Jaarverslag en jaarrekening 2022 WAA Venlo e.o. Directieverslag concept 1-5 versie na check Deloitte (1)

€ 30.233 € 31.259 € -1.026 394,18 € -404.000

- 19 -

Gewijzigde Begroting 2022 € 29.974 € 31.259 € -1.285 391,50 € -503.000

Afwijking € 259 € 0 € 259 +2,68 € 99.000

Het lagere subsidietekort ad € 99.000 kan als volgt worden geanalyseerd: Meer rijkssubsidie door hogere rijkssubsidie per SE Meer rijkssubsidie door hogere SW-bezetting Per saldo meer rijkssubsidie dan begroot Meer uitvoerings- en plaatsingskosten door meer SE Per saldo lager subsidietekort

SE 394,18 +2,68

€ € 259 € 30.233

+2,68

€ 31.259

€ € 102.000 € 81.000 € 183.000 - € 84.000 € 99.000

In de jaarrekening is in het Overzicht van baten en lasten de corona-compensatie van het Rijk over 2021 ad € 297.000 resp. € 67.000 voor 2022, idem als vorig jaar en vanwege het incidentele karakter, onder de Diverse baten verantwoord, en de doorbetaling ervan is als Bijdrage aan WAAgroep nv vermeld. Het overschot op de exploitatie van het Schap ad € 7.593.000 over 2022 wordt, aangevuld met een bedrag van € 600.000 zijnde door de voor 2022 vastgestelde gemeentelijke tekortfinanciering en met € 311.000 door een onttrekking uit de bestemmingsreserve, voor een totaalbedrag van € € 8.504.000 conform bestuurlijke afspraken t.a.v. resultaatbestemming toegevoegd aan de algemene reserve van het Schap. 1.1.6.4 Overhead, vennootschapsbelasting en onvoorzien Het Schap voert één programma uit, de Wet Sociale Werkvoorziening. De volledige exploitatie van de gehele WAA entiteit is hierop gericht, waardoor geen sprake is van kosten die gemaakt worden voor meerdere programma’s. Derhalve is bij het Schap alleen sprake van overhead t.a.v. indirecte kosten. T.a.v. vennootschapsbelasting (Vpb) is het Schap vrijgesteld van vennootschapsbelasting. Dit omdat het Schap geen onderneming voert zoals bedoeld in de Wet Vpb. Voor een nadere toelichting verwijzen wij naar de risicoparagraaf 1.2.1.1 onderdeel 4. Fiscale risico’s.

1.1.7 Realisatie van doelmatigheid en rechtmatigheid Een basishouding en natuurlijk uitgangspunt voor een publiekrechtelijke organisatie als WAA is dat zij in al haar doen en laten bij de uitvoering van haar publieke taak altijd en overal doelmatig en rechtmatig handelt. Dit geldt voor zowel de wettelijke als ook in de uitvoering van alle andere (overheids-)taken die door de participanten in de regeling bij haar zijn neergelegd. Doelmatigheid Doelmatig opereren ten aanzien van haar sociale opdracht betekent voor WAA het maximaal invullen van de taakstelling voor haar gemeenten. Het Schap heeft, evenals in voorgaande jaren, ook in 2022 op dit aspect binnen haar mogelijkheden maximaal invulling gegeven aan haar doelstelling en derhalve op dit punt doelmatig gehandeld. Doelmatigheid veronderstelt ook dat alle toegewezen taken binnen de gestelde kaders adequaat worden uitgevoerd met in achtneming van alle vigerende (wettelijke) kaders en tegen voor deze participanten aanvaardbare kosten. Hiertoe zijn in het kader van doelmatigheid vanaf 2017 onderstaande in “Samen Groeien” en in de geactualiseerde koers bevestigde, verankerde randvoorwaarden opgenomen: • de werkwijze van het WAA bedrijf moet sober en doelmatig zijn: de uitgaven worden hierop aangepast.

Daar waar expertise of andere vormen van ondersteuning noodzakelijk is wordt contact gezocht met de drie deelnemende gemeenten; vacatures zouden dan ook over en weer kunnen worden uitgewisseld; • WAA dient zo min mogelijk langlopende financiële verplichtingen aan te gaan. Daar waar dit onverhoopt toch aan de orde zou kunnen en moeten zijn vanuit bedrijfsvoering, wordt dit vooraf afgestemd en besloten in samenspraak met de deelnemende gemeenten. Dit om eventuele staartverplichtingen als gevolg van een mogelijke mismatch tussen eisen en wensen van een sterk veranderende WAA-organisatie en kosten uit lopende contracten en investeringen te minimaliseren; • binnen de huidige financiële positie van zowel WAA als gemeenten wordt blijvend een substantieel bedrag apart geoormerkt en apart gealloceerd om de volledige transitie van WAA

- 20 -

vanaf 2018 en verder van een multi MKB-bedrijf naar een professioneel detacheringsbedrijf voor primair Wsw’ers, mogelijk te maken. De gehele ombouw en transitie van de entiteit WAA zal gecontroleerd en geconditioneerd gebeuren met oog voor organisatorische en financiële stabiliteit en continuïteit van de organisatie WAA én haar participanten. Inzet van eigen én aparte frictiemiddelen gebeurt, rekening houdende met en binnen de bestaande financiële mogelijkheden van zowel WAA als de deelnemende gemeenten en onder genoemde randvoorwaarden. WAA blijft in dit proces ten aanzien van doelmatigheid jaarlijks streven naar evenwicht tussen doel en de hieraan verbonden kosten en bijdragen, in samenwerking met de deelnemende gemeenten. Doel is om jaarlijks het tekort voor WAA en dus ook de gemeentelijke bijdragen te beperken. In alle jaar- en meerjarenbegrotingen t/m 2027 is jaarlijks een tekort voor WAA op de uitvoering van de Wsw opgenomen, dat past binnen dit kader. Tot en met 2022 worden de tekorten (vooralsnog) jaarlijks gedekt door een gemeentelijke bijdrage. Vanaf 2023 worden de kosten van het Schap bij de gemeenten direct in rekening gebracht. Doelmatigheid is en blijft altijd voor WAA van belang en zal intern periodiek worden gemeten en getoetst aan de hand van vooraf benoemde prestatie-indicatoren.

Via jaarrekeningen, begrotingen, kwartaalberichten, maandrapportages en maandelijkse dashboards worden periodiek alle voor de sturing en bedrijfsvoering relevante indicatoren op een eenduidige en transparante wijze periodiek aan alle belanghebbenden bij WAA gepresenteerd. Naast eigen indicatoren wordt doelmatigheid bij het Schap en haar uitvoeringsorganisatie WAA-groep nv jaarlijks getoetst door de gerealiseerde doelen en de daarbij behorende kosten voor de uitvoering van de Wsw af te zetten tegen beschikbare branchegegevens. Dit, tezamen met een duidelijke periodieke (interne) verantwoording en toelichting op resultaten en van nature ingebouwde interne en externe controles, zorgt voor een informatieverzorging die de vereiste (bestuurlijke) transparantie waarborgt. WAA heeft altijd al doelmatigheid hoog in haar vaandel staan en zal op dit punt de ingezette lijn blijven volgen. Rechtmatigheid Rechtmatigheid is te zien als “handelt binnen vigerende wettelijke kaders én bestuurlijke beleids- en richtlijnen zoals die door haar deelnemende gemeenten zijn geformuleerd”. Rechtmatigheid veronderstelt ook te allen tijde integer zijn in al het doen en laten. Ook dit is voor een publieke organisatie als WAA een must en een vanzelfsprekendheid. Bij rechtmatigheid hoort ook het adequaat afleggen van verantwoording naar alle participanten, transparantie in doen en laten en integer zijn.

Dit zijn de uitgangspunten voor al het handelen en doen en als zodanig benoemd door WAA. Omdat het afleggen van verantwoording en transparantie voor WAA altijd al van groot belang was en ook blijft, en het Schap het belang van Sisa (single information single audit) en de informatie die hieruit naar voren kwam, onverminderd onderschrijft, zijn (ondanks het ontbreken van een wettelijke verplichting hiervoor) in 2022 wederom de van toepassing zijnde Sisa-gegevens door WAA integraal opgenomen in de jaarstukken. De accountant d.m.v. zijn controle(verklaring) en de Provincie Limburg middels hun toezicht geven aan in hoeverre WAA heeft voldaan aan de eisen van financiële en sociale rechtmatigheid: • de financiële rechtmatigheid wordt getoetst door kengetallen en door te controleren in hoeverre alle uitgaven binnen de kaders van de genoemde wettelijke regelingen vallen én of deze passen binnen wettelijke bepalingen voor verslaggeving (gemeentelijke comptabiliteitsvoorschriften), financiering (wet FIDO), etc. Vanaf den beginne heeft WAA steeds ruimschoots aan de gestelde rechtmatigheidseisen voldaan en ook in 2021 is dit het geval. WAA blijft ook in de toekomst streven om steeds aan deze eisen te voldoen maar kan geen garantie hiervoor geven. Dit omdat het Rijk jaarlijks wet- en regelgeving aanpast zonder rekening te houden met praktische (on)mogelijkheden.

