Toelichting Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

Ontwerp Bestemmingsplan

Hogewaldseweg 2224 Groesbeek

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

aanvrager

V.O.F. de Plak Hogewaldseweg 24 6562 KS Grosbeek locatie

Agra-Matic B.V. Dirk van Nuland en Thea de Boer Postbus 396 6710 BJ Ede

Datum: 16-2-2022 Status: ONTWERP

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

Inhoud 1

2

3

4

5

6

Inleiding .................................................................................................................................................... 0 1.1

Aanleiding en doelstelling .............................................................................................................. 0

1.2

Ligging en begrenzing plangebied................................................................................................. 0

1.3

Leeswijzer ...................................................................................................................................... 2

Planbeschrijving ....................................................................................................................................... 3 2.1

Huidige situatie .............................................................................................................................. 3

2.2

Gewenste situatie .......................................................................................................................... 4

Algemeen ruimtelijk Beleidskader ............................................................................................................ 6 3.1

Rijksbeleid ..................................................................................................................................... 6

3.2

Provinciaal beleid........................................................................................................................... 8

3.3

Gemeentelijk beleid ..................................................................................................................... 14

Omgevingsaspecten .............................................................................................................................. 23 4.1

Lagenbenadering ......................................................................................................................... 23

4.2

Ondergrond laag .......................................................................................................................... 23

4.3

Netwerken laag ............................................................................................................................ 40

4.4

Occupatie laag ............................................................................................................................. 43

Wijze van bestemmen ............................................................................................................................ 60 5.1

Algemeen ..................................................................................................................................... 60

5.2

Methodiek .................................................................................................................................... 60

5.3

Bestemmingen ............................................................................................................................. 61

5.4

Dubbelbestemmingen .................................................................................................................. 62

5.5

Algemene regels .......................................................................................................................... 62

Uitvoerbaarheid ...................................................................................................................................... 64 6.1

Economische uitvoerbaarheid ..................................................................................................... 64

6.2

Maatschappelijke uitvoerbaarheid ............................................................................................... 64

Bijlagen ............................................................................................................................................................. 67

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

Bijlage 1 Situatieschets gewenste situatie ............................................................................................. 68 Bijlage 2 Situatieschets bestaande situatie ........................................................................................... 69 Bijlage 3 Beplantingsplan....................................................................................................................... 70 Bijlage 4 Stikstof onderzoek................................................................................................................... 71 Bijlage 5 Ecologisch onderzoek ............................................................................................................. 74 Bijlage 6 Geur onderzoek ...................................................................................................................... 75 Bijlage 7 Fijn stof berekeningen ............................................................................................................. 76 Bijlage 8 Geluidsonderzoek ................................................................................................................... 77

16-2-2022

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

1

INLEIDING

1.1

AANLEIDING EN DOELSTELLING

Aanleiding voor onderhavig bestemmingsplan is het voornemen om de varkenshouderij aan de Hogewaldseweg 22-24 te beëindigen. Hierover zijn in het verleden al meermaals gesprekken gevoerd tussen initiatiefnemers en gemeente. Met dit bestemmingsplan komt er een herbestemming naar wonen waarbij in ruil voor de beëindiging van de intensieve veehouderij, twee nieuwe ruimte voor ruimte kavels komen in het plangebied. Daarnaast worden de initiatiefnemers perspectief geboden om de onderneming van veehouderij om te schakelen naar een kleinschalig bedrijf aan huis, zijnde een bedrijf in camperverhuur en onderhoud van campers. De bestaande bedrijfswoningen aan de Hogewaldseweg 22 en 24 worden herbestemd naar wonen. Voor het kunnen uitoefenen van agrarische nevenactiviteiten en een bedrijf aan huis, wordt met behulp van vrijkomende bouwmaterialen een nieuw bijgebouw opgericht van 320 m2. De resterende grond behoudt de bestemming Agrarisch met waarden – Natuur en Landschapswaarden, maar zal niet langer een bouwvlak bevatten en hiermee wordt de openheid met name vanaf de Ketelstraat herwonnen. Het primaire doel van de voorgenomen ontwikkeling is om te komen tot een verbetering van de omgevingskwaliteit in het buitengebied, specifiek op het gebied van geurhinder en gezondheid.

Het secundaire doel is een verbetering van het landschap en de omliggende natuur door de beëindiging van de intensieve veehouderij. Op 30 maart 2021 is een principe verzoek ingediend bij de gemeente Berg en Dal. Op basis van het principeverzoek heeft het College van B&W een positief standpunt ingenomen ten aanzien van voorgenomen ontwikkeling. Vervolgens is met initiatiefnemer en de gemeente een anterieure overeenkomst gesloten. De omgeving is geïnformeerd over de plannen. Afsluitend wordt middels deze partiele herziening het bestemmingsplan ‘Buitengebied Groesbeek’ herzien ter plaatse van het voormalige bouwvlak aan de Hogewaldseweg 22-24. 1.2

LIGGING EN BEGRENZING PLANGEBIED

Het plangebied ligt in het buitengebied aan de Hogewaldseweg 22-24, ten zuidoosten van Groesbeek, in het zuidelijke deel van de provincie Gelderland, grenzend aan Duitsland. Groesbeek was tot 1 januari 2015 een zelfstandige gemeente. In 2015 is Groesbeek samen met de gemeenten Millingen aan de Rijn en Ubbergen opgegaan in de nieuwe gemeente Berg en Dal. Groesbeek is in omvang de 1e dorpskern van de gemeente en telt 16.775 inwoners. De luchtfoto (zie figuur 1-1) toont de ligging van het plangebied – aangeduid met de blauwe markering– in het buitengebied. Het gebied kenmerkt zich door de aanwezigheid van enkele burgerwoningen en agrarische bedrijven, met grote percelen weidegrond en bossen. Op korte afstand van het plangebied liggen de Natura 2000-gebieden de Bruuk en Sint Jansberg. Op ca. 480 meter ten oosten van het plangebied bevindt zich het Duitse Reichswald, een deel van dit gebied is tevens aangewezen als Natura-2000 gebied. De planlocatie ligt op circa 2,2 kilometer ten zuidoosten van de kern Groesbeek.

16-2-2022

0

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

De betreffende percelen zijn kadastraal bekend als gemeente Groesbeek, sectie P, nr. 748, 749 en 750 en omvat ongeveer 1,8 hectare. Het gehele plangebied is in de bestaande situatie aangewezen als bouwvlak ten behoeve van de intensieve veehouderij. De percelen zijn in eigendom van initiatiefnemer. De twee bedrijfswoningen 22 en 24 hebben ieder een eigen kadastraal perceel, het overige kadastrale perceel (748) omvat het grootste gedeelte van het plangebied.

Figuur 2-1 Uitsnede luchtfoto met kadastrale grenzen (bron: ruimtelijkeplannen), met blauwe lijn is het plangebied aangegeven

De omgeving van het plangebied bestaat uit het buurtschap ‘De Plak’, een buurtschap van veelal agrarische (voormalige) bedrijven. Het gebied is al vele eeuwen in landbouwkundig gebruik en hier ook sterk door gevormd. In de loop van de jaren, zeker in het tweede helft van de vorige eeuw, zijn veel veehouderijen gestopt en omgevormd naar woningen (zie gele vlakken in figuur 2-1). In de omgeving van het plangebied zijn nog enkele veehouderijen aanwezig. Waaronder een rundveehouderij ten noorden, een pluimveehouderij/wijngaard en een geitenhouderij aan de oostzijde. Daarnaast zijn er enkele locaties die nog wel een veehouderij bestemming hebben maar geen omgevingsvergunning milieu meer hebben voor het houden van dieren en dus feitelijk gestopt zijn als veehouders.

