Verslag begrotingsraad Berg en Dal 4 november 2021

M09 Teletolk van GroenLinks Dhr Gödderz licht de motie toe.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 4 november 2021 - begroting

17

Voorstel: Begroting 2022 Onderwerp: Teletolk De Raad, gehoord de beraadslaging; constaterende, dat ongeveer tien percent van de bevolking niet (goed) kan bellen; doven en slechthorenden het recht hebben om te leven als ieder ander in ons land; dit vanzelfsprekend ook geldt voor de communicatie met onze gemeente; overwegende, dat meerdere gemeenten (o.a. Leusden, Utrecht en Woerden) om deze reden reeds gebruik maken van Teletolk; hiermee een groot deel van de doven en slechthorenden geholpen kan worden; verzoekt het college om een “Bel met Teletolk”-knop aan de contactpagina van onze gemeentelijke website toe te voegen; alsmede zoveel mogelijk bedrijven (bijvoorbeeld op het gebied van toerisme) in onze gemeente aan te moedigen om zich eveneens aan te melden; en gaat over tot de orde van de dag. Indiener: GroenLinks Berg en Dal Rona Vree, Florian Gödderz en Marjan Verdijk Mede-ondertekening: D66 Tessa Vorderman

De voorzitter wil de motie op dit moment afraden. De gemeente is al bezig om beter te studeren op toegankelijkheid. De toegankelijkheid is, met name voor mensen die slecht horen, nog niet zo goed als die zou moeten zijn. Het is een breed vraagstuk wat de hele dienstverlening raakt. Hij vindt het niet goed om daar nu één stukje uit te lichten en al een keuze te maken, terwijl het bredere verhaal nog ontwikkeld wordt. Er zijn ook signalen dat niet alle mensen die slecht horen juist met dit instrument Teletolk tevreden zijn. Welk middel uiteindelijk ingezet zal worden, is nog niet uitgekristalliseerd. Het belang van waaruit de motie ingediend wordt, wordt van harte onderschreven, maar juist deze keuze op dit moment vindt hij nog te vroeg. Dhr N. Bakker kan zich vinden in het verhaal van de voorzitter. Hij heeft zelf een slechthorende vriend en deze geeft aan dat mensen die doof zijn vooral behoefte hebben aan een gemeentelijk WhatsApp nummer. Dat zie je bij meerdere gemeenten verschijnen. Het gaat vaak sneller dan wanneer ze moeten bellen. Veel dove en slechthorende mensen zijn niet gewend om te bellen en vinden het geen prettig communicatiemiddel. Dit wil hij meegeven. Mw Brouwer is van mening dat eerst goed gekeken moet worden wat het instrument dan zal moeten zijn. Zij vraagt zich af om hoeveel mensen het gaat en wat de kosten van zoiets zijn.

Zij begrijpt dat dit in het plan van de brede toegankelijkheid komt. De voorzitter geeft aan dat de gemeente ook wettelijk verplicht is de brede toegankelijkheid te organiseren en dat ook graag wil doen zodat iedereen mee kan doen.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 4 november 2021 - begroting

18

Dhr De Jong vraagt zich af wat de kosten van Teletolk zijn. Op de website van Teletolk was dat niet helemaal duidelijk. Dhr Gödderz is blij met de sympathieke ontrading van de voorzitter. Hij hoort dat het onderwerp bij het college leeft en dat er een plan komt. De opmerking van dhr Bakker vond hij ook heel waardevol. Wellicht zijn er meer mensen die mensen kennen die er ervaring mee hebben. Hij ziet graag het plan tegemoet en is blij dat hij het onderwerp heeft kunnen agenderen.

M10 Borstvoedingsvriendelijke gemeente van GroenLinks Dhr Gödderz licht de motie toe.

Voorstel: Begroting 2022 Onderwerp: Borstvoedingsvriendelijke gemeente De Raad, gehoord de beraadslaging; constaterende dat onze gemeente niet op de lijst “Borstvoedingsvriendelijke gemeente” van het Voedingscentrum staat; constaterende, dat moedermelk voedingsstoffen bevat die de baby nodig heeft; moedermelk bovendien beschermt tegen ziekten en infecties; baby’s die borstvoeding krijgen minder kans op overgewicht hebben; impact heeft op het klimaat;

borstvoeding een positieve

overwegende, dat het wenselijk is om het geven van borstvoeding te faciliteren en te stimuleren; onze gemeente als werkgever sowieso wettelijk verplicht is om een ruimte beschikbaar te stellen voor kolven of voeden, maar dat deze nog niet openbaar toegankelijk is; de positie van moeders in de samenleving positief kan worden beïnvloed door onze gemeentelijke kolfruimte openbaar te maken; verzoekt het college om contact op te nemen met het Voedingscentrum, teneinde op te worden genomen op de lijst van “Borstvoedingsvriendelijke gemeente”; alsmede andere locaties (bedrijven en verenigingen) in onze gemeente aan te moedigen om zich eveneens aan te melden als “borstvoedingsvriendelijke locatie” en het bijbehorende beeldmerk te gebruiken; en gaat over tot de orde van de dag. Indiener: GroenLinks Berg en Dal Rona Vree, Florian Gödderz en Marjan Verdijk Mede-ondertekening: D66 Berg en Dal Tessa Vorderman

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 4 november 2021 - begroting

19

Wethouder Van de Scheur komt zelf van boven de rivieren, richting de Achterhoek en kreeg van een collega de suggestie om te zeggen “Daar hebben we geen tiet voor”. Het college vindt het niet urgent en neemt de motie niet over. Dhr Verstraaten vindt het een leuke motie, waar je eigenlijk niet op tegen kunt zijn. Hij vraagt zich af of er voor alles een keurmerk moet zijn of dat de gemeente op een lijst opgenomen moet worden. Wat is het volgende? Willen we ook een toegankelijke gemeente voor bruine poedels met een gebroken poot zijn. Hij vindt het een beetje teveel worden. Dhr N. Bakker wil zich uitspreken voor de motie. Het heeft weinig impact op de organisatie. Daarnaast wordt er een goed signaal afgegeven aan vrouwen en de rest van de samenleving dat borstvoeding heel normaal is. Hij steunt de motie. Mw Albers vond het in eerste instantie een beetje ver gezocht, maar het is wel waar wat er allemaal staat. Zij, als jonge moeder, loopt af en toe ook tegen de problemen aan. Als je lang weg bent is het best wel lastig ergens een plekje te vinden. Op het gemeentehuis is het goed geregeld. Het is ook iets van werkgevers, maar dan hebben mensen die gewoon in het dorp lopen daar niets aan. In die zin kan zij er niet op tegen zijn. Wellicht kan er met een kleine moeite iets aan worden gedaan. Mw Vorderman stelt dat je hier niet op tegen kunt zijn.

Uiteindelijk denkt zij dat iedereen het ermee eens is. Zij wil zich heel graag aansluiten bij de woorden van dhr Bakker, erg wijs gesproken. Mw Brouwer vraagt zich af wat er nog meer komt. Weer een sticker en publiciteit. Zij neemt aan dat zij er zelf te nuchter voor is. Mw Borremans vond het ook overbodig. Je ziet ook vrouwen die in een hoek gaan zitten met een doek er over heen en het kind de borst geven. Het kan gepubliceerd worden in welke krant dan ook, maar als mensen ergens anders vandaan komen en een dagje in Groesbeek doorbrengen, weten zij ook niet of ergens de baby gevoed kan worden. Het is een leuk idee, maar weer iets erbij. Dhr Gödderz zegt dat dhr Bakker heel wijs gesproken heeft. Hij dankt mw Albers als ervaringsdeskundige. Een aantal gaf aan dat er weer een keurmerk bij komt. Als men van elders komt, dan weet men het niet, er moet aandacht aan besteed worden, dat is een kleine ingreep. De ruimte wordt openbaar, er wordt aandacht aan gegeven via een sticker op de deur of een bericht op de website.

M21 Taskforce Kinderarmoede van de PvdA Mw Albers licht de motie toe.

