B55 Jaarverslag en Jaarrekening Berg en Dal 2020

Gemeente Berg en Dal

81 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

De structurele betrokkenheid van de raden is in de nieuwe regeling geborgd door instelling van een Regioagendacommissie en het organiseren van radenbijeenkomsten. ODRN Het afgelopen jaar is het werkplan naar de raad gebracht evenals de bestuursrapportage van de ODRN en een informatienota over het project brandveiligheid. ODRN - Omgevingswet Met de gemeenten die aangesloten zijn bij de ODRN werken we regionaal samen ter voorbereiding op de Omgevingswet. We hebben gezamenlijk een regionaal procesregisseur aangesteld om de regionale afstemming te begeleiden. Bij de regionale afstemming gaat het onder andere om thema’s die een relatie hebben met de bedrijfsvoering van de ODRN. Daarbij onderzoeken we of het mogelijk is (regionale) werkprocessen zo in te richten dat dit voordelen heeft voor de bedrijfsvoering van de ODRN. Daarmee kunnen we kosten besparen. Werkbedrijf van MGR: Er is een nieuwe dienstverleningsovereenkomst gesloten met het Werkbedrijf. Daarmee is de opdracht voor het Werkbedrijf helder geformuleerd. De overeenkomst heeft een looptijd van 2 jaar en is vooraf besproken met de raad. GGD: De GGD heeft een nieuwe meerjarenstrategie vastgesteld, waarvoor input is gevraagd aan de gemeenteraden. 3.4.3 We bereiden ons voor op de inwerkingtreding van de Omgevingswet. De Omgevingswet treedt op 1 januari 2021 in werking.

De Omgevingswet vervangt een groot aantal wetten op ruimtelijk gebied. De werkzaamheden voor 2020 zijn gericht op een soepele overgang naar de Omgevingswet. Dat betekent onder andere het opleiden van personeel en het uitwerken van werkprocessen. Dit doen wij in samenwerking met de ODRN, omdat de ODRN een groot deel van de Omgevingswet voor ons gaat uitvoeren. Daarnaast stellen we een Omgevingsvisie op als beleidskader voor de ruimtelijke ontwikkeling van onze gemeente. Stand van zaken Voorjaarsnota De inwerkingtreding van de Omgevingswet, oorspronkelijk voorzien op 1 januari 2021, is opgeschort. Medio mei neemt de minister een besluit over de datum waarop de Omgevingswet in werking treedt. Als de nieuwe datum bekend is, passen wij de planning voor de invoering van de Omgevingswet in onze organisatie aan. Wij hebben samen met de regiogemeenten en de provincie een opdracht gegeven aan de ODRN voor het invoeren van de Omgevingswet. Verder zijn wij gestart met de uitvoering van de Routekaart implementatie Omgevingswet. Wij liggen met de uitvoering op schema. Wij informeren u twee keer per jaar over de voortgang. De aanbesteding voor de omgevingsvisie loopt. Wij hopen in het derde kwartaal 2020 met de uitvoering te starten. Vaststelling van de omgevingsvisie voorzien wij eind 2021.

Stand van zaken Jaarrekening De nieuwe datum voor inwerkingtreding van de Omgevingswet is vastgesteld op 1 juli 2022. Door het uitstel van de Omgevingswet en de coronamaatregelen hebben wij in 2020 minder gedaan, dan we aanvankelijk hadden gepland. We hebben 2020 vooral gebruikt om kennis op te doen over de Omgevingswet, de werkprocessen en de instrumenten onder de Omgevingswet. We hebben daarnaast Omgevingswetsoftware aangeschaft en geïmplementeerd. Ook hebben we een structuur opgezet voor regionale samenwerking en afstemming. We willen van elkaar leren en samen optrekken en niet zelf het wiel uitvinden. Tenslotte hebben wij een stedenbouwkundig bureau geselecteerd om voor ons de omgevingsvisie op te stellen. Dit bureau is in het najaar 2020 begonnen met het proces om met ons te komen tot een omgevingsvisie.

Gemeente Berg en Dal

82 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

3.4.4 Onze opdrachten naar de ODRN zijn duidelijk en inhoud en financiën zijn in evenwicht. De komende jaren zal de Omgevingsdienst Regio Nijmegen (ODRN) voor Berg en Dal zich voornamelijk richten op de basistaken. Binnen deze basistaken komen er wel nieuwe vraagstukken op de ODRN af. Zo moeten gemeenten en ODRN zich in 2019 en 2020 klaarmaken voor de gevolgen van de Omgevingswet. Ook het thema energietransitie zorgt mogelijk voor een verschuiving van de werkzaamheden. Dit heeft gevolgen voor de financiële bijdrage en/of voor de hoeveelheid werk die de ODRN voor ons kan verzetten. We moeten dan gaan prioriteren. In 2020 richten we ons ook op het verbeteren van de samenwerking tussen gemeenten en ODRN, begrotingscyclussen van gemeenten en ODRN worden beter op elkaar afgestemd, werkplannen worden eerder opgesteld en vastgesteld en capaciteitsproblemen m.b.t. bovengenoemde thema’s worden in beeld gebracht. Stand van zaken Voorjaarsnota Het verbetertraject van de samenwerking bij de ODRN is al ingezet. Het eerste zichtbare resultaat is dat de opdrachtgevers, gemeenten en provincie, het gezamenlijke eigenaarschap op zich nemen. Daardoor is er in het Algemeen Bestuur consensus over de te volgen koers. Voor de zomer zijn alle gemeenteraden op de hoogte gebracht en in de gelegenheid gesteld om hun zienswijze op dit traject te geven.

De aanname dat we binnen de basistaken nog kunnen prioriteren vinden we bij nader inzien niet realistisch. We zijn tot het inzicht gekomen dat we vooral realistisch moeten begroten, om achteraf niet steeds met grotere aantallen aanvragen en handhavingszaken geconfronteerd te worden. Binnen het Algemeen Bestuur van de ODRN is ook de lijn afgesproken dat een gemeente die niet realistisch begroot achteraf een hoger uurtarief gaat betalen voor de meerkosten. Dit moet stimuleren dat gemeenten realistisch begroten. Stand van zaken Jaarrekening Het werk van de ODRN neemt ieder jaar toe. Van de hoeveelheid werk maken we een inschatting, maar de daadwerkelijke werklast wordt voor het grootste gedeelte bepaald door de aanvragen van onze inwoners en onze bedrijven. Inzet blijft om realistisch te begroten. Dit jaar is door de ODRN voor het eerst gebruik gemaakt van een lijst waarbij ook de feitelijke afname van producten van de voorgaande jaren laat zien. Het werkplan 2021 is mede hierop gebaseerd. Het verbetertraject is erop gericht om op den duur een kostenreductie te realiseren. Het is nog te vroeg om dit in de eindafrekening over 2020 terug te zien.

