Verslag carrousel Berg en Dal 8 juli 2021

Verslag carrousel gemeente Berg en Dal 8 juli 2021

B51 Voorstel om een krediet van € 874.000,- beschikbaar te stellen voor het gedeeld gebruik van het gemeentehuis

Voorzitter: Griffier: Portefeuillehouders: Ambtelijk: De leden:

Verslag:

dhr J. Verstegen dhr J. van Workum mw A. Visser, dhr M. Slinkman dhr E. van den Heuvel dhr D. van Loon (CDA), mw R. Vree (GroenLinks), dhr G. Ubbink (Polderbreed), dhr A. Driessen (GJS), dhr R. Verstraaten (GVP), dhr W. Kersten (Sociaal Groesbeek), mw E. van Broekhoven (VBenD), dhr E. Weijers (VOLG), mw M. ten Doesschate (VVD), dhr M. Schmiermann (PvdA) en mw T. Vorderman (D66) Buro Service Overasselt, mw W. Verheijen Verkroost

De voorzitter opent de carrousel om 20.00 uur en heet de aanwezigen welkom. Door dhr E. Wezenberg van Zenber architecten wordt de bespreking ingeleid met een presentatie: “Waardestelling en studie Gemeentehuis te Groesbeek”. Mw Vree hoorde dhr Wezenberg zeggen dat er ook nog ruimte voor groei is. Zij vraagt of er een beeld is van hoe groot die ruimte is en welke partijen daar eventueel gebruik van kunnen maken. Dhr Wezenberg antwoordt dat er heel erg nagedacht wordt over het hybride werken. Het thuiswerken is ontdekt en bij veel gemeenten is het op een goede manier gelukt om dat thuiswerken goed te faciliteren. Veel gemeenten zijn ook zoekende naar de balans tussen thuiswerken en naar kantoor komen. Dit moet per gemeente per situatie bekeken worden. Er komt een vraag naar meer ontmoetingsruimtes, samenwerkingsruimtes en het thuiswerken zal blijvend zijn. Het aantal fysieke werkplekken zal daarmee afnemen wat ruimte creëert. Dhr Driessen vraagt hoeveel werk het is om de ruimte van bibliotheek naar raadszaal om te bouwen. Dhr Wezenberg antwoordt dat het op een heel eenvoudige wijze zou moeten gaan. Het vraagt nog wel enige studie. INSPREKER: mw E. Abels. “Voorzitter, Hartelijk dank dat u mij de gelegenheid hebt geboden om in te spreken over het onderwerp m.b.t. de interne verbouwing van het gemeentehuis, met als onderliggend doel een nieuwe huisvesting van de bibliotheek.

Ik maak me zorgen en met mij vele anderen, waaronder personeelsleden van de huidige bieb. Ik heb met belangstelling kennis genomen van de plannen van het college dienaangaande. Wat betreft de Mallemolen met de huidige bibliotheekvestiging het volgende: In het verleden werd de nieuwbouw van de school door het toenmalige Ministerie van Onderwijs alleen maar gefinancierd, wanneer het gebouw werd ontworpen en gebouwd voor multifunctioneel maatschappelijk gebruik, in samenwerking met de gemeente Groesbeek, die dan het gebouw van de Mallemolen voor haar rekening zou nemen. Twee leslokalen werden vrij gemaakt om in de avonduren ook te worden gebruikt voor cursussen in algemene zin voor de Groesbeekse bevolking. De toneelzaal diende ook als aula voor de school, waar de kinderen konden overblijven en voor bijvoorbeeld de diploma uitreiking aan de geslaagde leerlingen. Dat gebeurde. Enkele jaren later stootte het schoolbestuur het multifunctionele gedeelte af en realiseerde een aula in de eigen gymzaal.

1

Uit het onderzoeksrapport blijkt nu dat de school die ruimte weer nodig heeft en dat dus terug moet hebben. Dat vind ik vreemd. U realiseert zich hopelijk wel, dat in de afgelopen jaren de Mallemolen met alle daarbij beschikbare ruimten een plaats in de gemeenschap heeft verworven die niet zo maar met een pennenstreek van tafel kan worden geveegd. Ook de bibliotheek heeft zich een plaats verworven in de Groesbeekse gemeenschap, die niet alleen gaat over het uitlenen van boeken maar ook een plaats biedt aan inwoners om kennis te vergaren middels cursussen, lezingen en dergelijke. De dienstverlening die de huidige bieb aan de bevolking biedt kan volgens mij in de nieuwe constellatie NIET worden geboden. Ik heb daartoe de stukken grondig bekeken. Het geheel doet overkomen alsof de bibliotheek weggestopt wordt in de overgebleven ruimte. Buiten dat, lees ik in het rapport niet wat er met de uitgeklede Mallemolen moet gebeuren. Immers de Bibliotheek en de Mallemolen zijn m.i. ondeelbaar. Ruimte in het gemeentehuis voor de functie van de Mallemolen is niet bekeken. In het verleden waren er met de Mallemolen ernstige exploitatie problemen, die door de raad werden opgelost middels een financiële injectie. Dat feit zal naar mijn mening zich weer voordoen.

Als dat gebeurt zie ik niet dat de raad nogmaals de reddende engel gaat spelen en verdwijnt een belangrijk sociaal, cultureel, educatieve, maatschappelijk dienstverlening uit een groot centraal deel van de deelgemeente Groesbeek. Voorzitter, Ik roep uw commissie op zich goed te realiseren waar het college mee bezig is. Ook al gegeven het feit, dat nog geen tien jaar geleden de ruimten, die in het rapport staan vermeld, voor een paar miljoen euro zijn verspijkerd, om ruimte te maken voor de ambtenaren uit de andere voormalige gemeenten Millingen en Ubbergen. Dat is omgerekend ongeveer € 200.000,- per jaar. Maar dat is een discussie die ik graag aan de Gemeenteraad over laat. Dank u. Mw Ten Doesschate vult aan dat in de tijd dat de school nog gebruik maakte van de aula in de Mallemolen, de afspraak met de school was dat zij gebruik zouden maken van sporthal Heuvelland. Toen Heuvelland er eenmaal stond, zei de directeur van de school: er staat niets op schrift, wij maken zelf een gymlokaal. De plannen destijds waren vreselijk. Dhr Schmiermann vraagt of mw Abels ervoor pleit om de situatie te laten zoals die nu is, met de bieb in de Mallemolen. Mw Abels bevestigd dit. Het college wil de Mallemolen renoveren, verhuren en over vijf jaar afbreken.

Als de Mallemolen goed gerenoveerd wordt zodat de bieb er kan blijven, dan kan de bieb blijven doen wat ze nu ook doen, service bieden aan inwoners, aan lezers, ruimte bieden voor met name studie. In voorliggende plannen is maar één plek voor studie, dat is veel te weinig. Er is geen ruimte, er is geen zitplek, er is geen licht in de kelder. Er is geen ruimte voor een balie, geen communicatie, geen overzicht voor de medewerkers van de bieb. Dat is allemaal erg belangrijk voor de interactie. Beeldvorming Mw Van Broekhoven vraagt zich af of afgewogen is de bibliotheek te vestigen in een kulturhus of ander dorpshuis. Berg en Dal heeft een concept van dorps- en kulturhusen waar een clustering is van welzijnsvoorzieningen. Waarom wordt er gekozen voor het gemeentehuis? Wethouder Visser antwoordt dat ruimtes in dorps- en kulturhusen prima geschikt zijn voor de bibliotheek, maar in dit geval is het ook de bibliotheek die heel duidelijk heeft aangegeven naar een ander toekomstconcept te willen, waar bibliotheken landelijk ook mee bezig zijn.