Hierdoor is het risico van subsidiekorting altijd latent aanwezig; • de sociale rechtmatigheid wordt getoetst door te controleren of WAA heeft voldaan aan de personele eisen zoals die door het Rijk in de Wsw heeft neergelegd.

- 21 -

WAA richt zich vanaf 2014 sec op de uitvoering van de Wsw, en blijft dit vooralsnog onverminderd doen. Behoudens de inzet van mensen uit de Participatiewet op werkobjecten á la Wsw om de uitvoering van de Wsw te ondersteunen, zijn tot en met 2022 geen andere doelgroepen dan Wsw in behandeling bij WAA. De resultaten (i.c. kosten en opbrengsten) die door WAA gegenereerd worden, worden geclassificeerd als volledig publiekrechtelijk. De publieke activiteit van WAA vloeit namelijk per definitie voort uit de Wsw. Mocht sprake zijn van activiteiten die hieraan niet direct of indirect gerelateerd zijn, worden deze steeds zowel operationeel als financieel nadrukkelijk gescheiden van de Wsw. Op deze wijze voldoet WAA aan de eisen die de Wsw stelt en is de scheiding tussen Wsw en overige activiteiten en tussen publieke en private financiering duidelijk verankerd in de (administratieve) organisatie van de gehele WAA-organisatie. De accountant heeft in 2022, wederom, vastgesteld dat ook op dit punt de WAA-organisatie voldoet aan de administratief organisatorische eisen die op dit punt van belang zijn.

1.1.8 Voorstel tot vaststelling van de jaarrekening Het dagelijks bestuur stelt u voor de in de jaarstukken opgenomen jaarrekening vast te stellen.

- 22 -

1.2 Paragrafen 1.2.1 Paragraaf weerstandvermogen en risicobeheersing Het vrij beschikbare eigen vermogen wordt aangemerkt als weerstandsvermogen voor de entiteit WAA als geheel (Schap incl. WAA-groep nv en andere verbonden (werk)maatschappijen). Het huidige weerstandsvermogen is als volgt: x €1.000

WAA Venlo e.o. WAA-groep nv *) Totaal

31-12-2022 9.840 2.500 12.340

31-12-2021 1.537 13.202 14.739

*) Op basis van voorlopige cijfers 2022 van WAA-groep nv en na de korting op de uitvoeringsbijdrage conform Samen Verder!

Bedrijfsrisico’s worden regelmatig gemonitord en het daarbij behorende noodzakelijke weerstandsvermogen wordt in kaart gebracht en zo nodig bijgesteld. In 2017 is berekend en vastgesteld dat het minimale weerstandsvermogen vanaf 2018 € 2 mio is. Het bestuur heeft in 2020 en 2021, in afwachting van de nieuwe verkenningen rondom de koers van WAA en de mogelijke gevolgen hiervan op de exploitatie en het risicoprofiel van WAA, besloten uit voorzichtigheid een minimaal weerstandsvermogen van € 2,5 mio voor WAA-groep nv en € 0,5 mio voor het Schap te hanteren. Dit in het licht van de risico’s en onzekerheden die de huidige oorlog in de Oekraïne en de COVID-19 pandemie. Na de o.b.v. Bestuurlijke afspraken uit Samen Verder verwerkte korting op de uitvoeringsbijdrage 2022 door WAA Groep nv én na uitkering van het vermogensoverschot bij het Schap in 2023 ad € 9,34 mio aan de gemeenten, voldoen de niveaus van weerstandsvermogen aan de Bestuurlijk gestelde normen. De verwachting is dat in de huidige situatie en gedurende de transitieperiode het vermogensniveau dan voldoende is om de eerste risico’s binnen zowel WAA Groep nv als WAA Venlo e.o. zelf te kunnen opvangen. De deelnemende gemeenten zijn zich ervan bewust en zijn bereid bij grotere calamiteiten bij te (moeten) springen. Onderstaand een overzicht van de kengetallen zoals genoemd in art.

11 van BBV (Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten): Jaarrekening 2022

Verloop van de kengetallen Werkelijk 2022

1e begrotingswijziging 2022

Werkelijk 2021

Netto schuldquote

-100%

-29%

-34%

Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen

-80%

15%

7%

Solvabiliteitsratio

78%

21%

23%

Structurele exploitatieruimte

89%

-5%

-4%

Grondexploitatie

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

Belastingcapaciteit

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

De netto schuldquote c.a. en de solvabiliteit zonder de incidentele netto baten o.b.v. Samen Verder in 2022, nemen, idem als in 2021 en t.o.v. vorige jaren verder af in 2022 doordat het Schap jaarlijks aflost op dure, langlopende leningen (ten faveure van goedkopere, intra concern rekeningcourant financiering) en doordat de bestemmingsreserve wordt aangesproken ter dekking van frictiekosten resp. deels jaarlijks vrijvalt. Inclusief en m.n. door de per saldo relatief zeer grote incidentele bate onder Samen Verder in 2022, wordt de exploitatie, het eigen vermogen en daarmede de liquiditeitsen solvabiliteitspositie in positieve zin eind 2022 eenmalig sterk positief beïnvloedt. De liquiditeits- en solvabiliteitsratio’s en exploitatieruimte c.a. vallen in 2023 echter weer terug naar een meer regulier niveau doordat, conform Bestuursbesluit, een groot deel van het overschot op het eigen vermogen per ultimo 2022, ter beschikking resp. uitgekeerd zal worden in 2023 aan de deelnemende gemeenten. Op deze wijze worden de integrale gemeentelijke kosten overall voor de uitvoering van

- 23 -

de Wsw vanaf 2023 gemitigeerd. En zo worden de netto kosten in het Schap voor uitvoering van de Wsw voor gemeenten vanaf 2023 en verder t.o.v. risico’s en beschikbaar weerstandsvermogen in het Schap, in balans gebracht naar het beoogde en noodzakelijke niveau van en voor het op langere termijn kostendekkend opereren van het Schap zoals bestuurlijk beoogd. 1.2.1.1 Risico’s voor het Schap als publiekrechtelijke organisatie De risico’s die het Schap loopt als publiekrechtelijke organisatie zijn tot en met 2022 en vanaf 2023 door de nieuwe organisatorische en Bestuurlijke constellatie fundamenteel anders van aard en omvang. Tot en met 2022 loopt het Schap als integraal uitvoerder van de Wsw en enig aandeelhouder van haar Wsw uitvoeringsorganisatie zowel direct als indirect risico uit hoofde van uitvoering van de Wsw overall als uit het dagdagelijks plaatsen en begeleiden van mensen met een loonwaarde tot 80% in en onder reguliere marktsettings.

Vanaf 2023 loopt het Schap alleen nog als ambtelijk opdrachtgever namens haar deelnemende gemeenten indirecte risico’s voor het door WAA groep nv laten uitvoeren van de Wsw onder haar eindverantwoordelijkheid en toezicht, en zijn de directe operationele en financiële risico’s sterk beperkt tot en door de kleinere eigen financiële huishouding onder het gesternte van de nieuwe strategische werkelijkheid en met inachtneming van de nieuwe bestuurlijke, operationele en contractuele afspraken onder Samen Verder!. •

Risico: optimalisatie- en finetuning proces

Vanaf 2014 heeft het Bestuur van WAA Venlo e.o. middels “Samen Groeien” en in het verlengde hiervan “Samen Anders!” nadrukkelijk een lange termijn strategische richting maar ook een passend financieel kader voor WAA hierbij bepaald. Hierin is aangegeven dat in financiële zin een sterke verbetering van het bedrijfsresultaat vanaf 2015 t/m 2020 moet worden gerealiseerd om het effect van de oplopende kortingen op de rijksbijdrage Wsw vanaf 2015 te dempen. Vanaf 2021 moet gestreefd worden naar consolidatie van het resultaat op een niveau dat past bij de maatschappelijke taak en daarbij behorende maatschappelijke kosten en bijdragen van haar deelnemende gemeenten. Al vanaf 2015 wordt deze koers van WAA aangehouden maar ook jaarlijks zowel Bestuurlijk als operationeel tegen het licht gehouden en daar waar nodig gefinetuned. WAA is en blijft staan voor een sociaal duurzaam detacheringsbedrijf van en voor de regio Venlo en primair voor Wsw’ers met een loonwaarde vanaf 30% en hoger (zgn. ‘blauwe”/ niet beschutte Wsw groep). Daarmee is nadrukkelijk ook gekozen voor een krimp van de organisatie t.b.v. de uitvoering Wsw vanaf 2015.