3.5.1 In de periode 2017-2020 stijgen de toeristische bestedingen met 4%. Ook het aantal toeristische bezoeken en overnachtingen willen we laten stijgen met 4%. We willen groeien maar wel verantwoord. Kwaliteit is net zo belangrijk als kwantiteit. Daarom zetten we ook in op thema’s als zorgeloos op vakantie en Green Destination. Samen met Toerisme Veluwe Arnhem Nijmegen (TVAN) werken we aan een plan voor de regio op basis van het document van Nederlands Bureau voor Toerisme & Congressen (NBTC) “Perspectief 2030” waarin toerisme wordt beschouwd als middel om de leefbaarheid te vergroten in plaats van als doel op zichzelf. Kwaliteit dus in plaats van kwantiteit. We gaan in overleg met eigenaren van vastgoed met ontwikkelkansen voor toerisme. Stand van zaken Voorjaarsnota Het aantal overnachtingen zal vanwege de coronacrisis lager zijn dan normaal gesproken. Cijfers hierover zijn hierover nog niet bekend. De uitwerking van Perspectief 2030 op het niveau van Arnhem-Nijmegen en het Rijk van Nijmegen is nog niet afgerond. Stand van zaken Jaarrekening Het aantal overnachtingen steeg van 2017 naar 2018 met 3,4%, maar de stijging van 2018 naar 2019 was beperkt, namelijk 0,06%. Sinds 2014 is er een trend naar meer overnachtingen ingezet van circa 365.000 in 2014 naar circa 439.000 overnachtingen in 2019. Het aantal

Gemeente Berg en Dal

83 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

toeristische overnachtingen van 2020 is nog niet bekend. Zoals we al aangaven bij de voorjaarsnota is de verwachting dat dit aantal flink lager is dan voorgaande jaren. Er is in 2020 geen onderzoek gedaan naar het aantal bestedingen. Zodra hierover informatie is, maken we dit bekend. Omdat campings in 2020 in het eerste deel van 2020 alleen met aanpassingen open mochten, hebben wij hiervoor budget kunnen inzetten van een tijdelijke ondersteuningsregeling van de provincie. Het vervolg op Perspectief 2030 is afgerond. Er ligt nu een Uitvoeringsagenda ArnhemNijmegen. Deze is door 18 gemeenten en in samenwerking met de provincie Gelderland en TVAN opgesteld. Hierin staan opgaven en projecten genoemd waarbij toerisme als middel wordt ingezet om de leefbaarheid te vergroten. Ook hierbij wordt ingezet op kwaliteit en niet alleen op kwantiteit. Deze uitvoeringsagenda is ondergebracht bij de opgave “de ontspannen regio” van De Groene Metropoolregio. In 2021 wordt dit concreet gemaakt: wie gaat wat doen en met welke middelen? 3.5.2 Toeristen die zorg nodig hebben, kunnen op vakantie in onze gemeente. Via de Ongehinderd App en de website zorgeloosopvakantie.nl blijkt welke accommodaties in onze gemeente (en in het Rijk van Nijmegen) toegankelijk zijn. Het aantal locaties in onze gemeente in de Hoge Nood App verdubbelt (nu circa 10).

Toegankelijke pleisterplaatsen (circa 3 in onze gemeente) met daaraan gekoppeld toegankelijke routes brengen we in beeld voor bezoekers die hierop aangewezen zijn. Deze zijn te vinden op de website zorgeloosopvakantie.nl en worden via kaartmateriaal in beeld gebracht. We promoten onszelf met Toerisme VAN als toegankelijke regio/ gemeente. Bij noodzakelijke aanpassingen van onze speeltuinen nemen we de verbetering van de toegankelijkheid van de speeltuin mee in het nieuwe ontwerp. Er zijn al contacten met de organisatie Speeltuinbende. Inwoners en bezoekers profiteren van deze aanpassingen. Stand van zaken Voorjaarsnota Ondanks communicatie hierover is het aantal locaties op de Hoge Nood App nog niet toegenomen. We blijven hier aandacht aan besteden. Acht overnachtingsaccommodaties met goede voorzieningen staan op de website Zorgeloosopvakantie.nl. Als er geschikte accommodaties bijkomen, plaatsen wij deze ook op de website. Er zijn nog geen nieuwe ontwikkelingen met betrekking tot de pleisterplaatsen. Het Wijnbouwcentrum is nog bezig met het maken van een toegankelijke route. De Speeltuinbende heeft een presentatie gegeven over de aanbevelingen die zij heeft voor de gemeente Berg en Dal voor het verbeteren van de toegankelijkheid van de speeltuinen in de gemeente. Met deze aanbevelingen gaan wij aan de slag.

Stand van zaken Jaarrekening Het kennisevent Toerisme & Toegankelijkheid voor ondernemers uit Berg en Dal en het Rijk van Nijmegen stond gepland op 25 maart. Hiervoor was veel interesse. Helaas hebben we dit evenement geannuleerd in verband met corona. Zodra het weer kan, organiseren we een kennisevenement. We hebben opdracht gegeven voor het ontwikkelen van een braillekaart met daarop de toeristische toppers van Berg en Dal. Daarmee willen we ook aandacht besteden aan slechtzienden en blinden. Deze kaart is nog in ontwikkeling en is naar verwachting in het eerste kwartaal van 2021 klaar. Een nieuw dorpsommetje in Millingen aan de Rijn is gemaakt. Dit rondje is op te delen in twee kleinere ommetjes. Eén daarvan is toegankelijk voor rolstoelers. In januari organiseerden we voor de toeristische sector een training Ongehinderd Gastvrij. Doel

Gemeente Berg en Dal

84 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

was: hoe ben je zoveel mogelijk een gastvrije en toegankelijke ondernemer. Die twee bleken vaak met elkaar samen te hangen. De training werd zeer goed bezocht. Regelmatig versturen wij nieuwsbrieven waarin wij aandacht besteden aan nieuwe ontwikkelingen en aandacht vragen voor zaken als de Hoge Nood App of dementie. We hebben de visvijver Molenkolk ondersteund bij het toegankelijk maken van de vijver. We deden in oktober mee aan de Week van de Toegankelijkheid. We deden samen met Ongehinderd de oproep om je favoriete vrijetijdslocatie door te geven. Deze locatie werd vervolgens getest door een keurmeester van Ongehinderd. We betrekken deskundige partijen als Ongehinderd en de WMO adviesraad bij initiatieven. 3.5.3 Wandelaars weten onze gemeente te vinden. We doen in 2020 mee aan de wedstrijd “wandelgemeente van het jaar” en besteden aandacht aan het 50 jarig bestaan van de N70 met andere betrokken partijen (zoals Staatsbosbeheer). Afhankelijk van de behoefte, realiseren we nog meer dorpsommetjes, samen met inwoners uit onze dorpen. Deze komen op de website wandeleninbergendal.nl. We zorgen ervoor dat er ook routes en/of wandelmogelijkheden toegankelijk zijn voor minder validen en dat deze goed gevonden worden via onder andere zorgeloosopvakantie.nl en wandeleninbergendal.nl.

Stand van zaken Voorjaarsnota In verband met het coronavirus heeft de organisatie van Wandelkrant Te Voet samen met de genomineerde gemeenten Berg en Dal, Westerwolde en Winterswijk besloten geen verkiezingsstrijd te organiseren. Gezamenlijk kijken de partijen naar een andere, passender invulling van het op de kaart zetten van de 3 wandelgemeenten. Stand van zaken Jaarrekening We zijn samen met de andere 2 genomineerde gemeenten Wandelgemeente van het jaar 2020 geworden. Gezamenlijk hebben we met Wandelkrant Te Voet volop gepubliceerd online en offline. Ook veel aandacht hiervoor in lokale bladen als Rozet, Topic. Samen met TVAN ook extra aandacht voor wandelen in Berg en Dal. Dit bleek een uitstekend veilig thema in de coronatijd. Ook in 2020 zijn nieuwe dorpsommetjes gemaakt. Inmiddels zijn er al 12. Bijna ieder dorp heeft nu in ieder geval één ommetje. Veel ommetjes zijn (deels) rolstoeltoegankelijk. De ommetjes zijn in trek bij inwoners en bezoekers. De Landschapsparade stond dit jaar in het teken van Wandelgemeente van het jaar 2020 en het 50-jarige jubileum van de N70. Ondanks corona was het een goed bezochte parade. Voorafgaand aan de parade hielden we de verkiezing “mooiste wandeling van Berg en Dal”. De natuurroute N70 werd door de meeste mensen gekozen. Vijf mensen die gestemd hebben, zijn beloond met een pakketje streekproducten.

Op de website wandeleninbergendal.nl staan inmiddels al bijna 50 wandelingen. De website brengen we vaak onder de aandacht van inwoners en bezoekers. Dit heeft ertoe geleid dat de website inmiddels ongeveer 50.000 maal is bezocht.