Een aantal jaren geleden toen er een onderzoek is gestart met de gebruikers van de Mallemolen over de realisatie van bijvoorbeeld een cultureel centrum op het marktplein, heeft de bibliotheek aangegeven dat zij heel erg graag vertrekt uit de Mallemolen omdat zij een ruimte zoekt waar een bepaalde reuring is, omdat zij dat ook nodig heeft om het concept verder uit te breiden. Dat de bibliotheek weg wil uit de Mallemolen, staat los van de problematiek van de Mallemolen. De wens om de dienstverlening in het gemeentehuis te gaan verbreden en anders in te zetten maakt het een 1+1=3 situatie, waardoor men elkaar versterkt en er een win-win situatie ontstaat. Dhr Kersten hoort de wethouder zeggen dat de dienstverlening verbreed kan worden. Hij vraagt in hoeverre een taak voor de gemeente gezien wordt om de dienstverlening van de openbare bibliotheek

Carrousel gemeente Berg en Dal d.d.8 juli 2021

2

over te nemen. Hij ziet daar niet een overlap of een versteviging. Naar zijn idee zijn het twee gescheiden rollen. Wethouder Visser antwoordt dat de dienstverlening met elkaar verbreed wordt en er uiteindelijk een groot informatiepunt ontstaat. Het kan verder uitgebreid worden met een VVV, een ODRN-loket of een loket Duurzaamheid. Het zijn allemaal versterkende werkingen. Wat vooral belangrijk is voor de bibliotheek is dat de raad een taakstellende bezuiniging opgelegd heeft, die bezuiniging valt te halen op personeel of op huisvesting. Hiermee kan een slag gemaakt worden om de bezuiniging te halen. De bibliotheek zit in een veranderende maatschappij. Er wordt minder gelezen, maar wat vooral belangrijk is voor de bibliotheek is de service en de educatie die ze leveren aan het onderwijs, de leesbevordering op laaggeletterdheid en het taalonderwijs. Dat zijn allemaal functies die komen en kunnen plaatsvinden in het grote concept. Voor de inwoner wordt de drempel geslecht, komt men makkelijker binnen en wordt heel snel de afstand tussen inwoner en gemeente verkleind . Mw Vorderman is niet zo tevreden over het antwoord van de wethouder aan mw Van Broekhoven. Het is haar niet duidelijk geworden waarom het niet in een kulturhus kan. Zij kan zich voorstellen dat men weg wil uit de Mallemolen.

Er kan ook voor gekozen worden de Mallemolen te verbouwen zodat de bibliotheek er wel kan blijven. Wethouder Visser antwoordt dat de bibliotheek los staat van de problematiek Mallemolen. Het is de wens van de bibliotheek om een andere locatie in het centrum van Groesbeek te vinden. Vandaar dat bibliotheek heel erg gecharmeerd was van een uithuizing naar een mogelijk nieuw cultureel centrum op het marktplein. Dat is niet doorgegaan. De bibliotheek is verder gaan zoeken naar een andere locatie. Het gemeentehuis was een locatie die voorbij kwam, er is een inpassingsonderzoek ingezet om te kijken of dat kan. Het blijkt goed mogelijk. Gaandeweg dat hele traject is men ook steeds enthousiaster geworden over deze locatie en de kans die je daarmee hebt om ook met elkaar iets anders neer te zetten. Dat verstevigt en versterkt elkaar. Beide functies hebben een gastheer/gastvrouw functie nodig. Dat kan opgevangen worden door één gezamenlijke balie in de hal. Dhr Van Loon hoort dat een van de redenen waarom deze verhuizing nodig zou zijn, de taakstellende bezuiniging op de bibliotheek is. Als hij de financiële onderbouwing van het voorstel leest, dan begint punt 1 met dat de taakstellende bezuiniging moet worden verlaagd. Hij kan dit niet met elkaar rijmen. Wethouder Visser antwoordt dat de taakstellende bezuiniging die is opgelegd uit twee delen bestaat: € 25.000,- en € 50.000,-.

Dat is een forse bezuiniging. Deze bezuiniging is een aantal jaren geleden ook al opgelegd en viel heel moeilijk te realiseren. In dit geval is de bezuiniging op huisvesting te realiseren door het gedeelde gebruik. Hiermee wordt € 60.000,- van de € 75.000,- behaald. Als de bibliotheek in de Mallemolen blijft, doet zich een andere situatie voor en is de bezuiniging op de huisvesting niet te behalen. De raad heeft aangegeven dat de bibliotheek de locaties verdeeld over de diverse kernen moet behouden. Er zal dan ergens anders gesneden moeten worden. De directeur van de bibliotheek heeft aangegeven dat juist door het gedeelde gebruik en de nieuwe vorm die de bibliotheek voor de komende jaren wil gaan hanteren, het tot een verruiming van 20-30% van het gebruik komt omdat de bibliotheek centraler ligt en makkelijker toegankelijk is. Dat heeft ook financiële gevolgen. Mw Vree vraagt of het klopt wat de inspreekster zei, dat bepaalde functies van de bieb niet meer zouden kunnen plaatsvinden. Wethouder Visser is van mening dat dit een vraag voor de bibliotheek is.

Uit voorbereidende gesprekken heeft zij begrepen dat er juist een verruiming van de activiteiten kan plaatsvinden omdat ook de bibliotheek vanuit de overheid taken naar zich toegeschoven krijgt om meer inwoners digi-sterker te maken, cursussen te geven, maar ook vooral aan laaggeletterdheid te werken en leesonderwijs te bevorderen. Dat zijn juist functies die makkelijker in het gemeentehuis plaats kunnen vinden omdat er dan ook gedeeltelijk gebruik gemaakt kan worden van de ruimtes die er al zijn. Bij de raadsvergadering zal de bibliotheek een presentatie geven. Dhr Schmiermann vraagt zich af waarom de huursom van de Mallemolen vele malen hoger is dan de kosten van het ombouwen van het gemeentehuis. Hij is het ermee eens dat het gemeentehuis wat meer

Carrousel gemeente Berg en Dal d.d.8 juli 2021

3

reuring kan gebruiken. Wat de bereikbaarheid en de ligging van het gebouw betreft en de hoeveel verkeer dat er omheen raast – en er zijn zelfs partijen die een trein willen activeren – lijkt het hem heel lastig als er een bourgondisch plein gemaakt wordt voor al die scholen en al die klassen terwijl het al zo druk is. Hoe is het gemeentehuis bereikbaar als al die functies er naartoe gehaald worden? Wethouder Visser is van mening dat het gemeentehuis perfect toegankelijk is. Het gemeentehuis is via de achterzijde, de voorzijde, te voet, te fiets en met de auto goed bereikbaar. Door de gebruikers van de Mallemolen wordt ook aangegeven dat die slecht bereikbaar is. Het ligt uit de loop. Ook ouderen geven aan dat de toegang van de Mallemolen lastig is en dat de parkeervoorziening niet al te ruim is. Wat de m2 betreft, in de Mallemolen heeft de bibliotheek 900m2 en in het gemeentehuis zal dat aanzienlijk minder zijn. Dhr Van Loon had, omwille van de tijd, zijn vragen schriftelijk gesteld en heeft daar inmiddels ook antwoord op ontvangen. Die vragen hadden wel als insteek dat het CDA een warm pleitbezorger is voor een cultureel centrum in de kern Groesbeek, een thuis voor al die verenigingen die er gebruik van maken. Zijn vragen betreffen beide onderwerpen die vanavond op de agenda staan. De antwoorden die hij heeft gekregen maken het er niet makkelijker op.

Hij was er ook een beetje verbijsterd over. Hij is niet enthousiast over het voorstel. Dhr Weijers is in het stuk op zoek gegaan naar antwoord op de vraag om, naast de al beschikbaar gestelde € 660.000,-, ook nog een keer € 874.000,- beschikbaar te stellen. Hij heeft een paar onderbouwingen gevonden: Vanaf maart 2022 moeten er twee extra raadsleden in de zaal passen. Op basis van medewerkers ontevredenheid en de ontevredenheid van de inwoner is er een aantal verbeteringen in het gemeentehuis gewenst. De bibliotheek moet bezuinigen en heeft de wens uitgesproken uit de Mallemolen te verhuizen. Dhr Weijers vindt dit een erg magere onderbouwing. Hij vraagt of de wethouder nog andere onderbouwingen heeft die hem ervan zouden kunnen overtuigen om € 1,5 miljoen beschikbaar te stellen voor deze verbouwing. Wethouder Visser antwoordt dat het gedeelde gebruik op educatiegebied vooral ook de link legt tussen de andere serviceverlening die er al is op het gemeentehuis en de informatiefunctie die het gemeentehuis heeft. Of dat nu voor inwoners is of voor toeristen. Toeristen kunnen perfect aan een tafel in de bibliotheek, waar dan toevallig al de toeristische informatie al staat, hun informatie opdoen. Datzelfde geldt voor ODRN en misschien voor erfgoedverenigingen die met een digitale site bij de gemeente willen zitten en de contacten met de inwoners en leerlingen willen leggen.