Ondanks dat via verantwoordingen en begrotingen grotendeels duidelijk is wat het financiële effect is van de koers, blijft het evident dat het niet geheel of gedeeltelijk passend kunnen plaatsen van Wsw’ers tegen optimaal renderende condities van groot belang is voor het uiteindelijke resultaat van WAA overall. En ondanks dat WAA vanaf 2023 niet meer financieel verantwoordelijk is voor de concrete uitvoering van de Wsw, en de krimp van de uitvoeringsorganisatie WAA vermoedelijk in de loop van 2023 zal worden getemperd door een in het proces Samen Verder al aangegeven gewenste verbreding van de doelgroep bij WAA Groep nv vanaf 2023, blijft het Schap wel voor, door en namens de gemeente bij gemeenschappelijke regeling aangewezen samenwerkingsverband eindverantwoordelijk voor de integrale uitvoering van de Wsw. Het verder optimaliseren van het gehele proces van detacheren en van (aanvullende) maatregelen dat nodig is voor WAA-groep nv om als aangewezen uitvoerder van deze taak dit kwalitatief en kwantitatief te kunnen blijven doen en duurzaam borgen, zal vanaf 2023 geen direct maar wel een indirect effect kunnen hebben op de exploitatie van WAA Venlo e.o. De mate waarin dit proces bij WAA-groep nv slaagt is vanaf 2023 niet direct maar wel nog indirect een financieel risico voor WAA Venlo e.o.

voor het geval de uitvoering niet kan (blijven) voldoen aan de vereiste minimum criteria van de Wsw. •

Risico: mogelijke herijking bestuurlijke constellatie WAA

De nieuwe bestuurlijke constellatie van WAA vanaf 2023 zorgt bij het Schap voor een fundamentele wijziging in bestuurlijke taken en verantwoordelijkheid bij het Schap. De taken die het Schap vanaf 2023 heeft in het hele proces van integraal uitvoering aan de Wsw, zijn hierbij beperkt tot regie en toezicht houden op de uitvoering van de Wsw door de individuele gemeenten t.b.v. Beschutte Groep

- 24 -

Wsw) en WAA groep nv voor de Niet Beschutte groep Wsw én het (laten) administreren en verantwoording afleggen aan zowel gemeenten als het Rijk (resp. Pantheia) hierover middels de maandelijkse prognose- en bezettingsstaten resp. periodieke wettelijke rapportages zoals b.v. Sisa etc. Deze nieuwe verantwoordlijkheden kunnen en zullen op termijn waarschijnlijk tot een andere invulling in vorm en inrichting van zowel administreren Wsw als in de governance en daarmee bestuurlijke constellatie bij het Schap zorgen. Op dit moment is het Schap hierin nog zoekende en vooralsnog is besloten om behoudens de veranderingen in financiële stromen en veranderingen die voortvloeien uit Samen Anders!, de zaken going concern te laten doorgaan en vooralsnog geen veranderingen door te voeren in administratie voering van de Wsw én in de wijze en vorm van regie en toezicht houden op de uitvoering Wsw door het Schap. Maar het behoort zeker tot de mogelijkheden dat in de toekomst hierin aanpassingen komen. Door een verdergaande krimp van de Wsw is het op een langere termijn ook de vraag of dan nog voldoende draagkracht en economy of scale is voor de deelnemende gemeenten om de uitvoering van de Wsw bij een aparte eigen entiteit als het Schap te houden en of het Schap als eigen entiteit an sich dan überhaupt nog wel standhoudt.

Op termijn kan dit zorgen voor een aanpassen van de algemene Gemeenschappelijke Regeling tot bv sec een basis Bedrijfsvoeringregeling binnen de Wet Gemeenschappelijke Regelingen maar ook is een risico op continuïteit voor het Schap als Gemeenschappelijke Regeling en zelfstandige Wsw organisatie. •

Risico’s uit hoofde van de Wsw

Met ingang van 2023 zijn de directe financiële risico’s voor de uitvoering van de Wsw niet meer van toepassing. Vanaf 1-1-2023 zijn de deelnemende gemeenten immers direct zélf financieel en volledig verantwoordelijk voor het totale subsidieresultaat Wsw (= werkgeverskosten Wsw t.o.v. rijksbijdrage Wsw c.a.) En dan niet alleen zoals t/m 2022 voor sec de Beschutte Groep Wsw, maar vanaf 1-1-2023 voor de zgn. Gele én Blauwe Groep Wsw. Tevens zal na 2022 en wel vanaf 1-1-2023 onveranderd WAA Groep nv, en indirect daarmede de gemeente Venlo als nieuwe 100% eigenaar hiervan, en dus niet meer het Schap, volledig verantwoordelijk zijn voor het operationele resultaat dat voortvloeit uit de plaatsing en begeleiding van niet Beschutte Wsw medewerkers. De rol van het Schap verandert daarmede definitief ook in financieel opzicht van een breed uitvoerend en risicodragend Shared Servicecentre voor de integrale aansturing én uitvoering van de Wsw t/m 2022, naar een kleine publiekrechtelijke samenwerking van gemeenten en een organisatie die gezamenlijk namens haar deelnemende gemeenten de Wsw administratie inkoopt bij WAA Groep nv, regie voert en toezicht houdt op de uitvoering van sec de Wsw regeling vanaf 2023. •

Risico’s naar aanleiding van gemeentelijke herindeling

Het herindelingsproces in de regio Noord-Limburg is voorlopig niet aan de orde maar daarom niet minder belangrijk. Dit proces is direct van belang voor WAA omdat een mogelijke verkleining van het Wsw-verzorgingsgebied kan leiden tot een geringer gemeentelijk draagvlak via een lager aanbod van SW-geïndiceerd personeel. Hierdoor kan de bedrijfsvoering (nog) sterker onder druk komen te staan terwijl de financiële draagkracht onder de onderneming WAA kleiner wordt. Hierdoor kunnen in de toekomst activiteiten onder druk komen te staan. De risico’s voor WAA vanuit deze optiek zijn bijna niet in te schatten maar daarom niet minder aanwezig. •

Demografische risico’s

Het maatschappelijk probleem van een vergrijzende samenleving is ook bij WAA een issue dat bij WAA zelfs nog sterker doorwerkt dan in de samenleving. Een analyse van het SW-personeelbestand van WAA geeft aan dat de gemiddelde leeftijd hoger is dan het gemiddelde in den lande. Een stijging van de gemiddelde leeftijd gaat gepaard met een oplopende krimp en hogere uitvoeringskosten. Hierbij valt dan onder andere te denken aan hogere loonkosten per fte (meer functie-eindlonen) en hogere prepensioenkosten en vervangingskosten doordat meer gebruik gemaakt wordt van seniorenregelingen c.a. Op nationaal niveau wordt steeds nadrukkelijker nagedacht over en gewerkt aan diverse maatregelen om werknemers langer in het arbeidsproces te houden. In de nieuwe Cao voor zowel Wsw- als nietWsw-personeel is deze beweging echter slechts mondjesmaat zichtbaar: seniorenregelingen en FPUachtige modellen worden niet om- en afgebouwd en kennen hele lange uitlooptermijnen voor zittend personeel en stimuleren zo medewerkers eerder om op relatief jonge leeftijd te stoppen met werken

- 25 -

dan andersom. Dit omdat deze regelingen nog steeds gepaard gaan met financieel aantrekkelijke voorwaarden voor de medewerkers. Nog los van het sterk kostenverhogende effect van deze maatregelen voor de individuele bedrijven, zal duidelijk zijn dat bovenstaande ontwikkelingen een risico vormen voor de gemeenten zelf maar ook voor de bedrijfsvoering van WAA Groep nv en daarmee indirect voor de uitvoering van de Wsw waarvoor het Schap verantwoordelijk is en blijft. •