3.5.4 Toeristen weten waarom ze Berg en Dal moeten bezoeken. We doen mee aan (regionale) campagnes zoals Gelderse Streken om onze gemeente blijvend op de kaart te zetten. In 2019 vinden voorbereidingen plaats om het fietsknooppuntennetwerk in het Rijk van Nijmegen te verbeteren. Dit is gereed of nog in uitvoering in 2020. Stand van zaken Voorjaarsnota Hierover is nog niets te melden.

Gemeente Berg en Dal

85 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

Stand van zaken Jaarrekening In 2020 moesten we de balans zoeken tussen het aantrekken van toeristen en het voorkomen van Covid-besmettingen. Aan de ene kant bleven we onszelf op de kaart zetten met campagnes. Aan de andere kant wilden we niet teveel mensen aantrekken in 2020 omdat de boodschap was: blijf zoveel mogelijk thuis. Om tijdens de coronacrisis bezoekers te informeren waar het druk en niet druk was, hebben we samen met TVAN een bezoekersmonitor ingezet. Bezoekers zagen waar het druk was en kregen alternatieven in beeld om te bezoeken. De monitor is uitgeroepen tot één van de finalisten van de Covid & Tourism Strategy Award. Omdat veel evenementen niet door konden gaan in 2020 heeft de STER op initiatief van de gemeente samen met Glanzrijk Events de Zeven Zinderende Zomerweken georganiseerd. Tijdens de zomervakantie was op verschillende plekken in onze gemeente kleinschalig iets georganiseerd. Dit werd gebundeld onder de noemer Zeven Zinderende Zomerweken. Omdat dit een succes was, wordt dit waarschijnlijk herhaald in 2021. Een aantal evenementen kon wel doorgaan. Deze werden goed bezocht (bijvoorbeeld Freedom Tour voor fietsers in september en Landschapsparade in oktober). Over het fietsknooppuntensysteem informeren wij onder 3.5.5. Fietsers weten onze gemeente te vinden.

3.5.5 Fietsers weten onze gemeente te vinden. Wij blijven jaarlijks ons fietsroutenetwerk verbeteren en uitbreiden. Dit ten behoeve van toerisme, maar ook voor verbetering van woon- werkverkeer. Zo heeft de raad de wens uitgesproken om bestaande fietspaden te verbreden en zo een veilige ruimte te bieden aan bijvoorbeeld de toename van de sneller rijdende e-bikes (motie 20, begroting 2019). In veel gevallen betreft het verbreden van fietspaden kostbare aangelegenheden. In de tweede helft van 2019 behandelen we deze motie en stellen we daarom prioriteiten; welke fietspaden gaan we in 2020 en verder als eerste aanpakken. Ook starten we in de tweede helft van 2019 met een nieuwe samenwerking over de landsgrens om de bestaande fietspaden, waaronder die langs de voormalige spoorlijn Nijmegen – Kleve, uit te bouwen en breed te promoten in 2020. De Euregio Rijn-Waal heeft op ons verzoek het initiatief genomen om een dergelijk overleg op te starten. Voor verdere acties op dit vlak zie onder programma 'Onze buurt'. Stand van zaken Voorjaarsnota De in 2019 ingezette samenwerking om grensoverschrijdende fietspaden te verbeteren én te promoten zetten we in 2020 voort. Ook werken we in 2020 samen het Routebureau Arnhem – Nijmegen aan een algehele update én verdere verbetering en mogelijk ook uitbreiding van het fietsknoopuntensysteem.

Daarnaast werken we in 2020 samen met de gemeente Lingewaard verder aan de realisatie van een fiets- en voetveer tussen Bemmel en Ooij-Groenlanden. Met deze veerdiensten kunnen we meer routes in bijvoorbeeld ‘8’-vorm aanbieden in de brede regio. Het is om reden van capaciteit er niet van gekomen om in 2019 de motie 20 te beantwoorden. In 2020 bieden we de raad alsnog een plan aan voor bredere en veiligere fietspaden in de gemeente Berg en Dal. Stand van zaken Jaarrekening Vanwege corona is het project voor het verbeteren van het fietsknooppuntensysteem nog niet van start gegaan in 2020. Wel is het budget voor alle wensen dankzij steun van de provincie nu rond. In 2021 start de uitvoering. Ook de voorgenomen grensoverschrijdende promotie van de fietspaden in onze grensregio is om deze reden niet doorgegaan.

Gemeente Berg en Dal

86 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

3.5.6 Berg en Dal wordt een Green Destination. Green Destinations is een middel om duurzaamheid en toerisme te verbinden. Vanuit toeristisch oogpunt biedt het kansen om ons te positioneren en verder te ontwikkelen als groene, duurzame bestemming en daarmee een nieuwe doelgroep te bereiken. Vanuit duurzaamheid biedt het kansen om de toeristische sector te motiveren en activeren om te verduurzamen met aandacht voor de thema’s milieu, mens, landschap, cultuur. Onze toeristische ondernemers doen mee aan een keurmerk (zoals bijvoorbeeld Green Key) zodat ze informatie over en hulp krijgen bij duurzaam ondernemen. Een kennisbijeenkomst maakt onderdeel uit van dit aanbod. Stand van zaken Voorjaarsnota Het Green Key traject dat we willen starten met een kennisbijeenkomst is nog niet gestart. Wij gaan dit samen met de Stichting Toerisme en Recreatie en de provincie Gelderland plannen als de coronacrisis voorbij is. Een aantal accommodaties zijn inmiddels bezocht in verband met een onderzoek naar het produceren van en beter gescheiden afvoeren van afval. In het eerste halfjaar verwachten wij een terugkoppeling te kunnen geven van dit advies. Stand van zaken Jaarrekening In 2018 werd onze gemeente bekroond met de titel Green Destination met een Gold Award. De afgelopen jaren hebben we samen met de Stichting Toerisme en Recreatie gewerkt aan het verduurzamen van onze gemeente.

Met name het betrekken van de toeristische sector op weg naar een Green Destination werd beloond. Daarom ontvingen wij in september een Platina Award. In de komende jaren werken wij verder aan onze duurzame toeristische bestemming. Zo zijn we met twee voorbeeldprojecten gestart bij toeristische bedrijven die gaan voor afvalvermindering en betere afvalscheiding. Dit project loopt door in 2021. Vanwege corona hebben we met de Stichting Toerisme en Recreatie besloten het stimuleren van Green Keycertifcering uit te stellen. Dit pakken we later op. We willen de afstand tussen voedselproducent en –consument zo klein mogelijk maken. Met de ontwikkeling van streekproductenroutes gaan we inwoners en bezoekers op een aantrekkelijke manier informeren over de mooie streekproducten van Berg en Dal. In 2020 zijn we gestart met de voorbereidingen.

3.5.7 We hebben een (extra) seizoens fiets-voetveer tussen Bemmel en Ooij. Afhankelijk van de procedure zijn de voorbereidingen (infrastructuur, juridisch) voor dit veer afgerond of gaande in 2020. Als het meezit, kan er al een veer varen in de loop van het seizoen van 2020. Dit veer betekent een uitbreiding van het toeristisch/ recreatieve aanbod voor bezoekers en inwoners. Rekening houdend met duurzaamheid en toegankelijkheid treffen we voorbereidingen voor een elektrisch veer en zijn de toegangspaden naar het veer ook geschikt voor minder validen, duofietsen etc. Ter hoogte van de locatie van het veer zijn cultuurhistorische sporen te vinden van de IJssellinie en de Mauritslinie. Via het veer willen we deze met de gemeenten Lingewaard en Zevenaar, Stichting Beleef onze Waal zichtbaar en beleefbaar maken. Het fiets-voetveer draagt dus bij aan uiteenlopende opgaven van onze gemeente. Stand van zaken Voorjaarsnota De potentiële exploitant heeft besloten niet verder te gaan in dit traject. Wij zijn nu weer op zoek naar een partij die de exploitatie kan doen van deze fiets-voetveerverbinding. Een eerste gesprek hebben wij gehad. Verder zijn wij in gesprek met partijen die een fiets-voetveer ter beschikking hebben of kunnen helpen bij het vinden hiervan. Ten slotte hebben wij een gesprek gehad bij Rijkwaterstaat over de vergunbaarheid over deze verbinding. Wij hebben geen zicht