Voorstel: Begroting 2022 Onderwerp: Taskforce Kinderarmoede De raad van de gemeente Berg en Dal in vergadering bijeen d.d. 4 november 2021, gehoord de beraadslaging, Constaterende dat: in onze Begroting 2022 welgeteld één zin aan Kinderarmoede wordt besteed; we als gemeente diverse ondersteuning bieden en gezinnen/kinderen weten te bereiken, maar dit niet ook direct leidt tot het oplossen van structurele armoede waarin kinderen moeten opgroeien, met alle gevolgen voor hun ontwikkelingskansen; COVID kinderarmoede terugplaatst op de politieke agenda: experts waarschuwen voor een vloedgolf van armoede die op ons af komt; leerkrachten zien de leerachterstand groeien. Kinderen in gezinnen in en nabij armoede worden dubbel getroffen; gemeenten een sleutelrol hebben bij de bestrijding van kinderarmoede; de aanpak van kinderarmoede niet gemakkelijk is en vaak sprake is van multiproblematiek, waarbij veel verschillende partijen betrokken zijn.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 4 november 2021 - begroting

20

Verzoekt het college om die reden: 1. in 2022 een Taskforce Kinderarmoede in te stellen, a. een adviesorgaan om inhoud/richting te geven aan beleid om kinderarmoede te bestrijden; b. met als samenstelling een mix vanuit alle geledingen die in aanraking komen/ te maken hebben met / of expertise hebben op het gebied van armoede in huishoudens en (ervarings)deskundigen en betrokken instanties; c. ons aan te sluiten bij de Landelijke alliantie kinderarmoede, net zoals andere gemeenten zoals Nijmegen en Heumen dit al hebben gedaan. (zie: alliantiekinderarmoede.nl ). en gaat over tot de orde van de dag. Indiener(s): PvdA Berg en Dal, Lesley Albers

Wethouder Van de Scheur vertelt dat binnen de gemeente het platform armoedebestrijding er al is en het college is van mening dat het bestrijden van kinderarmoede hier ook gewoon integraal onderdeel van uitmaakt en niet weer een afzonderlijk platform zou moeten hebben. In december wordt een nieuw minimabeleidsplan / schuldhulpverleningsplan voorgelegd. Daarin wordt voorgesteld verschillende maatregelen te nemen voor de aanpak van armoede en het voorkomen van schulden bij bijvoorbeeld ouders, waarmee kinderen ook geholpen zijn. Momenteel is men bezig regionaal ervaringsdeskundigheid uit te rollen. Regionaal is daar subsidie voor gekregen. Het zal ook bij dit onderwerp een plek krijgen. Met het Sociaal Team wordt zoveel mogelijk gewerkt aan één gezin één plan, er speelt veel in dat soort gezinnen en dat wordt integraal opgepakt. Een speciale taskforce voegt naar haar mening niet veel toe. Zij zal kijken naar een aansluiting bij de alliantie. Dhr Ten Westeneind is van mening dat de raad ervoor moet waken zich niet te overorganiseren. Het moet wel overzichtelijk blijven. Mw Borremans sluit aan bij de wethouder wat betreft één gezin, één plan. Er wordt al zoveel vanuit allerlei hoeken en gaten geprobeerd om onder andere ook die kinderarmoede te bestrijden. Om daar nu weer een nieuw orgaan aan toe te voegen, lijkt haar niet erg werkzaam.

Het aansluiten bij de landelijke alliantie om daar ideeën te kunnen opdoen, kan geen kwaad. Dhr Van Loon kan zich vinden in de opmerkingen van voorgaande sprekers. Het is hem niet helemaal duidelijk wat bedoeld wordt met de taskforce. Hoeveel mensen zitten daar in en over welke geledingen spreekt mw Albers dan. Er moeten niet teveel platforms ingericht worden die allemaal hun zegje moeten kunnen doen. Mw Albers antwoordt dat het fijn is dat er mogelijk bij de landelijke alliantie aangesloten wordt. Het platform armoede is iets anders dan een taskforce kinderarmoede. In het platform heeft men te maken met schuldhulpverlening, voedselbank, cliëntenraad. Daar zitten geen ervaringsdeskundigen in. Net zoals bij de cliëntenraad inburgering wil zij dat er bij de tasforce gesproken wordt met mensen die hiermee ervaring hebben, maar ook met deskundigen die verder kijken dan wat er nu ligt. Er zijn nu financiële kaders. Er is al vaker geprobeerd te kijken naar de toekomst, hoe pak je het structureel aan. Het gaat verder dan de huidige kaders. Dit zou een mooie aanvulling zijn om juist wat dieper daarop in te gaan. Dhr Eikholt vraagt of het niet verstandiger is te kijken naar wat er nu is en daar misschien te specialiseren zodat en/en ontstaat. Om nu een nieuw orgaan op te tuigen wat vervolgens ook weer in conclaaf moet met de bestaande organisaties, brengt weer extra werk mee.

Mw Albers is van mening dat er nu niet iets is waar dit onder geplaatst kan worden. Het armoedeplatform is nu ook in rust, wellicht door Corona, en daar zitten andere mensen in dan die zij in een taskforce kinderarmoede zou willen. Zij vindt dat het twee verschillende dingen zijn. Als de motie niet aangenomen wordt, zou er gekeken moeten worden hoe het ergens geplaatst kan worden. Mw Vorderman voelt wel wat voor het plan van de wethouder, maar is dat niet te realiseren binnen de regio. Misschien is een combinatie mogelijk. Wethouder Van de Scheur antwoordt dat regionaal gewerkt wordt aan de uitrol van de ervaringsdeskundigheid en die inzet borgen in elke gemeente. In Berg en Dal zit het ook al een beetje in het DNA, er wordt altijd geprobeerd met de mensen te praten, niet alleen over mensen. Ook bij kinderarmoede

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 4 november 2021 - begroting

21

kan men naar scholen gaan en kijken wat zij ervan vinden en wat hun mening is. Daar is geen taskforce voor nodig. Mw Vorderman begrijpt dat mw Albers ook een beetje vooruit wil kijken. Mw Vorderman vraagt of, met wat er al uitgerold wordt in de regio, er misschien iets mogelijk is en dan hoeft er niet een aparte taskforce ingericht te worden. Wethouder Van de Scheur antwoordt dat de ervaringsdeskundigheid uitgerold wordt op het hele brede sociale domein. Niet alleen op kinderarmoede, maar op jeugdzorg, uithuisplaatsingen, al dat soort dingen. In dit verband kan de gemeente, als het gaat om kinderarmoede, het ook heel goed zelf organiseren. Een andere oplossing zou zijn de kinderen aan te sluiten bij het platform armoedebestrijding. Zij is er niet voor om hiervoor een apart orgaan op te richten.

M22 Wijkwensen van de PvdA Mw Albers licht de motie toe.

Voorstel: Begroting 2022 Onderwerp: Wijkwensen terug in Berg en Dal De raad van de gemeente Berg en Dal in vergadering bijeen d.d. 4 november 2021, gehoord de beraadslaging, Overwegende dat:

- de gemeente Berg en Dal participatie en “meedoen” van eigen inwoners hoog in het vaandel heeft staan;

- we in 2021 de participatienota “Samen maken we Berg en Dal” hebben vastgesteld; - het subsidiepotje/Werkgroep “Wijkwensen” een succes is geweest binnen onze gemeente, maar na -

2018 een stille dood is gestorven; er diverse voorbeelden zijn van gemeenten die gebruikmaken van bijvoorbeeld wijkwensen of wijkbudgetten; dit een goed voorbeeld is van (laagdrempelige) participatie en een aanvulling zou kunnen zijn op de huidige werkwijzen, zoals we die kennen via bijvoorbeeld de dorpsagenda’s en participatienota; een dergelijk standaard beschikbaar (wijk)budget een stimulans kan zijn voor inwonersinitiatieven en participatie.