Fiscale risico’s

Vanaf 2016 is een breed en integraal vennootschapsbelastingmodel voor publiekrechtelijke organisaties van toepassing. WAA Venlo e.o. is hierbij aangemerkt als een Gemeenschappelijke Regeling die geen winststreven heeft en die zich om die reden niet als onderneming voor de vennootschapsbelasting kwalificeert. De uitvoeringsorganisatie WAA-groep nv is te zien als een overheids-nv die sec de Wsw uitvoert met haar werkactiviteiten en om die reden valt onder de vrijstellingsbepalingen van de nieuwe Wet Vpb. Beide vrijstellingen zijn eind 2017 formeel door de Belastingdienst goedgekeurd en bevestigd. De 100% dochtermaatschappijen van WAA-groep nv, Beheermaatschappij Werkvoorziening Venlo bv en Vindt bv, zijn beide wel aangemerkt als formeel Vpb-plichtig, maar voeren feitelijk (momenteel) geen onderneming. Hierdoor is de materiële Vpbplicht voor deze beide bedrijven nagenoeg nihil. Ondanks dat ten aanzien van fiscaliteiten en vennootschapsbelasting e.e.a. vanaf 2017 is uitgekristalliseerd en formeel is goedgekeurd, is het altijd maar de vraag of dit ook in de toekomst zo blijft. De hele wet- en regelgeving op dit terrein is nl. nog steeds volop in beweging. Hierdoor loopt WAA (en haar deelnemende gemeenten) het risico dat in de toekomst toch ooit mogelijke overschotten van het Schap en WAA-groep nv worden ‘afgeroomd’ met vennootschapsbelasting. •

Financieringsrisico’s

In de wet FIDO (Financiering Decentrale Overheid) is onder andere opgenomen dat gemeenten en gemeenschappelijke regelingen in hun begroting een treasurystatuut moeten opnemen, waarin een uiteenzetting wordt gegeven van de risico´s met betrekking tot treasurybeheer. Voor een uiteenzetting van deze risico´s wordt verwezen naar de toelichting onder ‘Financiering’. •

Risico’s COVID-19 t.a.v. Rijksbijdrage Wsw

Ondanks dat COVID-19 tot en met 2022 wel een fors effect heeft gehad bij WAA, zijn de effecten hiervoor voor sec het Schap op kortere termijn vooralsnog beperkt gebleven. Als gekeken wordt naar de langere termijn (2023 en verder), ligt dit risico primair bij WAA Groep nv en indirect nog bij het Schap. En ondanks dat COVID-19 vanaf 2023 onderdeel is geworden van de dagelijkse gang van zaken, kan dit echter zomaar weer omslaan en met een nieuwe variant en dan weer een ander verhaal zijn. En dan kan het zomaar plots wél een forse directe impact hebben op het Schap. Na 2023 dan wel minder in directe financiële zin maar wel direct in de wijze waarop het Rijk daarop inspeelt met wettelijke maatregelen die zowel direct als indirect uitvoering van de Wsw en daarmee het toezicht c.a. hierop kunnen beïnvloeden. 1.2.1.2 •

Risico’s in de uitvoering van de Wsw

Aanwijzing en uitvoering Wsw door WAA-groep nv

Door de verkoop van het volledige aandelenbelang per 1-1-2023 loopt het Schap als Gemeenschappelijke Regeling geen directe risico´s uit hoofde van het ondernemerschap. Omdat het Schap tot en met 2032 WAA groep nv heeft aangewezen als enige uitvoerder voor, door en namens haar voor de Wsw, loopt het Schap indirect natuurlijk wel bedrijfsrisico´s. Immers, de resultaten van WAA-groep nv zullen van invloed zijn op de bedrijfsvoering van WAA-groep nv en kunnen daarmee zowel in organisatie, aard en inhoud de uitvoering van de Wsw raken. Een uitvoering waar het Schap toezicht op moet houden omdat zij hiervoor eindverantwoordelijk is. Het risico dat voortvloeit uit het ondernemerschap is altijd iets wat blijft, en is inherent aan de structuur en afzetmarkten waarop WAA-groep nv opereert. En vanaf 2023 heeft het Schap daar geen directe bemoeienis meer mee maar toch; continuit van WAA Groep nv is in de huidige contractrelatie en voor de uitvoering van de

- 26 -

Wsw wel een direct issue voor het Schap. En daarmede is discontinuïteit van WAA-groep nv een direct risico voor het Schap. •

Risico: vervuilde gronden

Het Schap was tot medio 2018 eigenaar van (onder-)gronden aan de Edisonstraat in Venlo en van de Kwekerij Roobeek. En ondanks dat zowel het complex aan de Edisonstraat als de Kwekerij vervreemd zijn, kan voor WAA t.a.v. milieuvervuilingen een staartverplichting uit voortvloeien. Ondanks het feit dat WAA van mening is dat momenteel geen sprake is van milieurisico’s en/of vervuiling van ondergronden c.a., in welke zin dan ook, die niet in beeld en opgelost resp. afgekocht zijn, is hier wel altijd een latent risico aanwezig. •

Risico: AVG

Vanaf medio 2018 is in Europa een nieuwe privacywetgeving van kracht die de wettelijke bescherming van persoonsgegevens moet waarborgen. In Nederland is dit vertaald in (aanvullende) wetgeving in de vorm van een zgn. AVG (Algemene Verordening Gegevensbescherming). Deze wet schrijft gedetailleerd voor hoe, wat en waar een organisatie moet omgaan met de bewaring en verstrekking van persoonsgegevens. Zeker aan een publieke organisatie als WAA, die werkt met een kwetsbare doelgroep, stelt deze wet hoge eisen zowel in middelen als doen en laten van mensen op dit gebied. WAA is in dit kader al een heel traject gelopen van zowel fysieke maatregelen als bewustwording en het als organisatie steeds alert zijn op alles in dit kader. En ondanks dat WAA van mening is dat zij momenteel “AVG-proof” is, moet nog het nodige gebeuren om op dit gebied ook op lange termijn volledig AVG-proof te blijven. In de AVG zijn boetes en bestuurlijke maatregelen vastgelegd indien hier niet aan voldaan wordt. En ondanks dat WAA op dit punt naar haar mening AVG-proof is, is het nu, maar ook in de toekomst nooit uit te sluiten dat iets op dat punt niet goed gaat. Immers: WAA is en blijft een organisatie die draait om en met mensen. En mensen maken nu eenmaal fouten. Vanuit die optiek is nu, maar ook in de toekomst altijd een risico voor WAA en in het verlengde haar participanten. •

Risico: cyberrisico’s

Recente voorvallen van organisaties die zijn aangevallen door hackers of internetcriminelen hebben aangetoond dat elke organisatie tegenwoordig risico loopt op verstoring of zelfs lamlegging van de interne werkprocessen door virussen a.g.v. malware of door bedreigingen via ransomware. WAA heeft tegen deze risico’s wel maatregelen genomen, zowel fysiek en softwarematig als in risicoafdekking (cyberverzekering). Desondanks is algemeen bekend dat beveiliging tegen cyberrisico’s vaak achter de nieuwste ontwikkelingen aanloopt, en dus altijd een latent cyberrisico aanwezig is.

1.2.2 Onderhoud kapitaalgoederen WAA Venlo e.o. heeft geen kapitaalgoederen. Derhalve is geen sprake van onderhoud van kapitaalgoederen. 1.2.3 Financiering WAA kent conform de wet FIDO een treasurystatuut en geeft jaarlijks in een aparte paragraaf in de begroting een beschouwing van de rente en financieringsontwikkelingen zoals het Schap die verwacht. Uitgangspunt is hierbij dat voldoende inzicht moet zijn in korte en langlopende financieringsrisico’s van het Schap en op welke wijze het Schap deze risico’s beheerst resp. beperkt. Indicatoren hiervoor zijn, naast het financieringsoverzicht, overzichten van leningenrisico’s en renterisico’s. Benchmarks hiervoor zijn de wettelijke criteria zoals die in de Wet FIDO zijn vastgelegd voor gemeenschappelijke regelingen. Onderstaand zijn de kasgeldruimte en de renterisico’s weergegeven. Deze overzichten zijn opgesteld volgens de voorschriften van de Wet FIDO. Uit beide overzichten blijkt dat het Schap in 2022 voldoet aan de hiervoor geldende normen.