Schuldhulpverlening en Vluchtelingenwerk kunnen ook een plek vinden. Er wordt nu een basis gelegd, maar die kan in de toekomst perfect uitgroeien tot een groot informatiecentrum waar men op sociaal informatief gebied alles kan bieden. Burgemeester Slinkman vult aan dat het allemaal door elkaar heen loopt, de inhuizing van de bieb en de verbouwing van de werkplekken. Zo is er ook steeds naar gekeken. Als hij het terugbrengt naar het gebruik als gemeentehuis, dan zijn er een aantal ontwikkelingen. Decentralisaties gaan nog steeds voort: de Omgevingsvisie, de Wet Inburgering en alles wat er de komende jaren nog over de gemeente heen komt. Te zien is dat het aantal taken en daarmee ook het aantal medewerkers dat nodig is om dienstverlening te verrichten, toeneemt. Een aantal jaar geleden is al gezegd en dat is onlangs bevestigd, dat het niet de wens is het gemeentehuis aanmerkelijk uit te bouwen of nieuwe panden aan te kopen om die groeiende groepen op deze manier te blijven huisvesten. Men wil proberen binnen de grenzen van het huidige gebouw te blijven. Tegelijkertijd wil men proberen daar zo kosten efficiënt mogelijk mee om te gaan. Een aantal jaar geleden is al ingezet op het proberen mensen meer tijd en plaats onafhankelijk te laten werken.

Dat heeft als voordeel dat je meer kunt doen met de m2 die er zijn, aan de andere kant wordt de gemeente daarmee ook meer een werkgever van deze tijd en ook aantrekkelijk als werkgever. Dat is één van de aspecten die meegenomen wordt. Het is erg moeilijk goede medewerkers te krijgen en die vervolgens ook aan een gemeente te binden die toch wat excentrisch ligt. Eerder is al een budget gevraagd om te kijken wat er gedaan kan worden om beter gebruik te maken van de nieuwe manier van werken. Door nu deze combinatie te maken met de bibliotheek, kan er nog een plus toegevoegd worden. In het onderzoek is geconstateerd dat er nogal wat lege plekken zijn in het gemeentehuis, en de raadszaal met bijna 80% leegstand is daarvan het meest in het oog springende voorbeeld, maar de kelder is een tweede voorbeeld, waarvan gezegd kan worden dat met de ruimte die

Carrousel gemeente Berg en Dal d.d.8 juli 2021

4

er is, er nog veel efficiënter omgegaan kan worden door in het kader van het hybride werken minder vaste werkplekken te hebben maar meer overlegplekken. Deze kunnen prima samen gebruikt worden. Er zijn nu een aantal zitjes, waar mensen in de praktijk niet gaan zitten omdat het niet aansluit op de behoefte. Op het moment dat het wel zo is en mensen werken, voor alles waarvoor ze zich moeten concentreren, thuis en komen voor de andere zaken naar het gemeentehuis om met het team te overleggen en daar de contacten te onderhouden, kun je beter met de ruimte omgaan. Het betekent dat dezelfde ruimte waar ook statushouders aan hun Nederlands kunnen werken, ook later op de dag gebruikt kan worden voor een teamoverleg en ’s avonds misschien wel voor een kleine commissievergadering. Geprobeerd wordt daar op te sturen. Er is een modus gevonden en de bibliotheek is heel enthousiast over de mogelijkheden die het biedt om meer te doen en meer samen te doen. De hal is bijvoorbeeld niet vriendelijk voor de inwoner. Er is niet eerder iets aan gedaan omdat het geld elders nodig was. Met het eigen werkplezier kan ook de functie van de hal verbeteren. Er wordt nu zwaar ingezet op digitalisering, regel het zelf online thuis.

Maar juist die groep die dat digitaal vaardige niet heeft kan, als er een vraag is, naar het gemeentehuis toekomen, omdat er altijd wel iemand is die de vraag hier kan oppakken en beantwoorden. Daardoor is er bevolkingsbreed een betere dienstverlening. Mw Van Broekhoven begrijpt dat men nu meer gewend is aan thuiswerken, maar toch is er een deel van de medewerkers dat heel graag op kantoor werkt. Daar moeten wel plekken voor zijn. Als zij naar het concept kijkt, ziet zij beperkt plekken. Tegelijkertijd hoort zij de burgemeester zeggen dat er groei en uitbreiding verwacht wordt. Burgemeester Slinkman antwoordt dat hij niet zal zeggen dat er nooit niets meer hoeft te gebeuren. Een aantal jaren geleden werd niet voorzien dat allerlei taken naar de gemeente zouden komen die voor een stukje autonome groei zorgen. Bij de herindeling is afgesproken dat het aantal ambtenaren verminderd moest worden, maar toen kon niet voorzien worden dat na een aantal jaren zelfs het oude getal overschreden zou worden. Uitgegaan wordt van het huidige gebouw. Achter de deuren blijven nog heel veel werkplekken over. In het gebied wat op tekening te zien was, zijn ook een heel aantal flexibele werkplekken.

Het is ook de vraag wat verstaan wordt onder werk, het is geconcentreerd schrijven aan een stuk, maar is ook bellen, is ook het beantwoorden van mail, is ook het overleggen met collega’s en proberen een stukje integraliteit te bereiken. Men zal naar een evenwicht moeten groeien. Mensen werkten gedwongen thuis, mogen nu meer terugkomen, maar nog niet allemaal. Hij verwacht dat de komende tijd mensen heel graag weer naar kantoor willen komen omdat ze zolang niet geweest zijn, om dan na een paar weken te ontdekken dat het toch wel makkelijk was eerst de kinderen naar school te brengen en dan vervolgens de dag te beginnen en een uurtje langer door te gaan. Heel breed is onder de medewerkers uitgezet dat zij aan moeten geven wat men als groot nadeel van het thuiswerken heeft ervaren en wat de gemeente eraan zou kunnen doen om daarin verder te ondersteunen, waar ligt de behoefte op het gebied van werken in het gemeentehuis zodat men naar het nieuwe evenwicht kan toegroeien. Alle gemeenten zitten daar mee. Het idee is dat mensen thuis die arbeid gaan verrichten die ook concentratie en een stukje solitair vraagt en dat alles wat samen is, maar ook gezelligheid en collegialiteit opzoeken wat ook belangrijk is, dat men daarvoor naar het gemeentehuis komt. Dan is het prettig dat het niet verhokt is, maar dat er ook een stukje openheid en ruimte is waarin die ontmoeting plaats kan vinden.

Dhr Van Loon heeft bij zijn schriftelijk vragen ook gevraagd naar het hybride werken. Hij heeft daar als antwoord op gekregen dat het mandaat van het college is en dat de gemeenteraad daar niet over gaat. Tegelijkertijd is het het college die de gemeenteraad om een krediet vraagt. Hij zou het fijn vinden als de raad daarin meegenomen wordt. Het geld voor de verbouwing is eerder ter beschikking gesteld. Er is echter nooit over gesproken. Burgemeester Slinkman antwoordt dat de gemeenteraad het druk genoeg heeft met alles waar zij over gaat, maar over de inrichting van de organisatie gaat de raad niet. De raad moet het geld ter beschikking stellen en als men dat niet wil, dan gebeurt het niet. Het hybride werken is niet iets wat nu zo bedacht is. Het tijd en plaats onafhankelijk werken wordt al jaren gedaan. Er is ook een krediet gevraagd om laptops te kunnen kopen zodat mensen ook thuis zouden kunnen werken. Het ligt in een ongebroken lijn. De raad heeft er al een aantal keren met elkaar over kunnen spreken, zeker bij het verstrekken van

Carrousel gemeente Berg en Dal d.d.8 juli 2021

5

die kredieten. Hij heeft nooit een geluid gehoord dat Berg en Dal tegen de stroom in wil. Het is ook iets wat niet te keren is en zou ook problemen opleveren op personeelsvlak als dat zou gebeuren. Dhr Kersten zegt dat bekend is dat mensen graag thuis werken. Nu er versoepelingen zijn, gaan heel veel mensen weer graag naar kantoor. De mate van thuiswerken van het laatste jaar, zal zeker niet zo blijven. Juist mensen die thuis kinderen hebben gaan heel graag naar kantoor want daar vinden ze de rust die ze thuis niet hebben. Als je dan op een gemeentehuis komt waar heel veel reuring moet komen en die concentratieplekken juist niet meer zijn, dan voorziet hij het tegenovergestelde effect. Burgemeester Slinkman antwoordt dat het mede afhankelijk is van de leeftijd van je kinderen, maar dhr Kersten heeft een punt. Er zijn mensen die graag naar kantoor komen, ook mensen die alleenstaand zijn en die de muren op zich af zien komen. De hele lockdown door is het mogelijk geweest voor mensen die het echt nodig hadden, om op het gemeentehuis terecht te kunnen, dat blijft ook zo. Daarnaast is het zo dat thuiswerken ook heel veel voordelen heeft. Er moet een evenwicht gevonden worden. Een aantal jaar geleden is onderzocht of er voldoende werkplekken waren. Dat bleek het geval. Door de verhokking konden mensen een plekje niet vinden dat er wel bleek te zijn.