16-2-2022

1

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

1.3

LEESWIJZER

In hoofdstuk 2 wordt een algemene beschrijving van het plan weergegeven. De huidige ruimtelijke en functionele structuur van het plangebied en de gewenste situatie. Hoofdstuk 3 geeft vervolgens het algemene ruimtelijke beleidskader weer. Het overkoepelende beleid op alle bestuursniveaus en welke invloed dit beleid heeft op het plangebied wordt hier beschreven. Hoofdstuk 4 behandelt de omgevingsaspecten op basis van de lagenbenadering en behandelt de uitgevoerde onderzoeken op het gebied van ruimtelijke ordening en milieu. Hierbij wordt stilgestaan bij het woon- en leefklimaat in het plangebied en de invloed van de plannen op omliggende bedrijven. In hoofdstuk 5 is de juridische uitleg opgenomen van de bestemmingen die in de regels zijn verwoord. Tenslotte geeft hoofdstuk 6 inzicht in de haalbaarheid van het plan. Hier wordt gekeken naar de maatschappelijke en economische uitvoerbaarheid. Er zijn daarnaast in totaal acht bijlagen bij de toelichting.

16-2-2022

2

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

2

PLANBESCHRIJVING

2.1

HUIDIGE SITUATIE

Het perceel aan de Hogewaldseweg 22-24 te Groesbeek is gelegen in het buitengebied, specifiek het zuidelijk deel van het lage middengebied. Het zuidelijke deel van het middengebied wordt evenals het noordelijke deel, gekenmerkt door het transparante, kleinschalige en vrijwel vlakke karakter, de afwisseling van bebouwing en beplanting in kleine eenheden. Het natuurgebied De Bruuk is bepalend als enige massa-element dat ook ecologisch zeer waardevol is. Waterlopen (beken en sloten) karakteriseren het natte karakter van dit gebied. Het plangebied bestaat uit twee bedrijfswoningen en varkensstallen. Het bouwperceel op deze locatie is relatief laat opgericht in dit gebied. De bedrijfswoning aan de Hogewaldseweg 24 is een naoorlogse boerderij en vormt een beeldbepalend element in het plangebied. De eerste stal op het bedrijf is opgericht in 1978 en door de jaren heen zijn er diverse stallen bijgebouwd. In onderstaande figuur is de bedrijfsontwikkeling goed te zien van de relatief kleinere oudere stallen haaks op de weg naar steeds grotere stallen evenwijdig aan de weg. Het bedrijf heeft in de huidige situatie een omgevingsvergunning uit 2017 voor de bedrijfsontwikkeling in een aantal fases. Hiervoor is onder andere een zeugenstal in aanbouw, en zijn omgevingsvergunningen bouw en milieu verleend voor nog meer uitbreidingen.

Zie onderstaande figuur 2-1 voor de huidige bedrijfsgebouwen en vergunde bedrijfsgebouwen ten behoeve van de intensieve veehouderij, alsmede voor de twee bedrijfswoningen.

Figuur 2-1 Uitsnede inventarisatie bestaande gebouwen pagina 12 Landschappelijk inpassingsplan (bijlage 3 toelichting)

16-2-2022

3

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

2.2

GEWENSTE SITUATIE

Zoals in de vorige paragraaf is aangegeven, zijn de twee bedrijfswoningen en de bestaande varkensstallen in handen van initiatiefnemers. Initiatiefnemers hebben geen opvolger voor het agrarisch bedrijf en hebben daarom de wens de varkenshouderij te beëindigen. Een mogelijkheid hiertoe is om deel te nemen aan de ruimte voor ruimte regeling zoals opgenomen in het vigerende bestemmingsplan. Het doel is om in ruil voor het slopen van de bestaande agrarische bebouwing twee nieuwe woningen te bouwen, hiermee kan de sloop van het bedrijf gefinancierd worden met de verkoop van de kavels. Omdat initiatiefnemers nog niet op pensioengerechtigde leeftijd zijn, zal ook een nieuwe inkomensbron moeten worden ontwikkeld. Het plan is om een aan huis gebonden bedrijf te starten, in de vorm van verhuur, stalling en onderhoud van campers. Deze kleinschalige bedrijfsactiviteit sluit aan bij een eerder bedrijf van initiatiefnemers uit het verleden. Voor het kunnen uitvoeren van het aan huis gebonden bedrijf zal een nieuw bedrijfsgebouw worden opgericht. Aanvullend zullen de resterende agrarische gronden worden beheerd door de initiatiefnemers. Zie bijlage 2 voor de situatieschets van de gewenste situatie.

Doordat initiatiefnemer in het voortraject heeft aangegeven behoefte te hebben aan een groter bedrijfsgebouw voor het kunnen uitvoeren het bedrijf aan huis dan is toegestaan, heeft het college aangegeven in te kunnen stemmen met voorgenomen initiatief middels een partiele herziening in plaats van een wijzigingsplan. De reden om hier aan mee te werken is dat er vanuit landschappelijk oogpunt geen bezwaar bestaat tegen de nieuwe gevraagde verruiming van de bedrijfsbebouwing. Daarnaast wordt er een fors oppervlakte aan bedrijfsgebouwen gesloopt en wordt er een intensieve veehouderij gesaneerd, wat positief is voor de omgeving en de natuur. Reeds in het voortraject is een landschapsarchitect betrokken bij de planontwikkeling, zo ook bij de voorbereiding van het principeverzoek. Uiteindelijk is gekomen tot een stedenbouwkundige opzet van het plangebied waarbij de nieuwe woningen ondergeschikt aan de bestaande woningen worden gesitueerd. De aanwezige en nieuwe woningen vormen in de huidige planopzet een ensemble rondom een kleine boomgaard. Het nieuwe bijgebouw wordt aan de noordoostkant van het plangebied gepositioneerd en sluit aan bij de bestaande bedrijfsinrit aan die zijde van het plangebied. Tevens fungeert het bijgebouw hiermee als een buffer tussen de woningen en het naastgelegen pluimveebedrijf.

Een belangrijke meerwaarde van het plan is het herwinnen van de doorkijk vanaf de Ketelstraat richting het oosten. Deze doorkijk zou verloren gaan door het oprichten van nieuwe – vergunde en in aanbouw zijnde- stallen. In het kader van dit plan wordt deze doorkijk herwonnen, zie figuur 2-3. In het plan zijn extra maatregelen genomen op het gebied van duurzaamheid en circulair bouwen, door het hergebruik van bouwmaterialen. De woningen zullen worden uitgevoerd als energie neutrale woningen. Daarnaast zal, hoewel er sprake is van een forse afname van het verharde oppervlakte, de nieuwe verharding afgekoppeld worden en zal al het water worden geïnfiltreerd in het plangebied. Hiermee wordt bijgedragen aan een verbetering van de waterkwaliteit, wordt bijgedragen aan het voorkomen van verdroging en wordt het watersysteem niet langer belast met piekbelastingen vanaf het plangebied.

16-2-2022

4

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

Afsluitend omvat de gewenste situatie een lokale natuurimpuls door het grotendeels verwijderen van verhard oppervlakte en het aanleggen van een landschappelijke inpassing met extra aandacht voor foerageer mogelijkheden van vogels en andere dieren. Langs de A-watergang wordt een 5 meter brede strook bloemrijkgrasland gerealiseerd. In totaal wordt er in het plan hierdoor 2.928 m2 aan nieuwe landschapselementen gerealiseerd. Zie figuur 2-3 voor een indicatie van de nieuwe groenstructuur in het plangebied.