Verzoekt het college om die reden: 1) vóór 1 augustus 20221 een voorstel aan de raad te doen toekomen met opties voor een hedendaagse (laagdrempelige) invulling van dit principe van wijkwensen/wijkbudgetten. Daarin hoort ook een koppeling met de dorpsagenda’s, de participatienota 'Samen maken we Berg en Dal', en e.a. in samenspraak met de werkgroep Participatie. en gaat over tot de orde van de dag. Indiener(s): PvdA Berg en Dal Lesley Albers Mede-ondertekening: GroenLinks Berg en Dal Rona Vree, Florian Gödderz, Marjan Verdijk

Wethouder Van de Scheur antwoordt dat het college meedoen erg belangrijk vindt. Daarom is er ook een ruim budget voor inwonersinitiatieven in de begroting opgenomen. Daar wordt ook goed gebruik van gemaakt. Op dit moment loopt er op samenbergendal.nl, het participatieplatform, een project waarin bewoners kunnen aangeven dat ze bijvoorbeeld de wijk willen vergroenen. De inwoners kunnen dat

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 4 november 2021 - begroting

22

aanmelden en dan wordt dat gehonoreerd. Als een wijk zelf een budget wil hebben en het zelf wil organiseren, kan dat nu ook al. Zij vraagt zich af of het iets toevoegt om er nog een voorstel voor te maken. Mw Albers zou het goed vinden als iedere wijk een vast budget heeft en dat zij ieder jaar weten wat zij kunnen doen. Dat moet wel vastgelegd worden. Misschien moet het ene gebied iets meer krijgen dan het andere gebied omdat het gebied groter is of er meer mensen wonen. Het zou in die zin wat formeler opgesteld kunnen worden zodat het ook duidelijker is en de wijk de regie zelf heeft. Bij bepaalde gemeenten hebben ze wijkregiegroepjes en bepalen ze samen waar het budget naartoe gaat. Hier zijn vele vormen van. Het is iets stelliger dan dat er alleen een budget is. Het komt dan meer van de grond. Het moet gezien worden als een stimulans. Mw Brouwer vraagt zich ook af wat het verschil is met het nieuwe initiatief. Een tijd terug heeft zij iemand doorverwezen en het staat heel mooi op de gemeentepagina. Je kunt alleen een initiatief indienen, maar ook als buurt of als straat of als wijk. Zij vraagt wat het anders is dan de wijkwensen. Misschien komt er ooit een budget voor een wijk uit waar dan ook een soort van organisatie is. Dat moet er dan wel zijn, het is niet goed als twee of drie mensen het doen.

Naar de toekomst toe is de motie misschien een goed idee, maar dan moet er eerst gekeken worden naar hoe de initiatieven uitpakken en kan van daaruit tot een groep bewoners gekomen worden die iets willen. Mw Barber vindt dat mw Brouwer het goed verwoord. Er zijn ook wijken die dicht aan elkaar grenzen en zij willen misschien wel iets samen oppakken. Mw Barber vindt het goed zoals het nu gaat. Dhr Peters zegt dat er ook een dorpsagenda is en daar moet men het mee doen. Naar zijn idee is het dubbelop. Dhr Van Loon heeft een aantal jaren deel uitgemaakt van de oude commissie Wijkwensen. Deze werd destijds ingesteld om juist dingen te kunnen doen voor projecten en ideeën die eigenlijk niet in een ander vakje pasten. Hij heeft wel sympathie om dat idee opnieuw vorm te geven, maar als hij de wethouder hoort zeggen dat dat er eigenlijk al is, vraagt hij zich af wat de meerwaarde van de motie is. Mw Albers gaat nadenken over wat zij met de motie zal doen. Zij hoort wel dat een soort wijkbudget het doel van velen is en dat is ook het doel van de motie.

THEMA 4. W ONINGBOUW EN DUURZAAMHEID M04 GFT inzameling bij appartementencomplexen van Polderbreed Mw Borremans licht de motie toe.

Voorstel: Begroting 2022 Onderwerp: GFT-inzameling bij appartementen De raad van de gemeente Berg en Dal in vergadering bijeen d.d. 4 november 2021 gehoord de beraadslaging, overwegende dat

- De Gemeente Berg en Dal zijn inwoners aanspoort om het afval goed te scheiden. - In het verleden is per appartementencomplex bekeken wat hiervoor de mogelijkheden waren. - Er klachten komen van bewoners van appartementen dat ze het GFT-afval bij het restafval moeten doen omdat er geen mogelijkheid is in hun complex om dit in een GFTcontainer te deponeren. Verzoekt het college

1. Om na te gaan in welke appartementencomplexen er geen mogelijkheid is tot het optimaal scheiden van afval.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 4 november 2021 - begroting

23

2. Om voor deze woonvorm een uniforme regeling te maken zodat het ook voor deze bewoners mogelijk wordt hieraan te kunnen meedoen. en gaat over tot de orde van de dag. Indiener: Polderbreed Miengske Borremans, Geert Ubbink, Ria Barber Mede-ondertekening: D66 Tessa Vorderman, GJS Alex ten Westeneind en Arnold Driessen, Voor Berg en Dal Jos Peters en Toon de Jong, Sociaal Groesbeek Hans Peters, Wiebo Kersten, V.O.L.G. Erik Weijers, Johanna Brouwer, Groesbeekse Volkspartij Hennie Eikholt, Ruud Verstraaten

Wethouder Verheul geeft aan dat het signaal helder is. Na de herindeling en de harmonisatie van het afvalbeleid is met alle hoogbouwlocaties contact geweest en zijn er maatwerkafspraken gemaakt. Als nu, een aantal jaar later, geconstateerd wordt dat het ergens niet goed werkt, moet er werk van gemaakt worden en moet er bekeken worden op welke andere manier het georganiseerd moet worden. Hij is er niet voor om het weer helemaal naar de gemeente toe te halen en op openbare locaties bakken neer te zetten. De beleidslijn van het college die toen ingezet is, is om de verantwoordelijkheid bij de inwoners te leggen. Daar wil hij graag aan vasthouden, maar de inwoners moeten het afval wel ergens kwijt kunnen. Hij zegt toe om daar waar er problemen zijn, met de DAR het gesprek aan te gaan om te kijken op welke manier dat via maatwerk opgelost kan worden. Hij neemt de motie over.

M13 Woningbouw / woningnood /ruimtelijke ordening/ uitbreiding capaciteit - Communicatie en woningbouw van GVP/VOLG/SG Dhr Eikholt licht de motie toe.

Voorstel: begrotingsbehandeling 2022 Onderwerp: woningbouw / woningnood /ruimtelijke ordening/ uitbreiding capaciteit De raad van de gemeente Berg en Dal in vergadering bijeen d.d. 4 november 2021 overwegende:

• • • • • • • •

dat de woningnood ook in onze gemeente groot is; dat er vele projecten in de pijplijn zitten; dat uitbreiding van de formatie noodzakelijk is om projecten sneller te realiseren; dat de nota participatie onlangs in aangenomen; dat goede communicatie enorm van belang bij het vlot realiseren van woningbouw; dat omwonenden mondig zijn en in hun belang serieus willen worden genomen; dat initiatiefnemers van woningbouw en/of woningbouwprojecten en omwonenden die in gesprek gaan er vaak wel uitkomen; dat het voorkomen van bezwaren nog altijd beter is dan achteraf de schade te herstellen;

Roept het college op om, 1) Na de uitbreiding van de formatie, een ambtenaar specifiek te belasten met de taak om initiatiefnemers te ondersteunen in hun zoektocht om een plan gerealiseerd te krijgen. De ambtenaar als verbinder tussen initiatiefnemer, belanghebbende en gemeente. Hierdoor vernemen omwonenden niet vanuit de media nieuwe ontwikkelingen en voorkom je dat initiatiefnemer(s) en omwonenden tegenover elkaar komen te staan,

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 4 november 2021 - begroting

24

en gaat over tot de orde van de dag. Indieners: Sociaal Groesbeek Hans Peters, Wiebo Kersten, VOLG Erik Weijers, Johanna Brouwer, Groesbeekse Volkspartij Hennie Eikholt, Ruud Verstraaten

Wethouder Verheul antwoordt dat hij het signaal begrijpt. Communicatie is van buitengewoon belang, zeker nu participatie steeds belangrijker wordt en de inwoners steeds mondiger. Echter, elke initiatiefnemer heeft reeds een contactpersoon bij RO. Deze contactpersoon helpt ook bij het proces en de participatie. Ook houdt een collega, de medewerker Wonen, het overzicht van alle plannen. Het college is van mening dat de initiatiefnemers meer hebben aan het vergroten van de capaciteit dan het toevoegen van een nieuwe laag werkwijze. Het betekent dat elk project dat binnenkomt, dan bij die persoon neergelegd moet worden en die zou zich daar in moeten verdiepen. Momenteel zijn er al meer dan 100 trajecten. Het is heel lastig dat door één persoon te laten doen. Het college heeft liever dat elke medewerker bewust is van de communicatie en de aanpak dan dat één persoon daar specifiek op is ingericht. Hij ontraadt de motie. Dhr Eikholt begrijpt dat dat een goede manier van werken is als het goed wordt opgepakt. Daar zit de zorg. De fracties hebben het idee dat dat op dit moment onvoldoende gebeurt waardoor er frictie ontstaat in de samenleving.