Gemeente Berg en Dal

87 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

op het verloop en de slaagkansen van dit project, omdat we van veel niet beïnvloedbare factoren afhankelijk zijn. Stand van zaken Jaarrekening In 2020 hebben wij een nieuwe exploitant gevonden: Uiterwaarde. Zij exploiteren al diverse pontjes. Wij hebben met hen in december een intentieovereenkomst ondertekend. Daarin staan de wensen: elektrisch een duurzaam varen. We hebben de mogelijkheden voor elektrische en toegankelijke ponten verkend. Die zijn nu of niet beschikbaar of heel kostbaar. Er is wel een ander veer gevonden dat goedkoper is. Daarmee kan een start gemaakt worden met varen. Rolstoelers en scootmobielen kunnen mee met het fiets-voetveer. We maken inzichtelijk wat de kosten zijn om te varen en wat de meerkosten zijn om op langere termijn elektrisch en volledig toegankelijk te varen. Er is budget voor het aanleggen van de paden, maar er is nog geen dekking voor structurele exploitatietekorten. Het Verenfonds draagt voor een deel bij aan de exploitatietekorten. Helaas heeft dit fonds niet lang geleden laten weten dat het onzeker is of dit fonds blijft. Wij volgen de ontwikkelingen op de voet en gaan daarover onder andere met de Provincie in gesprek. De vergunningen bij Rijkswaterstaat zijn in voorbereiding en worden in het eerste half jaar van 2021 aangevraagd.

Wat heeft het gekost? Bedragen x € 1.000 Rekening Begroting Begroting Rekening Verschil 2019 2020 2020 2020 Begroting Primair Actueel Rekening Lasten

-9.086

-6.754

-9.131

-8.463

668

Baten

2.346

1.790

1.500

2.065

565

Totaal programma

-6.740

-4.964

-7.630

-6.398

1.233

Toelichting verschillen Begroting- Jaarrekening In onderstaande tabel zijn de verschillen tussen de begroting en de jaarrekening op dit programma weergegeven. Bedragen x €1.000 Taakveld Bestuur

Gemeente Berg en Dal

Toelichting

Verschil

I/S/RES

- Hogere dotatie aan de voorziening pensioenverplichting wethouders. Door de lage rente, vult de spaarpot niet voldoende en is bijstorten noodzakelijk.

-103

I

- De afrekening over 2019 van onze vorige accountant is lager dan verwacht.

27

I

- Er zijn in 2020 twee onderzoeken uitgevoerd. Een in eigen beheer en een (kosteloos) Doe Mee onderzoek van de Nederlandse Vereniging van Rekenkamers. Daarom zijn er geen onderzoekskosten gemaakt in 2020.

20

I

88 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

Burgerzaken

-

15

I

We hebben in het laatste half jaar minder reisdocumenten en rijbewijzen thuisbezorgd. In het eerste half jaar met de eerste lockdown hebben we dit een tijdje verplicht. De inwoners vonden deze verplichting niet prettig en het was voor onze medewerkers ook extra werk. Omdat het ons als gemeente ook nog meer kost dan het afhalen van een reisdocument hebben we er voor gekozen dit niet meer te verplichten. Dit zorgt er voor dat we minder onkosten hebben gemaakt voor het thuisbezorgen van deze documenten.

Bedrijfsloket en bedrijfsregelingen

- Door de Coronacrisis konden enkele projecten niet doorgaan. Hierdoor hebben we niet het hele budget economische zaken uit kunnen geven.

20

I

Toerisme

- We hebben een bijdrage toegekend voor een aantal toeristiche organisaties in verband met de coronacrisis. Daarvoor hebben we de bijdrage van de provincie ingezet. Deze was niet helemaal dekkend.

-14

I

- Door de Coronacrisis konden enkele projecten van Gelderland Herdenkt niet doorgaan. Daarnaast hebben we een subsidie ontvangen die we niet hadden geraamd.

90

I

- We hebben over het boekjaar 2019 meer toeristenbelasting ontvangen dan waar we mee rekening hebben gehouden bij de jaarrekening. Dit is een voordeel in 2020.

28

I

Musea

- Voor Museumpark Orientalis was een restantbudget van € 550.000 beschikbaar. Hiervan is € 30.000 besteed. We stellen voor het restant over te hevelen naar 2021. Hiertegenover staat ook een lagere bijdrage uit de reserve lopende projecten. Zie hiervoor programma Ons Geld.

520

I

Arbeidsparticipatie

- De bijdrage aan de MGR voor reintegratietrajecten viel € 122.000 lager uit. Dit is met name veroorzaakt doordat wegens corona minder is uitgegeven aan instrumentgelden en de personele inhuur lager is geweest. Ook hebben door corona nauwelijks activiteiten plaatsgevonden in de actiecentra Participatie Stekkenberg en Millingen ad Rijn. Hierdoor is € 58.000 minder besteed.

180

I

- Voor de Pilot Veranderopgave inburgering ontvangen we een rijksbijdrage van € 303.000. Hiervan is € 136.381 uitgegeven. Het voorstel is om het restantbudget over te hevelen naar 2021 via een storting in de reserve lopende projecten. Bij niet besteding van deze gelden moeten we de rijksbijdrage terugbetalen.

167

I/RES

Voor de inplementatie van de nieuwe Wet inburgering hebben we een rijksbijdrage van € 69.000 gekregen. Hiervan is € 3.000 uitgegeven. Het restant hevelen we over naar 2021 via storting in reserve lopende projecten.

66

I/RES

De subsidie voor Vluchtelingenwerk is € 18.000 lager dan geraamd.

18

I

Gemeente Berg en Dal

89 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

Ruimtelijke ordening

- Investeringsbijdrage Project Omgevingswet 336K, Door uitstel van de wet en corona is het project vertraagd. Ook de uitgaven verschuiven naar de toekomst. Hiertegenover staat ook een lagere bijdrage uit de reserve lopende projecten. Zie hiervoor programma Ons Geld.

336

I/RES

- Er zijn in 2020 twee anterieure overeenkomsten gesloten, die ook in 2020 zijn ontvangen en verantwoord. In de begroting hebben we met deze overeenkomsten geen rekening gehouden.

45

I

- De voormalige Oefenhoek in Millingen is gedeeltelijk afgewikkeld. Hier staat een bijdrage uit de reserve lopende projecten tegenover.

-72

I

- De complexen Kloosterpad-West en Pastoor van Tielstraat zijn bijgesteld, waardoor de exploitaties negatiever zijn. Hiervoor moeten we de voorziening verwacht verlies grondexploitaties ophogen.

-38

I

- Dit nadeel is ontstaan door de afwikkeling van openstaande betalingen en ontvangsten met ontwikkelaar Van Erk (zie ook Programma Onze Buurt, taakveld parkeren).

-33

I

- Rente grondexploitatie locatie Centrumplan Groesbeek is verantwoord op taakveld Treasury.

33

Bouwvergunningen

- We hebben meer legesopbrengsten opgehaald dan bij de laatste bijstelling bij de Najaarsnota 2020 verwacht. Er zijn een paar grotere vergunningen toch nog in 2020 verleend.

31

I

Salaris- en inhuurkosten

- Dit betreft de doorbelasting van de salaris- en inhuurkosten van de tijd die de organisatie aan dit programma besteedt.