Figuur 2-3 Uitsnede Integrale stedenbouwkundige opzet, pagina 16 Landschappelijk inpassingsplan Paumen (bijlage 3 toelichting)

16-2-2022

5

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

3

ALGEMEEN RUIMTELIJK BELEIDSKADER

3.1

RIJKSBELEID 3.1.1

Nationale omgevingsvisie

De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) biedt een duurzaam perspectief voor de Nederlandse leefomgeving. Hiermee kan de Rijksoverheid inspelen op de grote uitdagingen die voor ons liggen. De NOVI biedt een kader, geeft richting en maakt keuzes waar dat kan. Tegelijkertijd is er ruimte voor regionaal maatwerk en gebiedsgerichte uitwerking. Omdat de verantwoordelijkheid voor het omgevingsbeleid voor een groot deel bij provincies, gemeenten en waterschappen ligt, kunnen inhoudelijke keuzes in veel gevallen het beste regionaal worden gemaakt. Met de NOVI zet de Rijksoverheid een proces in gang waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Die komen samen in vier prioriteiten: • Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie; • Duurzaam economisch groeipotentieel; • Sterke en gezonde steden en regio's; • Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven vanuit de NOVI is combinaties te maken en win-win situaties te creëren. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen.

Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies: In het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van de ruimte. Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal: Wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling, tussen concurrentiekracht en leefbaarheid, verschilt van gebied tot gebied. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere. Afwentelen wordt voorkomen: Het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie van inwoners zonder dat dit ten koste gaat van die van toekomstige generaties. De voorgenomen plannen voorzien in het ontwikkelen van een woonbestemming met daarnaast de mogelijkheid voor een beroep en bedrijf aan huis. Hiermee wordt een passende combinatie van functies voorgesteld die aansluit op de kenmerken en identiteit van het gebied. De ontwikkeling past daarmee binnen de prioriteiten van de NOVI.

16-2-2022

6

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

3.1.2

AMvB Ruimte

De AMvB Ruimte wordt in juridische termen aangeduid als Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro). Op 30 juni 2011 zijn alle ontwerpstukken van de AMvB als bijlage bij de SVIR gepubliceerd. Met uitzondering van enkele onderdelen is het Barro eind december 2011 in werking getreden. In de AMvB zijn de nationale belangen die juridische borging vereisen opgenomen. De AMvB Ruimte is gericht op doorwerking van de nationale belangen in gemeentelijke bestemmingsplannen. De onderwerpen in het Barro betreffen: project Mainportontwikkeling Rotterdam, kustfundamenten, grote rivieren, Waddenzee en waddengebied en defensie (met uitzondering van radar). Ook het Barro geeft voor het plangebied geen nationale belangen aan. 3.1.3

Besluit ruimtelijke ordening

In het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) is de verplichting opgenomen om – in het geval van een nieuwe stedelijke ontwikkeling – in de toelichting een onderbouwing op te nemen van nut en noodzaak van de nieuwe stedelijke ruimtevraag en de ruimtelijke inpassing. Hierbij wordt uitgegaan van de zogenaamde ‘ladder voor duurzame verstedelijking’. Op 1 juli 2017 is het Bro gewijzigd, waarbij vanaf dat moment een nieuwe laddersystematiek geldt. Bij de vraag of de ladder voor duurzame verstedelijking moet worden toegepast is het belangrijk om te beoordelen of er sprake is van een stedelijke ontwikkeling. Conform artikel 1.1.1, eerste lid onder i van het Bro wordt onder een stedelijke ontwikkeling verstaan: een ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen. Er is in onderhavig plan geen sprake van een stedelijke ontwikkeling, aangezien het beslag op de ruimte niet nieuw is. Het aantal wooneenheden neemt met twee toe ten opzichte aan het huidige aantal in het plangebied. In totaal omvat het plangebied dus vier woningen. Het betreft de bouw van twee nieuwe vrijstaande woningen in het kader van de ruimte-voor-ruimte regeling in het bestemmingsplan. Op basis van vaste jurisprudentie hoeft pas bij meer dan 12 nieuwe woningen aan de ladder te worden getoetst.

In dit geval is er geen sprake van een stedelijke ontwikkeling en is een nadere motivering van de nut en noodzaak van de nieuwe stedelijke ruimtevraag en de ruimtelijke inpassing niet verplicht op basis van het Besluit ruimtelijke ordening. Wel is er extra aandacht geschonken aan de ruimtelijke en landschappelijke opzet van het plangebied gezien de bijzondere landschappelijke en cultuurhistorische waarden van het waardevolle landelijke gebied waarin deze ontwikkeling plaatsvindt.

16-2-2022

7

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

3.2

PROVINCIAAL BELEID 3.2.1

Algemeen

Op 14 januari 2014 heeft het college van Gedeputeerde Staten de Omgevingsvisie en de bijbehorende Omgevingsverordening vastgesteld. In de Omgevingsvisie staan de hoofdlijnen van het beleid en in de Omgevingsverordening de regels en afspraken om de opgaven uit de Omgevingsvisie te realiseren. Provinciale Staten hebben de Omgevingsvisie in hun vergadering van 9 juli 2014 vastgesteld. De Omgevingsverordening is op 24 september 2014 vastgesteld. De Omgevingsvisie en -verordening zijn allebei op 18 oktober 2014 in werking getreden. De Omgevingsvisie en -verordening zijn dynamische instrumenten. Doordat wetten veranderen of door de komst van nieuwe initiatieven, kijkt de provincie 2 keer per jaar of de plannen moeten worden aangepast. 3.2.2

Omgevingsvisie Gaaf Gelderland 2018

De wereld verandert ingrijpend en er komt veel op de inwoners van Gelderland af. Het energievraagstuk, klimaatverandering, uitputting van grondstoffen, kwetsbare biodiversiteit, digitalisering, internationalisering. Deze zaken vragen stevige antwoorden en oplossingen als investering in de toekomst. Met de schaarse ruimte en de vele uiteenlopende belangen en inzichten gaat dit niet vanzelf. We moeten samen keuzes maken over de voorliggende vraagstukken en de betekenis daarvan voor de inrichting van Gelderland. In onderling overleg zoeken naar synergie, samenhang en uitruilmogelijkheden. Daarom zet de provincie een gezond, veilig, schoon en welvarend Gelderland centraal. Om Gelderland voor mensen en bedrijven aantrekkelijk te houden, is de kwaliteit van de leefomgeving van groot belang, zoals goed bereikbare voorzieningen, aansprekende evenementen, unieke cultuurhistorie, inspirerende culturele voorzieningen en een mooie natuur. Ook goed wonen hoort daarbij. Gelderland heeft op woongebied een bijzondere positie met uiteenlopende stedelijke en landelijke woonkwaliteiten. Om het landschap open, groen en het voorzieningenniveau op peil te houden en leegstand te voorkomen, is bouwen binnen bestaand verstedelijkt gebied het vertrekpunt. De provincie geeft de voorkeur aan het benutten van bestaande gebouwen en het concentreren van bebouwing.