Op het moment dat er nadrukkelijk in het voortraject iets wordt gedaan aan een structurering van de communicatie, zodat dit soort dingen simpelweg niet meer voorkomt, wil hij overwegen met de mede-indieners in overleg te gaan om te kijken of de motie teruggetrokken wordt. Het gaat er uiteindelijk om dat in het voortraject de pijn voorkomen wordt. Mw Barber zegt dat duidelijk is dat de communicatie altijd beter kan. Zij had hetzelfde staan als de wethouder net verwoord heeft. Bovendien vindt zij niet dat de raad erover gaat welke werkzaamheden door welke ambtenaar gedaan worden. Dit gaat haar een stap te ver. Zij ziet het ook niet voor zich dat al die projecten eerst voor de communicatie langs een medewerker moeten. Alle medewerkers moeten erop gericht zijn dat de communicatie goed gaat. Zij vindt de motie overbodig. Mw Vorderman geeft aan dat alle problemen die zij hoort op hetzelfde terugkomen. Zij hoort dit ook bij de zonneparken. Wanneer ga je naar je omgeving, dat is het punt. Er is gezegd dat de omwonenden vanaf dag 1 meegenomen moeten worden. Dan wordt er weer gezegd: je moet eerst een plan hebben, hoe kun je anders de omwonenden ergens in meenemen. Daar zit naar haar idee het probleem en daar moet goed over nagedacht worden hoe dat beter ingevuld kan worden. Mw Brouwer is het eens met mw Vorderman.

Kijkend naar de Knarrenhof, stond er ineens een groot stuk in de krant en dan schrikt iedereen. De communicatie naar de krant gaat blijkbaar wel goed, of juist niet. Het moet toch niet kunnen dat het al in de krant staat en dat omwonenden het in de krant moeten lezen. Dat kan toch niet. Dhr Eikholt is van mening dat het op een of andere manier in de basis beter opgepakt moet worden, of dat nu één persoon is of elke ambtenaar die er in de eerste fase mee bezig is. Daarmee wordt veel ellende voorkomen. M.b.t. de zonneparken is in Millingen een hele bevolkingsgroep volledig op het verkeerde been gezet door niet vroegtijdig te communiceren. Dat heeft ook met woningbouw te maken. Dhr Ten Westeneind sluit zich aan bij de woorden van dhr Eikholt. De wethouder schetst een beeld van hoe het in de organisatie wordt opgepakt en ontraadt de motie omdat deze overbodig is. Dhr Ten Westeneind vraagt of de wethouder kan aangeven hoe hij denkt het op te lossen. In de markt is er heel duidelijk behoefte aan meer en betere communicatie. Het lijdt tot onrust en wordt niet opgelost met hetgeen de wethouder zegt. De voorzitter geeft aan dat de procedure van de motie anders loopt. De motie is een oproep aan het college. Het is niet aan de wethouder om nu namens het college alternatieven voor een motie aan te dragen.

Dhr Ten Westeneind zegt dat dhr Eikholt een probleem schetst wat heel nadrukkelijk in de gemeente Berg en Dal naar voren komt. Vandaar de opmerking. Dhr De Jong stelt dat dhr Eikholt in de motie aangeeft één ambtenaar aan te wijzen. De onmogelijkheid ervan door de hoeveelheid trajecten heeft mw Barber aangegeven. Dhr De Jong gaat het er niet om een alternatief te vinden maar het kernprobleem wordt door dhr Eikholt uitstekend verwoord. VBenD

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 4 november 2021 - begroting

25

gaat niet mee met de motie. Misschien kan dhr Eikholt op een ander moment een andere motie hierover indienen. Mw Verdijk merkt op dat zowel inwoners, als gemeenteraad, als ambtenaren moeten wennen aan participatie. Dat is een proces wat niet gelijk goed gaat maar steeds beter zal worden. Het laat onverlet dat er soms gewoon tegengestelde belangen zijn en dat mensen hun zin proberen door te drijven door gebruik te maken van pers of media of politieke partijen. Daar zal men ook aan moeten wennen. Zij is van mening dat men meer moet leren dit proces te begeleiden en dat iedere ambtenaar die hierbij betrokken is hiervan doordrongen is. Zij is tegen één specifieke ambtenaar want alle ambtenaren moeten erbij betrokken zijn. Wat bij de Knarrenhof gebeurd is, is diep triest, want die mensen worden misschien binnenkort buren. De toon van het debat moet in de gaten gehouden worden en niet de inhoud. Dhr Van Loon zegt dat mw Verdijk het punt maakt wat hij wilde maken. Er valt best veel te verbeteren in de communicatie, maar men moet niet de illusie hebben dat daarmee alle ellende voorkomen kan worden. Soms hebben initiatiefnemers voor of tegen er belang bij dingen in de pers te melden. Dat wordt niet ondervangen. Mw Albers denkt ook niet dat de motie een oplossing biedt, het is een groter probleem.

Zelfs bij deze begroting worden bepaalde organisaties er niet even op gewezen van ‘let even op’. Dat is een kleine moeite. Dat vindt zij toch jammer. Zij hoort sommigen ook de Knarrenhof noemen. Er zitten natuurlijk ook twee kanten aan het verhaal. Zij gaat niet mee met de motie, maar met het kernpunt moet wel iets gebeuren. Dhr Kersten zegt richting dhr Van Loon dat niet steeds voorkomen kan worden dat er toch ergens frictie optreedt. Het is wel zo dat elk plan wat vlotgetrokken kan worden en niet vroegtijdig strand door goede communicatie er eentje is. Zeker in deze tijd dat het zo belangrijk is dat de woningplannen doorgang vinden. Alles wat je hiermee kunt voorkomen, al is het maar één plan, is winst. Mw Vorderman stelt dat de motie dan anders verwoord moet worden. Dhr Eikholt zal in overleg de motie gedeeltelijk aanpassen zodat de specifieke ambtenaar eruit gaat en het dan alleen gaat over de communicatie en de regie erop pakken in de eerste fase. Hij wil de aangepaste motie toch indienen. Vervolgens is hij het met iedereen eens die zegt dat je niet alles kunt vangen in regels. Maar er kan wel naar gestreefd worden dat het zo goed mogelijk wordt opgepakt.

M14 Energiecoach van GVP/VOLG/SG Dhr Peters licht de motie toe.

Voorstel: Begroting 2022 Onderwerp: Aanstellen energiecoach De raad van de gemeente Berg en Dal in vergadering bijeen d.d. 4 november 2021 gehoord de beraadslaging, overwegende dat:

• • • • •

De landelijke energieprijzen voor gas en elektriciteit zo langzamerhand de pan uitrijzen. De extra energiekosten op kunnen lopen tot wel 900 euro per jaar. Dit de minima het hardst treft, velen wonen noodgedwongen in slecht geïsoleerde woningen. Zij hierdoor mogelijk in zogenaamde energiearmoede geraken. Het goed is te onderzoeken op welke wijze hieraan iets gedaan kan worden, bijvoorbeeld door spaarlampen, tochtstrips, radiatorfolie en een zandlopertje;

• Wij behoefte hebben aan een totaal voorstel waaruit blijken de bijbehorende kosten, de communicatie met inwoners en het beoogde effect. roept het college op:

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 4 november 2021 - begroting

26

1. Te komen met een raadsvoorstel: a. Tot het aanstellen van een energiecoach, die huishoudens voorziet van inzicht in hun energieverbruik, adviseert over energiezuinige woonwensen en tips geeft tot energiebesparing. b. Waarin wordt uitgewerkt hoe de echte minima te voorzien van een pakket met energiebesparende producten. c. Dekking te vinden uit het duurzaamheids- en of participatiebudget en gaat over tot de orde van de dag. Indiener(s): Sociaal Groesbeek Hans Peters, Wiebo Kersten, VOLG Erik Weijers, Johanna Brouwer, Groesbeekse Volkspartij Hennie Eikholt, Ruud Verstraaten

Wethouder Verheul vindt het mooi dat Kernachtig Groesbeek de spijker op de kop slaat. Hier moet men mee aan de slag, zeker gezien de gestegen energieprijzen van afgelopen tijd. Men was er al langer mee aan de slag en ook vrijwilligers uit de gemeente zijn ermee aan de slag. Café Berg en Dal heeft een heel goed voorstel ingediend om met energiecoaches aan de slag te gaan. Binnenkort worden vrijwilligers geworven en opgeleid tot coaches zodat zij in de kernen aan het werk kunnen bij mensen die er behoefte aan hebben en mogelijkheden zien. Ook met energiebesparende producten is de gemeente aan de slag. De gemeente heeft subsidie van het rijk gekregen, de RRE-subsidie, om energiebesparende maatregelen aan te bieden aan de inwoners via de lokale ondernemers. Binnenkort krijgen huiseigenaren een tegoedbon van € 40,- waarmee zij energiebesparende producten kunnen halen. Helaas is er geen subsidie gekregen voor niet-huiseigenaren. Verder is de gemeente met een pilot bezig om te kijken hoe de energiearmoede aangepakt kan worden. De gemeente heeft zelf niet voldoende middelen om de inwoners te helpen, maar daar wordt de subsidie voor gebruikt. De motie is overbodig omdat er al aan gewerkt wordt. Het is een ondersteuning van waar men al mee bezig is. Dhr Ubbink heeft een stukje in de Rozet gelezen over het werven van energiecoaches. Er bestaan al energiecoaches.