-113

I

Grondexploitaties

Diverse verschillen

10

Totaal Programma Onze gemeente

1.233

Beleidskaders Wet gemeenschappelijke regelingen De re-integratieverordening MGR Re-integratieverordening-rijk-van-nijmegen Nadere-regels-en-beleidsregels-re-integratieverordening-participatiewet-mgr-rijk-vannijmegen De financiële verordening MGR Inkoopbeleid MGR Het Werkbedrijf Inrichtingsplan-module-werkbedrijf Werkzoekende Sociaal Maatschappelijke Visie 2015 Sterke werkwoorden

Gemeente Berg en Dal

90 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

Werk is de uitkomst Visie document Millingen aan de Rijn, Ubbergen en Groesbeek Structuurvisie Berg en Dal Economische Visie Hier wordt gewerkt Kadernota Toerisme Van trots naar topbestemming Integraal toezicht en handhavingsbeleid Notitie grondexploitatie van de commissie BBV Strategische agenda 2020 Euregio Woonagenda 2017-2025

Verbonden partijen Bedrijfsvoeringsorganisatie Doelgroepenvervoer Regio Arnhem Nijmegen Rechtsvorm

Gemeenschappelijke regeling

Vestigingsplaats

Arnhem

Verantwoordelijke portefeuille

S.Fleuren

Functie(s) betrokken bestuurder(s) Bestuurslid Deelnemers

18 gemeenten

Openbaar en gemeentelijk belang De vervoersorganisatie heeft tot doel de gezamenlijke sturing en (financiële) beheersing van uitvoeringstaken en uitvoering van ondersteunende processen op het gebied van doelgroepenvervoer en aanvullend vervoer voor de deelnemers. De sturing en (financiële) beheersing van uitvoeringstaken en uitvoering van ondersteunende processen op het gebied van doelgroepenvervoer en aanvullend vervoer worden overgedragen aan de vervoersorganisatie. Visie De BVO DRAN is een gemeenschappelijke regeling van de 18 gemeenten in de regio Arnhem en Nijmegen. De BVO DRAN koopt voor de gemeenten het doelgroepenvervoer in (Wmo-, leerlingen-, dagbestedings- en Jeugdwetvervoer) en ziet toe op de uitvoering ervan. Beleidsvoornemens De negentien gemeenten in de regio Arnhem-Nijmegen en de provincie Gelderland werken samen aan het regionale doelgroepenvervoer. Doelgroepenvervoer is vervoer voor inwoners die geen of niet altijd gebruik kunnen maken van regulier openbaar vervoer. De samenwerkende gemeenten hebben hiervoor de Vervoersorganisatie Regio Arnhem Nijmegen opgericht. De vervoersorganisatie brengt de belangen van de gemeenten samen op het gebied van aanvullend vervoer. Samen werken de gemeenten aan het tot stand brengen, ontwikkelen en in stand houden van een kwalitatief hoogwaardig, herkenbaar, efficiënt en eenvoudig te gebruiken vervoersysteem.

Dit vervoer rijdt per 1 september 2016 onder de naam Avan. Het houdt rekening met de mogelijkheden van de reizigers en hun sociale netwerk. En het bedient ook het buitengebied en de kleine kernen, met optimale aansluiting op het reguliere openbaar vervoer. In de vervoersorganisatie sturen en beheersen de gemeenten samen de uitvoering en ondersteunende processen voor dit aanvullend openbaar vervoer.

Gemeente Berg en Dal

91 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

Bedragen x € 1.000 Rekening Begroting Rekening 2019 2020 2020 Jaarlijkse bijdrage Berg en Dal aan verbonden partij

-1.092 Eind boekjaar 2019

-1.072 Begin boekjaar 2020

-794 Eind boekjaar 2020

Aandeel belang gemeente in verbonden partij (%) Resultaat verbonden partij

0

Omvang eigen vermogen verbonden partij

0

Omvang vreemd vermogen verbonden partij

8.669

Toelichting Cijfers 2020 nog niet bekend.

Ontwikkelingen Per 1 juni 2020 zijn er nieuwe contracten afgesloten met vervoerders en zijn we overgestapt naar een callcentermodel in plaats van een regiemodel. Dit houdt onder meer in dat de BVO DRAN nu zelf managementrapportages opstelt en monitoringsinstrumenten gaat ontwikkelen. Doel hiervan is meer inzicht verkrijgen in vervoersbehoefte en oneigenlijk gebruik van de vervoerspas tegengaan. Verder wordt de planning van het vervoer meer aan de vervoersbedrijven over gelaten. In december 2020 is er een rapportage opgeleverd van een marktonderzoek. Hieruit zijn een aantal mogelijke maatregelen naar voren gekomen om de kosten te beheersen. In 2021 werken we deze uit.

Risico's De inrichting van het vervoer is gebaseerd op een "open einde" systematiek. Dit betekent dat de kosten oplopen wanneer een gemeente meer inbrengt of dat er in een periode meer ritten hebben plaatsgevonden dan begroot. Dit brengt een financieel risico met zich mee. Zodoende moet er periodiek inzicht zijn in het volume van het aantal ritten en moeten de gevolgen van verwachte toenames van ritten tijdig worden gecommuniceerd met de gemeente. Op dit moment is het nog niet mogelijk aan het risico een concreet bedrag te koppelen. - Door de coronacrisis zijn er in 2020 veel minder ritten uitgevoerd dan gepland. Om de sector overeind te houden is afgesproken dat toch 80% van de begrote kosten worden uitgekeerd. Dit zal in 2021 doorlopen. De ontwikkelingen rondom de pandemie maken het zeer lastig om prognoses te doen voor de uitgaven in 2021. Al met al levert deze ontwikkeling over 2020 dus wel een financieel voordeel op van circa 2 ton.

Euregio (Rhein-Waal) Rechtsvorm

Gemeenschappelijke regeling

Vestigingsplaats

Kleve

Verantwoordelijke portefeuille

M. Slinkman

Functie(s) betrokken bestuurder(s) Lid Euregioraad Deelnemers

Duitse en Nederlandse gemeenten, regionale overheden

Openbaar en gemeentelijk belang Stimuleren van de grensoverschrijdende samenwerking in het Nederlands-Duits grensgebied. Visie De Euregio Rijn-Waal geldt als pleitbezorger voor de gehele grensregio. Wij zetten ons bij Nederlandse, Duitse en Europese instellingen en organen in voor de belangen van de grensregio, om

Gemeente Berg en Dal

92 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

de grensoverschrijdende toegankelijkheid duurzaam te verbeteren. De belangenbehartiging vindt plaats op alle maatschappelijk relevante gebieden, van economie en infrastructuur tot onderwijs en cultuur. Daarnaast biedt de Euregio Rijn-Waal ook een platform voor diverse doelgroepen in de regio. Enkele voorbeelden zijn het Euregionale Forum voor Grensoverschrijdende Gezondheidszorg en de Ronde Tafel Openbare Orde en Veiligheid. Ook faciliteert de Euregio Rijn-Waal desgewenst grensoverschrijdende ad-hoc werkgroepen rondom diverse actuele thema's.

Beleidsvoornemens De Euregio Rijn-Waal is een Nederlands-Duits openbaar lichaam, waarbij circa 55 gemeenten en regionale overheden zijn aangesloten. De Euregio Rijn-Waal heeft als belangrijkste doel de grensoverschrijdende samenwerking te verbeteren en te intensiveren. De Euregio Rijn-Waal brengt partners bij elkaar om gezamenlijke initiatieven te starten. De Euregio Rijn-Waal wil zich nog duidelijker positioneren en onderscheiden als expert op het gebied van grensoverschrijdende samenwerking. De Euregio Rijn-Waal is vertegenwoordigd in vele netwerken aan beide zijden van de grens en heeft veel expertise in huis om grensoverschrijdende vragen te kunnen beantwoorden. De Euregio Rijn-Waal is niet alleen expert op het gebied van het Europese subsidieprogramma's als INTERREG en Eures, maar is ook het aanspreekpunt voor haar inwoners als het gaat om grensoverschrijdend wonen en werken. De Euregio Rijn-Waal faciliteert actief de netwerken op het gebied van onder andere intergemeentelijke samenwerking, gezondheidszorg en openbare orde en veiligheid. Met haar brede kennis wil de Euregio Rijn-Waal haar leden en stakeholders motiveren grensoverschrijdend actief te worden. Meer beleidsvoornemens zijn te vinden in de Strategische Agenda 2020 Euregio. Bedragen x € 1.000 Rekening Begroting Rekening 2019 2020 2020 Jaarlijkse bijdrage Berg en Dal aan verbonden partij