Pas als er geen andere goede mogelijkheden zijn, kan er aan de randen van steden of dorpen uitgebreid worden. De dynamiek op de woningmarkt is groot. Mensen worden ouder, wonen steeds langer alleen en zelfstandig, worden steeds meer energiebewust en zijn mobieler dan vroeger, waardoor ze ook meer en makkelijker verhuizen. Het grootste deel van de woningen die in 2050 in Gelderland nodig zijn, staat er al. Maar deze woningen zijn niet klaar voor de toekomst en moeten aangepast of vervangen worden. Voor de provincie staat een goede balans tussen de vraag en aanbod van woningen in verschillende prijscategorieën voorop, ook voor specifieke doelgroepen. De meeste woningen zijn verre van energieneutraal en klimaatbestendig. De provincie stimuleert innovaties op dit terrein, zoals het aardgasloos maken van bestaande woningen en het verduurzamen van woonwijken. Daarnaast is de provincie met haar partners in gesprek over hoe het vraagstuk van klimaatadaptatie en wonen slimmer aangepakt kan worden. Voldoende groene ruimte, koele

16-2-2022

8

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

plekken, opvang van water in het licht van de klimaatverandering is immers van belang, zeker met het oog op de gezondheid van de Gelderlanders. De omgevingsvisie bestaat naast een toelichting uit een vijftal kaarten. Hierna zijn twee uitsneden opgenomen van de kaarten ‘Waterbeleid’ en ‘Natuur- en landschapsbeleid’. Uit figuur 3-1 blijkt dat de watergang ten zuidwesten van het plangebied onderdeel uitmaakt van het Waterbeleid van de provincie. De hoofdzaken van het provinciaal beleid voor water zijn gericht op een veerkrachtig en duurzaam water- en bodemsysteem. Dit systeem bestaat uit bodem en ondergrond, grondwater en oppervlaktewater en is duurzaam als het ook in de toekomst kan blijven functioneren en in stand kan worden gehouden tegen maatschappelijk aanvaardbare kosten. De provincie onderschrijft de ambitie van de Europese Kaderrichtlijn Water dat uiterlijk in 2027 het grond- en oppervlaktewater in Europa schoon en ecologisch gezond moet zijn en dat er voldoende water is voor duurzaam gebruik en voert deze uit. De beschermde gebieden voor grondwater, waterberging, de Kaderrichtlijn Water en Natura 2000 zijn leidend bij de uitwerking van dit beleid in programma’s of in kaders in de verordening.

Er worden condities gesteld voor effectief en zuinig gebruik van drinkwater, speciale waterecologie (Hoogst Ecologisch Niveau wateren en Specifiek Ecologische Doelstelling wateren), (grond)waterafhankelijke landnatuur plus de beschermingszones natte landnatuur en grondwateronttrekkingen voor drinkwater en industrie, groter dan 150.000 m3/jaar. De provincie stelt via uitvoerend beleid de doelen voor de regionale wateren voor de Kaderrichtlijn Water vast en geeft daarbij ook invulling aan de voorzieningenniveaus. Met de Gelderse waterschappen en de landbouw geeft de provincie invulling aan het vasthouden van water in de bodem, het grondwater en de haarvaten van het watersysteem. Bescherming tegen overstromingen vindt primair plaats op basis van preventie, waar nodig aangevuld met maatregelen in de ruimtelijke ordening en evacuatie. Deze bescherming gebeurt bij voorkeur in combinatie met het ontwikkelen en versterken van karakteristieke riviernatuur in Natura 2000gebieden.

Figuur 3-1 Uitsnede kaart 3 Themakaart Waterbeleid

16-2-2022

9

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

Uit figuur 3-2 blijkt dat de intensieve veehouderij aan de Hogewaldseweg 22-24 wordt ingesloten door een aantal belangrijke natuurgebieden. Ten zuidoosten het Natura-2000 gebied Reichswald in Duitsland. Ten zuidwesten het Nederlandse Natura-2000 gebied ‘De Bruuk’ en ten noordwesten een ecologische verbindingszone. Ter plaatse van het plangebied zijn geen provinciale beleidsambities voor natuurontwikkeling gelegen. Wel sluit de beëindiging van de intensieve veehouderij aan bij de provinciale doelen in de omgeving van het plangebied richting verdere natuurontwikkeling.

Figuur 3-2 Uitsnede kaart 5 Themakaart- Natuur en landschapsbeleid

Conclusie omgevingsvisie De beëindiging van de intensieve veehouderij sluit aan bij de ambities in de omgevingsvisie voor de omgeving van het plangebied. Met name aan de ambities op het gebied van het verbeteren van de waterkwaliteit en de duurzaamheidsambities van de provincie. Daarnaast draagt het op lange termijn bij aan de ambities op het gebied van natuurontwikkeling in de omgeving in kwalitatieve zin. De nieuwe woningen worden conform het vergaande duurzaamheidsbeleid van de gemeente Berg en Dal gerealiseerd. Dit gaat verder dan de BENG eisen en verder dan de duurzaamheidsambities in de omgevingsvisie. Dit is geheel in lijn met de provinciale duurzaamheidsambities. De omgevingsvisie doet verder geen specifieke uitspraken die van belang zijn voor de voorliggende ontwikkeling.

16-2-2022

10 

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

3.2.3

Provinciale ruimtelijke verordening (Geconsolideerde versie 2021)

De Omgevingsverordening vormt de juridische doorwerking in regels van het beleid uit de Omgevingsvisie. De verordening voorziet ten opzichte van de Omgevingsvisie niet in nieuw beleid en is daarmee dus beleidsneutraal. De inzet van de verordening als juridisch instrument om de doorwerking van het provinciaal beleid af te dwingen is beperkt tot die onderdelen van het beleid waarvoor de inzet van algemene regels noodzakelijk is om provinciale belangen veilig te stellen of om uitvoering te geven aan wettelijke verplichtingen. De Omgevingsverordening richt zich net zo breed als de Omgevingsvisie op de fysieke leefomgeving in de Provincie Gelderland. Dit betekent dat vrijwel alle regels die betrekking hebben op de fysieke leefomgeving opgenomen zijn in de Omgevingsverordening. Het gaat hierbij om regels op het gebied van ruimtelijke ordening, milieu, water, verkeer en bodem. Navolgend worden de relevante artikelen en kaarten uit de Omgevingsverordening besproken: Wonen Ten aanzien van 'Wonen' is in artikel 2.1 opgenomen dat in een bestemmingsplan nieuwe woonlocaties en de daar te bouwen woningen slechts worden toegestaan wanneer dit past in het geldende door Gedeputeerde Staten vastgestelde Kwalitatief Woonprogramma voor de betreffende regio successievelijk het door Gedeputeerde Staten vastgestelde Regionaal Programma Wonen.

In de toelichting wordt hierbij aangegeven dat voornoemde betrekking heeft op alle nieuwe woningen die in een ruimtelijk plan worden opgenomen; dus ook woningen die ontstaan door woningsplitsing of woningen die in het kader van functieverandering van kantoren, scholen, zorggebouwen, nieuwe (zorg-)landgoederen, vrijkomende agrarische bebouwing en dergelijke worden gerealiseerd. Zoals in subparagraaf 3.3.2 is beschreven, past de beoogde ontwikkeling binnen de gemeentelijke woonagenda (en derhalve binnen de subregionale woonagenda). Daarmee is het plan passend binnen de omgevingsverordening. Bedrijvigheid in het buitengebied In artikel 2.12 van de omgevingsverordening zijn regels gesteld ten aanzien van solitaire bedrijvigheid in het buitengebied. In lid 1 is bepaald dat een bestemmingsplan geen nieuwvestiging mogelijk maakt in het buitengebied van vormen van bedrijvigheid die naar huidige planologische inzichten thuis horen op een bedrijventerrein. In dit geval is er sprake van een functiewijziging van een intensieve veehouderij naar ‘wonen’. De wens is om bij de woning ‘Hogewaldseweg 24’ een bedrijf aan huis te kunnen exploiteren in een nieuw op te richten loods. De bedrijvigheid moet passen binnen milieucategorie 1 en 2. Het is de wens van de initiatiefnemer om een bedrijf op te starten richting verhuur en onderhoud van campers.

De gemeente wil medewerking verlenen aan het faciliteren van een kleinschalig bedrijf aan huis om de ondernemer perspectief te geven op dit punt. Deze ontwikkeling is passend binnen de omgevingsverordening op basis van artikel 2.12 onder a waarin is bepaald dat nieuwvestiging toch mogelijk is als er sprake is van functieverandering.