Dhr Verstraaten vraagt of verplaatsing van de bieb naar het gemeentehuis ook van toepassing zou zijn geweest als er geen bezuinigingsopgaaf voor de bibliotheek was. Wethouder Visser antwoordt dat dat zeker het geval zou zijn geweest. Het is een wens van de bibliotheek zich elders te huisvesten. Dhr Driessen is op voorhand nog niet overtuigd van de voordelen van de bibliotheek in het gemeentehuis zeker gezien de maandelijkse wijziging van de raadszaal. Burgemeester Slinkman antwoordt dat er op de grond allemaal stipjes staan die het mogelijk maken om als de raadszaal gewijzigd moet worden in een trouwzaal dat heel snel kan. Er wordt ook gedacht aan multifunctionele meubels die bijvoorbeeld een bankgedeelte aan de voorkant hebben, waardoor je er snel een setting van kunt maken waarin je een halve schoolklas kunt ontvangen, of ze zodanig neer zetten dat er een vergaderopstelling ontstaat. Mw Vorderman vindt multifunctioneel gebruik een hele mooie gedachte. Dhr Eikholt heeft eerder voorgesteld om via een benen-op-tafel sessie hier eens over te praten, maar dat is niet gebeurd. Zij vraagt of er ook naar alternatieven gekeken is. Je kunt dit voorstel niet los zien van de Mallemolen en wat daar allemaal gebeurt. De Mallemolen moet verbouwd worden. Zij vraagt of er gedacht is aan een heel mooi nieuw cultureel centrum, desnoods twee verdiepingen, op de plaats van de Mallemolen.

Wethouder Visser antwoordt dat de problematiek van het Agora-onderwijs, de bibliotheek en wat er met de Mallemolen in de toekomst moet gebeuren, gescheiden trajecten zijn. De bibliotheek heeft een aantal jaar geleden al aangegeven uit de Mallemolen te willen vertrekken. Op dat moment kon het niet doorgaan. Die zoektocht van de bibliotheek is wel doorgegaan. In de zoektocht, met elkaar sprekend ook, kwam deze optie naar voren. Het college vond dat het mogelijkheden bood en heeft een architect gevraagd een voorstel voor die inhuizing te maken. Die studie ligt nu voor als impressie. Voor het college komt het niet uit de lucht vallen. Mw Vorderman herhaalt haar vraag. Wethouder Visser antwoordt dat het wel los van elkaar te zien is. Mw Vorderman noemt het terecht een cultureel centrum, maar daar hoeft niet een bibliotheek in te zitten. Bij de discussie over de Mallemolen zou de opdracht van de raad kunnen zijn te onderzoeken wat je daarmee doet: Sloop je de Mallemolen, behoud je de Mallemolen, revitaliseer je de Mallemolen of concludeer je na overleg met alle verenigingen dat het zo belangrijk is dat in het centrum van Groesbeek te behouden dat er een slag gemaakt wordt om er te zijner tijd nieuwbouw te zetten met gecombineerde functies. Nu wordt het principe besluit genomen, ook met de Mallemolen, om vervolgens de tijd te kopen om te kijken wat je er kunt doen.

De bibliotheek heeft naar het alternatief op het marktplein gekeken waar dit alternatief uit voort is gekomen. Daarbij kan de aanpassing van de hal in het gemeentehuis worden meegenomen. In het stuk staat ook duidelijk omschreven dat tot op heden er geen reden voor is geweest om de raad zoveel geld voor die

Carrousel gemeente Berg en Dal d.d.8 juli 2021

6

aanpassing te vragen. Het kan nu gecombineerd worden met de bibliotheek, verbreding van dienstverlening, het thuiswerken, het anders inrichten van de vergaderruimtes, spreekruimtes en baliefuncties. Al die plussen samen leiden tot voorliggend concept voorstel. Dhr Kersten vraagt of er al zicht op is of het haalbaar is. Is er bijvoorbeeld al met een ODRN gesproken of zijn het maar ideeën. Wethouder Visser antwoordt dat er heel veel voorbereidende besprekingen plaatsgevonden hebben. Onder andere met politie en VVV die al in huis aanwezig zijn, maar ook met de ODRN zijn er voorbereidende gesprekken gevoerd. Intern wordt er gesproken over wat een wens is bij een Sociaal Team of bij het Inkomen/Participatieteam. Er wordt heel veel, zowel intern als extern, gesproken over wat de mogelijkheden zijn. Wat voorligt is een plan en dat principebesluit moet genomen worden en dan wordt verder gegaan met de feitelijke invulling. Oordeelsvorming Dhr Kersten zegt dat het nog niet mogelijk is een definitief ja of nee te geven. Het is een heel complex voorstel. De wethouder heeft gezegd dat het voorstel los staat van het tweede voorstel van deze avond. Qua beslispunten is dat misschien wel zo, maar beide voorstellen hebben heel veel samenhang. Ook binnen dit voorstel zijn er heel veel onzekerheden en vraagtekens.

Hij is niet bij voorbaat enthousiast genoeg om ja te zeggen en zal zich met zijn fractie erover beraden. Mw Vorderman is ook nog niet onverdeeld enthousiast. Als zij de plannen en de tekeningen ziet wel. Het is echter niet los te koppelen van de Mallemolen. Wat de financiën betreft, in deze tijd waarin de burgers extra belast worden en de uitbreiding van de raad en dan de bibliotheek, heeft zij er moeite mee om zo’n bedrag uit te geven. Met minder geld kunnen ook veel aanpassingen in de hal gerealiseerd kunnen worden waardoor mensen zich welkom voelen. Haar fractie moet zich er nog over beraden. Dhr Ubbink vindt het een goed voorstel, het kan een enorme boost geven aan de bieb in Groesbeek. Bovendien, als de bezuiniging niet gehaald wordt, is het mogelijk dat er in een andere kern een vestiging gesloten moet worden. Daar is Polderbreed op tegen. De begane grond wordt toekomst-proof gemaakt waardoor de ruimtes effectiever gebruikt kunnen worden. Mw Vorderman zegt dat nu gedaan wordt of het een grote bezuinigingsmaatregel is, maar dat is het natuurlijk niet. Voor de bibliotheek wel, maar het gemeentehuis moet enorm verbouwd worden. Het archief, wat nu in de kelder zit, wordt dan regionaal geregeld. Daar moet ook voor betaald worden. Dhr Driessen is van mening dat de gemeente enige bescheidenheid zou passen als het gaat om de gemeentelijke financiën.

Vorig jaar is met veel moeite een redelijke meerjarenbegroting opgesteld. Voorliggend voorstel staat in tegenstelling daarmee. Er komt geld voor jeugdhulp voor 2022, maar dat is nog niet officieel. Voor de jaren er na is er nog geen zekerheid. Het college wil nu al een voorschot nemen op betere tijden. Hij heeft daar moeite mee. Procedureel had hij het beter gevonden als dit besproken zou worden bij de vaststelling van de begroting 2022. Hij vindt het nu te vroeg voor een besluit. Hij is niet overtuigd van alle noodzaak van de zaken die voorgesteld worden. Dhr Verstraaten ziet wel voordelen van verplaatsing van de bieb en gedeeld gebruik, maar aan de andere kant ziet hij ook een raadsvoorstel dat meer vragen oproept dan er vanavond gesteld zijn. Over het algemeen wel positief. Mw Ten Doesschate: “Waarom zitten wij hier eigenlijk? Omdat wij tenslotte alleen het beste willen voor de inwoners van Berg en Dal. Volgens ons klopt er niets van de argumenten om met uw voorstel akkoord te gaan. De VVD heeft het gevoel in de verkeerde filmzaal te zijn beland. Hoezo "onduidelijk en onoverzichtelijke hal van het gemeentehuis"? De receptioniste, direct naast de ingang, wijst iedereen keurig de weg, want.... er staan nergens bordjes en/of richtingaanwijzers. Ik heb in al die jaren nog nooit een klacht gehoord.