Bij Waardwonen in ieder geval wel, hij weet niet hoe het bij Oosterpoort zit. Hij stelt voor hier een goede samenwerking te zoeken. Als de kosten worden vergoed uit het duurzaamheidsfonds, zal Polderbreed voor de motie stemmen. Mw Albers vraagt zich af hoe de relatie zit met het duurzaamheidsloket. Dhr De Jong zegt dat voorgesteld wordt om de dekking te vinden uit het duurzaamheids- en of participatiebudget. Hij vraagt of het participatiebudget hier wel geschikt voor is en of er wel voldoende geld in zit, er moet al zoveel uit betaald worden. Hij stelt voor die mogelijkheid te schrappen. Dhr Peters is blij met de beantwoording van de wethouder. Hij is bereid om ‘participatiebudget’ te schrappen. Aansluitend op dhr Ubbink is hij van mening dat Oosterpoort er ook wel voor open staat.

M16 Onderzoek uitbreiding Nissenhutten Groesbeek van GVP/VOLG/SG Dhr Verstraaten licht de motie toe.

Voorstel: Begroting 2022 Onderwerp: Onderzoek uitbreiding nissenhutten Groesbeek De raad van de gemeente Berg en Dal in vergadering bijeen d.d. 4 november 2021 gehoord de beraadslaging, In de programmabegroting 2022 staat op pagina 228 onder 2.42 aangegeven dat op de Heikant in Groesbeek op de plaats van de oude rioolwaterzuivering plannen zijn voor woningbouw. Het genoemde terrein grenst direct aan het terrein waar nissenhutten staan waarin carnavalsverenigingen elk jaar maandenlang bezig zijn om hun carnavalsideeën tot leven te wekken.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 4 november 2021 - begroting

27

overwegende dat: Carnaval voor veel inwoners een grote rol speelt bij de leefbaarheid en saamhorigheid binnen de gemeente; • Steeds meer carnavalsverenigingen moeite hebben om een geschikte bouwlocatie te vinden; • Het bouwen aan een carnavalswagen, voor jong en oud, een prima plek is om samen iets voor mekaar te krijgen; • Tijdens dit bouwen vaak vriendschappen voor het leven worden gesloten en waardevolle levenservaringen worden opgedaan; • Er nu een uitgelezen mogelijkheid ligt om de huidige locatie en daarmee het aantal nissenhutten uit te breiden.

•

Verzoekt het college

1. De mogelijkheden te onderzoeken om het terrein van de oude rioolwaterzuivering op de Heikant in Groesbeek te gebruiken om het nissenhuttenterrein uit te breiden zodat er meer nissenhutten geplaatst kunnen worden. 2. Of, indien dit niet mogelijk is, actief op zoek te gaan naar een alternatieve locatie waar ruimte is om carnavalsverenigingen op een goede manier onder te brengen. (In overleg met de lokale partijen uit de polder is besloten ter vergadering toe te voegen) 3. Tevens onderzoek te doen naar geschikte locaties in de polder om voor de carnavalsverenigingen ook daar een goed onderkomen mogelijk te maken. en gaat over tot de orde van de dag. Indiener(s): Sociaal Groesbeek (Hans Peters, Wiebo Kersten); VOLG (Erik Weijers, Johanna Brouwer); Groesbeekse volkspartij (Hennie Eikholt, Ruud Verstraaten)

Wethouder Verheul begrijpt het belang van carnaval voor deze gemeente. In het actieplan Wonen staat voor de locatie Hüsenhoff 2 een aantal woningen genoemd, waarbij het uitgangspunt is dat de locatie voor nissenhutten behouden blijft. Binnen enkele maanden hoopt hij een eerste opzet te kunnen presenteren. Het is dan aan de raad om in te stemmen met het voorgestelde bouwprogramma. Hierbij kan besloten worden om meer ruimte te creëren voor bouwers van carnavalswagens. Men moet zich wel realiseren dat het dan ten koste gaat van sociale woningbouw. Het is op dat moment aan de raad om daarover te besluiten. Overigens is het op dit moment nog niet zeker dat er ook woningen gebouwd kunnen gaan worden. In dat geval resteert er meer ruimte. In ieder geval zal er ruimte moeten worden gecreëerd voor een alternatief voor de huidige opvangbekkens die dienst doen als overstort bij hevige regenbuien. In het GRP zijn daarvoor middelen gereserveerd. Een deel van de locatie zal dus voor een bergbezinkinstallatie gebruikt gaan worden en een deel voor nissenhutten en zo mogelijk woningbouw. Het college is ook al in gesprek met het Waterschap dat een deel van het terrein in eigendom heeft voor grondovername en onderzoeken de beste oplossing ter plaatse. Het onderzoek loopt. Punt 1 van de motie is overbodig. Punt 2, actief op zoek te gaan naar een alternatieve locatie.

Het college ziet het niet als haar taak om zelf actief op zoek te gaan als gemeente, maar is wel faciliterend naar de partijen die bij de gemeente komen voor nissenhutten. Er wordt actief meegedacht en de voorstellen van de partijen worden beoordeeld. De motie is overbodig. Dhr Verstraaten begrijpt dat het onderzoek loopt. Op pg 228 van de begroting wordt er met geen enkel woord gerept over nissenhutten. Om nu aan te geven dat de nissenhutten meegenomen worden is zijn inziens wel een heel erg makkelijk antwoord. Ook geeft de wethouder aan dat het ten koste gaat van eventuele locatie voor woningbouw als daarvoor gekozen wordt. Met alle respect, wethouder, de raad heeft al vele malen vernomen dat er nu voldoende locaties voor woningbouw zijn. Nu is er een andere optie voor een terrein en nu wordt dit argument naar zijn idee van stal gehaald. De conclusie van de

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 4 november 2021 - begroting

28

wethouder is dat het een overbodige motie is, maar hij hoort geen redenen die die conclusie fundament geven. Ook hoort hij niets over punt 3 wat toegevoegd is en vraagt een reactie van de wethouder. Wethouder Verheul antwoordt m.b.t. punt 3 dat ook hier geldt dat het niet aan het college is om daar zelf onderzoek naar te doen. Het is aan de carnavalsverenigingen om met voorstellen te komen die beoordeeld zullen worden. Mw Barber is blij met dit laatste stukje antwoordt. Het past bij de volgende motie. Polderbreed is blij dat punt 3 toegevoegd is en dat echt genoemd wordt ‘een goed onderkomen’. Polderbreed is tegen nissenhutten in de polder, daar is geen plaats voor te vinden en zij passen niet in het landschap. Het komt in de volgende motie aan de orde. Er zijn ook andere mogelijkheden dan nissenhutten. Dhr Van Loon vindt de last minute toevoeging buitengewoon sympathiek. Het is een kwestie van formuleren. Gaat de gemeente actief op zoek of gaat de gemeente de behoefte van verenigingen faciliteren. De signalen die kennelijk vanuit Groesbeek zijn gekomen dat er een tekort is aan bouwlocaties, kent hij niet. Er is altijd behoefte aan bouwlocaties, maar als hij dat afzet tegen het schreeuwende tekort dat al jaren in de polder bestaat, is dat naar zijn idee wel van een andere orde.