16-2-2022

 11

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

De nieuw op te richten loods zal zoveel als mogelijk circulair (met bestaande aanwezige bouwmaterialen) worden opgericht. De omvang van de loods en het gebruik van het plangebied voor bedrijvigheid is in de verbeelding en regels van dit bestemmingsplan beperkt tot 320 m2. De sloop van de intensieve veehouderij draagt in zo’n grote mate bij aan de verbetering van de omgevingskwaliteit dat de nieuwbouw van een kleine loods hier in sterke mate ondergeschikt aan is. Er zitten ook geen verdere mogelijkheden in het bestemmingsplan om het bedrijf aan huis door te ontwikkelen ten opzichte van de nu geboden mogelijkheden. Hiermee is de regeling dus alleen bedoeld om de ondernemer een nieuwe start te geven in een andere bedrijfstak. Water Op kaart 6 van de omgevingsverordening zijn de ‘functies van water’ aangegeven. Deze gebieden, in dit geval de waterloop ten zuidwesten van het plangebied zijn op basis van artikel 4.9 aangewezen voor het realiseren van waterfuncties. In figuur 3.3 is de uitsnede van kaart 6 in beeld gebracht. Het betreft de bovenloop van een beek (A-watergang) die in noordwestelijke richting afwatert. De loop van de beek en het behoud van de waterkwaliteit in de beek is als zodanig beschermd in de provinciale verordening. Dit plan houdt rekening met deze waterloop en zal niet leiden tot demping of aantasting van de loop.

Het plan draagt bij aan het verbeteren van de waterkwaliteit door de beëindiging van de intensieve veehouderij. Deze milieu inrichting waarin gewerkt wordt en dieren worden gehouden kan in potentie leiden tot de aantasting van de waterkwaliteit, al is daar in het verleden geen sprake van geweest. Door het verwijderen van grote hoeveelheden verhard oppervlakte wordt ook bijgedragen aan het voorkomen van piekbelastingen op het watersysteem. Afsluitend draagt het plan met het voorstel voor de landschappelijke inpassing bij aan de natte natuurambities van deze loop. Hiermee draagt het plan bij aan de ambities van de provincie op het aspect water voor de direct aangrenzende waterloop.

Figuur 3-3 Uitsnede kaart 6 ‘Regels Water en Milieu’ (O=plangebied)

16-2-2022

12 

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

Natuur In lijn met de omgevingsvisie is ook in de provincie omgevingsverordening de beoogde ecologische verbindingszone ten noordwesten van het plangebied aangegeven, zie figuur 3.4. Ter plaatse van het plangebied zijn geen provinciale ambities om te komen tot een ecologische verbindingszone. Het plan voor de beëindiging van de intensieve veehouderij draagt bij aan een vermindering van de ammoniakemissies en bijbehorende stikstofdeposities. Het plan zal zorgen voor minder zware verkeersbewegingen van en naar de inrichting door de beoogde loop van de ecologische verbindingszone. Hiermee draagt het plan in kwalitatieve zin bij aan de verbetering van de omliggende natuur. Zie onderstaande figuur voor de ligging van het plangebied nabij de beoogde ecologische verbindingszone. In donker groen is aangegeven de bestaande natuur en in lichtgroen de beoogde nieuwe natuur.

Figuur 3-4 Uitsnede kaart 4 ‘Regels natuur’ (O=plangebied)

Nationaal landschap Het plangebied ligt in een 'Nationaal landschap buiten GNN, GO en NHW’. Een bestemmingsplan voor gronden binnen een Nationaal landschap en buiten de GO, het GNN en de Nieuwe Hollandse Waterlinie, maakt ten opzichte van het ten tijde van de inwerkingtreding van de verordening geldende bestemmingsplan alleen bestemmingen mogelijk die de kernkwaliteiten van een Nationaal Landschap niet aantasten of versterken. Aangezien het functieverandering betreft van deels bestaande bebouwing en er verder aan de verschijningsvorm van het plangebied niets wijzigt (behalve de sloop van enkele bijgebouwen en de realisatie van 2 nieuwe woningen), kan gesteld worden dat de kernkwaliteiten van het Nationaal Landschap niet worden aangetast. 3.2.4

Conclusie provinciaal beleid

Het bestemmingsplan is passend in de Omgevingsvisie en -verordening van de provincie.

16-2-2022

 13

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

3.3

GEMEENTELIJK BELEID 3.3.1

Structuurvisie Groesbeek 2025

Op 27 juni 2013 heeft de gemeenteraad van de voormalige gemeente Groesbeek de Structuurvisie Groesbeek 2025 vastgesteld. De Structuurvisie Groesbeek 2025 is een ruimtelijke vertaling van de Strategische Visie Groesbeek. Een structuurvisie is wettelijk verplicht en kan worden beschouwd als een leidraad die als basis geldt voor bestemmingsplannen, omgevingsvergunningen, ruimtelijke beleidskaders, etc. De Structuurvisie Groesbeek 2025 geeft geen eindbeeld, maar een afwegings- en sturingskader - in feite het decor - voor gewenste ruimtelijke ontwikkelingen binnen de gemeente Groesbeek. Op de structuurvisiekaart, zie figuur 3.5, is het plangebied onderdeel van het 'zuidelijk deel lage middengebied'. Het plangebied ligt in het venster (groen-blauwe diensten). Ten noorden van de Hogewaldseweg ligt het kerngebied bij het venster en ligt een ecologische hoofdstructuur. Het naastgelegen pluimveebedrijf/wijngaard is aangeduid als een wijnhoeve op de kaart bij de structuurvisie. Ten aanzien van de ontwikkelingen richting een vitaal buitengebied wordt in de structuurvisie de volgende visie geschetst voor het zuidelijk deel lage middelgebied: “In het zuidelijk hellinggebied heeft de landbouw minder gunstige mogelijkheden dan in andere agrarische gebieden door de aanwezigheid van bossen (verzuring) en hellingen.

Wel bestaan hier kansen voor omzetting naar bijvoorbeeld recreatieve activiteiten of omschakeling naar kwaliteitsproductie. Ook wonen en recreatie in vrijkomende bedrijfsgebouwen wordt gestimuleerd. Mocht er agrarische bebouwing vrijkomen dan kunnen ondernemers en inwoners bijdragen aan het behoud van het waardevol cultureel erfgoed en levendigheid van het platteland, door er andere, nieuwe vormen van werkgelegenheid en zorg te ontwikkelen”.

Figuur 3-5 Uitsnede structuurvisiekaart “Structuurvisie Groesbeek 2025“ (bron: www.ruimtelijkeplannen.nl) (O=plangebied)

16-2-2022

14 

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

Planspecifiek De beëindiging van de intensieve veehouderij en de functieverandering naar wonen met een bedrijf aan huis is geheel in lijn met de visie voor dit gebied. Hiermee kan bovendien de naastgelegen wijnhoeve zich verder ontwikkelen en profileren, bijvoorbeeld doordat ook het woon- en leefklimaat ten aanzien van geur in de omgeving zal verbeteren. Hetgeen de beleefbaarheid van de wijnhoeve ten goede komt. Conclusie De herontwikkeling door middel van een partiele herziening van het vigerende bestemmingsplan draagt bij aan de ambities voor dit gebied en is in lijn met de gemeentelijke Structuurvisie. 3.3.2

Actieplan wonen 2020

Op 24 september 2020 heeft de gemeenteraad het Actieplan wonen vastgesteld. De voor het plangebied relevante punten zijn hieronder weergegeven: Ontwikkeling voorraad • 1.200 woningen toe voegen tot 2030 met de nadruk op kernen dichtbij Nijmegen zoals Berg en Dal, Beek, Groesbeek en Ooij; • De gemeente houdt bij ontwikkelingen vinger aan de pols. Dat betekent monitoren of de vraag wijzigt, bijhouden of de ontwikkelingen op peil blijven en planuitval van 30 % incalculeren Betaalbaarheid • De helft van de te bouwen 1.200 woningen is sociale huur en koop, middenhuur en betaalbare koop, waar mogelijk vast te leggen in bestemmings- of omgevingsplannen. • Stimuleren van doorstroming door toegankelijke woningen te bouwen, daarnaast in kaart brengen andere stimuleringsmaatregelen voor doorstroming. • Betaalbaarheid borgen door enerzijds passend toewijzen door de woningcorporaties en anderzijds prioriteit geven aan ontwikkelingen in het betaalbare segment. Duurzaamheid • Berg en Dal is bij voorkeur in 2040, uiterlijk in 2050 klimaatneutraal; • Herbestemmen van vastgoed stimuleren. Leefbaarheid • Sturen op een goede verdeling koop/huur en duur/goedkoop per wijk, waarbij de gemeente op inbreidingslocaties ook de verdeling in de directe omgeving meeweegt.