Waarom zou de bibliotheek eigenlijk in het gemeentehuis moeten? Wat is daarvan het voordeel? Het is slecht parkeren direct om het gemeentehuis, want het marktterrein wordt kleiner als de boel verder wordt volgebouwd. En niet iedereen kan met de fiets komen. Het kermisterrein staat nu al meestal vol met auto's, dus dat is geen optie. Mensen met kinderen die met de auto komen, moeten dan parkeren op het parkeerterrein bij de Aldi en lopend naar het gemeentehuis, al dan niet met kinderen aan de hand. Zaterdags dus ook open? Iemand moet dan aanwezig zijn om het gemeentehuis te openen en te sluiten. Gratis kopiëren? Als lokkertje? Valse concurrentie voor de Drukkerij hier in

Carrousel gemeente Berg en Dal d.d.8 juli 2021

7

Groesbeek. Het beoogd effect. Blz 2: De VVD ziet het als salami tactiek om de Mallemolen om zeep te helpen. Bibliotheekbezoek in Groesbeek verhogen met 20-30% na het realiseren van het nieuwe bibliotheek concept? Dit concept geeft helemaal geen garantie. Dat nieuwe concept kan dus ook in de Mallemolen plaats vinden, en hoeft niet in het gemeentehuis. De VVD was en is tegen de bezuinigingsopgave van € 50.000 in 2021 voor de bibliotheek Gastvrije publiekshal realiseren: Mensen willen snel en goed geholpen worden, niets meer. Inwoners komen nooit voor de gezelligheid naar het gemeentehuis, dan gaan zij toch echt liever ergens anders heen. Blz 3: Argumenten gemeenteraad. Je gelooft toch je eigen ogen niet, want er staat: Publiek kan in de hal zitten om het gevoel te hebben bij de raadsvergadering te zijn. Blz 4: "zitjes op de 1e verdieping worden niet of nauwelijks gebruikt door ambtenaren”, heeft volgens het college te maken met de "aantrekkelijkheid en het comfort". Dit moet waarschijnlijk zijn: onaantrekkelijkheid en weinig comfort. Zij vraagt zich af hoe en waar deze ambtenaren thuis werken: in de keuken of op de zolder? Hoe aantrekkelijk is dat dan wel. Hybride werken geeft nogal eens fikse huwelijksproblemen. De hele dag op elkaars lip zitten geeft veel problemen. Een aantal mensen kan beter op het gemeentehuis werken. Blz 4: Kanttekening.

Desinvestering: Er staat letterlijk: "in 2015, na de herindeling, is gekozen voor €1,6 miljoen t.b.v. aanpassingen in het gemeentehuis. O.a. de entree, de deuren in de raadszaal. Volstrekt verzonnen, gewoon niet waar, zie foto in het rapport van Hevo op blz 25 (foto van raadszaal voor de herindeling, oude opstelling en meubilair). Die deuren naar de hal, versierd met kunstwerk (gekleurde platen glas) zaten er al bij de oplevering van het gemeentehuis destijds. Er zijn nu eenmaal dingen in het leven die geld kosten, en zeker in een gemeente met 6% laaggeletterden. Hoezo is "reuring in het gemeentehuis nodig"? De ambtenaren die daar werken hebben geen baat bij "reuring" (hoe verzin je het) maar eerder aan rust om goed en efficiënt te kunnen werken. Enfin, gelukkig heeft wethouder Fleuren, een minderheidsstandpunt, maar dezelfde mening als de VVD m.b.t. het structureel onderhouden van de Mallemolen, waar wat de VVD betreft gewoon de bibliotheek kan blijven, met alle clubs en verenigingen die er nu ook hun "thuis" hebben, en niet naar het gemeentehuis moet verhuizen. Om de Mallemolen heen zijn wel genoeg parkeerplaatsen, dus geschikt voor ouderen en ook voor de minder valide medemens, en ouders met kinderen. Wat de VVD betreft: maak een ander plan, dat ook minder gaat kosten. Democratie is niet 51% voor en wij doen het toch.

€ 1,5 miljoen vinden wij te dol voor woorden voor twee raadsleden meer, want daar ging het eigenlijk om.” Dhr Weijers sluit zich geheel aan bij de woorden van mw Ten Doesschate. VOLG gaat ook niet mee in dit verhaal. Het zal duidelijk zijn uit de reeds gestelde vragen en opmerkingen. Op pg 16 staat een klein stukje over de financiën. “Niet meegenomen zijn de effecten van de overspannen bouwmarkt plus het effect ervan op de prijs van de bouwmaterialen.” Bekend is dat de bouwmaterialen het afgelopen jaar 30% gestegen zijn. De € 1,5 miljoen zal waarschijnlijk iets meer worden. Verschillende mensen hebben het al aangegeven, het voorstel deugt van geen kanten. Het is jammer dat er tijd aan besteed wordt en het is jammer van de tijd die er in gestoken is om het voorstel te maken. Het is een onvoldragen stuk. Het is een rare combinatie, het is een rare aanleiding om tot dit verhaal te komen. Er zijn teveel tegenstrijdigheden. Er komen veel meer mensen, ook in de toekomst, maar het gemeentehuis wordt wel helemaal vol gezet om er gezamenlijk gebruik van te maken. De laagdrempeligheid voor de laaggeletterden die in de argumentatie genoemd is, bestrijdt hij. De laaggeletterden gaan juist niet naar een gemeentehuis. Dat is de plek waar ze never nooit gezien willen worden. Als het een beetje mee zit krijg je hen met heel veel moeite naar de bibliotheek, maar niet naar een gemeentehuis.

Hij denkt dat het voor de bibliotheek zelf een prima oplossing zou zijn, ze komen in een warm bad, in een gespreid bedje, maar dat gaan we niet doen. Dhr Van Loon las een aantal weken geleden in de Gelderlander een stuk over het onderwerp waar het vanavond over gaat. Het was alleen anders verwoord. De gemeenteraad gaat in juli besluiten over de toekomst van de Mallemolen. Wat vanavond en volgende week besproken wordt zijn twee voorstellen: De ene gaat over de verhuizing van de bibliotheek, de ander gaat over het Agora-onderwijs. Toch raken

Carrousel gemeente Berg en Dal d.d.8 juli 2021

8

beide voorstellen De Mallemolen in de volle breedte. Hij ziet het niet als gescheiden trajecten. De combinatie van een cultureel centrum met de bibliotheek vindt hij zeer voor de hand liggend. De combinatie met het gemeentehuis zou ook kunnen, maar vindt hij minder voor de hand liggend. In de beantwoording van zijn technische vragen viel op dat er ten aanzien van de Mallemolen al vergaande conclusies zijn getrokken. Ook dat het is gebeurd zonder dat er met gebruikers is gesproken. Voordat dit soort vergaande besluiten genomen worden ten aanzien van de Mallemolen moet eerst bekeken worden wat voor taak de gemeente heeft ten aanzien van de Mallemolen. Wat wil men ermee? Niet voor de komende paar jaar, maar op de langere termijn. Eerder is er al over gesproken dat het een mooie woningbouwlocatie zou kunnen zijn. Er zijn andere ontwikkelingen in de omgeving waar goed naar gekeken moet worden. Er moeten nu geen besluiten genomen worden die voor de Mallemolen onomkeerbaar zijn. Deze voorstellen zijn, wat hem betreft, het startsein voor de ontmanteling van de Mallemolen. Verhuizing van de bibliotheek naar het gemeentehuis is een interessant idee, wil hij best over praten, maar niet op deze manier. In deze vorm kan hij de voorstellen niet steunen.