Dhr De Jong weet dat in Beek al heel intensief door de carnavalsvereniging is gezocht, tot in Nütterden, waar ze ook jarenlang gebouwd hebben. Het was compleet onmogelijk om zomaar op eigen initiatief een geschikte locatie te vinden. Daarom zou hij het heel erg fideel vinden als de gemeente ook in het zoeken participeert en het niet helemaal neerlegt bij de carnavalsverenigingen zelf. Zij hebben al vele pogingen gedaan. Mw Albers stelt dat dit punt ieder jaar terugkomt. Zij schrikt er wel van als zij de Groesbeekse partijen hoort zeggen dat zij liever nissenhutten dan woningen voor jongeren hebben, misschien wordt dat niet zo bedoeld. Zij gaat niet akkoord met de motie. Het CDA heeft wel de polder erbij betrokken en daarom heeft zij meer gevoel voor die motie, ook al is punt 3 last minute toegevoegd. Mw Brouwer merkt op dat men echt niet liever nissenhutten dan woningen voor jongeren heeft. Dat is helemaal niet aan de orde. Er zijn heel veel woningbouwlocaties. Er wordt steeds gezegd dat niet alles gebruikt wordt, want er zijn er al genoeg. Dan zou net deze locatie geschikt moeten zijn voor woningbouw. De partijen zijn voor woningen voor jongeren, zeker voor starters en vooral voor alleenstaande jongeren, want die komen helemaal niet aan bak. Mw Barber vond de opmerking heel vervelend. Het is echt niet gezegd door de partijen dat zij nissenhutten willen in plaats van woningen.

Het is nog geen woningbouwlocatie. Nu moet de PvdA niet doen of zij alleen woningen voor jongeren wil. De hele raad wil dat. Dhr Kersten sluit erbij aan. Het is goedkoop scoren van de PvdA om deze woorden in de mond te leggen. Mw Vorderman wil het opnemen voor mw Albers, zij denkt dat iedereen het ermee eens is dat er eerst woningbouw moet komen. Zij snapt de opmerkingen dat er al genoeg locaties zijn, maar het houdt niet op bij nu. Ook in de toekomst moet er gebouwd blijven worden. Het moet een gezonde afweging zijn. Mw Albers zegt dat haar nu van alles in de schoenen geschoven wordt. Er wordt net gezegd dat er voldoende woningbouwlocaties zijn, terwijl er een motie van de PvdA is aangenomen dat de discussie nog gevoerd moet worden over de overprogrammatie. Zij heeft de motie wel zo gelezen, maar dan had die wat anders geformuleerd moeten worden. Dhr Verstraaten wil benadrukken dat de wethouder al een aantal keer heeft aangegeven dat er voldoende locaties zijn. Hij heeft het idee dat dit nu van stal gehaald wordt omdat het niet past en daar houdt hij niet van.

M16A Bouwlocaties voor carnaval-praalwagens van het CDA Dhr Van Loon licht de motie toe.

Voorstel: Begroting 2022 Onderwerp: Bouwlocaties voor carnaval-praalwagens De raad van de gemeente Berg en Dal in vergadering bijeen d.d. 4 november 2021 gehoord de beraadslaging,

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 4 november 2021 - begroting

29

overwegende dat:

-

er al jaren een tekort is aan bouwlocaties voor carnaval-praalwagens in met name de polder; veel boeren stoppen, of gaan stoppen met hun boerenbedrijf waar eerder bouwlocaties waren ondergebracht; veel groepen, met name groepen jongeren, geen bouwlocatie kunnen vinden; Door een tekort aan bouwlocaties carnavalsoptochten minder ingevuld worden, en gaan worden, door lokale carnavalsgroepen; carnaval een lange geschiedenis kent in alle kernen van de gemeente Berg en Dal; carnavalsverenigingen in de polder op zoek zijn naar een geschikte locatie ten behoeve van de bouw van carnaval-praalwagens en daarover in gesprek zijn met de gemeente en belanghebbenden; Groesbeek al een terrein kent met bouwlocaties voor carnaval-praalwagens; Er nog nader uit te werken plannen zijn voor een herontwikkeling van dat terrein in Groesbeek dat nu deels in gebruik is voor nissenhutten van de Stichting Bouwlocaties Carnaval Groesbeek, een retentiebekken van de gemeente (c.q. het Waterschap Rivierenland) en als opslagplaats van de gemeentelijke buitendienst;

verzoekt het college: 1. Zich in te spannen carnavalsoptochten en specifiek het bouwen van praalwagens in zowel de polder als in Groesbeek mogelijk te blijven maken door in elk geval na te gaan: a. wat nodig is om op een geschikte locatie in de polder voorzieningen te creëren voor de mogelijk te bouwen nissenhutten (bij voorzieningen moet gedacht worden aan het aanleggen van elektra, water en riolering); b. hoe de situatie rondom de nissenhutten-locatie in Groesbeek volgens de gemaakte afspraken ondanks, of misschien zelfs dankzij, aanstaande ontwikkelingen in stand gehouden kan worden. en gaat over tot de orde van de dag. Indieners: CDA: Dave van Loon, Wim Bakker, Nick Bakker en Wilm Janssen

Wethouder Verheul merkt op dat alles hierover al gezegd is bij de voorgaande motie. Deels kan de motie overgenomen worden. Het lijkt hem verstandig als de twee moties ineen gevlochten worden. Het signaal is helder. Mw Barber merkt op dat, zoals het hier gesteld is, het lijkt alsof er al een geschikte locatie is. Onderzocht wordt wat voor mogelijkheden er zijn voor de voorzieningen voor het aanleggen van elektra, water en riolering. Er moet toch eerst een locatie gevonden worden, voordat dat aangelegd kan worden. Zij vindt het een vreemde opstelling. Dhr Verstraaten geeft aan dat onder b staat: ‘hoe de situatie rondom de nissenhutten-locatie in Groesbeek volgens de gemaakte afspraken ondanks, of misschien zelfs dankzij, aanstaande ontwikkelingen in stand gehouden kan worden’. Hij vraagt of hij het goed begrijpt dat er helemaal niet gesproken wordt over uitbreiding of iets dergelijks, maar puur het in stand houden. Dhr Van Loon zegt richting mw Barber dat er ideeën zijn over locaties bij verenigingen. Op het moment dat dat actueel wordt, moet je daar als gemeente naar kijken. Richting dhr Verstraaten geeft hij aan dat het te maken heeft met de plannen en ideeën die er voor dat terrein bestaan. Die kunnen het mogelijk maken dat daar wellicht iets moet gebeuren. De vraag is of de plannen die er nu bestaan voor die locatie, de nissenhutten in de weg zitten.

M18 Kwaliteitsbewaking nieuwbouw door het CDA

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 4 november 2021 - begroting

30

Dhr Van Loon licht de motie toe.

Voorstel: Begroting 2022 Onderwerp: Kwaliteitsbewaking nieuwbouw De raad van de gemeente Berg en Dal in vergadering bijeen d.d. 4 november 2021 gehoord de beraadslaging, overwegende dat

-

-

de gemeente Berg en Dal voor een grote uitdaging staat om tegemoet te komen aan de woonbehoeften van onze inwoners; dat er nu projecten op tijdsafstand worden gezet door een te lage capaciteit in de ambtelijke organisatie; dat de roep om meer woningen - en dus meer en versneld bouwen - tevens vraagt om kaders om de gewenste beeldkwaliteit te borgen; afwegingen en keuzes maken een onderdeel van het proces zijn en raadsleden willen voorkeuren en keuzes vroegtijdig als richtinggevende kaders meegeven in dat proces om tot besluitvorming te komen. dat er in het voorstel tot eerste begrotingswijziging meer formatie vrij zal komen ten behoeve van de woningbouw;

roept het college op om

1. de extra formatie voor woningbouw niet alleen in te zetten voor kwantiteit en snelheid, maar ook voor de kwaliteit van te realiseren bouwplannen;

2. in beeldbepalende situaties de raad vroegtijdig richtinggevende kaders voor te leggen die gericht zijn op een hoge beeldkwaliteit (beeldkwaliteitsplannen) om daarmede de kwaliteit te borgen; 3. in het voorstel over de instelling van een commissie Ruimtelijke Kwaliteit (voortkomend uit de Omgevingswet, medio 2022) ook ingaan op de wijze van formulering van kaders voor ruimtelijke kwaliteit. 4. bij burgerparticipatie aan het begin en einde van een bouwproject adequate uitleg te geven over wat haalbaar en niet haalbaar is. en gaat over tot de orde van de dag. Indieners: CDA Berg en Dal Dave van Loon, Wim Bakker, Nick Bakker, Wilm Janssen Mede-ondertekening: D66 Berg en Dal Tessa Vorderman