- 27 -

Liquiditeitspositie in relatie tot de kasgeldlimiet (bedragen x € 1.000) 1e kwartaal 2022 Stappen (1-4) ultimo januari ultimo februari ultimo maart (4) Gemiddelde van (3) Stappen (5-9) (6a) = (5>4) (6b) = (4>5)

(1) Vlottende schuld

(2) Vlottende middelen

13.480 13.477 12.638

12.203 12.191 11.412

Variabelen -5 Kasgeldlimiet (KGL) Ruimte onder de KGL Overschrijding van de KGL

(3) Tekort(-) of overschot(+) vlottende middelen -1.277 -1.286 -1.266 -1.263 Bedragen 1.058 -205

Berekening kasgeldlimiet (5) -7 Begrotingstotaal 2022 -8 Percentage regeling (5) = (7) x (8) / 100

12.902 8,20%

Kasgeldlimiet

1.058

2 kwartaal 2022 e

Stappen (1-4) ultimo april ultimo mei ultimo juni (4) Gemiddelde van (3) Stappen (5-9) (6a) = (5>4) (6b) = (4>5)

(1) Vlottende schuld

(2) Vlottende middelen

12.214 13.723 13.921

11.263 12.469 12.718

Variabelen -5 Kasgeldlimiet (KGL) Ruimte onder de KGL Overschrijding van de KGL

(3) Tekort(-) of overschot(+) vlottende middelen -951 -1.254 -1.203 -1.136 Bedragen 1.058 -78

Berekening kasgeldlimiet (5) -7 Begrotingstotaal 2022 -8 Percentage regeling (5) = (7) x (8) / 100

12.902 8,20%

Kasgeldlimiet

1.058

3e kwartaal 2022 Stappen (1-4) ultimo juli ultimo augustus ultimo september (4) Gemiddelde van (3) Stappen (5-9) (6a) = (5>4) (6b) = (4>5) Berekening kasgeldlimiet (5)

(1) Vlottende schuld

(2) Vlottende middelen

13.833 13.520 14.417

12.717 12.259 13.302

Variabelen -5 Kasgeldlimiet (KGL) Ruimte onder de KGL Overschrijding van de KGL -7 Begrotingstotaal 2022 -8 Percentage regeling

(5) = (7) x (8) / 100

Kasgeldlimiet

- 28 -

(3) Tekort(-) of overschot(+) vlottende middelen -1.116 -1.261 -1.115 -1.164 Bedragen 1.058 -106 12.902 8,20% 1.058

4e kwartaal 2022 Stappen (1-4) ultimo oktober ultimo november ultimo december (4) Gemiddelde van (3) Stappen (5-9) (6a) = (5>4) (6b) = (4>5)

(1) Vlottende schuld

(2) Vlottende middelen

14.044 14.638 2.927

12.303 12.806 12.323

Variabelen -5 Kasgeldlimiet (KGL) Ruimte onder de KGL Overschrijding van de KGL

(3) Tekort(-) of overschot(+) vlottende middelen -1.741 -1.832 9.396 1.941 Bedragen 1.058 2.999

Berekening kasgeldlimiet (5) -7 Begrotingstotaal 2022 -8 Percentage regeling (5) = (7) x (8) / 100

12.902 8,20%

Kasgeldlimiet

1.058

Tot en met het vierde kwartaal van 2022 heeft het Schap de kasgeldlimiet tijdelijk overschreden in afwachting van de eenmalige korting op de uitvoerings- en plaatsingsbijdrage 2002 door en verkoop van WAA Groep nv per 1-1-2023 in lijn met de bestuurlijke en financiële afspraken uit Samen Verder! Dit anticiperende op de nieuwe werkelijkheid en ter voorkoming van onnodige langlopende verplichtingen vanaf 1-1-2023. Volgens art. 2 Wet FIDO, betreffende de Regeling Schatkistbankieren voor decentrale overheden, dienen overtollige geldmiddelen in de schatkist te worden aangehouden. Als overtollige geldmiddelen worden bedragen aangemerkt boven 0,75% van het begrotingstotaal, met een minimum van €1 mio vanaf het 2e halfjaar 2021. Het Schap heeft in 2022 geen geldmiddelen boven dit minimum aangehouden. Wij verwijzen naar de toelichting op de balans, onder post Liquide middelen. Renterisico vaste schuld (bedragen x € 1.000) Primaire begroting 2022

Begroting na Realisatie Realisatie wijziging 2022 2021 2022 0 0 0 0

Stap

Variabelen Renterisico(norm)

(1)

Renteherziening

(2)

Aflossingen

650

650

650

763

(3)

Renterisico

650

650

650

763

(4) (5a) = (4>3) (5b) = (3>4)

Renterisiconorm

2.701

2.580

2.554

2.675

Ruimte onder risiconorm

2.051

1.930

1.904

1.912

0

0

0

0

13.504 20%

12.902 20%

12.769 20%

13.373 20%

2.701

2.580

2.554

2.675

Overschrijding risiconorm

Berekening Renterisiconorm (4a) Totaal lasten boekjaar (4b) Percentage regeling (4) =(4a x 4b/100)

Renterisiconorm boekjaar

- 29 -

Renteschema 2022 in €1.000

a. b. c1. c2. c3.

d1. d2. e. f.

35 44 -9

De externe rentelasten over de korte en lange financiering De externe rentebaten over de korte en lange financiering Saldo rentelasten en rentebaten Doorbelaste rente naar de grondexploitatie Doorbelaste rente aan projectfinanciering naar taakvelden Rentebaat van door verstrekte leningen in het kader van projectfinanciering naar taakvelden Aan taakvelden toe te rekenen externe rente Rente over eigen vermogen Rente over voorzieningen Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente De aan taakvelden toegerekende rente (omslagrente) Renteresultaat op het taakveld treasury

0 0 0 0 0 -9 0 -9

Het Schap kent één programma, nl. de uitvoering Wsw. Alle financieringskosten zijn hieraan dienstbaar. Zo wordt geen rente aan eigen vermogen, voorzieningen, investeringen en/of andere zaken toegerekend. 1.2.4 Verbonden partijen Het Schap is een Gemeenschappelijke Regeling die de Wsw uitvoert namens de hierin deelnemende gemeenten Beesel, Bergen en Venlo. Het Schap is tot en met 1-1-2023 100% eigenaar van WAAgroep nv, gevestigd aan de Prinsessesingel 10 te Venlo. WAA-groep nv voert namens het Schap de Wsw uit op basis van een contract. Het huidige contract is, met een voorbehoud van behoud van de huidige organieke constellatie, verlengd en loopt tot en met 31 december 2032. WAA-groep nv heeft, volgens voorlopige cijfers, 2022 afgesloten met een overall overschot op reguliere bedrijfsvoering van € 691.000, daar waar een tekort van € 1.100.000 gebudgetteerd was. Na de o.b.v. Samen Verder! afgesproken incidentele en eenmalige korting op de uitvoerings- en plaatsingsbijdrage 2022 ad € 11.393.000 resteert een uiteindelijk tekort van € 10.702.000. De totale reguliere exploitatie van de WAA-groep nv (totaal baten en lasten) over 2022 bedraagt € 34.000.000. Overzicht van het eigen en vreemd vermogen WAA-groep nv: 01-01-2022

31-12-2022

€ x1000

€ x1000

Eigen vermogen Resultaat 2022 Totaal eigen vermogen

12.300 902 13.202

13.202 -10.702 2.500

Vreemd vermogen Totaal vermogen

2.987 16.189

2.776 5.276

1.2.5 Grondbeleid Het Schap kent geen grondbeleid. Het Schap heeft, na de verkoop van haar gronden in 2017 en begin 2018, geen gronden meer in bezit.

- 30 -

1.2.6 Bedrijfsvoering 1.2.6.1 Algemeen Het Schap voert als Gemeenschappelijke Regeling, voor en namens de deelnemende gemeenten, de verplichtingen uit die voortvloeien uit de Participatiewet, nl. het onderdeel Wet Sociale Werkvoorziening (Wsw) in de regio Venlo tegen maatschappelijk aanvaardbare kosten. Het Schap heeft de bedrijfsvoering hiervan overgedragen aan haar dochteronderneming WAA-groep nv. Daarom is binnen het Schap sec geen sprake van bedrijfsvoering. Het Schap kent één programma, nl. de uitvoering Wsw. Alle financieringskosten zijn hieraan dienstbaar. Zo wordt geen rente aan eigen vermogen, voorzieningen, investeringen en/of andere zaken toegerekend. Investeringsbeleid Zoals in 1.2.5 vermeld heeft het Schap in 2018 alle in haar bezit zijnde gronden verkocht, en heeft daarmee geen materiële activa meer. Wat betreft haar financiële vaste activa is het Schap vanaf 2004 zowel materieel als qua zeggenschap volledig en 100% eigenaar van de deelneming in WAA-groep nv. Organisatiestructuur en administratieve organisatie Omdat het Schap de bedrijfsvoering aan haar dochteronderneming WAA-groep nv heeft overgedragen is een minimale organisatiestructuur (met zoals al vermeld een Algemeen bestuur en een Dagelijks bestuur) en administratieve organisatie.