In het actieplan komen verschillende ambities bijeen, zoals 1.200 woningen realiseren voor 2030, vergroening van de wijken, aanbod goedkope woningen vergroten, toegankelijke hofjeswoningen, etc.. Het liefst wil de gemeente alle ambities voor de volle 100 % realiseren, maar zij weet ook dat dit niet altijd (financieel) haalbaar is. Bij plannen zullen concessies gedaan moeten worden.

16-2-2022

 15

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

Om realistisch om te gaan met dit spanningsveld werkt de gemeente met het ambitiekader woningbouw. Hiermee daagt de gemeente ontwikkelaars uit om aan zo veel mogelijk ambities te voldoen. Het college van burgemeester en wethouders houdt regie op het totale programma, zodat alle ambities in vergelijkbare mate aandacht krijgen. Planspecifiek Conform het gemeentelijke ruimte voor ruimte beleid worden in dit plan twee nieuwe vrijstaande woningen gerealiseerd in het kader van functieverandering. Gelet op de ligging in het buitengebied en de stedenbouwkundige structuur van de omgeving is de locatie minder geschikt voor het realiseren van geschakelde woningen. Omdat het gaat om een plan met minder dan 5 woningen, is er op basis van het ‘Actieplan wonen’ ook geen verplichting tot variatie in het bouwprogramma en is voorgenomen ontwikkeling passend binnen het beleid. Wel draagt het plan bij aan de doorstroming op de woningmarkt door de realisatie van veelgevraagde vrijstaande kavels. Conclusie Het plan om twee nieuwe vrijstaande woningen toe te voegen in het buitengebied om zodanig functieverandering en beëindiging van een intensieve veehouderij mogelijk te maken, is passend binnen het Actieplan wonen. 3.3.3

Duurzaam bouwen in Berg en Dal

Voor alle nieuwbouw geldt dat sinds 1 januari 2021 de aanvraag van de omgevingsvergunning moet voldoen aan de BENG-eisen (Bijna EnergieNeutrale Gebouwen). BENG gaat uit van: 1) het beperken van de energiebehoefte van de buitenkant van het gebouw, 2) het zo efficiënt mogelijk opwekken van de primaire fossiele energiegebruik van het gebouw, voor bijvoorbeeld verwarming, koeling, warmtapwaterbereiding en ventilatoren, en 3) de energievraag van een gebouw bestaat zoveel mogelijk uit hernieuwbare energie. Gemeente Berg en Dal wil echter klimaatneutraal zijn in 2050, liever nog in 2040. Om deze ambitie te halen, zal in elk ruimtelijk plan een forse stap extra moeten worden gezet. In het coalitieakkoord ‘Duurzaam verder bouwen’ is maximaal inzetten op duurzaamheid een doelstelling en is men zich er van bewust dat er innovatief te werk moet worden gegaan om de uitdaging serieus aan te gaan. Uitgangspunt voor nieuwe ontwikkelingen is dat deze bijdragen aan een duurzame leefomgeving. De ambitie om toekomstbestendige gebouwen te ontwikkelen, is onlosmakelijk verbonden aan de ambitie een duurzame leefomgeving te creëren.

Er worden de volgende onderwerpen onderscheiden: • Duurzame energie en aardgasvrij • Klimaatadaptatie • Groen en natuurinclusief bouwen • Circulair bouwen In het document ‘Werkafspraken duurzaam bouwen en toetsingskader’ is invulling gegeven aan de duurzaamheidsambities in de gemeente. In het document zijn werkafspraken vastgelegd en omvat een toetsingskader voor duurzaam bouwen.

16-2-2022

16 

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

Planspecifiek Zoals ook is aangegeven in het principebesluit van het College dient het bestemmingsplan inzicht te geven in welke mate rekening wordt gehouden met de gemeentelijke ambities op het gebied van duurzaamheid en klimaatadaptatie. In de anterieure overeenkomst tussen initiatiefnemer en gemeente is afgesproken dat bij de omgevingsvergunning voor de bouw van de nieuwe woningen wordt aangetoond dat minimaal het aantal benodigde punten wordt gehaald per onderdeel, zoals is aangegeven in onderstaande tabel. Hiermee krijgen de kopers/bouwers van de nieuwe woningen de vrijheid om afhankelijk van de bouwplannen een passende invulling te geven aan de duurzaamheidsambities van de gemeente. Anderzijds is hiermee geborgd dat er duurzame woningen worden gerealiseerd in het plangebied.

Tabel 3.1 Duurzaamheidsmaatregelen tabel gemeente Berg en Dal

De uitvoering van deze maatregelen wordt vastgelegd in een overeenkomst en deze maatregelen zijn bindend voor de huidige als toekomstige eigenaren. Op deze manier is bij het initiatief geborgd dat voldoende wordt ingezet op het aspect duurzaamheid.

16-2-2022

 17

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

Conclusie Het plan draagt bij aan de gemeentelijke beleidsambities op het gebied van duurzaam bouwen en de uitvoering van de voorgestelde duurzaamheidsmaatregelen is verzekerd door het afsluiten van een anterieure overeenkomst.

3.3.4

Functieveranderingsbeleid

Voor vrijkomende (agrarische) bedrijfsbebouwing in het buitengebied heeft de gemeente Berg en Dal een functieveranderingsbeleid vastgesteld. Met toepassing van het functieveranderingsbeleid worden mogelijkheden geboden om de agrarische bedrijfsbestemming om te zetten waarbij een kwaliteitsverbetering wordt verkregen. Kwaliteitsverbetering wordt verkregen door o.a.: Verevening Door een gewenste functieverandering zal de ruimtelijke kwaliteit van de direct omgeving worden verbeterd. Bijvoorbeeld door het verbeteren van de: • • •

Beeldkwaliteit van de bebouwing; Landschappelijk en/of ecologische kwaliteit; Leefbaarheid van het platteland, beëindiging van een milieuhinderlijk bedrijf.

Sloop Gebouwen op het bouwperceel die geen nieuwe functie krijgen en niet karakteristiek of monumentaal zijn worden gesloopt. Verkleinen bouwvlak en ‘groene’ herbestemming zijn de wens. Dit zorgt voor een ontstening van het buitengebied. Daarbij wordt ook meegerekend dat naast de gerealiseerde bedrijfsbebouwing er ook geen nieuwe bedrijfsbebouwing meer kan worden opgericht. Natuurontwikkeling en/of landschappelijke inpassing Natuurontwikkeling en een goede landschappelijke inpassing zijn van belang om te komen tot de groene herbestemming. Verevening kan dan plaatsvinden door het aanleggen van nieuwe natuurelementen zoals poelen en/of beplating voor verblijf- en schuilplaatsen voor dieren in dat gebied. Als verevening dient altijd door de initiatiefnemer voor een goede landschappelijke inpassing te worden zorggedragen. Het functieveranderingsbeleid is opgenomen in het bestemmingsplan Buitengebied Groesbeek. In de regels de regels is in artikel 3 onder 3.8.5 een wijzigingsbevoegdheid naar wonen opgenomen.