Wethouder Verheul zegt dat de kwaliteit van bouwplannen voor het college een hoge prioriteit heeft. Alle plannen worden integraal beoordeeld en bekeken op onderwerpen als beeldkwaliteit, stedenbouw, klimaatadaptatie, duurzaamheid, cultuurhistorie, natuur en landschap, etcetera. Deze werkwijze zal ook in de toekomst voortgezet worden. Dat niet iedereen het eens is met de adviezen van de organisatie die de gemeente hiervoor heeft kan altijd, maar het zijn professionals die er naar kijken. Nu wordt de werkwijze al gehanteerd om bij grotere bouwplannen in een vroegtijdig stadium uitgangspunten voor de bouwplannen op te halen bij de raad. Bijvoorbeeld in het stadium van een af te sluiten intentieovereenkomst, zoals ook bij Reomie gebeurd is.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 4 november 2021 - begroting

31

Wat punt 3 betreft, voor beeldkwaliteit geldt momenteel de nota Ruimtelijke Kwaliteit gemeente Berg en Dal. In deze nota heeft de raad kaders bepaald en gebieden aangewezen met verschillende toetsingsniveaus. Voor de commissie Ruimtelijke Kwaliteit, de welbekende Welstandscommissie, is dit het vertrekpunt. De nota Ruimtelijke Kwaliteit komt na de inwerkingtreding van de Omgevingswet te vallen onder het Omgevingsplan. De nota blijft als een toetsingskader gelden totdat de raad nieuw beleid hierover opneemt in het Omgevingsplan. Uitgangspunt is de nota Ruimtelijke Kwaliteit. Wat punt 4 betreft, het uitgangspunt wordt onderschreven dat bij participatie vooraf duidelijk moet zijn waarover de participatie kan gaan en waarover niet. Dat is ook nu al de werkwijze. In die zin vindt het college de motie overbodig. Mw Vorderman heeft met dhr W. Bakker overleg gehad over deze motie. Volgens haar klopt niet helemaal wat de wethouder zegt, vooral bij punt 4. Als er aan de omwonenden een plan wordt voorgelegd van 2 woonlagen en het uiteindelijke plan heeft er 3, dan is dat best wel een wezenlijk verschil. Dhr W. Bakker hoort de wethouder zeggen dat er allerlei commissies zijn die hier over gaan en toch ziet hij het keer op keer misgaan. Hij vindt dat de raadsleden veel te weinig betrokken worden bij wat er komt te staan.

Een mooi voorbeeld is wat er nu gaat spelen op de Schoolstraat in Millingen aan de Rijn, waar een hele straat vol staat met monumentale panden en waar nu Oost-Duitse flats neergezet worden. Een plat dak. Welke stedenbouwkundige heeft dit getekend? Wie gaat hiermee akkoord en mag de raad er nog iets van vinden? Je kunt niet voor iedereen bouwen, daar is hij het helemaal mee eens, maar zoals er nu getoetst wordt in het traject Bouwen, bouwen, bouwen - één van de allermooiste panden van heel Nederland staat in Berg en Dal en er moet toch wel heel goed gekeken worden naar wat daar gebouwd gaat worden. Dhr Kersten begrijpt in bepaalde gevallen soms wel waar die roep vandaan komt, maar is het CDA niet bang dat er dan eindeloze discussies kunnen ontstaan en dat de raad iedere keer in discussie gaat over het oordeel van de commissie Ruimtelijke Kwaliteit en dat daar hele avonden over gesproken wordt. Misschien moet de nota Ruimtelijke Kwaliteit een keer onder de loep genomen worden en kritisch besproken worden. Dan ontstaat er misschien een toetsingskader waar de raad tevreden over is. Mw Barber vraagt zich af waar de commissies voor zijn als de raad het er constant mee oneens is. Dhr Ten Westeneind onderschrijft de woorden van dhr Kersten. Hij is het ermee eens kritisch naar de uitgangspunten en nota’s te kijken.

Er verrijzen gebouwen in de dorpen waarvan je denkt: hoe is het in hemelsnaam mogelijk dat dit er in een keer staat. Mw Verdijk is erop tegen om raadsleden beeldkwaliteit te laten bepalen, dat is niet aan raadsleden maar aan een commissie Ruimtelijke Ordening en de omwonenden om in samenhang te bepalen wat ze mooi vinden. Ze heeft soms het idee dat sommige mensen terug willen naar de 18e eeuw qua bouwstijl. Dat zou zij soms ook wel willen, maar dat is op dit moment niet te betalen, daar gaat heel veel handwerk in zitten en dat moet men ook niet willen. Men moet toe naar modernere bouwstijlen die wel te betalen zijn en duurzaam en milieuvriendelijk zijn. Dat ziet er soms anders uit dan dat men gewend was en anders dan het 18e en begin 19e eeuwse straatbeeld. Het hoeft niet lelijk te zijn, maar voor sommigen is dat wennen. Dhr De Jong is het eens met dhr Kersten en dhr Ten Westeneind en oneens met mw Verdijk als het gaat om de kwaliteit. De kwaliteit moet opnieuw gekaderd worden, daar is behoefte aan. Met kwaliteit bedoelt hij niet 19e eeuwse bouwstijlen, want dat is nep-historisch. Er wordt algemeen geaccepteerd dat dat niet past, ook op de Rijksstraatweg niet, hoewel dat een mooi pand is. De raad kan misschien de kaders ook niet vaststellen en heeft er ook advies voor nodig. Het kan heel modern zijn, maar het moet passen in de bijzondere omgeving van de gemeente Berg en Dal.

De kaders en de deskundigheid van de commissie Ruimtelijke Kwaliteit moeten constant goed geëvalueerd worden. Hij heeft al eerder gepleit voor een soort Monumentencommissie, maar in dit geval moet dat veel breder zijn. Hij wil dit de wethouder en de indieners van de motie meegeven. Dhr Eikholt zegt dat het duidelijk is dat er een enorm spanningsveld zit op dit soort zaken. De verhoudingen liggen heel ver uiteen. Hij is het met dhr De Jong en vorige sprekers eens dat er goed naar de uitgangspunten gekeken moet worden. Wat de uitgangspunten van voorliggende motie betreft stelt hij dat het ook fout kan gaan als de raad zich ermee bemoeit en hij verwijst naar het oude gemeentehuis in Beek. Dergelijke situaties wil men ook voorkomen. Dhr Van Loon hoort een breed gedeelde zorg over dit onderwerp. Hij wil niet zeggen dat de motie precies tegemoet komt aan die zorg, maar het gevoelen is duidelijk. Men heeft allemaal het idee het

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 4 november 2021 - begroting

32

behoorlijk voor elkaar te hebben zoals het is ingericht en toch gebeuren er af en toe dingen waarvan men denkt: hoe is het mogelijk. Daar wil hij opnieuw naar kijken. Als het op een andere manier moet dan de motie verwoord, dan graag. Hij zal bekijken wat hij met de motie zal doen.

THEMA ACCOMMODATIEBELEID, ONDERWIJS EN CULTUUR A2 Haalbaarheidsonderzoek multicultureel centrum Millingen aan de Rijn van het CDA Dhr W. Bakker licht het amendement toe.