Dit kan, hangende het onderzoek Samen Verder!, veranderen als het Schap haar deelneming in WAA-groep nv mogelijk zal vervreemden. Personeelsbeleid Het Schap heeft in materiële zin geen personeel in dienst. Derhalve is een personeelsbeleid niet van toepassing. Informatisering en automatisering Vanaf 2021 is de geautomatiseerde gegevensverwerking verder ingericht op het werken op afstand en flexibele werkplekken. Behoudens enkele ICT vervangingsinvesteringen zijn vanaf 2023 geen andere noemenswaardige investeringen gepland. Kansen en bedreigingen Een van de grootste bedreigingen voor het Schap is direct een krimp en de veroudering van de SWbezetting. Hierdoor dient de organisatie mee te krimpen, waarbij tegen grenzen van economy of scale wordt aangelopen, hetgeen onevenredig hoge kosten met zich mee kan brengen voor zowel het Schap, haar deelnemende gemeenten als haar uitvoeringsorganisatie WAA-groep nv . Deze krimp en haar negatieve gevolgen kan bij WAA-groep nv vanaf 2023 mogelijk worden opgevangen door het werken met andere doelgroepen van de Participatiewet. Dit zou voor WAA Groep nv kansen kunnen bieden voor betaalbaarheid en daarmede continuïteit van dienstverlening voor het Schap. Naast krimp voor de hele entiteit WAA is altijd een kans en bedreiging die voortvloeit uit het normale ondernemerschap bij WAA-groep nv. Weliswaar is voor het Schap een zgn.

secundaire zaak omdat ondernemerschap primair onderdeel is van de bedrijfsvoering van WAA-groep nv, maar door de contractrelatie wel ook iets is dat het Schap weliswaar indirect maar wel degelijk raakt. 1.2.6.2 COVID-19 en de oorlog in Oekraïne Als nu per begin 2023 naar economische gevolgen van COVID 19 en de oorlog in de Oekraïne wordt gekeken, is de ervaring dat de gevolgen van beiden tot en met 2022 en de directe impact van deze crisis op sec de exploitatie van het Schap WAA beperkt zijn gebleven. Immers, de activiteiten van het Schap beperken zich primair tot regievoering en administratie c.a. van de Wsw voor haar deelnemende gemeenten en aansturing van haar uitvoeringsorganisatie WAA-groep nv. De primaire baten van het Schap tot en met 2022, zijnde vnl. rijksbijdrage Wsw en gemeentelijke bijdragen, evenals de primaire lastenstroom van het Schap, zijnde vnl. uitvoeringsbijdragen Wsw en vaste vergoedingen voor regie-, administratie en controlewerkzaamheden, zijn veelal vast zijn en zijn

- 31 -

nauwelijks geraakt door de COVID-19 crisis. In de huidige wetenschap dat het Schap met ingang van 2023 geen aandeelhouder meer is in WA-groep nv, zullen beide zaken primair de bedrijfsvoering van WAA-groep nv en daarmee direct de exploitatie van het Schap in het geheel niet meer raken. Op middellange en langere termijn kan dat, zeker als deze crisis lang aanhoudt, echter een heel ander verhaal zijn. Hiervoor wordt verwezen naar de risicoparagraaf. In 2020, 2021 en 2022 heeft het Rijk aangegeven coronacompensatie voor Sw-bedrijven te verlenen voor de periode t/m het eerste kwartaal 2022. Via de rijksbijdrage Wsw is, ter vervanging van de NOW-bijdrage voor Sw-bedrijven, in 2020 in totaal € 933.000 (€ 2.098 per arbeidsjaar Wsw) voor 2021 nogmaals ongeveer € 297.000 ((€ 719 per arbeidsjaar Wsw) en voor 2022 in totaal nog een bedrag van € 67.000 (€ 170 per Wsw arbeidsjaar) aan EENMALIGE, EXTRA subsidie verstrekt via gemeenten aan SW-bedrijven als overbrugging voor de gevolgen van COVID-19 op de bedrijfsvoering. Naast compensatie van het Rijk heeft WAA al in maart 2020 afspraken met haar klanten kunnen maken waarbij, met een beroep op partnership, ook deze relaties vanaf toen onveranderd steeds bijdragen hebben geleverd en zullen blijven leveren om elke (semi-)lockdown periode opnieuw de gevolgen van COVID-19 samen te mitigeren.

Over en weer wordt de extra waarde van partnership in deze periode pas echt duidelijk. En wordt de meerwaarde van de huidige koers van WAA-overall meer en meer duidelijk. Samen met de ingezette maatregelen bij WAA-groep nv en de compensatie van klanten, was de coronacompensatie van het Rijk in 2020, 2021 en in 2022 ruim voldoende om de gevolgen van COVID-19 op de exploitatie van WAA-groep nv te mitigeren. Vanaf het tweede kwartaal 2022 is een verdere covidbijdrage niet meer aan de orde, zeker niet omdat COVID-19 vanaf 2023 niet alleen materieel maar ook formeel onderdeel is geworden van het normale leven in de maatschappij en de normale bedrijfsvoering van bedrijven. Via de uitvoerings- en plaatsingsbijdrage is alle rijkscompensatie in alle jaren, in lijn met bestuurlijke besluitvorming uit 2020, volledig doorbetaald aan WAA-groep nv. Dit zal, indien onverhoopt nog van toepassing, ook blijven gebeuren met eventuele compensaties in de toekomst voor bijdragen in de uitvoering van de Wsw a.g.v. eenmalige crisissituaties die het Schap ontvangt. Hierdoor worden de gevolgen van onverwachte, eenmalige en majeure crisissituaties zoals bv COVID-19 op de bedrijfsvoering / exploitatie en de compensatie hiervoor binnen de WAA-constellatie zowel materieel als formeel gematched.

In verband met het afwijkende en eenmalige karakter van zowel de ontvangst als doorbetaling van deze Coronabijdrage van het Rijk resp. gemeenten via de Rijksbijdrage Wsw, wordt de ontvangst hiervan in de exploitatie van het Schap apart verantwoord onder Diverse baten. De doorbetaling aan WAA-groep nv wordt ook apart verantwoord onder Bijdragen aan derden. De impact van de COVID-19- en Oekraïne crisis op de exploitatie van WAA is m.n. bij WAA-groep nv verwerkt in het exploitatieresultaat. En door de blijvende hoge mate van onzekerheden hieromtrent, vanaf 2021 en verder steeds met de nodige voorzichtigheid door vertaald in de verwachte resultaten en (meerjaren)budgetten. Door te zorgen voor prudent financieel beheer met voldoende ruimte voor onvoorzien in zowel de baten als lasten, én voor de komende jaren tot en met 2027 structureel een voldoende eigen weerstandsvermogen bij zowel WAA groep als het bij het Schap aan te houden, wordt binnen de exploitatie en balans van WAA overall voldoende ruimte aangehouden om zélf de (verdere) gevolgen van nu bekende crisissituaties zoals de oorlog in de Oekraïne en de gevolgen hiervan, primair eerst in haar eigen organisatie financieel te kunnen opvangen. Ondanks de forse impact die de crisis direct heeft op de balans en exploitatie van WAA Groep en indirect mogelijk voor WAA Venlo e.o.

, is de financiële en liquiditeitspositie van zowel het Schap als WAA Groep nv nu en in de toekomst zodanig aan de maat dat de continuïteit van de gehele WAA-organisatie vooralsnog hierdoor niet in gevaar is. Op langere termijn, en in directe en indirecte zin en los van haar exploitatie etc., is continuïteit voor het Schap zelf sec a.g. v. de wettelijke garanties die de WGR biedt, overigens überhaupt nooit een issue. Waarvan acte!

- 32 -

2. Jaarrekening 2022

- 33 -

2.1 Balans per 31 december (x € 1.000)

31.12.2022

31.12.2021

2.500 2.500

5.448 5.448

1.275

1.558

12.309

12.266

103 13.687

102 13.926

Overige vorderingen en overlopende activa

40

0

Liquide middelen

14

9

16.241

19.383

Activa Vaste activa - Financiële vaste activa Kapitaalverstrekkingen - Deelnemingen

Vlottende activa Uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar - Vorderingen op openbare lichamen - uitzettingen in Rijks Schatkist met een rentetypische looptijd korter dan één jaar - Rekening-courant verhoudingen met niet-financiële instellingen

Totaal

- 34 -

31.12.2022

31.12.2021

1.337 2.822 8.504 12.663

1.537 3.132 -200 4.469

450 450

1.100 1.100

3.113 3.113

13.795 13.795

15 15

18 18

16.241

19.383

0

0

Passiva Vaste passiva Eigen vermogen - Algemene reserve - Bestemmingsreserve - Gerealiseerde resultaat

Vaste schulden met een rentetypische looptijd van één jaar of langer - Onderhandse leningen van Binnenlandse banken en overige financiële instellingen

Vlottende passiva Netto-vlottende schulden met een rente typische looptijd korter dan één jaar - Overige schulden

Overlopende passiva - Verplichtingen die in het begrotingsjaar zijn opgebouwd en die in een volgend begrotingsjaar tot betaling komen