-8 Eind boekjaar 2019

-8 Begin boekjaar 2020

-8 Eind boekjaar 2020

Aandeel belang gemeente in verbonden partij (%) Resultaat verbonden partij

192

Omvang eigen vermogen verbonden partij

1.650

Omvang vreemd vermogen verbonden partij

3.614

Toelichting Cijfers 2020 nog niet bekend Ontwikkelingen Afgelopen november heeft de Euregioraad de Strategische Agenda 2025+ vastgesteld. Deze Agenda zal de komende jaren de leidraad vormen voor de activiteiten van de Euregio. Risico's Risico's van enige omvang zijn niet te verwachten. De Euregio heeft een stabiele en solide financiële positie. Gemeenschappelijk Orgaan regio Arnhem Nijmegen Rechtsvorm

Gemeenschappelijke regeling

Vestigingsplaats

Nijmegen

Verantwoordelijke portefeuille

M. Slinkman

Gemeente Berg en Dal

93 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

Functie(s) betrokken bestuurder(s) Afgevaardigde gemeente Deelnemers

18 gemeenten

Openbaar en gemeentelijk belang Na de opheffing van de Stadsregio Arnhem – Nijmegen is in de regio Arnhem-Nijmegen de wens blijven bestaan om op een aantal gebieden samen te blijven werken. Dit zijn de gebieden economie, wonen, mobiliteit en duurzaamheid. Deze samenwerking is geregeld in een lichte vorm van een gemeenschappelijke regeling: het Gemeenschappelijk Orgaan (GO). Het GO richt zich op een structurele verbetering van het vestigingsklimaat voor inwoners en bedrijven in de Arnhem Nijmegen City Region, in zowel nationaal als internationaal perspectief. Het doel van het GO is om op de gebieden economie, mobiliteit, wonen en duurzaamheid het beleid onderling en met de provincie af te stemmen. Het GO bestaat uit een Bestuurlijk Overleg (hier nemen over het algemeen de burgemeesters in plaats). Onder dit Bestuurlijk Overleg hangen 4 regionale portefeuillehoudersoverleggen: economie, wonen, duurzaamheid en mobiliteit.

Visie De Regio Arnhem Nijmegen is een regionaal samenwerkingsverband tussen 18 gemeenten gericht op een structurele verbetering van het vestigingsklimaat voor inwoners en bedrijven in de regio Arnhem Nijmegen, in nationaal en internationaal perspectief. Ook moet het leiden tot een intensieve samenwerking met ondernemers, onderwijs- en kennisinstellingen en de overheid: de Triple Helix. Beleidsvoornemens De Stadsregio Arnhem Nijmegen als WGR+ regio is geliquideerd en functioneert niet meer als regionaal samenwerkingsverband. De gemeenten hechten nog wel waarde aan een vorm van regionale samenwerking op de terreinen Economie, Mobiliteit, Wonen en Duurzaamheid. Voor deze samenwerking is het Gemeenschappelijk Orgaan opgericht. Deze samenwerking moet leiden tot een structureel betere positie van de regio in (inter)nationaal perspectief. Ook moet het leiden tot een intensieve samenwerking met ondernemers, onderwijs- en kennisinstellingen en de overheid: de Triple Helix. Bedragen x € 1.000 Rekening Begroting Rekening 2019 2020 2020 Jaarlijkse bijdrage Berg en Dal aan verbonden partij

-65 Eind boekjaar 2019

-65 Begin boekjaar 2020

-65 Eind boekjaar 2020

Aandeel belang gemeente in verbonden partij (%)

4,47%

4,47%

4,47%

Resultaat verbonden partij

84

109

Omvang eigen vermogen verbonden partij Omvang vreemd vermogen verbonden partij Toelichting Geen bijzonderheden Ontwikkelingen In 2019 is geconstateerd dat deze lichte vorm van samenwerking de genoemde ambities onvoldoende kan waarmaken. Besloten is toen om een versterkingsproces te starten. Onder leiding van een stuurgroep is er gewerkt aan een nieuwe visie op de regio en een nieuwe agenda met opgaven. Alle 18 deelnemende gemeenten hebben inmiddels besloten om akkoord te gaan met de plannen voor de versterking en deel te nemen aan de Groene Metropoolregio. Doel van de versterking zijn het vergroten van slagkracht, het laten horen van een steviger stem in Arnhem (Provincie), Den Haag (Rijk), Brussel (Europa) en Düsseldorf, en het vergroten van de

Gemeente Berg en Dal

94 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

bestuurlijke transparantie. Gekozen is voor een stevigere vorm van samenwerking (Openbaar lichaam met een regiobureau), en een opgavegerichte manier van werken om zo de benodigde integraliteit en slagkracht te organiseren. De nieuwe samenwerking is per 1 januari 2021 van start gegaan onder de naam Groene Metropoolregio. De oude samenwerking wordt medio 2021 geliquideerd.

Risico's · Meedoen aan de opgaven is niet verplicht. Jaarlijks nemen de 18 raden daarover een besluit. Hierdoor kan er een ‘lappendeken’ ontstaan van gemeenten die wel en niet aan een bepaalde opgave meedoen. Vraag is of je dan als regio wel voldoende als eenheid kan opereren, zowel naar binnen als naar buiten. · De nieuwe samenwerking vraagt een flink financieel commitment van gemeenten. Hier staat tegenover dat grote maatschappelijke opgaven met meer slagkracht kunnen worden aangepakt en hiervoor meer bijdragen uit Arnhem, Den Haag en Brussel kunnen worden binnengehaald. Gezien de extra financiële inzet moeten we daarom scherp blijven op de resultaten die de samenwerking voor onze inwoners oplevert. · Niet meedoen met een opgave leidt tot verlies van invloed en zeggenschap op het terrein van deze opgave.

Grenzland Draisine GMBH Rechtsvorm

Vennootschappen en coöperaties

Vestigingsplaats

Kranenburg(Duitsland)

Verantwoordelijke portefeuille

S. Fleuren

Functie(s) betrokken bestuurder(s) Lid toezichtsraad Deelnemers

Kleve, Kranenburg en Berg en Dal

Openbaar en gemeentelijk belang Toeristische exploitatie van het spoortracé Groesbeek-Kranenburg-Kleve Visie Het exploiteren van het spoortracé Groesbeek-Kranenburg-Kleve. Beleidsvoornemens Mede in het kader van het project "Zorgeloos op Vakantie" en de ambitie een toegankelijke regio te zijn, worden enkele familie-draisinen geschikt gemaakt voor rolstoelgebruikers. De drie Draisinestations in Groesbeek, Kranenburg en Kleef krijgen een rolstoeloprit. Daarnaast geeft de Grenzland Draisine GmbH in 2018 meer aandacht aan promotie in Nederland. Bedragen x € 1.000 Rekening Begroting Rekening 2019 2020 2020 Jaarlijkse bijdrage Berg en Dal aan verbonden partij

0 Eind boekjaar 2019

0 Begin boekjaar 2020

-35 Eind boekjaar 2020

Aandeel belang gemeente in verbonden partij (%)