Voorstel: Begroting 2022 Onderwerp: Haalbaarheidsonderzoek multicultureel centrum Millingen aan de Rijn De raad van de gemeente Berg en Dal in vergadering bijeen d.d. 4 november 2021 gehoord de beraadslaging, overwegende dat - Millingen aan de Rijn een lang en rijk verleden kent met het verenigingsleven als hoeksteen van de woonkern; - tal van deze verenigingen al jaren proberen te komen tot één multicultureel centrum om samen sterk de toekomst in te kunnen gaan; - de twee grootste culturele verenigingen - die tevens ieder een eigen gebouw en omliggende gronden bezitten en daarnaast op een bijzondere eventuele bouwlocatie zijn gehuisvest - al hebben aangegeven te willen meewerken aan de totstandkoming van één multicultureel centrum; - Millingen aan de Rijn een sterke behoefte heeft aan één centrale locatie die ‘samenkomen en samenzijn’ in haar sociale binding zal bevorderen; - de gemeente zelf uitspreekt verenigingen te willen stimuleren om samen te gaan; - individuele verenigingen door corona in zwaar weer dreigen te komen, en daarmee ook het cement van de woonkern Millingen aan de Rijn; - juist het verenigingsleven een sterke bijdrage levert aan het tegengaan van vereenzaming van inwoners; - door het vrijkomen van grote en kleine verenigingsgebouwen - waarvan de financiële lasten in de toekomst lastig of niet meer te dragen zijn - er voor de gemeente bouwlocaties ontstaan

die kansen bieden om woningbouw te realiseren; - krachten bundelen op de langere termijn zal leiden tot een sterkere positie van het verenigingsleven; - ook andere maatschappelijke partijen open staan om in de toekomst in het kader van efficiëntie alles op één centraal punt te willen centraliseren; Besluit:

1. Een bedrag van € 45.000,- in de begroting te reserveren voor een haalbaarheidsonderzoek om te komen tot één multicultureel centrum in Millingen aan de Rijn.

2. Voorafgaande aan de uitvoering van het onderzoek te inventariseren of er voldoende verenigingen e.d. aangeven dat zij willen komen tot één multicultureel centrum. 3. Deze bereidheid en de voorwaarden waaronder vast te leggen in intentieverklaringen die de verenigingen voorafgaand aan het onderzoek ondertekenen. en gaat over tot de orde van de dag. Indiener(s): CDA: Dave van Loon, Wim Bakker, Nick Bakker, Wilm Janssen

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 4 november 2021 - begroting

33

Wethouder Visser zegt dat er op dit moment gewerkt wordt aan de evaluatie van het accommodatiebeleid. Deze evaluatie vindt vooral plaats door heel veel gesprekken met verenigingen en stichtingen en vooral met de stichtingen en verenigingen die eigen accommodaties hebben. De ideeën over een gezamenlijke accommodatie in Millingen voor de muziekverenigingen zijn bekend en wordt daarin ook meegenomen. Wat voor het college een punt van aandacht is, is de beleidsrichting voor de toekomst. De insteek op dit moment is te kijken naar de bestaande capaciteit van de gebouwen en die beter te benutten. Dat is ook de opdracht die het college van de raad gekregen heeft. In Millingen kan er dan gedacht worden aan de capaciteit van schutterijgebouwen, maar in de gesprekken wordt ook meegenomen de nieuwbouw of vernieuwbouw op termijn voor muziekverenigingen. Dat is zeker een bespreekoptie. Het college wil nu even afwachten wat er uit de evaluatie van het accommodatiebeleid komt. De raad is een koersdocument toegezegd wat bijna klaar is. Het koersdocument zal de richting geven welke stappen er gezet worden en met welke verenigingen er wat gedaan wordt. In Millingen zijn er ook onderling heel veel gesprekken. Met name de twee muziekverenigingen hebben er al heel veel aan gedaan. De wethouder wil de uitslag van het koersdocument afwachten.

Met betrekking tot het bedrag wat onder punt 1 genoemd wordt voor een haalbaarheidsonderzoek, het is nu nog niet duidelijk wat een haalbaarheidsonderzoek daar gaat kosten. De wethouder wil de motie niet overnemen omdat het koersdocument eerst afgewacht moet worden. Dhr W. Bakker hoort dit verhaal al 4 jaar. In het coalitieakkoord staat dat men gaat voor een bruisend multicultureel centrum/dorpshuis in elke kern. In Millingen is dat er niet en men zit er op te wachten voor inloop, voor ontmoeten, voor vergaderingen. Met dat argument hebben de muziekverenigingen gezegd: kom maar hier. Niet andersom. Beide gebouwen van de muziekverenigingen hebben een bezetting van 24 uur per dag, 7 dagen per week. De gebouwen zitten vol. De muziekverenigingen hebben aan het college gevraagd of zij gas kunnen geven. Dhr Bakker is met een andere wethouder op locatie geweest om te kijken of er gebouwd kan worden, er ligt een prachtige bouwkavel. De verenigingen zitten al 4 jaar te wachten op een antwoord van kom hier woningbouw plegen en neem de bestaande gebouwen mee. Dhr Bakker vindt het jammer dat men in 4 jaar nog niet zover is gekomen en dat er nu nog gekeken moet worden of het meegenomen kan worden naar de volgende jaren. Dhr Ten Westeneind zegt dat het een feit is dat die verenigingen continu met elkaar in gesprek zijn.

Hij heeft het idee dat men met elkaar in cirkeltjes aan het draaien is en dat men er niet toe komt een gesprek te voeren en tot verwachtingsmanagement te komen. Er zijn ooit plannen gemaakt, er liggen discussiestukken. De verenigingen zitten nog steeds bij elkaar aan tafel en hunkeren naar dat haalbaarheidsonderzoek. De vraag is wat wil men ermee? Wil men het in deze vorm met elkaar doen of moet het breder getrokken worden, want er is ook op andere vlakken behoefte aan gesprekken. Ook moet er gekeken worden waar er samenwerking te vinden is en waar er nog meer in de gemeente geschoven kan worden. Hij kijkt daarbij naar de sportverenigingen waar ook een terugloop van ledenaantallen is. Het is veel complexer dan alleen die ene locatie. Dhr Eikholt is van mening dat men zou moeten toejuichen dat er nu eindelijk een keer een aantal verenigingen uit één kern willen samenwerken en samen de schouders eronder willen zetten om te komen tot één accommodatie waar zij het samen gaan doen. De gemeente zou dat met twee handen moeten aangrijpen om die uitgestoken hand te grijpen en samen tot een eerste initiatief te komen, waar dhr Ten Westeneind het ook over heeft. Hij hoort nu de wethouder zeggen dat er eerst op een koersdocument gewacht moet worden en daar per locatie kijken wat waar kan gebeuren. Misschien is dat wel een verkeerd spoor.

Misschien zou het spoor moeten zijn: we gaan niet kijken wat er per locatie zou moeten gebeuren, maar laten we de locaties zien als wisselgeld als de verenigingen dat willen, dan hebben ze ook inbreng. Het is veel grond, dus ook veel geld. Moet je dan niet gaan kijken hoe gekomen kan worden tot een gemeenschappelijk doel met één cultureel centrum waar alle verenigingen ook achter staan. Hij vindt wel – en dat moet duidelijk zijn naar alle verenigingen – dat als je deze weg in gaat, de vrijblijvendheid er uit moet. Het moet niet zo zijn dat op het allerlaatste moment een club zegt: nu doe ik niet meer mee, ik blijf lekker zitten in mijn eigen gebouwtje. Daarover moet wel helderheid zijn voordat je de stap gaat zetten naar dat ene gezamenlijke gebouw. Als die verenigingen zich daaraan kunnen verbinden, met handtekeningen vastgelegd, dan moet de gemeente die uitgestoken hand grijpen en er echt werk van maken.

Raadsvergadering gemeente Berg en Dal d.d. 4 november 2021 - begroting

34

Dhr Kersten stelt dat als je nu verder gaat met het koersdocument en dit er naast legt, je misschien komend jaar een goede keuze zou kunnen maken en weet wat het voordeel van de ene of de andere optie is. Bij de optie om samen naar één complex te gaan moet wel heel duidelijk zijn dat er commitment van iedereen moet zijn. Mw Albers zegt dat het initiatief steun verdient. Hoe je dat het beste inkleed is door voorgaande sprekers goed verwoord. De werkgroep komt niet verder, dus er is wel iets nodig. In de motie wordt gesproken over voldoende verenigingen. Wanneer is dat dan? Wat wordt bedoeld met het doel van de intentieverklaring: krijgen ze dan geen subsidie meer als ze later alsnog afhaken of moeten ze de kosten van het onderzoek terugbetalen? Dhr De Jong vindt het initiatief en de handreikingen van dhr Eikholt en dhr Ten Westeneind zeer aantrekkelijk, maar zou het niet tegelijkertijd gedaan kunnen worden in afwachting van de notitie over het accommodatiebeleid. Dan hoeft er niet veel uitgesteld te worden. Als het accommodatiebeleid in de raad wordt besproken heeft de raad daarmee een tool om die initiatieven die daar heel sterk en op een goede manier plaatsvinden handen en voeten te geven. Hij is van mening dat het een niet zonder het ander kan. Dhr Ten Westeneind merkt op dat het kasteel wat er in Millingen moet komen boven de markt zweeft.