Totaal

Bedrag aan borg- en garantstellingen

- 35 -

- 36 -

2.2 Overzicht van baten en lasten

Primaire begroting 2022 11.975

Gewijzigde begroting 2022 11.735

Diverse baten

0

Totale baten

11.975

Rijkssubsidie Wsw

Overige uitvoerings- en plaatsingskosten

Realisatie 2022

Realisatie 2021

11.917

11.756

0

67

297

11.735

11.984

12.053

13.002

12.238

929

12.878

Administratiekosten Personeelskosten bestuur

65 21

65 21

65 20

64 16

Rentekosten minus – opbrengsten

51

51

-9

46

115

115

115

113

142 0 108

207 0 205

163 0 93

145 25 86

Kosten wachtlijst-beheer / indicatie Frictiekosten bijdrage aan NV Projectkosten bijdrage aan NV Overige algemene kosten Totale lasten

13.504

12.902

1.376

13.373

Exploitatieresultaat

-1.529

-1.167

10.608

-1.320

0 0

0 0

-67 -2.948

-297 0

-1.529

-1.167

7.593

-1.617

Gemeentelijke tekortfinanciering Wsw

1.100

600

600

1.100

Gerealiseerde totaal baten en lasten

-429

-567

8.193

-517

Onttrekkingen aan bestemmingsreserve

142

207

163

170

Aanvullende onttrekking uit bestemmingsreserve

148

148

148

147

0

0

0

0

-139

-212

8.504

-200

Bijdrage aan WAA groep nv Resultaat deelnemingen Programma/concernresultaat Dekking programma/concernresultaat:

Toevoegingen aan bestemmingsreserve Gerealiseerde resultaat

- 37 -

2.3 Toelichtingen 2.3.1 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling Inleiding De jaarrekening is opgemaakt met inachtneming van de voorschriften die het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten daarvoor geeft. Algemene grondslagen voor het opstellen van de jaarrekening De waardering van de activa en passiva en de bepaling van het resultaat vindt plaats op basis van historische kosten. Tenzij bij het desbetreffende balanshoofd anders is vermeld, worden de activa en passiva opgenomen tegen nominale waarden. De baten en lasten worden toegerekend aan het jaar waarop zij betrekking hebben. Baten en winsten worden slechts genomen voor zover zij op balansdatum zijn gerealiseerd. Verliezen en risico's die hun oorsprong vinden voor het einde van het begrotingsjaar, worden in acht genomen indien zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden. Dividendopbrengsten van deelnemingen worden als bate genomen op het moment waarop het dividend betaalbaar gesteld wordt. Personeelslasten worden toegerekend aan het boekjaar waarop ze betrekking hebben. Voor arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van een jaarlijks vergelijkbaar volume wordt geen voorziening getroffen of op andere wijze een verplichting opgenomen. De referentieperiode is dezelfde als die van de meerjarenraming, te weten vier jaar.

Indien sprake is van (eenmalige) schokeffecten (bijvoorbeeld door reorganisaties) dient wel een verplichting opgenomen te worden. Balans Vaste activa Financiële vaste activa Kapitaalverstrekkingen aan gemeenschappelijke regelingen en leningen u/g zijn opgenomen tegen nominale waarde. Zo nodig is een voorziening voor verwachte oninbaarheid in mindering gebracht. Participaties in het aandelenkapitaal van NV’s en BV’s (kapitaalverstrekkingen aan deelnemingen in de zin van het BBV) zijn gewaardeerd tegen de verkrijgingsprijs van de aandelen. Indien de waarde van de aandelen onverhoopt structureel mocht dalen tot onder de verkrijgingsprijs zal afwaardering plaatsvinden. Van een deelneming is krachtens artikel 1 lid d BBV sprake als de gemeente participeert in het aandelenkapitaal van een NV of BV. Vlottende activa Vorderingen en overlopende activa De vorderingen worden gewaardeerd tegen nominale waarde. Voor verwachte oninbaarheid is een voorziening in mindering gebracht. De voorziening wordt statisch bepaald op basis van de geschatte inningskansen.

- 38 -

Liquide middelen Deze activa worden tegen nominale waarde opgenomen. Vaste schulden Vaste schulden worden gewaardeerd tegen de nominale waarde, verminderd met gedane aflossingen. De vaste schulden hebben een rente typische looptijd van één jaar of langer. Vlottende passiva De vlottende passiva worden gewaardeerd tegen de nominale waarde. Borg- en garantstellingen Voor zover leningen door de gemeente gewaarborgd zijn, is buiten telling het totaalbedrag van de geborgde schuldrestanten per einde boekjaar opgenomen. Overigens is in de toelichting op de balans nadere informatie opgenomen.

- 39 -

2.3.2 Toelichting op de balans per 31 december 2022 Financiële vaste activa

Kapitaalverstrekkingen t.b.v. deelnemingen 5.448

Totaal

2.984

2.948

Boekwaarde per 31 december

2.500

2.500

Cumulatieve waardeverminderingen per 31 december

2.948

2.948

Boekwaarde per 1 januari Investeringen Desinvesteringen Afschrijvingen Afwaarderingen

5.448

WAA Venlo e.o. heeft tot en met 31-12-2022 een 100%-belang in WAA-groep nv te Venlo. Deze deelneming wordt gewaardeerd tegen historische kostprijs of lagere marktwaarde, mits de lagere marktwaarde naar verwachting structureel is. De totale historische kostprijs van de deelneming bedraagt € 5.448.000. Per 31 december 2022 bedraagt de marktwaarde van de deelneming € 2.500.000 (gebaseerd op voorlopige cijfers per ultimo 2022 van WAA-groep nv en op basis van intrinsieke waarde resp. eigen vermogen). De marktwaarde per 31-12-2022 is dan structureel lager dan de historische aanschafprijs, waardoor de waarde van de deelneming is afgewaardeerd ten bedrage van het verschil zijnde € 2.984.000. De deelneming is per 1-1-2023 in zijn geheel verkocht aan de gemeente Venlo voor de intrinsieke waarde op 31-12-2023 zijnde € 2.500.000. WAA Venlo e.o. heeft geen garantieverklaring afgegeven voor WAA-groep nv.

Uitzettingen met een rente typische looptijd korter dan één jaar Vorderingen op openbare lichamen: Deelnemende gemeenten Overige vorderingen op openbare lichamen Totaal vorderingen op openbare lichamen Uitzettingen in Rijksschatkist met een rentetypische looptijd korter dan één jaar Rekening-courant verhoudingen met nietfinanciële instellingen Totaal

2022

2021

1.275

1.275

0 1.275

283 1.558

12.309

12.266

103 13.687

102 13.926

Een voorziening voor oninbare vorderingen is niet opgenomen omdat in 2022 (evenals 2021) naar verwachting geen sprake is van oninbare vorderingen. De uitzetting met een rente typische looptijd korter dan 1 jaar betreft een vrij opvraagbare (zonder voorwaarden) uitzetting bij Rijksschatkist. De rekening-courant verhouding met niet-financiële instellingen betreft uitzettingen in rekening courant bij de 100% dochter WAA-groep nv en de 100% kleindochters Vindt bv resp. Beheersmaatschappij Werkvoorziening Venlo BV.

- 40 -

Overige vorderingen en overlopende activa Overlopende activa Totaal

2022

2021

40 40

0 0

Dit betreft in 2023 ontvangen rentebaten over de uitzettingen bij Rijksschatkist in het 4 e kwartaal 2022.

Liquide middelen Banksaldi Totaal

2022

2021

14 14

9 9

Van de liquide middelen is € 0 uitgezet in deposito. De banktegoeden zijn bij de BNG rentedragend in rekening-courant ondergebracht. Ten aanzien van de liquide middelen worden geen valutarisico’s gelopen. De benutting van de ruimte voor schatkistbankieren is in onderstaande tabel weergegeven: Drempelbedrag (x € 1.000)

1000

1000

1000

1000

Kwartaal 1

Kwartaal 2

Kwartaal 3

Kwartaal 4

Kwartaalcijfer op dagbasis buiten 's Rijksschatkist aangehouden middelen

160

123

72

180

Ruimte onder het drempelbedrag

840

877

928

820

0

0

0

0

Verslagjaar 2022

Overschrijding van het drempelbedrag

In 2022 zijn door het Schap direct en op dagbasis beschikbare kasmiddelen buiten de Rijksschatkist aangehouden om, conform de oproep van en gewenste COVID-19 beleid van het Rijk vanaf maart 2020 voor lagere overheden, kleinere leveranciers per ommegaande en direct te kunnen betalen om hun zo zoveel mogelijk tegemoet te komen. Voor wat betreft financiële instrumenten en financieringsmiddelen waar conform de wet FIDO de bepalingen op van toepassing zijn, wordt verder verwezen naar de paragraaf Financiering.