Dhr Schmiermann zegt dat de PvdA vorig jaar niet ingestemd heeft met de taakstellende bezuiniging op de bibliotheek en vindt de oplossing die nu wordt voorgesteld, de bieb naar het gemeentehuis verplaatsen en de Mallemolen verbouwen, naar de Agora-school te kort door de bocht en van een heel erg hoog houtje-touwtje gehalte. Nu al is er een tekort aan werkruimtes binnen het gemeentehuis. Het hele centrum is nu al slecht bereikbaar en het is niet helder wat de functie van de Mallemolen blijft en wat de consequenties zijn voor alle andere huurders en gebruikers van de Mallemolen. Het enige positieve is dat de bieb er welwillend tegenover staat omdat dan een gedeelte van de bezuiniging wordt opgeheven, hoewel het misschien meer de directie van de bibliotheek is dan de vrijwilligers en de medewerkers van de bieb zelf. Verder lijkt het een gekunstelde oplossing waar je de nodige vragen bij kunt stellen en dat is vanavond ook heel uitgebreid gebeurd. De PvdA gaat niet akkoord met het voorstel. Het lijkt hem verstandiger om het voorstel terug te trekken. Hij zou graag separate voorstellen terugzien over 1. wat gaat er met de Mallemolen gebeuren; 2. de verbouwing van het gemeentehuis, wat is noodzakelijk te doen binnen het beschikbare krediet voor de uitbreiding van de raad met twee leden.

Als je al die extra kosten niet maakt zou je de bezuiniging op de bibliotheek voor 30 jaar kunnen terugdraaien. Mw Vree heeft veel mitsen en maren gehoord. Zij vraagt zich af wat vanavond het zwaarste weegt voor de meeste partijen. Is het de zorg over de Mallemolen of zijn het toch de financiën. GroenLinks heeft ook zorgen over de financiën. Dhr Weijers heeft daar zeker een punt. In principe is GroenLinks wel heel blij met het idee om de bibliotheek in het gemeentehuis te vestigen. Daarmee worden twee vliegen in een klap geslagen, de bezuinigingen voor de bibliotheek waar al jaren om gevraagd wordt zijn dan grotendeels behaald. De bieb wil het ook heel graag. Het verhaal klinkt heel aannemelijk. Een veel gezelliger gemeentehuis. Het gemeentehuis moet toch verbouwd worden, daar zijn ook kosten aan verbonden. Er moeten andere dingen in het gemeentehuis plaatsvinden, anders is er een hele grote lege zaal waar af en toe een raadsvergadering is. Er is een kans om het heel mooi te maken. Zij neemt aan dat er straks nog over de Mallemolen gesproken wordt. Mw Van Broekhoven zegt dat VBenD geen principiële bezwaren tegen het concept heeft. Zij heeft goed geluisterd en zal dit aan haar fractie terugkoppelen. De indrukken zijn heel inspirerend, een mooi concept en het huis van de gemeente. Zij is positief.

De voorzitter zegt dat er veel vragen gesteld zijn, veel stellingen ingenomen zijn. Hij begrijpt dat er zorgen zijn over de Mallemolen en over de financiën. Het concept als zodanig wordt redelijk gesteund, maar er kan nu geen conclusie getrokken worden. Zijn er nog vragen dan kunnen deze aan de griffie doorgegeven worden en kunnen ze nog meegenomen worden. Mw Ten Doesschate vraagt of het college verzocht kan worden het voorstel terug te nemen. De griffier licht toe dat het college het voorstel niet kan terugnemen. De raad kan het voorstel terug geven. Hiervoor moet een meerderheid binnen de raad zijn. Hij stelt voor eerst het volgende agendapunt te bespreken. Dhr Van Loon stelt voor na behandeling van het volgende onderwerp de vraag voor te leggen of het stuk rijp is voor raadsbehandeling. De voorzitter schorst de bespreking om 21.35 uur

Carrousel gemeente Berg en Dal d.d.8 juli 2021

9

B56 Voorstel om Mallemolen aan te passen voor Agora

Voorzitter: Griffier: Portefeuillehouder: Ambtelijk: De leden:

Verslag:

dhr J. Verstegen dhr J. van Workum mw A. Visser dhr C. te Riele dhr D. van Loon (CDA), mw Vree (GroenLinks), mw M. Borremans (Polderbreed), dhr A. ten Westeneind (GJS), dhr R. Verstraaten (GVP), dhr W. Kersten (Sociaal Groesbeek), dhr J. van den Bent (VBenD), dhr E. Weijers (VOLG), dhr R. Hammer (VVD), dhr M. Schmiermann (PvdA) en mw J. de Vries (D66) Buro Service Overasselt, mw W. Verheijen Verkroost

De voorzitter opent de carrousel om 21.42 uur en heet de aanwezigen welkom. INSPREKERS: Sjef Martens en Angelique Noy, schoolleiding Montessoricollege Dhr Martens is blij dat hij vanavond iets kan toelichten over de huisvesting die de school nodig heeft. Het Montessoricollege is al gebruiker van de Mallemolen en zit in het souterrain, wat eigenlijk voor onderwijs niet geschikt is. Het is al een aantal jaren afgekeurd. Met de gemeente is overleg geweest bij de zoektocht naar ruimte en het werd gedoogd het souterrain van de Mallemolen tijdelijk te gebruiken terwijl er verder gezocht werd. Omdat het onderwijs groeiend is, zal er volgend jaar met een extra groep gestart worden, die niet meer in het eigen gebouw past en zeker niet in het souterrain. Er zijn twee redenen voor het Montessoricollege om huisvesting te zoeken. Na overleg met de gemeente bleek dat er in de Mallemolen wat ruimte zou kunnen ontstaan. Dit is een ideale plek voor de school.

In het voorstel staan overgangssituaties waarin samen meegedacht wordt met de bieb en de gemeente om misschien een soort compromis te krijgen dat er wel huisvesting in de Mallemolen is met een betere voorziening, met daglichttoetreding, met betere klimaatbeheersing, waardoor er een situatie ontstaat waar de school mee geholpen wordt, de gemeente mee geholpen wordt om meer tijd te hebben ten aanzien van nadenken over wat er met de Mallemolen moet gebeuren. Voor het Montessoricollege is het van het grootste belang dat er volgend jaar ruimte is, anders zit men op straat. Een mogelijkheid is buiten een noodvoorziening te treffen of iets in de Mallemolen zelf te doen. Beide mogelijkheden hebben een kostenplaatje, wat gedeeld is. In de Mallemolen zelf een kleine renovatie doen is beter voor de school en beter voor de financiën. Er moet een besluit genomen worden. Het kan niet zo zijn dat de school nog een jaar in het souterrain blijft zitten. Hij daagt de raad uit om een besluit te nemen over de huisvesting voor de leerlingen. Hij wil meedenken met de gemeente over een tussenvorm om tijd te winnen om meer te doen ten aanzien van de functionaliteit van de hele Mallemolen. Het schoolgebouw staat het hele jaar in de avonden leeg. Er kunnen voorzieningen getroffen worden om het schoolgebouw beschikbaar te stellen voor verenigingen.

Mw Noy wenst ook verbinding te maken met de gemeenschap in de breedste zin van het woord, bedrijven, instellingen, verenigingen. De leerlingen moeten meer levensechte opdrachten krijgen. Het is ook belangrijk dat er een mooie plek is voor de leerlingen zodat zij kunnen leren en creëren. Groesbeek mag trots zijn dat het zo’n mooie school in het hart van de gemeente Berg en Dal heeft. Dhr Weijers stelt dat hybride in het onderwijs betekent dat je onderwijs naar het bedrijfsleven toe brengt. Hij vraagt of er een mogelijkheid is in het bedrijfsleven, in bedrijfspanden, onderwijslokalen te huisvesten.

Carrousel gemeente Berg en Dal d.d.8 juli 2021

10

Mw Noy antwoordt dat de wens is om als school zo dicht mogelijk bij elkaar te blijven zitten. Er zijn mooie praktijklokalen, er is een breed aanbod. De mogelijkheid om bij bedrijven in te gaan is niet onderzocht omdat de school dan versnipperd wordt. Men is wel bezig leerlingen te laten leren in een bedrijf. Dhr Martens zegt dat het Vmbo-onderwijs en Agora-onderwijs behelzen dat je met theoretische vakken bezig bent en dan heb je andere voorzieningen nodig en die kun je niet allemaal verplaatsen naar het bedrijfsleven. Dhr Hammer vraagt hoe lang het Montessoricollege al met de gemeente in gesprek is over de huisvesting. Dhr Martens antwoordt dat er al zo’n 7 jaar gesproken wordt. 7 jaar geleden was er ruimte over en is samengewerkt met de Werkenrode-school die ruimte zocht. De hele Vmbo van Werkenrode is ingetrokken bij het Montessoricollege en trekt nu samen op. Door de samenwerking is er nu geen ruimte meer in het eigen gebouw. Sinds 3, 4 jaar wordt er extra woonruimte gezocht voor het Agora-onderwijs. Dit onderwijs zit nu al 2 jaar gedoogd in de Mallemolen. Hier is voor gekozen omdat het naast de eigen school staat en er gebruik gemaakt kan worden van alle voorzieningen van de school. Doordat de klimaatbeheersing en de daglichttoetreding niet toereikend is, wordt naar iets nieuws gezocht. De optie kwam nu naar voren om naar boven te gaan.