16-2-2022

18 

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

3.3.5

Vigerend bestemmingsplan Buitengebied

Het vigerende bestemmingsplan ter plaatse van het plangebied betreft het bestemmingsplan ‘Buitengebied Groesbeek’, dat op 29 september 2013 door de toenmalige gemeente Groesbeek is vastgesteld. In onderstaande figuur 3.6 is een uitsnede opgenomen van de vigerende verbeelding van het bestemmingsplan. De kadastrale percelen P 748, 749 en 750 zijn voorzien van een enkelbestemming ‘Agrarisch met waarden Natuur en Landschapswaarden’, met een bouwvlak van 1,8 hectare en een aanduiding ‘intensieve veehouderij’. In onderstaande figuur is het bouwvlak en de functieaanduiding IV aangeduid met de rode lijn. Binnen het bouwvlak zijn twee bedrijfswoningen aanwezig en toegestaan met een maatvoeringsteken op de verbeelding. Het bedrijf heeft nog ruime uitbreidingsmogelijkheden voor de verdere ontwikkeling van de intensieve veehouderij. De naastgelegen veehouderij betreft tevens een intensieve veehouderij (pluimveehouderij) met een geschakeld bouwvlak. Dit bedrijf heeft geen verdere uitbreidingsmogelijkheden op het naastgelegen bouwvlak maar nog wel op het bouwvlak ten noorden van het bedrijf. Het bedrijf ten noorden aan de overzijde van de weg betreft een reguliere grondgebonden agrarisch bedrijf. Overige bestemmingen in de omgeving zijn wonen (geel), maatschappelijk of agrarisch.

Over grote delen van het plangebied ligt de dubbelbestemming ‘Waarde – Archeologische verwachtingswaarden’ en over het gehele plangebied de gebiedsaanduiding ‘zuidelijk deel lage middengebied’.

Figuur 3-6 Uitsnede verbeelding vigerend bestemmingsplan, met rode lijn het bouwvlak van de intensieve veehouderij (=plangebied)

16-2-2022

 19

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

In het vigerende bestemmingsplan zijn wijzigingsbevoegdheden opgenomen om het plan te wijzigen. In dit geval is met name de wijzigingsbevoegdheid in artikel 3.8.5. van het bestemmingsplan relevant. Dit is een wijzigingsbevoegdheid om de bestemming te wijzigen naar wonen en hierin is mede het functieveranderingsbeleid (ruimte-voor-ruimte) neergelegd. Omdat in dit geval ook de wens is om medewerking te verlenen aan een bedrijf aan huis en het realiseren van de loods om het bedrijf in uit te voeren, kan geen gebruik worden gemaakt van de wijzigingsbevoegdheid en wordt een partiele herziening van het bestemmingsplan doorlopen. Desalniettemin bieden de voorwaarden in de wijzigingsbevoegdheid een goed toetsingskader om te beoordelen of de toevoeging van twee ruimte voor ruimte woningen in lijn is met het functieveranderingsbeleid zoals dat doorgaans wordt gehanteerd in de gemeente. In navolgende toetsing wordt dan ook puntsgewijs beoordeeld of dit plan voldoet aan de voorwaarden die de gemeenteraad heeft gesteld om twee nieuwe woningen in het buitengebied te kunnen toevoegen. a) Wijziging is uitsluitend toegestaan ter plaats van het bouwvlak; Het gehele plangebied betreft het voormalige bouwvlak van de intensieve veehouderij. De woningen worden binnen het bouwvlak geconcentreerd binnen één ensemble, hiermee is sprake van zorgvuldig ruimtegebruik en compact bouwen.

b) Het agrarische bouwvlak wordt verwijderd en het bestemmingsvlak ‘Wonen’ bestaat uit de voormalige agrarische bedrijfswoning met bijbehorende tuinen, erven en verhardingen; Het agrarisch bouwvlak wordt verwijderd. Het bestemmingsvlak ‘Wonen’ bestaat uit de twee bestaande bedrijfswoningen en twee nieuw te bouwen ruimte voor ruimte woningen. De gronden buiten het bouwperceel behouden de bestaande agrarische bestemming conform het feitelijke gebruik. c) De agrarische bedrijvigheid dient te zijn beëindigd; De agrarische bedrijvigheid wordt beëindigd. De vigerende milieuvergunning en de vergunning Wet natuurbescherming zullen worden ingetrokken na vaststelling van het bestemmingsplan. d) Het aantal burgerwoningen mag niet meer bedragen dan één; Zie lid e sub 2. e) In afwijking van het bepaalde in onder d dient de voormalige bedrijfsbebouwing te worden gesloopt, waarbij geldt dat: 1. In geval van sloop van minimaal 750 m2 aan bedrijfsbebouwing en/of bijbehorende bouwwerken is 1 nieuwe vrijstaande nieuwe woning toegestaan; 2. in aanvulling op sub 1 geld in geval van sloop van minimaal 1.500 m2 aan bedrijfsbebouwing en/of bijbehorende bouwwerken dat 2 nieuwe vrijstaande woningen zijn toegestaan. Er wordt 4.393 m2 meter aan stallen gesloopt, zie de situatieschets in bijlage 2. Daarnaast wordt 3.451 m2 aan stallen die zijn vergund niet opgericht. Hiervoor worden twee nieuwe woningen

16-2-2022

20 

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

gebouwd. Omdat dus significant meer wordt gesloopt dan de minimale oppervlakte van 1.500 m2 voor twee woningen, heeft de gemeente ook mee willen denken over een bedrijf aan huis. f)

In afwijking van het bepaalde onder d lid geldt dat bij de sloop van kassen en bestaande bedrijfsgebouwen ter aanduiding van de ‘intensieve kwekerij’ geldt dat: 3. Bij sloop van 0 m2 – 1.000 m2: geen mogelijkheden voor nieuwe bebouwing 4. Bij sloop van 1.000 m2 – 2.500 m2: maximaal 1 nieuwe vrijstaande woning is toegestaan. 5. Bij sloop van 2.500 – 8.000 m2: maximaal 1 nieuwe vrijstaande wonig is toegestaan 6. Bij sloop van >8.000 m2: maximaal 2 nieuwe vrijstaande woningen zijn toegestaan;

Niet van toepassing, de sloop betreft varkensstallen. g) In afwijking van en in aanvulling op het bepaalde in lid d, e, en f dient karakteristieke en/of monumentale bebouwing gehandhaafd te blijven. Karakteristieke en/of monumentale bebouwing mag worden hergebruikt voor wonen, waarbij geldt dat naast de bestaande bedrijfswoning: 1. De extra woonfunctie uitsluitend mag plaats vinden i de karakteristieke en/of monumentale bebouwing; 2. Het hele gebouw mag worden gebruikt voor de woonfunctie; 3. De bestaande inhoud van het gebouw niet mag worden vergroot; 4. De toevoeging van extra woonruimte noodzakelijk is in verband met herstel of de verbetering van de te beschermen cultuurhistorische eb/of monumentale waarden; 5. De nieuwe woningen na splitsing en/of toevoeging ieder een inhoud dienen te hebben van minimaal 300 m2. De bedrijfswoning aan de Hogewaldseweg 24 is een karakteristieke naoorlogse boerderij met een inhoud van 990 m3 en krijgt de bestemming wonen. Om de woning en het gebruik hiervan te behouden wordt de woning als vrijstaande woning bestemd conform de bestaande inhoud en oppervlakte. Het betreft geen officieel erkende of monumentale bebouwing waarvoor splitsing van het woongebouw voor de hand ligt. h) De woning dient milieu hygiënisch inpasbaar te zijn. Er is sprake van een minimaal aanvaardbaar en op de meeste plekken sprake van een goed woonen leefklimaat.