Eigen vermogen Algemene reserve Saldo per 1 januari Toevoeging Onttrekking Bestemming resultaat vorig boekjaar Saldo per 31 december

2022

2021

1.537 0 0 -200 1.337

921 0 0 616 1.537

2022

2021

3.132 0

3.450 0

-163 0

-145 -25

-148

-148

2.822

3.132

Bestemmingsreserve Saldo per 1 januari Toevoegingen Onttrekkingen: - vermindering ter dekking van frictiekosten - Bijdrage aan WAA-groep nv inzake de dekking van geoormerkte investerings- en projectlasten - Vermindering als gevolg van niet benodigd budget voor frictiekosten c.a. Saldo per 31 december

- 41 -

De bestemmingsreserve is gevormd op basis van bestuursbesluiten, en is enerzijds ter dekking van frictie- en ombouwkosten in het kader van de strategische koerswijziging van WAA conform het strategische plan Samen Anders! vanaf 2014 en anderzijds ter dekking van afschrijvingskosten van in het verleden (t/m 2008) middels bestemmingsreserve gefinancierde activa. De onttrekkingen zijn ter dekking van kosten a.g.v. reorganisatie en frictie in het kader van ombouw van de organisatie c.a. zoals aangegeven in het strategische beleidsplan “Samen Anders!”. De onttrekkingen betreffen een door het Schap aan WAA-groep nv betaalde vergoeding voor de feitelijke frictie- en/of afschrijvingskosten in enig jaar. De vrijval in 2022 betreft dat deel van het bedrag dat meer was gereserveerd dan benodigd volgens een geactualiseerde berekening ultimo 2022 en dat, conform bestuursbesluit in december 2021, kan vrijvallen uit de bestemmingsreserve. Het saldo van deze reserve ultimo 2022 is overigens ruim voldoende om naar verwachting alle toekomstige verplichtingen vanuit Samen Anders! te kunnen blijven voldoen. Gerealiseerde resultaat 2022 -200 8.504 200 8.504

Saldo per 1 januari Toevoeging Onttrekking Saldo per 31 december

2021 616 0 -816 -200

Vaste schulden met een rente typische looptijd van één jaar of langer Het verloop van de onderhandse geldleningen is als volgt: %

BNG BNG Totaal

3,45 1,92

Saldo per 01-01-2022

Vermeerderingen

Aflossingen

600 500 1.100

Saldo per Rentelast 31-12-2022 begrotingsjaar

150 500 650

450 0 450

19 7 26

Alle geldleningen zijn verstrekt door binnenlandse banken en overige financiële instellingen. Het in 2023 af te lossen bedrag is € 150.000.

Netto-vlottende schulden met een rente typische looptijd korter dan één jaar Overige schulden Rekening-courant verhouding met niet-financiële instellingen Schulden aan openbare lichamen Totaal overige schulden

2022

2021

3.033 80 3.113

13.750 45 13.795

De rekening-courant verhouding met niet-financiële instellingen betreft uitzettingen in rekening courant bij de 100% dochter WAA-groep nv en de 100% kleindochters Vindt bv resp. Beheersmaatschappij Werkvoorziening Venlo BV. De schulden aan openbare lichamen betreffen schulden aan deelnemende gemeenten.

- 42 -

Overlopende passiva Verplichtingen die in het begrotingsjaar zijn opgebouwd en die in een volgend begrotingsjaar tot betaling komen. 2022 7 8 15

Transitorische rente Nog te betalen bedragen Totaal

2021 11 7 18

Niet in de balans opgenomen verplichtingen Vanaf 1-1-2004 zijn de werknemers van het Schap, behoudens de bestuurssecretaris, werkzaam bij WAA-groep nv. Alle hieruit voortvloeiende kosten zijn, conform een Aanwijzingsbesluit en een hieraan gekoppelde jaarlijks vast te stellen Uitvoeringsovereenkomst tussen het Schap en WAA-groep nv, voor rekening van WAA-groep nv. Het Schap is en blijft echter, als formeel werkgever, te allen tijde aansprakelijk voor het nakomen van alle verplichtingen voor zover deze voortvloeien uit deze arbeidsovereenkomsten. De Uitvoeringsovereenkomst is eind 2022 verlengd en heeft dan, onder voorwaarde onveranderde going concern in 2023, een looptijd t/m 2032.

- 43 -

2.3.3 Toelichting op het overzicht van baten en lasten Begrotingsrechtmatigheid Conform de Kadernota Rechtmatigheid 2018 wordt in de toelichting op de staat van baten en lasten een analyse van de afwijkingen tussen de begroting na wijziging en de gerealiseerde baten en lasten gemaakt. De toets op begrotingsrechtmatigheid wordt op programmaniveau uitgevoerd. Zoals reeds aangegeven kent het Schap één programma zijnde de uitvoering Wsw. Alle baten en lasten van het Schap zijn dienstbaar aan dit ene programma. Derhalve wordt in dit kader de afwijking tussen begroting en realisatie binnen dit ene programma categoriaal toegelicht, en niet nader toebedeeld naar meerdere programma’s. Gelet op het voordeel op de lasten t.o.v. de gewijzigde begroting 2022 van €11.459.000 is sprake van begrotingsrechtmatigheid. Dit voordeel is als volgt opgebouwd:

Overige uitvoerings- en plaatsingskosten Administratiekosten Personeelskosten bestuur Rentekosten minus –opbrengsten Kosten wachtlijstbeheer/indicatie Frictiekosten bijdrage aan WAA-groep nv Projectkosten bijdrage aan WAA-groep nv Overige algemene kosten Totale exploitatielasten Incidentele bijdrage aan WAA-groep nv Resultaat deelneming Totaal lasten

Realisatie Gewijzigde 2022 begroting 2022 929 12.238 65 65 20 21 -9 51 115 115 163 207 0 0 93 205 1.376 12.902 67 0 2.948 0 4.391 12.902

Afwijking -11.309 0 -1 -60 0 -44 0 -112 -11.526 67 2.948 -8.511

Hieronder worden de belangrijkste afwijkingen tussen begrotingen en realisatie 2022 en t.o.v.2021 toegelicht en nader geanalyseerd.

Rijksvergoeding Wsw

Primaire begroting 2022

Gewijzigde Realisatie begroting 2022 2022

Realisatie 2021

Toegekende reguliere rijksvergoeding Wsw Bij: Bonus Begeleid Werken Af: korting rechtmatigheid Totaal rijksbijdrage

11.975

11.735

11.917

11.975

11.735

11.917

11.756 0 0 11.756

Aantal SE totaal (incl. Begeleid werken) Toegekende rijksvergoeding per SE (x € 1)

414,2 28.911

391,5 29.975

394,18 30.232

412,96 28.468

De totale rijksvergoeding Wsw wordt bepaald door de omvang en realisatie van de taakstelling en het normbedrag per standaardeenheid/arbeidsjaar. Omdat vanaf 2015 geen instroom in de Wsw meer plaatsvindt is de realisatie van de niet-beschutte Wsw in 2022 lager dan in 2021, maar door minder uitstroom dan begroot iets hoger dan begroot. Dit laatste a.g.v. uiteindelijk minder uitstroom naar de WIA en een iets lager natuurlijk verloop dan verwacht. De reguliere rijksbijdrage per SE (totale rijksbijdrage per arbeidsjaar exclusief de eenmalige coronabijdrage voor 2022 ad €170) in 2022 is hoger dan de gewijzigde begroting door een niet verwachte verhoging van de rijksbijdrage per SE in 2022, die volgens de septembercirculaire structureel van aard is. De reguliere rijksvergoeding Wsw is, ondanks de verhoging in 2022, onveranderd onvoldoende om de (loon)verplichtingen vanuit de Wsw te dekken. Dit door de al vanaf 2013 structureel toegepaste rijksbezuinigingen. Evenals in voorgaande jaren is ook voor 2022 naar verwachting geen sprake van kortingen op de rijksvergoeding i.v.m. het niet voldoen aan de rechtmatigheidseisen door WAA-groep nv. Mogelijke kortingen uitdien hoofde zullen, conform de uitvoerings- en plaatsingsovereenkomst, worden verhaald op WAA-groep nv.

- 44 -

De bijdrage frictiekosten aan WAA-groep nv was lager dan begroot omdat de nv erin geslaagd is minder kosten te maken voor boventalligheid c.a. uit hoofde van het strategisch plan Samen Groeien! dan begroot door herplaatsingen resp. vervroegde uitstroom van boventalligen. Evenals in 2021 heeft het Schap ook in 2022 via de gemeenten van het Rijk nog een laatste compensatie gekregen voor de gevolgen van COVID-19 op haar exploitatie. Deze bijdrage is volledig doorbetaald aan haar uitvoeringsorganisatie WAA-groep nv. Zowel de bijdrage als doorbetaling waren, evenals alle wat te maken heeft met COVID-19 voor 2021 en 2022 niet voorzien, derhalve niet begroot.