Dhr Van Loon zegt dat in het raadsvoorstel gewag gemaakt wordt van de onzekerheid van de prognoses als het gaat om de uitbreiding in m2 en zelfs ook ten aanzien van het Agora-onderwijs zelf. Dhr Martens antwoordt dat er geen onzekerheid is ten aanzien van de prognoses. De school maakt eigen prognoses en er zijn prognoses die uitgevoerd worden door het KBA. Daarin is te zien dat er een lichte groeitrend is. Het zijn demografische gegevens. In de KBA-gegevens is ook de samenwerking met het PO niet meegenomen. Het Montessoricollege werkt samen met het SPOG, in het Agora-onderwijs, wat een leeftijdscategorie van 10-15 jaar heeft, zitten altijd zo’n 30 leerlingen van het PO. Hij heeft veel vertrouwen in de cijfers van de KBA en ook in de eigen cijfers van de school die er veel energie in steekt om leerlingen binnen te halen. Mw Vree vraagt of de school over 5 jaar daar ook zou willen blijven zitten. Is de ruimte dusdanig ideaal dat het prima is voor de lange termijn? Dhr Martens antwoordt dat er na 2 gedoogjaren, ingezet wordt op een periode van 5 jaar. Hij wil de gemeente de tijd geven na te denken over wat er met de Mallemolen moet gebeuren en de school heeft de tijd om te bekijken of de groei blijft of dat de cijfers stabiliseren. De locatie is ideaal omdat het naast de school ligt. Dhr Ten Westeneind ziet al jarenlang het basisonderwijs krimpen.

In Millingen staan inmiddels al meerdere lokalen leeg. Als gevolg van de krimp zou de opmaat naar het vervolgonderwijs ook minder moeten worden, maar hier heeft men te maken met groei. Hij vraagt of er vergelijkbare onderwijsinstellingen in de regio zijn waar deze vorm van onderwijs gegeven wordt en waar het Montessoricollege mee spart en waar leerlingen onderling uitgewisseld kunnen worden om ruimtes effectief met elkaar te benutten. Mw Noy antwoordt dat er wel verschillende Agora-scholen zijn, er is ook een Agora-vereniging waar nauwe banden mee onderhouden worden. In Nijmegen is een Agora-afdeling en daar wordt wat mee uitgewisseld, maar zij hebben ook de ruimte vol. Mw De Vries vraagt hoe de directie staat ten opzichte van noodlokalen op het eigen terrein, Mw Noy is daar geen voorstander voor. Het is geen goede plek voor de leerlingen. De enige locatie zou achter de gymzaal zijn en voor die ruimte zijn plannen om meer buitensportactiviteiten mogelijk te maken. Dhr Martens vult aan dat bij noodvoorzieningen ten aanzien van klimaatbeheersing veel voorzieningen getroffen moeten worden om het een goed gebouw voor onderwijs te maken. De school in Nijmegen heeft ervaring met noodvoorzieningen. Het is heel lastig een goede voorziening te treffen.

Carrousel gemeente Berg en Dal d.d.8 juli 2021

11

De voorzitter merkt op dat dhr Martens het vorige onderwerp van de carrousel gevolgd heeft en ook begrepen heeft dat er behoefte is aan wat meer duidelijkheid over de toekomst van de Mallemolen. Dhr Martens gaf aan dat hij mogelijkheden ziet om er gezamenlijk naar te kijken om ook de raad en het college de tijd te geven. Hij vraagt waar dhr Martens dan aan denkt. Dhr Martens antwoordt dat hij al eerder in gesprek is geweest met de beleidsmedewerkers van de gemeente om een soort notitie te schrijven en daarmee een multifunctioneel centrum van de Mallemolen te maken waar onderwijs een onderdeel in is. Dat is ook al een keer gedeeld met elkaar. Waar het hem nu om gaat is dat het Montessoricollege volgend jaar echt een plek moet hebben. Daarna wil hij graag met de hele raad in gesprek om te kijken wat er verder gedaan moet worden. Hij staat er voor open als er een besluit genomen kan worden dat er volgend jaar wel huisvesting is voor het Montessoricollege, met een soort combinatie met opties, zoals in het raadsvoorstel genoemd. Dan wint men samen de tijd om ermee aan de slag te gaan. Hij staat dan open voor goede discussies over wat de komende jaren met de Mallemolen moet gebeuren, welke functies horen er in thuis. Op 1 september moet het Montessoricollege huisvesting hebben.

Dhr Kersten leest in het voorstel onder het beslispunt: ter overbrugging tot de verhuizing van de bieb naar het gemeentehuis. Dan zou 1 jaar het split-level gedeelte gebruikt kunnen worden. Dat zou ook gebruikt kunnen worden als de verhuizing niet doorgaat. Is het een optie om dat 1 of 2 jaar te doen en die tijd te gebruiken om verder te kijken? Dhr Martens antwoordt dat dat een optie is, maar dan niet voor 1 jaar. Bij de 1 jaar staat vermeld dat er daarna doorgroei zou zijn naar de hele ruimte. Als het 5 jaar wordt, dan moet elk jaar bekeken worden, als er weer een nieuwe groep Agora-leerlingen komen, waar die geplaatst moeten worden. De inzet naar de gemeente is 5 jaar, anders blijft de school verkassen en dat wil men niet. Het betekent ook dat de bieb dan moet indikken met het hele assortiment, naar voren gaan en dan samen met de school de ruimte benutten. Er moeten wel voorzieningen getroffen worden omdat er onderscheid is tussen biebleven en onderwijs-leven. Dhr Kersten concludeert dat het als een noodverband tijdelijk een oplossing kan zijn. Mw De Vries vraagt of er andere opties met de gemeente besproken zijn behalve Mallemolen en noodlokalen. Dhr Martens antwoordt dat er andere opties besproken zijn in de zin van we hebben naar andere plekken in de gemeente gekeken. Die locaties lagen allemaal ver van de school af en er is altijd gezegd dat men bij elkaar wil blijven.

Met diverse locaties moeten er veel meer voorzieningen getroffen worden, veel facilitaire zaken gaan dan ook heel anders lopen. Het is kostenverhogend. Beeldvorming/oordeelsvorming Dhr Kersten geeft aan dat Sociaal Groesbeek van mening is dat deze voorstellen in elkaar grijpen. Hij krijgt ook een beetje het gevoel van mes op de keel. Hij begrijpt de nood van de onderwijsinstelling, de school kan niet langer in de kelder zitten. De Mallemolen is eigenlijk de enige optie en dan kan ook alleen maar besloten worden dat de bieb naar het gemeentehuis moet. Je kunt dan ook niet meer zeggen dat het om twee verschillende voorstellen gaat. Het wordt ook gebracht als: het moet nu. Daar heeft hij moeite mee, ook gezien de financiële betekenis van de voorstellen. Hij wil erkenning van het college dat het niet om twee separate voorstellen gaat, dat het er meer zijn en dat ze met elkaar samenhangen. Wethouder Visser antwoordt dat het met elkaar te maken heeft, maar er is ook gekeken of het voor alle partijen gesplitst kon worden omdat het verschillende noden betreffen. Voor het onderwijs betreft het zelfs een acute nood. Het staat de raad vrij om te besluiten voor noodlokalen en met de Mallemolen op een andere manier verder te gaan. Zij heeft geleerd dat hele complexe problemen complexer worden als je ze heel integraal en in volle breedte aanpakt.