Ter voorbereiding van het bestemmingsplan is hier uitgebreid onderzoek naar gedaan. In de bijlagen zijn diverse onderzoeksrapporten opgenomen ter onderbouwing van de aspecten geur, fijn stof en geluid. In hoofdstuk 4 worden de uitkomsten besproken van deze en andere onderzoeken. Ook is afsluitend stilgestaan bij de invloed van een nabijgelegen pluimveehouderij en geitenhouderij op de volksgezondheid in het plangebied, hierbij wordt aansluiting gezocht bij de actuele wetenschappelijke inzichten (VGO-III).

16-2-2022

 21

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

i)

Het gebruik mag niet leiden tot extra belemmeringen voor de bedrijfsontwikkeling van de omliggende agrarische bedrijven voortvloeiende uit de milieuwetgeving.

De voormalige veehouders hebben een goede relatie met de omliggende veehouders en willen die relatie ook graag goed houden. Het is nadrukkelijk niet de bedoeling om omliggende resterende veehouderijen te belemmeren in hun bedrijfsontwikkeling. In hoofdstuk 4 wordt per milieu onderdeel dit aspect getoetst aan de hand van de geldende wet- en regelgeving en bijbehorende jurisprudentie. De conclusie is dat omliggende veehouderijen niet belemmerd worden door dit planvoornemen. j)

Parkeren dient plaats te vinden op eigen terrein, binnen het bestemmingsvlak.

Parkeren gebeurt op het eigen terrein. Er wordt per woning voorzien in twee parkeerplaatsen op het eigen perceel. In bijlage 3 op pagina 18 wordt voorgesteld om de berm van de centrale inrit in het plangebied te voorzien van grasplaten om zodanig te zorgen dat hier in de berm kan worden geparkeerd. Hiermee wordt voorkomen dat er incidenteel zou worden geparkeerd aan de Hogewaldseweg, deze weg leent zich hier namelijk niet voor. k) Er dient sprake te zijn van een zorgvuldige landschappelijk inpassing op basis van een door burgemeester en wethouders goedgekeurd erfbeplantingsplan, waarbij de landschappelijke kenmerken zoals genoemd in artikel 26.5 in acht worden genomen en waarbij gebruik wordt gemaakt van inheemse soorten. In het inrichtingsplan (zie bijlage 3) is rekening gehouden met eerder meegegeven randvoorwaarden voor een compact erf met een zorgvuldige landschappelijke inpassing. Aanvullend op de landschappelijke inpassing rondom de ruimte voor ruimte woningen wordt een strook bloemrijkgrasland gerealiseerd langs de A-watergang. In totaal wordt er 2.928 m2 aan nieuwe landschapselementen toegevoegd in het bestemmingsplan. Conclusie Er kan voldaan worden aan alle voorwaarden van de wijzigingsbevoegdheid voor het omzetten van de bestemming van intensieve veehouderij naar wonen met de toevoeging van twee ruimte voor ruimte woningen.

Er is echter geen mogelijkheid binnen de bestaande wijzigingsbevoegdheden om ook het bedrijf aan huis toe te staan, daarom is het plan opgesteld in de vorm van een partiele herziening van het bestemmingsplan. Dit betekent dat het plan door de gemeenteraad zal moeten worden vastgesteld, deze toelichting is tevens bedoeld ter ondersteuning van deze besluitvorming.

16-2-2022

22 

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

4

OMGEVINGSASPECTEN

4.1

LAGENBENADERING

In dit hoofdstuk worden de omgevingsaspecten van het plan beoordeeld. Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen milieu aspecten en aspecten die meer op het vlak liggen van ruimtelijke ordening zoals verkeer of parkeren. Hierbij wordt zoveel mogelijk aangesloten bij de lagenbenadering. De lagenbenadering legt de ruimte uiteen in drie lagen. De eerste laag bestaat uit de fysieke ondergrond, het watersysteem en het biotisch systeem. De volgende laag bevat netwerken van infrastructuur met onder meer wegen, spoorlijnen en waterwegen. Tot slot de laag met de menselijke activiteiten zoals wonen, werken en recreëren en de fysieke neerslag daarvan. Figuur 4-1 Uitsnede figuur Lagenbenadering (Bron: ruimte met toekomst)

4.2

ONDERGROND LAAG 4.2.1

Archeologie

Algemeen Op grond van de Erfgoedwet dient er in ruimtelijke plannen rekening gehouden te worden met archeologische waarden. In de Erfgoedwet is bepaald dat gemeenten een archeologische zorgplicht hebben en dat initiatiefnemers van projecten waarbij de bodem wordt verstoord, verplicht zijn rekening te houden met de archeologische relicten die in het plangebied aanwezig (kunnen) zijn. Hiervoor is archeologisch onderzoek noodzakelijk. Als blijkt dat in het plangebied behoudenswaardige archeologische vindplaatsen aanwezig zijn, dan kan de initiatiefnemer verplicht worden hiermee rekening te houden. Dit kan leiden tot een aanpassing van de plannen, waardoor de vindplaatsen behouden blijven, of tot een archeologische opgraving en publicatie van de resultaten. Situatie plangebied De voormalige gemeente Groesbeek heeft een Archeologische beleidskaart vastgesteld ten behoeve van de archeologische verwachtingswaarden. Op basis van deze beleidskaart blijkt dat een deel van het plangebied is gelegen in een gebied met een hoge archeologische verwachtingswaarde en een deel van het plangebied in een gebied met een lage verwachtingswaarde, dit is te zien in figuur 4-2.

16-2-2022

 23

Ontwerp Bestemmingsplan Hogewaldseweg 22-24 Groesbeek

Uit de gedetailleerde archeologische beleidskaart valt op te maken dat het plangebied is gelegen op de flank en deels in een beekdal. Het plangebied valt in de archeologische eenheid van het ‘Bekken van Kranenburg’. De flank van het beekdal heeft een code B1 gekregen en is een ‘lage flanken stuwwal en smeltwaterwaaiers afgedekt door dekzand/loess’. Het beekdal heeft de code B4 en is in figuur 4-2 herkenbaar aan de groene kleur. Ter plaatse van het beekdal is sprake van een lage verwachtingswaarde. Op de flanken is sprake van een hoge archeologische verwachting, met een mogelijk goede conservering. Uit de legenda van de archeologische beleidskaart blijkt de volgende toelichting: ‘Hoog voor archeologische resten uit alle perioden. Archeologische resten vlak onder het maaiveld en daardoor kwetsbaar (profieltype 2 en 3)’. In de figuur 4-2 is tevens een zwarte arcering opgenomen ter plaatse van de agrarische erven aan de Hogewaldseweg 22-24, Ketelstraat 36 en 38. Deze gronden zijn vanuit het verleden bekend te zijn verstoord middels ondiepe vergravingen. Uit de legenda bij de beleidskaart valt op te maken dat voor deze gebieden geen archeologische verwachting meer geldt. Het behoud in de huidige staat is ook niet vereist.

Juist omdat de hoge archeologische verwachtingswaarden in ondiepe lagen zijn gelegen zorgt die ondiepe verstoring er ook voor dat eventuele archeologische resten al verloren zijn gegaan ter plaatse van het plangebied. Afsluitend valt nog op te maken uit onderstaande figuur dat er in het verleden ter plaatse van het plangebied archeologisch onderzoek is uitgevoerd. Dit onderzoek is uitgevoerd in het kader van de omgevingsvergunning voor de te bouwen dragende zeugenstal. Dit onderzoek is uitgevoerd in 2011-2012 en dit heeft aanleiding gegeven om in het bestemmingsplan Buitengebied een deel van het plangebied vrij te stellen van archeologische verwachtingswaarde.