbijdrage. De uitzettingen die wel in de begroting zitten en die om een kleine verhoging van de bijdragen vragen, zijn wettelijke nieuwe eisen, onder andere ook de Ciso, waar al eerder over gesproken is en de splitsing van het piket van de hoofdofficier van dienst en de piketofficier gevaarlijke stoffen. Daar ontkomt men niet aan omdat het in deze fase echt belangrijk is wat er allemaal over rails en – voor Berg en Dal van belang – over de Waal en de Rijn gaat aan gevaarlijke stoffen.

Er moet altijd iemand zijn die bij een ongeluk ter plekke kan komen om te beoordelen wat er nodig is aan hulpverlening. In zoverre een heel geruststellend beeld. Wel is teruggekomen uit de VRGZ dat men de 1% generieke korting niet gaat realiseren binnen de organisatie. Dat is omdat er sinds 2015 al zo’n € 4,1 miljoen is bezuinigd op de organisatie van de VRGZ. Daarnaast zijn er een aantal grote investeringen, zoals een nieuwe blusboot, gedaan zonder terug te gaan naar de gemeenten. Verder is in die jaren ook een bedrag van € 2,3 miljoen terugbetaald aan de gemeenten, want nu nog met bijna € 1,4 miljoen wordt verhoogd. De redenering er achter is dat er geen ruimte meer is om te bezuinigen op de organisatie. Er zijn een aantal wettelijke taken op het gebied van archivering, maar er moeten ook mensen zijn die de salarissen administreren en overmaken. Het is een kleine organisatie die klaar is met bezuinigen op de organisatie. In het DB kan men zich voorstellen dat de organisatie dat zegt. In 2019 is er een benchmark gemaakt door Berenschot tussen 5 of 6 veiligheidsregio’s en toen kwam het er ook uit. De benchmark zou eigenlijk een update verdienen zodat objectief aangetoond kan worden dat het ook zo is. Vooralsnog is er alle vertrouwen dat het ook zal blijken. Het betekent dus dat er een bedrag niet gehaald wordt in de begroting van zo’n € 23.000,-.

Hij vindt het niet dramatisch omdat er bijna € 80.000,- terugkomt. Daaruit kan het dit jaar betaald worden en ook volgend jaar als er 2% verhoging is. Het is wel een principieel punt als de gemeenten aangeven dat er eigenlijk gekort moet worden en het lukt niet. Die inzet is ook gevraagd vanuit het DB en dat heeft ertoe geleid dat er gezegd is: de kaasschaaf houdt op, nu zijn er principiële keuzes over, dat zijn zes mogelijkheden om te bezuinigen. De meeste gemeenten geven aan die bezuinigen niet te willen, omdat het belangrijke zaken zijn. Dhr Van Loon zegt dat de voorzitter een terechte opmerking maakt dat het niet kunnen halen van de kaderstellende bezuiniging een principieel punt is. Hij zou het breder willen trekken dan alleen voor de Veiligheidsregio. Het is één van de weinige instrumenten die de gezamenlijke deelnemende gemeenten hebben in de richting van een GR. Hij is blij met de manier waarop het de afgelopen jaren begint te werken. Het is een niet zo goed signaal als een GR zegt dat het niet lukt en het dan ook niet doet. Als de Veiligheidsregio dan aangeeft dat de blusboot dan misschien niet moet, geven de gemeenten aan dat daar juist niet op bezuinigd moet worden. Het is wel aanleiding tot een bredere discussie over hoe om te gaan met deze GR, maar ook andere GR-en, als dit instrument meer waarde moet krijgen en effectiever ingezet moet worden.

Carrousel gemeente Berg en Dal d.d. 10 juni 2021

16

Burgemeester Slinkman antwoordt dat het niet zo kan zijn dat als men in financieel zwaar weer zit, er heel veel gesneden wordt in taken die in het gemeentehuis plaatsvinden en dat voor wat buiten de deur gebeurt de urgentie er niet zou zijn en er dus een scheefgroei ontstaat. Men moet er heel scherp op zijn. Tegelijkertijd moet er ook gezorgd worden voor maatwerk. Waar de Veiligheidsregio nu wat pech heeft is dat zij te vroeg gepiekt heeft. Een aantal jaren geleden zijn er fikse moeilijkheden geweest en dat heeft ertoe geleid dat men al sinds 2015 bezig is met fikse ingrepen waar managementlagen zijn verdwenen, waar heel wat gedaan is. Het betekent dat ze nu niet beginnen met het wegsnijden van vet, dat is al gebeurd. Ze hebben die prestatie al geleverd en nodigen uit in de begroting te kijken. Er worden zelfs een aantal posten genoemd. Het DB heeft wel naar de begroting gekeken en denkt dat de organisatie wel gelijk heeft. Het is een kleine organisatie die niet veel meer te verliezen heeft en overigens graag bereid is om daarover in gesprek te gaan met de raad. De GR-en doen veel werk met veel inzet. De BRN is een goed generiek middel, maar behoeft af en toe verfijning, wil je ook echt effectief zijn en niet voor je inwoners uiteindelijk op een slechter resultaat uitkomen dan je beoogt.