Als het opgesplitst wordt kunnen onderliggende vragen uitgewerkt worden. Het maakt het soms makkelijker. Wat van de raad gevraagd wordt is een principe besluit hoe verder met de Mallemolen te gaan en dat wordt opgeroepen door de acute vraag van het onderwijs die ruimte zoekt, een vraag van de bibliotheek om te verplaatsen waarbij de lege ruimte direct opgevuld wordt wat positief is voor de exploitatie. Er moet dan wel direct nagedacht worden over hoe lang, hoe veel en voor hoeveel moet er in de Mallemolen geïnvesteerd worden. De keuze die

Carrousel gemeente Berg en Dal d.d.8 juli 2021

12

voorligt biedt de mogelijkheid om naar de toekomst van de Mallemolen te kijken. Wat het gaat worden is aan de raad. Dhr Kersten begrijpt dat de school in acute nood zit, maar ze zitten al enkele jaren in de kelder. Die acute nood had men moeten zien aankomen. De raad wordt nu voor het blok gezet. Dhr Weijers merkt op dat dhr Martens op een vraag van dhr Kersten antwoordde dat optie 1b voldoende ruimte geeft als er ook een doorkijk naar de toekomst is. De conclusie is dan heel makkelijk: akkoord gaan met optie 1b en de wethouder vragen te komen met een nieuw stuk waarin de toekomst van de Mallemolen centraal gesteld wordt. Dit laatste wordt de hele avond al door iedereen gevraagd. Dhr Kersten sluit aan bij de woorden van dhr Weijers. Dhr Van den Bent vraagt de wethouder of dit een reëel tijdspad is waar onderwijs iets mee kan. Als gekozen wordt voor optie 1b, moet er in die periode ook een helder plan komen van hoe verder. Wethouder Visser antwoordt dat het in voorliggend voorstel als tussenoplossing is genoemd voor het overhuizen van de bieb. In alle gevallen moet er toch met elkaar gekeken worden naar de toekomst van de Mallemolen. Zij hoort graag wat die opdracht dan moet zijn.

Zij vindt dat er nu heel snel voorbij wordt gegaan aan het feit dat de functies van de Mallemolen als ruimte voor verenigingen, zangkoren, vergaderruimte etcetera met het uithuizen van de bibliotheek en het inhuizen van het Agora-onderwijs helemaal niet in het geding komen. Er komt zelfs ruimte vrij in de kelder. Per saldo verandert er in het ruimtegebruik helemaal niets. Als besloten wordt dat de bieb in de Mallemolen moet blijven zitten, ontstaat er een probleem voor het Agora-onderwijs. Als gekozen wordt voor de keuze zoals in 3a of 3b wordt voorgelegd, 3-5 jaar, is het aan de raad en het college om samen met de gebruikers van de Mallemolen te kijken wat Groesbeek wil, wat het verenigingsleven wil, wat de invulling zal zijn. Wordt het revitaliseren van de Mallemolen waarin onderwijs in combinatie met het verenigingsleven zit of wordt het nieuwbouw van woningbouw omdat het een mooie verbinding legt tussen de andere kant en het centrum, waarbij een deelfunctie cultureel centrum is. Er moet ergens begonnen worden en er ligt de acute vraag van het onderwijs om huisvesting. Er wordt ook tijd gekocht om te onderzoeken hoe verder te gaan met de Mallemolen. Dhr Hammer stelt dat als alleen voor de noodlokalen gekozen wordt, ook alles hetzelfde blijft maar het kost dan € 900.000,- in plaats van € 1,5 miljoen + € 300.000,-. Er is dan ook tijd om met elkaar de Mallemolen te bespreken.

Wethouder Visser antwoordt dat het een keus is die gemaakt kan worden, maar de voorkeur van het onderwijs ligt niet bij noodlokalen. Dhr Hammer antwoordt dat het klopt, maar het mes op de keel is er nu wel, terwijl er al veel langer met de school gesproken wordt. Wethouder Visser antwoordt dat er al langer met de school gesproken wordt, maar de nieuwe vorm van onderwijs is groeiende en is de afgelopen jaren van 1 groep naar 3 groepen gegaan. Dhr Hammer merkt op dat de vraag om ruimte er al bij de eerste groep was, want die ruimte was tijdelijk. Wethouder Visser antwoordt dat het een groeiend proces is. Drie jaar geleden kon er nog geen concept neergelegd worden voor een onderwijsvorm met vijf groepen. Mw De Vries zag dat de brief van de school gedateerd is op januari. De school vraagt specifiek of ze voor april een antwoord kunnen krijgen en er wordt nu pas over gesproken. Waarom heeft dit zo lang moeten duren? Wethouder Visser antwoordt dat de gesprekken daarna onderling door zijn gegaan. Bij de stukken zit ook een voorstel van een architect in opdracht van het Montessoricollege, die een uitwerking heeft gemaakt. Het is een proces wat je met elkaar doet. Formeel moet voor een bepaalde datum een aanvraag gedaan worden en dat was in dit geval januari. Mw De Vries vraagt of de school kan starten in het nieuwe schooljaar in elke situatie.

Wethouder Visser antwoordt dat met de tijdelijke aanpassing gestart kan worden. De bibliotheek moet indikken en dat kan alleen in een tijdelijke situatie. De bibliotheek is bereid dat te doen, als er een doel is waar naartoe gewerkt kan worden. Mw Borremans zegt dat als de bieb in de Mallemolen zou blijven, het zou inhouden dat daar meer aanpassingen gedaan moeten worden dan de nu voorgestelde noodoplossing. Zij vraagt of daar over nagedacht is.

Carrousel gemeente Berg en Dal d.d.8 juli 2021

13

Wethouder Visser antwoordt dat bij de stukken een voorstel van de architect zit, die in opdracht van het Montessoricollege een studie heeft gemaakt hoe de bibliotheek samen met de school en het culturele gebruik van de Mallemolen zou kunnen gaan. Daar hangt ook een prijskaartje aan. Dat is een andere keuze. Dhr Ten Westeneind hoort dhr Martens zeggen dat hij uit de voeten kan door die eerste stap te maken en met elkaar dat jaar te pakken om te kijken hoe het verder moet met de Mallemolen, maar ook met de bieb. Hij heeft de eerste vergadering beluisterd en daar was ook de vraag of dit de gewenste oplossing is. Hij hoort de wethouder zeggen dat de bibliotheek tijdelijk in kan dikken om met elkaar naar plannen te kijken. Hij is ervoor om met elkaar het besluit te nemen die weg af te spreken. Daar is consensus over, de school kan verder, de raad heeft meer tijd om met elkaar de discussie aan te gaan over de Mallemolen, maar ook vooral over de bieb. Hiermee wordt tijd gekocht en het acute probleem van de school is tijdelijk opgelost. De voorzitter is ook tot die conclusie gekomen. Mw Vree begrijpt dat er dan ook een jaar de tijd genomen wordt voor het gemeentehuis. Maart 2022 ontstaat er dan wel een probleem. Dhr Verstraaten merkt op dat als er noodlokalen aangeschaft worden er alleen over kosten gesproken wordt, maar de lokalen zullen bij verkoop ook iets opleveren.

Hij vraagt wat er onder groot noodzakelijk onderhoud valt of is het noodzakelijk onderhoud omdat er een maximale gebruiksduur aan gekoppeld is en wordt dat overlegd met de beheerder. De voorzitter stelt dat dit technische vragen zijn. Ambtenaar dhr Te Riele antwoordt dat de restwaarde niet meegenomen is. De vorige keer was het een bedroevend lage restwaarde, € 15.000,-. Dhr Verstraaten vindt het belangrijk om dat toch ook te benoemen. Dhr Weijers hoorde de wethouder zeggen dat er een probleem ontstaat als de bieb niet verplaatst wordt. Op het moment dat het split level geschikt gemaakt wordt, gaat de bieb terug in m2, dat willen ze graag, want in het gemeentehuis zouden ze ook teruggaan van 900 m2 naar 650 m2. Het is een winwin situatie omdat er minder huur betaald hoeft te worden en ze uitkomen met de bezuinigingskorting. Er wordt nu een noodverband aangelegd maar na deze discussie moet er serieus gesproken worden over hoe nu verder met de Mallemolen. Alle fracties zullen bereid zijn aan te geven waar zij over willen spreken m.b.t. de Mallemolen. Bij punt 3a en 3b van het oorspronkelijke voorstel zou er een keuze gemaakt moeten worden, maar daar zit helemaal geen onderbouwing bij. Ook al was daar vanavond over gesproken, dan nog zou hij er geen besluit over genomen hebben. Dhr Van Loon vraagt dhr Weijers of het betekent dat hij van het hele voorstel alleen 1b overhoudt.