33,33%

33,33%

33,33%

Resultaat verbonden partij

0

-90

Omvang eigen vermogen verbonden partij

19

34

Omvang vreemd vermogen verbonden partij

59

7

Gemeente Berg en Dal

95 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

Toelichting Geen bijzonderheden Ontwikkelingen Vanwege corona heeft de fietstrein weinig gasten kunnen ontvangen. De fietstrein heeft onvoldoende reserves om dit tekort aan inkomsten op te vangen. Ook op andere manieren konden ze deze tekorten niet opvangen, bv via steun van de Duitse overheid. Daarom vroeg de fietstrein in 2020 aan de deelnemende gemeenten een eenmalig bijdrage van € 35.000,-. De drie gemeenten hebben deze bijdrage toegekend. Wij konden deze bijdrage vergoeden uit de eenmalige bijdrage van € 100.000,die we hiervoor van de provincie hebben ontvangen. Risico's Ook in 2021 is het aantal gasten van de fietstrein afhankelijk van de mate waarin we het coronavirus onder controle kunnen krijgen. Dit is op voorhand niet in te schatten en daarom een risico. Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Rechtsvorm

Gemeenschappelijke regeling

Vestigingsplaats

Nijmegen

Verantwoordelijke portefeuille

S. Fleuren/I.v.d.Scheur

Functie(s) betrokken bestuurder(s) Lid Dagelijks Bestuur/ Lid Algemeen Bestuur Beuningen, Druten, Heumen, Nijmegen, Mook en Middelaar, Deelnemers Wijchen, Berg en Dal Openbaar en gemeentelijk belang De MGR heeft twee modules, het Werkbedrijf en IRvN. De gemeente Berg en Dal is deelnemer in beide modules. Het Werkbedrijf voert voor de regiogemeenten de wettelijke re-integratie taken uit op grond van de Participatiewet. Daarnaast voert ze de wettelijke taken uit op grond van de Wet sociale werkvoorziening. De module IRvN voert een aantal ICT-taken uit voor de regiogemeenten. Visie In het koersdocument "In een goede relatie geef je elkaar de ruimte "staat een aantal principes gedefinieerd voor regionale samenwerking. Principes die tot stand zijn gekomen na een traject van ruim 2 jaar met raden en colleges: 1. Samenwerking haalt het maximale uit de uitvoering. 2. Samenwerking laat beleid een lokale aangelegenheid. 3. Samenwerking levert geen bestuurlijke drukte op. 4. Samenwerking gaat uit van ontkokering en integraliteit. Het werkbedrijf en ICT Rijk van Nijmegen staan als modules van de MGR voor de uitdaging vorm te geven aan de eerste twee principes. Het is aan de MGR om invulling te geven aan de laatste twee principes.

Dit wordt onder meer gedaan door de platformfunctie, waarmee gesprekken op het niveau van het Rijk van Nijmegen over thema's die meerdere gemeenten aangaan gefaciliteerd kunnen worden. Ook de overige ondersteuning van het bestuur, breder dan alleen voor wat betreft de invulling van de platformfunctie, val onder dit kopje. Hiermee is er aansluiting bij de praktijk, waarin dit ook geen gescheiden taken en werkzaamheden betreft. Beleidsvoornemens Met betrekking tot het Werkbedrijf zijn de voornemens: - Meer arbeidsgehandicapten aan de slag. - Dienstverlening aan statushouders. - Invullen wettelijke verplichting beschut Werk Participatiewet. - Verbeteren samenspel met afdelingen Inkomen. - De positieve lijn van een stijgende toegevoegde waarde per SW-medewerker wordt doorgezet. - Verder bouwen aan de keten van loonvormende arbeid. - Kandidaten die zich ontwikkelen in de niet-loonvormende keten, de stap naar de loonvormende

Gemeente Berg en Dal

96 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

keten te laten zetten. Iemand die door bepaalde omstandigheden niet meer in staat is tot loonvormende arbeid, toe te leiden naar de lokale situatie voor een niet-loonvormende activiteit. - Evaluatie van de platformfunctie van de MGR; - Aanknopingspunten uit de evaluatie benoemen en uitvoeren om op andere wijze de platformfunctie uit te gaan voeren; - Het thema demografie verdiepen met het oog op regionale samenwerking; - In samenwerking met de Agendacommissie twee regionale (raads)bijeenkomsten organiseren; - Verbeteren van de website, zodat de openbare vergaderingen en stukken toegankelijk zijn. Voor nadere informatie: zie MGR Regio Rijk van Nijmegen Begroting 2019-2022 en bijstelling 2018 Met betrekking tot het Werkbedrijf zijn de voornemens: · Meer arbeidsgehandicapten aan de slag. · Dienstverlening aan statushouders. · Invullen wettelijke verplichting beschut Werk Participatiewet. · Verbeteren samenspel met afdelingen Inkomen en participatieconsulenten. · De toegevoegde waarde per SW-medewerker wordt zoveel mogelijk op peil gehouden, ondanks het feit dat de inzetbaarheid van deze groep onder druk staat. · Terugdringen van het hoge ziekteverzuim. · Verder bouwen aan de keten van loonvormende arbeid. · Kandidaten die zich ontwikkelen in de niet-loonvormende keten, de stap naar de loonvormende keten te laten zetten.

Iemand die door bepaalde omstandigheden niet meer in staat is tot loonvormende arbeid, toe te leiden naar de lokale situatie voor een niet-loonvormende activiteit. Met betrekking tot de platformfunctie zijn de voornemens: · In samenwerking met de Agendacommissie drie regionale (raads)bijeenkomsten organiseren; Voor nadere informatie: zie Begroting 2021 – 2024 en bijstelling 2020 MGR Rijk van Nijmegen Bedragen x € 1.000 Rekening Begroting Rekening 2019 2020 2020 Jaarlijkse bijdrage Berg en Dal aan verbonden partij

-6.704 Eind boekjaar 2019

-8.187 Begin boekjaar 2020

-6.125 Eind boekjaar 2020

Aandeel belang gemeente in verbonden partij (%)

10,96%

10,79%

8,86%

Resultaat verbonden partij

0

0

Omvang eigen vermogen verbonden partij

0

0

21.781

25.104

Omvang vreemd vermogen verbonden partij Toelichting Opgenomen zijn de voorlopige cijfers 2020

Ontwikkelingen Er wordt mogelijk een (sterk) aan de MGR gerelateerde detacheringsstichting opgericht met als doel om een lastige bemiddelbare categorie werkzoekenden aan structureel werk te helpen. Risico's De risico's van het werkbedrijf zijn gekwantificeerd in de begroting van het werkbedrijf. Aangezien het werkbedrijf geen algemene reserve mag aanhouden, moet elke gemeente haar risicodeel in de begroting opnemen. De verwachtingswaarde van de risico's bedraagt € 6,605 mln. en het risico op € 2,554 mln. Ons aandeel bedraagt daarin ongeveer 11%.

Gemeente Berg en Dal

97 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

Omgevingsdienst Rijk van Nijmegen Rechtsvorm

Gemeenschappelijke regeling

Vestigingsplaats

Nijmegen

Verantwoordelijke portefeuille

N.Verheul

Functie(s) betrokken bestuurder(s) Lid algemeen bestuur/Lid dagelijks bestuur Beuningen, Druten, Heumen, Nijmegen, Wijchen, Berg en Dal en Deelnemers provincie Gelderland Openbaar en gemeentelijk belang De ODRN behartigt de belangen van de deelnemers op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving in het kader van het omgevingsrecht. Het doel van de vorming van de ODRN is het bereiken van een hogere kwaliteit van vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) en door bundeling van deze taken de efficiency te verbeteren. Alle deelnemende gemeenten hebben hun milieutaken ingebracht (verplichting vanuit het Rijk). De gemeente Berg en Dal, gemeente Nijmegen en de provincie Gelderland hebben ook de uitvoering van de bouwtaken (Wabo-breed) ingebracht. Visie De opgedragen taken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving zodanig uitvoeren dat deze dienstbaar zijn aan veilige fysieke leefomgeving. Hierbij vindt de uitvoering plaats op kwalitatief goed niveau, efficiënt en met het oog voor de klant. Extra aandacht wordt hierbij gegeven aan de risicovolle (bedrijfs)activiteiten in het kader van het toezicht op risicobedrijven en de vergunningverlening bij complexe bedrijven. Beleidsvoornemens Bij uitvoering van de taken gelden, naast wettelijke voorschriften, de beleids -en/of toetsingskaders die worden ingebracht door de partners.