Dhr Schmiermann begrijpt wat de burgemeester zegt, maar vindt het toch vreemd dat er de afgelopen jaren ieder jaar een overschot was wat werd teruggestort naar de gemeenten. Hij is het met dhr Van Loon eens dat het stringenter ingezet moet worden. Bij wijze van spreken de begroting niet goedkeuren als die korting niet is gerealiseerd. Dhr Kersten komt regelmatig bij brandweerkazernes in Rivierenland en heeft een uitkleding van het personeelsbestand gezien. Er is heel veel weggehaald en er zijn ook veel minder mensen die er de hele dag zijn. Hij kan zich voorstellen dat die bezuinigingsslag is gemaakt en dat er een eind aan is gekomen. De voorzitter geeft aan dat het aan de andere kant zo is dat de kerntaak operationele dienstverlening in de bezuinigingsopties als zodanig niet meegenomen is, maar er wordt wel degelijk aangegeven te kijken naar andere bezuinigingsmogelijkheden. Burgemeester Slinkman voorziet dat daar niets uit komt. Hij denkt dat de bodem wel bereikt is. Richting dhr Schmiermann zegt hij dat het het verschil is tussen incidenteel en structureel geld. Er is heel bewust de keuze gemaakt bij de Veiligheidsregio de reserves niet te laten oplopen. Er is een wettelijke norm afgesproken. Nu zit er een hele grote plus omdat veel coronataken betaald zijn door het rijk. Veel uitgaven die normaal gedaan zouden zijn, zijn niet gedaan.

Volgend jaar zal dit bedrag niet overblijven. Mw Vree merkt op dat GroenLinks bij zo’n taakstelling vaker gevraagd heeft naar een keuze. Zij werd wel een beetje boos over de voorstellen die nu vanuit de VRGZ zijn gekomen omdat deze niet serieus zijn. Probeer dan beter te benadrukken waarom een bezuiniging niet kan. Burgemeester Slinkman zegt dat het DB de organisatie gedwongen heeft met bezuinigingsvoorstellen te komen. Aanvankelijk hebben ze aangegeven dat het niet verantwoord is om te bezuinigen. Daarom is het ook beter met elkaar in gesprek te gaan dan eenzijdig boos te worden. Mw Ten Doesschate stelt dat soms een taakstelling gewoon niet gehaald kan worden. Veiligheid is toch het belangrijkste wat een overheid moet bieden. Soms is het wel duur. Op het lijstje staat ook evenementenadvies. Daar zitten ook evenementen als Down The Rabbit Hole en Appelpop bij. Dat zijn bedrijven met een winstoogmerk. Zij vraagt of het mogelijk is daarvoor geld (een soort leges) te vragen omdat een aantal evenementen uiteindelijk ook geld oplevert. Burgemeester Slinkman wil dit meenemen. Er zijn heel veel evenementen waar organisaties niets aan verdienen en die wel belangrijk zijn. Waar het om gaat is dat de gemeenten opleggen dat die controles er zijn omdat het belangrijk is. Er hoeft maar iets te gebeuren en dan komt de vraag waarom de gemeente er niet op heeft toegezien.

Dhr Eikholt zegt dat de gemeenten met elkaar afspreken een korting toe te passen. Nu wordt er waarschijnlijk bij de Veiligheidsregio vanaf geweken. Hij vraagt hoe de andere GR-en hier naar zullen kijken. Dhr De Jong maakt zich daar ook zorgen over. Iedereen moet keuzes maken. Veiligheid is natuurlijk een heel groot punt. Er zijn heel veel andere dingen die ook groot zijn. Misschien kan men binnen de eigen organisaties kijken wat er mogelijk is. Die 1%-norm moet men niet zomaar laten vallen. Dhr Eikholt geeft aan dat de benchmark wel belangrijk is. Men moet hard kunnen maken dat het echt niet kan. Sowieso moet het gesprek aangegaan worden. Het is ook verstandig dat de raad zich laat informeren over wat de Veiligheidsregio precies doet. Men moet er wel voor waken dat dit niet de norm wordt voor de toekomst voor alle samenwerkingsverbanden. Burgemeester Slinkman zegt dat men ervan uit mag gaan dat als er nog ergens makkelijk geld ligt, zij niet aanbieden om de blusboot weg te halen. Bij het toepassen van een van de voorgestelde bezuinigingen wordt het risico vergroot en dat wil men niet.

Carrousel gemeente Berg en Dal d.d. 10 juni 2021

17

Dhr Eikholt merkt op dat er vorig jaar een aantal keuzes gemaakt zijn om te komen tot een sluitende begroting en daar waren ook keuzes bij die men liever niet wilde. De voorzitter antwoordt dat er opties liggen, maar die wil men ook niet. Er is geen makkelijke keuze. De voorzitter concludeert dat men akkoord is met het voorstel. Hij stelt voor alle Gemeenschappelijke Regelingen als hamerstukken met stemverklaring in de raadsvergadering te behandelen. Dhr Van Loon roept op om met elkaar te spreken over hoe in de toekomst omgegaan wordt met de manier waarop GR-en worden aangestuurd. De BRN is een prima instrument, maar moet wel op de juiste manier ingezet kunnen worden. Griffier dhr Van Workum zal het punt agenderen in de werkgroep Samenwerkingen. De voorzitter sluit af om 23.10 uur.

Carrousel gemeente Berg en Dal d.d. 10 juni 2021

18

Afspraken / Toezeggingen ODRN Wethouder Verheul zal de vraag van mw Ten Doesschate waarom de inhuur met 65% is gestegen schriftelijk beantwoorden. GGD Wethouder Van de Scheur zal het punt van informatieveiligheid namens de raad meenemen naar het AB van de GGD. VRGZ Burgemeester Slinkman neemt de suggestie mee om te bezien of de kosten van controles, gemaakt bij evenementen die geld opleveren, in rekening gebracht kunnen worden. Griffier dhr Van Workum zal in de werkgroep Samenwerkingen agenderen hoe in de toekomst omgegaan wordt met de manier waarop GR-en worden aangestuurd. De BRN is een prima instrument, maar moet wel op de juiste manier ingezet kunnen worden.

Carrousel gemeente Berg en Dal d.d. 10 juni 2021

19