Steeds zal worden beoordeeld in hoeverre er verschillen zitten in deze beleidskaders van de partners en zullen voorstellen gedaan worden hoe met deze verschillen om te gaan. Er loopt een discussie over de cultuurverandering bij de ODRN naar de ‘Ja, mits’ houding. Deze verandering sluit ook aan bij de transitie die de komende Omgevingswet van ons vraagt. Bedragen x € 1.000 Rekening Begroting Rekening 2019 2020 2020 Jaarlijkse bijdrage Berg en Dal aan verbonden partij

-2.012 Eind boekjaar 2019

-1.512 Begin boekjaar 2020

-2.222 Eind boekjaar 2020

Aandeel belang gemeente in verbonden partij (%)

11,78%

11,30%

10,80%

Resultaat verbonden partij

20

483

Omvang eigen vermogen verbonden partij

74

494

Omvang vreemd vermogen verbonden partij

5.203

6.929

Toelichting Opgenomen zijn de voorlopige cijfers 2020 Ontwikkelingen - Implementatie Omgevingswet - Implementatie Wet kwaliteitsborging bouwen (Wkb) - Verbeteringen ODRN. De ODRN heeft een ontwikkelplan opgesteld aan de hand van 3 ontwikkellijnen: 1. Zakelijkheid, 2. Gezamenlijkheid en 3. Wettelijke ontwikkelingen.

Gemeente Berg en Dal

98 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

De genoemde ontwikkelingen zijn hierin meegenomen.

Risico's Het totaal van de risico's van de ODRN bedraagt € 803.000. De ODRN rekent vervolgens met een dempingsfactor van 0,6 omdat niet alle risico's zich tegelijkertijd zullen voordoen. 0,6 x € 803.000 = € € 482.000. Het aandeel van Berg en Dal hierin bedraagt € 55.976 Stichting Rijk van Nijmegen@ Rechtsvorm

Stichtingen en verenigingen

Vestigingsplaats

Nijmegen

Verantwoordelijke portefeuille

S.Fleuren

Functie(s) betrokken bestuurder(s) Bestuurslid Deelnemers

7 gemeenten, provincie Gelderland en de Rabobank

Openbaar en gemeentelijk belang In onderlinge samenwerking de vele kwaliteiten van het Rijk van Nijmegen aan elkaar te verbinden en te versterken. Het doel van de stichting is de sociaal economische ontwikkeling van onze regio te stimuleren Visie Om de sociaal-economische potentie van het MKB in het Rijk van Nijmegen te verzilveren, is het essentieel om de krachten in de regio te verbinden en te versterken in een intensieve samenwerking tussen inwoners, bedrijven, instellingen en gemeenten. - Op regionaal niveau creëert RvN@ een cultuur van samenwerken, waarin communities over gemeentegrenzen heen samen sociaal-economische uitdagingen aanpakken. Het belang van relaties, partnerschappen en samenwerkingsverbanden is natuurlijk niet nieuw, maar het groeit. Daarom stimuleren ze dat communities hun kennis en ervaringen delen op virtuele en fysieke ‘marktplaatsen’. - RvN@ stimuleert projecten met kennis, toegang tot een groot netwerk en financiële middelen. Ook werven ze nieuwe projecten, die de economie aanjagen. Beleidsvoornemens

Beleidsvoornemens De belangrijkste koerswijziging die eind 2019 is ingezet betreft de sterkere focus op het MKB en innovatie binnen drie prioritaire thema’s: · Food&Health · Smart&IT · Circulair Ondernemen De ambitie van RvN@ voor de periode 2020-2025 is: Het versterken van de innovatiekracht van het MKB in de regio Rijk van Nijmegen om een topregio van Nederland te worden. Een regio waarin de ontwikkeling van innovaties leidt tot meer economische groei in de vorm van o.a. vergroting van de arbeidsparticipatie, minder werkeloosheid en behoud van talent voor de regio. De ambitie is vertaald in drie strategische doelen: · Het versterken van de samenwerking en kennisuitwisseling binnen de regio door het verbinden van MKB-bedrijven, overheden, studenten en (onderwijs)instellingen; · Het behouden en ontwikkelen van talent voor het MKB in de regio Rijk van Nijmegen; · Het bevorderen van markt- en productinnovaties in het MKB. Bedragen x € 1.000 Rekening Begroting Rekening 2019 2020 2020

Gemeente Berg en Dal

99 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020

Jaarlijkse bijdrage Berg en Dal aan verbonden partij

-21 Eind boekjaar 2019

-22 Begin boekjaar 2020

-19 Eind boekjaar 2020

Aandeel belang gemeente in verbonden partij (%) Resultaat verbonden partij

-10

Omvang eigen vermogen verbonden partij

-10

Omvang vreemd vermogen verbonden partij

51

Toelichting Cijfers 2020 nog niet bekend Ontwikkelingen Door de coronacrisis heeft RvN@ in 2020 de activiteiten voor haar netwerk online georganiseerd. RvN@ heeft laten zien snel en flexibel te kunnen schakelen. Er zijn bijvoorbeeld meerdere webinars georganiseerd om ondernemers te helpen bij vernieuwing in de coronacrisis en er is een digitaal evenement (Meeting of Minds) georganiseerd met meer dan 300 bezoekers. RvN@ is voor de financiering sterk afhankelijk van de gemeenten en de Rabobank in het Rijk van Nijmegen. Dit maakt RvN@ kwetsbaar. Om deze reden is er in 2020 onderzoek gedaan naar andere inkomstenbronnen, met name uit het bedrijfsleven. Diverse opties zijn onder de loep genomen zoals sponsoring, crowdfunding, lidmaatschap bedrijven, en de verkoop van ontwikkelde producten. Een projectwaardemodel is als meest kansrijke optie benoemd. Dit model houdt in dat RvN@ haar programmabureau gaat inzetten voor projectmanagement en uitvoering van innovatieve projecten die niet behoren tot de basisactiviteiten van RvN@. Uiteraard moeten deze projecten binnen de gekozen thema’s en doelstellingen vallen. Zowel overheid, ondernemers als onderwijs kunnen hier tegen betaling gebruik van maken. In 2021 gaat RvN@ hier verder mee aan de slag.

Risico's Zoals hierboven aangegeven is RvN@ voor financiering sterk afhankelijk van de gemeenten en Rabobank Rijk van Nijmegen. Bij een aantal gemeenten is de financiering van RvN@ onderwerp van discussie. Om RvN@ stabiliteit en duidelijkheid te geven voor de komende jaren, is er gewerkt aan een convenant. Het convenant is niet haalbaar gebleken. Wel wil RvN@ zoals hierboven al aangegeven nog extra inkomsten genereren door haar programmabureau in te zetten voor projectmanagement en uitvoering van innovatieve projecten die niet behoren tot de basisactiviteiten van RvN@. De vraag is of dit voldoende is om tot een stabiele basis te komen. Het risico is dus aanwezig dat RvN@ minder goed in staat is om haar doelstellingen te behalen. Toerisme Veluwe Arnhem Nijmegen Rechtsvorm

Stichtingen en verenigingen

Vestigingsplaats

Elst

Verantwoordelijke portefeuille

S. Fleuren

Functie(s) betrokken bestuurder(s) Afgevaardigde gemeente Deelnemers

33 gemeenten in de regio Arnhem Nijmegen

Openbaar en gemeentelijk belang Het vergroten van het toeristisch marktaandeel van de Regio Arnhem Nijmegen. Visie De vrijetijdseconomie vormt een belangrijk onderdeel van de economie in de regio Veluwe Arnhem Nijmegen. Het streven naar economische groei binnen recreatie en toerisme zorgt voor meer bestedingen en werkgelegenheid. Hierdoor ontstaat een kwalitatief goed verblijfsklimaat. Een klimaat

Gemeente Berg en Dal

100 van 288

Jaarverslag en Jaarrekening 2020